te - Vereniging tegen de Kwakzalverij
te - Vereniging tegen de Kwakzalverij
te - Vereniging tegen de Kwakzalverij
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
No. 1. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. Januari 1900.<br />
MAANDBLAD<br />
UITGEGEVEN DOOR DE TEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Alle brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, voorloopig <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wflnne, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
lid <strong>de</strong>r VERIKNIGING TEGEN DE KWAKZALVERIJ is,elk<br />
die haar doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaarlijksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt van I Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór I December<br />
aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r<br />
ingewacht , die daarvoor in Februari<br />
f onnu lieren toezendt. Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van het blad, zooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van dv. enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
per jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUUK DER VEREENIGING,<br />
Mr. A. C. van Blommes<strong>te</strong>in, <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
G. B. Schmidt, Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r.<br />
Dr. H. Borger, <strong>te</strong><br />
I. M. van Elk, <strong>te</strong><br />
A. J. Wijnne, ti<br />
DJ<br />
Waarn. Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r.<br />
GETAL LEDEN 777.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VEREENIGING<br />
TEGEN DB KWAKZALVERIJ, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n :<br />
Art. 1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen'<strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen ;<br />
b'. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen ;<br />
C. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en b genoem<strong>de</strong>;<br />
d'. door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen, die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke bsîsrlinçen <strong>te</strong>r<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad is geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging\ dringend verzocht.<br />
INHOUD;<br />
Bericht aan <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n.<br />
Hoofdartikel: Tien nieuwe kwakzalversmid<strong>de</strong>len in Ne<strong>de</strong>rland<br />
vervaardigd.<br />
Berich<strong>te</strong>n: Bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging. — UitnoodigiDg tot<br />
het verrich<strong>te</strong>n van on<strong>de</strong>rzoekingen. — Publicatie van <strong>de</strong>n<br />
Gezondheidsraad <strong>te</strong> Karlsruhe over <strong>de</strong> genezing van breuken<br />
door Joh. Wöhrle. — Het Staphors<strong>te</strong>r boertje gesnapt. —<br />
Anema niet failliet. — Uit <strong>de</strong> verga<strong>de</strong>ring v. d. Geneesk.<br />
Baad van Zuid-Holland. — Een dankbare Redaotie. — <strong>Kwakzalverij</strong><br />
in kloos<strong>te</strong>rs. — De veiantwoor<strong>de</strong>lgkheid van Dagbla<strong>de</strong>n.<br />
— De gelóofsgenezers.<br />
Groo<strong>te</strong>re artikelen: Frog. — Het nieuw Vitalisme. —<br />
Kimball's anti-rheumatische ring. — Balsem <strong>de</strong> Maltha. —<br />
De won<strong>de</strong>rdok<strong>te</strong>r <strong>de</strong> Haas <strong>te</strong> Voorscho<strong>te</strong>n. — Sanguinose.<br />
-— Reclames en adver<strong>te</strong>nties.3ft§£3<br />
Ingezon<strong>de</strong>n'. De reclame voor <strong>de</strong> Pink-pillen.<br />
Ter overneming: Schifimann weer aan 'l werk,<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Herhaal<strong>de</strong> waarschuwingen: Pastilles Poncelet. — Teercapsules<br />
van Guyot.<br />
Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> Kwahzalv er V-<br />
De waarnemen<strong>de</strong> Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r<br />
bericht, dat nog enkele le<strong>de</strong>n hun<br />
contributie over 1899 niet hebben betaald,<br />
en <strong>de</strong> hun aangebo<strong>de</strong>n kwitantie om <strong>de</strong> een<br />
of an<strong>de</strong>re re<strong>de</strong>n onbetaald hebben <strong>te</strong>ruggezon<strong>de</strong>n.<br />
Hun wordt verzocht, alsnog dit bedrag,<br />
<strong>te</strong>n spoedigs<strong>te</strong> per postwissel aan zijn adres<br />
in <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n.<br />
Ie<strong>de</strong>r, die over 1899 iets <strong>te</strong> vor<strong>de</strong>ren<br />
heeft van bovengenoem<strong>de</strong> Vereeniging, wordt<br />
verzocht <strong>de</strong> rekening daarvan vóór het ein<strong>de</strong><br />
<strong>de</strong>zer maand in <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n bij <strong>de</strong>n on<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong>.<br />
A. J. WIJNNE,<br />
waarn. Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r.<br />
MIDDELBURG, Jan. 1900.<br />
Tien nieuwe kwakzalversmid<strong>de</strong>len<br />
in Ne<strong>de</strong>rland vervaardigd*<br />
Gaat <strong>de</strong> kwakzalverij in Ne<strong>de</strong>rland vooruit?<br />
Neen en ja.<br />
Neen, yoor zoover het betreft bet geloof in <strong>de</strong><br />
werking van <strong>de</strong> kwakzalversmid<strong>de</strong>len. Al erkennen<br />
wij dat het getal personen die <strong>de</strong>ze mid<strong>de</strong>len gebruiken<br />
en in kwakzalvers vertrouwen s<strong>te</strong>llen, nog<br />
helaas !- zeer groot is, toch hebben wij <strong>de</strong> overtuiging,<br />
uit on<strong>de</strong>rvinding opgedaan, dat onze strijd<br />
van <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> 19 jaren niet onvruchtbaar is geweest.<br />
Er heerscht bij velen, in allerlei kringen<br />
<strong>de</strong>r samenlevJDg, een zeker wantrouwen <strong>te</strong>gen <strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>len, die met zoo'n ophef in <strong>de</strong> couran<strong>te</strong>n<br />
wor<strong>de</strong>n aangekondigd en <strong>de</strong> vraag : is dit of dat<br />
kwakzalverij ? onophou<strong>de</strong>lijk tot ons gericht, bewijst<br />
wel dat het publiek in dit opzicht is wakker geschud.<br />
Men begint meer en meer in <strong>te</strong> zien dat <strong>de</strong><br />
kwakzalverij met geneesmid<strong>de</strong>len en geneesmetho<strong>de</strong>s<br />
een groot kwaad is, dat <strong>de</strong> volksgezondheid en<br />
volkswelvaart on<strong>de</strong>rmijnt en waar<strong>te</strong>gen met kracht<br />
moet wor<strong>de</strong>n opgetre<strong>de</strong>n.<br />
Toch moet <strong>de</strong> in <strong>de</strong>n aanhef ges<strong>te</strong>l<strong>de</strong> vraag tot<br />
ons leedwezen ook bevestigend wor<strong>de</strong>n beantwoord.<br />
Ja, <strong>de</strong> kwakzalverij gaat in Ne<strong>de</strong>rland vooruit,<br />
wanneer wij 'het oog hebben op <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len die<br />
hier dag op dag wor<strong>de</strong>n aangebo<strong>de</strong>n. Wij willen<br />
<strong>de</strong> talrijke mid<strong>de</strong>len, die uit het bui<strong>te</strong>nland ingevoerd<br />
en hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> gastvrij ontvangen wor<strong>de</strong>n, bui<strong>te</strong>n<br />
beschouwing la<strong>te</strong>n en ons alleen bepalen tot hetgeen<br />
bij ons wordt gefabriceerd.<br />
Welnu, in het voorgaand nommer verstrek<strong>te</strong>n wij<br />
een opgaaf van 23 mid<strong>de</strong>len, die vanwege onze<br />
Vereeniging in 1899 wer<strong>de</strong>n on<strong>de</strong>rzocht; daaron<strong>de</strong>r<br />
bevon<strong>de</strong>n zich 14 van Ne<strong>de</strong>rlan<strong>de</strong>rs afkomstig en<br />
daarvan niet min<strong>de</strong>r dan tien, die eerst in <strong>de</strong>n<br />
laats<strong>te</strong>n tijd in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l zijn gebracht. En nog<br />
wach<strong>te</strong>n er an<strong>de</strong>ren op bespreking, waarvan het<br />
on<strong>de</strong>rzoek nog niet is afgeloopen.<br />
Die toestand, hoe treurig ook (vooral waar wij<br />
hebben aangetoond dat die mid<strong>de</strong>len niets nieuws<br />
brach<strong>te</strong>n en voor het beoog<strong>de</strong> doel van geen wezenlijk<br />
nut waren) is toch <strong>te</strong> begrgpen. Het fabriceeren<br />
en verkoo'pen van kwakzalversmid<strong>de</strong>len is<br />
zoo'n voor<strong>de</strong>elig baantje, altijd voor <strong>de</strong> beurs.<br />
Men ziet hoeveel geld er naar 't bui<strong>te</strong>nland<br />
gaat, door lichtgeloovige lie<strong>de</strong>n gaarne geofferd,<br />
en ,men tracht zich ook een <strong>de</strong>el dier sommen toe<br />
<strong>te</strong> eigenen. Dat men het daarbg met zijn gewe<strong>te</strong>n<br />
op een accoordje moet gooien en het met <strong>de</strong> waarheid<br />
niet <strong>te</strong> nauw moet nemen, is wel niet aangenaam,<br />
maar 't is nog altijd be<strong>te</strong>r zóó, dan <strong>de</strong><br />
menschen op an<strong>de</strong>re wijze beet <strong>te</strong> nemen.<br />
Want, dan bemoeit <strong>de</strong> justitie zich er me<strong>de</strong> en<br />
loopt men gevaar voor straf, maar het bedrog (wij<br />
we<strong>te</strong>n er geen an<strong>de</strong>r woord voor) door mid<strong>de</strong>l van<br />
kwakzalverij blijft — al is <strong>de</strong> wil bij <strong>de</strong> justitie om<br />
<strong>te</strong> vervolgen nog zoo goed — meestal ongestraft<br />
of bezorgt <strong>de</strong>n fabrikant een geringe geldboe<strong>te</strong>.<br />
Onze wet<strong>te</strong>n — want er zijn er die <strong>de</strong> be<strong>te</strong>ugeling<br />
van kwakzalverij <strong>te</strong>n doel hebben — zijn ondoelmatig<br />
en ondoeltreffend en wanneer <strong>de</strong> wetgeving<br />
op dit punt niet veran<strong>de</strong>rd en verbe<strong>te</strong>rd wordt,<br />
voorzien wij het gevaar dat het berei<strong>de</strong>n en ver-<br />
koopen van kwakzalversmid<strong>de</strong>len hand over hand<br />
toeneemt, en dat er een toestand geboren wordt,<br />
onhoudbaar met het oog op het algemeen belang.<br />
Er moet veran<strong>de</strong>ring komen. Zoolang dit niet geschiedt,<br />
zullen wij ons best doen, door onze waarschuwingen<br />
het publiek, voor zoover het ons als<br />
raadsman wil aannemen, zooveel mogelijk voor<br />
scha<strong>de</strong> <strong>te</strong> behoe<strong>de</strong>n.<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
Bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging. — Met 1 Jan.<br />
heeft <strong>de</strong> heer A. J. WIJNNE, Gemeen<strong>te</strong>-apotheker <strong>te</strong><br />
Mid<strong>de</strong>lburg, zitting in het Bestuur genomen, <strong>te</strong>r vervanging<br />
van <strong>de</strong>n heer Dr. G. P. KORTENHORST die meer<br />
dan 10 jaren <strong>de</strong>ze functiën heeft waargenomen.<br />
De heer WIJNNE zal voorloopig optre<strong>de</strong>n als waarnemend<br />
Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r ; men gelieve dus alle<br />
stukken, bes<strong>te</strong>md voor <strong>de</strong> Vereeniging of het Maandblad,<br />
aan zijn adres <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n.<br />
Uitnoodiging tot het verrich<strong>te</strong>n van<br />
on<strong>de</strong>rzoekingen. — Naar aanleiding van een<br />
besluit van <strong>de</strong>^laatst gehou<strong>de</strong>n Algem. Verga<strong>de</strong>ring <strong>de</strong>r<br />
Vereeniging is door het Bestuur het volgend schrijven<br />
in het Pharm. Weekblad geplaatst :<br />
nAan H.H. Apothekers en an<strong>de</strong>re Scheikundigen,<br />
le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>.<br />
Het Bestuur van bovengenoem<strong>de</strong> Vereeniging richt<br />
zich bg <strong>de</strong>ze tot TJ met het vrien<strong>de</strong>lijk verzoek, Uw<br />
kennis in dienst <strong>te</strong> willen s<strong>te</strong>llen van het door haar<br />
beoog<strong>de</strong> doel. Tot een krachtige bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij<br />
is het noodig, <strong>te</strong> kunnen beschikken over een<br />
voldoend aantal scheikundigen , die zich vooraf bereid<br />
hebben verklaard zoo spoedig mogelijk het scheikundig<br />
on<strong>de</strong>rzoek <strong>de</strong>r door <strong>de</strong> Vereeniging aan <strong>te</strong> koopen kwakzalvermid<strong>de</strong>ltjes<br />
<strong>te</strong> verrich<strong>te</strong>n. Alleen dan zal een snel<br />
en daardoor doeltreffend optre<strong>de</strong>n mogelijk zjjn.<br />
Waar gij nu, door Uw toetre<strong>de</strong>n als lid , getoond<br />
hebt in <strong>te</strong> s<strong>te</strong>mmen met het doel <strong>de</strong>r Vereeniging,<br />
meent het Bestuur ook op Uw daadwerkelijke me<strong>de</strong>werking<br />
<strong>te</strong> mogen kunnen rekenen. Daartoe gemachtigd<br />
door <strong>de</strong> onlangs gehou<strong>de</strong>n Algemeene Verga<strong>de</strong>ring,<br />
is het Bestuur in <strong>de</strong> gelegenheid, <strong>de</strong> g, waak<strong>te</strong> kos<strong>te</strong>n<br />
en <strong>de</strong>n aan het on<strong>de</strong>rzoek bes<strong>te</strong><strong>de</strong>n tijd <strong>te</strong> vergoe<strong>de</strong>n.<br />
Wie Uwer bereid zijn, aan <strong>de</strong>zen oproep gehoor <strong>te</strong><br />
geven, wor<strong>de</strong>n uitgenoodigd zich aan <strong>te</strong> mel<strong>de</strong>n bij <strong>de</strong>n<br />
2en on<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong>.<br />
Namens het Bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging <strong>te</strong>gen<br />
<strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong><br />
Mr. A. C. VAN BLOMMESTEIN,<br />
Rot<strong>te</strong>rdam, Voorzit<strong>te</strong>r,<br />
A. J. WIJNNE, Mid<strong>de</strong>lburg,<br />
waarn. Secretaris.<br />
Publicatie van <strong>de</strong>n Gezondheidsraad<br />
<strong>te</strong> Karlsruhe. — In No. 242 van <strong>de</strong> „Badische
Lan<strong>de</strong>szeitung" van 14 Oct. 1899 is een getuigschrift<br />
afgedrukt, waarin een molenaar CHRISTIAN SPENGLER, <strong>te</strong><br />
Pliningen in Wur<strong>te</strong>mberg, verklaart, door het geneesmid<strong>de</strong>l<br />
<strong>te</strong>gen breuken, van JOH. WÖHRLË <strong>te</strong> Friedrichshafen,<br />
in kor<strong>te</strong>n tijd <strong>te</strong> zijn genezen.<br />
Op schrif<strong>te</strong>lijke aanvraag verzendt WÖHRLE <strong>te</strong>gen rembours<br />
van 10 Mk. 50 Pf. een linnen zakje, dat, aan een<br />
zjj<strong>de</strong>n koord om <strong>de</strong>n hals moet wor<strong>de</strong>n gedragen en<br />
nooit geopend mag wor<strong>de</strong>n als het resultaat volkomen<br />
zal zijn. Bovendien geeft WÖHRLE verschei<strong>de</strong>ne levensregelen<br />
aan en schrijft <strong>te</strong>vens voor, dat <strong>de</strong> patiëat, geduren<strong>de</strong><br />
12 weken, dag en nacht eea goed zit<strong>te</strong>n<strong>de</strong>n<br />
breukband dragen en bepaal<strong>de</strong> gebe<strong>de</strong>n verrich<strong>te</strong>n moet.<br />
In het zakje bevindt zich een stuk bordpapier, waarop<br />
een aantal pootjes van dieren, vermoe<strong>de</strong>lijk van mollen<br />
zijn vastgenaaid.<br />
WÖHRLE is reeds veroor<strong>de</strong>eld wegens mishan<strong>de</strong>ling,<br />
diefstal, beleediging en overtreding van <strong>de</strong> .Gewerbeordnung."<br />
Wjj waarschuwen <strong>te</strong>gen dit grove bedrog (plumpe<br />
Schwin<strong>de</strong>l). Karlsruhe, 14 Dec. 1899.<br />
Het „boertje" gesnapt. — Door <strong>de</strong>n rijksveldwach<strong>te</strong>r<br />
van Apeldoorn, <strong>te</strong> Koot wijk, gem. Barneveld,<br />
is procesverbaal opgemaakt <strong>te</strong>gen P. S<strong>te</strong>geman,<br />
bekend on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n naam van het „Staphors<strong>te</strong>r Boertje",<br />
wegens het onbevoegd uitoefenen <strong>de</strong>r geneeskunst.<br />
De bekearing geschied<strong>de</strong> <strong>te</strong>rwijl het „boertje" <strong>te</strong><br />
Soest zijn praktijk uitoefen<strong>de</strong>.<br />
Zal nu weer een geldboe<strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n " opgelegd ?<br />
Anema niet failliet. Op verzoek van <strong>de</strong>n<br />
belanghebben<strong>de</strong> <strong>de</strong>elen wg gaarne me<strong>de</strong>, dat, bij vonnis<br />
van <strong>de</strong> Arrondissements-Rechtbank <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, het<br />
door die Rechtbank gewezen vonnis, waarbij JOHANNES<br />
PIETERS ANEMA, Arts, werd verklaard in staat van<br />
faillissement, is vernietigd.<br />
Aan een an<strong>de</strong>r verzoek, n.1. om <strong>te</strong> verklaren dat wij<br />
ons in het no. van December 1899 in <strong>de</strong>n persoon hebben<br />
vergist, kunnen wij niet voldoen; dat zal <strong>de</strong> verzoeker<br />
toch zelf wel begrijpen !<br />
Uit <strong>de</strong> verga<strong>de</strong>ring van <strong>de</strong>n genees k.<br />
raad van Zuid-Holland. — On<strong>de</strong>r voorzit<strong>te</strong>rschap<br />
van <strong>de</strong>n heer J. Menno Huizinga, Inspec<strong>te</strong>ur van<br />
het geneeskundig staatstoezicht, kwam 29 Dec. j.1. <strong>te</strong><br />
's Gravenhage <strong>de</strong> Geneesk. Baad van ZaidHoUand bgeen.<br />
Naar aanleiding van <strong>de</strong> beken<strong>de</strong> aanschrijving van <strong>de</strong>n<br />
Minis<strong>te</strong>r van justitie aan <strong>de</strong> procureurs-generaal bij <strong>de</strong><br />
gerechtshoven in zake vervolgingen wegens onbevoeg<strong>de</strong><br />
uitoefening <strong>de</strong>r genees- en artsenijbereidkunst, ontspon<br />
zich eenig <strong>de</strong>bat over die quaestie van vervolgingen.<br />
De Inspec<strong>te</strong>ur wees er naar aanleiding van een wenk<br />
van <strong>de</strong>n heer van Itallie op, dat se<strong>de</strong>rt <strong>de</strong> invoering<br />
van <strong>de</strong> geneeskundige en artsengbereidkundige wet<strong>te</strong>n<br />
meer<strong>de</strong>re <strong>de</strong>rgelijke circulaires zjjn verschenen, ech<strong>te</strong>r<br />
zon<strong>de</strong>r veel succes. De fout ligt niet in <strong>de</strong> zucht van<br />
amb<strong>te</strong>naren van het O.M. om niet <strong>te</strong> vervolgen, of van<br />
politieamb<strong>te</strong>naren, om geen overtredingen <strong>te</strong> con sta<strong>te</strong>eren,<br />
maar aan <strong>de</strong> geneeskundige wet<strong>te</strong>n zelf, die nog<br />
niet voldoen<strong>de</strong> in <strong>de</strong> volkscoosciëotie zgn doorgedrongen,<br />
om goed uitgevoerd <strong>te</strong> kunnen wor<strong>de</strong>n. .<br />
De heer Halbertsma <strong>de</strong>ed <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>ze s<strong>te</strong>lling van <strong>de</strong>n<br />
Inspec<strong>te</strong>ur pro<strong>te</strong>st h o oren.<br />
Het rechtskundig lid mr. Ejsell <strong>de</strong>ed uitkomen dat<br />
<strong>de</strong> openbare minis<strong>te</strong>ries vaak <strong>te</strong>rug<strong>de</strong>inzen voor een<br />
vervolging , omdat het wettig bewjjs zoo moeielijk <strong>te</strong><br />
consta<strong>te</strong>eren is. Hij meen<strong>de</strong> dat na <strong>de</strong> jongs<strong>te</strong> circulaire<br />
nog na<strong>de</strong>ren aandrang door <strong>de</strong>n Raad bij <strong>de</strong> procureur<br />
generaal weinig ba<strong>te</strong>n zou.<br />
De Inspec<strong>te</strong>ur <strong>de</strong>ed na<strong>de</strong>r uitkomen dat bet geenszins<br />
zg'ne bedoeling was <strong>te</strong> verkondigen dat wet<strong>te</strong>n, die niet<br />
populair zgn, niet kunnen wor<strong>de</strong>n uitgevoerd, maar dat<br />
hg slechts <strong>de</strong> moeilijkhe<strong>de</strong>n in het licht wil<strong>de</strong> s<strong>te</strong>llen,<br />
aan <strong>de</strong> uitvoering on<strong>de</strong>r die omstandighe<strong>de</strong>n verbon<strong>de</strong>n.<br />
(N. Rott. Ct.)<br />
Een dankbare Eedactie. — „De Hofstad",<br />
Nieuws- en Adver<strong>te</strong>ntieblad voor 's Gravenhage, bevat,<br />
on<strong>de</strong>r het reiactioneele ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong>, het volgen<strong>de</strong> :<br />
„SANGUINOSE.<br />
Geljjk uit eene annonce in dit blad blijkt, wordt <strong>de</strong><br />
sanguin ose, uit krui<strong>de</strong>n bereid door <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n VÂN<br />
DÂM & Co., <strong>de</strong> Rie m er straat 107 alhier, door heeren<br />
geneeskundigen <strong>te</strong>n zeers<strong>te</strong> aanbevolen voor zwakken-en<br />
hers<strong>te</strong>llen<strong>de</strong> zieken. Voor <strong>de</strong> Transvaalsche gewon<strong>de</strong>n<br />
zal zij zeker ook uitnemen<strong>de</strong> diens<strong>te</strong>n kunnen doen.<br />
Dit beseffen<strong>de</strong>, stond <strong>de</strong> firma VAN DAM & CO. opnieuw<br />
een flinke hoeveelheid af voor het Roo<strong>de</strong> Kruis<br />
in Transvaal. Daarvoor brengen wij haar warme hul<strong>de</strong>."<br />
Men kan zoo voelen dat dit stukje afkomstig is van<br />
<strong>de</strong> Redactie en niet van <strong>de</strong> Sanguinose-fabrikan<strong>te</strong>n.<br />
Of hebben wg 't mis ?<br />
<strong>Kwakzalverij</strong> in Kloos<strong>te</strong>rs. — Terwgl in<br />
Duitschland het voorbeeli van Pastor KNEIPP zaliger<br />
gelukkig slechts zel<strong>de</strong>n gevolgd wordt, en, zooals hier<br />
in een vorigen jaargang is me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld, <strong>de</strong> hoogere<br />
gees<strong>te</strong>lijkheid <strong>de</strong> ambtgenoo<strong>te</strong>n ernstig waarschuwt, zich<br />
niet <strong>te</strong> begeven op een gebied, dat niet het hunne is,<br />
wordt in Frankrijk door <strong>de</strong> kloos<strong>te</strong>rs op ergerlijke wijze<br />
kwakzalvery bedreven. Onlangs is er zelfs een proces<br />
gevoerd tusschen twee kloos<strong>te</strong>rs over het eigendomsrecht<br />
<strong>de</strong>r „confiture <strong>de</strong> St. Vincent <strong>de</strong> Paul," die binnen<br />
20 dagen <strong>de</strong> anaemie zou genezen. Purgeeren<strong>de</strong><br />
pruimen , laxeeren<strong>de</strong> confituren, ijzerhou<strong>de</strong>n<strong>de</strong> noga,<br />
hers<strong>te</strong>l, bevor<strong>de</strong>ren<strong>de</strong> wijn wor<strong>de</strong>n door an<strong>de</strong>re kloos<strong>te</strong>rs<br />
in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l gebracht. Sommige hebben zich vereenigd<br />
tot een syndicaat, 1'Union <strong>de</strong>s Oeuvres genaamd,<br />
in welks prospectus men on<strong>de</strong>r meer <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len<br />
vermeld vindt : Pâté bienfaisant <strong>de</strong> Chan<strong>te</strong>lle, <strong>de</strong><br />
gezonds<strong>te</strong> van alle toilet-pasta's ; musculine van Notre-<br />
D a me-<strong>de</strong>-Dombes p| aanbevolen aan vermoei<strong>de</strong> personen.<br />
De musculine is , zegt men , bes<strong>te</strong>md om met voor<strong>de</strong>el<br />
<strong>de</strong> inspuitingen van Brown-Sêquard <strong>te</strong> vervangen.<br />
{W. T. G.).<br />
De verantwoor<strong>de</strong>lijkheid van Dagbla<strong>de</strong>n.<br />
— Bij gelegenheid van een razzia, die <strong>te</strong>gen<br />
abortus-opwekkers gehou<strong>de</strong>n is, heeft Lord Justice DAR<br />
LING in zijn vonnis gezegd : <strong>de</strong>ze misdaad is mogelgk<br />
gemaakt, doordat dagbla<strong>de</strong>n adver<strong>te</strong>nties aannemen van<br />
dit onwettig bedrgf. Het is noodig, dat men we<strong>te</strong>, dat<br />
ie<strong>de</strong>r die, op welke wjj ze ook, iemand aanzet tot een<br />
misdrijf, zelf een misdaad begaat. De jury heeft geoor<strong>de</strong>eld,<br />
dat <strong>de</strong>ze adver<strong>te</strong>nties aansporingen waren. Als<br />
<strong>de</strong>rgelijke adver<strong>te</strong>nties weer zou<strong>de</strong>n verschijnen, zou<strong>de</strong>n<br />
<strong>de</strong> uitgevers, eigenaars en drukkers hetzelf<strong>de</strong> vonnis<br />
verdienen, en — als zgn woord althans invloed mocht<br />
hebben — ook krijgen, en dan vermoe<strong>de</strong>lijk nog strenger<br />
gestraft wor<strong>de</strong>n dan <strong>de</strong> thans veroor<strong>de</strong>el<strong>de</strong>n.<br />
(W. T. G.)<br />
De geloofsgeneze r s. — In een correspon<strong>de</strong>ntie<br />
uit Noord-Amerika vin<strong>de</strong>n wij in het N. v. d. Dag<br />
het volgen<strong>de</strong> over <strong>de</strong>ze sec<strong>te</strong> :<br />
„Niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> het levendig pro<strong>te</strong>st van dat ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong><br />
van bet publiek, dat een <strong>de</strong>gelgk geneeskundige<br />
behan<strong>de</strong>ling verkiest boven al <strong>de</strong> illussiën, moM, maar<br />
onveilig, <strong>de</strong>r geloofsgenezers, big ven <strong>de</strong>ze nog s<strong>te</strong>eds<br />
ongehin<strong>de</strong>rd met hun gevaarlijke praktgken menschenlevens<br />
in gevaar brengen en vernietigen. Niemand<br />
schjjnt <strong>de</strong> autori<strong>te</strong>it <strong>te</strong> bezit<strong>te</strong>n of wenschen uit <strong>te</strong> oefenen,<br />
om <strong>de</strong>n put <strong>te</strong> <strong>de</strong>mpen, vóór het kalf verdronken<br />
is, en na dien tgd is <strong>de</strong> gerechtigheid <strong>te</strong> langzaam, om<br />
ooit tot een uitspraak <strong>te</strong> komen, laat staan tot een<br />
vonnis. Een jong meisje, dat aan kanker ljj<strong>de</strong>n<strong>de</strong> was,<br />
moest dagen lang kermend liggen s<strong>te</strong>rven, zon<strong>de</strong>r dat<br />
<strong>de</strong> „heelers" wil<strong>de</strong>n toestaan, dat er iets gedaan werd,<br />
om haar lij<strong>de</strong>n door geneeskundige hulp <strong>te</strong> verzach<strong>te</strong>n ;<br />
kin<strong>de</strong>ren s<strong>te</strong>rven door het misplaats<strong>te</strong> geloof hunner<br />
ou<strong>de</strong>rs, en <strong>de</strong>ze dikwijls door hun eigen domheid. Het<br />
is geen won<strong>de</strong>r, dat stu<strong>de</strong>n<strong>te</strong>n en kleine jongens <strong>de</strong> aanhangers<br />
van het noodlottig geloof met s<strong>te</strong>enen en bedorven<br />
eieren werpen , maar dat verhelpt het krzaad<br />
niet, al zgn <strong>de</strong> vijandige <strong>de</strong>monstraties nog zoo ernstig<br />
gemeend, wanneer niet een uitspraak van manslag op<br />
elk s<strong>te</strong>rfgeval volgt."<br />
Frog-<br />
»Wat is Frog ? Frog is het eenig e onfeilbare<br />
mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen verkoudheid, heeschheid, keelpijn enz."<br />
Deze annonce, versierd met <strong>de</strong> afbeelding van<br />
eenige kikvorschen, heeft zeker al veler aandacht<br />
getrokken, en niet min<strong>de</strong>r <strong>de</strong> eigenaardige raamétalage<br />
die in verschillen<strong>de</strong> plaatsen bij z.g. drogis<strong>te</strong>n<br />
<strong>te</strong> zien is.<br />
Ook onze aandacht is het niet ontgaan en wg<br />
wil<strong>de</strong>n gaarne iets meer van dit „onfeilbaar" mid<strong>de</strong>l<br />
we<strong>te</strong>n.<br />
Het bleek ons — wij dach<strong>te</strong>n 't al door <strong>de</strong> wijze<br />
van reclame-maken — dat Frog in your throat,<br />
i Kikker in <strong>de</strong> keeV\ van Amerikaanschen oorsprong<br />
is. Fabrikant is <strong>de</strong> firma HANGE BROTHERS & WHITE<br />
<strong>te</strong> Phila<strong>de</strong>lphia, <strong>te</strong>rwgl C. F. VAN DIJL <strong>te</strong> Dordrecht<br />
als Generaal-Agent voor Ne<strong>de</strong>rland en België optreedt.<br />
Wanneer men zich, voor 37*/2 cent, het doosje<br />
licht-bruine, naar drop rieken<strong>de</strong> pastilles aanschaft,<br />
krijgt men daarbij enkele Engelsche geschriftjes,<br />
waarin <strong>de</strong> waar<strong>de</strong> van het praeparaat met <strong>de</strong>n noodigen<br />
ophef wordt aangekondigd, en waarin — <strong>te</strong>n<br />
bewijze van <strong>de</strong> onscha<strong>de</strong>lijkheid — <strong>te</strong>vens <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling<br />
is opgenomen. Als bestand<strong>de</strong>elen wor<strong>de</strong>n<br />
vermeld : Cubeba, Tolu, Drop, Wit<strong>te</strong> Andoom<br />
(Horehound) en wil<strong>de</strong> Kers (Wild Cherry), en<br />
het on<strong>de</strong>rzoek van ons lid, <strong>de</strong>n heer J. VAN<br />
EIEL <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, heeft aangetoond, dat die op<br />
gaaf juist kan zgn. *) Maar dan komen wij tot <strong>de</strong><br />
slotsom dat „Frog" in hoofdzaak bestaat uit een<br />
mengsel van zeer ou<strong>de</strong>, <strong>te</strong>genwoordig voor het opgegeven<br />
doel nooit meer gebruik<strong>te</strong> geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Dit is het geval met Andoorn en wil<strong>de</strong> Kers<br />
en <strong>de</strong> tgd dat cubebe <strong>te</strong>gen bronchinaal catarrh<br />
(onts<strong>te</strong>king van <strong>de</strong> luchtpijptakkeo) werd aangewend,<br />
ligt in 't ver verle<strong>de</strong>n. De geneeskundigen hebben<br />
<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len — als nietsgevend — la<strong>te</strong>n varen, <strong>de</strong><br />
fabrikant (wij zien het dikwijls) heeft er zich voor<br />
zgn ,zaak" mees<strong>te</strong>r van gemaakt en verkondigt nu<br />
van het mengsel : „affords grea<strong>te</strong>r relief than anything<br />
heretofore known", (geeft groo<strong>te</strong>r verlichting<br />
dan eenig tot no toe bekend mid<strong>de</strong>l.) Men weet<br />
nu wat men er aan heeft ; het meest werkzame<br />
zal wel <strong>de</strong> drop zijo, en die kan men goedkooper<br />
krijgen.<br />
1) Voor <strong>de</strong>n <strong>de</strong>skundigen lezer <strong>te</strong>ekenen wjj aan dat<br />
door <strong>de</strong>n heer VAN RIEL gevon<strong>de</strong>n zjjn : cubebine, glycyrrhizine,<br />
benzylal<strong>de</strong>hv<strong>de</strong>, doch geen blanwzuur (vermoe<strong>de</strong>lijk<br />
van <strong>de</strong> Kers), suiker, <strong>de</strong>xtrine, sljjm (vermoe<strong>de</strong>lijk van<br />
Andoorn) en Tolubalsem. In <strong>de</strong> asch was veel gzer, sporen<br />
mangaan, ver<strong>de</strong>r calcium, chloor en alkaliën.<br />
Het nieuw Vitalisme.<br />
In ons no. van October 1899 verscheen een<br />
kor<strong>te</strong> beschrijving van <strong>de</strong>ze z.g. «Nieuwe Geneeskun<strong>de</strong>",<br />
naar aanleiding van een brochure, die in<br />
onze bla<strong>de</strong>n gratis werd aangebo<strong>de</strong>n. Er werd<br />
toen al op gewezen dat <strong>de</strong> inrichting, <strong>te</strong> Parijs gevestigd,<br />
ook per brief belooft <strong>te</strong> genezen ; wij hebben<br />
er thans <strong>de</strong> bewijzen van in han<strong>de</strong>n.<br />
Iemand die een beschrijving van zgn lij<strong>de</strong>n naar<br />
<strong>de</strong> inrichting had opgezon<strong>de</strong>n, (men begrijpt wat<br />
zoo'n beschrijving door een leek be<strong>te</strong>ekent, om daaruit<br />
juis<strong>te</strong> gevolgtrekkingen <strong>te</strong> maken), kreeg <strong>de</strong>n<br />
volgen<strong>de</strong>n brief, in 't Ne<strong>de</strong>rlandsen, <strong>te</strong>rug :<br />
»PARIJS, 23 Nov. 1899.<br />
Mijnkeer !<br />
„Al <strong>de</strong> verschijnselen die zich bg U voordoen,<br />
alsme<strong>de</strong> al <strong>de</strong> storingen waarover gij U beklaagt,<br />
dui<strong>de</strong>n aan dat U eene belangrijke vermin<strong>de</strong>ring van<br />
leefkracht hebt, welke het resultaat is van een <strong>te</strong><br />
vroegtijdige slijting.<br />
De vitalistische metho<strong>de</strong> past voor U in 't bijzon<strong>de</strong>r<br />
en dank aan haar, kunt gij in <strong>de</strong>n tgd van<br />
eenige weken al uwe krach<strong>te</strong>n, zoo wel gees<strong>te</strong>lijke<br />
als lichamelijke <strong>te</strong>rugbekomen.<br />
De behan<strong>de</strong>ling die ik U aanraad is een <strong>de</strong>r eenvoudigs<strong>te</strong><br />
en bestaat in het gebruik van 12 dynamo<br />
<strong>de</strong>r mische pla<strong>te</strong>n, welke op <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> wijze<br />
moe<strong>te</strong>n geplaatst wor<strong>de</strong>n :<br />
2 op <strong>de</strong> len<strong>de</strong>nen,<br />
5 op <strong>de</strong>n ruggestreng,<br />
1 op <strong>de</strong> smeerbuik,<br />
2 op <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rbuik, rechts en links een,<br />
2 op <strong>de</strong> zij<strong>de</strong>n.<br />
Deze pla<strong>te</strong>n moe<strong>te</strong>n geduren<strong>de</strong> 30 opeenvolgen<strong>de</strong><br />
nach<strong>te</strong>n, ongeveer 10 uren op <strong>de</strong> 24 gedragen<br />
wor<strong>de</strong>n.<br />
Zij moe<strong>te</strong>n aan <strong>de</strong> binnenzij<strong>de</strong> van een flanellen<br />
hemd genaaid wor<strong>de</strong>n en <strong>de</strong>n huid raken.<br />
Bovendien moet U alle dagen ina<strong>de</strong>mingen van<br />
geëlectriseer<strong>de</strong> zuurstof doen met <strong>de</strong>n carbura<strong>te</strong>ur<br />
met eenvoudige werking, waarvan no. 4 mij volstrekt<br />
noodzakelijk toeschijnt.<br />
Ik zal U bij <strong>de</strong> toez nding van het toes<strong>te</strong>l al <strong>de</strong><br />
noodige aanwijzingen omtrent <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling geven.<br />
On<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n invloed <strong>de</strong>zer dubbele behan<strong>de</strong>ling zult<br />
gij weldra eene. merkbare verbe<strong>te</strong>ring on<strong>de</strong>rvin<strong>de</strong>n,<br />
die van dag tot dag zal toenemen tot aan <strong>de</strong> genezing.<br />
Volgt mijne raadgevingen op, gij zult er U slechts<br />
geluk over <strong>te</strong> wenschen hebben, en U zult zeker,<br />
bij <strong>de</strong> resulta<strong>te</strong>n die U bekomen zult, <strong>de</strong> opoffering<br />
niet betreuren die gij U getroost hebt.<br />
Ik blgf overigens met U in correspon<strong>de</strong>ntie geduren<strong>de</strong><br />
<strong>de</strong> geheele duur <strong>de</strong>r behan<strong>de</strong>ling om met<br />
U met mijne raadgevingen voort <strong>te</strong> gaan.<br />
Inmid<strong>de</strong>ls met <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> hoogachting,<br />
Uw Ed. dw. dr.,<br />
Dr. PÉRADON.<br />
NOTA. De pla<strong>te</strong>n kos<strong>te</strong>n <strong>te</strong> zamen 120 franken<br />
en het toes<strong>te</strong>l 200 franken, U hebt dus slechts<br />
<strong>de</strong> som van 320 franken aan <strong>de</strong>n Heer Legras,<br />
19 rue <strong>de</strong> Lisbonne <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n om alles <strong>te</strong>rstond <strong>te</strong><br />
ontvangen.' 1
De lij<strong>de</strong>r heeft zijn geld gelukkig behou<strong>de</strong>n en<br />
is niet ver<strong>de</strong>r op <strong>de</strong> zaak ingegaan. De brief is<br />
otusschen kenmerkend voor <strong>de</strong> geneesmetho<strong>de</strong>.<br />
Kimball's anti-rheumatische ring.<br />
Deze ring, aanbevolen als een spoedig en blijvend<br />
geneesmid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen rheumatiek, neuralgie, len<strong>de</strong>npijn,<br />
heupjicht, jicht en an<strong>de</strong>re ziek<strong>te</strong>n, is, voor<br />
zoover wij we<strong>te</strong>n, gelukkig nog niet veel bekend in<br />
ons land ; ook wij ken<strong>de</strong>n hem tot nu toe niet.<br />
Eenige weken gele<strong>de</strong>n ech<strong>te</strong>r werd ons meege<strong>de</strong>eld<br />
dat <strong>de</strong> ring ook hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> gedragen werd en<br />
vestig<strong>de</strong> men onze aandacht op een boekje, dat<br />
vooral in Eogeland en Amerika verspreid werd' om<br />
voor <strong>de</strong>ze ringen reclame <strong>te</strong> maken. Wij lie<strong>te</strong>n<br />
zoo'n boekje komen, lazen het en kwamen tot <strong>de</strong><br />
slotsom : een variatie op een bekend thema.<br />
Het boekje begint met <strong>de</strong> opgave van<br />
het han<strong>de</strong>lsmerk en een waarschuwing <strong>te</strong>gen namaak<br />
; dan volgt een populaire beschouwing over<br />
het wezen <strong>de</strong>r rheumatiek en <strong>de</strong> gewone me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling<br />
dat alle tot nu toe aanbevolen geneesmid<strong>de</strong>len,<br />
ook die door <strong>de</strong> geneeskundigen aangewend, al gaven<br />
ze somwijlen eenige verlichting, toch geen afdoen<strong>de</strong><br />
be<strong>te</strong>rschap brach<strong>te</strong>n.<br />
De electrici<strong>te</strong>it is, volgens het boekje, het eenige<br />
geneesmid<strong>de</strong>l, maar zij wordt meestal verkeerd toegepast.<br />
De eenige goe<strong>de</strong> wijze van toepassing is<br />
— '. . . . raadt ge 't al niet, lezer? die van Kim-<br />
•ball's ring.<br />
Gelooft gij 't ? Wij niet. Al wordt er ook van<br />
gezegd, dat <strong>de</strong> metalen waaruit <strong>de</strong> ring is samen<br />
ges<strong>te</strong>ld, met het vocht en <strong>de</strong> warm<strong>te</strong> van <strong>de</strong>n vinger I<br />
waaraan zij wordt gedragen en <strong>de</strong> zuren, in het<br />
bloed aanwezig, een combinatie vormen, die een<br />
zach<strong>te</strong>n electriscben stroom opwekt, wij, voor ons,<br />
zijn van meening dat die stroom, als hij werkelijk<br />
ontstaat, zóó zacht moet wezen, dat er van geneeskrachtige<br />
werking geen sprake kan zijn.<br />
• Die arme electrici<strong>te</strong>it ! Wat wordt er <strong>te</strong>genwoordig<br />
— vooral door kwakzalvers — al een misbruik<br />
van gemaakt !<br />
De ring kost f 6, maar men kan hem ook,<br />
-zwaar verguld, voor f 12.60 krijgen. Wij zijn big,<br />
dat wij <strong>de</strong> brochure bes<strong>te</strong>l<strong>de</strong>n vóór wij ons een ring<br />
<strong>te</strong>r on<strong>de</strong>rzoek aanschaf<strong>te</strong>n ; nu wij het boekje gelezen<br />
hébben vin<strong>de</strong>n wij het niet noodig zes gul<strong>de</strong>n<br />
dit <strong>te</strong> geven voor een ding, waarin wij niet het<br />
mins<strong>te</strong> vertrouwen s<strong>te</strong>llen, 't Is <strong>te</strong> hopen dat an<strong>de</strong>ren<br />
er ook zoo over zullen <strong>de</strong>nken.<br />
Balsem <strong>de</strong> Maltha,<br />
uit het Kloos<strong>te</strong>r <strong>de</strong>r Eerwaar<strong>de</strong> Kruisheeren,<br />
welke verkrijgbaar is bij Gez. DE VEER, Rot<strong>te</strong>rdam.<br />
££ BDeze Balsem is een zeer krachtig mid<strong>de</strong>l, tot<br />
behoud <strong>de</strong>r gezondheid en <strong>te</strong>r bewaring voor besmet<strong>te</strong>lijke<br />
ziek<strong>te</strong>n en voor <strong>de</strong>n kanker <strong>te</strong> behoe<strong>de</strong>n.<br />
„De on<strong>de</strong>rvinding heeft bewezen dat vele personen,<br />
die, na alles wat <strong>de</strong> geneeskun<strong>de</strong> kan aanbie<strong>de</strong>n,<br />
beproefd <strong>te</strong> hebben en allen raad <strong>te</strong>n ein<strong>de</strong> waren,<br />
hunne toevlucht tot <strong>de</strong>zen Balsem hebben genomen,<br />
waarin zij door Gods zegen en bijstand, veel troost<br />
on hulp hebben gevon<strong>de</strong>n.<br />
„Deze heilzame Balsem wordt uithoof<strong>de</strong> zijner<br />
goe<strong>de</strong> uitwerkingen, zoowel inwendig als uitwendig<br />
gebruikt, en prijst zichzelven als hulpmid<strong>de</strong>l aan ;<br />
in <strong>de</strong> hieron<strong>de</strong>r genoem<strong>de</strong> ziek<strong>te</strong>n heeft hij bijzon<strong>de</strong>r<br />
zijn <strong>de</strong>ugdzaamheid bewezen en gestaafd,<br />
»Voor lij<strong>de</strong>n aan <strong>de</strong> keel, borst, maag, hoes<strong>te</strong>n,<br />
<strong>te</strong>ringachtigheid, koortsen, rheumatiek, klierziek<strong>te</strong>n,<br />
huiduitslag, koningszeer, koudvuur, graveel, verstoppingen<br />
in bloed en vochtva<strong>te</strong>n, be<strong>de</strong>rf in het bloed<br />
onz. De Balsem van Maltha doet <strong>de</strong> spijzen goed<br />
ver<strong>te</strong>eren, zuivert het bloed, geeft het zijn geregel<strong>de</strong>n<br />
loop en vers<strong>te</strong>rkt, (bijzon<strong>de</strong>r voor kankerachtigen<br />
zeer heilzaam).<br />
„Aan kleine kin<strong>de</strong>ren geeft men (van even na<br />
hunne geboor<strong>te</strong>) voor het zuur, tot groei <strong>de</strong>r kin<strong>de</strong>ren<br />
en om ze voor klierziek<strong>te</strong>n <strong>te</strong> behoe<strong>de</strong>n, driemaal<br />
daags 5 druppelen vermengd in een weinig<br />
suikerwa<strong>te</strong>r, en men vermeer<strong>de</strong>rt <strong>de</strong> druppels volgens<br />
<strong>de</strong> jaren. (Deze Balsem van Maltha bevat niets<br />
dat scha<strong>de</strong>lijk is).<br />
> ,De Balsem van Maltha met evenveel boomolie<br />
vermengd, is heilzaam voor rheumatische en kramppijnen,<br />
voor snij<strong>de</strong>n, bran<strong>de</strong>n, voor kwetsuren veroorzaakt<br />
door vallen of stoo<strong>te</strong>n, als men splin<strong>te</strong>rs<br />
van hout, glas, jjzer of iets <strong>de</strong>rgelijks in eenig<br />
lichaams<strong>de</strong>el bekomen heeft en voor kliergezwellen,<br />
enz.<br />
„Een <strong>de</strong>el Balsem van Maltha met 6 <strong>de</strong>elen regenwa<strong>te</strong>r<br />
vermengd is zeer dienstig om <strong>de</strong> oogen<br />
<strong>te</strong> wasschen, voor onts<strong>te</strong>king en bran<strong>de</strong>righeid en<br />
tot vers<strong>te</strong>rking <strong>de</strong>r oogen.<br />
„Niet alleen strekt <strong>de</strong> Balsem van Maltha tot<br />
groot nut van <strong>de</strong> menschen, maar ook voor <strong>de</strong><br />
bees<strong>te</strong>n, en heeft al menigmaal zijne <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>n bewezen.<br />
Om besmet<strong>te</strong>lijke veeziek<strong>te</strong> <strong>te</strong> voorkomen<br />
zoowel als tot bevor<strong>de</strong>ring van gezond, schoon vee,<br />
geeft men een fleschje Balsem van Maltha per dag<br />
met wa<strong>te</strong>r vermengd in twee keeren ver<strong>de</strong>eld.<br />
„Deze Balsem van Maltha verkondigt door <strong>de</strong><br />
on<strong>de</strong>rvinding zijn eigen lof en roem. 1 '<br />
Ziezoo, dat is nog eens een mid<strong>de</strong>l by uitnemendheid,<br />
zooals men kan zien uit <strong>de</strong> „gebruiksaanwijzing"<br />
waarvan wij hierboven een ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong><br />
afdruk<strong>te</strong>n. Voor ie<strong>de</strong>reen en voor alles wat : voor<br />
kin<strong>de</strong>ren, volwassenen en het vee ; inwendig en uitwendig,<br />
en <strong>te</strong>gen alle mogelijke kwalen troost en<br />
hulp bie<strong>de</strong>n<strong>de</strong>, zelfs nadat men „alles wat <strong>de</strong> geneeskun<strong>de</strong><br />
kan aanbie<strong>de</strong>n" <strong>te</strong> vergeefs heeft beproefd.<br />
't Is om <strong>te</strong> wa<strong>te</strong>rtan<strong>de</strong>n — — en toch moe<strong>te</strong>n<br />
wij <strong>te</strong>gen dit mid<strong>de</strong>l met allen ernst waarschuwen.<br />
Volgens het on<strong>de</strong>rzoek van het lid <strong>de</strong>r Vereeniging,<br />
<strong>de</strong>n heer B. A. VAN KETEL, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, is <strong>de</strong><br />
balsem een alcoholisch aftreksel van Ratanhia,<br />
Tolubalsem (of Benzoë) en Wierook; an<strong>de</strong>re stoffen<br />
kon<strong>de</strong>n niet wor<strong>de</strong>n aangetoond.<br />
Voor <strong>de</strong>n niet <strong>de</strong>r zake kundigen lezer is <strong>de</strong>ze<br />
me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling van <strong>de</strong>n uitslag van' het on<strong>de</strong>rzoek niet<br />
direct van veel nut; indirect wèl. Zij s<strong>te</strong>lt hem<br />
n.1. in <strong>de</strong> gelegenheid een <strong>de</strong>skundige <strong>te</strong> vragen of<br />
dit mengseltje in staat is alle won<strong>de</strong>ren <strong>te</strong> verrich<strong>te</strong>n,<br />
die daaraan wor<strong>de</strong>n toegeschreven en wij twijfelen<br />
geen oögenblik of hg zal ongeveer het volgend<br />
antwoord ontvangen :<br />
De stoffen, in dit mengseltje bevat, zijn zeer ou<strong>de</strong>,<br />
beken<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len, die, in heel enkele gevallen wel<br />
eens eenige geneeskrachtige werking uitoefenen,<br />
maar die, bij <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> gevallen in <strong>de</strong> „gebruiksaanwijzing"<br />
opgenoemd, geheel waar<strong>de</strong>loos zijn. De<br />
balsem kan niet <strong>de</strong> gunstige uitwerking hebben,<br />
die er van beloofd wordt.<br />
