Valeria Reutava, Minsk - DOEN
Valeria Reutava, Minsk - DOEN
Valeria Reutava, Minsk - DOEN
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
Nieuwsbrief 2011 (1)<br />
52<br />
Ik lees Gogol. Hij is groot.<br />
Hij spreekt van liefde en de dood,<br />
en dat de mensen klein zijn<br />
en voor elkaar venijn zijn<br />
en dat, trots alles, dit leven<br />
nog hoog staat aangeschreven.<br />
Richard Minne<br />
(1891-1965)<br />
Door de Nederlandse uitgeverij<br />
Van Oorschot ben ik enige tijd geleden<br />
aangezocht voor een her ver taling van<br />
o.a. de verhalenbundel Вечера на хуторе<br />
близ Диканьки. Er bestond al een<br />
Nederlandse ver taling van ‘Dikan ka’,<br />
maar om een aantal redenen vond men<br />
het nodig een nieuwe ver taling te laten<br />
maken.<br />
In vroeger tijden werden ver talingen<br />
van Russische literat uur vaak uit het<br />
Duits ver vaardigd. Het zal duidelijk<br />
zijn dat er in die dubbele vertaalslag<br />
veel verloren kon gaan; gelukkig is die<br />
ver taalpraktijk inmiddels overboord<br />
gezet en ver talen wij nu rechtstreeks<br />
uit het Russisch. De oude ver taling van<br />
‘Dikan ka’is overigens wel direct uit het<br />
Russisch ver taald. Toch ver toont deze<br />
Gogols Dikanka in het Nederlands<br />
(Aai Prins)<br />
ver taling en kele man kementen die wel<br />
meer oude vertalingen aankleven. In de<br />
eerste plaats hadden vertalers vroeger<br />
de neiging om oneffenheden uit het<br />
origineel glad te strijken en in passages<br />
waar van ze dachten dat ze de lezer<br />
misschien niet duidelijk zouden zijn,<br />
het een en ander aan te passen, weg te<br />
laten etc. Tegenwoordig doen we dat niet<br />
meer: we ver talen wat er staat, event uele<br />
onduidelijk heden kunnen op z’n hoogst in<br />
een noot uitgelegd worden. Ten tweede is<br />
het taalgebr uik van de vroegere ver taling<br />
verouderd. Dat is niet ver wonderlijk, want<br />
ze is zo’n vijftig jaar oud. Het zou mooi<br />
zijn als we alle ver talingen na vijftig jaar<br />
konden herzien, maar daar zal wel geen<br />
uitgever voor te vinden zijn. Los van deze<br />
man kementen heeft de oude ‘Dikan ka’<br />
nog een probleem. De verhalen uit de<br />
bundel spelen zich af in de Oek raïne.<br />
Gogol heeft, de romantische traditie<br />
indachtig, geprobeerd de couleur locale<br />
te vangen door alle mogelijke Oek raïense<br />
elementen te gebr uiken. Zo wordt elk<br />
verhaal voorafgegaan door een Oek raïens<br />
citaat (uit liedjes, toneelst ukken,<br />
gedichten etc.). In de Russische tekst<br />
staat onderaan de pagina een Russische<br />
ver taling van deze citaten. Verder wemelen<br />
de verhalen van Oek raïense woorden<br />
in Russische transcriptie. Voor deze<br />
woorden heeft Gogol de bundel voorzien<br />
van Oekraïens-Russische woordenlijsten<br />
ten behoeve van de Russische lezer. In de<br />
bestaande ver taling van ‘Dikan ka’ is deze