De eenvoud en complexiteit van Opbrengstgericht Werken (PDF ...
De eenvoud en complexiteit van Opbrengstgericht Werken (PDF ...
De eenvoud en complexiteit van Opbrengstgericht Werken (PDF ...
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
system<strong>en</strong> vooral word<strong>en</strong> geadopteerd wanneer de beoogde gebruiker de voorgestelde<br />
verandering helder, én waardevol voor het eig<strong>en</strong> dagelijkse handel<strong>en</strong> vindt (de<br />
perceptie is m.a.w. cruciaal). Ook de tijd <strong>en</strong> inspanning die deze verandering vergt, <strong>en</strong><br />
de beschikbaarheid <strong>van</strong> ondersteuning bij het oploss<strong>en</strong> <strong>van</strong> ev<strong>en</strong>tuele<br />
gebruiksproblem<strong>en</strong> spel<strong>en</strong> e<strong>en</strong> belangrijke rol. <strong>De</strong>ze factor<strong>en</strong> spel<strong>en</strong> zeer<br />
waarschijnlijk ook e<strong>en</strong> rol bij het grondig ler<strong>en</strong> werk<strong>en</strong> met leerlingvolgsystem<strong>en</strong><br />
(LVS-<strong>en</strong>) om de beginsituatie (zie Figuur 2) te bepal<strong>en</strong>. Hoe waardevol vindt m<strong>en</strong><br />
bijvoorbeeld informatie over de vaardigheidsgroei <strong>van</strong> leerling<strong>en</strong>, de<br />
categorieënanalyses, <strong>en</strong> meerjar<strong>en</strong> patron<strong>en</strong> in de prestaties <strong>van</strong> de lerar<strong>en</strong> <strong>en</strong> de<br />
school voor het dagelijkse werk? En hoeveel tijd kost het ler<strong>en</strong> gebruik<strong>en</strong> <strong>van</strong> de<br />
LVS-resultat<strong>en</strong>?<br />
<strong>De</strong> percepties <strong>van</strong> de beoogde gebruiker spel<strong>en</strong> waarschijnlijk ev<strong>en</strong>e<strong>en</strong>s e<strong>en</strong> rol bij de<br />
twee andere OGW-compon<strong>en</strong>t<strong>en</strong>: hoe kijkt m<strong>en</strong> aan teg<strong>en</strong> het continu moet<strong>en</strong><br />
afstemm<strong>en</strong> <strong>van</strong> onderwijs op leerlingvordering<strong>en</strong> <strong>en</strong> doel<strong>en</strong>: wordt dat als moeilijk,<br />
tijdrov<strong>en</strong>d <strong>en</strong> vermoei<strong>en</strong>d ervar<strong>en</strong>, of juist als e<strong>en</strong> krachtig middel om de prestaties te<br />
verbeter<strong>en</strong>?<br />
<strong>De</strong> mate waarin m<strong>en</strong> in OGW wil invester<strong>en</strong> hangt waarschijnlijk sterk sam<strong>en</strong> met de<br />
mate waarin m<strong>en</strong> echt streeft naar zo hoog mogelijke leerlingprestaties dan wel<br />
daaraan in het kader <strong>van</strong> OGW wil gaan werk<strong>en</strong>. Veel schol<strong>en</strong> zull<strong>en</strong> de<br />
w<strong>en</strong>selijkheid <strong>van</strong> dergelijke maximale prestaties beam<strong>en</strong> (ook om accountability<br />
red<strong>en</strong><strong>en</strong>), maar het werkelijke belang dat m<strong>en</strong> eraan hecht zal blijk<strong>en</strong> uit de mate<br />
waarin m<strong>en</strong> zich naast alle andere verplichting<strong>en</strong>, <strong>en</strong> ook als het teg<strong>en</strong>zit, blijv<strong>en</strong>d<br />