In<strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el, in vele gevallen moet het gebruik<br />
na<strong>de</strong>elig zijn. Onverantwoor<strong>de</strong>lijk is reeds <strong>de</strong> aanbeveling<br />
om <strong>de</strong>n balsem aan kin<strong>de</strong>ren „van even<br />
na hun geboor<strong>te</strong>" <strong>te</strong> verstrekken of hem als oogmid<strong>de</strong>l<br />
aan <strong>te</strong> wen<strong>de</strong>n, maar nog veel erger is het<br />
streven om ljj<strong>de</strong>rs aan <strong>te</strong>ring, koudvuur, graveel,<br />
kanker e. d. over <strong>te</strong> halen hun heil <strong>te</strong> zoeken bij<br />
dit mid<strong>de</strong>l. De arme ljj<strong>de</strong>rs aan <strong>de</strong>ze kwalen, die<br />
nog bg een doeltreffend ingrjjpen hoop op verbe<strong>te</strong>ring<br />
kunnen koes<strong>te</strong>ren, zullen ongetwijfeld <strong>de</strong>n daarvoor<br />
geschik<strong>te</strong>n tijd la<strong>te</strong>n voorbijgaan, wanneer zij<br />
eerst „knoeien" met allerlei mid<strong>de</strong>ltjes die eer<strong>de</strong>r<br />
kwaad dan goed doen ; hierop hebben wij reeds<br />
zoo dikwijls gewezen. En zoo'n mid<strong>de</strong>ltje is — in<br />
hun geval — <strong>de</strong> balsem <strong>de</strong> Maltha, die „zijn eigen<br />
lof en roem" wel moge verkondigen, .... maar<br />
eigen lof .... !<br />
De won<strong>de</strong>rdok<strong>te</strong>r <strong>de</strong> Haas <strong>te</strong> Voorscho<strong>te</strong>n.<br />
Wat 't boertje van Staphorst voor 't „Noor<strong>de</strong>n"<br />
is, wordt, 't is <strong>te</strong> voorzien, <strong>de</strong> schoenmaker van<br />
Voorscho<strong>te</strong>n voor Zuid-Holland — — of misschien<br />
gaat zijn roem al ver<strong>de</strong>r. Het moge onbegrijpelijk<br />
zijn, maar een feit is het dat, in onzen tgd, er nog<br />
velen zijn — en lang niet altijd on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> min<strong>de</strong>r<br />
ontwikkel<strong>de</strong>n — die meer vertrouwen s<strong>te</strong>llen in <strong>de</strong><br />
geneeskundige kennis van een boer-of schoenmaker,<br />
wanneer <strong>de</strong>ze zich maar met een geheimzinnig waas<br />
omkleedt, dan in die van een ervaren medicus.<br />
Treurig, maar waar.<br />
En 't ergs<strong>te</strong> is, dat <strong>te</strong>gen die lui niet <strong>te</strong> re<strong>de</strong>-<br />
neeren valt; zij zeggen maar, die en die zijn toch',<br />
genezen waar <strong>de</strong> dok<strong>te</strong>r er niets meer aan kon<br />
doen, maar zij verge<strong>te</strong>n <strong>de</strong> talrjjke omstandighe<strong>de</strong>n<br />
<strong>te</strong> vermel<strong>de</strong>n, waardoor het <strong>de</strong>n geneesheer niet<br />
mogelijk was met succes werkzaam <strong>te</strong> zijn, o.a. het<br />
niet getrouw opvolgen van zijne voorschrif<strong>te</strong>n, het,<br />
bui<strong>te</strong>n hem om, knoeien met huis- of geheimmid<strong>de</strong>ltjes,<br />
en <strong>de</strong>rgelijke.<br />
De voorstan<strong>de</strong>rs van die kwakzalvers zijn niet <strong>te</strong><br />
overtuigen — erger nog, zij trach<strong>te</strong>n zooveel mogelijk,<br />
door tal van verhalen, an<strong>de</strong>ren aan <strong>te</strong> sporen<br />
hun zieke lichamen ook aan <strong>de</strong> zorgen van <strong>de</strong>n<br />
schoenmaker en zijn collega's toe <strong>te</strong> vertrouwen.<br />
Zoo doet nu al eenigen tgd, in <strong>de</strong>n Haag, het bericht<br />
<strong>de</strong> ron<strong>de</strong>, dat een bekend Hoogleeraar in <strong>de</strong><br />
chirurgie aan een onzer aca<strong>de</strong>mies (wij zullen geen<br />
naam noemen) voor zijn vrouw of doch<strong>te</strong>r — het<br />
verhaal is niet altgd gelijklui<strong>de</strong>nd — hulp bij <strong>de</strong>n<br />
schoenmaker had gezocht. Wie 't gelooven wil !<br />
Maar hoe 't zij, waar re<strong>de</strong>neering niet helpt,<br />
daar kan misschien <strong>de</strong> opsomming van fei<strong>te</strong>n in<br />
staat zgn <strong>de</strong> menschen <strong>te</strong> doen begrijpen, dat zg op<br />
een gevaarlijken weg zgn, wanneer zij zich overgeven<br />
aan <strong>de</strong> geneeskundige behan<strong>de</strong>ling van <strong>de</strong>n<br />
eers<strong>te</strong>n <strong>de</strong>n bes<strong>te</strong>n.<br />
Een dusdanig feit werd ons van volkomen vertrouwbare<br />
zij<strong>de</strong> meege<strong>de</strong>eld. Onze berichtgever was<br />
in <strong>de</strong> gelegenheid op <strong>de</strong> chirurgische polikliniek<br />
van PROF. VAN ITERSON <strong>te</strong> Lei<strong>de</strong>n kennis <strong>te</strong> nemen<br />
van een geval van eene patiën<strong>te</strong> aan zweren<strong>de</strong>n kanker<br />
aan <strong>de</strong> borst. Deze ongelukkige vrouw was<br />
door <strong>de</strong>n schoenmaker DE HAAS behan<strong>de</strong>ld met pappen<br />
; het gezwel was rot gepapt, zoodat zelfs een<br />
<strong>de</strong>r bloedva<strong>te</strong>n aangevre<strong>te</strong>n was en bloed<strong>de</strong>.<br />
Men wach<strong>te</strong> zieh voor scha<strong>de</strong> !<br />
Sanguinose.<br />
Uit <strong>de</strong>n Haag wordt een nieuw z.g. bloedvormend<br />
mid<strong>de</strong>l — uit krui<strong>de</strong>n bereid volgens <strong>de</strong> opgave —<br />
door <strong>de</strong> firma VAN DAM en Go. aangekondigd en,<br />
naar ontvangen me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen, maakt het in <strong>de</strong><br />
resi<strong>de</strong>ntie opgang.<br />
De Sanguinose is nog in on<strong>de</strong>rzoek, dus over het<br />
mid<strong>de</strong>l zelf kunnen wij nog niets zeggen ; een enkel<br />
woord over een <strong>de</strong>r at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n. Want reeds nu bevat<strong>te</strong>n<br />
<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties gunstige at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n van genezen<br />
lij<strong>de</strong>rs of van <strong>de</strong>skundigen, en on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong>n<br />
is er een van Dr. H. J. VINKHÜIZEN, dat, zooals <strong>te</strong><br />
begrijpen is, als van hooge waar<strong>de</strong> wordt beschouwd.<br />
Wij namen <strong>de</strong> vrijheid ons om inlichtingen tot<br />
Dr. V. <strong>te</strong> wen<strong>de</strong>n en ontvingen daarop het volgend<br />
schrijven met toes<strong>te</strong>mming om er gebruik van <strong>te</strong><br />
maken :<br />
„'s Hage, 15-12-99.<br />
Zeer geach<strong>te</strong> Heer,<br />
Gij hebt volkomen recht. Met verontwaardiging<br />
zeg ik dit me<strong>de</strong>, en ik heb <strong>te</strong>rstond maatregelen<br />
genomen met alle kracht, dat dit misbruik niet<br />
ver<strong>de</strong>r ging, zooals u bedoel<strong>de</strong>.<br />
De zaak is zoo: ik ben <strong>de</strong> geneesheer van Dr.<br />
Gil<strong>de</strong>mees<strong>te</strong>r, predikant alhier. Hij verzocht mij<br />
een verklaring van <strong>de</strong> Sanguinose, waar zgn vrouw<br />
belang in s<strong>te</strong>l<strong>de</strong>. Ik weiger<strong>de</strong> die, daar ik <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling<br />
niet ken<strong>de</strong>. Nu <strong>de</strong>el<strong>de</strong> zij mij <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling<br />
me<strong>de</strong>. Ik gaf daarop <strong>de</strong> verklaring die Gij<br />
kent, on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> uitdrukkelijke voorwaar<strong>de</strong>, dat die<br />
in <strong>de</strong> por<strong>te</strong>feuille blijven zou<strong>de</strong> en alleen aan iemand<br />
die uit zich zelf daarnaar vroeg <strong>te</strong>r lezing zou<strong>de</strong><br />
gegeven wor<strong>de</strong>n. In plaats hiervan dit „marktschreierische<br />
Benehmen" dat ik <strong>te</strong>n hoogs<strong>te</strong> afkeur.<br />
. Gij kunt van dit schrijven het gebruik maken,<br />
dat U goed voorkomen moge.<br />
Een onbewaakt oögenblik in <strong>de</strong>n druk bezet<strong>te</strong>n<br />
dag van een medicus en eenige regelen om van<br />
het gezanik af <strong>te</strong> komen, hebben dit noodlottig<br />
gevolg, dat ik <strong>te</strong>n zeers<strong>te</strong> betreur en afkeur.<br />
Met <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> hoogachting<br />
w. g. Dr. H. J. VINKHÜIJZEN."<br />
Reclames en Adver<strong>te</strong>nties.<br />
(Een blik ach<strong>te</strong>r <strong>de</strong> schermen.)<br />
Wij we<strong>te</strong>n wel hoe <strong>de</strong> vork in <strong>de</strong>n s<strong>te</strong>el zit,<br />
maar misschien we<strong>te</strong>n velen onzer lezers niet, hoe<br />
het in zgn werk gaat, wanneer men nu en dan een<br />
prachtige aanbeveling van een kwakzalvers mid<strong>de</strong>l<br />
leest, zoodanig in een blad geplaatst dat het schijnt<br />
alsof zij van <strong>de</strong> redactie afkomstig is.<br />
Ter hunner voorlichting la<strong>te</strong>n wij hier een afdruk<br />
volgen van een circulaire, <strong>de</strong>zer dagen door<br />
het beken<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie-bureau JOHN F. JONES & CIE.<br />
<strong>te</strong> Parijs, aan <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandsche bla<strong>de</strong>n verzon<strong>de</strong>n.<br />
„Or<strong>de</strong>r 29413. Asthma Schiffmann.<br />
Ingeslo<strong>te</strong>n Réclame nauwkeurig volgens <strong>de</strong> hieron<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong><br />
voorschrif<strong>te</strong>n éénmaal op <strong>de</strong>n 27 Dec. a.s. of<br />
niet la<strong>te</strong>r dan <strong>de</strong>n 28 December a.s. <strong>te</strong> plaatsen. Zoo
il op dien datum niet verschijnt dan op <strong>de</strong>n dag dat<br />
een blad uitkomt in <strong>de</strong> week van 24 tot 30 Dec. 1899.<br />
Algemeene Voorschrif<strong>te</strong>n.<br />
Deze reclame moet in het zuivere redactionneele ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong><br />
wor<strong>de</strong>n opgenomen, ZOO lllOgelyk, zon<strong>de</strong>r het<br />
opschrift „Reclame, Ingez. Me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen of prijs per<br />
regel er boven ; ver<strong>de</strong>r vlak naast het redactionneele<br />
ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong>, en <strong>te</strong>vens aan het hoofd eener kolom of onmid<strong>de</strong>llijk<br />
volgend op <strong>de</strong>n redactionneelen <strong>te</strong>kst en daarvan<br />
niet afgeschei<strong>de</strong>n door speciale streepen of an<strong>de</strong>re<br />
afscheidings<strong>te</strong>ekens welke bij <strong>de</strong>n redactionneelen <strong>te</strong>kst<br />
niet in gebruik zijn.<br />
Zoo U zulks niet kunt doen, dan als Eers<strong>te</strong> Reclame.<br />
Deze <strong>te</strong>kst moet gezet wor<strong>de</strong>n met <strong>de</strong> zelf<strong>de</strong> gewone<br />
let<strong>te</strong>rs als <strong>de</strong>n redactionneelen <strong>te</strong>kst, <strong>de</strong> ti<strong>te</strong>l eveneens<br />
met <strong>de</strong> zelf<strong>de</strong> let<strong>te</strong>rs als <strong>de</strong> ti<strong>te</strong>ls van <strong>de</strong>n redactionneelen<br />
<strong>te</strong>kst.<br />
Deze reclame moet in het Hoofdblad geplaatst wor<strong>de</strong>n<br />
niet in een bijvoegsel.<br />
Bewijsnummer <strong>te</strong>rstond na <strong>de</strong> plaatsing.<br />
Indien U <strong>de</strong>ze reclame niet on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> bovenvermel<strong>de</strong><br />
conditiën kunt plaatsen, moet U ze niet opnemen en<br />
ons per briefkaart <strong>de</strong> re<strong>de</strong>n doen we<strong>te</strong>n, daar <strong>de</strong> cliënt<br />
geene plaatsing betaald in strijd met <strong>de</strong> voorschrif<strong>te</strong>n."<br />
Aan <strong>de</strong>ze circulaire is toegevoegd <strong>de</strong> beken<strong>de</strong><br />
reclame van Schiffmann's mid<strong>de</strong>l, on<strong>de</strong>r het motto :<br />
„Asthma ein<strong>de</strong>lijk genezen," die al vroeger in tal<br />
yan couran<strong>te</strong>n, op allerlei plaatsen (naar <strong>de</strong> redactie<br />
of administratie het goedvond) heeft gestaan.<br />
Aardig is <strong>de</strong>ze circulaire beantwoord door <strong>de</strong>n<br />
heer G. J. GELDERMAN, Uitgever van het Nieuws- en<br />
Adver<strong>te</strong>ntieblad van De<strong>de</strong>msvaart enz. Deze uitgever<br />
vermeldt op <strong>de</strong> briefkaar<strong>te</strong>n, waarin hij zijn condities<br />
omtrent bet plaatsen van adver<strong>te</strong>nties me<strong>de</strong><strong>de</strong>elt :<br />
„Kwakzalvers- en bui<strong>te</strong>nlandsche lo<strong>te</strong>rij-adv. wor<strong>de</strong>n<br />
niet opgenomen" Aan <strong>de</strong> firma JONES & CIE. werd<br />
nu een dusdanige briefkaart gezon<strong>de</strong>n met het on<strong>de</strong>rschrift<br />
: „Uwe adver<strong>te</strong>ntie, d.d. 21 <strong>de</strong>zer, betreffen<strong>de</strong><br />
Asthma Schiffmann, kan om bovenvermel<strong>de</strong><br />
re<strong>de</strong>n niet geplaatst wor<strong>de</strong>n."<br />
Bravo !<br />
INGEZONDEN.<br />
NIJMEGEN, 13 Dec. 1899.<br />
WelJEd. Heer l<br />
In het laats<strong>te</strong> „Maandblad <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>"<br />
wordt aan <strong>de</strong> hand van het „ Dagblad van Noord-Brabant"<br />
in 't licht ges<strong>te</strong>ld, hoe het Bredasche at<strong>te</strong>st <strong>te</strong>n<br />
guns<strong>te</strong> <strong>de</strong>r Pink pillen in <strong>de</strong> wereld is gekomen.<br />
Dit geval staat niet alleen, 't Is reeds eenigen tgd<br />
gele<strong>de</strong>n dat in <strong>de</strong> bla<strong>de</strong>n een soortgelijke loftuiting op<br />
die befaam<strong>de</strong> pillen voorkwam van een zich noemen<strong>de</strong><br />
of genoemd wor<strong>de</strong>n<strong>de</strong> Mej. Kroese, Molenstraat, Nijmegen.<br />
Mg persoonlijk willen<strong>de</strong> overtuigen, of bedoel<strong>de</strong> dame<br />
werkelijk <strong>de</strong>ze verklaring had afgegeven, schreef ik haar<br />
een briefje, met het beleef<strong>de</strong> verzoek, mij <strong>te</strong> willen<br />
me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen, of zij in<strong>de</strong>rdaad bij dit alles genezen<strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>l baat had gevon<strong>de</strong>n.<br />
Van <strong>de</strong>n brievenbes<strong>te</strong>ller vernam ik evenwel, dat in<br />
<strong>de</strong> heele Molenstraat geen Juffrouw Kroese <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n<br />
was ; wel woon<strong>de</strong> er iemand van <strong>de</strong>nzelf<strong>de</strong>n naam in<br />
eene an<strong>de</strong>re buurt, een kwartier bui<strong>te</strong>n <strong>de</strong> stad. Ik<br />
gaf in overweging, mijn brief dan maar aan dat adres<br />
<strong>te</strong> bezorgen I doch — niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> een postzegel<br />
was ingeslo<strong>te</strong>n — heb ik nimmer antwoord op mijn<br />
schrijven ontvangen.<br />
Ik veron<strong>de</strong>rs<strong>te</strong>l nu één van <strong>de</strong> twee : Het at<strong>te</strong>st van<br />
Mej. K. is uit <strong>de</strong>n duim <strong>de</strong>r pillendraaiers gezogen, of<br />
Mej. K. vindt het om zeer begrijpelijke re<strong>de</strong>n be<strong>te</strong>r, er<br />
maar niet meer publici<strong>te</strong>it aan <strong>te</strong> geven..<br />
F. KEUKENS, Stijn Buijsstr. 10.<br />
On<strong>de</strong>r dankbetuiging voor <strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling, plaatsen<br />
wij bet bovenstaan<strong>de</strong> gaarne. Het verwon<strong>de</strong>rt<br />
ons niets dat er on<strong>de</strong>r al die at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n van ljj<strong>de</strong>rs,<br />
geheel genezen door het gebruik van Pink-pillen,<br />
die dag aan dag in onze bla<strong>de</strong>n voorkomen, verschei<strong>de</strong>ne<br />
zijn, die geen navraag kunnen lij<strong>de</strong>n.<br />
Zoo bleek het ons, dat een verklaring van Mej,<br />
van Heems, Oranjeboomstraat <strong>te</strong> Haarlem, (een<br />
verklaring die in <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> dagen dienst doet) veel<br />
bevat<strong>te</strong> waarmee bedoel<strong>de</strong> juffrouw, toen wij er haar<br />
naar lie<strong>te</strong>n vragen, lang niet ins<strong>te</strong>m<strong>de</strong>. Wel had<br />
zij na bet gebruik van een paar doosjes pillen eenige<br />
be<strong>te</strong>rschap on<strong>de</strong>rvon<strong>de</strong>n (wat wij gaarne aannemen)<br />
maar <strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling in <strong>de</strong> reclame, dat die be<strong>te</strong>rschap<br />
zoover gegaan is dat zij bevrijd is „van alle<br />
kwalen, waaraan het vrouwelijk geslacht on<strong>de</strong>rhevig<br />
is", noemt zij erg overdreven.<br />
Gaarne zou<strong>de</strong>n wij een volledig on<strong>de</strong>rzoek naar<br />
<strong>de</strong> juistheid dier at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n op ons nemen, maar —<br />
<strong>de</strong> on<strong>de</strong>rvinding heeft het ons geleerd het — is be<strong>te</strong>r<br />
en voert tot gunstiger resultaat, wanneer dit geschiedt<br />
door personen, die met <strong>de</strong> plaatselijke toestan<strong>de</strong>n<br />
bekend zijn.<br />
Wie wil ons helpen ? Wanneer ie<strong>de</strong>r die waarheid<br />
in <strong>de</strong>ze zaak verlangt — onverschillig lid of<br />
geen lid <strong>de</strong>r Vereeniging — zich eens overtuig<strong>de</strong> of<br />
een at<strong>te</strong>st, door een bewoner van zijne omgeving<br />
zooals het heet afgegeven, werkelijk en vrij willig<br />
was verstrekt, en ons <strong>de</strong>n uitslag van het on<strong>de</strong>rzoek<br />
me<strong>de</strong><strong>de</strong>el<strong>de</strong>, dan zou op die wijze een nuttig<br />
werk kunnen wor<strong>de</strong>n verricht.<br />
Gemaak<strong>te</strong> correspon<strong>de</strong>ntie-kos<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n gaarne<br />
vergoed.<br />
Bedactie.<br />
Ter overneming.<br />
Schiffinann weer aan 't werk. Twee jaar gele<strong>de</strong>n,<br />
om <strong>de</strong>zen tijd, bracht SCHIFFMANN heel Ne<strong>de</strong>rland<br />
in rep en roer met zijn mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen asthma en<br />
met <strong>de</strong> proef pakjes als reclame, en thans is bij weer<br />
aan <strong>de</strong>n gang, ofschoon op meer beschei<strong>de</strong>n schaal.<br />
In tal van couran<strong>te</strong>n, groo<strong>te</strong> en kleine, komt weer,<br />
meestal on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> rubriek „Reclames" ol „Ingezon<strong>de</strong>n<br />
Me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen", een me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling voor, waarin<br />
Schiffmann weer een proefpakje aan ie<strong>de</strong>r belooft,<br />
die er 3 dagen na datum om verzoekt.<br />
Wij zou<strong>de</strong>n ie<strong>de</strong>reen in gemoe<strong>de</strong> ra<strong>de</strong>n geen haast<br />
<strong>te</strong> maken ; het mid<strong>de</strong>l is niets bijzon<strong>de</strong>rs en zal niet<br />
<strong>de</strong> genezing <strong>te</strong>weeg brengen, die er in <strong>de</strong> annonces,<br />
met zooveel ophef, van wordt beloofd.<br />
In ons Maandblad van Januari en Februari 1896<br />
hebben wij uitvoerig aangetoond, dat <strong>de</strong> z.g. uitvinding<br />
van Schiffmann geen blijvend geneesmid<strong>de</strong>l<br />
<strong>te</strong>gen Asthma is en dat het gebruik zelfs zeer gevaarlijk<br />
kan wor<strong>de</strong>n daar, waar, zooals op <strong>de</strong> proefpakjes<br />
wordt gezegd, het ook <strong>te</strong>gen alle vormen<br />
van Phtisie — <strong>te</strong>ring — wordt aanbevolen.<br />
Wij ontkennen niet (en daarin zit juist het slimme<br />
van het afgeven van proefpakjes) dat het gebruik<br />
van het rookpoe<strong>de</strong>r van Schiffmann <strong>de</strong>n asthma-lij<strong>de</strong>r<br />
tij<strong>de</strong>lijke verlichting kan aanbrengen. Zijn mid<strong>de</strong>l,<br />
waarvan al zooveel kwakzalvers misbruik hebben<br />
gemaakt, (in hoofdzaak doornappeibla<strong>de</strong>n en salpe<strong>te</strong>r)<br />
is ech<strong>te</strong>r, in e enigszins an<strong>de</strong>ren vorm, on<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n<br />
naam van Charta-antasthmatica (asthma-papier) in<br />
elke apotheek <strong>te</strong> verkrijgen. Wel is wf*ar ontvangt<br />
men daar geen proefpakje <strong>te</strong>n geschenke, maar<br />
men is daar heel wat goedkooper uit, omdat men<br />
zijn <strong>de</strong>el niet behoeft <strong>te</strong> betalen in <strong>de</strong> groo<strong>te</strong> reclame-kos<strong>te</strong>n,<br />
die Schiffmann, zeker niet uit menschlievendheid,<br />
maakt. Dââr wordt intusschen door<br />
het mid<strong>de</strong>l geen „genezing" beloofd, die er niet<br />
door kan wor<strong>de</strong>n verkregen.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuwe le<strong>de</strong>n zjjn toegetre<strong>de</strong>n :<br />
Mevrouw Anna C- Alblas—Sorber, Apotheker <strong>te</strong> Utrecht,<br />
en <strong>de</strong> beeren : J. Bolt, arts <strong>te</strong> Nieuw- Buinen.<br />
Storm Buy sing, <strong>te</strong> Zutphen.<br />
W. Bh. E. E. <strong>te</strong> i?. De samens<strong>te</strong>lling van <strong>de</strong>n Balsem <strong>de</strong><br />
Maltha vindt gü in dit no.<br />
A. K. <strong>te</strong> A. De Verbe<strong>te</strong>r<strong>de</strong> Likdoorn-tinctuur van A. BER-<br />
TOBN <strong>te</strong> Wageningen is, volgens het,on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n heer<br />
B. A. VAN KETEL <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, een eenvoudige oplossing<br />
van salicylzuur in collodium. En dat durft men als iets<br />
nieuws en bjjzon<strong>de</strong>rs aan <strong>te</strong> bevelen ! Salicylzuur mag door<br />
onbevoeg<strong>de</strong>n bij niet min<strong>de</strong>r dan 100 gram wor<strong>de</strong>n verkocht.<br />
K. S. <strong>te</strong> M. Dank voor <strong>de</strong> toezending van „Ne<strong>de</strong>rland-<br />
Transvaal." Het heeft ons, tot ons leedwezen, geti offen dat<br />
ook dit „Ge<strong>de</strong>nkboek" ontsierd wordt door talrjjke kwakzalvers-adver<strong>te</strong>nties.<br />
Onbeken<strong>de</strong> inzen<strong>de</strong>r <strong>te</strong> 's Gravenhage. Annonces en dagbla<strong>de</strong>n<br />
in zake Sanguinose in dank ontvangen. Het mid<strong>de</strong>l<br />
had reeds onze aandacht getrokken en is in on<strong>de</strong>rzoek.<br />
H. G. <strong>te</strong> B. Die circulaire betreffen<strong>de</strong> „Eureka" was ons<br />
bekend ; zie over dit mid<strong>de</strong>l o. a. <strong>de</strong> Maandbla<strong>de</strong>n van Jan.<br />
en Juni 1895.<br />
É. L. B. <strong>te</strong> A. Ja, 't is ergerlijk zooals dageljjks reclame<br />
wordt gemaakt voor Scott's emulsie, maar wat is daar<strong>te</strong>gen<br />
<strong>te</strong> doen ?<br />
Waarschuwen ? Dat is het eenige, en dit hebben wg al<br />
zeer dikwjjls gedaan, o. a. in <strong>de</strong> Maandbla<strong>de</strong>n van Juni en<br />
Juli 1891, in dat van November 1892 en laatst nog in het<br />
no. van Februari 1899.<br />
't Is hg na onbegrn'peiyk dat <strong>de</strong> menschen veel geld voor<br />
een slecht praeparaat willen uitgeven, waar zjj bjj hun apotheker<br />
toch veel be<strong>te</strong>r <strong>te</strong>recht kunnen komen.<br />
L. v. L. <strong>te</strong> 's G. Uit <strong>de</strong>n ons toegeeon<strong>de</strong>n overdruk uit<br />
„De Bo<strong>de</strong>" kunnen noch wjj, noch onze lezers, een goed<br />
<strong>de</strong>nkbeeld van <strong>de</strong> zaak krijgen. Wanneer gjj ons beknopt<br />
<strong>de</strong> geheele toedracht me<strong>de</strong><strong>de</strong>elt, zullen wjj nagaan of het<br />
iets voor ons blad is.<br />
G. J. G. <strong>te</strong>*D. Een Maandblad van December j.1. wordt<br />
u toegezon<strong>de</strong>n.<br />
Dir. Venloosche Badhuis Mtpió- Dank voor uw aanbod;<br />
wij maken er gaarne gebruik van en zullen u geregeld 2<br />
ex. doen toekomen.<br />
Dr. N. A. J. V. <strong>te</strong> 's G. Dat pharmaceutisch bureau <strong>te</strong><br />
Valkenburg is ons onbekend ; gaarne zou<strong>de</strong>n wjj eenige bijzon<strong>de</strong>rhe<strong>de</strong>n<br />
vernemen <strong>te</strong>n ein<strong>de</strong> <strong>te</strong> kunnen informeeren.<br />
M. P. Gr. <strong>te</strong> 's G. Wij zullen naar <strong>de</strong> bedoel<strong>de</strong><br />
krui<strong>de</strong>n informeeren.<br />
— Tot ons leedwezen moet <strong>de</strong> bespreking van het mid<strong>de</strong>l<br />
<strong>te</strong>gen rheumatiek „Arco" nog een maand wor<strong>de</strong>n uitges<strong>te</strong>ld,<br />
omdat het on<strong>de</strong>rzoek nog niet is afgeloopen.<br />
Ook hopen wjj dan in staat <strong>te</strong> zjjn iets me<strong>de</strong> <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen<br />
omtrent <strong>de</strong>n veel geadver<strong>te</strong>erd en Owbridgé's long-hers<strong>te</strong>ller.<br />
Het on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>rgeljjke mid<strong>de</strong>len vereischt veel<br />
tgd en moei<strong>te</strong>.<br />
— Wie onzer lezers kan ons opgeven <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling<br />
van De oprech<strong>te</strong> Helmonfs krui<strong>de</strong>n P<br />
Herhaal<strong>de</strong> Waarschuwingen.<br />
Pastilles Poncelet. Nog s<strong>te</strong>eds wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong>ze-<br />
Pastilles, in groo<strong>te</strong> geïllustreer<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties, als een<br />
onfeilbaar mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen tal van kwalen aanbevolen»<br />
On<strong>de</strong>r meer wordt er van gezegd : „Zfj bezit<strong>te</strong>n al <strong>de</strong><br />
voor<strong>de</strong>elen <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re hoestmid<strong>de</strong>len zon<strong>de</strong>r een enkel<br />
hunner inconveniën<strong>te</strong>n <strong>te</strong> hebben".<br />
Laat ons eens nagaan of dit waar is. De pastilles<br />
bestaan volgens opgave in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie uit <strong>te</strong>er, chloorzure<br />
potasch, ipecacuanha en zoethout, <strong>te</strong>rwijl in enkelevroegere<br />
adver<strong>te</strong>nties co<strong>de</strong>ïne in <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling was opgenomen<br />
en in an<strong>de</strong>re niet.<br />
Het on<strong>de</strong>rzoek van onze le<strong>de</strong>n, <strong>de</strong> heeren J. 0. v. D.<br />
HARST J. JZ. en H. SIJTSEMA , heeft in<strong>de</strong>rdaad aangetoond<br />
<strong>de</strong> aanwezigheid van chloorzure potasch en ipecacuanha<br />
j <strong>te</strong>rwijl er veel waarschijnlijkheid — dochgeen<br />
zekerheid — was voor het voorhan<strong>de</strong>n zijn van<br />
co<strong>de</strong>ïne. - .4<br />
Wanneer wij <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong> stof, een s<strong>te</strong>rk vergif, nu><br />
zelfs bui<strong>te</strong>n onze beschouwing la<strong>te</strong>n, dan zijn nog <strong>de</strong>twee<br />
an<strong>de</strong>re stoffen, die trouwens zeer ou<strong>de</strong>, beken<strong>de</strong><br />
geneesmid<strong>de</strong>len zijn, .geenszins als zoo onscha<strong>de</strong>lijk <strong>te</strong><br />
beschouwen, dat het geregeld gebruik daarvan aan<br />
ie<strong>de</strong>reen kan wor<strong>de</strong>n aanbevolen. En dan nog wel ook:<br />
aan kin<strong>de</strong>ren !<br />
In<strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el : een geregeld gebruik van ipecacuanha<br />
— een s<strong>te</strong>rk braakmid<strong>de</strong>l — kan voor sommige lij<strong>de</strong>rs<br />
(en juist o. a. voor die lij<strong>de</strong>rs aan wie PONCELET hulpbelooft),<br />
zelfs al is <strong>de</strong> hoeveelheid zeer gering, hoogst<br />
ernstige gevolgen na zich sleepen^ en ook <strong>de</strong> chloorzure*potasch<br />
mag slechts met groo<strong>te</strong> voorzichtigheid inwendig<br />
wor<strong>de</strong>n gebruikt. Reeds dikwijls heeft het onoor<strong>de</strong>elkundig<br />
innemen van <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong> stof <strong>de</strong>n dood veroorzaak<strong>te</strong><br />
Tegenover al <strong>de</strong>ze na<strong>de</strong>elen bie<strong>de</strong>n <strong>de</strong> Pastille's Poncelet<br />
geen enkel voor<strong>de</strong>el. Toegegeven dat <strong>de</strong> bestand<strong>de</strong>elen<br />
daarvan enkele malen in<strong>de</strong>rdaad heilzaam kunnen<br />
werken bij sommige gevallen van verkoudheid,<br />
keelpijn of zoo iets, dan kan men die bestand<strong>de</strong>elen, inelke<br />
gewensch<strong>te</strong> hoeveelheid, even goed bij ie<strong>de</strong>r apotheker<br />
hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> krijgen, en zeker niet duur<strong>de</strong>r.<br />
Teercapsules vatl Guyot. Nadat <strong>de</strong> geneeskun<strong>de</strong><br />
vroeger nog al gebruik van <strong>te</strong>er en <strong>te</strong>erwa<strong>te</strong>r had gemaakt,<br />
heeft zij <strong>de</strong>ze in <strong>de</strong>n laats<strong>te</strong>n tgd bijna geheel la<strong>te</strong>n<br />
varen, daar an<strong>de</strong>re stoffen be<strong>te</strong>r <strong>de</strong> vereisch<strong>te</strong> werking<br />
<strong>te</strong>weeg brengen, al kunnen <strong>de</strong> toebereidingen somtijds<br />
eenig nut doen. Indien <strong>de</strong> geneesheer <strong>te</strong>genwoordig -<br />
nog <strong>te</strong>er wil la<strong>te</strong>n gebruiken, kan hij bij ie<strong>de</strong>r<br />
apotheker dit tot <strong>te</strong>er pillen la<strong>te</strong>n verwerken. De capsules<br />
bestaan uit <strong>te</strong>er met een laagje gelatine omgeven.<br />
Bij een geringe verkoudheid, die ech<strong>te</strong>r ook<br />
zon<strong>de</strong>r geneesmid<strong>de</strong>len, indien men een goe<strong>de</strong>n leefregel<br />
volgt, gemakkelijk geneest, kan het.gebruik van enkelecapsules<br />
geen kwaad. Veel heil verwach<strong>te</strong> men ech<strong>te</strong>r niet<br />
van <strong>te</strong>er en niet ie<strong>de</strong>r ga op goed geluk aan 't slikken..<br />
Men zij met 't gebruik voorzichtig. Teer is in 't geheel<br />
niet een zóó onscha<strong>de</strong>lijke stof als het door G-ÜYOT en<br />
zijn navolgers genoemd wordt. Terwijl sommige menschen<br />
verschei<strong>de</strong>ne <strong>te</strong>ercapsules zon<strong>de</strong>r scha<strong>de</strong> schijnen<br />
<strong>te</strong> kunnen gebruiken, zijn ons meer<strong>de</strong>re gevallen voorgekomen,<br />
waarin het gebruik, zelfs van een of twee<br />
stuks, onpasselijkheid <strong>te</strong> weeg bracht. In één geval<br />
zelfs bleef <strong>de</strong> hardnekkige braking nog <strong>de</strong>n volgen<strong>de</strong>n<br />
dag voortduren. Men zij dus gewaarschuwd, vooral<br />
ook, omdat <strong>de</strong> <strong>te</strong>ercapsnles door vele zwakke borstlij<strong>de</strong>rs<br />
wor<strong>de</strong>n gebruikt. Bij een <strong>te</strong>ringlij<strong>de</strong>res in 't laats<strong>te</strong><br />
tijdperk zag men een hardnekkige braking van tgd<br />
tot tijd <strong>te</strong>lkens <strong>te</strong>rugkeeren. Bij on<strong>de</strong>rzoek bleek, dat<br />
het meisje, op aanra<strong>de</strong>n van een <strong>de</strong>r familiele<strong>de</strong>n, s<strong>te</strong>eds<br />
volhield, bui<strong>te</strong>n we<strong>te</strong>n van haar geneesheer, twee of j<br />
drie <strong>te</strong>ercapsules 's morgens <strong>te</strong> nemen, 't Gevolg was,<br />
dat <strong>de</strong> maag het zoo hoogst noodige voedsel nog eer<strong>de</strong>r<br />
weiger<strong>de</strong> dan <strong>de</strong> aard van het longlij<strong>de</strong>n meebracht*<br />
Een langdurig voortgezet gebruik schaadt zeker altfjd,<br />
zoowel <strong>de</strong> maag als <strong>de</strong> beurs. De 60 capsules kos<strong>te</strong>n<br />
f 1,25 en zou<strong>de</strong>n, fabriekmatig bereid, nog met behoorlijke<br />
winst voor f 0,30 <strong>te</strong> leveren zijn. Op een voorschrift<br />
van <strong>de</strong>n geneesheer bij <strong>de</strong>n apotheker gereed<br />
gemaakt zullen 60 <strong>te</strong>erpillen hoogs<strong>te</strong>ns i 0,60 kos<strong>te</strong>n.
No. 2. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. Februari 1900.<br />
MAANDBLAD<br />
UITGEGEVEN DOOR DE VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Alle brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, voorloopig <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wynne , Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
Lid <strong>de</strong>r VBRXBWIGING TKGEN DS KWAKZALVERIJ is,elk<br />
die haar doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaarlijksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
fereenigingsjaar loopt van 1 Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 December<br />
aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-p<br />
enningmees<strong>te</strong>r ingewacht , die daarvoor in Februari<br />
formulieren toezendt. Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van het blad, zooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van dl enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
per jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUUR DER VEREENIGING.<br />
J. M. vao Elk, <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r,<br />
1B. Schmidt, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r.<br />
ür. 1 Burger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam,<br />
Mr. A. C. van Blommes<strong>te</strong>io, <strong>te</strong><br />
A. J. Wijnne, <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>kg,<br />
Waare. S<br />
GETAL L&DE» 805<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VERKKNIGINO<br />
TAGEN DS KWAKZALVERIJ, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n :<br />
Art I. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen ;<br />
b. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen;<br />
C. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n' van het on<strong>de</strong>r<br />
a en b genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen, die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan ;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke fcÄsrlingen <strong>te</strong>i<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad is geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
I N H O U D :<br />
Bericht aan <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n.<br />
Hoofdartikel : Sangumose.<br />
Berich<strong>te</strong>n: Veran<strong>de</strong>ring in het bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging.—<br />
Holloway nog s<strong>te</strong>eds aan 't werk. — Een kwakzalver aangehou<strong>de</strong>n.<br />
— Het Staphors<strong>te</strong>r boertje. — Zeep Amiral. —<br />
Een man van overtuiging,<br />
Groo<strong>te</strong>re artikelen: Mariënba<strong>de</strong>r Tablet<strong>te</strong>n. — Thierry's<br />
won<strong>de</strong>rzalf. — De reclame voor <strong>de</strong> Pink-pillen. — Domheid<br />
en bjjgeloof — Kwakzalvers-adver<strong>te</strong>nties van twee e.euwen<br />
gele<strong>de</strong>n.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
~H&haaZdcv;aar3ehtttwng6nï Scott's emulsie. — Emeka. —<br />
Revalenta Arabica. — Pain-expeller.<br />
Bericht aan <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n.<br />
Met dit blad wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong> postwissel-formulieren<br />
voor <strong>de</strong> contributie aan <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n gezon<strong>de</strong>n.<br />
Het bestuur verzoekt hun beleefd<br />
maar met aandrang <strong>de</strong>ze formulieren ingevuld<br />
aan <strong>de</strong>n waarnemen<strong>de</strong>n Secretarispenningmees<strong>te</strong>r<br />
<strong>te</strong>rug <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n, omdat <strong>de</strong>ze<br />
wijze van betalen <strong>de</strong>r contributie veel moei<strong>te</strong><br />
en kos<strong>te</strong>n bespaart. Tevens beveelt het <strong>de</strong><br />
belangen van <strong>de</strong> kas <strong>de</strong>r Vereeniging <strong>te</strong>n<br />
zeers<strong>te</strong> bij hen aan; vele extra-bijdragen<br />
zullen hoogst welkom zijn.<br />
Hun, die <strong>de</strong> contributie reeds per post<br />
wissel hebben overgemaakt, wordt verzocht<br />
het formulier als niet gezon<strong>de</strong>n <strong>te</strong> beschouwen.<br />
Sanguinose.<br />
9 Vinum Sanguinosum. — In het luchtledige vervaardigd.<br />
— Vit "krui<strong>de</strong>n bereid.<br />
Sanguinose is getrokken nit een groot aantal<br />
krni<strong>de</strong>n die door hunne on<strong>de</strong>rlinge samens<strong>te</strong>lling<br />
een zeker gevolg waarborgen. Na herhaal<strong>de</strong> proefnemingen<br />
is het ein<strong>de</strong>lijk mogen gelukken <strong>de</strong> Sanguinose<br />
aldus in het luchtledige <strong>te</strong> berei<strong>de</strong>n dat <strong>de</strong><br />
voedingzou<strong>te</strong>n uit <strong>de</strong> plan<strong>te</strong>n hier in <strong>de</strong>n meest onveran<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n<br />
vorm aanwezig zijn.<br />
Sanguinose heeft <strong>de</strong> ech<strong>te</strong> bloedvormen<strong>de</strong> eigenschappen.<br />
Sanguinose bevat geen bloed, maar<br />
maakt het. Sanguinose is niet een van die mid<strong>de</strong>len<br />
die <strong>te</strong>gen alle mogelijke ziek<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n aangera<strong>de</strong>n,<br />
maar wordt met bet bes<strong>te</strong> gevolg aangewend<br />
in al die gevallen, waarin groo<strong>te</strong> zwak<strong>te</strong> het<br />
hers<strong>te</strong>l belemmert of het leven tot een last maakt.<br />
Heel bijzon<strong>de</strong>r gunstig is <strong>de</strong> werking van <strong>de</strong><br />
Sanguinose bij kin<strong>de</strong>ren die hers<strong>te</strong>llen<strong>de</strong> zijn van<br />
engelsche ziek<strong>te</strong> (rhachitis); <strong>de</strong> voorbeel<strong>de</strong>n daarvan<br />
zijn talrijk. Ook voor hers<strong>te</strong>llen<strong>de</strong> moe<strong>de</strong>rs is <strong>de</strong><br />
Sanguinose een krachtige aulp ; want het is won<strong>de</strong>rbaar<br />
zooals hij <strong>de</strong>n eetlust opwekt, <strong>te</strong>rwijl an<strong>de</strong>re<br />
mid<strong>de</strong>len voor hetzelf<strong>de</strong> doel zoo menigmaal <strong>de</strong><br />
maag be<strong>de</strong>rven.<br />
Wij durven daarom <strong>de</strong> Sanguinose voor alle<br />
bovengenoem<strong>de</strong> gevallen met vertrouwen aanra<strong>de</strong>n,<br />
en twijfelen er niet aan of het gebruik zelf zal <strong>de</strong><br />
bes<strong>te</strong> aanbeveling zijn."<br />
Met <strong>de</strong>ze woor<strong>de</strong>n wordt dit Haagsche geheimmid<strong>de</strong>l<br />
aanbevolen en thans reeds zijn er verschei<strong>de</strong>ne<br />
lij<strong>de</strong>rs — getuigen <strong>de</strong> dankbetuigingen in <strong>de</strong><br />
adver<strong>te</strong>nties — die verklaren dat, wat er in die<br />
aanbeveling staat, volkomen <strong>de</strong> waarheid is. En<br />
in <strong>de</strong> Resi<strong>de</strong>ntie, zoo meldt men ons, loopt het<br />
storm van personen die zich dit won<strong>de</strong>rmid<strong>de</strong>l bij<br />
<strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n aanschaffen.<br />
En <strong>de</strong>sniet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> durven wij het wagen <strong>de</strong><br />
Sanguinose in ons Maandblad <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalverij<br />
<strong>te</strong> bespreken en het gebruik daarvan af <strong>te</strong> ra<strong>de</strong>n,<br />
<strong>de</strong>wijl wij in <strong>de</strong> geheele sanguinose-campagne niets<br />
an<strong>de</strong>rs zien dan een speculatie op <strong>de</strong> lichtgeloovigheid<br />
van het publiek, waar het geneesmid<strong>de</strong>len<br />
betreft.<br />
De aanbeveling is een schermen met groo<strong>te</strong> woor<strong>de</strong>n<br />
: als „bloedvormen<strong>de</strong> eigenschappen". „voedingszou<strong>te</strong>n<br />
1 ', „krui<strong>de</strong>n die door hunne on<strong>de</strong>rlinge samens<strong>te</strong>lling<br />
zeker gevolg waarborgen 1 ' enz., woor<strong>de</strong>n, die<br />
1 op het groo<strong>te</strong> publiek indruk maken, maar waarvoor<br />
<strong>de</strong> <strong>de</strong>skundige <strong>de</strong> schou<strong>de</strong>rs ophaalt.<br />
Deze laats<strong>te</strong> vindt in <strong>de</strong>ze reclame al een grond<br />
voor wantrouwen en hij verbaast zich dat er, on<strong>de</strong>r<br />
<strong>de</strong> groo<strong>te</strong> menig<strong>te</strong> — en zeker niet alleen on<strong>de</strong>r<br />
<strong>de</strong> min<strong>de</strong>r ontwikkel<strong>de</strong>n — zich zoo velen kun<br />
nen bevin<strong>de</strong>n die maar grif aannemen, dat geheel<br />
onbevoeg<strong>de</strong>n op geneeskundig gebied zoo op eens<br />
<strong>te</strong> voorschijn kunnen tre<strong>de</strong>n met een ont<strong>de</strong>kking,<br />
die slechts het gevolg kan zijn van grondige physiologische<br />
en pharmacognostische studie. En dat<br />
<strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n van Sanguinose, <strong>de</strong> firma VÂN DAM<br />
en Co., lot <strong>de</strong> onbevoeg<strong>de</strong>n behooren is een feit, <strong>te</strong>nzij<br />
men mocht aannemen, dat <strong>de</strong> familie-relatie met<br />
<strong>de</strong>n schoenmaker-won<strong>de</strong>rdok<strong>te</strong>r DE HAAS <strong>te</strong> Voorscho<strong>te</strong>n<br />
in dit opzicht van invloed kan zijn. (*)<br />
Wg, voor ons, vertrouw<strong>de</strong>n het zaakje reeds in<br />
<strong>de</strong>n beginne niet en wer<strong>de</strong>n in onzen twijfel vers<strong>te</strong>rkt<br />
door het schrijven van Dr. H. J. YINEHTJIZEN,<br />
in ons vorig nommer opgenomen. Wij schort<strong>te</strong>n<br />
ech<strong>te</strong>r ons oor<strong>de</strong>el op totdat een on<strong>de</strong>rzoek naar<br />
(*) Ook an<strong>de</strong>re familie-relaties <strong>de</strong>r firma zijn ons bekend<br />
<strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling van <strong>de</strong> Sanguinose ons in staat<br />
zou s<strong>te</strong>llen een juist oor<strong>de</strong>el <strong>te</strong> vormen. Dit on<strong>de</strong>rzoek<br />
is thans verricht door <strong>de</strong> welwillen<strong>de</strong> me<strong>de</strong>werking<br />
van ons lid, <strong>de</strong>n heer J. VAN RIEL <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam,<br />
en uit diens rapport is ons gebleken dat<br />
Sanguinose bestaat uit wijn met s<strong>te</strong>rk alcoholgehal<strong>te</strong><br />
(14 vol. procen<strong>te</strong>n, 11 gewichtsprocen<strong>te</strong>n, vermoe<strong>de</strong>lijk<br />
is spiritus toegevoegd), die bij verdamping<br />
3,25 proc. Extractiefstoffen en bij verbranding<br />
0,1 proc. asch (zou<strong>te</strong>n) ach<strong>te</strong>rliet. In <strong>de</strong>n<br />
wijn wer<strong>de</strong>n eenige bit<strong>te</strong>rstoffen — waaron<strong>de</strong>r die<br />
van gentiaan met zekerheid — aangetroffen ; bestand<strong>de</strong>elen<br />
van <strong>de</strong>n kinabast waren afwezig. Evenmin<br />
kon<strong>de</strong>n alkaloï<strong>de</strong>n, plan<strong>te</strong>nbasen, die in <strong>de</strong><br />
mees<strong>te</strong> werkzame, plantaardige geneesmid<strong>de</strong>len aanwezig<br />
'zijn, wor<strong>de</strong>n aangetoond.<br />
Wij moe<strong>te</strong>n nu, om goed begrepen <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n<br />
door <strong>de</strong>n niet <strong>de</strong>r zake kundigen lezer, eenige resulta<strong>te</strong>n<br />
van het on<strong>de</strong>rzoek wat na<strong>de</strong>r omschrijven.<br />
Sanguinose heet <strong>te</strong> zijn getrokken uit een groot<br />
aantaj krui<strong>de</strong>n ; wanneer dit het geval was, en <strong>de</strong><br />
krui<strong>de</strong>n waren in een hoeveelheid aanwezig, dat zij<br />
misschien werkelijk eenige werking kon<strong>de</strong>n uitoefenen,<br />
dan moest <strong>de</strong> wijn een groot gehal<strong>te</strong> aan<br />
extractiefstoffen bevat<strong>te</strong>n, afkomstig van die krui<strong>de</strong>n.<br />
Nu bevat gewone wijn gemid<strong>de</strong>ld mins<strong>te</strong>ns 1,5 tot<br />
2 proc. extractiefstoffen, zoodat er van het aftreksel<br />
van het groot aantal krui<strong>de</strong>n in 't gunstigs<strong>te</strong> geval<br />
1,75 proc. overblijft. En dat moet het „zeker gevolg<br />
waarborgen"?<br />
Maar nu nog mooier: Het ascbgehal<strong>te</strong> van gewonen<br />
roo<strong>de</strong>n wijn is meestal hooger dan 0,1 proc.<br />
Het kan ech<strong>te</strong>r tot 0,1 proc. dalen, wanneer <strong>de</strong><br />
wijn met wa<strong>te</strong>r en spiritus is aangemengd, zooals<br />
bij Sanguinose het geval schijnt <strong>te</strong> zijn. (Het<br />
soor<strong>te</strong>l. gewicht 0,997 en het alcholgebal<strong>te</strong> maken<br />
| dit zeer waarschijnlijk.) Wij mogen dus, met alle<br />
zekerheid <strong>de</strong> hoeveelheid gevon<strong>de</strong>n ascb, dat<br />
zijn <strong>de</strong> zou<strong>te</strong>n, op rekening van <strong>de</strong>n wijn s<strong>te</strong>llen,<br />
dat is dus 0,1 procent. Wat blijft er nu ech<strong>te</strong>r<br />
over voor <strong>de</strong> voeding szou<strong>te</strong>n, die toch ook in <strong>de</strong><br />
asch moe<strong>te</strong>n voorkomen ?<br />
Let<strong>te</strong>rlijk niets ; en dan heet het.... „Na herhaal<strong>de</strong><br />
proefnemingen is het ein<strong>de</strong>lijk mogen gelukken<br />
<strong>de</strong> Sanguinose aldus in het luchtledige <strong>te</strong><br />
berei<strong>de</strong>n, dat <strong>de</strong> voedingszou<strong>te</strong>n uit <strong>de</strong> plan<strong>te</strong>n hier<br />
in <strong>de</strong>n meest onveran<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n vorm aanwezig zijn."<br />
Praatjes, of erger nog : Lengen.<br />
Sanguinose is geen ont<strong>de</strong>kking van bijzon<strong>de</strong>re<br />
waar<strong>de</strong> ; neem : wat bit<strong>te</strong>re krni<strong>de</strong>n, waarin o. a.<br />
gentiaan voorkomt (b.v. <strong>de</strong> beken<strong>de</strong>, zoogenaam<strong>de</strong><br />
koortskrui<strong>de</strong>n) trek die met wijn, wa<strong>te</strong>r en spiritus,
filtreer het mengsel na eenige dagen ... en klaar<br />
is Sanguinose. Wij zien, na <strong>de</strong>ze verklaring, al<br />
een storm on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> bewon<strong>de</strong>raars ops<strong>te</strong>ken en ons<br />
afvragen : of dan al die menschen gelogen hebben<br />
die zulk mooie at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n hebben afgegeven? Och<br />
neen, goe<strong>de</strong> menschen ! E^n geregeld gebruik van<br />
wat wijn (en vermengd met enkele bit<strong>te</strong>rstoffen om<br />
<strong>de</strong>n eetlust op <strong>te</strong> wekken) zal, in gevallen van<br />
zwak<strong>te</strong>, goe<strong>de</strong> diens<strong>te</strong>n bewijzen, maar daarvoor is<br />
't niet noodig f 1,50 voor <strong>de</strong> 300 gram of f 3,75<br />
voor <strong>de</strong> flesch <strong>te</strong> betalen. Een vertrouwd wijn-J<br />
kooper helpt u be<strong>te</strong>r en veel goedkooper dan <strong>de</strong><br />
firma 'VAN DÂM & Co. Een beetje gentiaan-tinctuur<br />
b.v. door een flesch wijn ... en zeker hebt ge<br />
f 2,75 verdiend en znlt er even gezond bij wor<strong>de</strong>n<br />
als bij bet gebruik van Sanguinose.<br />
Nog één raad: Geeft het uwe kin<strong>de</strong>ren niet bjj<br />
hers<strong>te</strong>l van engelsche ziek<strong>te</strong>; voor kin<strong>de</strong>ren bevat het<br />
won<strong>de</strong>rmid<strong>de</strong>l heel <strong>te</strong> veel alcohol.<br />
Naschrift.<br />
Na het afdrukken van het bovenstaan<strong>de</strong> maak<strong>te</strong>n<br />
wij nog- kennis met een circulaire, door <strong>de</strong> firma<br />
VAN DAM en Co. verspreid <strong>te</strong>r aanbeveling van hun<br />
praeparaat. Daarin lezen wij in <strong>de</strong> „gebruiksaanwijzing"<br />
o. a. het volgen<strong>de</strong> :<br />
B Voor <strong>de</strong> mees<strong>te</strong>n is twee malen per dag één<br />
eetlepel (ongeveer 18 gram) <strong>de</strong> juis<strong>te</strong> maat. Een<br />
uur vóór <strong>de</strong>n maaltijd is het best. Men kan opklimmen<br />
èa drie maal per dag een eetlepel, daarna<br />
drie maal per dag een likeurglaasje 20 à 25 gram<br />
nemen. Maar <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong> maat is die voor volwassen<br />
mannen.<br />
Vooral moe<strong>te</strong>n wij aanra<strong>de</strong>n : geef niet het gebruik<br />
<strong>te</strong> spoedig op! Verschei<strong>de</strong>ne voorbeel<strong>de</strong>n zijn ons nu<br />
reeds bekend van gebruikers die bij <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> flacons<br />
weinig of geen werking bsspeur<strong>de</strong>n ; maar zjj hiel<strong>de</strong>n<br />
vol; en daarna werd hunne volharding beloond.<br />
Onze raad is daarom: probeer eerst met een proefflacon<br />
of gij <strong>de</strong> Sanguinose verdraagt; en, blijkt dit,<br />
neem dan aanstonds een voonaad, b. v. 12 flacons,<br />
in huis; dan kost U <strong>de</strong> flacon maar ƒ 1.25. Indien<br />
men nagaat welke schat<strong>te</strong>n soms door zwakke menschen<br />
wor<strong>de</strong>n uitgegeven, dikwijls zon<strong>de</strong>r baat, dan<br />
Aan <strong>de</strong> Hoof<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Scholen in Ne<strong>de</strong>rland.<br />
Ongetwijfeld is ook aan U door <strong>de</strong> firma HOLLOWAY<br />
<strong>te</strong> Lon<strong>de</strong>n eene verzameling plaatjes toegezon<strong>de</strong>n, met<br />
verzoek <strong>de</strong>ze aan <strong>de</strong> leerlingen uwer school uit <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen.<br />
Zooals U weet, bevat<strong>te</strong>n <strong>de</strong>ze plaatjes aan <strong>de</strong> ach<strong>te</strong>rzij<strong>de</strong><br />
eene aanbeveling van <strong>de</strong> zoogenaam<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len<br />
van HOLLOWAY, en het behoeft zeker geen betoog,<br />
dat het van die Engelsche arma geen bewijs van belang*<br />
s<strong>te</strong>lling is in uwe school, wanneer zij die plaatjes aan<br />
uwe leerlingen wil doen uitreiken, maar eenvoudig een<br />
reclame voor bare . . . . kwakzalversmid<strong>de</strong>len.<br />
En dat het kwakzalversmid<strong>de</strong>len zjjn, valt niet moeiljjk<br />
aan <strong>te</strong> toonen.<br />
Men behoeft geen geneeskundige <strong>te</strong> zjjn om ia <strong>te</strong> zien,<br />
dat één geneesmid<strong>de</strong>l niet voor bijna alle kwalen dienen<br />
kan, zooals óók op <strong>de</strong> bewus<strong>te</strong> plaatjes wordt beweerd ;<br />
beweerd alleen om zooveel mogelijk van <strong>de</strong>ze mid<strong>de</strong>len<br />
aan <strong>de</strong>n man <strong>te</strong> brengen.<br />
Menig geneesheer zou U gevallen uit zjjne praktijk<br />
kunnen me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen, .waarin <strong>de</strong> „pillen van HOLLOWAY"<br />
bepaald scha<strong>de</strong>lijk hebben gewerkt. Bovendien is er aan<br />
het gebruik van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len van HOLLOWAY, evenals<br />
aan alle kwakzalversmid<strong>de</strong>len, nog dit indirec<strong>te</strong> gevaar<br />
verbon<strong>de</strong>n, dat men een gunstigen tijd laat verloopen<br />
om geneeskundige hulp in <strong>te</strong> roepen, en hiertoe eerst<br />
overgaat wanneer het misschien <strong>te</strong> laat is.<br />
Deze wjjze van reclame maken is slim bedacht, maar<br />
daarom zoo gevaarlijk, omdat er gespeculeerd wordt op<br />
het vertrouwen, dat U bij <strong>de</strong> ou<strong>de</strong>rs uwer leerlingen<br />
geniet. En om die ou<strong>de</strong>rs is het <strong>te</strong> doen ; uwe leerlingen<br />
zijn slechts het mid<strong>de</strong>l om hen <strong>te</strong> winnen. Hoe<br />
licht zullen die ou<strong>de</strong>rs aan <strong>de</strong> loks<strong>te</strong>m gehoor geven !<br />
De on<strong>de</strong>rwijzer onzer kin<strong>de</strong>ren zal ons toch geen slech<strong>te</strong>n<br />
raad geven !<br />
Wij geven U dus ernstig in overweging, indien U<br />
weer een <strong>de</strong>rgelijk verzoek van HOLLOWAY ontvangt,<br />
daaraan niet <strong>te</strong> voldoen en <strong>de</strong>ze plaatjes zoo spoedig<br />
mogelijk <strong>te</strong> vernietigen, of aan ons <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n".<br />
Een kwakzalver aangehou<strong>de</strong>n. Aan <strong>de</strong><br />
Zaandamsche politie is het gelukt een aanhouding <strong>te</strong><br />
bewerks<strong>te</strong>lligen die alwe<strong>de</strong>r bewijst, hoe noodig het is,<br />
zich in acht <strong>te</strong> nemen <strong>te</strong>genover lie<strong>de</strong>n, die men niet kent.<br />
Dezer dagen vervoeg<strong>de</strong> zich <strong>te</strong>n huize van <strong>de</strong>n heer<br />
O. aldaar een als heer gekleed persoon, die zeer belangs<strong>te</strong>llend<br />
vroeg, of zich in <strong>de</strong> woning ook een borstlij<strong>de</strong>r<br />
bevond. Op 't bevestigend antwoord verklaar<strong>de</strong> hij in<br />
't bezit <strong>te</strong> zijn van een nooit falend geneesmid<strong>de</strong>l, in<br />
<strong>de</strong>n vorm van een fleschje met een geheimzinnigen inhoud,<br />
't welk hij na <strong>de</strong> noodige aanprijzing voor <strong>de</strong><br />
I geriDge som van vier gul<strong>de</strong>n (<strong>de</strong> werkelijke waar<strong>de</strong> was,<br />
volgens zijn zeggen, wel f 25) in han<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>n heer<br />
O. ach<strong>te</strong>rliet. De helft van het bedrag werd mijnheer<br />
<strong>te</strong>r hand ges<strong>te</strong>ld en na een maand, wanneer <strong>de</strong> lij<strong>de</strong>r<br />
s<strong>te</strong>llig geheel hers<strong>te</strong>ld zou zijn, zou bij <strong>te</strong>rugkomen om<br />
1 <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re helft in ontvaogst <strong>te</strong> nemen.<br />
Een <strong>de</strong>r huigenoo<strong>te</strong>n kwam dit alles toch wel wat<br />
hunne mid<strong>de</strong>len bij apothekers <strong>te</strong> trach<strong>te</strong>n <strong>te</strong> plaatsen,<br />
bestaat hierin, dat zij aan <strong>de</strong> geneesheeren mons<strong>te</strong>rs<br />
zen<strong>de</strong>n en dan aan <strong>de</strong> apothekers kennis geven,<br />
dat het mid<strong>de</strong>l na zeker weldra bij hen zal wor<strong>de</strong>n<br />
gevraagd. Voorbeel<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>ze han<strong>de</strong>lwijze hebben<br />
wij reeds vroeger bekend gemaakt en niet lang<br />
gele<strong>de</strong>n werd onze aandacht weer op <strong>de</strong>ze metho<strong>de</strong><br />
gevestigd door een circulaire van <strong>de</strong>n beken<strong>de</strong>n<br />
SNABILIÉ <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam, gericht aan <strong>de</strong> apothekers,<br />
betreffen<strong>de</strong> <strong>de</strong> Mariënba<strong>de</strong>r-tablet<strong>te</strong>n (of ontvettingstablet<strong>te</strong>n)<br />
bereid naar het voorschrift van Prof,<br />
Med. Dr. Rit<strong>te</strong>r von Basch.<br />
Die circulaire luidt in hoofdzaak aldus :<br />
„Waar<strong>de</strong> Collega! (*)<br />
Ik heb <strong>de</strong> eer u me<strong>de</strong> <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen, dat ik <strong>de</strong> geneesheeren<br />
uit het district uwer apotheek met <strong>de</strong><br />
Mariënba<strong>de</strong>r Tablet<strong>te</strong>n<br />
bekend gemaakt heb en ook ver<strong>de</strong>r voor <strong>de</strong> noodige<br />
reclame zorgen zal. Hierdoor is het zeer zeker,<br />
dat er weldra in uwe apotheek zeer veel vraag<br />
naar <strong>de</strong> Mariënba<strong>de</strong>r Tablet<strong>te</strong>n zijn zal. Ik veroorloof<br />
mjj <strong>de</strong>rhalve u bij <strong>de</strong>ze een proefzending mijner<br />
tablet<strong>te</strong>n in commissie aan <strong>te</strong> bie<strong>de</strong>n, en hoop dat<br />
gij spoedig in <strong>de</strong> gelegenheid zijn zult een flinke<br />
bes<strong>te</strong>lling <strong>te</strong> doen, vooral daar het hier een pharmaceutisch<br />
product van uits<strong>te</strong>ken<strong>de</strong> kwali<strong>te</strong>it betreft,<br />
voor welks vlot<strong>te</strong>n verkoop <strong>de</strong> van ouds beken<strong>de</strong><br />
reputatie en <strong>de</strong> naam van Prof. VON BASCH, naar<br />
wiens voorschrift <strong>de</strong>ze tablet<strong>te</strong>n vervaardigd wor<strong>de</strong>n,<br />
voldoen<strong>de</strong> waarborg zijn.<br />
De Mariënba<strong>de</strong>r Tablet<strong>te</strong>n zijn <strong>de</strong>rhalve een gemakkelijk<br />
in <strong>te</strong> voeren en winstgevend receptor- en<br />
verkoopartikel."<br />
Wij begrijpen toch in<strong>de</strong>rdaad niet dat SNABILIÉ,<br />
die een <strong>de</strong>rgelijke aanbieding niet voor het eerst<br />
doet, <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandsche apothekers niet be<strong>te</strong>r kent,<br />
of liever doet alsof hij niet be<strong>te</strong>r weet. Uit ervaring<br />
is hem toch gebleken dat er slechts weinige<br />
apothekers gevon<strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n die zich, al is het<br />
artikel nog zoo „winstgevend", beschikbaar s<strong>te</strong>llen om<br />
een zoodanig artikel, waarvan zij <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling<br />
niet kennen en dat met zooveel ophef wordt aan<br />
is een e<br />
gewone<br />
veel."<br />
uitgave van ƒ15, waarbij men in al zijn<br />
J verdacht voor. Hij s<strong>te</strong>l<strong>de</strong> er <strong>de</strong> politie mee in kennis, bevolen, als „receptor- en verkoopartikel" in voor<br />
bezighe<strong>de</strong>n kan blijven, toch in<strong>de</strong>rdaad niet<br />
die <strong>de</strong>n inhoud van het fleschje liet on<strong>de</strong>rzoeken. Het raad <strong>te</strong> hou<strong>de</strong>n.<br />
geneesmid<strong>de</strong>l bleek <strong>te</strong> bestaan uit een mengsel van siroop Maar dit daargela<strong>te</strong>n, wie dan ook <strong>de</strong> verkoo-<br />
en eenige an<strong>de</strong>re stoffen, misschien wel niet scha<strong>de</strong>ljjk, pers zullen zijn, wij voorzien het dat het mid<strong>de</strong>l<br />
Wij behoeven, na 't geen wij hierboven schreven, maar in ie<strong>de</strong>r geval als geneesmid<strong>de</strong>l volkomen waar<strong>de</strong>loos. in ons land het groo<strong>te</strong> getal <strong>de</strong>r bui<strong>te</strong>nlandsche<br />
er niets bij <strong>te</strong> voegen. Welzeker, »geef het gebruik Kort daarna zag <strong>de</strong> politie een persoon rondloopen, speciali<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n weer zal vermeer<strong>de</strong>ren en het is daar<br />
niet <strong>te</strong> spoedig op" . . . . daar zal <strong>de</strong> firma het die merkwaardig veel overeenkomst vertoon<strong>de</strong> met <strong>de</strong>n<br />
om onze plicht daarvan iets na<strong>de</strong>rs mee <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen.<br />
best bij varen.<br />
gesignaleer<strong>de</strong>n koopman. Een on<strong>de</strong>rzoek op het bureau<br />
Met verschuldig<strong>de</strong>n eerbied voor „<strong>de</strong> van oods<br />
bracht aan het licht, dat zijn valies nog een 14-tal<br />
fleschjes bevat<strong>te</strong> van gelijken inhoud als het bewus<strong>te</strong>.<br />
beken<strong>de</strong> reputatie en <strong>de</strong>(n) naam van Prof. VON<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
Voor <strong>de</strong>n heer O. gebracht, herken<strong>de</strong> <strong>de</strong>ze hem <strong>te</strong>rstond BASCH" (tot ons leedwezen is die reputatie nog niet<br />
Veran<strong>de</strong>ring in het bestuur <strong>de</strong>r Ver- als <strong>de</strong>n koopman, niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> hij daar een valschen tot ons doorgedrongen) moe<strong>te</strong>n wij toch verklaren,<br />
leniging. De heer Mr. A. C. VAN BLOMMBSTEIN heeft naam bad opgegeven.<br />
dat hetgeen door <strong>de</strong> duitsche Adler-Apotheke van<br />
zicb, wegens drukke bezighe<strong>de</strong>n, genoodzaakt gezien <strong>te</strong> Proces-verbaal werd opgemaakt en <strong>de</strong>n gewaan<strong>de</strong>n C. BREM — naar het heet volgens het voorschrift<br />
bedanken voor het voorzit<strong>te</strong>rschap <strong>de</strong>r Vereeniging. In geneesheer, zekeren M. A. <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, wacht zeker van <strong>de</strong>n genoem<strong>de</strong>n Professor — geleverd wordt al<br />
zjjn plaats is <strong>de</strong> heer J. M. VAN ELK als voorzit<strong>te</strong>r op óf als oplich<strong>te</strong>r of wegens het onbevoegd uitoefenen heel weinig bijzon<strong>de</strong>rs is. De verzilver<strong>de</strong> tabletjes<br />
getre<strong>de</strong>n.<br />
<strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong> eene gerech<strong>te</strong> straf.<br />
bevat<strong>te</strong>n niets an<strong>de</strong>rs dan aloë, omgeven van een<br />
(Zaanstreek.)<br />
laag suiker en zetmeel ; zoo leer<strong>de</strong> het on<strong>de</strong>rzoek<br />
Holloway nog s<strong>te</strong>eds aan 't werk. Men<br />
schrijft aan <strong>de</strong> N. R. Ct.:<br />
Het Staphors<strong>te</strong>r boertje zal, naar <strong>de</strong> N.<br />
door <strong>de</strong>n heer A. J. WIJNNE verricht.<br />
„Heeft Holloway vóór een paar jaren <strong>de</strong> hoof<strong>de</strong>n van !-ß. Ct. meldt, voortaan <strong>te</strong> Arnhem eens per maand zit-<br />
Aloë, ziet daar dus het „pharmaecutisch product<br />
scholen in ons land met zijn reclameplaatjes voor zijn dag hou<strong>de</strong>n in het gebouw van .... Patrimonium. van uits<strong>te</strong>ken<strong>de</strong> kwali<strong>te</strong>it", bet mid<strong>de</strong>l dat duor duizend<br />
pillen en zalf overs<strong>te</strong>lpt, en zal het hem dui<strong>de</strong>lijk ge Volgens adver<strong>te</strong>nties, in <strong>de</strong>n laats<strong>te</strong>n tijd geplaatst, en een kwakzalvers in allerlei vormen wordt afgewor<strong>de</strong>n<br />
zijn, dat hg tot aanbeveling van zijn kwakzal schijnt STEGEMAN zich <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam van <strong>de</strong> hulp van leverd en dat, zooals wij reeds dikwijls hebben<br />
versprepara<strong>te</strong>n aan een verkeerd kantoor aanklop<strong>te</strong>, — een geneeskundige <strong>te</strong> hebben verzekerd. Na<strong>de</strong>re inlich meege<strong>de</strong>eld, bij voortgezet gebruik aanleiding kan<br />
<strong>de</strong>n moed heeft bij niet opgegeven, zijn reclame zal en ting daaromtrent wor<strong>de</strong>n reeds door ons ingewonnen. geven tot belangrijke ziek<strong>te</strong>verschijnselen van ernsti-<br />
moet <strong>de</strong> school in, en van daar uit in he't gezin, maar<br />
gen aard. De duitsche fabrikant legt er bijzon<strong>de</strong>ren<br />
dan langs een an<strong>de</strong>ren weg.<br />
Zeep A. m i r a 1. Deze zeep is opnieuw aan een<br />
nadruk op, dat zijn fabrikaat een wezenlijk voor<strong>de</strong>el<br />
Nu zijn het <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rwijzeressen, die zijn zaak mogen nauwkeurig chemisch on<strong>de</strong>rzoek on<strong>de</strong>rworpen, dat nog<br />
biedt boven allerlei pillen, omdat zijne tablet<strong>te</strong>n<br />
•dienen ; als loon kunnen zij een groot schil<strong>de</strong>rij bekomen. niet geheel is afgeloopen. In het volgend nommer<br />
Met heele pakken ontvangen zij zijn plaatjes on<strong>de</strong>r het komen wij op dit praeparaat <strong>te</strong>rug.<br />
niet in <strong>de</strong> maag oplossen, maar eerst in <strong>de</strong>n darm.<br />
adres : Mevrouw <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rwijzeres aan <strong>de</strong> elementaire<br />
Van dit voor<strong>de</strong>el hebben wij niets kunnen, bemer<br />
school <strong>te</strong> ... Te verwach<strong>te</strong>n is, dat Holloway's ma Een man van overtuiging. On<strong>de</strong>r dit opken. Twee tabletjes, met kunstmatig maagsap<br />
noeuvre an<strong>de</strong>rmaal mislukken zal".<br />
schrift maak<strong>te</strong>n wij in ons Maandblad van December j.1. geduren<strong>de</strong> 5 minu<strong>te</strong>n, bij lichaams<strong>te</strong>mperatuur, in<br />
Naar aanleiding van dit bericht la<strong>te</strong>n wij hier nog melding van het feit dat, volgens <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties in het aanraking gebracht, gaven aan <strong>de</strong> vloeistof zooveel<br />
maals <strong>de</strong>n inhoud van <strong>de</strong> circulaire volgen, die in Maart Dagbl. van Noord-Brabant, <strong>de</strong> apotheker STEYNS <strong>te</strong> Roo aloë af, dat <strong>de</strong>ze daarin, door scheikundige mid<br />
1898 door het Bestuur onzer Vereeniging aan <strong>de</strong> Hoof<strong>de</strong>n sendaal <strong>de</strong> Pinkpillen van dr. Williams (<strong>de</strong> z.g. ech<strong>te</strong>) <strong>de</strong>len, dui<strong>de</strong>lijk was aan <strong>te</strong> toonen.<br />
<strong>de</strong>r Scholen is gezon<strong>de</strong>n :<br />
èn <strong>de</strong> nagemaak<strong>te</strong> van SPETTEB <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam, verkoopt.<br />
Zooals <strong>te</strong> doen gebruikelijk is, bevat het biljet,<br />
Naar aanleiding daarvan verzoekt <strong>de</strong> heer STEYNS ons<br />
waarop <strong>de</strong> gebruiksaanwijzing staat, <strong>de</strong> gewone<br />
<strong>te</strong> mel<strong>de</strong>n, dat <strong>de</strong> pillen van SPETTEB niet bij hem verkrijgbaar<br />
zijn en dat <strong>de</strong>ze, op eigen gezag, zijn naam waarschuwing om op het fabrieksmerk <strong>te</strong> let<strong>te</strong>n,<br />
<strong>te</strong>n onrech<strong>te</strong> in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie had opgenomen. Wij opdat <strong>de</strong> kooper <strong>de</strong> zekerheid hebbe dat hg <strong>de</strong><br />
zullen <strong>de</strong>rhalve <strong>de</strong>n apotheker STEYNS alleen beschouwen „ech<strong>te</strong>" waar heeft ontvangen, 't Is om <strong>te</strong> lachen,<br />
als <strong>de</strong>n verkooper van <strong>de</strong> z.g. ech<strong>te</strong> Pinkpillen. als het niet zoo treurig was !<br />
Mariënba<strong>de</strong>r Tablet<strong>te</strong>n.<br />
Een van <strong>de</strong> „trucs", waarvan <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n of<br />
verkoopers van kwakzalvergen zich bedienen om<br />
(*) Zou<strong>de</strong>n er vele apothekers zjjn, die het zich tot een<br />
eer rekenen door SNABILIÉ als , waai <strong>de</strong> collega" <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n<br />
beschouwd ? Red.
Thierry's Won<strong>de</strong>rzalf.<br />
Een oos<strong>te</strong>n rijksch apotheker A. THIERRY, die in<br />
<strong>de</strong>n beken<strong>de</strong>n apotheker HENRI SANDERS t9 Ams<strong>te</strong>r-<br />
•dam een helper heeft gevon<strong>de</strong>n, annonceert <strong>te</strong>genwoordig<br />
in tal van bla<strong>de</strong>n zijn Won<strong>de</strong>rbalsem en<br />
Won<strong>de</strong>rzalf. De balsem is nog in on<strong>de</strong>rzoek, —<br />
over <strong>de</strong> zalf kunnen wij thans al iets me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen.<br />
THIERRY noemt zijn zalf : ech<strong>te</strong> Engelsche Centifolïèmalf<br />
en zegt daarvan het volgen<strong>de</strong> :<br />
„Met <strong>de</strong>ze zalf werd een veertien jaar ou<strong>de</strong>, voor<br />
ongeneesbaar gehou<strong>de</strong>n beene<strong>te</strong>r volkomen genezen, onlangs<br />
zelfs een 22 jaar ou<strong>de</strong>, hevige, kankerachtige<br />
kwaal.<br />
Engelsche Centifoliënzalf, een bij <strong>de</strong> ernstigs<strong>te</strong>, ook<br />
verou<strong>de</strong>r<strong>de</strong> kwalen <strong>de</strong>r lij len<strong>de</strong> menschheid met <strong>de</strong><br />
gunstigs<strong>te</strong> gevolgen aangewend mid<strong>de</strong>l, dat zoowel in<br />
<strong>de</strong> leniging <strong>de</strong>r pijnen onovertroffen is, bestaat hoofdzakelijk<br />
uit geconcentreer<strong>de</strong>, zich in <strong>de</strong> roo<strong>de</strong> roos<br />
„rosa centifolia" bevin<strong>de</strong>n<strong>de</strong> won<strong>de</strong>rbaarlijke natuurgeneeskrach<strong>te</strong>n,<br />
in vereeniging met an<strong>de</strong>re, wegens<br />
hun heilzame werking beroem<strong>de</strong> ingrediën<strong>te</strong>n."<br />
Die zalf is werkelijk een won<strong>de</strong>rzalf, wanneer<br />
alles waar is wat er van wordt ver<strong>te</strong>ld ; zij heet<br />
genezing <strong>te</strong> brengen bij een onnoemelijk aantal,<br />
geheel ui<strong>te</strong>enloopen<strong>de</strong> kwalen, zooals bij ontstoken<br />
borst, open en opgezwollen voe<strong>te</strong>D, houw-, s<strong>te</strong>ek-,<br />
snij-, kneus- en schotwon<strong>de</strong>n, bij alle gezwellen,<br />
brandwon<strong>de</strong>n, schurft, bevroren le<strong>de</strong>ma<strong>te</strong>n enz. Wat<br />
-die roo<strong>de</strong> roos met hare geconcentreer<strong>de</strong>, won<strong>de</strong>rbaarlijke<br />
natuur geneeskracht al niet vermag!<br />
Jammer evenwel, dat bij het on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong><br />
zalf, door <strong>de</strong>n heer J. VAN RIEL <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, niets<br />
ran die won<strong>de</strong>rbestand<strong>de</strong>elen is aangetroffen; alleen<br />
•loodpleis<strong>te</strong>r, lanoline, was en kamfer kon<strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n<br />
aangetoond. Dus alweer zoo'n zalfje, gelijk wij al<br />
200 dikwijls zei<strong>de</strong>n wanneer wij, het over <strong>de</strong>rgelijke<br />
kwakzalvergen had<strong>de</strong>n, alleen bestaan<strong>de</strong> uit een<br />
mengsel van zeer gewone en algemeen beken<strong>de</strong><br />
stoffen, en dat nooit <strong>de</strong> won<strong>de</strong>ren kan verrich<strong>te</strong>n<br />
die <strong>de</strong> fabrikant er van belooft aan ie<strong>de</strong>r, die zoo<br />
dwaas is om f 1,50 voor <strong>de</strong> pot <strong>te</strong> bes<strong>te</strong><strong>de</strong>n.<br />
Bij lich<strong>te</strong> kneuzingen of verwondingen zal <strong>de</strong>ze<br />
zalf vermoe<strong>de</strong>lijk geen kwaad doen, maar bet kan<br />
hoogst gevaarlijk zijn haar aan <strong>te</strong> wen<strong>de</strong>n bij verschillen<strong>de</strong><br />
ziek<strong>te</strong>toestan<strong>de</strong>n, waar<strong>te</strong>gen THIERRY het<br />
als „probatum" aanbeveelt. Wie b.v. dit mid<strong>de</strong>l,<br />
zon<strong>de</strong>r voorkennis van zijn geneesheer, gebruikt bij<br />
„allerlei ou<strong>de</strong> kwalen, bij „alle gezwellen'\ bij „s<strong>te</strong>ek-,<br />
snij- of schotwon<strong>de</strong>n", bij „gezwellen aan <strong>de</strong>n hals"<br />
en nog tal van an<strong>de</strong>re gevallen, waarbij genezing<br />
verzekerd wordt, zal zich ongetwijfeld <strong>te</strong> laat beklagen,<br />
dat hij <strong>de</strong>n raad van <strong>de</strong>n kwakzalver heeft<br />
. opgevolgd.<br />
^ Mijnheer <strong>de</strong> Redac<strong>te</strong>ur!<br />
Dezer dagen ' kwam in het „Leidsch Dagblad"<br />
én in „<strong>de</strong> Resi<strong>de</strong>ntiebo<strong>de</strong>" een bericht voor (on<strong>de</strong>r<br />
<strong>de</strong> rubriek „ reclame") uit Roelofarendsveen van <strong>de</strong>n<br />
kuiper H. van Wieringen, die zijne gezondheid zou<br />
hebben <strong>te</strong>rug gekregen door het gebruik van Pinckpillen<br />
vau Dr. Williams, en nog al met bijvoeging<br />
van H. v. W.'s portret.<br />
De zaak is ech<strong>te</strong>r heel an<strong>de</strong>rs, n.1.: Den laats<strong>te</strong>n<br />
zomer heeft H. v. W. een flacon Pinck-pillen bes<strong>te</strong>ld<br />
en gekregen ; ech<strong>te</strong>r was dit een aardigheid.<br />
Eenigen tijd daarna vervoegt zich bij hem een persoon,<br />
die vraagt of hjj H. v. W. is en hoe hg<br />
het na het gebruik <strong>de</strong>r Pinck-pillen maak<strong>te</strong>. Hij<br />
antwoord<strong>de</strong> dat hij thans alles weer kon doen wat<br />
hij wil<strong>de</strong>. Toen werd gevraagd of hij hem in <strong>de</strong><br />
Courant mocht publiek maken en wanneer ook hij<br />
zijn portret mocht, hij vijf gul<strong>de</strong>n kon krijgen, wat<br />
natuurlijk gretig werd aangenomen. Ziedaar hoe<br />
<strong>de</strong> goê gemeen<strong>te</strong> er in loopt, daar genoem<strong>de</strong> H. v.<br />
W. niets gemankeerd heeft en nog niet ; men ziet<br />
hieruit, hoe <strong>de</strong> menschen er in loopen, door aan<br />
reclame-artikelen ais <strong>de</strong>ze hun geld weg <strong>te</strong> gooien.<br />
Roelofarendsveen, Jan. 1900. L."<br />
Van zeer geloofwaardige zij<strong>de</strong> wordt ons meege<strong>de</strong>eld,<br />
dat L. een goed bekend en vertrouwbaar<br />
man is, die <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n zijner gemeen<strong>te</strong> door en door<br />
kent.<br />
Domheid en Bijgeloof.<br />
Nogmaals zeggen wij: »Wij gaan vooruit." Kon<strong>de</strong>n<br />
wij in een onzer vorige nos. wijzen op een belangrijk<br />
artikel in onzen geest, voorkomen<strong>de</strong> in <strong>de</strong> Schoonhovensche<br />
Courant, <strong>de</strong>ze maand plaatsen wij met genoegen<br />
een groot ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong> van een stuk dat, eenigen tijd<br />
gele<strong>de</strong>n, on<strong>de</strong>r bovenstaan<strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l, in <strong>de</strong> De<strong>de</strong>msvaarlsche<br />
Courant als hoofdartikel is opgenomen, het<br />
betreuren<strong>de</strong>, dat plaatsgebrek ons belet het artikel<br />
onverkort over <strong>te</strong> nemen.<br />
Het is een heuglijk verschijnsel, dat <strong>de</strong> bla<strong>de</strong>n<br />
zich meer met onze zaak gaan bemoeien, blijkbaar<br />
uit overweging dat <strong>de</strong> kwakzalverij met geneesmid<strong>de</strong>len<br />
enz. een groot kwaad is, waar<strong>te</strong>gen niet genoeg<br />
kan wor<strong>de</strong>n gestre<strong>de</strong>n.<br />
ongeveer 30.000 lezers in die stad <strong>te</strong> <strong>te</strong>llen,<br />
<strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties:<br />
1. „Mme Guillaume geeft raad in alle zaken. Dagelijks<br />
„consult, ook per brief met postzegel v. antw."<br />
2. „Mej. A. Bout geeft oplossingen voor ziek<strong>te</strong>n en<br />
„zakeu enz."<br />
3. „De goe<strong>de</strong> Raadgever. Komt, hoort en overtuigt a<br />
„van <strong>de</strong> groo<strong>te</strong> kunst om elks hart <strong>te</strong> doorgron<strong>de</strong>n, dat hg<br />
„uit <strong>de</strong>n s<strong>te</strong>rrenhemel het verle<strong>de</strong>n zoo goed als het toekomstige<br />
kan blootleggen aan zjjn geëer<strong>de</strong> begunstigers,<br />
„die hem roemen (hg roemt zichzelf niet). Deze planeet<br />
„wijst aan veel vorst en veel sneeuw <strong>de</strong>zen win<strong>te</strong>r P.H "<br />
4. „Mej. W. V. uit Antwerpen geeft raad en ophel<strong>de</strong>ring<br />
„in alle zaken. Tevens zalf verkrijgbaar''.<br />
Zoo zou<strong>de</strong>n we kunnen doorgaan en schryven nog eenige<br />
bekendmakingen van dit soort over: er zyn er genoeg. De<br />
een werkt met een ei, een twee<strong>de</strong> met twee eieren, <strong>te</strong>rwijl<br />
een <strong>de</strong>r<strong>de</strong> <strong>de</strong> waarheid meent <strong>te</strong> kunnen vin<strong>de</strong>n door <strong>te</strong><br />
werken met.. . drie eieren en koffiedik. En wie 't dan niet<br />
gelooft, is verdoemd! Meent niet, dat nier overdrijving in<br />
het spel is; dag aan dag doen <strong>de</strong> planeétlezeressen aanslagen<br />
op <strong>de</strong> beuis van lichtgeloovigen.<br />
Nemen we <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong> een onzer dagbla<strong>de</strong>n in han<strong>de</strong>n en<br />
zien we eens met aandacht het adver<strong>te</strong>ntie-ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong> na.<br />
Wat 'n kwakzalvers-mid<strong>de</strong>len! Ons oog valt natuurlyk op<br />
<strong>de</strong> met groo<strong>te</strong>n ophef aangekondig<strong>de</strong> Pink-pillen, waarvoor<br />
in <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> maan<strong>de</strong>n reusachtige reclame gemaakt wordt. .<br />
De prijs is f 1.75 <strong>de</strong> 'ób stuks, <strong>te</strong>rwyl men in ie<strong>de</strong>re apotheek<br />
vooi hoogs<strong>te</strong>ns 35 cents even zooveel' Blaudsche pillen kan<br />
koopen, dubbel zooveel werkzame bestand<strong>de</strong>elen bevat<strong>te</strong>n<strong>de</strong><br />
en met veel meer zorg bereid.<br />
Wat <strong>de</strong> huismid<strong>de</strong>ltjes aangaat, hoe groot is niet hun<br />
aantal ! Ie<strong>de</strong>r kent ze en . . . maakt er <strong>te</strong> zyner tyd gebruik<br />
van. 't Zijn veelal onscha<strong>de</strong>lijke, zeker, maar er zijn ook<br />
huismid<strong>de</strong>ltjes die beslist gevaarlek zjjn. We noemen bier<br />
het leggen van een van vergif doortrokken tabakzak op een<br />
bloe<strong>de</strong>n<strong>de</strong> won<strong>de</strong>, <strong>te</strong>nein<strong>de</strong> het bloe<strong>de</strong>n <strong>te</strong> s<strong>te</strong>lpen, 't Heeft<br />
meer dan een het leven gekost! We hoor<strong>de</strong>n nog kort gele<strong>de</strong>n<br />
een man, die op een zweren<strong>de</strong>n vinger niets min<strong>de</strong>r<br />
dan . .. „huisjes in est" gelegd had! Toen hem op het dwaze<br />
hiervan gewezen werd, gaf hy <strong>te</strong>n antwoord, dat h y 't zelf<strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>l vroeger met goed gevolg op zyn wang gebruikt<br />
had ! ! En 't eind ? De man gaat nu reeds wekenlang ie<strong>de</strong>ren<br />
dag naar <strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r; en dit niet alleen ; doordatzyn vinger<br />
hem het werken belet, is hg geduren<strong>de</strong> even langen tgd<br />
zon<strong>de</strong>r verdiens<strong>te</strong>. Wie zich aan een an<strong>de</strong>r spiegelt, spiegelt<br />
zich zacht!<br />
Moe<strong>te</strong>n we nog ver<strong>de</strong>r gaan? Of hebben we <strong>de</strong>n lezer<br />
reeds tot <strong>de</strong> overtuiging gebracht, dat er nog veel domme<br />
menschen op <strong>de</strong> wereld gevon<strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n? We hopen het.<br />
Zeker, er zyn nog veel domme menschen, maar nog groo<strong>te</strong>r<br />
is het aantal van hen, die, ofschoon niet mis<strong>de</strong>eld van een<br />
zekere ma<strong>te</strong> van gezond verstand, zeer lichtgeloovig zyn.<br />
Is dit op zichzelf reeds <strong>te</strong> betreuren, zooveel <strong>te</strong> meer, nu<br />
we gezien hebben, hoe overal en <strong>te</strong>n allen tij<strong>de</strong> gewe<strong>te</strong>nlooze<br />
bedriegers en bedriegs<strong>te</strong>rs gereed staan om gebruik<br />
<strong>te</strong> maken van die domheid en lichtgeloovigheid, <strong>te</strong>nein<strong>de</strong><br />
die <strong>te</strong>n voor<strong>de</strong>ele hunner beurs <strong>te</strong> exploi<strong>te</strong>eren, zich in het<br />
minst niet bekommerend om het onheil, dat zij vaak stich<strong>te</strong>n."<br />
Kwakzalvers-adver<strong>te</strong>nties van twee<br />
„Ach, waren alle menschen wys!"<br />
eeuwen gele<strong>de</strong>n.<br />
„We verplaatsen ons in gedach<strong>te</strong>n op een onzer week- In bet Weekblad van het Ne<strong>de</strong>rl. Tijdschr. voor<br />
mark<strong>te</strong>n. Op het druks<strong>te</strong> punt ia een ophooping van menschen,<br />
waaruit een mengelmoes van gelui<strong>de</strong>n opstygt. Boven alles Geneesk. van 24 Juni 1899 is een artikel verschenen<br />
uit klinkt een menschens<strong>te</strong>m, die zich met <strong>de</strong> rus<strong>te</strong>loosheid van <strong>de</strong>n heer A. J. M. BROUWER ANCHER geti<strong>te</strong>ld :<br />
en eentonigheid van een machine doet hooren. Wij na<strong>de</strong>ren<br />
en bemerken, dat het mid<strong>de</strong>lpunt van <strong>de</strong>n kring ingenomen „Ou<strong>de</strong> ordonantien betreffen<strong>de</strong> genees-, heel- en<br />
wordt door een min, die op een tafel staat.<br />
verloskundigen, apothekers, kwakzalvers enz.", waar<br />
Aantrekkelyk ziet <strong>de</strong> man er niet uit, haren en baard op wij <strong>de</strong> aandacht van onze lezers vestigen. Hoe<br />
zyn verwaarloosd; <strong>de</strong> verscho<strong>te</strong>n en havelooze kleeding heeft<br />
be<strong>te</strong>r dagen gekend. ,,Mmschen", zoo vangt hy aan, „reine- belangrijk ook, kannen wij, wegens plaatsgebrek,<br />
tiek is <strong>de</strong> leelyks<strong>te</strong> kwaal, die een mensch hebben kan. Je van <strong>de</strong> daarin verstrek<strong>te</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen (<strong>te</strong>n <strong>de</strong>ele<br />
De reclame voor <strong>de</strong> Pink-pillen. kunt geen vin van je lyf verroeren, 't Is tyd van hooien'',<br />
hij wendt zich tot eenige boeren, „je moet noodig op 't land<br />
ook voorkomen<strong>de</strong> in Stoe<strong>de</strong>r's Geschie<strong>de</strong>nis van <strong>de</strong><br />
zjjn en je armen gebruiken, maar ja-wel! Daar voel ie die Pharmacie in Ne<strong>de</strong>rland) niets an<strong>de</strong>rs overnemen<br />
In <strong>de</strong> voorgaan<strong>de</strong> nommers hebben wij aange leelyke p,in van remetiek in je le<strong>de</strong>n en ... . thuis big ven dan het slot, bevat<strong>te</strong>n<strong>de</strong>, eenige adver<strong>te</strong>nties, door<br />
toond dat die dagelijks voorkomen<strong>de</strong>, met portret is <strong>de</strong> boodschap. Je gaat naar 'n dok<strong>te</strong>r, je krjjgt pillen of<br />
voorziene me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen over, door <strong>de</strong> pillen, ge<br />
'n drankif. dir; je heel wat cen<strong>te</strong>n kos<strong>te</strong>n, en je blijft pre <strong>de</strong>n Schryver ontleend aan <strong>de</strong> Ams<strong>te</strong>rdamsche Coucies<br />
<strong>de</strong>zelf<strong>de</strong>. Waarachtig, ze we<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r niks van. Ik zal je rant van 1693 en 1694.<br />
nezen lij<strong>de</strong>rs lang niet altijd navraag kunnen lij<strong>de</strong>n. ver<strong>te</strong>llen, wat remetiek is. 't Is niks an<strong>de</strong>rs as electnci<strong>te</strong>it<br />
Wij hebben weer een voorbeeld.<br />
in je spieren. EQ nou weet je allemaal wel, dat je elect:i- „Zoo adver<strong>te</strong>er<strong>de</strong> Jan Pie<strong>te</strong>rszoon Keuls, wonen<strong>de</strong><br />
ci<strong>te</strong>it met metalen afleidt. Wel nou daar heb je het. Ik heb op <strong>de</strong> Warmoesgracht in het Wapen van Fran ken-<br />
In een <strong>de</strong>r reclames van <strong>de</strong> vorige week kon hier 'n koperen ring; als je die om je armen draagt, dan<br />
men o. a. het volgen<strong>de</strong> lezen :<br />
wordt <strong>de</strong> remetiek uit <strong>de</strong> spieren afgeleid en je hebt er<br />
daal, dat bij hem <strong>te</strong> bekomen was „een extra<br />
nooit meer wat mee <strong>te</strong> doen. En wat kost je nou zoo'n ordinaire en kos<strong>te</strong>lijke remedie voor 't flerecyn of<strong>te</strong><br />
„Zoo was het ook met <strong>de</strong>n heer H. van Wieringen, radicale genezing? Dertig cen<strong>te</strong>n, niks meer. Kyk nou eens, podagra, hetwelk door het strijken van seekere Oly<br />
kuiper <strong>te</strong> Roelofarendsveen, ges<strong>te</strong>ld, een jongmenscb, wat je aan je dok<strong>te</strong>r moet geven voor pillen, di-» niks helpen''.<br />
— De remetiek wil voor 't oogenblik niets opleveren. goetbevon<strong>de</strong>n is."<br />
die reeds veel <strong>te</strong> lij<strong>de</strong>n had. Hij schreef ons, dat De man grypt in een an<strong>de</strong>re hoop voorwerpen. Het zyn Een oprecht menschen vriend toont zich Henricus<br />
hij volstrekt geen eetlust meer had en geheel lus<strong>te</strong> toegevcuwen fluweelen bandjes, die in <strong>de</strong> plooien een weinig<br />
zwavel bevat<strong>te</strong>n. De s<strong>te</strong>mmachine, die even stil stond, wordt Omphalitis, die bekend maak<strong>te</strong>, „dat hij een onfeylloos<br />
tot werken was, hetgeen hem ondraaglijk werd weer aan <strong>de</strong>n gang gebracht. „Hier heb ik nog wat an<strong>de</strong>rs. bare remedie heeft om allerley soort van 't Podagra,<br />
op <strong>de</strong>n jeugdigen leeftijd van ongeveer 22 jaren, Dat is wat bijzon<strong>de</strong>rs. Wat gaan er een kin<strong>de</strong>ren dood aan Jicht, etc. door uy<strong>te</strong>rlijke hulpmid<strong>de</strong>len <strong>te</strong> verdrij<br />
<strong>te</strong>rwijl zijn makkers opgeruimd en met pleizier hun het tan<strong>de</strong>n krygen! Als je een kind zoo'n bandj-j om <strong>de</strong>n<br />
hals doet, voordat één tand er uit is, zullen alle tan<strong>de</strong>n er ven, soodat veele met on<strong>de</strong>r<strong>te</strong>ykening van haer<br />
dagelgkschen arbeid verricht<strong>te</strong>n. »Wat ik al gepro juist op tyd uitkomen en zoo gemakkelijk, als een pop u«t naem gesamentlyk getuygen, dat hun noyt diergebeerd<br />
had, het mocht mij niet ba<strong>te</strong>n," zoo ver een doosje vliegt, als je op <strong>de</strong> veer drukt. Koorts zal 't kind<br />
niet hebben". Het sluwe oog werpt on<strong>de</strong>rtusschen on<strong>de</strong>rlijke Geneesmid<strong>de</strong>l is <strong>te</strong>r hant gekomen, hen aanklaar<strong>de</strong><br />
hij aan onzen correspon<strong>de</strong>nt, „maar zoodra zoeken<strong>de</strong> blikken op <strong>de</strong> toeschouwers. Daar ziet het een moedigen<strong>de</strong>, om dit een y<strong>de</strong>r <strong>te</strong> doen verstaen, <strong>te</strong>n<br />
ik begonnen was met een regelmatig gebruik van vrouw, die met half geopen<strong>de</strong>n mond staat <strong>te</strong> luis<strong>te</strong>ren. Het<br />
<strong>de</strong> Pink-PiJlen van Dr. Williams <strong>te</strong> maken, was<br />
slachtoffer voor een persoonleken aanval is gevon<strong>de</strong>n.<br />
eyn<strong>de</strong> veel ellendige menschen daer van sou<strong>de</strong>n mo<br />
„Vrouwtje, jy hebt jonge kin<strong>de</strong>ren; laat ze toch niet dood gen wer<strong>de</strong>n gedient : hij neemt geen geit, voordat<br />
dat alles langzamerhand verdwenen en zoo u ziet, gaan door die beroer<strong>de</strong> tan<strong>de</strong>n". Het geluk is dienst g. De <strong>de</strong> lij<strong>de</strong>rs vernoegt zijn, en woont in <strong>de</strong> Teerke<strong>te</strong>l-<br />
kan ik thans in <strong>de</strong>n vollen komkommertijd, als wij vrouw verkeert in<strong>de</strong>rdaad in dat geval. „Neem zoo'n halsbandje<br />
en je bent vojr 20 cen<strong>te</strong>n voor al je kin<strong>de</strong>ren klaar". s<strong>te</strong>e^, ach<strong>te</strong>r <strong>de</strong> Lu<strong>te</strong>rse nieuwe kerk tot Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
hier veel <strong>te</strong> doen hebbon, zon<strong>de</strong>r inspanning en De vrouw aarzelt nog. 't Zyn toch altyd 20 cen<strong>te</strong>n. „Nu, je Gewoonlijk vindt men bij <strong>de</strong>ze soort reclames en<br />
met lust mijn werk verrich<strong>te</strong>n. Thans gevoel ik kan 't immers altijd probeeren ! Ik ben alle marktdagen<br />
hiep. Als 't niet helpt, kan je het gerust <strong>te</strong>rug geven, en voor menigeen zoo aanlokkelijke en vertrouw<strong>de</strong><br />
mij, dank zij <strong>de</strong>zen Pink-Pillen, gelukkig en opge- dan betaal ik je een gul<strong>de</strong>n toe". Deze laats<strong>te</strong> opmerking wekken<strong>de</strong> bepaling, dat men van betaling vrij zou<br />
ruimd. Maak mijn genezing in t belang van <strong>de</strong> doet <strong>de</strong> <strong>de</strong>ur toe en overwint <strong>de</strong> gel<strong>de</strong>lyke bezwaren ... <strong>de</strong><br />
lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> menschbeid<br />
koop wordt geslo<strong>te</strong>n. En <strong>de</strong> vrouw zal niet <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> zjjn !<br />
zijn, wanneer het geneesmid<strong>de</strong>l <strong>de</strong> gewensch<strong>te</strong> hulp<br />
bekend." Dit zeggen<strong>de</strong>, reik<strong>te</strong><br />
niet bracht.<br />
bij <strong>te</strong>gelijkertijd zijn portret over."<br />
Namen bovengenoem<strong>de</strong>n aan Podagra, Jicht etc.<br />
-Naar aanleiding van dit verbaal kwam <strong>de</strong> Yan het plat<strong>te</strong>land begeven we ons naar onze hoofdstad, uit het mecschdom <strong>te</strong> verbannen, an<strong>de</strong>re waren' er,<br />
Bijnbo<strong>de</strong> van 17 Januari j.1. bet volgend ingezon- naar Ams<strong>te</strong>rdam, met zyn hon<strong>de</strong>rd-duizen<strong>de</strong>n inwoners. We<br />
lezen in een <strong>de</strong>r aldaar verschijnen<strong>de</strong> groo<strong>te</strong> dagbla<strong>de</strong>n, die koortslij<strong>de</strong>rs in kor<strong>te</strong>n tijd van hun euvel af<strong>de</strong>n<br />
stok voor:<br />
dat er zyn roem op s<strong>te</strong>lt niet min<strong>de</strong>r dan hielpen.