inzet voor het realiser<strong>en</strong> <strong>van</strong> de nieuwe opbr<strong>en</strong>gstgerichte werkwijze. Dit hangt ook<br />
sam<strong>en</strong> met de mate waarin er binn<strong>en</strong> schol<strong>en</strong> sprake is <strong>van</strong> e<strong>en</strong> prestatiegerichte<br />
schoolcultuur.<br />
2.2 E<strong>en</strong> opbr<strong>en</strong>gstgerichte, prestatiegerichte schoolcultuur<br />
Behalve de motivatie om te invester<strong>en</strong> in ‘opbr<strong>en</strong>gstgericht werk<strong>en</strong>’ is ook de mate<br />
waarin de school (al of niet als gevolg <strong>van</strong> die vernieuwing) gek<strong>en</strong>merkt wordt door<br />
e<strong>en</strong> opbr<strong>en</strong>gstgerichte, prestatiegerichte schoolcultuur <strong>van</strong> belang. Hierbij gaat het<br />
om de mate waarin m<strong>en</strong> hoge prestaties in de kernvakk<strong>en</strong>, zowel voor getal<strong>en</strong>teerde<br />
als voor minder getal<strong>en</strong>teerde leerling<strong>en</strong>, belangrijk vindt <strong>en</strong> daar aan werkt (Inspectie<br />
2010; Scheer<strong>en</strong>s & Bosker, 1997). Eén aspect daar<strong>van</strong> is de mate waarin m<strong>en</strong> binn<strong>en</strong><br />
schol<strong>en</strong> hoge verwachting<strong>en</strong> heeft t<strong>en</strong> aanzi<strong>en</strong> <strong>van</strong> de prestaties <strong>van</strong> alle leerling<strong>en</strong><br />
(Inspectie <strong>van</strong> het onderwijs, 2010, Scheer<strong>en</strong>s & Bosker, 1997) <strong>en</strong> die verwachting<strong>en</strong><br />
concretiseert in dad<strong>en</strong> (bijvoorbeeld het stimuler<strong>en</strong> <strong>en</strong> belon<strong>en</strong> <strong>van</strong> hoge prestaties).<br />
Belangrijk binn<strong>en</strong> e<strong>en</strong> dergelijke opbr<strong>en</strong>gstgerichte klimaat is daarnaast e<strong>en</strong> veilig<br />
klimaat dat niet gek<strong>en</strong>merkt wordt door e<strong>en</strong> afrek<strong>en</strong>cultuur maar door het strev<strong>en</strong> om<br />
via gezam<strong>en</strong>lijk ler<strong>en</strong> <strong>en</strong> verbeter<strong>en</strong> (‘de ler<strong>en</strong>de schoolorganisatie’;West, 1998;<br />
Joyner, 1998) hogere prestaties te realiser<strong>en</strong> (Nias, 1998; Whitford & Jones, 1998).<br />
Zelfreflectie hoort ook bij e<strong>en</strong> opbr<strong>en</strong>gstgerichte houding. Daarbij stell<strong>en</strong> leerkracht<strong>en</strong><br />
<strong>en</strong> schoolteams zichzelf vrag<strong>en</strong> als: waar do<strong>en</strong> wij/doe ik het goed, <strong>en</strong> waar moet<strong>en</strong><br />
we/moet ik me gezi<strong>en</strong> onze/mijn resultat<strong>en</strong> verbeter<strong>en</strong> (Inspectie <strong>van</strong> het onderwijs,<br />
2009)?<br />
Binn<strong>en</strong> e<strong>en</strong> opbr<strong>en</strong>gstgerichte school wordt interne support (bijvoorbeeld door de<br />
schoolleiding <strong>en</strong>/of door leerkracht<strong>en</strong> onderling) gegev<strong>en</strong> bij het werk<strong>en</strong> aan hoge<br />
opbr<strong>en</strong>gst<strong>en</strong>. Die ondersteuning kan variër<strong>en</strong> <strong>van</strong> ondersteuning bij de interpretatie<br />
9