„Men maekt bekent als dat Mr. MATTHYS TER<br />
KUYS Chirurgijn, voor eenige jaren heeft uitgevon<strong>de</strong>n<br />
een onfeylbare remedie, dat nooit manqueert<br />
en noit by imand bekent is als bij mijn alleen, om<br />
in 4 of 5 dagen seker <strong>te</strong> helpen alle soor<strong>te</strong>n van<br />
koorsen, het zy eers<strong>te</strong> 2, 3 of dubbel<strong>de</strong> dar<strong>de</strong>n- j<br />
daegse, soo die ook mogen genoemd wor<strong>de</strong>n, en<br />
dat met een lieflijk medicijn son<strong>de</strong>r dat <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n<br />
daerdoor eenig versuym of hin<strong>de</strong>r in sijn neering<br />
behoeft <strong>te</strong> lij<strong>de</strong>n ; hij heeft on<strong>te</strong>lbare menschen daer<br />
van geneze soo buy<strong>te</strong>n als binnen <strong>de</strong> stad Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Deze Mr. TER KUYS Chirurgijn is woonachtig<br />
op <strong>de</strong> Binne-Am8<strong>te</strong>l, 't twee<strong>de</strong> huys van <strong>de</strong> Princegraft,<br />
recht over <strong>de</strong> Stads Loopemakerij".<br />
Hij liet, tot heil <strong>de</strong>r ingeze<strong>te</strong>nen, zijn geheim<br />
aan zijn weduwe na, die voortging met het mid<strong>de</strong>l<br />
in <strong>de</strong> Courant aan <strong>te</strong> bevelen.<br />
„Onfeylbare Coorspoeyers" kon men bovendien<br />
nog vin<strong>de</strong>n bij <strong>de</strong>n Oa<strong>de</strong>n vermaer<strong>de</strong>n Laborant"<br />
op <strong>de</strong>n Zeedijk „daar <strong>de</strong>n Hertog van Mommout<br />
op <strong>de</strong> eene zy, en <strong>de</strong> Graaf van Ol<strong>de</strong>nburg op <strong>de</strong><br />
an<strong>de</strong>re zy van 't bort uyt hangt". Doch behalve<br />
<strong>de</strong>ze verkocht hij <strong>te</strong>vens »vier aengename consi<strong>de</strong>rabele<br />
medicamen<strong>te</strong>n, die soo wel over tafel als tusschen<br />
ty<strong>de</strong>n gedronken of gebruickt können wor<strong>de</strong>n,<br />
welke preserveren en wegnemen alle inwendige<br />
siec<strong>te</strong>n <strong>de</strong>s menschelijke lichaems", on<strong>de</strong>r welke dus<br />
blijkbaar koorts niet gerangschikt werd.<br />
De bewoner van het huis „<strong>de</strong> stapel garen" in<br />
<strong>de</strong> Kolks<strong>te</strong>eg bij <strong>de</strong>n Nieuwendyk verkocht wel niet<br />
zoo een universeel mid<strong>de</strong>l, maar annonceer<strong>de</strong>, dat<br />
bij hem uitslui<strong>te</strong>nd <strong>te</strong> verkrijgen waren „verschey<strong>de</strong><br />
goe<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len, opregt en trouw geprepareert,<br />
als vluchtig sout en geest van Hartshoorn, Geest<br />
van Leepelbla<strong>de</strong>n, vroege Elixis en Elixis propnetatis<br />
en an<strong>de</strong>re goe<strong>de</strong> medicynen voor 't graveel,<br />
voor 't hooft, Blaes- en Nierquale". Wil<strong>de</strong> men<br />
ech<strong>te</strong>r „d' ou<strong>de</strong> oprech<strong>te</strong> Engelsche geest van Leepelbla<strong>de</strong>n,<br />
soo hel<strong>de</strong>r als purgerend" hebben, dan<br />
moest men zich vervoegen in <strong>de</strong> Engelsche Boekwinkel<br />
op <strong>de</strong> Beurssluis, waar hij „veel jaren herwaerds<br />
door <strong>de</strong> Wed. MERCY BROWNING" verkocht werd in<br />
„fleskens gemerkt met een zegel met 3 halve manen."<br />
Waren <strong>de</strong> genoem<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len geschikt om<br />
lichamelijk lij<strong>de</strong>n weg <strong>te</strong> nemen of <strong>te</strong> verzach<strong>te</strong>n,<br />
ook <strong>te</strong>gen gees<strong>te</strong>skrankheid kon men hulp vin<strong>de</strong>n<br />
volgens <strong>de</strong>ze adver<strong>te</strong>ntie :<br />
„Tot Ams<strong>te</strong>rdam ach<strong>te</strong>r <strong>de</strong> Nieuwe Lut h ersehe<br />
Kerk, daer <strong>de</strong> Zuy <strong>de</strong>r kerk uithangt, komt alle Maandagen<br />
imant van 11 tot 2 uuren, die helpt meest<br />
alle soor<strong>te</strong>n van Mélancolie, Mijmering, Quellingen,<br />
ja selfs Rasernye, en die 't eert aangekomen is<br />
neemt hij aan <strong>te</strong> genesen, of geen geld".<br />
Op het gebied <strong>de</strong>r heelkun<strong>de</strong> werd me<strong>de</strong> geannonceerd.<br />
Zoo had FRANS VAN DER BOGAERT een soort<br />
breukban<strong>de</strong>n uitgevon<strong>de</strong>n „<strong>de</strong>welke alle breuken (hoe<br />
groot <strong>de</strong>selve mogen zijn) kan inhou<strong>de</strong>n, zon<strong>de</strong>r<br />
eenige pijn op <strong>de</strong> henpen <strong>te</strong> veroorzaken ; zijn<strong>de</strong> <strong>de</strong><br />
gemakkelijks<strong>te</strong>, die men tot <strong>de</strong>ser uure heeft bevon<strong>de</strong>n".<br />
Tegenover <strong>de</strong>ze s<strong>te</strong>l<strong>de</strong> ANTONIE MOREAU<br />
zijn vinding van „breukban<strong>de</strong>n met knipslo<strong>te</strong>n",<br />
doch nam VAN DEN BOGAERT bovendien aan breuklij<strong>de</strong>rs<br />
in kor<strong>te</strong>n tijd radicaal <strong>te</strong> genezen, hetgeen<br />
MOREAÜ blijkbaar niet vermocht.<br />
Wat <strong>de</strong> tandheelkun<strong>de</strong> betrof, zoo maak<strong>te</strong> een<br />
zekere juffrouw uit Rot<strong>te</strong>rdam, die zich in <strong>de</strong> Zandstraat,<br />
ach<strong>te</strong>r <strong>de</strong> Zui<strong>de</strong>rkerk, naast <strong>de</strong> Trompet<strong>te</strong>rsgang<br />
hier <strong>te</strong>r s<strong>te</strong><strong>de</strong> een vas<strong>te</strong> woons<strong>te</strong><strong>de</strong> gekozen<br />
had, bekend, dat zij <strong>de</strong> kunst en we<strong>te</strong>nschap bezat,<br />
„om s tan<strong>de</strong>n in <strong>te</strong> set<strong>te</strong>n, dat men daerme<strong>de</strong> kan<br />
e<strong>te</strong>n, spreken etc., en soo vast blijven staan, of 't<br />
hun eigen waren ; zij maekt ook tan<strong>de</strong>n schoon hoe<br />
swart die sou<strong>de</strong>n mogen wesen, en ongefatsoeneer<strong>de</strong><br />
kan zij fatsoeneeren en gelijk maken ; zij verkoopt<br />
ook een kos<strong>te</strong>lijk tandpoe<strong>de</strong>r, dat al het quaet tandvleesch<br />
goet maekt en geneest". Een kos<strong>te</strong>lijke<br />
remedie voor Hoofd- en Tant-pijn, om <strong>de</strong>selve op<br />
staan<strong>de</strong> voet son<strong>de</strong>r een tant of kies <strong>te</strong> la<strong>te</strong>n uittrekken,<br />
<strong>te</strong> helpen; als me<strong>de</strong> een kos<strong>te</strong>lijke remedie<br />
om Ambeyen binnen <strong>de</strong>n tijt van 24 uren <strong>te</strong> genezen",<br />
kon men in diezelf<strong>de</strong> dagen krijgen in het huis<br />
„ Appollo" in <strong>de</strong> Leidschestraat over <strong>de</strong> Prinsengracht.<br />
En <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong> nog <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong>:<br />
„GERHARD SNÜT, Chirurgijn en seer ervaren Oculist<br />
of Oogmees<strong>te</strong>r in <strong>de</strong> Beets bij Hoorn (van vele<br />
syner genesene patiën<strong>te</strong>n hiertoe als aangepqrt) maekt<br />
bij <strong>de</strong>zen bekent, hoe dat bij diegene (die met blint-<br />
heyd of eenige an<strong>de</strong>re gebreken <strong>de</strong>r oogen besocht Herhaal<strong>de</strong> Waarschuwingen.<br />
sijn) baestig, gemackelijk, en son<strong>de</strong>r eenig perykel<br />
Scott's Emulsie« Al 10 jaren laDg zijn <strong>de</strong> fabri<br />
helpt en geneest; <strong>de</strong> sommige met <strong>de</strong> Naald, an<strong>de</strong>re kan<strong>te</strong>n van dit mid<strong>de</strong>l — en hunne helpers in Ne<strong>de</strong>r<br />
ook door beqaame medicamen<strong>te</strong>n, alles na gelegenland — bezig het publiek op alle mogelijke wijzen <strong>te</strong><br />
heyd van saken, gelijk bij allen in syn o m mei eg ge- bewerken. Groo<strong>te</strong> reclames, <strong>te</strong>lkens weer op aandacht<br />
noegzaem bekent is, <strong>te</strong> meer <strong>de</strong>wijl hij nu reeds <strong>de</strong>n trekken<strong>de</strong> manier in <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> bla<strong>de</strong>n geplaatst, bro<br />
tijd van 14 jaren in die plaats gewoont, en met alle chures aan <strong>de</strong> huizen <strong>de</strong>r ingeze<strong>te</strong>nen afgegeven, ver<br />
fatsoen gepractiseert heeft. Deze Beets dan legt aen <strong>de</strong> kondigen <strong>de</strong>n lof van dit mid<strong>de</strong>l, dat <strong>te</strong>gen allerlei kwalen<br />
trekvaert bij Hoorn, alwaer een y<strong>de</strong>r, die hem van als onovertrefbaar wordt aanbevolen.<br />
noo<strong>de</strong> mocht sijn, hem dagelgks kan spreken, of die Zoo luidt het o. a. : „Scott's Emulsion" bevat lever<br />
zelf niet komen mag, kan hem ook daer van daen<br />
traan, bypophosphorzou<strong>te</strong>n en glycerine op <strong>de</strong> volko-<br />
bij hem ontbie<strong>de</strong>n, hij sal alle ongeneeslijke (volgens<br />
mens<strong>te</strong> wijze toebereid en is het meest gezoch<strong>te</strong> en best<br />
beken<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen allerlei soort van kwijnen<strong>de</strong><br />
zijn gewoon<strong>te</strong>) ook voor onnodige onkos<strong>te</strong>n van<br />
ziek<strong>te</strong>n, hetzij van zuigeliugen, kin<strong>de</strong>ren of volwassenen".<br />
onre<strong>de</strong>lyke ommetreckers waarschouwen".<br />
Herhaal<strong>de</strong>lijk hebben wjj aangetoond dat <strong>de</strong>ze bewe<br />
Men ziet uit <strong>de</strong>ze enkele staaltjes, dat onze voorring niet waar is en dat o. a. <strong>de</strong> emulsie, die volgens<br />
ou<strong>de</strong>rs van twee eeuwen gele<strong>de</strong>n voor ons in <strong>de</strong> <strong>de</strong> etiquet<strong>te</strong> 50 pet. levertraan moet bevat<strong>te</strong>n, er nog<br />
kunst van reclame-adver<strong>te</strong>nties niet on<strong>de</strong>r <strong>de</strong><strong>de</strong>n en geen 30 proc. bevat, <strong>te</strong>rwijl ook <strong>de</strong> opgegeven hoeveel<br />
<strong>te</strong>vens, dat <strong>de</strong> lichtgeloovigheid van het „groo<strong>te</strong> heid hypophosphie<strong>te</strong>n en glycerine veel min<strong>de</strong>r is.<br />
publiek" nog niets is vermin<strong>de</strong>rd".<br />
Neemt men in aanmerking dat juist op die 50 pet.<br />
levertraan door <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n van Scott's emulsie zoo<br />
uitdrukkeljjk <strong>de</strong> aandacht wordt gevestigd en dat die<br />
groo<strong>te</strong> hoeveelheid aangenaam smaken<strong>de</strong> levertraan juist<br />
<strong>de</strong> hoofdfactor van het bewon<strong>de</strong>renswaardig geneesmid<strong>de</strong>l<br />
moet zijn, dan kunnen wij, afgaan<strong>de</strong> op <strong>de</strong> analyse, gerust<br />
verklaren : Scott 1 s emulsie is <strong>te</strong> beschouwen als een<br />
van <strong>de</strong> slechts<strong>te</strong> bereidingen van levertraan.<br />
Men begrijpe ons wel ; wij trekken niet <strong>te</strong> vel<strong>de</strong> <strong>te</strong>gen<br />
<strong>de</strong> ingrediën<strong>te</strong>n van Scott's emulsie, (levertraan en hypophosphie<strong>te</strong>n<br />
zijn geneesmid<strong>de</strong>len, die door <strong>de</strong> geneesheeren<br />
dikwijls met goed succes wor<strong>de</strong>n voorgeschreven),<br />
maar <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> wijze waarop dit mengsel als iets bijzon<strong>de</strong>rs<br />
wordt aangeprezen en wegens <strong>de</strong> leugens die <strong>de</strong><br />
aanprijzing vergezellen.<br />
Wil een geneesheer een emulsie van levertraan, vermengd<br />
met hypophosphie<strong>te</strong>n, aan een zieke voorschrijven,<br />
dan behoeft hij waarljjk niet bij <strong>de</strong> bui<strong>te</strong>nlandsche kwakzalvers<br />
<strong>te</strong>recht <strong>te</strong> komen. Elk Ne<strong>de</strong>rlandsen apotheker<br />
zal, op zjjn voorschrift, (in ons blad van November 1899is<br />
on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> ^correspon<strong>de</strong>ntie" een goed recept opgegeven)<br />
een <strong>de</strong>rgelijke emulsie gaarne berei<strong>de</strong>n, zelfs met<br />
50 pet. levertraan en meer, en hij en <strong>de</strong> zieke kunnen<br />
dan zeker zijn, dat zij een praeparaat verkrijgen, dat,,<br />
uit <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>lijke grondstoffen bereid, juist <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling)<br />
bezit die <strong>de</strong> geneesheer verlangt, en <strong>de</strong> patiënt zal er<br />
nog goedkooper bjj uitkomen.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuwe lu<strong>de</strong>n zjjn toegetre<strong>de</strong>n <strong>de</strong> heeren:<br />
P. Bon, arts <strong>te</strong> Lexmond.<br />
B. F. Catz, , „ Nieuw- en St. Joosland.<br />
A. Cijfer, a „ Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
B. H. van E jk, „ „ Boskoop.<br />
H. J. Fokkens, „ „ Scharmer.<br />
A. J. Formijne, „ „ Molenaarsgraaf.<br />
J. G. Fre<strong>de</strong>hks, „ , Losser.<br />
J. Frima, „ » Borger.<br />
Dr. J. G. Gohl, „ „ Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Dr. H. G. Hamaker, „ „ Broek op Langedijk.<br />
A. J. flon<strong>de</strong>link, „ „ Denekamp.<br />
L. H. W. Janssens, „ „ Wognum.<br />
H. C. Knappert, „ „ Kin<strong>de</strong>rdijk.<br />
Dr. D. H. Koetser, „ „ Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Dr. L. T. van Lelyveld, „ „ Utrecht.<br />
Dr. K. <strong>de</strong> Lint, „ , Delft.<br />
J. Prins Mêllema, „ „ Groe<strong>de</strong>.<br />
J. H. Regenbogen, „ „ Bozum.<br />
N. L. Rejjn<strong>de</strong>rs, „ „ Hekelingen.<br />
H. J. M. Schoo, „ „ Krommenie.<br />
fl. J. L. Sicherer, „ „ Groenloo.<br />
J. D. Smits, 8 , Hejjthuizen.<br />
T. T. Tbgssen, „ „ Lei<strong>de</strong>rdorp.<br />
J. L. Ternes, „ „ Emmen.<br />
Dr. H. G. Willenborg, „ „ Laren.<br />
J. Dekker, Pharm, stu<strong>de</strong>nt » Utrecht.<br />
F. M. Rasker, Mil. Apotheker bjj <strong>de</strong> Zeemacht <strong>te</strong> Hel<strong>de</strong>r.<br />
Dr. G. Romjjn, Apotheker <strong>te</strong> Apeldoorn.<br />
G. R. L. <strong>te</strong> A. Uw briet kaart, waarvoor wij onzen dank<br />
betuigen, ontvingen wij <strong>te</strong> laat om daarop nog in 't voorgaand<br />
no. <strong>te</strong> kunnen antwooi<strong>de</strong>n. De zaak is thans in behan<strong>de</strong>ling.<br />
L. v. I. <strong>te</strong> B. Dank voor <strong>de</strong> toezending van <strong>de</strong> Sanguinose-circulaire<br />
en van <strong>de</strong> brochure over Scott's emulsie; in<br />
dit no. hebben wjj een „Herhaal<strong>de</strong> waarschuwing" <strong>te</strong>gen dit<br />
mid<strong>de</strong>l opgenomen.<br />
J. S. <strong>te</strong> E. De nommers van <strong>de</strong> exemplaren van het Dagbl.<br />
van Noordbrabant kunnen wg u niet meer opgeven.<br />
Dr. N. A. J. V. 's H. Ofschoon ook wjj een na<strong>de</strong>r on<strong>de</strong>rzoek<br />
bij het verdach<strong>te</strong> van <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie nauwelijks noodig<br />
acht<strong>te</strong>n, hebben wjj <strong>de</strong> brochure toch aangevraagd, maar<br />
tot nu toe nog niets ontvangen. Dat is vreemd!<br />
K. S. <strong>te</strong> B. Tegen <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len van RICHTER & Co. hebben<br />
wjj al 20 jaar gewaarschuwd.<br />
Het, voor onze lezers, meest belangrijke van het verhan<strong>de</strong>l<strong>de</strong><br />
op het Congres voor Openbare Gezondheidsregeling is<br />
reeds opgenomen in het Maandblad van Augustus 1899.<br />
W. M. H. A. <strong>te</strong> 's H. Uwe me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen betreffen<strong>de</strong> DE<br />
HAAS <strong>te</strong> Voorscho<strong>te</strong>n kon<strong>de</strong>n in dit no. niet meer wor<strong>de</strong>n<br />
geplaatst.<br />
Mr. J. W. B. <strong>te</strong> 's E. Zeker is Scott's emulsie een kwakzalversmid<strong>de</strong>l.<br />
Al bevat het ook stoffen, die als geneesmid<strong>de</strong>len<br />
niet zon<strong>de</strong>r waar<strong>de</strong> zjjn, dit neemt niet weg, dat door<br />
<strong>de</strong> aanbeveling als een onfeilbaar mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen allerleikwalen<br />
en <strong>de</strong> wjjze waarop dit geschiedt, het praeparaat in alle<br />
opzich<strong>te</strong>n fn <strong>de</strong> rij <strong>de</strong>r kwakzalversmid<strong>de</strong>len moet wor<strong>de</strong>n<br />
geplaatst. — Zie overigens <strong>de</strong> „herhaal<strong>de</strong> waarschuwingen"<br />
in dit no.<br />
De Tablet<strong>te</strong>s Wyjbert zijn behan<strong>de</strong>ld in het Maandblad<br />
van December 1898 ; zij bestaan uit z.g. Zeeuwsche drop,<br />
bereid met een beetje menthol of pepermuntohe.<br />
— Reeds eenige malen, laatst nog in het Maandblad van<br />
October 1899, namen wjj een voorschrift op van een haarkleurmid<strong>de</strong>l,<br />
ons door een Haagsch chemicus toegezon<strong>de</strong>n.<br />
Het recept luidt aldus:<br />
Pyrogalluszuur 1.5 gram.<br />
Mangaansulfaat 1 »<br />
Ge<strong>de</strong>stilleerd wa<strong>te</strong>r 100 „<br />
E?n onzer abonnées meldt ona nu het volgen<strong>de</strong>:<br />
„De wording <strong>de</strong>r kleur ging zéér langzaam (dageljjksche<br />
toepassing) en toen <strong>de</strong> sche<strong>de</strong>l, na 7 dagen, met Tcoud wa<strong>te</strong>r<br />
en zach<strong>te</strong>, wit<strong>te</strong> zeep gewa6schen werd, bleef alle verfstof aan<br />
<strong>de</strong>n handdoek vastkleven en .... het haar was als voorheen<br />
weer grjjs.<br />
Aangenaam zou 't mg zgn <strong>te</strong> mogen vernemen, hoe zich<br />
daarvoor <strong>te</strong> vrij waren?"<br />
Wjj moe<strong>te</strong>n, tot ons leedwezen, hierop het antwoord schuldig<br />
blijven. Weet een onzer lezers ook goe<strong>de</strong>n raad?<br />
Het Portrait historique du Charlatanisme in het volgend<br />
no. 't Is een aardig stuk. ^<br />
— De Influenza oefent ook haar invloed op ons blad uit.<br />
De mees<strong>te</strong> heeren, die zoo /beleefd zjjn <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rzoekingen<br />
voor on9 <strong>te</strong> verrich<strong>te</strong>n, zjjn apothekers en <strong>de</strong>ze kon<strong>de</strong>n in<br />
<strong>de</strong> laats<strong>te</strong> weken geen tjjd vin<strong>de</strong>n om ons behulpzaam <strong>te</strong> zjm.<br />
Daarom moet, hoezeer het ons spijt, <strong>de</strong> bespreking van<br />
enkele mid<strong>de</strong>len nog een maand wor<strong>de</strong>n uitges<strong>te</strong>ld. Bfl net<br />
ongeluk komt ech<strong>te</strong>r een gelukje. Wjj zjjn daardoor in <strong>de</strong><br />
gelegenheid belang wege maan<strong>de</strong>n hou<strong>de</strong>n, waren, gezet enkele thans wegene zijn <strong>te</strong> artikelen, en plaatsen. gemis die wij, waarvan aan omdat ruim<strong>te</strong> ze Bommige niet moes<strong>te</strong>n van al actueel ach<strong>te</strong>r se<strong>de</strong>rt<br />
Eureka. De erven Wed. Abbring hebben concurrentie«<br />
gekregen in hun mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>r bestrijding van drankmisbruik,<br />
en gevaarlijke ook. Want wat zij doen voor vijf en<br />
twintig gul<strong>de</strong>n doet een zich noemen<strong>de</strong> J. JOSEPHÜS, vroeger<br />
<strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam thans <strong>te</strong> 's Hage, voor 60 cent.<br />
't Is goedkoop maar het kan nog goedkooper,.<br />
zooals wij zullen zien.<br />
Het won<strong>de</strong>rmid<strong>de</strong>l van Josephüs, on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> leuze „Sluit<br />
Schiedam" aangekondigd, is, volgens <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rzoekingen<br />
van onze le<strong>de</strong>n <strong>de</strong> heeren: L. VAN ITALLIE <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam<br />
en Dr. v. HAMEL Roos <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, een aftreksel, verkregen<br />
door een of an<strong>de</strong>r bit<strong>te</strong>r plan<strong>te</strong>n<strong>de</strong>el met azijn<br />
<strong>te</strong> behan<strong>de</strong>len. Dus, evenals al <strong>de</strong> beken<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>ltjes<br />
<strong>te</strong>gen drankmisbruik, een bit<strong>te</strong>r „niemendal", dat ook in<br />
uitwerking met die an<strong>de</strong>ren gelijk staat, dat wil zeggen t<br />
ook niets uitwerkt.<br />
Er is maar één mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen drankmisbruik: ,onthouding<br />
van het gebruik", en dit behoeft geen cent <strong>te</strong> kos<strong>te</strong>n.<br />
De f 25, bes<strong>te</strong>ed bjj <strong>de</strong> Wed. Abbring of <strong>de</strong> 60 et. bjj<br />
Josephüs, is weggeworpen geld.<br />
Revalenta Arabica. Wie voor een kilogram fijn<br />
Hnzenmeel, bij <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> grut<strong>te</strong>rs voor ongeveer 90<br />
cent verkrijgbaar, f 3.90 wil betalen, koope Du Barry's?<br />
Revalenta Arabica, dat in<strong>de</strong>rdaad niets an<strong>de</strong>rs is dan<br />
fijn gebuild linzenmeel.<br />
Wel is waar krijgt hij dan niet <strong>de</strong> gedruk<strong>te</strong> verklaring,<br />
bij <strong>de</strong> Revalenta gevoegd, dat dit mid<strong>de</strong>l o. a. <strong>de</strong><br />
oorzaken bestrijdt van koorts, <strong>te</strong>ring, hoofdpijn enz.<br />
maar aan die verklaring zal ie<strong>de</strong>r wel<strong>de</strong>nken<strong>de</strong> geen<br />
gewicht hech<strong>te</strong>n. Hij weet <strong>te</strong> goed, dat linzenmeel<br />
zoo iets niet kan uitwerken.<br />
Pain Expeller van F. Ad. Rich<strong>te</strong>r & Co. kan men<br />
als volgt berei<strong>de</strong>n : Uit 200 <strong>de</strong>elen vruch<strong>te</strong>n van Spaansche<br />
peper wor<strong>de</strong>n met s<strong>te</strong>rken spiritus 600 d. tinctuur<br />
gemaakt; ver<strong>de</strong>r wor<strong>de</strong>n 2,5 d. zeep in 100 d. wa<strong>te</strong>r<br />
opgelost en daarbij gevoegd vliegen<strong>de</strong> geest 300 d.,<br />
Kamfer 30 d., Rosmarijnolie, Laven<strong>de</strong>lolie, Thijmolie en<br />
Kruidnagelolie elk 10 d., Kaneelolie 1,5 d., aftreksel<br />
van gebran<strong>de</strong> Suiker 5 d. Het mid<strong>de</strong>l wordt zoowel<br />
voor uit- als inwendig gebruik aanbevolen, en het kan<br />
in sommige gevallen, uitwendig gebezigd, eenige verlichting<br />
van pjjn geven, maar men zjj met het gebruik<br />
voorzichtig en raadplege liever een geneesheer ; vooral<br />
inwendig is het lang geen onscha<strong>de</strong>lijk mid<strong>de</strong>ltje en<br />
menigeen zal er zich na<strong>de</strong>el door berokkenen.<br />
Vergiftiging door het inwendig gebruik van Pain-<br />
Expeller is reeds meermalen voorgekomen.
No. 3. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. Maart 1900.<br />
M A A NID BLAD<br />
UITGEGEVEN DOÔR DE VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Alle brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong> ! voorloopig <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wynne , Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
Lid <strong>de</strong>r VKRKÏNIGING TKGKN DB KWAKZALVERIJ is,elk<br />
die haar doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaarlijksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt van 1 Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 December<br />
aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-p<br />
enningmees <strong>te</strong>r ingewacht , die daarvoor in Februari<br />
f ormu lieren toezendt. Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van het blad, zooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van dv. enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
per jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUUR DEK VEREENIGING.<br />
J. M. m Elk, <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
6.8. Schmidt, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r.<br />
Dr. H. Borger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Mr. A. C, van Blommes<strong>te</strong>in, <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam»<br />
A. J. Wijnne, <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg,<br />
Waarn. Secretóis-PeDÉgmees<strong>te</strong>r.<br />
GETAL LEDEN 742.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VKRKKNIGINQ<br />
TXGEN DB KWAKZALVERIJ, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n :<br />
Art. 1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen ;<br />
b. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen ;<br />
C. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en & genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen , die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan ;<br />
C. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke i^Karlinçen <strong>te</strong>l<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad Is geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
INHOUD :<br />
Berich<strong>te</strong>n : Publicaties van <strong>de</strong>n gezondheidsraad <strong>te</strong><br />
Karlsruhe: „<strong>de</strong> levenswekker van H. Gramme; <strong>de</strong> jichtkettingen<br />
van A. Win<strong>te</strong>r. — Nicholson weer aan 't werk. —<br />
Het nieuw Vitalisme. — Professor Schoon<strong>de</strong>rmark. —<br />
Langdurig bestaan van een Haarlemmerolie-fabriek.<br />
(iroo<strong>te</strong>re artikelen: Zeep Amiral. —Arco. — Het boertje<br />
van Staphorst. — Djoeat, een mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen suikerziek<strong>te</strong>. —<br />
Portrait historique du Charlatanisme.<br />
Ingezon<strong>de</strong>n : Een vraag aan hen, die <strong>te</strong> waken hebben<br />
voor <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>n. — flaarkleurmid<strong>de</strong>l.<br />
Rechtszaken: 42 drogis<strong>te</strong>n voor <strong>de</strong>n kantonrech<strong>te</strong>r. —<br />
Verbo<strong>de</strong>n han<strong>de</strong>lingen in <strong>de</strong> verloskundige practijk. — Het<br />
Staphors<strong>te</strong>r boertje voor <strong>de</strong> rechtbank <strong>te</strong> Amersfoort.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Herhaal<strong>de</strong> waarschuwingen: Kunst-trommelvliezen van<br />
Nicholson. -<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
Publicaties van <strong>de</strong>n Gezondheidsraad<br />
<strong>te</strong> Karlsruhe. In een reclame, geti<strong>te</strong>ld „het ei<br />
•van Columbus" beveelt een zekere H. CRAMME, <strong>te</strong><br />
Leipzig, die zich „pract. Baunscheidist" noemt, het gebruik<br />
van <strong>de</strong>n z.g. levenswekker aan als beproefd<br />
geneesmid<strong>de</strong>l bij rheumatiek, Dierziek<strong>te</strong>n, oog- en oorkwalen,<br />
<strong>te</strong>ring, huidziek<strong>te</strong>n, klieren bij kin<strong>de</strong>ren en<br />
volwasoeDeD, geslachtsziek<strong>te</strong>n, syphilis en diph<strong>te</strong>ritis.<br />
Het BaÜDscheidisme bestaat, zooals bekend is, in het<br />
aanbrengen van kleine, et<strong>te</strong>ren<strong>de</strong> wondjes ergens op <strong>de</strong><br />
huid om, naar men zegt, <strong>de</strong> slech<strong>te</strong> aappen gelegenheid<br />
<strong>te</strong> geven zich daardoor <strong>te</strong> verwij<strong>de</strong>ren.<br />
De behan<strong>de</strong>ling is, on<strong>de</strong>r sommige omstandighe<strong>de</strong>n,<br />
niet zon<strong>de</strong>r gevaar voor'gevoelige personen en vooral<br />
voor kin<strong>de</strong>ren zeer pijnlijk, en voor <strong>de</strong> geneziDg van <strong>de</strong><br />
bovenvermel<strong>de</strong> ziek<strong>te</strong>n volkomen waar<strong>de</strong>loos.<br />
Wg waarschuwen <strong>de</strong>rhalve <strong>te</strong>gen het volgen van <strong>de</strong><br />
raadgevingen van H. CRÂMME.<br />
Karlsruhe, 28 Januari 1900.<br />
Heeds herhaal<strong>de</strong>lijk hebben wij gewezen ep <strong>de</strong>n groo<strong>te</strong>n<br />
omvang dien <strong>de</strong> verkoop van jichtkettingen heeft<br />
aangenomen. In <strong>de</strong>n laats<strong>te</strong>n tjjd verzendt A. WINTER<br />
<strong>te</strong> S<strong>te</strong>ttin reclamebiljet<strong>te</strong>n, waarin hij op kwakzalverachtige<br />
wijze zijne z.g. verbe<strong>te</strong>r<strong>de</strong> jichtkettingen als <strong>de</strong><br />
zekers<strong>te</strong> hulp <strong>te</strong>gen jicht, rheumatiek, alle soor<strong>te</strong>n van<br />
zenuwziek<strong>te</strong>n, asthma, bloedarmoe<strong>de</strong>, nierziek<strong>te</strong>, bardhoorendheid,<br />
maag- en hartkwalen, krampen, influenza<br />
en nog meer aanbeveelt. Bij <strong>de</strong>ze reclame is <strong>te</strong>vens<br />
afgedrukt een at<strong>te</strong>st van <strong>de</strong>n gerech<strong>te</strong>lijk scheikundige<br />
Dr. C. BISOHOFF <strong>te</strong> Berlijn. Dit at<strong>te</strong>st in 't jaar 1882,<br />
83 of 84 afgegeven, was, volgens onze inlichtingen, uitslui<strong>te</strong>nd<br />
bes<strong>te</strong>md om <strong>te</strong>r gelegenheid van een aanklacht<br />
<strong>te</strong>gen WINTER, bij <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling voor het gerecht <strong>te</strong><br />
dienen ; <strong>de</strong> toes<strong>te</strong>mming om daarvan, in zijn eigen belang,<br />
gebruik <strong>te</strong> maken, is hem niet verleend, zoodat<br />
W. het op onbevoeg<strong>de</strong> wijze exploi<strong>te</strong>ert.<br />
Een jichtketting van WINTER kan, wegens <strong>de</strong> gebrekkige<br />
samens<strong>te</strong>lling, slechts een zeer zwakken electrischen<br />
stroom opwekken, welke bovendien, na 2 —3 maal gebruikt<br />
<strong>te</strong> zjjn, zijne werkzaamheid zoo goed als geheel verliest.<br />
Als een ver<strong>de</strong>r gebrek van <strong>de</strong> kettingen is aan <strong>te</strong><br />
merken, dat <strong>de</strong> zwakke stroom geheel van uitwendige<br />
toevallighe<strong>de</strong>n, als <strong>de</strong> hoedanigheid van <strong>de</strong> huid van<br />
<strong>de</strong>n drager, <strong>de</strong> graad van zweetafscheiding enz. afhankelijk,<br />
en dien<strong>te</strong>ngevolge niet <strong>te</strong> controleeren is.<br />
De kettingen van A. WINTER moe<strong>te</strong>n <strong>de</strong>rhalve, niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong><br />
<strong>de</strong> z.g. verbe<strong>te</strong>ring, beschouwd wor<strong>de</strong>n als<br />
geheel ondoelmatig voor <strong>de</strong> electrische behan<strong>de</strong>ling van<br />
ziek<strong>te</strong>n. Bovendien is nog in 't bijzon<strong>de</strong>r op <strong>te</strong> merken,<br />
dat <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> ziek<strong>te</strong>n, die WINTER volgens zfjn metho<strong>de</strong><br />
zegt <strong>te</strong> genezen, zich niet tot een electrische behan<strong>de</strong>ling<br />
leenen.<br />
De prijs van 8 Mark voor -£en ketting is bui<strong>te</strong>n verhouding<br />
hoog ; <strong>de</strong> kos<strong>te</strong>n van ma<strong>te</strong>rialen en arbeidsloon<br />
bedragen ongeveer 3'Mark.<br />
Wij waarschuwen opnieuw <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>n aankoop van<br />
dit onwerkzaam mid<strong>de</strong>l.<br />
Karlsruhe, 31 Januari 1900.<br />
Nicholson weer aan 't werk. Onze ou<strong>de</strong><br />
kennis is weer eens voor <strong>de</strong>n dag gekomen. Door<br />
„The Imperial Type Foundry" <strong>te</strong> Lon<strong>de</strong>n is, <strong>de</strong> vorige<br />
maand, aan <strong>de</strong> administraties van verschillen<strong>de</strong> bla<strong>de</strong>n<br />
een gedruk<strong>te</strong> circulaire gezon<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>n volgen<strong>de</strong>n<br />
inhoud :<br />
„Gelieve <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong> annonce, Aan <strong>de</strong> dooven,<br />
52 maal, een maal weekelijks <strong>te</strong> doen verschijnen, als<br />
reklaam, niet staan<strong>de</strong> na een an<strong>de</strong>r recklaam, en onze<br />
rekening naar uwen tarief, van <strong>de</strong> somma 70.20 florins<br />
brut, betaalbaar per drij maan<strong>de</strong>n, na ontvangst <strong>de</strong>r<br />
rekening.<br />
Met hoogachting,<br />
The Imperial Type Foundry.<br />
AAN DE DOOVEN. — Eene rijke dame, welke genezen<br />
is van hare doofheid en gedommel in <strong>de</strong> ooren<br />
door <strong>de</strong> Artificieele Oortrommels van <strong>de</strong>n Instituut Nicholson,<br />
heeft aan haren Instituut <strong>de</strong> somma van 25,000<br />
frank en gegeven, opdat alle doove menschen die geene<br />
mid<strong>de</strong>len hebben, zich <strong>de</strong> Oortrommels kos<strong>te</strong>loos zou<strong>de</strong>n<br />
kunnen verschaffen. Zich bevragen aan <strong>de</strong>n Instituut,<br />
„Longcott," Gunnersbury, Lon<strong>de</strong>n, W."<br />
Wij brengen in herinnering, dat een <strong>de</strong>rgelijke circulaire<br />
met eén gelijksoortige adver<strong>te</strong>ntie reeds in ons<br />
Maandblad van October 1898 is opgenomen, waaraan<br />
wij toen <strong>te</strong>gelijkertijd een waarschuwing <strong>te</strong>gen Nichol- j<br />
son hebben verbon<strong>de</strong>n. Wg vestigen er ech<strong>te</strong>r <strong>de</strong> aandacht<br />
op dat toen <strong>de</strong> circulaire in H duitsch was ges<strong>te</strong>ld.<br />
Dat men het stuk nu in z.g. ne<strong>de</strong>rlandsch heeft gedrukt<br />
is wel een bewijs, dat men ons land weer wat meer '<br />
wil bewerken.<br />
Men zij, met nadruk, gewaarschuwd !<br />
Het nieuw Vitalisme. In aansluiting aan<br />
<strong>de</strong>n brief, opgenomen in ons no. van Januari j.1., door<br />
<strong>de</strong> inrichting <strong>te</strong> Parijs gezon<strong>de</strong>n aan een lij<strong>de</strong>r die, volgens<br />
<strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r <strong>de</strong>r inrichting, leed aan vermin<strong>de</strong>ring<br />
van leefkracht, zond ons een lid onzer Vereeniging een<br />
brief <strong>te</strong>r inzage, door -<strong>de</strong>nzelf<strong>de</strong>n geneesheer geschreven<br />
aan een lij<strong>de</strong>r aan asthma. Ook <strong>de</strong>zen wordt geheele genezing<br />
beloofd bij <strong>de</strong> aanwending van <strong>de</strong> vitalistische<br />
metho<strong>de</strong>. — Treffend is 't nu wel, dat bei<strong>de</strong> brieven,<br />
behalve eenige veran<strong>de</strong>ring in stijl, een merkwaardige<br />
overeenkomst van inhoud vertoonen en dat er in <strong>de</strong><br />
wjjze van behan<strong>de</strong>ling van <strong>de</strong> bei<strong>de</strong>, zoo geheel verschillen<strong>de</strong><br />
ziek<strong>te</strong>n zoo weinig verschil bestaat. Alleen<br />
kost <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling van <strong>de</strong>n asthmaljj<strong>de</strong>r „maar" 280<br />
frs. en van <strong>de</strong>n eerstgenoem<strong>de</strong>n patiënt 320 frs.; maar<br />
daarvoor krijgt <strong>de</strong>ze ook een paar pla<strong>te</strong>n meer.<br />
Professor Schoon<strong>de</strong>rmark. Het Nieuws<br />
van <strong>de</strong>n Dag bevat<strong>te</strong> onlangs <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie :<br />
„Collegia privata van Prof. Dr. Med. J. SCHOONDER<br />
MARK JR.<br />
Theorie <strong>de</strong>r Tandheelkun<strong>de</strong> (Cand. Tandarts),<br />
Maand., Don<strong>de</strong>rd.<br />
Theorie <strong>de</strong>r Verloskun<strong>de</strong> (Vroedvrouw), Dinsd., f 6 —<br />
Vrijdag \ ( uur.<br />
Anatomie, Physiologie (Gymnastiek M. O.),<br />
Woensd., Za<strong>te</strong>rd.<br />
(Van 1 Aug. tot 1 Sept. geslo<strong>te</strong>n.)<br />
Sarphatipark 45."<br />
't Is kras !<br />
De Haarlemmer-O liefabriek van C. De<br />
Koning Tilly <strong>te</strong> Haarlem herdacht <strong>de</strong>zer dagen haar<br />
204-jarig bestaan. „In <strong>de</strong> geschie<strong>de</strong>nis <strong>de</strong>r industrie<br />
mag zulk een langdurig leven zeker als zeldzaamheid<br />
wor<strong>de</strong>n vermeld," zegt Het Va<strong>de</strong>rland, waaraan wij dit<br />
bericht ontleenen.<br />
Wg merken daarbij op dat, waar die „industrie"<br />
een kwakzalverij betreit, <strong>de</strong> zeldzaamheid niet zoo<br />
groot is. Kwakzalversmid<strong>de</strong>len hebben helaas ! een<br />
taai leven.<br />
Zeep Amiral.<br />
Kaar aanleiding van het artikel over <strong>de</strong>ze zeep<br />
in ons October-nummer 1899, ontvingen wij het<br />
bezoek van een ver<strong>te</strong>genwoordiger <strong>de</strong>r Amiral Soap<br />
Cy. Ld. <strong>te</strong> Lon<strong>de</strong>n, die <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> qaalificatie van<br />
<strong>de</strong>ze zeep als een kwakzalversmid<strong>de</strong>l pro<strong>te</strong>s<strong>te</strong>er<strong>de</strong>.<br />
Hij toon<strong>de</strong> ons een groot aantal at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n, alle uit<br />
Engeland, waarin <strong>de</strong> goe<strong>de</strong> werking <strong>de</strong>r zeep werd<br />
geroemd en gaf ons <strong>de</strong> adressen van twee Lon<strong>de</strong>nsche<br />
doctoren, die bereid zou<strong>de</strong>n zijn hun oor<strong>de</strong>el over<br />
<strong>de</strong> zeep mee <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen.<br />
Deze heeren, aan wier betrouwbaarheid en kun<strong>de</strong><br />
wij geen re<strong>de</strong>n hebben <strong>te</strong> twijfelen, beantwoord<strong>de</strong>n<br />
bei<strong>de</strong>n het verzoek om inlichting van ons bestuurslidgeneeskundige<br />
met een kort schrijven, waarin zij<br />
meld<strong>de</strong>n, gunstige resnlta<strong>te</strong>n van <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling van<br />
zwaarlijvigheid met Zeep Amial <strong>te</strong> hebben gezien.<br />
Bei<strong>de</strong>n verbo<strong>de</strong>n <strong>te</strong>n strengs<strong>te</strong> van hunne me<strong>de</strong><strong>de</strong>e-
lingen eenig gebruik <strong>te</strong> maken of hun naam <strong>te</strong><br />
noemen.<br />
Daar ons afkeurend oor<strong>de</strong>el s<strong>te</strong>rk geïnfloenceerd<br />
was door <strong>de</strong> afwezigheid van galbeatand<strong>de</strong>eleo, bg<br />
het chemisch on<strong>de</strong>rzoek gebleken, en <strong>de</strong> firma ons<br />
analyses toon<strong>de</strong>, waarin wèl <strong>de</strong>ze bestand<strong>de</strong>elen voorkwamen,<br />
zoo beslo<strong>te</strong>n wij, met volle ins<strong>te</strong>mming<br />
van <strong>de</strong>n heer BIERHAALDEE, die <strong>de</strong> zeep voor ons<br />
had on<strong>de</strong>rzocht, ze nogmaals chemisch- <strong>te</strong> doen<br />
on<strong>de</strong>rzoeken.<br />
Tot onze vreug<strong>de</strong> von<strong>de</strong>n wij <strong>de</strong>n heer J. BRAND,<br />
arts, assis<strong>te</strong>nt aan het Physiologisch Laboratorium<br />
<strong>de</strong>r Ams<strong>te</strong>rdamsche Universi<strong>te</strong>it bereid <strong>de</strong> Zeep Amiral<br />
op galbestand<strong>de</strong>elen qualitatief en quantitatief <strong>te</strong><br />
on<strong>de</strong>rzoeken.<br />
Omtrent dit on<strong>de</strong>rzoek, dat zeer tijdroovend was,<br />
zendt ons Dr. BRAND het volgen<strong>de</strong> rapport:<br />
„In <strong>de</strong> zeep Amiral is geen enkele galklewstof aanwezig.<br />
Choles<strong>te</strong>rine is afwezig in het aether-extract.<br />
Galzuren kon<strong>de</strong>n niet aangetoond wor<strong>de</strong>n door <strong>de</strong> reactie<br />
van Neukomm, noch als cholalzuur na verzeeping met kali,<br />
noch al a bariet-zout na verwij<strong>de</strong>ring <strong>de</strong>r vetzuren, noch als<br />
loodzout.<br />
Choleïenzuur, dat in onoplosbaarheid zjjoer zou<strong>te</strong>n zooniet<br />
vetzuren overeenkomt, heb ik niet kunnen aantoonen door<br />
gefractionneer<strong>de</strong> praecipitatie met chloorbaryum.<br />
Van quantitatieve bepaling kan dus geen sprake zijn."<br />
Dit resultaat bevat een volledige bevestiging van<br />
het on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n heer BIERHAALDER. Het is<br />
volstrekt onvereenigbaar met <strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling van<br />
het prospectus, dat <strong>de</strong> zeep zou zijn gemaakt van<br />
een zeer gezuiverd extract van dierlijke gal, welk<br />
extract nadrukkelijk als het eenig werkzame bestand<strong>de</strong>el<br />
van <strong>de</strong> zeep wordt genoemd.<br />
Gaarne had<strong>de</strong>n wij na <strong>de</strong> zeer correc<strong>te</strong> reclame<br />
<strong>de</strong>r Amiral Soap Cy. ons waarschuwend advies <strong>te</strong>ruggenomen.<br />
Men begrijpt na het bovenstaan<strong>de</strong> dat<br />
dit niet mogelijk is. Een geneesmid<strong>de</strong>l van welks<br />
werkzaam bestand<strong>de</strong>el bij herhaald <strong>de</strong>skundig on<strong>de</strong>rzoek<br />
geen spoor kan wor<strong>de</strong>n aangetoond — ziedaar<br />
voor ons <strong>de</strong> Zeep Amiral !<br />
Arco.<br />
Het getal kwakzalversmid<strong>de</strong>len <strong>te</strong>gen rheumatiek<br />
is legio en vermeer<strong>de</strong>rt nog met <strong>de</strong>n dag. Waarlijk,<br />
wij beklagen <strong>de</strong> arme rheumatiek-lij<strong>de</strong>rs ; niet alleen<br />
om hun lij<strong>de</strong>n, maar ook om <strong>de</strong> onzekerheid waarin<br />
zij moe<strong>te</strong>n verkeeren bij <strong>de</strong> keuze tusschen al die<br />
mid<strong>de</strong>ltjes die allen, ie<strong>de</strong>r voor zich, als onfeilbaar<br />
wor<strong>de</strong>n aanbevolen en be<strong>te</strong>r dan alle an<strong>de</strong>re mid<strong>de</strong>len<br />
van 't zelf<strong>de</strong> slag. Hoeveel van die kwakzalvergen<br />
al in <strong>de</strong> negentien jaargangen van ons blad besproken<br />
zgn'is moeilijk <strong>te</strong> zeggen, maar wel kunnen<br />
wij verklaren dat ons oor<strong>de</strong>el over <strong>de</strong> mees<strong>te</strong>n is<br />
geweest: „één pot nat". On<strong>de</strong>r welke geleer<strong>de</strong> en<br />
hoogdraven<strong>de</strong> benamingen ook aangekondigd, met<br />
hoeveel at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n van won<strong>de</strong>rbaarlijke genezingen ook<br />
voorzien, bijna altijd bleek het, bij het scheikundig<br />
on<strong>de</strong>rzoek van die rheumatiekmid<strong>de</strong>len, dat men <strong>te</strong><br />
doen had met ou<strong>de</strong>, beken<strong>de</strong> stoffen, die, voorheen<br />
of ook thans nog, met of zon<strong>de</strong>r succes, bij rheumatiek<br />
wer<strong>de</strong>n of wor<strong>de</strong>n aangewend.<br />
Ook Arco, in <strong>de</strong>n laats<strong>te</strong>n tijd met zooveel ophef<br />
aanbevolen, dat zelfs reeds van verre <strong>de</strong> aandacht<br />
van <strong>de</strong> reizigers tusschen Haarlem en Lei<strong>de</strong>n tot<br />
zich trekt, maakt hierop geen uitzon<strong>de</strong>ring. Men<br />
zou het an<strong>de</strong>rs wel <strong>de</strong>nken wanneer men <strong>de</strong> circulaire<br />
leest, die door J. VAN CITTEET <strong>te</strong> Haarlem (of hij<br />
<strong>de</strong> fabrikant is we<strong>te</strong>n wij niet, op 't fleschje staat<br />
ook: M. C. v. PELLEGOM—Haarlem) aan <strong>de</strong> huizen<br />
wordt verspreid.<br />
In die circulaire staat o.m. het volgen<strong>de</strong>:<br />
„Het is overbekend dat groo<strong>te</strong> reclame wordt<br />
gemaakt voor zoogenaam<strong>de</strong> anti-rheumatische mid<strong>de</strong>len,<br />
die of in 't geheel niet helpen of wel pijnverdoovend<br />
zijn en daardooor hoogs<strong>te</strong>ns alleen eenige<br />
tij<strong>de</strong>lijke verlichting geven.<br />
„Genezing vindt men daarbij ech<strong>te</strong>r beslist niet.<br />
„Dat het on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>ze omstandighe<strong>de</strong>n moeilijk is<br />
het publiek vertrouwen <strong>te</strong> doen s<strong>te</strong>llen in,een artikel,<br />
dat algeheele genezing geeft, behoeft geen na<strong>de</strong>r betoog.<br />
„Rheumatieklij<strong>de</strong>rs zullen dan ook over 't algemeen<br />
geneigd zgn <strong>te</strong> geJooven, dat geen mid<strong>de</strong>l bestaat<br />
tot volkomen genezing hunner kwaal.<br />
„Hen kan ik ech<strong>te</strong>r met beslistheid verzekeren dat<br />
Arco, aangewend als in <strong>de</strong>ze kennisgeving beschreven,<br />
<strong>de</strong>n lij<strong>de</strong>rs niet alleen van hunne ondragelijke pijnen<br />
verlost, doch ook het gebruik <strong>de</strong>r le<strong>de</strong>ma<strong>te</strong>n <strong>te</strong>rug geeft.<br />
""\Arco toordt uitwendig gebruikt, <strong>te</strong>rwijl massage<br />
onnoodig is.<br />
„Bij hen die reeds jaren ljj<strong>de</strong>n<strong>de</strong> zgn, kan het<br />
voorkomen, dat men in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> dagen geen be<strong>te</strong>rschap<br />
bespeurt, daarna treedt <strong>de</strong> genezing in en<br />
slaagt na een betrekkelijk kor<strong>te</strong> behan<strong>de</strong>ling volkomen.<br />
„Bij gevallen van jongeren aard volgt genezing<br />
zeer spoedig. Een patient o.a. die het in bsd niet<br />
kon uithou<strong>de</strong>n van rheumatiek in bei<strong>de</strong> armen, was<br />
in zes dagen volkomen genezen, <strong>te</strong>rwjjl een persoon,<br />
die geduren<strong>de</strong> 3 jaren lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> was aan krach<strong>te</strong>loosheid<br />
(verdooving) in <strong>de</strong> hand, <strong>te</strong>ngevolge van rheumatiek,<br />
in 8 dagen tijds genas.<br />
„Niet alleen verdwijnen bij het gebruik van Arco<br />
rheumatische aandoeningen maar het is bij on<strong>de</strong>rvinding<br />
gebleken dat personen, die <strong>te</strong>ngevolge van<br />
rheumatiek reeds jaren het gebruik hunner le<strong>de</strong>ma<strong>te</strong>n<br />
moes<strong>te</strong>n missen, door het <strong>de</strong>gelijk aanwen<strong>de</strong>n van<br />
Arco wer<strong>de</strong>n genezen.<br />
„Rheumatieklij<strong>de</strong>rs kunnen er dan ook niet genoeg<br />
op gewezen wor<strong>de</strong>n om Arco zoo lang zg pijn gevoelen,<br />
geregeld <strong>te</strong> gebruiken zooals is voorgeschreven,<br />
want juist het niet geregeld aanwen<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r balsem<br />
zal <strong>de</strong> genezing <strong>te</strong>genhou<strong>de</strong>n en <strong>de</strong>n gebruiker onwillekeurig<br />
door eigen schuld langer dan noodig is<br />
zijn pijn doen behou<strong>de</strong>n.<br />
„Grevoelt men zich geheel hers<strong>te</strong>ld dan verdient<br />
het niet alleen aanbeveling, maar is het bepaald<br />
noodig, <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling nog eenige dagen vol <strong>te</strong><br />
hou<strong>de</strong>n".<br />
't Zij in 't voorbijgaan gezegd, die uitvin<strong>de</strong>r van<br />
Arco of <strong>de</strong> s<strong>te</strong>ller <strong>de</strong>r circulaire is toch een gemoe<strong>de</strong>lijk<br />
man. Welzeker, Arco geregeld gebruiken<br />
en zelfs nog na het hers<strong>te</strong>l, dat is bepaald noodig.<br />
Voor wien? 't is toch niet <strong>te</strong> doen om zooveel<br />
mogelijk van <strong>de</strong> dure fleschjes <strong>te</strong> verkoopen?<br />
Want duur zijn ze, dat zullen wij zien.<br />
Op ons verzoek heeft ons lid <strong>de</strong> heer B. A. VAN<br />
KETEL <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, zich met het on<strong>de</strong>rzoek belast<br />
en uit diens rapport nemen wij het volgen<strong>de</strong> over :<br />
„Het is mij gelukt van Arco <strong>te</strong> mogen zeggen,<br />
dat 't mid<strong>de</strong>l bestaat uit een vet<strong>te</strong> olie en eenplan<strong>te</strong>npoe<strong>de</strong>r,<br />
slordig en smerig gemaakt en gemengd. De<br />
plan<strong>te</strong>nolie houd ik — wegens <strong>de</strong> chemische eigenschappen<br />
— voor raapolie en het poe<strong>de</strong>r toont veel<br />
overeenkomst met grof poe<strong>de</strong>r van folia hyoscyami<br />
(bïlzenkruid)"".<br />
Nu moet men we<strong>te</strong>n dat er in ie<strong>de</strong>r apotheek<br />
voorhan<strong>de</strong>n is een aftreksel van bilzenkruid — op<br />
doelmatige wijze bereid — in olijfolie en dat dit<br />
aftreksel gewoonlijk in <strong>de</strong> volkstaal genoemd wordt :<br />
groene olie. Dit wrgfmid<strong>de</strong>l wordt dikwijls bij rheumatiek<br />
beproefd, maar — dit weet men ook —<br />
niemand zal daarvan zeggen, dat het het geneesmid<strong>de</strong>l<br />
bij uitnemendheid is. Zou men dat nu wel<br />
gelooven van een aftreksel van die krui<strong>de</strong>n in raapolie,<br />
een aftreksel, dat daarbij zeer ondoelmatig en<br />
slordig is bereid? Men zal toch niet aannemen dat<br />
een slecht praeparaat be<strong>te</strong>r werkt dan een goed, en<br />
— als men dat met ons eens is — van Arco zeker<br />
geen be<strong>te</strong>re werking verwach<strong>te</strong>n dan van <strong>de</strong> beken<strong>de</strong><br />
groene olie? Maar dan zal men ook inzien dat een<br />
gul<strong>de</strong>n voor 20 gram van <strong>de</strong>ze olie veel, veel <strong>te</strong><br />
duur is, waar men voor <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> hoeveelheid groene<br />
olie zeker niet meer dan 10 cent betaalt.<br />
Men komt dan ook, bij <strong>de</strong>n aankoop van Arco<br />
in elk geval bedrogen uit; men krijgt een mid<strong>de</strong>l,<br />
dat slechts in enkele gevallen wat verlichting bij<br />
rheumatische aandoeningen zal aanbrengen, meer<br />
niet, en betaalt daarvoor een prijs, die schan<strong>de</strong>lijk<br />
hoog is.<br />
Het boertje van Staphorst.<br />
Dezer dagen kon men het volgend bericht in <strong>de</strong><br />
couran<strong>te</strong>n lezen :<br />
„ Het Staphors<strong>te</strong>r boertje hield Maandag <strong>te</strong> Arnhem<br />
zitting in het gebouw „Patrimonium" aan <strong>de</strong> Sons-<br />
beekstraat; on<strong>de</strong>r toezicht en me<strong>de</strong>werking van<br />
dr. Foreman uit Ams<strong>te</strong>rdam. Aangezien <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong><br />
niet voldaan had aan <strong>de</strong> bepaling om vooraf het<br />
bewijs van bevoegdheid door <strong>de</strong>n burgemees<strong>te</strong>r <strong>te</strong><br />
doen af<strong>te</strong>ekenen, is door <strong>de</strong> politie proces-verbaal<br />
<strong>te</strong>gen hem opgemaakt".<br />
Wat wij dus, <strong>de</strong> vorige maand al, als een vermoe<strong>de</strong>n,<br />
me<strong>de</strong><strong>de</strong>el<strong>de</strong>n, blijkt waar <strong>te</strong> zgn. Een zeker<br />
Dr. FOREMAN is opgetre<strong>de</strong>n als helper van STEGEMAW,<br />
die 't blijkbaar niet langer durf<strong>de</strong> wagen <strong>de</strong> justitie<br />
<strong>te</strong> trotseeren. Intusschen is 't dui<strong>de</strong>lijk dat het<br />
„boertje" overigens zgn gewonen gang gaat, zooals<br />
men ook kan zien uit een aardig stukje in Het I<br />
Va<strong>de</strong>rland, opgenomen on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l „Bg <strong>de</strong>n<br />
Won<strong>de</strong>rdok<strong>te</strong>r", waarvan wij het voornaams<strong>te</strong> hier<br />
la<strong>te</strong>n volgen.<br />
De schrgver bevindt zich in <strong>de</strong> wachtkamer van<br />
STEGEMAN in <strong>de</strong>n Haag;<br />
„Tussschen <strong>de</strong> geopen<strong>de</strong> brisée verschijnt een merkwaardig<br />
hoofd, 'n soort van goedig Svengali-typet<br />
scherpe trekken, langen gebogen neus, weel<strong>de</strong>rig<br />
grijzend hoofdhaar, met een scheiding, nonchalan<strong>te</strong>n<br />
vollen baard, lorgnet op <strong>de</strong>n neus: dr. L. Foreman.<br />
Ik binnen in het woonvertrek. De dok<strong>te</strong>r verdwijnt<br />
in <strong>de</strong> serre, aan een tafel, met cahiers, trousse,<br />
s<strong>te</strong>thoscoop, reistaschje. Heeft eerst voorges<strong>te</strong>ld :<br />
mijnheer S<strong>te</strong>geman.<br />
Nu zit ik, in het licht, <strong>te</strong>genover het Staphors<strong>te</strong>r<br />
boertje. Zeg: „boer"; flinke zware, bree<strong>de</strong> type<br />
van landman. Een kaal gezicht, breed, vrien<strong>de</strong>lijk,<br />
dun grijs haar, oogen met roo<strong>de</strong> ran<strong>de</strong>n, met een<br />
bril gewapend, die nu en dan afgelegd of op 't<br />
voorhoofd geschoven wordt. Zwart boezeroen met<br />
gou<strong>de</strong>n knoopen aan <strong>de</strong>n hals vast; daarover vest<br />
en jas, soli<strong>de</strong>, van eenvoudig maaksel, ou<strong>de</strong>rwetsche<br />
klepbroek, in <strong>de</strong> zakken waarvan <strong>de</strong> han<strong>de</strong>n s<strong>te</strong>ken.<br />
De man houdt zijn oogen dicht. Blijkbaar last<br />
van het scherpe licht.<br />
De dok<strong>te</strong>r schrijft naam en woonplaats op.<br />
Dan S<strong>te</strong>geman met zwakke s<strong>te</strong>m:<br />
„Niet in or<strong>de</strong>?"<br />
Ik heb <strong>de</strong> symptomen van een goed gediagnotiseer<strong>de</strong><br />
hartkwaal bgeengezameld, geef op van pijn,<br />
al jaren lang; vroeger geopereerd, maar aan <strong>de</strong>n<br />
an<strong>de</strong>ren kant van <strong>de</strong> pijnen ; <strong>de</strong> pijnen nemen toe<br />
on<strong>de</strong>r zekere omstandighe<strong>de</strong>n, die ik niet naver<strong>te</strong>llen<br />
kan ('t geval wordt gecompliceer<strong>de</strong>r ; S<strong>te</strong>geman knijpt<br />
zgn oogen dich<strong>te</strong>r toe, <strong>de</strong> dok<strong>te</strong>r brengt <strong>de</strong> hand<br />
aan het hoofd, s<strong>te</strong>unt met <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re op <strong>de</strong> tafel,<br />
pose van na<strong>de</strong>nken). Ik heb een aantal doctoren<br />
geraadpleegd; <strong>de</strong> een zei: gewrichts-rheumatisme,<br />
<strong>de</strong> an<strong>de</strong>r: geen hartkwaal. Ik heb gewreven met<br />
chloroform-olie, zon<strong>de</strong>r baat <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n.<br />
„An<strong>de</strong>rs gezond?" vraagt S<strong>te</strong>geman.<br />
„Ja, alleen van tijd tot tijd wat last van <strong>de</strong><br />
maag, 't zuur. Maar 'k wou van die pijnen af".<br />
„Neen, 'k heb ze niet voortdurend, van tijd tot<br />
tijd. Van on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n linkeroksel afdalend naar bene<strong>de</strong>n<br />
en ook in <strong>de</strong> hartstreek".<br />
En ... ? zeer geregeld, dank u !<br />
S<strong>te</strong>geman schrijft wat in een boekje. Pauze.<br />
De.dok<strong>te</strong>r vraagt: of er ook dik<strong>te</strong>n in <strong>de</strong> okselhol<strong>te</strong><br />
zgn. — Nooit iets vau gemerkt. "— Of ik<br />
veel schrijf. — niet meer dan een han<strong>de</strong>lsreiziger<br />
(met excuses aan <strong>de</strong>n Ne<strong>de</strong>rlandschen han<strong>de</strong>lsreizigersbond<br />
voor het usurpeeren van <strong>de</strong>zen ti<strong>te</strong>l) noodig<br />
heeft. — Of ik ook pgn heb in <strong>de</strong>n linkerarm? —<br />
Nooit.<br />
Weer pauze.<br />
De dok<strong>te</strong>r: „ïa, hoe zullen we daar verband in<br />
zoeken?"<br />
Daar was ik ook benieuwd naar.<br />
S<strong>te</strong>geman op<strong>te</strong>ert voor „zenuwen". De dok<strong>te</strong>r<br />
<strong>de</strong>nkt dat ook, prevelt een paar woor<strong>de</strong>n Latijn.<br />
Ik hoor zoo iets van „pectora" en van „sensitieve<br />
zenuw". (Sapperloot, daar gaan ze mgn hart losla<strong>te</strong>n<br />
!)<br />
Ik kom op het hart <strong>te</strong>rug. De dok<strong>te</strong>r zal eens<br />
luis<strong>te</strong>ren, zet het dopje eerst op mgn overhemd,<br />
maar dat gaat toch niet. Overhemd omhoog. Het<br />
hart blijkt volkomen gezond.<br />
„Je zien er ook <strong>te</strong> gezond uit voor een hartkwaal"<br />
— zegt S<strong>te</strong>geman.<br />
Dus niet 't hart.<br />
Ik waag iets van <strong>de</strong> lymph-va<strong>te</strong>n. 'k Heb niet<br />
voor niemendal prof. Bock (»Vom kranken und<br />
gesun<strong>de</strong>n Menschen") bestu<strong>de</strong>erd.<br />
Afwijzen<strong>de</strong> beweging van <strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r, die leeraart<br />
„<strong>de</strong> lymp ie-va<strong>te</strong>n dienen alleen voor <strong>de</strong> formatie<br />
van <strong>de</strong> wit<strong>te</strong> bloedlichaampjes".<br />
Dus, zenuwen ? Jawel, van <strong>de</strong> spier.<br />
S<strong>te</strong>geman heeft iets op een papiertje geschreven<br />
en aan <strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r overgereikt.<br />
„Wat moet ik nu doen?"
„De medicijnen innemen, die mynheer S<strong>te</strong>geman<br />
*i zal toezen<strong>de</strong>n".<br />
„En wanneer <strong>te</strong>rugkomen?"<br />
S<strong>te</strong>geman : „Ge kriegt medicijnen voor een maand.<br />
We zulleri die pien wel een beetien wegtrekken."<br />
Ik, met een blik op dok<strong>te</strong>r's cahier: „U hebt<br />
zeker veel menschen gehad?"<br />
- „Vanoch<strong>te</strong>nd 15. We zit<strong>te</strong>n elke 14 dagen".<br />
„Wat ben ik schuldig?"<br />
„Vijf gul<strong>de</strong>n, met inbegrip van <strong>de</strong> medicijnen".<br />
Ik dok 2 rijksdaal<strong>de</strong>rs. (Wel een beetje veel<br />
Maar voor een consult van 25 minu<strong>te</strong>n . . . , kom<br />
daar eens om bij een dok<strong>te</strong>r !)<br />
Rijksdaal<strong>de</strong>rs verdwijnen met gerammel in <strong>de</strong>n<br />
zak van 's dok<strong>te</strong>rs veston.<br />
S<strong>te</strong>geman reikt <strong>de</strong> hand.<br />
Dok<strong>te</strong>r laat mij uit.<br />
Na wacht ik maar op <strong>de</strong> „medicijnen".<br />
„Djoeat." Iets Nieuws.<br />
Ein<strong>de</strong> Februari i*, naar wij vernemen, aan (alle)<br />
<strong>te</strong> Karlsbad genezing gezocht hebben<strong>de</strong> landgenoo<strong>te</strong>n<br />
gratis toegezon<strong>de</strong>n eene brochure, „Zucker Krankheit<br />
•endlich heilbar, durch „Djoeat", eingeführt vom<br />
ßauer'schen Institut für Diabetikerheilung, Dres<strong>de</strong>n."<br />
Djoeat voor het bui<strong>te</strong>nland op 50 mark geprijsd,<br />
heet <strong>te</strong> zijn samenges<strong>te</strong>ld uit geneesmid<strong>de</strong>len, af komstig<br />
uit Ach<strong>te</strong>r Indië, waaraan <strong>de</strong> firma nog een<br />
en an<strong>de</strong>r als * lijnzaad, salicyhuur en keukenzout<br />
heeft toegevoegd, waardoor, volgens haar, een mid<strong>de</strong>l<br />
is verkregen, dat binnen enkele dagen <strong>de</strong> urine van<br />
suiker bevrijdt, het gebruik van meelstoffen veroorlooft<br />
en reizen naar badplaatsen totaal overbodig<br />
maakt. Alhoewel „Kein Geheim mit<strong>te</strong>l" genoemd,<br />
zijn wij <strong>te</strong>n dien opzich<strong>te</strong> niet zoo gerast, zoodat<br />
<strong>de</strong> zaak na<strong>de</strong>r zal wor<strong>de</strong>n on<strong>de</strong>rzocht.<br />
Wij zullen dan <strong>te</strong>vens gelegenheid hebben na <strong>te</strong><br />
gaan, of <strong>de</strong> Djoeat-firma Bauer soms ook in relatie<br />
staat met <strong>de</strong>n ons se<strong>de</strong>rt 1886 beken<strong>de</strong>n brievendok<strong>te</strong>r<br />
F. C. BAUER, wiens mid<strong>de</strong>len <strong>te</strong>gen blaas- en<br />
nierziek<strong>te</strong>n, (on<strong>de</strong>rzocht door ons lid, <strong>de</strong>n heer J.<br />
VÂN RIEL, zie Maandbl. van Maart 1886), eveneens<br />
voor ƒ 30, (50 mark), wer<strong>de</strong>n verkocht.<br />
PORTRAIT HISTORIQUE DU<br />
CHARLATANISME. (*)<br />
Je sais le bâtard <strong>de</strong> la Fable,<br />
Et j'ai fait fortune en chemin ;<br />
De moi sort la race innombrable<br />
(Qui trompe en cent façons le pauvre genre humain.<br />
J'ai le ton emphatique avec un air capable,<br />
J'excelle aux tours d'esprit, ainsi qu'aux tours <strong>de</strong> main.<br />
Bien ne m'abat, rien ne m'arrê<strong>te</strong> ;<br />
J'ai, pour créer <strong>de</strong> grands effets,<br />
Plus d'art que <strong>de</strong> savoir, plus <strong>de</strong> front que <strong>de</strong> tê<strong>te</strong>,<br />
Pias <strong>de</strong> prestige que <strong>de</strong> faits.<br />
L'amour du merveilleux est un amour si bê<strong>te</strong>!<br />
Il voit ce" que je dis, et non ce que je fais.<br />
Tantôt je marche solitaire,<br />
Et tantôt la foule me suit.<br />
Je m'enveloppe <strong>de</strong> mystère,<br />
Et je m'environne <strong>de</strong> bruit :<br />
Le bruit en impose au vulgaire<br />
Et le silence à l'homme instruit.<br />
-L'Egyp<strong>te</strong> à mon pouvoir rendit le premier ' cul<strong>te</strong>,<br />
Je fondai, sous le nom d'Hermès,<br />
Cet<strong>te</strong> philosophie occul<strong>te</strong><br />
Que j'enseignai sans cesse et n'expliquai jamais. '<br />
Des dieux souvent je fus le docile in<strong>te</strong>rprè<strong>te</strong> :<br />
Minos, leur favori, m'appela dans la Crè<strong>te</strong>.<br />
Il avait fait <strong>de</strong> jus<strong>te</strong>s lois ;<br />
Pour lés diviniser il emprunta ma voix.<br />
Le Grec m'aimait avec <strong>te</strong>ndresse :<br />
L'imagination disposait <strong>de</strong> son cœur ;<br />
Il accueillait avec ivresse<br />
Le philosophe et l'impos<strong>te</strong>ur :<br />
Il fut l'ami <strong>de</strong> la sagesse ;<br />
Mais il fut l'amant <strong>de</strong> l'erreur.<br />
De Delphes la prêtresse antique<br />
.Me confia son <strong>te</strong>mple et son pouvoir :<br />
Doué <strong>de</strong> l'esprit poétique<br />
Je faisais à travers un voile énigmatique<br />
Luire les rayons <strong>de</strong> l'espoir.<br />
Pour <strong>te</strong>nir tê<strong>te</strong> à Démosthène,<br />
J'allai sur la place d'Athène,<br />
(*) Ona welwillend toegezon<strong>de</strong>n. EED.<br />
Du haut <strong>de</strong> la tribune inspirer les rhé<strong>te</strong>urs.<br />
Près du tonneau <strong>de</strong> Diogène<br />
Je rassemblais les specta<strong>te</strong>urs.<br />
Indigné <strong>de</strong> voir Aristhène, .<br />
Epicure, Platon environnés d'honneurs,<br />
Je les représentai comme <strong>de</strong>s suborneurs.<br />
Aux leçons du dieu d'Epidaure<br />
Tout en courant je m'instruisis :<br />
Tout près <strong>de</strong> la nature encore,<br />
L'art <strong>de</strong> guérir était simple, clair et précis :<br />
Pour m'illustrer je l'obscurcis.<br />
J'avais <strong>de</strong>ux métho<strong>de</strong>s suprêmes;<br />
Mon savoir était en systèmes,<br />
Et mes guérisons en récits.<br />
A Rome l'on me vit dominer les comices,<br />
Et couvrir <strong>de</strong> vertus d'ambitieux <strong>de</strong>sseins ;<br />
Là, dirigeant les aruspices,<br />
Je soumis aux oiseaux les vainqueurs <strong>de</strong>s humains;<br />
Des poulets commandaient à l'aigle <strong>de</strong>s Romains,<br />
Suivant la loi <strong>de</strong> mes caprices.<br />
Je reparais sans cesse avec <strong>de</strong>s noms nouveaux,<br />
Et ne fais que changer <strong>de</strong> place et <strong>de</strong> tré<strong>te</strong>aux.<br />
Puissant d'intrigue et <strong>de</strong> parole,<br />
Mon zèle au peuple, au roi, se vend le même jour.<br />
Je suis Catilina, Cicéron tour-à-tour.<br />
Je suis Cromwel, Marat, Walpole.<br />
Sans être ému j'ai <strong>de</strong> grands mouvements ; .<br />
Pompeusement j'aime <strong>de</strong>s minuties ;<br />
Et si j'ennoblis bien <strong>de</strong>s grands,<br />
J'ennoblis bien <strong>de</strong>s inepties.<br />
En résumé, voici les traits<br />
Auxquels on peut me reconnaître :<br />
J'aime à parler, j'aime à paraître,<br />
J'aime à prôner ce que je sais,<br />
J'aime à grossir ce que je fais,<br />
J'aime à juger, j'aime à promettre ;<br />
J'annonce les plus beaux secrets ;<br />
Je n'en ai qu'un, — celui <strong>de</strong> mettre<br />
Tous les sots dans mes intérêts.<br />
Je les associe à ma gloire,<br />
En m'associant à leur bien :<br />
Leur bonheur suprême est <strong>de</strong> croire,<br />
Et m'enrichir, voilà le mien !<br />
INGEZONDEN.<br />
CAGLIOSTRO IV.<br />
Een vraag aan hen, die <strong>te</strong> waken hebben<br />
voor <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>n.<br />
Dat vroedvrouwen als Mej. P. VAN BIEZEN, Bosboom-<br />
Toussaintstraat 11, Wed. VAN HAM, Leidsche Ka<strong>de</strong> 85a,<br />
Mej. E. HOOGENHEIJDE, Binnen Ams<strong>te</strong>l 192, spreekuren<br />
hou<strong>de</strong>n, consul<strong>te</strong>n geven in. het Nieuw Malthusianisme,<br />
kan er wellicht door, maar dat modis<strong>te</strong>s ook daartoe<br />
gerechtigd zijn en dit openlfjk in <strong>de</strong> Ams<strong>te</strong>rdamsche<br />
bla<strong>de</strong>n ad ver <strong>te</strong>eren, zooals : Mej. A. BOUT, Ruysdaalka<strong>de</strong><br />
47A, huis en Mej. GELEEN, Binnen Dommerstraat 25,<br />
Ie etage, kan ik me niet begrijpen.<br />
'Gaarne zou ik ook wenschen <strong>te</strong> we<strong>te</strong>n, wat gjj verstaat<br />
on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> beroepen : Practizijne en Deskundige van nevensgaan<strong>de</strong><br />
juffrouwen?<br />
„Kieuw Malthusianisme !<br />
Mej. v. D. WEEF, Deskundige, Prins Hendrikka<strong>de</strong> 37<br />
bij Centr. Station, Ams<strong>te</strong>rdam, is dagel. <strong>te</strong> consult,<br />
van 11—3 uur en 's av. van 7—9. Vrijd. van 5—9<br />
's av. gratis voor On- en Minvermogen".<br />
„Mevr. GÜILLAITME, Practizijne, We<strong>te</strong>ringschans 40.<br />
Dagelijks <strong>te</strong> consul<strong>te</strong>eren".<br />
Zie Nieuws van <strong>de</strong>n Dag van 31 Jan. 1900.<br />
L.<br />
Haarkleurmid<strong>de</strong>l.<br />
Naar aanleiding van een correspon<strong>de</strong>ntie in het<br />
vorig no. werd ons het volgend recept welwillend<br />
toegezon<strong>de</strong>n :<br />
Onscha<strong>de</strong>lijk baarkleursel dagelijks bij het opstaan<br />
toe <strong>te</strong> passen.<br />
acid. pyrogallic. 1 gram.<br />
sulf. manganosus 1 gram.<br />
sol. chloreti ferrici (tot 1 /io verdund) 2 druppels<br />
aq. <strong>de</strong>st. 45 gram.<br />
spir. fortior 5 »<br />
Ammonia liquid. 0.5 ><br />
Tinct. strychni 5 ,<br />
p-gumm. arabici 1 „<br />
Alle an<strong>de</strong>re mid<strong>de</strong>len bevat<strong>te</strong>n oplossingen van<br />
zink, koper, lood of <strong>de</strong>rgelijke en zijn dien<strong>te</strong>ngeolge<br />
tamelijk gevaarlijk.<br />
Daar<strong>te</strong>genover staat, dat het bovenstaand mid<strong>de</strong>l,<br />
fog aanraking met wa<strong>te</strong>r, loslaat en het nachtkussen<br />
vlekt ; hier<strong>te</strong>gen kan men ech<strong>te</strong>r maatregelen nemen,<br />
<strong>te</strong>gen het an<strong>de</strong>re niet.<br />
Bij gebruik van het bovenstaand mid<strong>de</strong>l eenmaal<br />
in <strong>de</strong> week het hoofd wasschen met<br />
acid. salicyl. 5 gram.<br />
glycerine 12 „<br />
spir, vini gallic. 250 „<br />
Van een Arnhemsen chemicus ontvingen wij het<br />
volgend schrijven:<br />
„Tot mijn genoegen kan ik u licht verschaffen<br />
in zake uw vraag aangaan<strong>de</strong> een haarkleur mid<strong>de</strong>l.<br />
Een uits<strong>te</strong>kend mid<strong>de</strong>l met pyrogalluszuur is gevon<strong>de</strong>n.<br />
Ech<strong>te</strong>r niet zoo eenvoudig als volgens het<br />
door <strong>de</strong>n Haagschen chemicus gegeven recept. Dat<br />
is geheel werkeloos, en kleurt het haar hoogs<strong>te</strong>ns<br />
stroogeel.<br />
Het voorschrift is als volgt:<br />
Pyrogalluszuur 8,0 gram<br />
Mangaansulfaat 4,0 „<br />
Gedistilleerd wa<strong>te</strong>r 50,0 „<br />
Dit mengsel wordt, zoo mogelijk, mins<strong>te</strong>ns een?<br />
maand lang in het donker bewaard, waardoor <strong>de</strong><br />
bruine kleurstof tijd heeft zich <strong>te</strong> vormen, en <strong>de</strong><br />
kleuring veel sneller optreedt.<br />
Het haar wordt door mid<strong>de</strong>l van een propje gezuiver<strong>de</strong><br />
wat<strong>te</strong>n met het mengsel bestreken.<br />
Na droging wordt <strong>de</strong> kleurstof gefixeerd met een<br />
oplossing van salpe<strong>te</strong>rzuur zilver 0,800 : 60, waarbij<br />
zooveel ammoniak gevoegd is, dat het oorspronkelijk<br />
bezinksel weer oplost. Deze oplossing wordt ook<br />
met een propje wat<strong>te</strong>n op het haar gestreken, dat<br />
<strong>te</strong>voren met pyrogalluszuur gekleurd is.<br />
Door <strong>de</strong>ze dubbele procedure wordt het haar, na<br />
een of meermalige aanwending, zuiver bruin gekleurd<br />
en is „waschecht".<br />
Ik geloof, dat dit recept velen uwer abonnée's<br />
dankbaar zal s<strong>te</strong>mmen, omdat het aan alle eischen<br />
voldoet".<br />
Wij publiceeren bovenstaan<strong>de</strong> voorschrif<strong>te</strong>n zon<strong>de</strong>r<br />
ons voor het resultaat verantwoor<strong>de</strong>lijk <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen.<br />
EED.<br />
Rechtszaken. f§|<br />
42 drogis<strong>te</strong>n voor <strong>de</strong>n kantonrech<strong>te</strong>r. Voor<br />
<strong>de</strong>n kantonrech<strong>te</strong>r <strong>te</strong> 's G-ravenhage waren <strong>de</strong> vorige<br />
week gedagvaard tal van drogis<strong>te</strong>n en han<strong>de</strong>laren in<br />
drogerijen en verf waren, aldaar en <strong>te</strong> Scheveningen,<br />
beklaagd van het <strong>de</strong>sonbevoegd afleveren of doen afleveren<br />
van geneesmid<strong>de</strong>len, voorkomen<strong>de</strong> op Igst C,<br />
bevat<strong>te</strong>n<strong>de</strong> <strong>de</strong> opsomming van geneesmid<strong>de</strong>len die, behalve<br />
door <strong>de</strong> apothekers en door <strong>de</strong> geneeskundigen,<br />
tot het afleveren van geneesmid<strong>de</strong>len bevoegd, niet<br />
mogen wor<strong>de</strong>n verkocht bene<strong>de</strong>n <strong>de</strong> hoeveelheid daarbij<br />
voor elk dier mid<strong>de</strong>len <strong>te</strong> bepalen.<br />
De proces-verbalen in <strong>de</strong>ze zaken waren opgemaakt<br />
door een agent van politie die, in burgerkleeding, in<br />
<strong>de</strong> verschillen<strong>de</strong> drogis<strong>te</strong>rijen enz. <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len kocht<br />
als rhabarberpillen, slaapbollen, broomkali, hon<strong>de</strong>n*<br />
klamei, Urbanuspillen , wormkoekjes , f enkelwa<strong>te</strong>r ,<br />
kreosoot, HofXoaansdruppels enz. enz. Het ver<strong>de</strong>re<br />
<strong>de</strong>skundige on<strong>de</strong>rzoek werd gedaan door <strong>de</strong>n heer Vechtmann<br />
<strong>te</strong> 's Gravenhage, apotheker en plaatsvervangend<br />
lid van <strong>de</strong>n geneeskundigen raad van Zuid-Holland.<br />
By <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> zaak, die in behan<strong>de</strong>ling kwam, werd<br />
<strong>de</strong> beginselvraag behan<strong>de</strong>ld. De overige zaken geleken<br />
elkaar met enkele kleine uitzon<strong>de</strong>ringen.<br />
De amb<strong>te</strong>naar van het Openbaar Minis<strong>te</strong>rie, mr. Van<br />
Haren Oarspel, zet<strong>te</strong> bij die eers<strong>te</strong> zaak zijn standpunt<br />
ui<strong>te</strong>en. Hij herinner<strong>de</strong> er aan, dat <strong>de</strong> drogis<strong>te</strong>n se<strong>de</strong>rt<br />
geruimen tijd grieven hebben <strong>te</strong>gen voormel<strong>de</strong> Igst O,<br />
en hun voornaams<strong>te</strong> bezwaar is, dat <strong>de</strong> z.g. volksmid<strong>de</strong>len<br />
niet uitslui<strong>te</strong>nd door apothekers behooren <strong>te</strong><br />
wor<strong>de</strong>n verkocht, maar door ie<strong>de</strong>reen. De amb<strong>te</strong>naar<br />
wensch<strong>te</strong> <strong>de</strong>n drogis<strong>te</strong>n aan <strong>te</strong> ra<strong>de</strong>n,- <strong>de</strong> juistheid<br />
hunner grieven ingang <strong>te</strong> doen vin<strong>de</strong>n bij <strong>de</strong> bevoeg<strong>de</strong><br />
mach<strong>te</strong>n, doch zoolang geen veran<strong>de</strong>ring verkregen is,<br />
behooren zjj zich <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rwerpen aan <strong>de</strong> wet<strong>te</strong>lijke<br />
voorschrif<strong>te</strong>n. Niet<strong>te</strong>min oor<strong>de</strong>el<strong>de</strong> het O. M. het een<br />
verzach<strong>te</strong>n<strong>de</strong> omstandigheid, dat reeds verschei<strong>de</strong>ne jaren<br />
<strong>de</strong> toepassing van het verbodsartikel (art. 30 geneeskundige<br />
wet) zeer spaarzaam is geweest, hetgeen bg<br />
<strong>de</strong> drogis<strong>te</strong>n <strong>te</strong> goe<strong>de</strong>r trouw <strong>de</strong> meening ingang <strong>de</strong>ed<br />
vin<strong>de</strong>n, dat <strong>de</strong> overheid <strong>de</strong> overtreding oogluikend toeliet.<br />
Dit neemt intusschen <strong>de</strong> strafbaarheid niet weg,<br />
weshalve hij een geldboe<strong>te</strong> van f 3 vor<strong>de</strong>r<strong>de</strong>.<br />
De advocaat mr. H. <strong>de</strong> Ranitz begaf zich, in antwoord<br />
hierop, in eone uitvoerige uitlegging van <strong>de</strong><br />
wetsbepaliog, <strong>te</strong>n betooge, dat <strong>de</strong> verkoop van genees-
mid<strong>de</strong>len door onbevoeg<strong>de</strong>n slechts strafbaar kan zijn,<br />
wanneer tot geneeskundige doelein<strong>de</strong>n wordt afgeleverd.<br />
De wet beeft blgkbaar aan <strong>de</strong> apothekers willen voorbehou<strong>de</strong>n<br />
het recht om geneesmid<strong>de</strong>len gereed <strong>te</strong> maken<br />
naar recept van <strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r.<br />
La<strong>te</strong>r is art. 30 gewijzigd b|j Koninklijk besluit in<br />
dien zin, dat <strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len door onbevoeg<strong>de</strong>n niet<br />
mogen wor<strong>de</strong>n verkocht „ onverschillig tot welk doel".<br />
En nu tracht<strong>te</strong> plei<strong>te</strong>r aan <strong>te</strong> toonen, dat die na<strong>de</strong>re<br />
beschikking onhoudbaar was, omdat dan niet alleen<br />
<strong>de</strong> drogis<strong>te</strong>n, maar alle neringdoen<strong>de</strong>n in een strafvervolging<br />
zijn <strong>te</strong> betrekken. In inkt, zeep, o<strong>de</strong>urs,<br />
schoensmeer, poetspoe<strong>de</strong>r, bruispoe<strong>de</strong>r, e tutti quanti<br />
komen bestand<strong>de</strong>elen voor die volgens <strong>de</strong> bewus<strong>te</strong> Igst<br />
C niet mogen verkocht wor<strong>de</strong>n. PI. vroeg ontslag van<br />
rechtsvervolging.<br />
Het Openbaar Minis<strong>te</strong>rie repliceer<strong>de</strong> nog o. a. dat<br />
<strong>de</strong> gewraak<strong>te</strong> Igst C vastges<strong>te</strong>ld wordt door <strong>de</strong>n Minis<strong>te</strong>r<br />
van Binnenlandsche Zaken, gehoord eene commissie van<br />
<strong>de</strong>skundigen. Zoolang die Igst er is, kan <strong>de</strong> rech<strong>te</strong>r<br />
er niets aan doen. Het argument <strong>de</strong>s ver<strong>de</strong>digers omtrent<br />
<strong>de</strong>n verkoop van haar-, poets-, genotmid<strong>de</strong>len enz.<br />
vermengd met geneeskrachtige mid<strong>de</strong>len, gaat niet op,<br />
wor<strong>de</strong>n<strong>de</strong> al <strong>de</strong>ze mid<strong>de</strong>len nÏ6t in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l gebracht<br />
als geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Bij <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling <strong>de</strong>r overige zaken moest het O. M.<br />
éénmaal vrijspraak van een beklaag<strong>de</strong> vor<strong>de</strong>ren, omdat<br />
<strong>de</strong>ze aanvoer<strong>de</strong> (hetgeen ook uit <strong>de</strong> stukken bleek) dat<br />
hij noch het mid<strong>de</strong>l zelf verkocht had, noch zijnen<br />
bedien<strong>de</strong> last gegeven had tot <strong>de</strong>n verkoop. Voorts<br />
voer<strong>de</strong>n verschillen<strong>de</strong> beklaag<strong>de</strong>n nog aan, dat zg <strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>len uitslui<strong>te</strong>nd voor industrieel gebruik of aan<br />
kunstschil<strong>de</strong>rs lever<strong>de</strong>n. (Telegr.)<br />
De kantonrech<strong>te</strong>r uitspraak doen<strong>de</strong> in één <strong>de</strong>r zaken,<br />
waarbij het beginsel behan<strong>de</strong>ld is, heett uitgemaakt,<br />
dat het behan<strong>de</strong>l<strong>de</strong> feit strafbaar is en dat voor nietigheid<br />
van het Kon. besluit, dat art. 30 <strong>de</strong>r geneeskundige<br />
wet aanvul<strong>de</strong>, geen grond is <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n. De beklaag<strong>de</strong><br />
werd veroor<strong>de</strong>eld tot f\ boe<strong>te</strong>.<br />
De rechtbank <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam veroor<strong>de</strong>el<strong>de</strong> J. C.<br />
<strong>de</strong> Ou<strong>de</strong>, oud-officier van gez., platt, heel- en<br />
vroedmees<strong>te</strong>r aldaar, wegens verbo<strong>de</strong>n han<strong>de</strong>lingen in<br />
<strong>de</strong> verloskundige practijk, tot zes maan<strong>de</strong>n. Beklaag<strong>de</strong><br />
toeken<strong>de</strong> hooger beroep aan. (Amst. CL)<br />
Het O. M. bij <strong>de</strong> rechtbank <strong>te</strong> Amersfoort eisch<strong>te</strong><br />
<strong>te</strong>gen het Staphors<strong>te</strong>r boertje 2 geldboe<strong>te</strong>n van f 300<br />
wegens onbevoeg<strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong> bij <strong>de</strong><br />
patiën<strong>te</strong>n <strong>te</strong> Goes : Gijsbr. Vink, dienstmeisje bij <strong>de</strong><br />
dames Roller en A. van Apeldoorn, rijksveldwach<strong>te</strong>r.<br />
(N. v. N.)<br />
(S<strong>te</strong>geman is, voor een <strong>de</strong>rgelijk feit nog niet lang<br />
gele<strong>de</strong>n — zeker binnen 2 jaar — ook tot f 300 boe<strong>te</strong><br />
veroor<strong>de</strong>eld ; het verwon<strong>de</strong>rt ons zeer dat geen toepassing<br />
van <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> all. van art. 436 van het Wetb.<br />
van Strafrecht, hech<strong>te</strong>nis tot hoogs<strong>te</strong>ns 2 maan<strong>de</strong>n, is<br />
gevraagd. (Bed. MM.)<br />
De Zw. Ct. <strong>de</strong>elt omtrent <strong>de</strong>ze zaak het volgen<strong>de</strong><br />
me<strong>de</strong>:<br />
Beklaag<strong>de</strong> zou <strong>te</strong> Soest in <strong>de</strong> maan<strong>de</strong>n Oct., Nov. en<br />
Dec. een dienstmeisje, Gijsb. Vink, <strong>te</strong>n huize van <strong>de</strong><br />
dames Köller, hebben behan<strong>de</strong>ld. Deze get. was reeds<br />
vijf jaar on<strong>de</strong>r dok<strong>te</strong>rs behan<strong>de</strong>ling wegens bloedarmoe<strong>de</strong>.<br />
Bekl. kwam meermalen bij <strong>de</strong> dames Köller aan huis,<br />
en het meisje werd op zekeren dag bij <strong>de</strong> dames uit<br />
me<strong>de</strong>lij<strong>de</strong>n binnen geroepen om zich on<strong>de</strong>r behan<strong>de</strong>ling<br />
van S. <strong>te</strong> doen s<strong>te</strong>llen. Bekl. zou toen beloofd hebben<br />
haar poe<strong>de</strong>rs <strong>te</strong> doen toekomen. Bekl. maak<strong>te</strong> geheel<br />
en al op het meisje <strong>de</strong>n indruk geneeskun<strong>de</strong> uit <strong>te</strong><br />
oefenen. Zij zelf had niets <strong>te</strong> betalen gehad en door<br />
<strong>de</strong> dames was ook niets op haar loon gekort.<br />
De volgen<strong>de</strong> getuige, Cl. Köller, een 468jarige dame,<br />
verklaart, dat ze bekl. voor het meisje had binnengöroepen.<br />
De poe<strong>de</strong>rs waren haar gezon<strong>de</strong>n, doch er was<br />
niets voor betaald. Wel had ze, zoo erkent ze, hem<br />
wel eens iets <strong>te</strong>r hand ges<strong>te</strong>ld.<br />
Bekl. kwam reeds vroeger bij <strong>de</strong> getuige voor haar<br />
zus<strong>te</strong>r. Bekl. ontkent gezegd <strong>te</strong> hebben, dat zij aan<br />
bloedarmoe<strong>de</strong> lgdt. Hij had vernomen, dat <strong>de</strong> doktoren<br />
dit vroeger verklaard had<strong>de</strong>n. Bekl. had vo or <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling<br />
niets ontvangen. Wel had Jiij van <strong>de</strong> dames<br />
een ca<strong>de</strong>autje gekregen.<br />
Volgens <strong>de</strong> getuige was het dienstmeisje van <strong>de</strong><br />
poe<strong>de</strong>rs veel be<strong>te</strong>r gewor<strong>de</strong>n.<br />
Voorts zou bekl. <strong>de</strong>n rijksveldwach<strong>te</strong>r A. van Apeldoorn<br />
op 6 Nov. <strong>te</strong> Soest, waar bekl. zitting hield,<br />
hebben behan<strong>de</strong>ld. Deze had zich bij bekl. vervoegd,<br />
maar had werkelijk veel moei<strong>te</strong> gehad om toegela<strong>te</strong>n<br />
<strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n, daar <strong>de</strong> »dok<strong>te</strong>r" hem niet ken<strong>de</strong> en hein<br />
ook niet verwacht<strong>te</strong>. Hij zei een lange reis gemaakt<br />
<strong>te</strong> hebben en uit me<strong>de</strong>lij<strong>de</strong>n liet men hem binnen<br />
komen. De rgksveld wach<strong>te</strong>r gaf op een tuinman <strong>te</strong><br />
zijn, die in De Bilt woon<strong>de</strong> en fingeer<strong>de</strong> maaglij<strong>de</strong>n.<br />
S. <strong>de</strong>ed hem allerlei vragen en schreef hem iets voor.<br />
De veldwach<strong>te</strong>r vroeg wat bij schuldig was, doch. bekl.<br />
zei, dat men dat een volgen<strong>de</strong> maal wel zou vin<strong>de</strong>n.<br />
13 November zou hg aan een opgegeven adres <strong>de</strong><br />
medicijnen kunnen halen. Het waren poe<strong>de</strong>rs, die hg<br />
droog moest hou<strong>de</strong>n.<br />
4 Dec, toen bekl. weer zitting hield, kwam <strong>de</strong> veldwach<strong>te</strong>r<br />
opnieuw. Hij moest toen van half twaalf tot<br />
half drie wach<strong>te</strong>n. Den eers<strong>te</strong>n keer had hij er 8<br />
personen aangetroffen. 4 Dec. gaf <strong>de</strong> veldwach<strong>te</strong>r op,<br />
dat bij uits<strong>te</strong>kend vooruitging en <strong>de</strong> poe<strong>de</strong>rs vreeselijk<br />
gewerkt had<strong>de</strong>n. Bekl. zou toen gezegd hebben, dat<br />
hij dat wel wist, want dat er een „ou<strong>de</strong> boel zat, die<br />
weg moest".<br />
De medicijnen kost<strong>te</strong>n bekl. zelf, zei hij toen, f 0,90<br />
en voor het overige kon hg geven wat hg wil<strong>de</strong>* De<br />
veldwach<strong>te</strong>r had toen gevraagd, of het goed was als<br />
bg een rijksdaal<strong>de</strong>r gaf, wat bekl. toes<strong>te</strong>mmend beantwoord<strong>de</strong>.<br />
De bekl. zegt <strong>de</strong> poe<strong>de</strong>rs bij een apotheker <strong>te</strong> hebben<br />
doen klaar maken, De getuige had een rijksdaal<strong>de</strong>r<br />
op <strong>de</strong> tafel gelegd* en „die was weggenomen/'<br />
„Door u?"<br />
„Jawel, door mg."<br />
Het Openbaar Minis<strong>te</strong>rie acht bewezen, dat geneeskun<strong>de</strong><br />
zon<strong>de</strong>r noodzaak als beroep is uitgeoefend door<br />
een onbevoeg<strong>de</strong> en eischt 2 geldboe<strong>te</strong>n van f 300<br />
(maximum).<br />
Mr. J. van Set<strong>te</strong>n brengt hul<strong>de</strong> aan <strong>de</strong> medische<br />
facul<strong>te</strong>it, maar ook aan Themis. Hg erkent het standpunt<br />
van het O. M. als juist, maar bestrijdt met kracht<br />
<strong>de</strong> ma<strong>te</strong> <strong>de</strong>r straf. Hul<strong>de</strong> brengend aan beklaag<strong>de</strong>'s<br />
on<strong>de</strong>rvinding en natuurlijke geneeswijze, keur<strong>de</strong> hij het<br />
optre<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>n agent-provoca<strong>te</strong>ur af en liet een hel<strong>de</strong>r<br />
licht vallen op het feit, dat tallooze grootw:ardigheidsbeklee<strong>de</strong>rs<br />
bij S<strong>te</strong>geman met succes hulp zoch<strong>te</strong>n. Hij<br />
vergelijkt hem met Boerhaave en Kneipp. S<strong>te</strong>geman<br />
heeft nooit afzel<strong>te</strong>rij gepleegd.<br />
Spr. legt een Igst van patiën<strong>te</strong>n over en wijst op <strong>de</strong><br />
bui<strong>te</strong>nlandsche wetgeving, speciaal bet nieuwe Duitsche<br />
wetboek, dat het uitoefenen van geneeskun<strong>de</strong> vrijlaat,<br />
doch strafbaar s<strong>te</strong>lt aanmatiging van <strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l en het<br />
door nalatigheid veroorzaken van <strong>de</strong>n dood. Hg" hoopt<br />
dat hier <strong>de</strong>rgelgke wetgeving zal komen.<br />
Ook van Staphorst, zegt pi., kan iets goeds voortkomen.<br />
Het O. M. brengt hul<strong>de</strong> aan het schit<strong>te</strong>rend pleidooi<br />
van <strong>de</strong>n ver<strong>de</strong>diger, maar handhaaft zijn opvatting.<br />
Uitspraak over 14 dagen.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuwe le<strong>de</strong>n zjjn toegetre<strong>de</strong>n :<br />
Mejuffr. G. Jongbloed, gemeen<strong>te</strong>-apotheker <strong>te</strong> Arnhem<br />
en <strong>de</strong> heeren:<br />
W. <strong>de</strong> Boog, arts <strong>te</strong> Wormer.<br />
N. P. Brunt, „ „ Terborg.<br />
M. J.. van Dam, „ „ Doorn.<br />
Dr. F. Daniels, ctfrig. off. v. gez. 2e klasse, „ „ Haarlem.<br />
Dr. Dutilb, » „ Rot<strong>te</strong>rdam.<br />
Dr. S. Heeg, „ „ Ams<strong>te</strong>rdam<br />
Dr. N. Munk, „ „ Ngmegen.<br />
Dr. R. P. Offringa, „ „ Axel.<br />
J. A. Schleurholt8 „ „ Ezinge.<br />
Dr. C. van Schouwen, „ » Overschie.<br />
J. J. Warnsinck, , „ Brakel.<br />
Dr. K. F. Wenckebach, „ „ Utrecht.<br />
H. Reid „ , He<strong>de</strong>l.<br />
Dr. W. B. v. d. L. <strong>te</strong> A. Uwe verschillen<strong>de</strong> stukken in<br />
dank ontvangen; wg hebben, zooals gij ziet. van sommige<br />
reeds gebruik gemaakt. Het stuk uit <strong>de</strong> Ams<strong>te</strong>rd. CL, over<br />
Duivelbanners, hoe belangrijk ook, kon<strong>de</strong>n wg niet overnemen,<br />
ornaat wg <strong>de</strong> sec<strong>te</strong>, waarvan in dit stuk sprake-is,<br />
niet als kwakzalvers beschouwen. Wg vin<strong>de</strong>n het optre<strong>de</strong>n<br />
van die menschen wel betreurenswaardig, maar gelooven dat<br />
zg <strong>te</strong> goe<strong>de</strong>r trouw zgn.<br />
Reeds meermalen hebben wg met waar<strong>de</strong>ering gewezen<br />
op <strong>de</strong> hulp die wg, in onzen strgd, van <strong>de</strong> Redactie <strong>de</strong>r<br />
AmsL Ct. on<strong>de</strong>rvin<strong>de</strong>n. *<br />
Aan uw verzoek om <strong>de</strong> opgave <strong>de</strong>r in 1899 on<strong>de</strong>rzoch<strong>te</strong><br />
mid<strong>de</strong>len nog eens <strong>te</strong> plaatsen zullen wg, zoodra er ruim<strong>te</strong><br />
beschikbaar is, voldoen.<br />
Dr. D. H. Ê. <strong>te</strong> A. Ook aan uw verzoek, om <strong>de</strong> metho<strong>de</strong><br />
van <strong>de</strong> Gebr. d' Alimonda nog eens <strong>te</strong> bespreken, zal spoedig<br />
gevolg wor<strong>de</strong>n gegeven. Zie inmid<strong>de</strong>ls <strong>de</strong> Maandbla<strong>de</strong>n<br />
van Juli en October 1895.<br />
L. v. 1. <strong>te</strong> B. en E. L. G. <strong>te</strong> A. Dank voor 't gezon<strong>de</strong>ne.<br />
Bedactie van „De Han<strong>de</strong>lsreiziger" <strong>te</strong> B. Zeker hebt gg<br />
goed gedaan door geen notitie <strong>te</strong> nemen van die circulaire<br />
betreffen<strong>de</strong> Eureka ; zie omtrent dit mid<strong>de</strong>l o. a. ons Maandbl.<br />
van Januari 1895.<br />
K. S. <strong>te</strong> -R. Hoewel wij het volkomen met u eens zgn<br />
dat <strong>de</strong> regeling van <strong>de</strong>n verkoop van vergif<strong>te</strong>n dringend<br />
herziening behoeft, is ons blad toch niet <strong>de</strong> plaats om <strong>de</strong>ze<br />
zaak <strong>te</strong> bespreken. Wg kunnen dus, tot ons leedwezen,<br />
uw stuk niet opnemen.<br />
Dr. I. L. <strong>te</strong> U. en an<strong>de</strong>ren. Wg betuigen onzen dank<br />
voor <strong>de</strong> toezending van <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie S<strong>te</strong>geman—Foreman.<br />
P. v. P. <strong>te</strong> 's G. Wg gelooven gaarne dat gg overtuigd<br />
zjgt van <strong>de</strong> goe<strong>de</strong> werking van <strong>de</strong> Sanguinose en die werking<br />
verwon<strong>de</strong>rt ons niet, zooals wg reeds in ons vorig no. zei<strong>de</strong>n.<br />
Wij zgn- ech<strong>te</strong>r van meening, dat het resultaat in hoofdzaak<br />
aan <strong>de</strong>n wijn is toe I<strong>te</strong> schrgven. en nu is onze grief, dat<br />
<strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n hun niet bijzon<strong>de</strong>r mengsel als iets bijzon<strong>de</strong>rs<br />
doen voorkomen en zoo duur la<strong>te</strong>n betalen.<br />
Wij ontvingen Uw eers<strong>te</strong>n brief eerst na het verschijnen<br />
i van het Jb'ebruari-nommer. Voor <strong>de</strong>n twee<strong>de</strong>n verwijzen wij<br />
naar bovenstaand antwoord.<br />
Sanguinose-fabrikan<strong>te</strong>n en an<strong>de</strong>ren.<br />
Voor <strong>de</strong> propaganda van kwakzalvers-mid<strong>de</strong>len is in ons<br />
blad geen plaats.<br />
Onbeken<strong>de</strong> <strong>te</strong> 's G. Zeker, het recept van <strong>de</strong> Mariëhba<strong>de</strong>r<br />
tablet<strong>te</strong>n vermeldt tal van stoffen als daarin aanwezig, maar<br />
tusschen het recept en <strong>de</strong> afgelever<strong>de</strong> waar bestaat aanmerkelijk<br />
verschil. Dit is zoo vreemd niet bg spécialités.<br />
Mevrouw V. <strong>te</strong> A. Het Acrinol is ons niet bekend. Over<br />
onscha<strong>de</strong>lijk haarwa<strong>te</strong>r vindt .gij iets in dit no,; ook over<br />
Zeep Amiral.<br />
A. C. v. d. B. <strong>te</strong> 's G. Dank voor <strong>de</strong> toezending van „De<br />
Hofstad". Met genoegen lazen wij <strong>de</strong> „brieven* van Jan <strong>de</strong><br />
Wasscher" over Sanguinose; jammer dat het stuk <strong>te</strong> groot<br />
is om over <strong>te</strong> nemen en een uittreksel gaat niet.<br />
Van verschillen<strong>de</strong> zij<strong>de</strong>n is ons, van uit <strong>de</strong>n Haag, me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling<br />
verstrekt over het aan<strong>de</strong>el dat <strong>de</strong> beken<strong>de</strong> familie<br />
in <strong>de</strong> Sanguinose-exploitatie heeft, maar wij von<strong>de</strong>n het<br />
raadzaam vooralsnog <strong>de</strong>ze quaestie niet <strong>te</strong> veel op <strong>de</strong>n<br />
voorgrond <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen.<br />
H. H. <strong>te</strong> D. Wij danken u voor <strong>de</strong> toegezon<strong>de</strong>n adver<strong>te</strong>nties,<br />
en hou<strong>de</strong>n ons ver<strong>de</strong>r aanbevolen.<br />
Dat biljet van <strong>de</strong> Urbanus-pillen was ons bekend ; het<br />
wordt altijd afgeleverd bij dit ou<strong>de</strong>, helaas nog veel gebruik<strong>te</strong><br />
kwakzal versmid<strong>de</strong>l.<br />
— Bij <strong>de</strong>n waarn. Secretaris-penningmees<strong>te</strong>r is ontvangen<br />
een postwissel uit Vlissingen groot / 1.25, d d. 9 Februari,<br />
<strong>te</strong>r voldoening van een abonnement, zon<strong>de</strong>r opgaaf van <strong>de</strong>n<br />
naam van <strong>de</strong>n afzen<strong>de</strong>r. Die opgaaf wordt alsnog verzocht..<br />
— Le<strong>de</strong>n die nog exemplaren van het no. van Januari<br />
1900 beschikbaar moch<strong>te</strong>n hebben, zullen <strong>de</strong>n waarn.<br />
Secretaris-penningm. zeer verplich<strong>te</strong>n door <strong>de</strong>ze aan hem<br />
af <strong>te</strong> staan.<br />
Van het Januari-nummer zgn voorloopig geen exemplaren<br />
meer disponibel.<br />
Herhaal<strong>de</strong> Waarschuwingen.<br />
Kunst-trommelvliezen van Nicholson. Dezekleine<br />
instrumentjes wor<strong>de</strong>n ook on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n naam Oortrommels<br />
verkocht en luid aangeprezen <strong>te</strong>r genezing<br />
van doofheid. De leverancier, die zich Dr. NICHOLSON^<br />
noemt, plaatst ook wel adver<strong>te</strong>nties on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n naam<br />
SIMPSON. Wie hem schrijft om inlichtingen ontvangt<br />
een zeer klein boekje met talrijke prentjes, waarin<br />
won<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> instrumentjes verhaald wor<strong>de</strong>n en<br />
waarbg gevoegd zijn een aantal zoogenaam<strong>de</strong> getuigschrif<strong>te</strong>n<br />
van personen, die verklaren door die Oortrommels<br />
geheel of ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong>lijk van hun doofheid <strong>te</strong><br />
zijn genezen. Die at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n zijn bijna allen uit het<br />
bui<strong>te</strong>nland afkomstig, doch enkele zgn door personen<br />
in ons land afgegeven. Omtrent <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong>n hebben<br />
wij een on<strong>de</strong>rzoek inges<strong>te</strong>ld en <strong>de</strong> uitslag is geweest,.<br />
dat die getuigschrif<strong>te</strong>n niets voor <strong>de</strong> <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>lijkheid<br />
van <strong>de</strong> werktuigjes kunnen bewijzen, zooals wij in het<br />
Maandblad van Juni 1887 voor een paar ervan uitvoerig<br />
hebben ui<strong>te</strong>engezet.<br />
Wie zich ech<strong>te</strong>r door al het fraais, dat in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties<br />
en in <strong>de</strong> boekjes wordt gezegd, laat verlei<strong>de</strong>n<br />
om een bes<strong>te</strong>lling <strong>te</strong> doen, krijgt een paar toes<strong>te</strong>lletjes,<br />
zoo lang als een vingerlid, bestaan<strong>de</strong> uit een verguld<br />
of verzilverd staafje, waaraan op het ui<strong>te</strong>in<strong>de</strong> kleineschijfjes<br />
van caoutchouk, <strong>te</strong>r groot<strong>te</strong> van een dubbeltje,<br />
zijn bevestigd. Deze dingetjes moe<strong>te</strong>n in <strong>de</strong> ooren<br />
wor<strong>de</strong>n gestopt. Deze operatie is zeer moeielijk <strong>te</strong>verrich<strong>te</strong>n<br />
en la<strong>te</strong>r heeft men dikwijls <strong>de</strong> groots<strong>te</strong><br />
moei<strong>te</strong> om <strong>de</strong> toes<strong>te</strong>lletjes er weer uit <strong>te</strong> halen. Meer<br />
dan één onzer lezers heeft ons bericht dat hg bevreesd<br />
was er zgn gehoor nog meer mee <strong>te</strong> be<strong>de</strong>rven en big<br />
was, toen een <strong>te</strong>r hulp geroepen geneeskundige <strong>de</strong><br />
trommels weer uit zgn ooren verwij<strong>de</strong>rd had. Wij<br />
hebben met een aantal personen, welke <strong>de</strong> instrumentjesgebruikt<br />
had<strong>de</strong>n, gecorrespon<strong>de</strong>erd doch geen geval is<br />
ons bekend gewor<strong>de</strong>n, dat zij duurzaam eenige hulp<strong>te</strong>gen<br />
doofheid had<strong>de</strong>n gegeven.<br />
De prijs, dien NICHOLSON voor zijn werktuigjes vraagt,<br />
is verbazend hoog. Al naarma<strong>te</strong> men een paar verzilverd<br />
of verguld wil hebben betaalt men f 18,25 of<br />
f26,50. Dit geld moet vooraf per postwissel wor<strong>de</strong>n<br />
betaald. Nooit wordt een toes<strong>te</strong>l <strong>te</strong>r beproeving toegezon<strong>de</strong>n<br />
en iemand die gevraagd had er een op keur<br />
<strong>te</strong> mogen ontvangen, indien hij vooraf het geld bij een<br />
vertrouwd kassier <strong>de</strong>poneer<strong>de</strong>, zoodat Nicholson zeker<br />
het geld zou krijgen zoo <strong>de</strong> dingetjes maar iets hielpen,<br />
ontving toch een weigerend antwoord.<br />
In <strong>de</strong>n regel wordt aan hem, die een bes<strong>te</strong>lling gedaan<br />
en een postwissel gezon<strong>de</strong>n heeft, door Nicholson<br />
bericht, dat hij ook een zoogenaam<strong>de</strong>' Lotion noodig<br />
heeft," om bet oor mee <strong>te</strong> bevochtigen, en een zoogenaamd<br />
Katarrhpoe<strong>de</strong>r, en dat die in hetzelf<strong>de</strong> pak verzon<strong>de</strong>n<br />
wor<strong>de</strong>n. Deze mid<strong>de</strong>ltjes kos<strong>te</strong>n f8,50 en <strong>de</strong><br />
bes<strong>te</strong>ller heeft dan slechts <strong>de</strong> keus om of bet pakket<br />
met <strong>de</strong> reeds betaal<strong>de</strong> toes<strong>te</strong>lletjes <strong>te</strong> weigeien óf nogdie<br />
f 8,50 er bij <strong>te</strong> betalen. De mees<strong>te</strong> dooven, di&<br />
zich op <strong>de</strong>ze wijze tot koopen hebben la<strong>te</strong>n verlokken,<br />
betaal<strong>de</strong>n daarvoor niet min<strong>de</strong>r dan f35. —.<br />
De bedoel<strong>de</strong> Lotion is door een <strong>de</strong>r le<strong>de</strong>n van <strong>de</strong><br />
Vereeniging on<strong>de</strong>rzocht en bleek <strong>te</strong> zgn een mengsel<br />
van glycerine en Hoffmansdruppels ; een an<strong>de</strong>r lid on<strong>de</strong>rzocht<br />
het poe<strong>de</strong>r, dat niets an<strong>de</strong>rs was als onzuiver<br />
rijstmeel met droppoe<strong>de</strong>r. Bei<strong>de</strong> waren <strong>te</strong> zamen wel<br />
voor één of twee kwartjes <strong>te</strong> leveren en <strong>de</strong> instrumentjes<br />
zon men ook voor een halve gul<strong>de</strong>n wel kunnen<br />
la<strong>te</strong>n maken, zoodat elke doove, die zich liet overhalen,<br />
nog niet voor een waar<strong>de</strong> van f 1.— voor zgn f35.-heeft<br />
ontvangen, ongerekend <strong>de</strong> groo<strong>te</strong> <strong>te</strong>leurs<strong>te</strong>lling<br />
en ergernis toen het hem bleek, dat hij door <strong>de</strong> geheele<br />
bezending in het minst niet was geholpen.
No. 4. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. April 1900.<br />
f MAANDBLAD §<br />
UITGEGEVEN DOOR DE VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVEKIJ.<br />
Ane brieTen, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, voorloopig <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wflnne, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
v Lid <strong>de</strong>r VERMMIGING TEGEN DE KWAKZALVERIJ is,elk<br />
die haar doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaarlijksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt van I Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 December<br />
aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-p<br />
enningmees<strong>te</strong>r ingewacht , die daarvoor in Februari<br />
formulieren toezendt Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van het blad, zoo veel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van <strong>de</strong> enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
per jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt<br />
BESTÜUK DER VEREENIGING.<br />
J. M. m Elk, <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
G. B. Schmidt, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r.<br />
Dr. H. Burger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Mr. A. C, van Blommes<strong>te</strong>in, <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam,<br />
A. J. Wijooe, <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg,<br />
Waarn. Secretaà-PeÉngmees<strong>te</strong>r.<br />
GET AL LEDEN 751.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VBREBNIGINO<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n :<br />
Art 1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in hel<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
•tollen;<br />
o. door het. nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen;<br />
C. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en 6 genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke,<br />
bepalingen, die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke k^s'.lingen <strong>te</strong>r<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad Ie geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
INff OUD :<br />
Verzoek aan <strong>de</strong> geneeskundigen.<br />
Hoofdartikel: Welke waar<strong>de</strong> at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n hebben.<br />
Berich<strong>te</strong>n: Het <strong>te</strong>genwoordig adres van <strong>de</strong> Vereeniging<br />
en van het Maandblad. — Het Staphors<strong>te</strong>r boertje veroor<strong>de</strong>eld.<br />
— ,De Hofstad" over Sanguinose, — <strong>Kwakzalverij</strong> in<br />
Friesland. — Uit Moravië.<br />
Groo<strong>te</strong> artikelen: Levenspillen. — Onbevoegd voeren van<br />
een ti<strong>te</strong>l als geneeskundige. — Bedriegelijke zuinigheid. —<br />
,Djoeat", geen nieuws. — Nicholson's nieuws<strong>te</strong> adver<strong>te</strong>ntie.<br />
— Mid<strong>de</strong>len in 1899 vanwege <strong>de</strong> Vereeniging on<strong>de</strong>rzocht.<br />
Ingezon<strong>de</strong>n: Over <strong>de</strong>skundigen van <strong>de</strong>n N. Malthusiaan-<br />
Bchen Bond.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Welke waar<strong>de</strong> at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n hebben.<br />
Een Tan <strong>de</strong> gewone kunstjes <strong>de</strong>r gebeimmid<strong>de</strong>lkramers<br />
om koopers <strong>te</strong> lokken is bet bijeenverzamelen<br />
van allerlei zoogeoaam<strong>de</strong> getuigschrif<strong>te</strong>n van<br />
genezen lij<strong>de</strong>rs. Hoe <strong>de</strong>ze stukken bijeengebracht<br />
wor<strong>de</strong>n, hebben wij menigmaal reeds ui<strong>te</strong>engezet en<br />
met spreken<strong>de</strong> voorbeel<strong>de</strong>n bewezen. Onschuldige<br />
bes<strong>te</strong>lbriefjes wor<strong>de</strong>n tot aanbevelingen omgewerkt,<br />
pasklaar gemaak<strong>te</strong> formulieren tot invulling aangebo<strong>de</strong>n,<br />
beleefdheidsbetuigingen als ernstige getuigschrif<strong>te</strong>n<br />
opge<strong>te</strong>ekend en aan <strong>de</strong>ze min of meer op<br />
waarheid berus<strong>te</strong>n<strong>de</strong> geschrif<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n geheel verzonnen<br />
verklaringen, valsche me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen en betaal<strong>de</strong><br />
at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n toegevoegd. Op die manier kan een<br />
geheele collectie wor<strong>de</strong>n bijeengebracht en het is<br />
bekend, hoe <strong>de</strong> kwakzalvers gewoon zijn die <strong>te</strong> la<strong>te</strong>n<br />
afdrukken en herdrukken als reclameboekjes en<br />
ernstige aanbevelingen. Maar ook <strong>te</strong> goe<strong>de</strong>r trouw<br />
wordt niet zoo gansch zel<strong>de</strong>n een getuigschrift afgegeven,<br />
dat natuurlijk gretig wordt afgedrukt en<br />
toch niets be<strong>te</strong>ekent. Tallooze voorbeel<strong>de</strong>n zijn ons<br />
daarvan bekend. Allerlei ware of vermeen<strong>de</strong> zieken<br />
on<strong>de</strong>rvin<strong>de</strong>n eenige be<strong>te</strong>rschap bij 't raadplegen van<br />
een nieuwen dok<strong>te</strong>r of het aanwen<strong>de</strong>n van een nieuw<br />
geneesmid<strong>de</strong>l. Dit is zoo bekend, dat een verstandig<br />
geneesheer, die zijn patiënt het een of an<strong>de</strong>r<br />
medicament eenigen tijd na elkan<strong>de</strong>r wil la<strong>te</strong>n gebruiken,<br />
er voor zorgt <strong>de</strong>n vorm, waarin het gegeven<br />
wordt, nu en dan <strong>te</strong> veran<strong>de</strong>ren, om aan <strong>de</strong>n<br />
lij<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n schijn <strong>te</strong> geven als ware het niet s<strong>te</strong>eds<br />
hetzelf<strong>de</strong> ; <strong>de</strong> noodzakelijke zenuwinvloed die <strong>de</strong><br />
werking van het geneesmid<strong>de</strong>l kan on<strong>de</strong>rs<strong>te</strong>unen of<br />
<strong>te</strong>genhou<strong>de</strong>n, wordt daardoor opnieuw geprikkeld.<br />
Wanneer nu iemand bij 't gebruik van een kran<strong>te</strong>nmid<strong>de</strong>l<br />
in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> dagen on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n invloed <strong>de</strong>zer<br />
zenuwwerking een gevoel van be<strong>te</strong>rschap on<strong>de</strong>rvindt,<br />
kan hij daarvan een getuigschrift afgeven volkomen<br />
<strong>te</strong> goe<strong>de</strong>r trouw, <strong>te</strong>rwijl'toch in werkelijkheid <strong>de</strong><br />
ziek<strong>te</strong> of kwaal geen verbe<strong>te</strong>ring heeft on<strong>de</strong>rgaan,<br />
zooals na kor<strong>te</strong>n tijd blijkt. Ongelukkig is <strong>de</strong><br />
VEREENIGING TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Heeren Medici wor<strong>de</strong>n beleefd uitgenoodigd, aan <strong>de</strong>n Voorzit<strong>te</strong>r of aan <strong>de</strong>n<br />
waarnemen<strong>de</strong>n Secretaris alle gevallen uit hun praktijk <strong>te</strong> willen me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen, van patiën<strong>te</strong>n,<br />
die door „Boertjes", „Schoenmakers" en an<strong>de</strong>re onbevoeg<strong>de</strong>n zoogenaamd zijn<br />
behan<strong>de</strong>ld.<br />
Ook voor aricTere me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen, die <strong>de</strong> na<strong>de</strong>elige gevolgen van kwakzalverijen<br />
en van het gebruik van kwakzalvers-mid<strong>de</strong>len doen uitkomen, houdt het Bestuur<br />
zich beleefd aanbevolen.<br />
Het Bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>,<br />
J. M. VAN ELK, Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
A. J. WIJNNE, Mid<strong>de</strong>lburg, waarnemend Secretaris.<br />
gunstige verklaring dan reeds in han<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>n<br />
geheimmid<strong>de</strong>lfabrikant er, hoe vaak men ook reeds<br />
beproefd heeft die <strong>te</strong>rug <strong>te</strong> kiijgen of <strong>te</strong>gen <strong>te</strong> spreken,<br />
het baat niet. Meer dan een voorbeeld heeft ons<br />
geleerd, dat niet zel<strong>de</strong>n jaren nadat <strong>de</strong> patiënt reeds<br />
gestorven was aan het lijdt n, waarvan bij verklaard<br />
had volkomen genezen <strong>te</strong> zijn door het gebruik van<br />
eenig mid<strong>de</strong>l, dit at<strong>te</strong>st nog s<strong>te</strong>eds werd afgedrukt<br />
en voor waarheid uitgebazuind.<br />
Sommige ware of vermeen<strong>de</strong> zieken verkeeren in<strong>de</strong>rdaad<br />
in een toestand van zelf misleiding, waarvan<br />
men sich nauwelijks een begrip kan vormen. Het<br />
volgen<strong>de</strong> geval uit onze geneeskundige praktijk moge<br />
het doen zien.<br />
Waaraan <strong>de</strong> persoon lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> is, behoeft niet<br />
na<strong>de</strong>r <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n ui<strong>te</strong>engezet ; dat haar kwaal of<br />
ziek<strong>te</strong> althans niet ernstig is, zal ie<strong>de</strong>r beseffen,<br />
wanneer hij verneemt dat zij reeds meer dan twin-<br />
| tig jaren on<strong>de</strong>r mijn behan<strong>de</strong>ling is»<br />
Zij is getrouwd, heeft kin<strong>de</strong>ren, werkt flink in<br />
haar huishouding, waar zij alles zon<strong>de</strong>r meid prompt<br />
in or<strong>de</strong> houdt en is <strong>de</strong> vrouw van een metselaar.<br />
Na eene ernstige onges<strong>te</strong>ldheid in verband staan<strong>de</strong><br />
met eene ontijdige bevalling, was zij in zooverre<br />
hers<strong>te</strong>ld, dat geregel<strong>de</strong> voeding haar zwak<strong>te</strong> en<br />
bleekzucht zou kunnen genezen. Om zekere re<strong>de</strong>n<br />
gaf ik haar een doos met dubbelkoolzure soda, ongeveer<br />
hetzelf<strong>de</strong> wat in <strong>de</strong>n volksHlond zuiveringszou<br />
t genoemd wordt, een <strong>de</strong>r bestand<strong>de</strong>elen ook van<br />
het beken<strong>de</strong> bruispoe<strong>de</strong>r. De vrouw vond er baat<br />
bij en kreeg een nieuwe doos, la<strong>te</strong>r nogmaals een<br />
paar malen herhaald.<br />
Ik vond het daarna niet meer noodig met het<br />
ruik voort <strong>te</strong> gaan en weiger<strong>de</strong> opnieuw het<br />
recept af <strong>te</strong> geven. De klach<strong>te</strong>n over allerlei bezwaren<br />
wer<strong>de</strong>n toen ech<strong>te</strong>r na weinige dagen zoo<br />
aanhou<strong>de</strong>nd en <strong>de</strong> eetlust ging daarbij zoo dui<strong>de</strong>ljjk<br />
<strong>te</strong>rug, dat ik ein<strong>de</strong>lijk besloot het trouwens tamelijk<br />
onschuldige poe<strong>de</strong>r maar opnieuw <strong>te</strong> verschaffen.<br />
Dit duur<strong>de</strong> eenigen tijd, tot ik er weer een ein<strong>de</strong><br />
aan meen<strong>de</strong> <strong>te</strong> kunnen maken, doch met hetzelf<strong>de</strong><br />
gevolg ; eerst allerlei klach<strong>te</strong>n, toen, door zenuwachtigheid,<br />
werkelijk voedingstoornissen van ernstigen<br />
aard. Ik was overtuigd dat <strong>de</strong> poe<strong>de</strong>r op zich zelf<br />
niet noodig was en toch werd ik gedwongen haar<br />
opnieuw voor <strong>te</strong> schrijven. Het hielp niemendal of<br />
ik al betoog<strong>de</strong> dat zij <strong>de</strong> poe<strong>de</strong>r niet noodig had<br />
en nog min<strong>de</strong>r een nieuw recept <strong>te</strong>lkens ; 't was<br />
altijd hetzelf<strong>de</strong> liedje en <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> gevolgen.<br />
Als geneesheer <strong>te</strong>n plat<strong>te</strong>lan<strong>de</strong> lever<strong>de</strong> ik in <strong>de</strong>n<br />
beginne zelf geneesmid<strong>de</strong>len, dus ook <strong>de</strong> doozen<br />
poe<strong>de</strong>r ; bij mjjn vertrek <strong>de</strong>ed ik <strong>de</strong> patiënt en het<br />
recept met <strong>de</strong> levering aan een collega <strong>te</strong>rzelf<strong>de</strong>r<br />
plaatse over ; dit baat<strong>te</strong> ech<strong>te</strong>r niemendal ; al zag ik<br />
<strong>de</strong> persoon soms in geen half jaar en al verzeker<strong>de</strong><br />
ik, dat ie<strong>de</strong>r an<strong>de</strong>r geneesheer hetzelf<strong>de</strong> recept kon<br />
! voorschrijven, zij wil<strong>de</strong> er niet naar luis<strong>te</strong>ren ;<br />
ik zelf moest het recept geven ie<strong>de</strong>ren keer, dat<br />
<strong>de</strong> poe<strong>de</strong>rdoos leeg was en <strong>de</strong> apotheker nieuwen<br />
voorraad moest leveren. Dit heeft nu al twintig<br />
jaren op die manier geduurd; <strong>de</strong> vrouw zou toçh<br />
ein<strong>de</strong>lijk moe<strong>te</strong>n beseffen, dat mijn geneesmid<strong>de</strong>l al<br />
bijzon<strong>de</strong>r weinig baat oplever<strong>de</strong> <strong>te</strong>gen haar onges<strong>te</strong>ldheid,<br />
omdat het altijd maar hetzelf<strong>de</strong> blijft en<br />
van genezing geen sprake is. In geenen <strong>de</strong>ele ; op<br />
eers<strong>te</strong> aanvraag zon zij gaarne aan ie<strong>de</strong>reen verzekeren<br />
en op schrift geven, dat zij dank mijne goe<strong>de</strong><br />
zorgen volkomen is hers<strong>te</strong>ld van ik weet niet wat
al ernstige kwalen, die haar meer dan eens op <strong>de</strong>n<br />
rand yan het graf hebben gebracht.<br />
Van tijd tot tijd zendt zij mij brieven, waarvan<br />
<strong>de</strong> laats<strong>te</strong> hieron<strong>de</strong>r woor<strong>de</strong>lijk wordt afgedrukt en<br />
waarbij het misschien goed is nogmaals <strong>te</strong> herinneren,<br />
dat <strong>de</strong> schrijfs<strong>te</strong>r een gewone burgervrouw<br />
is, volstrekt niet in eenig opzicht in verstand of<br />
geestvermogens ach<strong>te</strong>rstaan<strong>de</strong> bij vrouwen van haar<br />
stand.<br />
Na <strong>de</strong> bovengegeven toelichting kan nu ie<strong>de</strong>reen<br />
begrijpen, welk een be<strong>te</strong>ekenis somwijlen <strong>te</strong> hech<strong>te</strong>n<br />
is aan <strong>de</strong> verklaringen omtrent <strong>de</strong> heilzame werking<br />
van sommige geneesmid<strong>de</strong>len door <strong>de</strong> betrokken<br />
personen afgegeven.<br />
Lectuur over Sanguinose. „De Hofstad*,<br />
Nieuws- en Adver<strong>te</strong>ntieblad van 's-Gravenhage, bevat in <strong>de</strong><br />
no's van 17 en 24 Februari en van 3 Maart alleraardigs<strong>te</strong><br />
artikelen van „Jan <strong>de</strong> Wasscher" over Sanguinose en<br />
over <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n van dit mid<strong>de</strong>l, waarop wij <strong>de</strong> aandacht<br />
van onze lezers vestigen. De artikelen zijn <strong>te</strong><br />
groot om door ons <strong>te</strong> kunnen wor<strong>de</strong>n opgenomen en door<br />
het overnemen van enkele ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong>n zou het verband<br />
wor<strong>de</strong>n verbroken.<br />
Wg willen alleen vermel<strong>de</strong>n, dat uit het laats<strong>te</strong> artikel<br />
blijkt, dat <strong>de</strong> Redactie van „De Hofstad" er ingeloopen<br />
is, toen zij <strong>de</strong> hul<strong>de</strong>-betuiging aan <strong>de</strong> firma Van<br />
Dam en Co. plaats<strong>te</strong>, waarop wg in het Maandblad van<br />
Januari j.1. meen<strong>de</strong>n <strong>te</strong> moe<strong>te</strong>n wgzen. Wij nemen<br />
daarvan gaarne ak<strong>te</strong>.<br />
wichtjes en werken immer krachtdadig.<br />
Levenspillen zijn een bloed vers<strong>te</strong>rkend mid<strong>de</strong>l, dia<br />
op ongeloofelgke wijze <strong>de</strong>n mensch zeer spoedig<br />
vers<strong>te</strong>rken.<br />
DJ won<strong>de</strong>rdadige geneeskracht <strong>de</strong>r Levenspillen<br />
faalt nooit.<br />
Prjjs per doos f 1.50, per zes doozen f7.50."<br />
En nog is men er niet. Het groo<strong>te</strong> biljet, dat<br />
met <strong>de</strong> pillen wordt afgegeven, ver<strong>te</strong>lt nog van veel<br />
meer won<strong>de</strong>ren en geeft <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong> <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong>, veelzeggen<strong>de</strong><br />
verklaring, door Dr. Huenta zelven af gege<strong>te</strong>n :<br />
„De on<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong> verklaart, <strong>de</strong> Levenspillen<br />
s<strong>te</strong>eds met succes bij een onnoembaar aantal personen<br />
aangewend <strong>te</strong> hebben. Dr. Huenta."<br />
„Dr. Nu <strong>de</strong> poe<strong>de</strong>r op is, ach Dr., moet ik u <strong>Kwakzalverij</strong> in Friesland. Over het blind<br />
„we<strong>de</strong>r om uwe bes<strong>te</strong> hulp verzoeken ; Dr. eenige vertrouwen, dat nog velen <strong>te</strong>genwoordig in z.g. won<strong>de</strong>r Het was nu misschien niet fraai van ons dat wg<br />
„dagen ingenomen hebben<strong>de</strong>, werd ik veel vljjtiger dok<strong>te</strong>rs s<strong>te</strong>llen, leest men in <strong>de</strong> Friesche Courant het aan <strong>de</strong>ze verklaring niet al <strong>te</strong> veel geloof sloegen<br />
„en opgeruimd <strong>de</strong>n eetlust kwam en <strong>de</strong> pijn werd<br />
volgen<strong>de</strong> bericht uitSarhuis<strong>te</strong>rveens<strong>te</strong>rhei<strong>de</strong>. AAs patiën en een on<strong>de</strong>rzoek naar die won<strong>de</strong>rpillen lie<strong>te</strong>n ins<strong>te</strong>l<br />
„veel min<strong>de</strong>r, maar Dr. veel flauw<strong>te</strong>ns en dan soms<br />
<strong>te</strong>n by hunnen arts geene of liever eene niet spoedige len . . . maar wij zijn nu eenmaal een beetje wan<br />
genezing vin<strong>de</strong>n, wen<strong>de</strong>n zij zich vaak tot een kwak<br />
„'s morgens veel wa<strong>te</strong>r van mijn hart Joopen, Dr.<br />
trouwend uitgevallen.<br />
zalver in <strong>de</strong>n omtrek. Ja, dikwijls geschiedt dit, zon<strong>de</strong>r<br />
„soms veel slijmen en zijn <strong>de</strong> voe<strong>te</strong>n gezwollen of<br />
Mevrouw ANNA C. ALBLAS — SORBER, lid onzer Ver<br />
ooit eerst <strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r <strong>de</strong> kwaal <strong>te</strong> hebben la<strong>te</strong>n on<strong>de</strong>r<br />
„soms veel dunner ; ach Dr. als ik door uwe bes<strong>te</strong><br />
eeniging en Apotheker <strong>te</strong> Utrecht, had <strong>de</strong> welwillendzoeken.<br />
Voor kleine kin<strong>de</strong>ren vooral wendt men zich in<br />
„hulp maar op <strong>de</strong> been bigt dan zijn ik <strong>te</strong> vre<strong>de</strong>.<br />
heid <strong>de</strong> pillen voor ons <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rzoeken ; haar uit<br />
<strong>de</strong>ze streken tot <strong>de</strong> 9dok<strong>te</strong>resse van Rot<strong>te</strong>valle", eene<br />
„Dr. nu heb ik zo" wat 4 dagen zoo misselijk ge- vrouw, die, zooals men beweert, vele kin<strong>de</strong>ren heeft<br />
voerig rapport la<strong>te</strong>n wg hier volgen :<br />
„weest en zoo zat in mijn hoofd zoo aardig — Dr. genezen (?) Als een kind onges<strong>te</strong>ld is, gaat een buur<br />
„ Het on<strong>de</strong>rzoek <strong>de</strong>r mij toegezon<strong>de</strong>n Levenspillen heeft<br />
„eerst is het zoo vast on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> maag, dat <strong>de</strong>n man of ook wel <strong>de</strong> va<strong>de</strong>r haar bezoeken en <strong>de</strong>elt haar<br />
het volgen<strong>de</strong> resultaat opgeleverd :<br />
„aassem moeijelgk door komt, dan zakt <strong>de</strong> pijn wat omstandig <strong>de</strong> kwaal mee. De „dok<strong>te</strong>resse" geeft medi<br />
In een slecht geslo<strong>te</strong>n hou<strong>te</strong>n kokertje za<strong>te</strong>n 50 stuks<br />
„lager; ach Dr. ik vertrouw maar op uwe bes<strong>te</strong> cijnen en menigen raad. Of zjj zich daarvoor goed laat<br />
zeer fraai rood versuiker<strong>de</strong> pillen. Deze suikerlaag be<br />
„hulp, die ik zoo veele jaren on<strong>de</strong>rvon<strong>de</strong>n heb; Dr. I betalen ? Ook ou<strong>de</strong>ren geneest zij en zoo werd onlangs staat uit suiker, gom en zetmeel, <strong>te</strong>rwijl ze hier en daar<br />
„zijt zoo veel goed om het recepke aan' <strong>de</strong> apo<strong>te</strong>van<br />
eene vrouw ver<strong>te</strong>ld, die <strong>de</strong> som van tien gul<strong>de</strong>n<br />
met eene roo<strong>de</strong> anilinekleurstof is geverfd. De pillen<br />
met haar „verdok<strong>te</strong>rd" had en nu radicaal genezen was.<br />
„ker <strong>te</strong>r hand s<strong>te</strong>llen — ach Dr. ik zou toch nog<br />
hebben, na verwij<strong>de</strong>ring <strong>de</strong>r suikerlaag, een gewicht<br />
Ou<strong>de</strong>ren wen<strong>de</strong>n zich in <strong>de</strong>zen ech<strong>te</strong>r liever tot het<br />
„graag be<strong>te</strong>r wor<strong>de</strong>n, als u maar helpt, mijn bes<strong>te</strong><br />
varieer end tusschen 310 mgr. en 150 mgr.<br />
boertje van Suameer. Deze geeft ook wel raad en medi<br />
„hulp, ik vertrouw op u, gij zult mij genezen, <strong>te</strong>r-<br />
Op doorsne<strong>de</strong> vertoonen zij een donkergroene kleur.<br />
cijnen, zon<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n patiënt <strong>te</strong> zien, doch hem bezoeken<br />
„wijl ik mijn leven aan u <strong>te</strong> danken heb."<br />
Als werkzaam bestand<strong>de</strong>el vond ik ferrocarbonaat en<br />
<strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n gewoonlijk. En nu en dan hoort men eens<br />
wel 43 milligram per pil. De pillen lossen <strong>te</strong>rstond en<br />
van iemand, die door dat boertje van zijne ingebeel<strong>de</strong> (?)<br />
bijna geheel in zoutzuur op met ach<strong>te</strong>rlating van een<br />
Ik herhaal wat ik hierboven zei<strong>de</strong>, dit is een kwaal genezen is. Lie<strong>de</strong>n met werkelijke kwalen wor<strong>de</strong>n<br />
bezinksel, dat bij on<strong>de</strong>rzoek Tragaoanih of gom big kt <strong>te</strong>zgn.<br />
patiënt die twintig jaren lang nooit iets bijzon<strong>de</strong>rs ech<strong>te</strong>r het slachtoffer hunner lichtgeloovigheid.<br />
Ook kon ik in het wa<strong>te</strong>rig aftreksel glycerine aan-<br />
en altijd hetzelf<strong>de</strong> on oed ui<strong>de</strong>n <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>l van mij getoonen,<br />
magnesium vond ik niet.<br />
had heeft, die ik evenals haar omgeving niet on Uit Moravie. De „Statthal<strong>te</strong>rei" heeft <strong>de</strong> plaatse Scha<strong>de</strong>lijke stoffen, b.v. arsenicum, wer<strong>de</strong>n niet door<br />
kundig heb gela<strong>te</strong>n van <strong>de</strong> weinige be<strong>te</strong>ekenis van lijke autori<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n uitgenoodigd, een krachtdadig toezicht mij gevon<strong>de</strong>n.<br />
dit mid<strong>de</strong>l en die werkehjk ziek wordt, zoodra ik <strong>te</strong> hou<strong>de</strong>n op <strong>de</strong> personen, die zich in hun gebied met Het bleek <strong>de</strong>rhalve, dat wg hier <strong>te</strong> doen hebben met<br />
het haar onthoud, of niet <strong>te</strong>lkens een nieuw recept j kwakzalverij bezig hou<strong>de</strong>n ; voorts door <strong>de</strong> gemeen<strong>te</strong> een soort Blaudipïllen.<br />
er voor afgeef om het bij <strong>de</strong>n apotheker <strong>te</strong> la<strong>te</strong>n<br />
artsen volksvoordrach<strong>te</strong>n over <strong>de</strong> scha<strong>de</strong>lijkheid <strong>de</strong>r kwak Ik veroorloof mij hier ech<strong>te</strong>r <strong>te</strong> doen opmerken, dat,<br />
zalverij <strong>te</strong> la<strong>te</strong>n hou<strong>de</strong>n, en, dit „Unwesen" met alle<br />
halen. Welke waar<strong>de</strong> is er nu <strong>te</strong> hech<strong>te</strong>n aan <strong>de</strong><br />
wanneer men <strong>de</strong>ze levenspillen vergeljjkt met <strong>de</strong> Pink-<br />
kracht <strong>te</strong> bestrij<strong>de</strong>n. Yan alle amb<strong>te</strong>lijke han<strong>de</strong>lingen<br />
moois<strong>te</strong> getuigschrif<strong>te</strong>n van genezing van <strong>de</strong>rgelijke<br />
pillen, waarvan ik <strong>te</strong>gelijkertijd eene analyse <strong>de</strong>ed, er<br />
op dit gebied moet op het eind van het iaar verslag<br />
personen ? G. W. B.<br />
een groot verschil tusschen bei<strong>de</strong> bestaat.<br />
wor<strong>de</strong>n uitgebracht. Ben voorbeeld <strong>te</strong>r navolging ! De Pinkpillen zijn zeer hard, lossen ui<strong>te</strong>rst moeilgk<br />
W. T. G. en niet geheel in zoutzuur op en bevat<strong>te</strong>n het ferro-car-<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
bonaat in zulk een ontle<strong>de</strong>n toestand, ja, ik vond er<br />
Levenspillen<br />
Nog altijd komt het voor, dat me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen,<br />
zelfs het ijzer als zoodanig in, dat zij zeer moeilgk door<br />
door Dr. Huenta vervaardigd naar het recept van<br />
opgaven enz. wor<strong>de</strong>n gezon<strong>de</strong>n aan het adres van<br />
<strong>de</strong> maag zullen opgenomen wor<strong>de</strong>n ; <strong>de</strong> levenspillen<br />
Abt. Ambrosius <strong>de</strong> la Yalla <strong>te</strong> Cartagena. daaren<strong>te</strong>gen schijnen, naar mijne meening, goed bereid<br />
<strong>de</strong>n heer SCHMIDT <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam. Daarom wordt bij<br />
<strong>de</strong>zen nogmaals in herinnering gebracht, dat — In onze groo<strong>te</strong> bla<strong>de</strong>n hebben wij, als wij goed<br />
<strong>te</strong> zijn en lossen, zooals ik reeds zei<strong>de</strong>, zeer spoedig geheel<br />
in'zoutzuur op.<br />
se<strong>de</strong>rt October 1899 — het adres van dit Blad en gezien hebben, <strong>de</strong>ze pillen nog niet geadver<strong>te</strong>erd<br />
Ook het bedrag van 43 mgr. ferrocarbonaat per pil,<br />
van <strong>de</strong> Vereeniging is bij :<br />
gevon<strong>de</strong>n, wel in <strong>de</strong> kleinere bla<strong>de</strong>n. DÓ stukken,<br />
doet haar niet <strong>te</strong> veel afwijken van het cijfer 50 mgr.<br />
die gevoegd wor<strong>de</strong>n bij <strong>de</strong> pillen, zijn in 't Ne<strong>de</strong>r<br />
<strong>de</strong>n Heer A. J. WIJNNE, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker<br />
onzer Blaudipillen.''<br />
landsen ges<strong>te</strong>ld, zoodat daaruit blijkt dat men chën-<br />
Arme Dr. WILLIAMS met uwe Pink Pillen ! Wat<br />
<strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
<strong>te</strong>ele in ons land tracht <strong>te</strong> krijgen. Wie die Dr.<br />
een concurrentie ! De Levenspillen blijken veel be<strong>te</strong>r<br />
Hü£NTA- is, vanwaar hij komt, of hij bui<strong>te</strong>nlan<strong>de</strong>r<br />
Het Staphors<strong>te</strong>r boertje veroor<strong>de</strong>eld.<br />
bereid <strong>te</strong> zijn dan uw goedje en doen mins<strong>te</strong>ns even<br />
ot een voor dit doel gefabriceer<strong>de</strong> landgenoot is,<br />
S<strong>te</strong>geman — het Staphors<strong>te</strong>r boertje — is door <strong>de</strong>n<br />
veel won<strong>de</strong>ren !<br />
kunnen wij niet zeggen; daarover la<strong>te</strong>n ons <strong>de</strong> leve<br />
kantonrech<strong>te</strong>r <strong>te</strong> Amersfoort veroor<strong>de</strong>eld tot 2 boe<strong>te</strong>n,<br />
Maar, dit op 't oogenblik daargela<strong>te</strong>n, wij hebben<br />
ranciers geheel in 't duis<strong>te</strong>r.<br />
ie<strong>de</strong>r van f25, subs, -i dagen voor elke boe<strong>te</strong>.<br />
nu <strong>te</strong> doen met <strong>de</strong> Levenspillen, <strong>de</strong> pillen vrij wel<br />
Maar wel ver<strong>te</strong>llen zij ons het volgen<strong>de</strong> :<br />
overeenkomen<strong>de</strong> met <strong>de</strong> beken<strong>de</strong> Blaudipillen (staal-<br />
In het Maandblad van Maart j.1. betuig<strong>de</strong>n wij — na „Bekend is het dat <strong>de</strong> Kloos<strong>te</strong>rlingen onschatbare<br />
me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling dat door het O. M. bij <strong>de</strong> Rechtbank (lees :<br />
pillen) maar daarbg met zoo weinig zorg afgeleverd,<br />
diens<strong>te</strong>n op Medisch gebied bewezen hebben en nog<br />
Kantongerecht) <strong>te</strong> Amersfoort <strong>te</strong>gen „het Staphors<strong>te</strong>r<br />
dat <strong>de</strong> eene pil soms tweemaal zoo zwaar is als <strong>de</strong><br />
bewijzen aan <strong>de</strong> lij len<strong>de</strong> menschheid. Zie hier weer<br />
boertje" wegens onbevoeg<strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong>,<br />
an<strong>de</strong>re.<br />
een <strong>de</strong>r duizen<strong>de</strong> welda<strong>de</strong>n, het menschdom bewezen.<br />
twee geldboe<strong>te</strong>n van f300 waren geeischt* — onze ver<br />
Ziehier dus het wón<strong>de</strong>r-recept van Abt Ambrosias<br />
Het Recept <strong>de</strong>r Levenspillen heeft duizen<strong>de</strong>n genezen<br />
won<strong>de</strong>ring, dat <strong>te</strong>gen hem, als zijn<strong>de</strong> binnen <strong>de</strong> laats<strong>te</strong><br />
<strong>de</strong> la' Valla !<br />
2 jaren voor <strong>de</strong>rgelijke overtreding tot eene boe<strong>te</strong> van en Millioenen het leven <strong>te</strong>ruggegeven, (*) <strong>de</strong>ze Pillen<br />
Behoeven wij nu veel van <strong>de</strong>ze pillen <strong>te</strong> zeggen ?<br />
f 300 veroor<strong>de</strong>eld, geen toepassing was gevor<strong>de</strong>rd zijn voor ie<strong>de</strong>r geschikt, zoowel voor Mannen als<br />
Bijna ie<strong>de</strong>reen kent <strong>te</strong>genwoordig <strong>de</strong> Blaudsche<br />
, van art. 436, laats<strong>te</strong> al. van het Wetboek van Straf voor Vrouwen en Kin<strong>de</strong>ren en <strong>te</strong>vens voor eiken<br />
.pillen en er ZIJQ velen, die bij on<strong>de</strong>rvinding we<strong>te</strong>n,<br />
recht (hech<strong>te</strong>nis tot hoogs<strong>te</strong>ns 2 maan<strong>de</strong>n).<br />
leeftijd, zij zijn <strong>de</strong> hers<strong>te</strong>llers van abnormale bloeds<br />
dat <strong>de</strong>ze bij sommige onges<strong>te</strong>ldhe<strong>de</strong>n werkelijk goe<strong>de</strong><br />
Naar aanleiding daarvan ontvingen wij van <strong>de</strong>n heer omloop en geven <strong>de</strong> zenuwen een geheel nieuwe kracht".<br />
Mr. BOÜMAN, Ambt. van het O. M. bij het Kantongerecht<br />
diens<strong>te</strong>n kunnen bewijzen. Maar dat zij van nut<br />
Om nog be<strong>te</strong>r <strong>te</strong> we<strong>te</strong>n wat die pillen al uit<br />
<strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam, een schrijven, waarin wordt aangetoond<br />
zou<strong>de</strong>n kunnen zijn bij al <strong>de</strong> kwalen, in <strong>de</strong> adverwerken<br />
leze men het on<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong> uit <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie :<br />
dat voor toepassing van bovengenoem<strong>de</strong> wetsbepaling<br />
<strong>te</strong>ntie opgenoemd, zal niemand gelooven. Om <strong>de</strong><br />
„Levenspillen geven Gezondheid, Levenskracht,<br />
in -casu geen grond aanwezig was, omdat daartoe ge<br />
menschen tot koopen <strong>te</strong> lokken moe<strong>te</strong>n al die opsnij-<br />
Geestkracht, s<strong>te</strong>rke Zenuwen, vas<strong>te</strong> Slaap en gezon<strong>de</strong><br />
vor<strong>de</strong>rd wordt, dat <strong>de</strong> vroegere veroor<strong>de</strong>eling „onher<strong>de</strong>rij,<br />
al die leugens verkondigd wor<strong>de</strong>n en om daarroepelijk"<br />
is gewor<strong>de</strong>n, hetgeen met <strong>de</strong> bij vers<strong>te</strong>k uit Kleur.<br />
door f 1.50 <strong>te</strong> kunnen vragen voor 50 pillen, die bjj<br />
gesproken vroegere veroor<strong>de</strong>eling van „het Staphors<strong>te</strong>r Levenspillen genezen Zenuwpijn, Vrouwelgke Zwak<br />
<strong>de</strong>n apotheker zeker niet meer dan 50 cent zullen<br />
boertje" het geval niet was, daar wel <strong>de</strong> daarbij opgeheid en Ongeregeldheid, ziek<strong>te</strong>n van Maag, Lever,<br />
kos<strong>te</strong>n. En daar krijgt men ze met zorg bereid, niet<br />
leg<strong>de</strong> boe<strong>te</strong> is betaald gewor<strong>de</strong>n, maar volgens <strong>de</strong> leer Nieren en Ingewan<strong>de</strong>n, Vermagering, algemeene<br />
<strong>de</strong> een tweemaal zoo groot als <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re.<br />
van <strong>de</strong>n Hoogen Raad (arrest van 11 Maart 1895, Verzwakking en- houdt <strong>de</strong> Tering <strong>te</strong>gen.<br />
Weekbl. v. h. Recht no. 6641) <strong>te</strong>gen een vers<strong>te</strong>kvonnis,<br />
't Har<strong>de</strong> woord moet er uit : het is in alle op<br />
Levenspillen genezen Bloedbe<strong>de</strong>rf, hetzij door erfelijk<br />
al is <strong>de</strong> boe<strong>te</strong> betaald, het mid<strong>de</strong>l van verzet blgft<br />
zich<strong>te</strong>n weer een speculatie op <strong>de</strong> betreurenswaardige<br />
heid ontstaan of uit slech<strong>te</strong> gewoon<strong>te</strong>n voortgespro<strong>te</strong>n.<br />
openstaan, m. a. w. zoodanig vonnis door <strong>de</strong> boe<strong>te</strong>be<br />
lichtgeloovigheid van het publiek.<br />
Levenspillen zijn genezend en hers<strong>te</strong>llend voor<br />
taling niet „ onherroepelijk" is gewor<strong>de</strong>n.<br />
Dit blijkt ook nog uit <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> verklaring,<br />
Mannen en Vrouwen, ja zelfs voor <strong>de</strong> kleins<strong>te</strong><br />
Wij betuigen onzen dank voor <strong>de</strong>ze juis<strong>te</strong> opmerking.<br />
die in <strong>de</strong> „gebruiksaanwijzing" is opgenomen :<br />
(*) Deze bewering is alleraardigst, RED. „N.B. Ret gebeurt somtijds dat <strong>de</strong>ze pillen hun
kleur verliezen wanneer zij op eene vochtige plaats<br />
bewaard wor<strong>de</strong>n, maar zulks be<strong>de</strong>rft hoegenaamd hunne<br />
geneeskrachtige <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>n niet. 11<br />
Zeker, <strong>de</strong> vele <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>n die door <strong>de</strong>n fabrikant<br />
aan <strong>de</strong> levenspillen wor<strong>de</strong>n toegeschreven doch die<br />
zij niet bezit<strong>te</strong>n, zullen niet „be<strong>de</strong>rven", maar<br />
Maudsche-pillen die, doordat ze vochtig gewor<strong>de</strong>n<br />
zijo, hun kleur verliezen, zijn bedorven, onwerkzaam<br />
gewor<strong>de</strong>n en geen cent waard.<br />
Onbeyoegd voeren van een ti<strong>te</strong>l<br />
als geneeskundige.<br />
*Het is van algemeene bekendheid, dat, al wordt<br />
het <strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el somwijlen beweerd, het een onmogelijkheid<br />
is kunstgebit<strong>te</strong>n <strong>te</strong> p'aatsen zon<strong>de</strong>r eenige<br />
tandheelkundige bewerking, hoe gering ook, <strong>te</strong> verrich<strong>te</strong>n.<br />
Als een klein wor<strong>te</strong>l<strong>te</strong>ltje verwij<strong>de</strong>rd of een<br />
puntje afgeslepen moet wor<strong>de</strong>n, is dit al het gerings<strong>te</strong>,<br />
doch als regel en bijna zon<strong>de</strong>r uitzon<strong>de</strong>ring<br />
is veel meer noodig, namelijk het uittrekken van<br />
•stukken van kiezen, bet af slijpen van een of meer<br />
kroonen of iets van <strong>de</strong>rgelijken aard. ÀI is nu dit<br />
alles volkomen zeker, het bewijs is .niet an<strong>de</strong>rs <strong>te</strong><br />
•leveren dan door verklaring van getuigen, en gewoonlijk<br />
zijo diegenen, die een gebrekkig gebit door<br />
kunsthulp hebben in or<strong>de</strong> la<strong>te</strong>n maken, al weinig<br />
genegen voor <strong>de</strong>n rech<strong>te</strong>r <strong>te</strong> verklaren wat binnen<br />
in hun mond is geschied ; dikwijls zou<strong>de</strong>n zij<br />
trouwens ook niet in staat zijn dit met volkomen<br />
zekerheid, zooals een verklaring on<strong>de</strong>r ee<strong>de</strong> eischt,<br />
me<strong>de</strong> <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen.<br />
•Gerech<strong>te</strong>lijke uitspraken hebben uitgemaakt, dat<br />
dit plaatsen van kunsttan<strong>de</strong>n of kunstgebit<strong>te</strong>n niet<br />
behoort tot het uitoefenen <strong>de</strong>r tandheelkunst, waarvoor<br />
in Ne<strong>de</strong>rland een speciale bevoegdheid gevor<strong>de</strong>rd<br />
wordt. Vooral in <strong>de</strong> provinciën aan onze<br />
grenzen maken tal van personen, zich uitgeven<strong>de</strong><br />
voor bul<strong>te</strong>nlandsche tandheelkundigen of iets <strong>de</strong>rgelijks,<br />
gebruik van <strong>de</strong>ze opvatting, reizen rond van<br />
-<strong>de</strong> eene plaats naar <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re of hou<strong>de</strong>n op bepaal<strong>de</strong><br />
dagen zitting tot het zoogenaam<strong>de</strong> plaatsen<br />
van kunstgebit<strong>te</strong>n. Wij herhalen, het is geheel en<br />
al onmogelijk dit <strong>te</strong> verrich<strong>te</strong>n zon<strong>de</strong>r min of meer<br />
groo<strong>te</strong> tandheelkundige operaties ; doch omdat dit<br />
laats<strong>te</strong> zel<strong>de</strong>n kan wor<strong>de</strong>n bewezen of in alle geval<br />
het geneeskundige staatstoezicht zoo min als <strong>de</strong><br />
justitie zich geroepen acht <strong>de</strong>ze overtreding <strong>de</strong>r wet,<br />
hoewel van algemeene bekendheid, <strong>te</strong> vervolgen,<br />
zet<strong>te</strong>n <strong>de</strong>ze onbevoeg<strong>de</strong>n geregeld en ongestoord hun<br />
bedrijf voort in tal van gemeen<strong>te</strong>n, vooral in het<br />
•zui<strong>de</strong>n van ons land. Om klandisie <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n zijn<br />
ze ech<strong>te</strong>r verplicht <strong>te</strong> adver<strong>te</strong>eren en, hoewel daarbij<br />
om begrijpelijke re<strong>de</strong>n meestal uitdrukkelijk verklaren<strong>de</strong><br />
alleen zich beschikbaar <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen tot het<br />
plaatsen van kunstgebit<strong>te</strong>n, geven zij in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties<br />
zich gewoonlijk <strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l van Dr. of Tandarts.<br />
Dit ech<strong>te</strong>r is in Ne<strong>de</strong>rland niet geoorloofd<br />
; <strong>de</strong> geneeskundige wet zegt dui<strong>de</strong>lijk : alleen<br />
<strong>de</strong> geneeskundige mag binnen <strong>de</strong> grenzen zijner<br />
bevoegdheid in het openbaar een ti<strong>te</strong>l voeren, die<br />
hem aan het publiek als geneeskundige aanwijst.<br />
Dit artikel is tot he<strong>de</strong>n niet veel meer dan een<br />
doo<strong>de</strong> let<strong>te</strong>r gebleven. De oud-voorzit!er onzer<br />
vereeniging, <strong>de</strong> heer Dr. G. W. Brainsma <strong>te</strong> Te<strong>te</strong>ringen<br />
bij Breda, heeft nu ech<strong>te</strong>r <strong>de</strong>zer dagen, in<br />
zijn quali<strong>te</strong>it van lid van <strong>de</strong>n geneeskundigen Raad<br />
van Zeeland en Wes<strong>te</strong>lijk Noord-Brabant, procesverbaal<br />
opgemaakt <strong>te</strong>gen zekeren van Stra<strong>te</strong>n, die,<br />
zich noemen<strong>de</strong> direc<strong>te</strong>ur van een tandheelkundig<br />
instituut in België, in verschillen<strong>de</strong> plaatsen van<br />
N.-Brabant wekelijks zitting houdt, zich in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties<br />
<strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l geeft van tandarts en voor zijn<br />
naam het praedicaat Dr. plaatst.<br />
Het proces-verbaal is met een half dozijn nieuwsbla<strong>de</strong>n<br />
als bewijsstukken onlangs aan <strong>de</strong>n Officier van<br />
Justitie <strong>te</strong> Breda <strong>te</strong>r hand ges<strong>te</strong>ld. Wij zien met<br />
belangs<strong>te</strong>lling <strong>te</strong>gemoet of door <strong>de</strong>zen amb<strong>te</strong>naar<br />
tot vervolging zal wor<strong>de</strong>n overgegaan en zullen onze<br />
lezers <strong>de</strong>n uitslag me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen.<br />
Bedriegelyke zuinigheid.<br />
In <strong>de</strong> Ams<strong>te</strong>rdamsche Courant van 19 Maart j.1.<br />
bespreekt Dr. H. P. op zijn beken<strong>de</strong>, <strong>de</strong>gelijke wjjze<br />
<strong>de</strong> qaaestie: „of het goed is zich <strong>te</strong> wen<strong>de</strong>n tot<br />
apotheken, die het publiek geneesmid<strong>de</strong>len aanbie<strong>de</strong>n<br />
<strong>te</strong>gen geringere prijzen dan men gewoon is in an<strong>de</strong>re<br />
apotheken <strong>te</strong> betalen."<br />
Wjj nemen gaarne het slot van het artikel over,<br />
dat aldus luidt :<br />
„Nu ik intusschen zooveel vragen heb moe<strong>te</strong>n<br />
beantwoor<strong>de</strong>n, wil ik mij er toch ook eens een veroorloven.<br />
Wat is toch wel <strong>de</strong> re<strong>de</strong>n, dat zoovele<br />
menschen, die zich angstvallig afvragen, of zij bjj<br />
het uitgeven van 6 dubbeltjes voor medicijnen niet<br />
voor 1 dubbeltje „bekocht" zijn, dat diezelf<strong>de</strong><br />
menschen zon<strong>de</strong>r afdingen een rijksdaal<strong>de</strong>r betalen<br />
voor een flesch Sequah-olie, een daal<strong>de</strong>r voor een<br />
flacon pastilles-zus, een gul<strong>de</strong>n voor et<strong>te</strong>lijke pillenzoo,<br />
die in <strong>de</strong> couran<strong>te</strong>n (welke zich niet, gelijk <strong>de</strong><br />
Ams<strong>te</strong>rdamsche Courant, van het opnemen van kwakzalversadver<strong>te</strong>nties<br />
onthou<strong>de</strong>n) wor<strong>de</strong>n aangeprezen?<br />
Hier heeft men nu werkelijk met winkel waren <strong>te</strong><br />
maken, fabriekmatig bereid, met een han<strong>de</strong>lswaar<strong>de</strong><br />
van ongeveer niets, en een innerlijke waar<strong>de</strong> van<br />
niet veel meer, als ze <strong>te</strong>nmins<strong>te</strong> niet gevaarlijk zijn.<br />
Is het alweer, dat men het <strong>de</strong>n kwakzalver Wel<br />
gunt, maar aan het fenvoudige dat niet met bedrog<br />
gepaard gaat, geen aardigheid vindt ?<br />
In afwachting van het antwoord op <strong>de</strong>ze vraag<br />
wil ik eens ver<strong>te</strong>llen, hoe het er in an<strong>de</strong>re lan<strong>de</strong>n<br />
uitziet. Daar verkoopen alle apothekers <strong>de</strong>rgelijke<br />
kwakzalversmid<strong>de</strong>len als winkelwaar, met provisie<br />
van <strong>de</strong>n „uitvin<strong>de</strong>r"; ook vin<strong>de</strong>n een aantal apothekers<br />
zelf zulke dingen uit, en het publiek, dat<br />
aan het eerlijke apothekersbedrijf geen winst gegund<br />
heeft, is op weg, <strong>de</strong>n ontaar<strong>de</strong>n apothekersstand<br />
in<strong>de</strong>rdaad rijk <strong>te</strong> maken. De goe<strong>de</strong> menschen<br />
beoor<strong>de</strong>elen zelf, wat zij noodig hebben on<strong>de</strong>r al<br />
<strong>de</strong> geadver<strong>te</strong>er<strong>de</strong> „spécialité's", en bes<strong>te</strong>llen ze bij<br />
<strong>de</strong>n apotheker, of dwingen hun dok<strong>te</strong>r ze aan hen<br />
voor <strong>te</strong> schrijven. Ja, dwingen, want <strong>de</strong> dok<strong>te</strong>r<br />
weet, dat <strong>de</strong> zieke geen vertrouwen zal hebben in<br />
het eenvoudig recept, wat hij zou voorschrijven,<br />
maar wel in <strong>de</strong> dure, met fraaie namen uitgebazuin<strong>de</strong><br />
„pilules du doc<strong>te</strong>ur X", of „comprimé's du<br />
doc<strong>te</strong>ur IJ", welke mystieke personen door hem als<br />
won<strong>de</strong>rdoen<strong>de</strong> menschen vrien<strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n beschouwd.<br />
Wij on<strong>de</strong>rvin<strong>de</strong>n het, als wij eens een tan<strong>te</strong> of<br />
zoo uit Parijs bij een onzer patiën<strong>te</strong>n aantreffen, en<br />
<strong>de</strong> vraag vernemen, of wij dit of dat mid<strong>de</strong>l niet<br />
kennen, wat dan s<strong>te</strong>eds zulk een spécialité is. Willen<br />
wij dan niet alle vertrouwen in ons eenvoudig<br />
voorschrift verspelen, dac moe<strong>te</strong>n wij met niet weinig<br />
overdrijving antwoor<strong>de</strong>n, dat bezui<strong>de</strong>n Rozendaal<br />
<strong>de</strong> geheele apotheker^ een kwakzalversboel is.<br />
De tan<strong>te</strong> zal dan zwijgen, maar innerlijk <strong>de</strong> overtuiging<br />
blijven koes<strong>te</strong>ren, dat die Hollandsche doktoren<br />
vreeselijk ach<strong>te</strong>rlijk zijn, zoo ze die heerlijke<br />
mid<strong>de</strong>len niet kennen.<br />
Nog eens ; wilt ge èn <strong>de</strong> geneeskunst, èn <strong>de</strong><br />
artsenij-bereid kunst zien dalen tot <strong>de</strong> zooeven geschets<strong>te</strong><br />
laag<strong>te</strong>, gaat dan uw heil zoeken bij geadver<strong>te</strong>er<strong>de</strong><br />
geneesmid<strong>de</strong>len met concurreeren<strong>de</strong> prijzen."<br />
„Djoeat" — Geen nieuws.<br />
In ODs vorig no. maak<strong>te</strong>n wij on<strong>de</strong>r het opschrift:<br />
„Djoeat, iets nieuws" melding van een mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen<br />
suikerziek<strong>te</strong>, dat door het „Bauer'schen Institut" <strong>te</strong><br />
Dres<strong>de</strong>n <strong>te</strong>gen 50 Mark werd afgeleverd.<br />
Uit ontvangen me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen van <strong>de</strong> heeren :<br />
Dr. VAN DER BURG <strong>te</strong> Laag-Soeren en J. A. QÜANJER,<br />
arts <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, (waarvoor wij onzen har<strong>te</strong>lijken<br />
dank betuigen) is ons ech<strong>te</strong>r gebleken, dat Djoeat<br />
I een oud, bekend mid<strong>de</strong>l is ; het is <strong>de</strong> inlandsche<br />
(Maleische of Javaansche) naam van Sizygium jambolanum,<br />
een geneesmid<strong>de</strong>l dat in Britsch-Indië zeer<br />
geroemd wordt <strong>te</strong>gen suikerziek<strong>te</strong> en ook in Europa<br />
meermalen' gebezigd is, somwijlen met succes, zooals<br />
<strong>de</strong> heer QÜANJER, een 12 jaar gele<strong>de</strong>n, in het Tijdschrift<br />
voor geneeskun<strong>de</strong> kon me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen, somwijlen<br />
zon<strong>de</strong>r gevolg. Dit heeft <strong>de</strong> ervaring geleerd dat,<br />
wat daarvan ook <strong>de</strong> oorzaak zij, het mid<strong>de</strong>l in zijn<br />
uitwerking dikwijls <strong>te</strong>leurs<strong>te</strong>lling heeft <strong>te</strong>weeggebracht.<br />
Toch zegt het Bäuerische Instituut maar stoutweg:<br />
„Zuckerkrankheit endlich heilbar durch Djoeat.'' 1<br />
Al dikwijls hebben wg 't verschijnsel waargenomen<br />
en er <strong>de</strong> aandacht op gevestigd, dat <strong>de</strong> kwakzalvers<br />
zich mees<strong>te</strong>r maken van geneesmid<strong>de</strong>len, die,<br />
kor<strong>te</strong>r of langer in <strong>de</strong> geneeskun<strong>de</strong> in gebruik, door<br />
<strong>de</strong> geneesheeren — of een <strong>de</strong>el hunner — wor<strong>de</strong>n<br />
losgela<strong>te</strong>n. Op <strong>de</strong> bij hen gebruikelijke wijze wordt<br />
het afgedank<strong>te</strong> mid<strong>de</strong>l dan weer als een won<strong>de</strong>rmid<strong>de</strong>l<br />
in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l gebracht.<br />
Nicholson's nieuws<strong>te</strong> adver<strong>te</strong>ntie.<br />
Deze adver<strong>te</strong>ntie, Waarop wij in ons vorig no.<br />
opnieuw <strong>de</strong> aandacht vestig<strong>de</strong>n — en die hieron<strong>de</strong>r<br />
nog eens is opgenomen — heeft <strong>de</strong> Redactie van<br />
Mutua Confi<strong>de</strong>ntia aanleiding gegeven tot éeh na<strong>de</strong>r<br />
on<strong>de</strong>rzoek, waaromtrent zij het volgen<strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>elt :<br />
„BELANGRIJKE ERVARINGEN.<br />
Dat we geen monnikenwerk doen door ook geregeld<br />
op bui<strong>te</strong>n Jan dsche zwen<strong>de</strong>laars <strong>de</strong> aandacht<br />
<strong>te</strong> vestigen, indien daartoe aanleiding bestaat, bleek<br />
ons <strong>de</strong>zer dagen we<strong>de</strong>r, toen wij in een onzer groo<strong>te</strong><br />
Ne<strong>de</strong>rlandsche vakbla<strong>de</strong>n on<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong> annonce lazen,<br />
nog wel on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> rubriek „Speciale Reclames' 1 :<br />
AAN DE DOOVEN. — Eene rgke dame, welke<br />
genezen is van hare doofheid en gedommel in <strong>de</strong><br />
ooren door <strong>de</strong> Artificieele Oortrommels van het<br />
Instituut Nicholson, heeft aan haar Instituut <strong>de</strong><br />
somma van 25.000 francs gegeven, opdat alle doove<br />
menschen die geene mid<strong>de</strong>len hebben, zich <strong>de</strong> oortrommels<br />
kos<strong>te</strong>loos zou<strong>de</strong>n kunnen verschaffen.<br />
Te bevragen aan het Instituut „LongcoW, Gunnersbury,<br />
Lon<strong>de</strong>n, W.<br />
Onmid<strong>de</strong>llijk trok <strong>de</strong>ze adver<strong>te</strong>ntie onze aandacht,<br />
of be<strong>te</strong>r gezegd, ze wek<strong>te</strong> onze ach<strong>te</strong>rdocht, zoowel<br />
door <strong>de</strong> opvallen<strong>de</strong> vrijgevigheid van <strong>de</strong> „rgke dame 11<br />
en het „Instituut", als door het feit, dat een en<br />
an<strong>de</strong>r uit Lon<strong>de</strong>n werd aangebo<strong>de</strong>n. De veron<strong>de</strong>rs<strong>te</strong>lling<br />
toch dat alle dooven in het Vereenigd<br />
Koninkrijk reeds door een artificieele oortrommel<br />
het gehoor <strong>te</strong>ruggekregen had<strong>de</strong>n, zoodat het Iostituut<br />
thans genoodzaakt was voor speciale reclame <strong>de</strong><br />
overige trommels in het bui<strong>te</strong>nland ca<strong>de</strong>au <strong>te</strong> doen,<br />
kwam ons onaannemelijk voor, en toch liet <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie<br />
geen an<strong>de</strong>re verklaring toe. Een inges<strong>te</strong>ld<br />
on<strong>de</strong>rzoek gaf spoedig licht ; van hetgeen wij <strong>te</strong><br />
we<strong>te</strong>n kwamen kühnen we volstaan met hier het<br />
volgen<strong>de</strong> me<strong>de</strong> <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen :<br />
J. H. Nicholson is een van <strong>de</strong> vele namen van<br />
een persoon die, behalve in verschillen<strong>de</strong> an<strong>de</strong>re<br />
quali<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n, ook <strong>te</strong>genover het publiek optreedt als<br />
„aurist", direc<strong>te</strong>ur van „The Nicholson Aural Institu<strong>te</strong>".<br />
In een Engelsch blad dat, evenals wij, zich.<br />
het <strong>te</strong>gengaan van zwen<strong>de</strong>larg <strong>te</strong>n doel s<strong>te</strong>lt, wordt<br />
<strong>de</strong>ze zich noemen<strong>de</strong> Nicholson gequalificeerd als <strong>de</strong><br />
meest onbedui<strong>de</strong>n<strong>de</strong> en brutale zwen<strong>de</strong>laar, wiens<br />
gehoortrommel-truc al even verdacht is als <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re<br />
verzinsels die hij het publiek opdischt. Ter kenschetsing<br />
van 's mans combinatie-vermogen volge<br />
hier een staaltje van <strong>de</strong> wijze waarop hij tracht zijne<br />
annonces gratis geplaatst <strong>te</strong> krijgen : Hij zendt gedruk<strong>te</strong><br />
circulaires aan uitgevers, waarin hij voors<strong>te</strong>lt<br />
zijne adver<strong>te</strong>ntie (dame die £ 1000 gaf, enz.) in <strong>de</strong><br />
aldaar verschijnen<strong>de</strong> bla<strong>de</strong>n op <strong>te</strong> nemen, waar<strong>te</strong>genover<br />
hij zich verbindt, het blad in quaestie in <strong>de</strong><br />
wachtkamer van het instituut <strong>te</strong> <strong>de</strong>poneeren en <strong>te</strong>vens<br />
<strong>de</strong> familie en kennissen van <strong>de</strong>n uitgever gratis<br />
„auraal" <strong>te</strong> behan<strong>de</strong>len !<br />
De wachtkamer, waarvan het adres toevallig ontbreekt,<br />
is niet <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n, zoodat aan <strong>te</strong> nemen is<br />
dat het „Instituut Longcott" eene gelegenheid is<br />
waar brieven in ontvangst wor<strong>de</strong>n genomen. Schrijft<br />
men op <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie en verzoekt men toezending<br />
van een oortrommel, dan ontvangt men een boekje,<br />
vol met dankbetuigingen, uit Australie en el<strong>de</strong>rs,<br />
waarin <strong>te</strong>vens wordt me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld dat <strong>de</strong> prijzen<br />
zijn als volgt !<br />
Opgaaf van <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling <strong>de</strong>r mid<strong>de</strong>len<br />
vanwege <strong>de</strong> Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong><br />
<strong>Kwakzalverij</strong> in 1899 on<strong>de</strong>rzocht en behan<strong>de</strong>ld<br />
in <strong>de</strong>n vorigen jaargang van het Maandblad. (*)<br />
ANÏIÉPILEPTIQUE UTEN (hernieuwd on<strong>de</strong>rzoek). Bevat,<br />
op 400 gram vloeistof, 48 gram Breomkalium<br />
en ver<strong>de</strong>r sporen van kalk, vluchtige olie en een<br />
groene amilinekleurstof. (No. 11.)<br />
ASTHMA-MIDDELEN VAN DR. DAAMS. Bestaan uit een<br />
oplossing van jood-kalium \ en een vloeistof die veel<br />
overeenkomst vertoont met verdund vinum amarum<br />
alcalisatum. (No. 11.)<br />
BERNHARD SPRENGELES MIDDEL. Een mengsel van<br />
drop, wa<strong>te</strong>r en zeer fijn gemalen of gestamp<strong>te</strong><br />
cowéim-bla<strong>de</strong>n of vruch<strong>te</strong>n. (No. 1.)<br />
BOERTJE VAN STAPHORST, één zijner mid<strong>de</strong>len. Slechts<br />
<strong>de</strong> aanwezigheid van roo<strong>de</strong> <strong>te</strong>rpentijn en aether kon<br />
wor<strong>de</strong>n aangetoond. (No. 9.)<br />
(*) Op Verzoek nogmaals geplaatst.
BOOM'S ASTHMA POEDER bestaat oit niets an<strong>de</strong>rs dan<br />
een mengsel van poe<strong>de</strong>r van Stramoniumbla<strong>de</strong>n en<br />
Salpe<strong>te</strong>r. (11.)<br />
BOOM'S MAAGPOEDER (hernieawd on<strong>de</strong>rzoek) bevat<br />
carbonas calcicus (krijt), magnesia, magi&<strong>te</strong>rium bismuthi<br />
en poe<strong>de</strong>r van oranjeschiüen, alles s<strong>te</strong>rk gearomatiseerd<br />
met pepermuntolie. (No. 11.)<br />
DEVENTER KRUIDEN TEGEN KANKER bestaan uit<br />
Scrophularia nodosa (Speen- of Helmkruid). (No. 5.)<br />
DRIE ANKER'S KRUIDEN ELIXER is een roodbruin<br />
gekleurd alcoholisch aftreksel van eenige bit<strong>te</strong>r stoffen.<br />
Z.g. geneeskrachtige stoffen wer<strong>de</strong>n niet aangetroffen.<br />
(No. 12.)<br />
ELIXER VAN ST. VINCENT DE PAUL. In hoofdzaak<br />
een oplossing van appelzuur ijzer, overeenkomen<strong>de</strong><br />
met <strong>de</strong> Tinctura ferri cydoniata (ijzerhou<strong>de</strong>n<strong>de</strong><br />
kweeëntinctuur) van <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandsche Pharmacopée,<br />
doch met een veel geringer ijzergehal<strong>te</strong>. (No. 3.)<br />
HARLENE, een geparfumeerd mengseltje, waarin<br />
geen bijzon<strong>de</strong>r werkzame of scha<strong>de</strong>lijke bestand<strong>de</strong>elen<br />
kon<strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n aangetoond. (No. 9.)<br />
HUISMIDDEL VÀN DËN PASTOOR VAN BOÜSSOIT bestaat<br />
hoofdzakelijk uit aardwas, san<strong>de</strong>lhout en <strong>te</strong>rpentijn;<br />
een zalf bijna overeenkomen<strong>de</strong> met <strong>de</strong> <strong>te</strong>rpentijnzalf<br />
{spijkerbalsem) van onze Pharmacopée. (No. 10.)<br />
JAPANSCHE DRUPPELS TEGEN TANDPIJN, een men<br />
van kruidnagelolie, hars (wellicht Mastix), chloroform<br />
en opiumtinctuur, (No. 7.)<br />
KEVELAARZALF, oogzalf en <strong>te</strong>vens aanbevolen bij<br />
snij- en an<strong>de</strong>re won<strong>de</strong>n. Bestaat uit spermaceti<br />
(walschot), wit<strong>te</strong> was en een vet<strong>te</strong> Olie. (No. 12.)<br />
KLOOSTERBALSEM, <strong>te</strong>gen rheumatiek. Bestaat uit<br />
gele vaseline, gemengd met eenige percen<strong>te</strong>n <strong>te</strong>rpentijn.<br />
(No. 11.)<br />
KRUIDEN TEGEN GALSTEENEN van Max Troost <strong>te</strong> Cleve<br />
zijn niet an<strong>de</strong>rs dan Herba Orihosyphon. Staminei.<br />
(No. 10.)<br />
LUCIÈRE'S OOGENWATER is een vrij s<strong>te</strong>rke oplossing<br />
van zinküitrioól (zwavelzuur zink). (No. 4.)<br />
PASTOOR M. BECK'S MAAGDRUPPELS zijn een aftreksel<br />
van enkele krui<strong>de</strong>n, die, als geneesmid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen<br />
maagkwalen, zon<strong>de</strong>r eenige be<strong>te</strong>ekenis zijn. (No. 6.)<br />
RHEUMATIEK-REMEDIE bestaat uit opo<strong>de</strong>ldok en <strong>te</strong>rpentijn.<br />
(No. 7.)<br />
THEIKEN'S MIDDEL TEGEN RHEUMATIEK bevat ammonia<br />
liquida (Vliegen<strong>de</strong> geest) en een vet<strong>te</strong> olie — vermoe<strong>de</strong>lijk<br />
ordinaire slaolie — ; het is dus een soort<br />
van vlugsmeer, vermengd met een zeer geringe<br />
hoeveelheid veratrine. (No. 12.)<br />
UNICUM, <strong>te</strong>gen rheumatiek, is een mengsel van<br />
cajaput-ólie, Genuaolie en extract van Bilzenkruid<br />
(extractum byoscyami). (No. 10.)<br />
VALLENDE ZIEKTE. POEDERS TEGEN — bestaan uit het<br />
poe<strong>de</strong>r van <strong>de</strong> wor<strong>te</strong>ls van Dictamnus albus en<br />
Zedoaria. (No. 10.)<br />
WATERZUCHT. MIDDEL TEGEN — afkomstig uit <strong>de</strong><br />
buurt van Breda, bevat in hoofdzaak cor<strong>te</strong>x med.<br />
Sambuci, vermengd met stukjes radix Bryoniae en<br />
semin. Genistae. (No. 2.)<br />
J ZEEP AMIRAL, een zeep, vermengd met krijt en een<br />
chroom-verbinding en s<strong>te</strong>rk gearomatiseerd met<br />
kunstmatige bit<strong>te</strong>raman<strong>de</strong>lolie. (No. 10.)<br />
Ingezon<strong>de</strong>n.<br />
Antwoord aan L. (zie 1 Maart-nummer) over<br />
adver<strong>te</strong>nties „ N eo-Malthusianisme".<br />
Ofschoon ik wel niet speciaal — als lid van <strong>de</strong>n<br />
geneeskundigen raad van Noord-Holland, slechts <strong>te</strong>n<br />
<strong>de</strong>ele — <strong>te</strong> waken heb voor <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r<br />
wet<strong>te</strong>n, waag ik het toch L. <strong>te</strong> antwoor<strong>de</strong>n op zijn<br />
ingezon<strong>de</strong>n stukje in het Maart-nummer van dit<br />
Maandblad.<br />
Ik moet beginnen pro<strong>te</strong>bt aan <strong>te</strong> <strong>te</strong>ekenen <strong>te</strong>gen zijn<br />
aanhef :<br />
„Dat vroedvrouwen consul<strong>te</strong>n geven in het nieuw<br />
Malthusianisme, kan er wellicht door, maar dat<br />
modis<strong>te</strong>s ook daartoe gerechtigd zijn, kan ik mij<br />
niet begrijpen".<br />
Het nieuw Malthusianisme beweegt zich op veler-:<br />
lei <strong>te</strong>rrein ; men kan het rekenen tot <strong>de</strong> staathuis<br />
houdkun<strong>de</strong>, tot <strong>de</strong>n godsdienst, tot <strong>de</strong> ethica en opvoedkun<strong>de</strong>,<br />
<strong>te</strong>rwijl ook <strong>de</strong> medicus het in enkele<br />
gevallen zal moe<strong>te</strong>n aanwen<strong>de</strong>n als voorbehoed- j<br />
mid<strong>de</strong>l voor gevaren, die <strong>de</strong> a.s. moe<strong>de</strong>r zullen bedreigen.<br />
Met <strong>de</strong> taak <strong>de</strong>r vroedvrouw ech<strong>te</strong>r staat<br />
het N. M. niet in het mins<strong>te</strong> verband. Haar taak<br />
toch is hulp <strong>te</strong> verleenen bij ongestoord natuurlijk<br />
verloop <strong>de</strong>r baring en zij moet afwijkingen<br />
daarin kunnen erkennen, <strong>te</strong>n ein<strong>de</strong> tijdig meer bevoeg<strong>de</strong><br />
hulp <strong>te</strong> kunnen requireeren. Daarvoor en<br />
daartoe wordt <strong>de</strong> vroedvrouw opgeleid ; het geven<br />
van advies in zake het tweekin<strong>de</strong>ren-s<strong>te</strong>lsel, om dit<br />
woord <strong>te</strong> gebruiken, behoort bij haar in <strong>de</strong> vers<strong>te</strong><br />
ver<strong>te</strong> niet thuis. De mees<strong>te</strong> vroedvrouwen <strong>de</strong>nken er<br />
gelukkig ook zoo over.<br />
Toch kan ik mij L.'s re<strong>de</strong>neering wel eenigszins<br />
verklaren, want onwillekeurig komt men er toe, als<br />
men in zoo vele bla<strong>de</strong>n <strong>te</strong>lkens <strong>te</strong>rugkeeren<strong>de</strong> an<br />
nonces leest als <strong>de</strong> door L. aangehaal<strong>de</strong>. Waar<br />
men zoo dikwerf ziet: „Mej. X., verloskundige,<br />
<strong>de</strong>skundige, is in zake N. M. <strong>te</strong> consul<strong>te</strong>eren enz.<br />
enz." wordt <strong>de</strong> leek-gesuggereerd, dat <strong>de</strong> woor<strong>de</strong>n<br />
<strong>de</strong>skundige en verloskundige bij elkaar behooren ;<br />
hij komt tot <strong>de</strong> meening dat <strong>de</strong>ze zaken zoo wat<br />
één pot nat zijn en dat <strong>de</strong> vroedvrouw, uit <strong>de</strong>n<br />
aard barer betrekking, dus juist wijl zij vroedvrouw<br />
is, verstand heeft van die dingen. En dat is niet<br />
het geval. Waar zou zij het hebben geleerd ? Niet<br />
aan <strong>de</strong> kweekscholen, <strong>de</strong> eenige plaatsen, waar zij<br />
kunnen wor<strong>de</strong>n opgeleid, dat is zeker. Waaraan<br />
zou zij do bevoegdheid daartoe <strong>te</strong> danken hebben ?<br />
Niet aan haar diploma. Maar bovendien, bevoegdheid<br />
tot het geven wan advies in zake N. M. is ook<br />
niet noodig ; wel geeft <strong>de</strong> Neo.-Malthusiaansche<br />
Bond van tijd tot tijd adressen op van menschen,<br />
die naar het oor<strong>de</strong>el van <strong>de</strong>n N. M. Bond bekwaam<br />
zijn in <strong>de</strong>ze zaken, maar een <strong>de</strong>rgelijke me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling<br />
mist alle wet<strong>te</strong>lijke kracht en geeft* hoegenaamd<br />
geen waarborg. Wel is waar, tracht <strong>de</strong> N. M. B.<br />
bij voorkeur daarvoor vroedvrouwen <strong>te</strong> krjjgen,<br />
maar hij neemt ook even goed an<strong>de</strong>ren, zooals uit<br />
eene adver<strong>te</strong>ntie van <strong>de</strong> N. M. B., die voor mij<br />
ligt, blijkt.<br />
De vroedvrouwen zelve zijn er in het algemeen<br />
lang niet over gesticht, dat sommige harer collegas<br />
kenen en het daarom wellicht aan haar wordt toegestaan.<br />
Bed~<br />
DEN HAÂG, 12 Maart 1900.<br />
Aan <strong>de</strong> Redactie van het Maandblad <strong>te</strong>gen<br />
<strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>.<br />
Hooggeach<strong>te</strong> Redactie !<br />
In antwoord aan L. op zijn ingezon<strong>de</strong>n stuk in<br />
het nummer van <strong>de</strong>ze maand (No. 3) heb ik <strong>de</strong><br />
eer u <strong>te</strong> berich<strong>te</strong>n, dat géén van <strong>de</strong> door ZEd. genoem<strong>de</strong><br />
namen als <strong>de</strong>skundige of wat ook voor<br />
<strong>de</strong>n Nieuw Malthusiaanschen Bond werkzaam is»<br />
De juffrouwen Bout, Geleen en Guillaume kennen<br />
wij zelfs niet bij namen, en 't is jammer, dat door<br />
<strong>de</strong> opgave <strong>de</strong>r adressen nu eenige reclame wellicht<br />
voor haar wordt gemaakt.<br />
Hoogach<strong>te</strong>nd, üw dn.,<br />
De Secr.-Penningm. v/d N. Malth. Bondr<br />
E. KEMPE.<br />
Hierme<strong>de</strong> is <strong>de</strong> discussie over <strong>de</strong>ze zaak, die inons<br />
blad geen al <strong>te</strong> groo<strong>te</strong> plaats mag innemen,,<br />
geslo<strong>te</strong>n. Red.<br />
CORRESPONDENTIE.<br />
| Als nieuwe le<strong>de</strong>n zijn toegetre<strong>de</strong>n <strong>de</strong> heeren :<br />
J. N. Huijsman, arts <strong>te</strong> Bleskensgraaf.<br />
Dr. E. Langemeijer, , „ Rot<strong>te</strong>rdam.<br />
J. G. C. van <strong>de</strong> Meeren, „ „ Veenendaal.<br />
H. van Rogen, „ , Rot<strong>te</strong>rdam.<br />
J. E. Schmitz, „ „ Veen.<br />
Dr. Phil. S<strong>te</strong>hr, tandmees<strong>te</strong>r „ Roet mond.<br />
Dr. Th. Tjabbes, arts „ Veendam.<br />
H. J. <strong>de</strong>r Weduwen, „ i Aal<strong>te</strong>n.<br />
Dr. H. J. <strong>de</strong> Witt, „ „ Zevenhuizen.<br />
Redactie „De Toekomst" <strong>te</strong> G. Aan uw verzoek zal wor<strong>de</strong>»<br />
voldaan. Voor het overnemen van stukken uit ons blad<br />
hou<strong>de</strong>n wjj ons aanbevolen.<br />
R. P. <strong>te</strong> U. Thé Chambard bestaat, volgens <strong>de</strong> laats<strong>te</strong><br />
on<strong>de</strong>rzoekingen, uit Senna-bla<strong>de</strong>n, Aard bezie-blad en, Hyssop*<br />
Eereprijs, Goudsbloemen en Vlierbloemen. Een voortgezet<br />
gebruik van Senna bla<strong>de</strong>n, het hoofdbestand<strong>de</strong>el, is lang<br />
niet altijd onscha<strong>de</strong>lijk.<br />
zich met het N. M. afgeven. Als redac<strong>te</strong>ur van I Mr. J. W. B. <strong>te</strong> '« G. Siroline is een van die mid<strong>de</strong>len,<br />
het Tijdschrift voor Praktische Verloskun<strong>de</strong>, hoofd-! die <strong>te</strong>genwoordig bijna dagelijks door <strong>de</strong> chemische fabrieken,<br />
met <strong>de</strong> noodige reclame, in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l wor<strong>de</strong>n ge<br />
zakelijk <strong>te</strong>n diens<strong>te</strong> van vroedvrouweo, bleek mij bracht en waarvan er verschei<strong>de</strong>ne even spoedig verdwijnen*<br />
dit herhaal<strong>de</strong>lijk uit verschillen<strong>de</strong> correspon<strong>de</strong>nties. als zy gekomen zijn, het is een oplossing van Thiocol in<br />
oranje siroop. De circulaire maakt op ons niet <strong>de</strong>n indruk<br />
De mees<strong>te</strong> af<strong>de</strong>elingen van <strong>de</strong>n Bond van vrou- ; dat wij hier <strong>te</strong> doen hebben met een kwakzalverij.<br />
weljjke verloskundigen in Ne<strong>de</strong>rland weren <strong>de</strong> Neo- j Firma G. J. G. <strong>te</strong>D. Ook Hubert Uhlrich's Kräu<strong>te</strong>r- Wein-<br />
Malthusianis<strong>te</strong>n uit haren kring, want zij zijn van is ons niet bekend. De wijze waarop <strong>de</strong>ze wijn wordt aangekondigd<br />
is zóó kwakzalverachtig, dat wij u <strong>de</strong> opname<br />
oor<strong>de</strong>el, dat <strong>de</strong>ze <strong>de</strong>n goe<strong>de</strong>n naam <strong>de</strong>r vroedvrouw <strong>de</strong>r adver<strong>te</strong>ntie zeker ontra<strong>de</strong>n.<br />
in het algemeen scha<strong>de</strong> doen, Zij zijn — en ik ben H. J. <strong>te</strong> A. Met genoegen lazen wfl het Hoofdartikel —<br />
over kwakzalverij — in het Bussumer Adver<strong>te</strong>ntieblad vandat<br />
met haar eens — van oor<strong>de</strong>el dat <strong>de</strong> naam 15 Maart ; het bevat ech<strong>te</strong>r voor onze lezers geen nieuwe<br />
„verloskundige" in <strong>de</strong>ze ma<strong>te</strong>rie moet dienen om het gezichtspun<strong>te</strong>n, zoodat wij het, bg <strong>de</strong> weinig beschikbare<br />
publiek zand in <strong>de</strong> oogen <strong>te</strong> strooien, <strong>te</strong>n ein<strong>de</strong> on<br />
plaatsruim<strong>te</strong>, niet kon<strong>de</strong>n overnemen.<br />
J. T. E. <strong>te</strong> L. Opnieuw onzen dank voor <strong>de</strong> bewijzen<br />
we<strong>te</strong>n<strong>de</strong>n <strong>de</strong>n indruk <strong>te</strong> geven, dat <strong>de</strong> z.g. <strong>de</strong>skun uwer voortduren<strong>de</strong> belangs<strong>te</strong>lling.<br />
dige, omdat zij vroedvrouw is, geheel op <strong>de</strong> hoog<strong>te</strong> — Wjj betuigen onzen dank aan hen; die ons <strong>de</strong> circulairesbetreffen<strong>de</strong><br />
Sanguinose en Somatose en <strong>de</strong> nieuwe reclame-<br />
moet zijn van <strong>de</strong> facultatieve s<strong>te</strong>rili<strong>te</strong>it. En zij is boekjes van <strong>de</strong> Pink-pillen toezon<strong>de</strong>n.<br />
dat niet; an<strong>de</strong>ren dat wijs <strong>te</strong> willen maken, is kwak A. v. d. H. <strong>te</strong> Z. Wij ontra<strong>de</strong>n u s<strong>te</strong>rk hulp <strong>te</strong> zoeken bij><br />
zalverij en bestrijding daarvan behoort dus in dit<br />
het „Instituut",<br />
maandblad thuis.<br />
Volgens onze wet<strong>te</strong>n, heer L., mag ie<strong>de</strong>reen — of<br />
liever is het niemand verbo<strong>de</strong>n advies <strong>te</strong> -geven in<br />
zake Néo-Malthusianisme. Zij, die voor <strong>de</strong> toepassing<br />
<strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>n hebben <strong>te</strong> zorgen, kunnen daar<br />
niets <strong>te</strong>gen doen, wijl <strong>de</strong>ze branche niet valt on<strong>de</strong>r<br />
het onbevoegd uitoefenen <strong>de</strong>r genees-, heel- en<br />
verloskun<strong>de</strong>.<br />
Indien <strong>de</strong> z.g. <strong>de</strong>skundige ech<strong>te</strong>r ver<strong>de</strong>r gaat —<br />
en dat schijnt nog al eens <strong>te</strong> gebeuren — kan <strong>de</strong>ze<br />
in aanraking komen met <strong>de</strong>n strafrech<strong>te</strong>r, volgens <strong>de</strong><br />
artikelen 296 en 297 van het W. v. S. (<strong>de</strong>ze artikelen<br />
hebben betrekking op afdrijving of veroorzaken<br />
van <strong>de</strong>n dood <strong>de</strong>r vrucht). Menig vonnis is in die<br />
richting reeds geveld ook over artsen en vroed-<br />
vrouwen,<br />
Mijn dank aan L., die mij gelegenheid gaf dit<br />
punt en dit soort kwakzalverij on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> aandacht<br />
van meer<strong>de</strong>ren <strong>te</strong> brengen.<br />
Hilversum, Maart 1900. Dr. M. NIEMEIJER.<br />
De heer L. wien wij met dit schrijven in kennis<br />
hebben ges<strong>te</strong>ld, is van meening, dat <strong>de</strong> kunstbewerkingen<br />
(het inbrengen van pessaria) <strong>de</strong> afgif<strong>te</strong> van<br />
recep<strong>te</strong>n enz. wel <strong>de</strong>gelijk tot <strong>de</strong> „uitoefening van<br />
<strong>de</strong> geneeskundige praktijk" behooren. Bij het N. M.<br />
consult heeft dit plaats. Met zijn uitdrukking: „dat <strong>de</strong><br />
vroedvrouwen consul<strong>te</strong>n geven in bet N. M. kan er<br />
wellicht door", bedoelt bij alleen, dat <strong>de</strong>ze met hare<br />
kennis <strong>de</strong> vrouwen het minst na<strong>de</strong>el zullen berok-<br />
1 aanbevolen in het door u gezon<strong>de</strong>n tijdschrift.<br />
Reeds tal van personen, o. a. Nicholson, over wien.<br />
gjj in dit no. iets kunt lezen, hebben met die toes<strong>te</strong>lletjes,,<br />
die in <strong>de</strong> ooren moe<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n gebracht, gespeculeerd op<br />
<strong>de</strong> begrypelflke begeer<strong>te</strong> van hardhooren<strong>de</strong>n om hun gehoor<br />
<strong>te</strong>rug <strong>te</strong> krijgen, maar in 't algemeen hebben <strong>de</strong>ze veelmeer<br />
kwaad dan goed gedaan, öij kunt trouwens zelf wel begrijpen<br />
dat het om <strong>de</strong>n verkoop van <strong>de</strong> toes<strong>te</strong>llen, en niet om<br />
<strong>de</strong> genezing <strong>te</strong> doen is, waar het Instituut <strong>de</strong> genezing perbrief<br />
belooft, zon<strong>de</strong>r dat een on<strong>de</strong>rzoek van het zieke orgaan<br />
en <strong>de</strong> oorzaak van het lij<strong>de</strong>n noodzakelijk is.<br />
Wij zullen trach<strong>te</strong>n na<strong>de</strong>re inlichtingen in <strong>te</strong> winnen en<br />
komen, als wij iets bijzon<strong>de</strong>rs <strong>te</strong> we<strong>te</strong>n krijgen, wel op <strong>de</strong>ze?<br />
zaak <strong>te</strong>rug. • •.-"-^."Jv-S<br />
W. F. <strong>de</strong>l C. <strong>te</strong> 's H. Dank voor uw zending adver<strong>te</strong>nties<br />
en reclamebillet<strong>te</strong>n. Zij kwam <strong>te</strong> laat voor dit no., maar<br />
wij zullen er gaarne aandacht aan schenken. Een enkel<br />
artikel wordt reeds in dit no. behan<strong>de</strong>ld, an<strong>de</strong>re zijn reeds,<br />
in on<strong>de</strong>rzoek, maar veel was nog nieuw voor ons, hoewel<br />
niet alles.<br />
É. S. <strong>te</strong> JB. Te laat voor dit no., maar bovendien valthet<br />
on<strong>de</strong>rwerp bui<strong>te</strong>n ons ka<strong>de</strong>r, hoi belangrijk <strong>de</strong> zaak ook is.<br />
— Aan <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n, die <strong>de</strong> contributie over het afgeloopen<br />
j a a r — 1899 — npg schuldig zijn, wordt bericht, dat, indien,<br />
<strong>de</strong> waarn. secretaris-penningm. in <strong>de</strong>n loop van <strong>de</strong>ze maand<br />
hun postwissel, <strong>te</strong>r voldoening dier contributie, niet ontvangt,<br />
hunne namen van <strong>de</strong> le<strong>de</strong>nlijst zullen wor<strong>de</strong>n geschrapt.<br />
Nogmaals maakt <strong>de</strong> waarn. secretaris-penningm. bekend,<br />
dat een <strong>de</strong>r abonné's hem, on<strong>de</strong>r postmerk Vlissingen, $«<br />
Februari, een postwissel ad fl.25-sond, zon<strong>de</strong>r vermelding<br />
van <strong>de</strong>s afzen<strong>de</strong>rs naam. Ter vermijding, dat hierover binnen<br />
kort wordt gedisponeerd, dringt hjj an<strong>de</strong>rmaal aan op opgave<br />
van <strong>de</strong>n naam van dien abonné.<br />
— Dank aan <strong>de</strong> velen, die exemplaren van het Januari no..<br />
afston<strong>de</strong>n ; voor nieuwe le<strong>de</strong>n en abonné's zijn er nu weer<br />
beschikbaar.<br />
Le<strong>de</strong>n, die onjuisthe<strong>de</strong>n moch<strong>te</strong>n hebben opgemerkt, betreffen<strong>de</strong><br />
hun naam, beroep of woonplaats in <strong>de</strong> laatst gepubliceer<strong>de</strong><br />
Naamlijst (Mei 1899), wor<strong>de</strong>n uitgenoodigd<br />
daarvan kennis <strong>te</strong> geven aan <strong>de</strong>n waarn. Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r,<br />
die <strong>te</strong>vens me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling verzoekt van inmid<strong>de</strong>ls<br />
plaats gehad hebben<strong>de</strong> verhuizingen.
No. 5. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. Mei 1900.<br />
. MAANDB LJA D<br />
UITGEGEVEN DOOR DE VEREENIGING<br />
TEGEN IDE KWAKZALVERIJ.<br />
Alle brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wflnne^ Gemeenle-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
Lid <strong>de</strong>r VERKXMIGÏNG TOGEN DS KWAKZALVERIJ is,elk<br />
die hau doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaarlijksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt van I Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór I Decern«<br />
ber aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
Wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-p<br />
enningmees<strong>te</strong>r ingewacht , die daarvoor in Februari<br />
f ormu lieren toezendt. Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van het blad, zooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van cL enkele<br />
contributie, niet meer dan zo per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
Per jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het Abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n, beschikt.<br />
BESTUUR DEK VEREENIGING.<br />
J. <strong>te</strong> , Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
i B. Schmidt, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Dr. H. Burger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Mr. A. C, van Blommes<strong>te</strong>in, <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam,<br />
A. J. Wijnne , <strong>te</strong> llid<strong>de</strong>lborg,<br />
Secretaris-PenÉgmees<strong>te</strong>r.<br />
GETAL LED RN 741.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VERKKNIGINO<br />
TEGEN DB KWAKZALVERIJ, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n :<br />
Art 1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen ; , '•'.'•'»$%<br />
6. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen ;<br />
C. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en b genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen , die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke h^rliagen <strong>te</strong>r<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad Ie geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
INHOUD :<br />
Voors<strong>te</strong>llen enz. voor <strong>de</strong> Algem. Verga<strong>de</strong>ring.<br />
Hoofdartikel: Onbevoegd voeren van een ti<strong>te</strong>l. .<br />
Berich<strong>te</strong>n: Aftre<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>n heer Schmidt als Secretarispenningmees<strong>te</strong>r.—<br />
Ujt het jaarverslag van „Eindhoven Vooruit."<br />
— Oplichting.<br />
Groo<strong>te</strong>re artikelen: Brillenverkoopers. — P. van Bijs<strong>te</strong>rveld.<br />
— Owbridge's longhers<strong>te</strong>ller. — Alaska. — Antiarthrin.<br />
— DruivenboT8t8iroop. — Wa<strong>te</strong>r met druppels van hetzelf<strong>de</strong>.<br />
— Veibod van adver<strong>te</strong>eren van kwakzalvergen in Wur<strong>te</strong>mberg.<br />
— Verantwoor<strong>de</strong>lijkheid voor <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties.<br />
Ingezon<strong>de</strong>n: Over ti<strong>te</strong>laanmatigmg.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Herhaal<strong>de</strong> waarschuwingen : Pastilles Poncelet.<br />
Bericht aan <strong>de</strong> Le<strong>de</strong>n.<br />
De Jaarlijksche Algemeene Verga<strong>de</strong>ring zal<br />
dit jaar waarschijnlijk vroeger dan gewoonlijk<br />
wor<strong>de</strong>n gehou<strong>de</strong>n. Met het oog daarop<br />
wordt reeds thans verzocht voors<strong>te</strong>llen enz.<br />
die men op die verga<strong>de</strong>ring wenscht <strong>te</strong> doen<br />
behan<strong>de</strong>len, vóór 26 Mei a.s- <strong>te</strong> willen indienen<br />
bij <strong>de</strong>n Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r A J.WIJNNE<br />
<strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
Onbevoegd voeren van een ti<strong>te</strong>l.<br />
* De kunst van lezen is voor velen ontzaglijk moeielijk,<br />
het lezen van wet<strong>te</strong>n en van weisin<strong>te</strong>rpretaties<br />
voor <strong>de</strong> mees<strong>te</strong>n geheel en al onmogeljjk. Wij on<strong>de</strong>rvon<strong>de</strong>n<br />
er we<strong>de</strong>r een voorbeeld van door een<br />
briefkaart ons toegezon<strong>de</strong>n, naar aanleiding van <strong>de</strong><br />
me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling in ons vorig nommer, dat door ons<br />
eérelid, Dr. BRÜINSMA, proces-verbaal was opgemaakt<br />
<strong>te</strong>gen zekeren van Stra<strong>te</strong>n, die zich in adver<strong>te</strong>nties<br />
<strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l gaf van tandarts, zon<strong>de</strong>r eenige bevoegdheid<br />
<strong>te</strong> bezit<strong>te</strong>n tot uitoefening van tandheelkundige<br />
practijk hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong>. Als onge<strong>te</strong>ekend kon<strong>de</strong>n wij<br />
<strong>de</strong> briefkaart <strong>te</strong>r zij<strong>de</strong> leggen, maar misschien zij a<br />
er meer<strong>de</strong>ren, die hetzelf<strong>de</strong> <strong>de</strong>nken als <strong>de</strong> schrijver<br />
ervan, en daarom kan 't goed zijn hen van dwaling<br />
<strong>te</strong> overtuigen ; <strong>de</strong> bedoel<strong>de</strong> kaart luid<strong>de</strong> :<br />
„ Waar<strong>de</strong> Heer !<br />
»Mag ik u door <strong>de</strong>ze at<strong>te</strong>nt maken, dat 't artikel<br />
„uit uw laats<strong>te</strong> nummer Maandbl. t. d. Kwakz. geti<strong>te</strong>ld<br />
„onbevoegd voeren van een ti<strong>te</strong>l als geneeskundige",<br />
in strijd is met <strong>de</strong>n Brief van <strong>de</strong>n Mierns<strong>te</strong>r<br />
van Binnenlandsche Zaken van 20 Februari<br />
„ 1872 betreffen<strong>de</strong> <strong>de</strong>n doctorsti<strong>te</strong>l ^ <strong>de</strong>ze luidt:<br />
„(De vraag of iemand, die bui<strong>te</strong>nlands <strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l<br />
,van doctor verkregen heeft, vrijheid heeft dien<br />
„ti<strong>te</strong>l hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> <strong>te</strong> voeren, is reeds in 1865<br />
„door <strong>de</strong>n Minis<strong>te</strong>r toes<strong>te</strong>mmend beantwoord met<br />
„dien verstan<strong>de</strong>, dat aan dien ti<strong>te</strong>l geene reg<strong>te</strong>n<br />
„verbon<strong>de</strong>n zjjn). Dus hetgeen er in uw Dammer<br />
„aangehaald wordt zijn<strong>de</strong>: De geneesk. wet zegt<br />
„dui<strong>de</strong>lijk : alleen <strong>de</strong> geneesk. mag binnen <strong>de</strong> gren-<br />
„zen zijner bevoegdheid in het openbaar <strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l<br />
„voeren, die <strong>te</strong>m aan het publiek als gereeskun-<br />
„dige aanwijst, is onwaar en onzin. (Zie Wetboek<br />
„Brüinsma, 1879, blz. 88.)<br />
N. N.<br />
Trouw lezer van het Maandblad <strong>te</strong>eren<br />
<strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>."<br />
De kracht van <strong>de</strong>ze weerlegging moet natuurlijk<br />
gelegen zijn -in <strong>de</strong> omstandigheid, dat het «tusschen<br />
haakjes geplaats<strong>te</strong> is aangehaald uit een verzameling<br />
van wet<strong>te</strong>n, in<strong>de</strong>rtijd uitgegeven door <strong>de</strong>nzelf<strong>de</strong>n<br />
persoon, van wien nu het proces-verbaal is uitgegeven.<br />
Wij willen er niet op wijzen, dat in een<br />
langdurig tijdperk van 35 jaren een wetsin<strong>te</strong>rpretatie<br />
allicht door <strong>de</strong> omstandighe<strong>de</strong>n wijziging kan<br />
hebben on<strong>de</strong>rgaan, ook niet dat <strong>de</strong> wetsuitlegging<br />
van een minis<strong>te</strong>r niet onfeilbaar is en dat <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong><br />
niet aan hem of aan zijn woor<strong>de</strong>n, maar aan <strong>de</strong>n<br />
rech<strong>te</strong>r <strong>de</strong> beslissing toekomt, maar alleen aantoonen,<br />
dat <strong>de</strong> quaestie in het vorig nummer ui<strong>te</strong>engezet<br />
een geheel an<strong>de</strong>re is dan <strong>de</strong> minis<strong>te</strong>r in 1865 op<br />
het oog heeft gehad of kon hebben.<br />
In dat jaar wer<strong>de</strong>n alle examens voor geneeskundige<br />
met beperk<strong>te</strong> bevoegdheid afgeschaft en<br />
eveneens <strong>de</strong> rech<strong>te</strong>n, die verbon<strong>de</strong>n waren aan <strong>de</strong>n<br />
graad van doctor in <strong>de</strong> genees-, heel- of verloskun<strong>de</strong>,<br />
hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> verkregen.<br />
In <strong>de</strong> plaats daarvan kwam één examen voor<br />
allen, afgenomen door een rijkscommissie ; het was<br />
geen promotie, voorafgaan<strong>de</strong> aka<strong>de</strong>mische studiën<br />
waren niet noodzakelijk, een ie<strong>de</strong>r kon zich daarvoor<br />
aanmel<strong>de</strong>n en verkreeg bij slagen <strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l van arts.<br />
Voor het Ne<strong>de</strong>rlandsche publiek was dit een geheel<br />
onbeken<strong>de</strong> titulatuur.; het ken<strong>de</strong> alleen <strong>de</strong>n geneesheer<br />
van lageren rang en met beperk<strong>te</strong> bevoegdheid,<br />
<strong>de</strong>n mees<strong>te</strong>r, zooals heelmees<strong>te</strong>r, vroedmees<strong>te</strong>r, scheepsheelmees<strong>te</strong>r<br />
en plat<strong>te</strong>lands h eel mees<strong>te</strong>r en <strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r,<br />
d.i. een geneesheer, die van <strong>de</strong> aka<strong>de</strong>mie kwam en<br />
daar gepromoveerd was ; een arts' was bet onbekend<br />
en tot he<strong>de</strong>n is dan ook het woord nog niet<br />
in <strong>de</strong>n volksmond doorgedrongen. Zeer vele geneeskundigen<br />
volgens <strong>de</strong>ze nieuwe wet waren niet<br />
gepromoveerd en had<strong>de</strong>n dus eigenlijk geen recht<br />
als doctor <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n aangesproken of zich met dien<br />
ti<strong>te</strong>l <strong>te</strong> sieren. Om daaraan <strong>te</strong>gemoet <strong>te</strong> komen<br />
gingen velen naar het bui<strong>te</strong>nland, waar zulk een<br />
promotie met min<strong>de</strong>r formali<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n en min<strong>de</strong>r ernstige<br />
bezwaren had <strong>te</strong> kampen. Er bestond zelfs<br />
een manier om zoogenaamd „bij afwezigheid" <strong>te</strong><br />
promoveeren, bloot en alleen door het inzen<strong>de</strong>n van<br />
een proefschrift, al of niet persoonlijk vervaardigd<br />
en daarbij een min of meer bedui<strong>de</strong>n<strong>de</strong> som aan<br />
promotiegel<strong>de</strong>n <strong>te</strong> betalen, waarna <strong>de</strong> zoogenaam<strong>de</strong><br />
bul van doctor werd toegezon<strong>de</strong>n. Ein<strong>de</strong>lijk kon<br />
ook nog het eers<strong>te</strong>, vooral aan enkele zoogenaam<strong>de</strong><br />
Amerikaansche universi<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n, wor<strong>de</strong>n nagela<strong>te</strong>n<br />
en wer<strong>de</strong>n diploma's van doctor volgens tarief verkrijgbaar<br />
ges<strong>te</strong>ld. Al <strong>de</strong>ze personen maak<strong>te</strong>n hier<br />
<strong>te</strong> lan<strong>de</strong> gebruik van <strong>de</strong>n verkregen ti<strong>te</strong>l door „Dr."<br />
voor hun naam <strong>te</strong> plaatsen. Aan <strong>de</strong>n minis<strong>te</strong>r werd<br />
in<strong>de</strong>rtijd gevraagd of dit geoorloofd was? -<br />
In het bovenstaan<strong>de</strong> antwoord nu wordt gezegd,<br />
dat <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>zen ti<strong>te</strong>l geen bezwaar bestaat, maar<br />
dat er geen rech<strong>te</strong>n aan verbon<strong>de</strong>n zijn. Dat wil<br />
zeggen uit het enkel promoveeren aan een bui<strong>te</strong>nlandsche<br />
aka<strong>de</strong>mie vloeit niet voort het recht tot<br />
het voeren van een ti<strong>te</strong>l; bet promoveeren in werkelijkheid<br />
staat precies gelijk met het promoveeren in<br />
schijn, met het koopen van een bul ; het geneeskundige<br />
staatstoezicht mag er geen nota van nemen,<br />
het heeft geen olficieele waar<strong>de</strong>; voor <strong>de</strong> wet<br />
staat het gelijk met geen promotie; <strong>de</strong> gekoch<strong>te</strong><br />
bul is precies even veel en even weinig waard als<br />
een eigenhandig geschreven stuk of een blad wit<br />
papier. Wat iemand met een bui<strong>te</strong>nlandschen ti<strong>te</strong>l<br />
mag doen hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> bij uitoefening van <strong>de</strong> geneeskundige<br />
practijk, mag hij ook zon<strong>de</strong>r dit; wat<br />
hem zon<strong>de</strong>r dit toevoegsel veroorloofd is, wordt er<br />
niet door vermeer<strong>de</strong>rd, wanneer hij het plaatst voor<br />
zijn naam.<br />
' De wet dus kan of zal geen enkel arts belet<strong>te</strong>n<br />
Dr. voor zijn naam <strong>te</strong> plaatsen,- onverschillig of hij<br />
dit doet krach<strong>te</strong>ns een bui<strong>te</strong>nlandsch diploma of uit<br />
geurmakerij ; evenmin is dit het geval bij plat<strong>te</strong>landsheelmees<strong>te</strong>rs<br />
uit <strong>de</strong> ou<strong>de</strong> school, die <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong><br />
algemeene bevoegdheid bezit<strong>te</strong>n; hun rech<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n<br />
niet gewijzigd of vermeer<strong>de</strong>rd door <strong>de</strong>zen ti<strong>te</strong>l.<br />
Heel iets an<strong>de</strong>ra is het ech<strong>te</strong>r bij hen, die geene<br />
bevoegdheid als geneeokundige bezit<strong>te</strong>n en toch <strong>de</strong>n<br />
ti<strong>te</strong>l van Dr. zou<strong>de</strong>n willen voeren krach<strong>te</strong>ns een<br />
al of niet gekocht bm<strong>te</strong>nlandsche bul. Zij zou<strong>de</strong>n<br />
zich door en met dien ti<strong>te</strong>l „aan het publiek<br />
als geneeskundige aanwijzen", en dit is niet geoorloofd;<br />
dat mag alleen hij die bevoegd is en „binnen<br />
<strong>de</strong> grenzen zijner bevoegdheid." Er is geen<<br />
minis<strong>te</strong>r noodig om <strong>de</strong>ze dui<strong>de</strong>lijke woor<strong>de</strong>n van<br />
artikel 3 <strong>de</strong>r geneeskundige wet <strong>te</strong> in<strong>te</strong>rpre<strong>te</strong>eren ;<br />
hetzelf<strong>de</strong> is het geval met <strong>de</strong> qualificatie van arts<br />
bij een naam gevoegd. Ook zij wijst se<strong>de</strong>rt 1865<br />
iemand als geneeskundige aan en mag dus in Ne<strong>de</strong>rland<br />
alleen „gevoerd" wor<strong>de</strong>n door iemand, die
hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> bevoegdheid bezit tot uitoefening van<br />
geneeskundige practijk in 't algemeen.<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
De heer A. J. WIJNNE, Gemeen<strong>te</strong>-apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg,<br />
heeft thans <strong>de</strong>finitief <strong>de</strong> functie van Secretarispenningmees<strong>te</strong>r<br />
van <strong>de</strong> Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalverij<br />
aanvaard. De heer Gr. B. SCHMIDT heeft zich om<br />
gezondheidsre<strong>de</strong>nen genoodzaakt gezien <strong>de</strong> betrekking<br />
neer <strong>te</strong> leggen, die bij bijna 12 jaar met zooveel ijver<br />
en toewijding heeft vervuld.<br />
Een woord van har<strong>te</strong>lg ken dank voor 't geen hij voor<br />
<strong>de</strong> Vereeiriging heeft gedaan is zeker hier op zgn plaats,<br />
maar niet min<strong>de</strong>r <strong>de</strong> betuiging van onze erken <strong>te</strong>lg kheid<br />
voor <strong>de</strong> wijie waarop hij, bg <strong>de</strong> administratie van ons<br />
Maandblad, ons s<strong>te</strong>eds in alles behulpzaam is geweest.<br />
Wij hopen nog jarenlang van zijne me<strong>de</strong>werking<br />
<strong>te</strong> mogen profi<strong>te</strong>eren. REDACTIE.<br />
„Eindhoven Vooruit" In het jaarverslag van<br />
<strong>de</strong>ze Vereeniging over 1899 lezen wij dat door haar,<br />
geduren<strong>de</strong> dat jaar, in het van harentwege uitgegeven<br />
Maandblad o.a. <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> zaken behan<strong>de</strong>ld zijn :<br />
Hygiène : Misbruik van s<strong>te</strong>rken drank, Inrichting van<br />
volksba<strong>de</strong>n, <strong>Kwakzalverij</strong> (Pink-Pillen), Aanbod van<br />
gratis on<strong>de</strong>rzoek van Soda, benevens een feuilleton aan<br />
<strong>de</strong> hygiène gewijd ^Hygiea".<br />
Uit Ams<strong>te</strong>rdam meldt men aan <strong>de</strong> N. Rott. Ct. vad<br />
29 April:<br />
Oplichting.<br />
In het officieel politierapport van he<strong>de</strong>n lezen wjj :<br />
„Een 15jarig jongmensch, wonen<strong>de</strong> op <strong>de</strong> Lijnbaansgracht,<br />
heeft <strong>te</strong>r kennis <strong>de</strong>r politie gebracht, dat gis<strong>te</strong>renavond<br />
een hoogbejaard man met grjjzen baard en<br />
schamel gekleed, een bezoek heeft gebracht aan zgn<br />
va<strong>de</strong>r, die lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> is aan ruggemergs<strong>te</strong>ring. Tegen betaling<br />
van ééa gul<strong>de</strong>n schreet <strong>de</strong> vreem<strong>de</strong>ling, die zich<br />
voor een dok<strong>te</strong>r uitgaf, een recept voor een mengsel<br />
van limoensap en poe<strong>de</strong>r van Arnica-wor<strong>te</strong>l. Bij <strong>de</strong>n<br />
apotheker vernam <strong>de</strong> jongen, dat dit mengsel geen beken<strong>de</strong><br />
medicijn was, en dat zgn va<strong>de</strong>r dus was opgelicht."<br />
Brillenverkoopers.<br />
Het is algemeen bekend dat het afleveren zon<br />
sprei<strong>de</strong>n ; zijn koopwaar was in<strong>de</strong>rdaad spotgoedkoop<br />
; brillen à 16 cts. en pince-nez à 21 cts.<br />
Voor hen, die niet <strong>te</strong>r markt komen, is er gelegenheid<br />
aan <strong>de</strong> <strong>de</strong>ur hun slag <strong>te</strong> slaan. Kooplie<strong>de</strong>n<br />
die quasi uit naam van prof. SNELLEN of op<br />
aandringen van het Ne<strong>de</strong>rl. gasth. v. ooglijiers het<br />
land afreizen met brillen, zijn lang geen zeldzaamheid.<br />
Brutaler stuk hoor<strong>de</strong> ik <strong>de</strong>zer dagen : een <strong>de</strong>rgelijk<br />
koopman beweer<strong>de</strong> met een dok<strong>te</strong>r uit Rot<strong>te</strong>rdam<br />
»samen <strong>te</strong> doen"; <strong>de</strong> dok<strong>te</strong>r bleef <strong>te</strong> R. en<br />
hg, zija compagnon, reis<strong>de</strong> ; <strong>de</strong> bril van <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>,<br />
dien hij bezocht, was natuurlijk niet goed. De koop<br />
(2 gul<strong>de</strong>n) werd geslo<strong>te</strong>n, maar slechts voor <strong>de</strong><br />
helft voldaan ; <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re helft moest aan zgn adres<br />
wor<strong>de</strong>n afgelost en daartoe moest zija adreskaajt<br />
wor<strong>de</strong>n afgegeven, waarop het volgen<strong>de</strong> was gedrukt:<br />
„L. VAN BROEK,<br />
gezichtkandige Art.<br />
van Utrecht,<br />
gevestigd : Rot<strong>te</strong>rdam.<br />
Kor<strong>te</strong> Goudscue Wagenstraat 4."<br />
Wat dat Art. be<strong>te</strong>ekent is mij niet reohfc duï<strong>de</strong>lgk.<br />
Ik vermoed dat <strong>de</strong> s met opzet weggela<strong>te</strong>n<br />
is om minier ontwikkel<strong>de</strong>n <strong>te</strong> mislei<strong>de</strong>n, of Is het<br />
een afkorting van : artikelen ? Ook dat bijschrift :<br />
„vad Utrecht", <strong>de</strong> stad, die zooals ook het volk<br />
reeds weet, uitnemen<strong>de</strong> ophthamologen <strong>te</strong>lt, ook<br />
dat schijnt mij toe uitslui<strong>te</strong>nd gedrukt om <strong>de</strong> goê<br />
gemeen<strong>te</strong> <strong>te</strong> bedriegen. IIPI<br />
Nog meer zou over <strong>de</strong>zen tak van kwakzalverij <strong>te</strong><br />
zeggeu zgn; ik wil het ditmaal hierbij la<strong>te</strong>n.<br />
Dr. LANS.<br />
P. yan Bfls<strong>te</strong>rreld.<br />
Onze aandacht werd gevestigd op <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong><br />
adver<strong>te</strong>ntie :<br />
„P. VAN BIJSTERVELD, scheikundige, is <strong>te</strong> consul<strong>te</strong>eren<br />
Oppert no. 97, Maandag, Dinsdag en Woensdag<br />
van 8—6 uar. Uitslui<strong>te</strong>nd voor patiën<strong>te</strong>n<br />
bui<strong>te</strong>n Rot<strong>te</strong>rdam wonen<strong>de</strong>. Don<strong>de</strong>rdag en Vrijdag<br />
<strong>de</strong>r medisch voorschrift van brillen, breukban<strong>de</strong>n en I V *Q 8—6 uur, uitslui<strong>te</strong>nd voor patiën<strong>te</strong>n <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>r<br />
an<strong>de</strong>re chirurgische instrumen<strong>te</strong>n volgens <strong>de</strong> wet ' dam wonen<strong>de</strong>".<br />
niet strafbaar is. Wat betreft het verstrekken van Tevens meldt men ons (wat wij trouwens al vroeger<br />
brillen, meen ik -dat, indien iemand, met volkomen ' ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong>lijk had<strong>de</strong>n meege<strong>de</strong>eld), dat genoem<strong>de</strong> VAN<br />
normale oogen, <strong>de</strong>n leeftijd van ± 45 jaar bereikt<br />
hebben<strong>de</strong>, zich zon<strong>de</strong>r medisch advies een bril in<br />
<strong>de</strong>n winkel wil aanschaffen, <strong>de</strong> verkooper in 't algemeen<br />
juist han<strong>de</strong>lt door hem een positieve bril + I<br />
<strong>te</strong> geven ; <strong>de</strong>ze han<strong>de</strong>l wijze is niet af <strong>te</strong> keuren en<br />
't komt mij ook niet goed voor <strong>de</strong>n koopers het<br />
genoegen <strong>te</strong> ontnemen van het zelf-bevredigend gevoel<br />
: „dat nu eens zon<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r <strong>te</strong> hebben<br />
klaar gespeeld 1 '; het is ech<strong>te</strong>r maar <strong>de</strong> vraag in<br />
hoeverre <strong>de</strong> brillen verkooper het normaal zijn <strong>de</strong>r<br />
oogen consta<strong>te</strong>ert of kart consta<strong>te</strong>ereo en, ontbreekt<br />
hem <strong>de</strong>ze kennis, wat meeren<strong>de</strong>els, zoo niet altijd<br />
het geval is, dan vervalt hij dagelijks in <strong>de</strong> fout<br />
geheel verkeer<strong>de</strong> glazen af <strong>te</strong> leveren, een fout, die<br />
zelfs door langdurige on<strong>de</strong>rvinding niet <strong>te</strong> vermij<strong>de</strong>n<br />
is. Dat het gebruik van verkeer<strong>de</strong> brillenglazen<br />
<strong>de</strong> oogen in s<strong>te</strong>rken graad kan bena<strong>de</strong>elen,<br />
kunnen <strong>de</strong> oogartsen bijna dagelijks consta<strong>te</strong>eren,<br />
jammer genoeg bemerken <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n zelve het<br />
meestal <strong>te</strong> laat ; daarom is het onze plicht <strong>te</strong>lkens<br />
en <strong>te</strong>lkens weer het publiek opmerkzaam <strong>te</strong> maken<br />
op het gevaar dat het zien dopr brillenglazen, verkregen<br />
zon<strong>de</strong>r medisch advies, kan me<strong>de</strong>brengen.<br />
Hoe het volk en vooral <strong>de</strong> plat<strong>te</strong>landsbewoners<br />
in dit opzicht misleid wor<strong>de</strong>n, hiervan kreeg ik<br />
<strong>de</strong>zer dagen eenige bewijzen. Op <strong>de</strong> wekelijksche<br />
markt alhier komt reeds jarenlang een brillenkoop-<br />
BIJSTERVELD geassis<strong>te</strong>erd wordt door een medicus<br />
LANG, heel en verloskundige se<strong>de</strong>rt het jaar 1834.<br />
De patiën<strong>te</strong>n krijgen bij het consult me<strong>te</strong>en medicijnen,<br />
die in hun bijzijn wor<strong>de</strong>n gereedgemaakt.<br />
Voor consult en geneesmid<strong>de</strong>len wordt f 1.25 berekend.<br />
Omtrent dien VAN BIJSTER VELD- heeft ons lid, <strong>de</strong><br />
heer VAN DIM BIJLLAAKDT uit ''s Gravenhager op het<br />
Congres van Openbare Gezondheidsregeling, 't vorig<br />
jaar <strong>te</strong> Maastricht gehou<strong>de</strong>n, o.a. gezegd dat genoem<strong>de</strong><br />
B., die zich ook noemt „Speciali<strong>te</strong>it in<br />
Uroscopie" eenige jaren gele<strong>de</strong>n bg hem loopjongen<br />
geweest is en toen plan had zich voor apothekersbedien<strong>de</strong><br />
<strong>te</strong> bekwamen. Daar hij> ech<strong>te</strong>r weinig lust<br />
in <strong>de</strong> studie had, bleet het alleen bjj een oppervlakkige<br />
kennis van geneesmid<strong>de</strong>len. Nimmer had<br />
bij.< bij Spr. eenig on<strong>de</strong>rricht op 't gebied van urineon<strong>de</strong>rzoek<br />
gehad; alleen mocht hij meermalen <strong>de</strong><br />
reageerbuisjes, voor dat on<strong>de</strong>rzoek gebruikt,, schoonmaken.<br />
Nadat bg: van hem vertrokken was, werd hij<br />
reiziger in drogerijen en verfwaren, om zich la<strong>te</strong>r<br />
als drogist <strong>te</strong> Vlaardingen <strong>te</strong> vestigen.<br />
Men kan nu we<strong>te</strong>n aan wien men zijn gezondheid<br />
toevertrouwt !<br />
Owbridge's Loughers<strong>te</strong>lier.<br />
„.Be<strong>te</strong>r laat dan nooit" zullen onze belangs<strong>te</strong>llen<strong>de</strong><br />
man, die als bewijs zijner waardigheid naast een | lezers <strong>de</strong>nken, wanneer zij dit opschrift lezen. Reeds<br />
aantal schit<strong>te</strong>ren<strong>de</strong> en glimmen<strong>de</strong> loupes en ou<strong>de</strong>r- I se<strong>de</strong>rt Februari van 't vorig jaar ontsiert <strong>de</strong> beken<strong>de</strong>,<br />
wetsche brillen eenige „bewijzen" heeft hangen, in ovaalvorm geplaats<strong>te</strong> adver<strong>te</strong>ntie <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> onzer<br />
welke zijn onkun<strong>de</strong> moe<strong>te</strong>n maskeeren.<br />
Op het eene papier staat met dikzwar<strong>te</strong> let<strong>te</strong>rs :<br />
„Brillen op voorschrift van H.H. oogartsen, gecontroleerd<br />
door professor Don<strong>de</strong>rs en door Dr. Bouvin<br />
van 's Gravenbage"..<br />
Het an<strong>de</strong>re papier is een verkleur<strong>de</strong> toegangskaart<br />
tot <strong>de</strong> oogheelkundige polikliniek van Dr.<br />
Bouvin,<br />
bla<strong>de</strong>n ; reeds in Maart 1899 hebben wij een voorloopige<br />
waarschuwing <strong>te</strong>gen het bovengenoemd<br />
mid<strong>de</strong>l in ons blad geplaatst en eerst thans komen<br />
wjj iets uitvoeriger op <strong>de</strong>ze zaak <strong>te</strong>rug.<br />
Hoe komt dat ? Was zij niet ernstig genoeg<br />
om er werk van <strong>te</strong> maken ? Onze lezers zullen<br />
spoedig het <strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el zien. Maar er is een an<strong>de</strong>re<br />
re<strong>de</strong>n, die ook bij <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling van an<strong>de</strong>re mid-<br />
»< | Naast hem stond onlangs een concurrent, die <strong>de</strong>len dikwerf tot vertraging leidt en waarop het<br />
door <strong>de</strong>ftig ui<strong>te</strong>rlijk, hoogen hoed, langgeklee<strong>de</strong> jas wel eens gewenscht is <strong>de</strong> aandacht <strong>te</strong> vestigen,<br />
en dik lorgnetkoord, meer waardigheid wil<strong>de</strong> <strong>te</strong>n toon | Bij het bespreken van een kwakzalversmid<strong>de</strong>l s<strong>te</strong>lt<br />
het publiek er prijs op met <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling van<br />
zoo 'n mid<strong>de</strong>l bekend <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n gemaakt, zoodat<br />
een. on<strong>de</strong>rzoek naar die samens<strong>te</strong>lling aan <strong>de</strong> bespreking<br />
moet voorafgaan. Nu lefert zoo 'n on<strong>de</strong>rzoek<br />
zeer dikwijls ernstige moeilijkhe<strong>de</strong>n op, vooral<br />
wanneer men met produc<strong>te</strong>n van plantaardigen oorsprong<br />
<strong>te</strong> doen heeft, zoodat daaraan veel tijd en<br />
moei<strong>te</strong> moet wor<strong>de</strong>n bes<strong>te</strong>ed. Maar nog groo<strong>te</strong>r wor<strong>de</strong>n<br />
die bezwaren, wanneer zoo'n mid<strong>de</strong>l wordt aangekondigd<br />
als bereid uit tal van uits<strong>te</strong>ken<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len<br />
. . en ze in<strong>de</strong>rdaad niets bijzon<strong>de</strong>rs bevat<strong>te</strong>n.<br />
De on<strong>de</strong>rzoeker, bevreesd een of an<strong>de</strong>re stof<br />
over het hoofd <strong>te</strong> zien, is niet <strong>te</strong>vre<strong>de</strong>n, voor hij<br />
in alle richtingen heeft gezocht en . . . onnoodig<br />
<strong>te</strong> zeggen hoeveel tijd daarme<strong>de</strong> gemoeid is.<br />
Dit in 't algemeen — en nu in 't bijzon<strong>de</strong>r het<br />
mid<strong>de</strong>l in quaestie waardoor wij <strong>te</strong>gelijkertijd op<br />
ons eigenlijk on<strong>de</strong>rwerp <strong>te</strong>rugkomen. Owbridge's<br />
longhers<strong>te</strong>ller is ach<strong>te</strong>reenvolgens door twee door ons<br />
zeer gewaar<strong>de</strong>er<strong>de</strong> <strong>de</strong>skundigen on<strong>de</strong>rzocht. De heer<br />
D. BIERHAALDER <strong>te</strong> Baarnf die geruimen tgd — doch<br />
zon<strong>de</strong>r regRlta^t 11 naar werkzame bestand<strong>de</strong>elen<br />
uäd gezockt, was, door an<strong>de</strong>re bezighe<strong>de</strong>n^ verhin<strong>de</strong>rd<br />
het on<strong>de</strong>rzoek in <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong>n tijd af <strong>te</strong> maken<br />
en wij von<strong>de</strong>n toen <strong>de</strong>n heer L. J. B. VAN DER<br />
MARCEC <strong>te</strong> Zutphm bereid zjjne krach<strong>te</strong>n en we<strong>te</strong>nschap<br />
aan het mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong> bes<strong>te</strong><strong>de</strong>n.<br />
Diens rapport is thans in ons bezit ; het is uitvoerig<br />
en voor <strong>de</strong>n <strong>de</strong>skundige van veel belang«<br />
Voor onze lezers moe<strong>te</strong>n wij ech<strong>te</strong>r volstaan met<br />
alleen <strong>de</strong> conclusie mee <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen ; zij luidt aldus:<br />
„Op grond van dit resultaat kom ik tot het besluit<br />
„ dat het mid<strong>de</strong>l bestaat oit rietsuiker'"melasse, gearo-<br />
„matiseerd met een spoor sassafras-olie.'* Met an<strong>de</strong>re<br />
'woor<strong>de</strong>n : Owbridge's longhers<strong>te</strong>ller is keukenstroop<br />
met een spoor van een, als geneesmid<strong>de</strong>l,<br />
weinig be<strong>te</strong>eken<strong>de</strong> olie. Geneeskrachtige stoffen<br />
wer<strong>de</strong>n niet aangetroffen.<br />
Nu wij bet bovenstaan<strong>de</strong> we<strong>te</strong>n zullen wy <strong>de</strong><br />
adver<strong>te</strong>ntie eens overlezen :<br />
„Geduren<strong>de</strong> 24 jaren heeft <strong>de</strong> roem van Owbridgé's<br />
Longherstéller als geneesmid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen verkoudhe<strong>de</strong>n,<br />
hoest en alle aandoeningen <strong>de</strong>r a<strong>de</strong>m-halingswerktuigen<br />
zich snel verbreid, zoodat het in alle<br />
Engelsche familiën zeer bekend gewor<strong>de</strong>n isr<br />
De vraag er naar in lan<strong>de</strong>n op het continent is<br />
zoo groot, dat <strong>de</strong> eigenaar bijzon<strong>de</strong>re schikkingen<br />
heeft moe<strong>te</strong>n treffen, opdat dit beroem<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>l<br />
bij <strong>de</strong> voornaams<strong>te</strong> apothekers en verkoopers<br />
van geneesmid<strong>de</strong>len in Holland <strong>te</strong> verkrijgen zou<br />
zgn. ('t Zou bij <strong>de</strong>n krui<strong>de</strong>nier be<strong>te</strong>r op zgn plaats<br />
zgn, dunkt ons. Red^)i<br />
Het groo<strong>te</strong> succes, dat het door zijne uitmun<strong>te</strong>n<strong>de</strong><br />
eigenschappen verkregen- beeft on<strong>de</strong>r alle stan<strong>de</strong>n<br />
<strong>de</strong>r Engelsche samenleving, in weerwil van vele<br />
me<strong>de</strong>dingers,, is het bes<strong>te</strong> bewijs- van zijne waar<strong>de</strong><br />
voor allen, die lij<strong>de</strong>n aan verkoudhe<strong>de</strong>n, hoest,.<br />
asthma, bronchitis of eenige an<strong>de</strong>re keel- of longaandoening.<br />
Te verkrijgen in fliesschen à 80 cents."<br />
De man is toch beschei<strong>de</strong>n ; hij had gerust kunnen<br />
zeggen : „geduren<strong>de</strong> meer dan 100 jaren," in<br />
plaats van „2.4 jaren". Stroop is een huismid<strong>de</strong>ltje<br />
dat, op een of an<strong>de</strong>r wijze, al se<strong>de</strong>rt onheuglijke<br />
tij<strong>de</strong>n is aangewend om bij het hoes<strong>te</strong>n wat verzachting<br />
aan <strong>te</strong> brengen — zoo ook suikerwa<strong>te</strong>r —<br />
maar als geneesmid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie<br />
genoem<strong>de</strong> kwalen en wel met zulke „uitmun<strong>te</strong>n<strong>de</strong><br />
eigenschappen" was het nooit bekend. En dat is<br />
't nu nog niet, al moge mijnheer OWBRIDGE het ook<br />
nog zoo vaak verklaren; stroop is geen geneesmid<strong>de</strong>l<br />
o. a. bij „alle aandoeningen <strong>de</strong>r a<strong>de</strong>mhalingswerktuigen."<br />
't Lijkt er niets op.<br />
Is 't nu nog noodig <strong>te</strong> waarschuwen <strong>te</strong>gen het<br />
aankoopen en gebruiken van Owbridgé's longher»<br />
s<strong>te</strong>ller ? Is 't geen ech<strong>te</strong> kwakzalverij ? Wie een<br />
beetje stroop, <strong>te</strong>r waar<strong>de</strong> van een paar cen<strong>te</strong>n, voor<br />
80 cent tracht <strong>te</strong> verkoopen en, om dit doel <strong>te</strong> bereiken,<br />
aan die stroop eigenschappen toeschrijft die<br />
zij niet bezit, han<strong>de</strong>lt o. i. onverantwoor<strong>de</strong>lijk. Maar<br />
die han<strong>de</strong>ling wordt gevaarlijk voor het algemeen<br />
belang, wanneer men die stroop_aan <strong>de</strong> lij<strong>de</strong>rs tracht op<strong>te</strong><br />
dringen als het mid<strong>de</strong>l bij uitnemendheid, het<br />
mid<strong>de</strong>l be<strong>te</strong>r dan alle an<strong>de</strong>re ; <strong>de</strong> patiënt, die aan<br />
die verklaring geloot hecht en 't mid<strong>de</strong>l gaat slikken,<br />
zal dikwijls <strong>de</strong>n goe<strong>de</strong>n tijd la<strong>te</strong>n voorbijgaan,<br />
waarin doelmatig aangebrach<strong>te</strong> geneeskundige hulp<br />
• • : • • , . ' - ,
«een verkoudheid, hoest of keelaaDdoening in <strong>de</strong> ge-<br />
-boor"<strong>te</strong> faad gesmoord.<br />
Ten slot<strong>te</strong>, om bij al dit treurige — want treurig<br />
is het in<strong>de</strong>rdaad — onze lezers eens <strong>te</strong> doen lacheD,<br />
/moge het volgen<strong>de</strong> een plaatsje vin<strong>de</strong>n. Even als<br />
<strong>de</strong> mees<strong>te</strong> kwakzalvers bepaalt <strong>de</strong> firma OWBRIDGE<br />
-zich niet tot ééa mid<strong>de</strong>l ; zij levert ook nog pillen<br />
•en een smeersel <strong>te</strong>gen allerlei kwalen af. Om die<br />
mid<strong>de</strong>len ingang <strong>te</strong> doen vin<strong>de</strong>n, verspreidt zij,<br />
op 't voorbeeld van an<strong>de</strong>re collega's, een soort van<br />
almanak, waarin <strong>de</strong> <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>n van die produc<strong>te</strong>n<br />
j<br />
wor<strong>de</strong>n opgehemeld en waarin — zooals <strong>te</strong> doen<br />
gebruikelijk is—<strong>de</strong> benoodig<strong>de</strong> hoeveelheid at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n<br />
zijn afgedrukt. Die almanak is in 't Engelsen ges<strong>te</strong>ld,<br />
maar bevat, zeker voor <strong>de</strong> in<strong>te</strong>rnationale<br />
•verspreiding van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len, ook enkele we<strong>te</strong>nswaardighe<strong>de</strong>n<br />
in het Ne<strong>de</strong>rlandsen, Fransch, Duifsch<br />
en Spaanscb. Het Ne<strong>de</strong>rlandsche ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong> luidt<br />
let<strong>te</strong>rijk aldus :<br />
. Owbridge s genees mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen Long ziek<strong>te</strong>.<br />
Dit groo<strong>te</strong> mid<strong>de</strong>l geneest zware Hoesting, Verkoudhe<strong>de</strong>n,<br />
Kink Horst, Boerst Ziek<strong>te</strong>n, Keel Ziek<strong>te</strong><br />
en<strong>te</strong>ring.<br />
Aanwyzing tot<br />
Boven 14 jaren<br />
Van 6 tot 14 . . '|||<br />
Van 3 tot 6<br />
Van 1 tot 3 . . .5<br />
Van 6 Maan<strong>de</strong>n tot 1 jaar . 3<br />
Jfe het nood zaakelyk 3 of 4 keer per dag. De<br />
hio&t ^elkeid <strong>te</strong> geven geduren<strong>de</strong> <strong>de</strong>n dag moet aan-<br />
-nelenzu 1 met een we mig koud w »<strong>te</strong>r, dien <strong>te</strong>gen<br />
*<strong>de</strong>n -oaeh/ in een estle P el mefc warm wa<strong>te</strong>r.<br />
,Waarechc lwin g- "" Draag Lung in toe dienning<br />
van dit igeneo * mid<strong>de</strong>l en S oef <strong>de</strong>n »aogervesen hoeveelhied<br />
zoo da^S **t het <strong>de</strong> gewensch<strong>te</strong> uits lag<br />
:meg opleveren, , „<br />
De FIfcv Sn * e niet bene<strong>de</strong>n <strong>de</strong> hoeveelheid van 200 gram wor<strong>de</strong>n<br />
afgeleverd, ook niet in oplossing.<br />
gebruik.<br />
. 1 yThee lepel<br />
15 Droppells.<br />
tot 7<br />
tot 5<br />
Schud<strong>de</strong>n.<br />
Beroemd antiseptisch i» londwa<strong>te</strong>r" Aan THOMS komt <strong>de</strong> verdiens<strong>te</strong> toe het nieuwe<br />
mid<strong>de</strong>l ontmaskerd <strong>te</strong> hebben als Salicine, vermengd<br />
I met een plan<strong>te</strong>nextract of plan<strong>te</strong>npoe<strong>de</strong>r, en, nadat<br />
Antiarthrin, een nieuw (?) mid<strong>de</strong>l bij het gebruik nawerkingen waren waargenomen<br />
<strong>te</strong>gen jicht.<br />
van scha<strong>de</strong>lijken, zelfs van levensgevaarlijken aard,<br />
Wij lazen onlangs in <strong>de</strong> N. Bott. Gt. <strong>de</strong> vol<br />
verdween het Antiarthin een weinig uit het opengen<strong>de</strong><br />
adver<strong>te</strong>ntie.<br />
bare leven, om kortgele<strong>de</strong>n met <strong>de</strong>s <strong>te</strong> meer ophef we- ,<br />
<strong>de</strong>r <strong>te</strong> voorschijn <strong>te</strong> tre<strong>de</strong>n en ditmaal als looizure<br />
„Het Fr. Journal schrgft van 4 Juli 1899:<br />
verbinding van Saligenine doch met <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> samen<br />
„ Antiarthrin} een nieuw mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen jicht.<br />
s<strong>te</strong>lling als vroeger en on<strong>de</strong>r bescherming van een<br />
Is Het tal van mid<strong>de</strong>len aanbevolen <strong>te</strong>gen jicht<br />
pa<strong>te</strong>ntaanvrage (die trouwens afgewezen is). Met<br />
zeer groot, weinige er van kunnen als werkelijk<br />
dit al is het voorgekomen dat dit artikel van <strong>de</strong><br />
afdoend genoemd wor<strong>de</strong>n. Dat <strong>de</strong> artsen nog niet<br />
zij<strong>de</strong> van geneeskundigen is aanbevolen wegens zijn<br />
het ware mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen jicht gevon<strong>de</strong>n hebben, komt<br />
aanwending met uits<strong>te</strong>ken<strong>de</strong> gevolg bij afwezigheid<br />
ongetwijfeld door hun ontoereiken<strong>de</strong> kennis omtrent van elke nevenwerking. Door'die geneeskundigen<br />
het ontstaan dier ziek<strong>te</strong>. Volgens <strong>de</strong> jongs<strong>te</strong> erva wordt dus aanbevolen een onzuiver salicine en wel<br />
ringen schijnt er nu ein<strong>de</strong>lijk een mid<strong>de</strong>l gevon<strong>de</strong>n tot <strong>de</strong>n prijs van 300 Mk. per kilo, omdat zij <strong>de</strong>n<br />
<strong>te</strong> zijn, dat althans reeds in vrij talrijke en niet naam van Antiarthrin draagt, <strong>te</strong>rwijl het zuivere<br />
altijd lich<strong>te</strong> gevallen getoond heeft van werkdadige praeparaat, dat slechts 30 Mk. kost, nauwelijks<br />
geneeskracht <strong>te</strong> zijn. Het is het door <strong>de</strong> apothe meer gebruikt wordt, daar het bij salicylzure soda<br />
kers SELL & Go. in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l gebrach<strong>te</strong> Antiarth in zijn werking bij rheumatiek <strong>te</strong>n ach<strong>te</strong>r staat en<br />
rin. Het wordt verkocht in pillen of in poe<strong>de</strong>rs. dikwijls aanleiding heeft gegeven tot scha<strong>de</strong>lijke<br />
Dr, ScHäFER, koninkl. districtsarts <strong>te</strong> München, heeit, nawerkingen.<br />
naar hij in <strong>de</strong> Weener bla<strong>de</strong>n op het gebied van<br />
geneeskun<strong>de</strong> mee<strong>de</strong>elt, nu reeds 60 gevallen van Een poging van een chemische fabriek om sali<br />
jicht met Antiarthrin behan<strong>de</strong>ld en is tot bet volcine<br />
opnieuw in <strong>de</strong>n artsenijschat in <strong>te</strong> voeren zon<br />
gen<strong>de</strong>, zeer gunstig lui<strong>de</strong>n<strong>de</strong> resultaat gekomen :<br />
wel, met het oog op <strong>de</strong> daarmee opgedane erva<br />
Da<strong>de</strong>lijk na gebruik heeft er een opvallend s<strong>te</strong>rke ringen, als volkomen doelloos wor<strong>de</strong>n afgewezen ;<br />
urine-afsebeiding plaats en een daarme<strong>de</strong> verband daaren<strong>te</strong>gen zal Antiarthrin, van geneeskundige<br />
hou<strong>de</strong>n<strong>de</strong> afscheiding van urinezure zou<strong>te</strong>n, waarvan zij<strong>de</strong> aanbevolen, zich spoedig vele vrien<strong>de</strong>n ver<br />
<strong>de</strong> ophooping juist in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> plaats <strong>de</strong> jicht werven, die zich hun toekomstige <strong>te</strong>leurs<strong>te</strong>llingen<br />
schijnt <strong>te</strong> veroorzaken. Dien<strong>te</strong>ngevolge vermin<strong>de</strong>ren had<strong>de</strong>n kunnen sparen, wanneer zij <strong>te</strong> voren be<strong>te</strong>re<br />
<strong>de</strong> pijnen op die plaatsen waar zich <strong>de</strong> jicht ver informaties had<strong>de</strong>n ingewonnen over <strong>de</strong> scheikuntoont,<br />
<strong>de</strong> roodheid aan <strong>de</strong> gewrich<strong>te</strong>n verdwgnt en dige eigenschappen van het mid<strong>de</strong>l."<br />
hun lenigheid keert meestal in weinige dagen <strong>te</strong>rug,<br />
het zich lekker<strong>de</strong>r voelen en <strong>de</strong> eetlust nemen toe<br />
en na een dag of veertien is een algeheele genezing<br />
<strong>te</strong> consta<strong>te</strong>eren. Bij dit resultaat komt nog <strong>de</strong> niet<br />
<strong>te</strong> misprijzen eigenschap, dat uitgezon<strong>de</strong>rd een lich<strong>te</strong><br />
suizing in het hoofd het mid<strong>de</strong>l geen an<strong>de</strong>re onaangename<br />
uitwerking heeft. (*) De door dr. SCHUFER in<br />
zoo staat er 't bgzon<strong>de</strong>r beschreven gevallen had<strong>de</strong>n een boven<br />
in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>etie en<br />
aBj»plakbiljet<strong>te</strong>n bg ver- alle be<strong>de</strong>nking gunstig verloop, o. à. ook by een<br />
voor <strong>de</strong> mond eD<br />
schillen<strong>de</strong> kappers: wHet bes<strong>te</strong> 75-jarige vrouw, die reeds vele jaren aan <strong>de</strong> hevigs<strong>te</strong><br />
jichtpijnen aan knie en heup leed en door het<br />
tan<strong>de</strong>n". ,<br />
'•»mt hol<br />
Ver<strong>de</strong>r wordt er van gezegd hefe »voorn<br />
wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Kiezen, Wolfs<strong>te</strong>en ?& an<strong>de</strong>re MondziekuT 1 '<br />
:zoivert het Tandvleesch en neemt aC 1 *- Onaangenamen<br />
-reuk van <strong>de</strong>n Mond weg."<br />
Ofschoon wij ons in 't algemeen niet vt<br />
.'die mond wa<strong>te</strong>rtjes bezighou<strong>de</strong>n (omdat wij ze m.^ r [<strong>de</strong> apotù\ Rkers LUDWIG SELL & Co., <strong>te</strong> München, op<br />
als toilet-artikelen dan als geneesmid<strong>de</strong>len beschouwen) 'aanvrage een J eer Druivenborstsiroop.<br />
„Gebruik: Kin<strong>de</strong>ren tot een jaar oud, alle 2 uur<br />
een eierlepel. Kin<strong>de</strong>ren ou<strong>de</strong>r dan een jaar, alle<br />
uur een paplepeltje of halve eetlepel. H. LINNEWIEL,<br />
Drogist, Jansstraat, Arnhem, Telefoon 838."<br />
Alweer wat nieuws, dat op bovenstaan<strong>de</strong> wijze<br />
in <strong>de</strong> kleine bla<strong>de</strong>n wordt aan^kondi^d. Druiven-i<br />
borsthonig, druivenborststroop, allemaal mooie namen<br />
die op 't groo<strong>te</strong> pabliek indruk moe<strong>te</strong>n maken, maar<br />
die met „druiven niets an<strong>de</strong>rs gemeen hebben dan<br />
uitvoerige brochure over gebruik<br />
wij ons thans, door <strong>de</strong>n groo<strong>te</strong>n ophef die er | en werking, kos<strong>te</strong><strong>te</strong>t èn<br />
1<br />
Antiarthrin reeds na één dag groo<strong>te</strong> verzachting | <strong>de</strong>n naam.<br />
en na drie dagen een volledig wegblijven van <strong>de</strong> De stroop van <strong>de</strong>n Aruhemschen drogist munt<br />
pj.J mocht bespeuren ; ook kon zij zich makkelijker zeker wel uit door eenvoudigheid ; 't is een oplossing<br />
bewegen, £°evrel dat niet geheel tot zjjn recht kwam. van<br />
ongeveer 30 procent bruine suiker, waaraan<br />
Voorzoover wij we<strong>te</strong>n, Verzen<strong>de</strong>n <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n,<br />
zien<br />
v<br />
van Alaska wordt gemaakt, genoodzaakt enkele<br />
l woor<strong>de</strong>n aan dit mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong> wij<strong>de</strong>n. Het publiek<br />
i mocht soms meeaeu iets heel belangrijks voor zich<br />
s<strong>te</strong> hebben en dit <strong>te</strong> meer omdat elke flacon'en <strong>de</strong><br />
mees<strong>te</strong> adver<strong>te</strong>nties vergezeld zijn van het volgend<br />
ügetuigschrif t :<br />
„At<strong>te</strong>st: Het ons <strong>te</strong>r on<strong>de</strong>rzoeking aangebo<strong>de</strong>n<br />
mons<strong>te</strong>r, genoenïd Mondwa<strong>te</strong>r „Alaska", is ons gebleken<br />
geenerlei voor Mond of Tan<strong>de</strong>n scha<strong>de</strong>lijke<br />
bestand<strong>de</strong>elen <strong>te</strong> bevat<strong>te</strong>n.<br />
Daaren<strong>te</strong>gen heeft het door zijne samens<strong>te</strong>lling<br />
'eene e<strong>te</strong>rk anüseptische werking en kunnen wij het<br />
•üus <strong>te</strong>n zeers<strong>te</strong> aanbevelen.<br />
Rot<strong>te</strong>rdam, <strong>de</strong>n 23 Augustus 1899.<br />
w.g. Dr. "ÊOGHS en Dr. WIESS".<br />
Met allen eerbied voor <strong>de</strong> kennis van <strong>de</strong>-heeren<br />
Drs. K. en W. kunnen wg hun gevoelen niet <strong>de</strong>elen,<br />
dat Alaska <strong>te</strong>n zeers<strong>te</strong> is aan <strong>te</strong> bevelen.<br />
Het on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n heer A. J. WIJNNE <strong>te</strong><br />
'Mid<strong>de</strong>lburg lever<strong>de</strong> tot resultaat dat het mid<strong>de</strong>l is<br />
een oplossing van Chloms kalicus (chloorzure potasch)<br />
in wa<strong>te</strong>r, <strong>te</strong>r s<strong>te</strong>rk<strong>te</strong> van 1,8 proc, be<strong>de</strong>eld met<br />
-een spoortje pepermuntolie (of menthol) en thymol<br />
of althans één van bei<strong>de</strong>. Voor 400 gram van <strong>de</strong>ze<br />
vloeistof betaalt men 75 et.<br />
Het wa<strong>te</strong>rtje zal zeker geen kwaad doen, daarvoor<br />
is het <strong>te</strong> onbedui<strong>de</strong>nd, maar dat het „door zijne<br />
samens<strong>te</strong>lling een s<strong>te</strong>rk antiseptische werking heeft"<br />
en dat het „het bes<strong>te</strong> voor <strong>de</strong>n mond en <strong>de</strong> tan<strong>de</strong>n"<br />
is, zjjn W wat laurierkerswa<strong>te</strong>r is toegevoegd, zooals het on<strong>de</strong>rzoek,<br />
van ons lid-<strong>de</strong>n heer L. VAN ITALLIE <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>r'<br />
dam heeft geleed.<br />
•anco.<br />
^ behoeven van dit stroopje niet veel <strong>te</strong> zeggen ;<br />
j<strong>de</strong> Working <br />
ÎJ zoo vrg ernstig <strong>te</strong> betwijfelen.<br />
Wg brengen in herinnering dat <strong>de</strong> verkoop per<br />
enkelen flacon door personen, niet bevoegd tot <strong>de</strong><br />
uitoefening <strong>de</strong>r artsenijbereidkun<strong>de</strong>, niet geoorloofd<br />
is. De groo<strong>te</strong> flacons bevat<strong>te</strong>n nog geen 8 gram<br />
ilicus en die stof mag dpor onbevoeg<strong>de</strong>n<br />
n een beeHp 111<br />
. , » a -û»ï •• 6 •, . ' v ~ -* W * Ä ° Winer wa<strong>te</strong>r en eenrT<br />
Wij lie<strong>te</strong>ri die broi? uW komejl » VOû<strong>de</strong>D daa . 1 ' * aar huppels laurierkerswa<strong>te</strong>r (bg kleine kin<strong>de</strong>ren<br />
geslo<strong>te</strong>n nog éiê viertal anuV* ^ ukkett over ^ w " izn ~' |g '<br />
tiarthrin en in dW brochure zelve i/ ,etS a ' D(3ers dan / vlrT^T^<br />
me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen over* <strong>de</strong> gunstige werking *»> M Zij w^-Tl " 1° DZe huis moe<strong>de</strong>rVVoIdoei]<br />
nieuwe mid<strong>de</strong>l. Die' me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen zijn allen :*«*- n£f«<br />
strekt door Doctoren, „Stabsärz<strong>te</strong>", AÏÏttoî' & £ *<br />
enz., zoodat wij, alhoewel <strong>de</strong> zaak ons ' J 1 "^rzir.htii? !) bij het hoes<strong>te</strong>n<br />
fll we<strong>te</strong>n dat net een verzac'h^ngsmid<strong>de</strong>ltje is, meer<br />
"O*<br />
we<strong>te</strong>D<br />
dat Stroop<br />
**» geen and<br />
schroefd voorkwam,<br />
erg opge-<br />
'ere uitwerking zal hebben.<br />
hier kwakzalverij<br />
toch niet durf<strong>de</strong>n beslissen dat<br />
iß 't spel was ; wij dach<strong>te</strong>n meer<br />
<strong>te</strong> doen <strong>te</strong> hebben met een van d<br />
van één dag, di<br />
fabrieken verrijzen om spoedig in <strong>de</strong> verge<strong>te</strong>lheid<br />
van<br />
Wa<strong>te</strong>r met druppels van hetzelf<strong>de</strong>.<br />
lie geneesmid<strong>de</strong>len Iet kan niet genoeg herhaald wor<strong>de</strong>n, dat ook<br />
ie <strong>te</strong>genwoordig uit alle mogelgke waar <strong>te</strong> goe<strong>de</strong>r trouw somwglen <strong>de</strong> heilzame wer-<br />
kin van eenig geheimmid<strong>de</strong>l wordt verkondigd<br />
<strong>te</strong> raken, maar waarvoor <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n — onbe- door hen die er gebruik van maak<strong>te</strong>n en tn<strong>de</strong>ns<br />
grgpelgk genoeg — nog altgd geneeskundigen vin<br />
het gebruik van het mid<strong>de</strong>l ook werkelijk <strong>de</strong> be<strong>te</strong>r!<br />
<strong>de</strong>n die, wegens hun ervaring (van hoe lang?) het<br />
mid<strong>de</strong>l als uits<strong>te</strong>kend aanbevelen.<br />
mt<br />
Het blijkt ech<strong>te</strong>r, dat wg in dit opzicht hebben<br />
misgetast, want <strong>de</strong>zer dagen lazen wg in het Zeitschrift<br />
für angew. Chemie het volgen<strong>de</strong> van <strong>de</strong> hand<br />
van m A. EICHENGRÜN : „Het Antiarthrin, een<br />
nieuw (!) mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen jicht en gewrichtsrheumatisme,<br />
moet, als men <strong>de</strong> daarbij verstrek<strong>te</strong> gegevens ma«<br />
gelooven, volgens een at<strong>te</strong>st van een professor aan<br />
een universi<strong>te</strong>it, zijn „een praeparaat waarvan een<br />
„dusdanige samens<strong>te</strong>lling nog niet bekend was" en<br />
„waarvan <strong>de</strong> bereidingswijze geen willekeurig mengsel<br />
„is van <strong>de</strong> drie hoofd bestand<strong>de</strong>elen, maar berust op<br />
„streng we<strong>te</strong>nschappelijken grondslag met inachtneming<br />
van <strong>de</strong> daarbg noodzakelgke chemische<br />
„veran<strong>de</strong>ringen, waardoor <strong>de</strong> quantitatieve en qualitative<br />
samens<strong>te</strong>lling van Antiarthrin nauwkeurig<br />
„wordt vastges<strong>te</strong>ld."<br />
. (*) Wy cursiveeren.<br />
ftP J? e i h T'f ia . Rie<strong>de</strong>n, toch het mid<strong>de</strong>l<br />
met recht kwakzalverg kan wor<strong>de</strong>n genoemd, omdat<br />
het als zoodanig, hoegenaamd niets tot <strong>de</strong> genezing<br />
heeft bijgebracht. Om <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> re<strong>de</strong>n breiU<br />
<strong>de</strong> eene geneesheer, die het vertrouwen van <strong>de</strong>n<br />
patient heeft, hem bg ie<strong>de</strong>r bezoek verliehting<strong>te</strong>rwgl<br />
een an<strong>de</strong>r, die precies hetzelf<strong>de</strong> voor<br />
schrijft, hem hoegenaamd geen baat aanbrengt. Het<br />
is <strong>de</strong> werking op het zenuwges<strong>te</strong>l, het kalmeeren<br />
van <strong>de</strong>n lij<strong>de</strong>r, waardoor <strong>de</strong> bloedsomloop meer gelgkmatig<br />
wordt geregeld, die op zgn beurt we<strong>de</strong>r<br />
verbe<strong>te</strong>ring bewerkt in <strong>de</strong> gestoor<strong>de</strong> spijsver<strong>te</strong>ring<br />
of in an<strong>de</strong>re hchaamsfunctiën. Het geneesmid<strong>de</strong>l<br />
dat werd voorgeschreven, biedt daarbg vaak geen<br />
of slechts een onbedui<strong>de</strong>n<strong>de</strong> hulp. Een mid<strong>de</strong>ltje<br />
waarin <strong>de</strong> lij<strong>de</strong>r onbepaald vertrouwen heeft, het<br />
moge afkomstig zijn uit een kwakzalversfabriek of<br />
van een ou<strong>de</strong> baker, kan op <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> wijze een rol<br />
jpelen ; dit valt nietje ontkennen, doch daadwerfe?-^<br />
doei; ^W- gi l meD J al _en wajmg^r^ei **^
werken<strong>de</strong> beatand<strong>de</strong>elen bevat, is er dikwijls la<strong>te</strong>r<br />
groot na<strong>de</strong>el van <strong>te</strong> verwach<strong>te</strong>n.<br />
On<strong>de</strong>r <strong>de</strong> vele merkwaardige voorbeel<strong>de</strong>n, waarme<strong>de</strong><br />
wij <strong>de</strong> bewering kannen staven, dat een onbepaald<br />
vertrouwen eenige uitwerking kan hebben,<br />
is een <strong>de</strong>r bekends<strong>te</strong> het voortdurend gebruiken<br />
van <strong>de</strong> praepara<strong>te</strong>n van Mat<strong>te</strong>i, in <strong>de</strong> hoogere kringen<br />
<strong>te</strong> 's Gravenhage ; <strong>de</strong> zeer tiooge prjjs maakt<br />
gelukkig, dat dit bijgeloof zich niet ver<strong>de</strong>r uitbreidt.<br />
Onze lezers we<strong>te</strong>n dat het absoluut niets an<strong>de</strong>rs is<br />
als schoon wa<strong>te</strong>r, afgeleverd in kleine fleschjes van<br />
verschillen<strong>de</strong> kleur en daarna bes<strong>te</strong>mpeld met <strong>de</strong>n<br />
naam van electrici<strong>te</strong>it, roo<strong>de</strong>, blauwe of gele, al<br />
naar gelang van <strong>de</strong> kleur van het fleschje, — 't !<br />
moet druppelsgewijze ingenomen wor<strong>de</strong>n.<br />
Dit aanwen<strong>de</strong>n van wa<strong>te</strong>r in druppels als een<br />
universeel geneesmid<strong>de</strong>l voor allerlei kwalen blijkt j<br />
ons ook al weer niet nieuw <strong>te</strong> zijn ; <strong>de</strong>zer dagen<br />
kwam ons on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> oogen een recept van een beroemd<br />
elixer, dat on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> dames aan het hof van Napoleon<br />
III omstreeks 1865 geduren<strong>de</strong> eenigen tijd<br />
groo<strong>te</strong>n opgang maak<strong>te</strong>. Een <strong>de</strong>r bekwaams<strong>te</strong><br />
geneesheeren van dien tijd had het recept samenges<strong>te</strong>ld.<br />
We schrijven het let<strong>te</strong>rlijk af, met <strong>de</strong><br />
vertaling ach<strong>te</strong>r <strong>de</strong> latgnsche <strong>te</strong>rmen :<br />
B. Aqua fontis 100 gr. (= bronwa<strong>te</strong>r),<br />
lila repetita 40 gr. (= dit nog eens),<br />
Ea<strong>de</strong>m stillata 12 gr. (= hetzelf<strong>de</strong>, druppelsgewijs),<br />
Hydrogeni protoxyd 0 gr. 30 (= wa<strong>te</strong>r),<br />
Nil aliud 1 gr. 25 (= niets an<strong>de</strong>rs).<br />
Drie maal per dag een druppel.<br />
De dames bevon<strong>de</strong>n er zich won<strong>de</strong>rwel bij, doch<br />
toen <strong>de</strong> hertogin van M. . . . zich eens een vertaling<br />
van het recept liet geven, werd ze rood van<br />
toorn over <strong>de</strong> beetnemerij van <strong>de</strong>n beroem<strong>de</strong>n geneesheer<br />
en — met <strong>de</strong> glorie van het elixer was<br />
het gedaan.<br />
Uit het voorbeeld van <strong>de</strong> gekleur<strong>de</strong> wa<strong>te</strong>relectrici<strong>te</strong>it<br />
van Mat<strong>te</strong>i blijkt, dat vele groo<strong>te</strong> dames van<br />
<strong>de</strong>n <strong>te</strong>genwoordigen tijd langer dupe blijven van<br />
een geheimzinnig recept dan hare zus<strong>te</strong>rs een kwart<br />
eeuw gele<strong>de</strong>n.<br />
Yerbod Tan adver<strong>te</strong>eren van kwakzalverijen<br />
in Wur<strong>te</strong>mberg.<br />
*Gelijk bekend is, is door geheel Duitscjiland ver- i<br />
bo<strong>de</strong>n' het aanprijzen en aankondigen van geheimmid<strong>de</strong>len<br />
door adver<strong>te</strong>nties, reclames, circulaires enz.,<br />
<strong>te</strong>nzij <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling nauwkeurig daarbij vermeld<br />
wordt en geen aanwijzing geschiedt van <strong>de</strong> kwalen,<br />
ziek<strong>te</strong>n of gebreken waarbij 2ij *als genees- oi voorbehoedmid<strong>de</strong>len<br />
dienst hee<strong>te</strong>n <strong>te</strong> doen.<br />
De Wur<strong>te</strong>mbergsche règeering is het vorige jaar<br />
nog een stap ver<strong>de</strong>r gegaan en heeft een lijstje van<br />
mid<strong>de</strong>ltjes bekend gemaakt die in elk geval niet<br />
mogen wor<strong>de</strong>n geadver<strong>te</strong>erd, al wordt hun samens<strong>te</strong>lling<br />
me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld en wel, zooals <strong>de</strong> minis<strong>te</strong>rieele<br />
circulaire zegt : <strong>de</strong>els omdat zij volkomen werkeloos<br />
zijn, <strong>de</strong>els omdat het aankondigen, aanprijzen en<br />
verkoopen met allerlei bedrog samenhangt.<br />
Op dit verbodlijstje, hetwelk volgens <strong>de</strong>n minis<strong>te</strong>r<br />
van tijd tot tijd zal wor<strong>de</strong>n aangevuld, komen <strong>de</strong><br />
volgen<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len voor, waarvan verschei<strong>de</strong>ne ook<br />
in Ne<strong>de</strong>rland niet onbekend zijn en een treurige<br />
vermaardheid hebben verkregen als kwakzalverij<br />
maar toch helaas ! vrijelijk mogen wor<strong>de</strong>n geadver<strong>te</strong>erd<br />
:<br />
Antirheumatische en an tiarthritische bloedzuiveringsthee<br />
van Franz Wilhelm.<br />
Lintwormmid<strong>de</strong>l van Th. Eonetzky.<br />
Breukzalf van Joh. Wöhrle.<br />
Dentila van Gere Dotzer.<br />
Haematon van apotheker (?) Haitzema <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Herba Polygonum van Emil Gor<strong>de</strong>l.<br />
Krui<strong>de</strong>naether van Ernst Wei<strong>de</strong>mann.<br />
Dr. R. SchifTmann'8 asthma-poe<strong>de</strong>r, geleverd door<br />
<strong>de</strong> firma Daube & Co. <strong>te</strong> Berlijn.<br />
M. Schütze's UniversaaJzalf.<br />
M. Schütze's bloedreinigingsthee.<br />
Volta-kruis.<br />
Electro volta-kruis.<br />
Volta-s<strong>te</strong>r.<br />
Warner's safe cure.<br />
Verantwoor<strong>de</strong>lijkheid voor <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties<br />
in <strong>de</strong> nieuwsbla<strong>de</strong>n.<br />
*Het is een voortduren<strong>de</strong> ergernis voor ie<strong>de</strong>r, die<br />
<strong>de</strong> zaak nauwkeurig nagaat, hoe op <strong>de</strong> vier<strong>de</strong> bladzij<strong>de</strong><br />
onzer kran<strong>te</strong>n en niet zel<strong>de</strong>n bovendien on<strong>de</strong>r<br />
<strong>de</strong> extra reclames »<strong>te</strong>gen 50 ets. <strong>de</strong> regel" <strong>de</strong> bedriegerijen<br />
met zoogenaam<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len plaats<br />
vin<strong>de</strong>n. Ook bla<strong>de</strong>n doen geregeld mee die op hun<br />
eerlijken naam prijs s<strong>te</strong>llen, wier redacties behooren<br />
tot <strong>de</strong> meest ontwikkel<strong>de</strong>n in <strong>de</strong>n lan<strong>de</strong> en wier<br />
uitgevers zich beleedigd ach<strong>te</strong>n, wanneer men hen<br />
wil rangschikken on<strong>de</strong>r helers van <strong>de</strong>ze bedriegers,<br />
wier manoeuvres niet kunnen <strong>te</strong>n uitvoer wor<strong>de</strong>n<br />
gelegd zon<strong>de</strong>r <strong>de</strong>ze gewillige en altijd vaardige<br />
me<strong>de</strong>hulp <strong>de</strong>r dagbladpers.<br />
Om strjjd antwoor<strong>de</strong>n <strong>de</strong>ze redacties en uitgevers,<br />
dat zij niets <strong>te</strong> maken hebben met <strong>de</strong>ze adver<strong>te</strong>ntiekolommen<br />
(en reclames <strong>te</strong>gen 50 cts. <strong>de</strong> regelj* ! !),<br />
die bui<strong>te</strong>n hunne verantwoor<strong>de</strong>lijkheid geplaatst<br />
wor<strong>de</strong>n. Tegenover elkan<strong>de</strong>r in het publiek <strong>de</strong>ze<br />
woor<strong>de</strong>n maar <strong>te</strong>lkens herhalen<strong>de</strong>, zijn er velen die<br />
zich er door om <strong>de</strong>n tuin la<strong>te</strong>n lei<strong>de</strong>n alsof het <strong>de</strong><br />
waarheid kon zijn.<br />
De rech<strong>te</strong>rlijke macht <strong>de</strong>nkt er an<strong>de</strong>rs over. In<br />
Duitschland is het adver<strong>te</strong>eren van geheimmid<strong>de</strong>leu<br />
verbo<strong>de</strong>n ; — herhaal<strong>de</strong>lijk reeds werd een drukker<br />
of uitgever daarom veroor<strong>de</strong>eld; al of niet <strong>te</strong> gelgker<br />
tijd met <strong>de</strong>n inzen<strong>de</strong>r <strong>de</strong>r adver<strong>te</strong>ntie. Nu weer<br />
onlangs werd. <strong>te</strong> Breslau <strong>de</strong> redac<strong>te</strong>ur-uitgever van<br />
het Breslauer-Dagblad veroor<strong>de</strong>eld tot 10 maal 30<br />
M. boe<strong>te</strong> (ƒ 180), wegens het plaatsen in zijn blad<br />
van 10 adver<strong>te</strong>nties van geheimmid<strong>de</strong>leu. Met <strong>de</strong>n<br />
verkoop had hij niets <strong>te</strong> maken; zijn blad had ze<br />
geplaatst ; — hn", <strong>de</strong> redac<strong>te</strong>ur-uitgever toets voor<br />
<strong>de</strong>n inhoud aansprakelijk.<br />
Ingezon<strong>de</strong>n.<br />
DEN HAAG, 14 April 1900.<br />
Wele<strong>de</strong>lgeboren Heer!<br />
Met genoegen zag ik in No. 4 dat Dr. BRCINSMA<br />
eens opgetre<strong>de</strong>n is <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> brutale ti<strong>te</strong>laan matiging<br />
van Belgische tandheelkundigen in Noord-Brabant. Zooals<br />
U, maar misschien niet alle lezers we<strong>te</strong>D, is dàt niet<br />
<strong>de</strong> eenige wjjze om 't publiek om <strong>de</strong>n tuin <strong>te</strong> lei<strong>de</strong>o.<br />
In Den Haag duiken s<strong>te</strong>eds meer op <strong>de</strong> zoogenaam<strong>de</strong><br />
mee. <strong>de</strong>ntis<strong>te</strong>'s. Een goe<strong>de</strong>, Hollandsehe naam daarvoor<br />
is kunstgebit<strong>te</strong>n maker.<br />
Maar dat : „méc." dat doet 't hem nog meer.<br />
Vele personen hebben wel eens hier ot daar zien<br />
staan med. doet. en lezen allicht dan ook med. <strong>de</strong>ntis<strong>te</strong>.<br />
Maar 't meest trekt natuurlijk het onbeken<strong>de</strong>. „Méc."<br />
en dan nog <strong>de</strong>ntis<strong>te</strong>, dat moet wel een erg knap mensch<br />
wezen. Zoo re<strong>de</strong>neert 't publiek en komt dan dikwijls<br />
bedrogen uit.<br />
In Duitschland is 't in alle geval verbo<strong>de</strong>n een ti<strong>te</strong>l<br />
<strong>te</strong> gebruiken, waaruit men zou kunnen <strong>de</strong>nken met een<br />
gediplomeerd persoon <strong>te</strong> doen <strong>te</strong> hebben, zoodat b.v.<br />
iemand, die zich Zahn*art. noem<strong>de</strong> (d.i. Zahn-artist !),<br />
veroor<strong>de</strong>eld werd. Het publiek zoü hebben kunnen <strong>de</strong>nken<br />
dat er stond Zahn-arzt.<br />
Het zijn strenge maar goe<strong>de</strong> maatregelen !<br />
Hoogach<strong>te</strong>nd,<br />
Uw dnr.,<br />
ARTHUR HERCKENRATH.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuwe le<strong>de</strong>n zjjn toegetre<strong>de</strong>n <strong>de</strong> heeren: ._<br />
W. Bal, arts <strong>te</strong> Groot Ammers.<br />
W. M. Blom, „ „ Krimpen.<br />
J. C. Bom, '„ „ Nieuwekerk.<br />
J. Broek, , „ Bovenkarspel.<br />
J. Frank, „ „ Hengelo.<br />
U. G. Schilthuis Jz. » „ Groningen.<br />
Z. H. M. Swaap, tandmees<strong>te</strong>'r „ Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Dr. Thomas van Wfjk, arts ,, Lei<strong>de</strong>n.<br />
E. Uniken v. d. Tuuk. n n Musselkanaal.<br />
Dr. J. W. Wicherink, B „ Alkmaar.<br />
W. F. A. Wijnen, tandarts „ Nymegen.<br />
A. H. <strong>te</strong> 's G. Uit uw stukje hebben wjj een ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong> weggela<strong>te</strong>n,<br />
dat met <strong>de</strong> zaak zelve, het voeren van ti<strong>te</strong>ls, niets<br />
<strong>te</strong> maken had. Wg maken u ver<strong>de</strong>r opmerkzaam, dat ook<br />
<strong>de</strong> ti<strong>te</strong>l van tand-arfó onjuist is ; in Ne<strong>de</strong>rland wordt, na;<br />
gunstig afgelegd examen, <strong>de</strong> ti<strong>te</strong>l en bevoegdheid van<br />
tand mees<strong>te</strong>r verleend.<br />
Dr. H. B. Jóhz. <strong>te</strong> W. Dank voor uwe me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen ,<br />
omtrent Bys<strong>te</strong>rveld vindt gjj iets in dit no.<br />
Gaarne vernamen wjj, als 't u mogelijk is, iets meer over<br />
dien tuberculose-genezer, wjj hebben nog nooit iets van hem<br />
gehoord.<br />
Wjj hebben <strong>de</strong> aandacht van <strong>de</strong> Redactie van het door<br />
u bedoel<strong>de</strong> Tijdschrift op <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie van Reimanns<br />
gevestigd.<br />
Toezen<strong>de</strong>r van <strong>de</strong> Nieuwe Koerier. Over dien "krui<strong>de</strong>nwijn<br />
hopen wij spoedig iets na<strong>de</strong>rs mee <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen.<br />
Aan <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties van die geneesheeren is niets <strong>te</strong> doen,<br />
ofschoon wjj zoo'n wijze van optre<strong>de</strong>n alles behalve fraai vin<strong>de</strong>n.<br />
A. B. <strong>te</strong> L. „Asiatique", het haarkleurmid<strong>de</strong>l van LAMMESS,.<br />
dat <strong>te</strong>genwoordig weer zoo druk geadver<strong>te</strong>erd wordt, is reeds<br />
in 1884 in ons blad behan<strong>de</strong>ld. Het is een oplossing van<br />
bismuth, ongeveer overeenkomen<strong>de</strong> met het voorschrift van<br />
Naguet, dat o.a. nog in het Maandblad van Sep<strong>te</strong>mber 1898<br />
is opgenomen, Aan uw verzoek om dit mid<strong>de</strong>l nog eens in<br />
ons blad <strong>te</strong> bespreken kunnen wij niet voldoen ; al eenige<br />
malen hebben wjj me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld dat, na alles wat wn in ons<br />
blad reeds hebben gezegd over al die haarkleurmid<strong>de</strong>len en<br />
haargroeimid<strong>de</strong>len (in hoofdzaak toilet-artikel en) wg <strong>de</strong> beschikbare<br />
ruim<strong>te</strong> voor o.i. meer belangrijke zaken moe<strong>te</strong>n<br />
openhou<strong>de</strong>n. Wie zoo ij<strong>de</strong>l is dat hij zjjn haar wenscht <strong>te</strong><br />
kleuren of zoo lichtgeloovig dat bij, op advies van <strong>de</strong>zen of<br />
genen kapper, meent1 dat het uitgevallen haar, door een<br />
wa<strong>te</strong>rtje, weer aangroeit, moet het zelf we<strong>te</strong>n als hjj veel<br />
geld voor een niets-be<strong>te</strong>ekenend mid<strong>de</strong>l wil uitgeven. Alléén<br />
wanneer <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>ltjes voor <strong>de</strong> gezondheid scha<strong>de</strong>lijke stoffen<br />
bevat<strong>te</strong>n, zullen wij, zoo noodig, daar<strong>te</strong>gen waarschuwen.<br />
K. 8. <strong>te</strong> B. Tot ons leedwezen geen on<strong>de</strong>rwerp voor ons<br />
blad.<br />
J. F. <strong>te</strong> H. Dank voor <strong>de</strong> toegezon<strong>de</strong>n poe<strong>de</strong>rs; zg wor<strong>de</strong>n<br />
on<strong>de</strong>rzocht. Tegen <strong>de</strong> door u bedoel<strong>de</strong> wormpatronen is reeds<br />
geschreven in het Maandblad van Februari 1893.<br />
Dr. G. W. B. <strong>te</strong> B. Wjj betuigen u onzen dank voor <strong>de</strong><br />
gezon<strong>de</strong>n Marïènba<strong>de</strong>r Reductions Pillen; het is verschrikkelijk<br />
wat <strong>te</strong>genwoordig een reclame \ oor die pillen wordt gemaakt.<br />
Zy wor<strong>de</strong>n thans on<strong>de</strong>rzocht om na <strong>te</strong> gaan of <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling<br />
in<strong>de</strong>rdaad met <strong>de</strong> <strong>de</strong>sbetreffen<strong>de</strong> opgaaf overeenkomt.<br />
Na afloop van het on<strong>de</strong>rzoek, komen wjj op <strong>de</strong>ze zaak <strong>te</strong>rug-<br />
Het boekje : „De mensch en zijne eet-malen" ontvingen wjj.<br />
<strong>te</strong> laat voor dit no.; dus hierover la<strong>te</strong>r.<br />
G. H. L. B. op Atjéh, (Sibang). Schrjjven en postwissel<br />
in or<strong>de</strong> ontvangen. Van uw veran<strong>de</strong>rd adres is nota genomen.<br />
Dr. S. H. v. E.<strong>te</strong>B. Dank voor uwe me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling omtrent<br />
Bijs<strong>te</strong>rvela\ De Drank van v. d. Helm, een schan<strong>de</strong>lijk kwakzalversmidael,<br />
is al on<strong>de</strong>rzocht en besproken in <strong>de</strong> Maandbla<strong>de</strong>n<br />
van 'Dec. '91 en Aug. '94. Hjj bestaat uit een aftreksel<br />
van een of meer plan<strong>te</strong>n<strong>de</strong>elen en bevat o. m. 1 proc.<br />
azijnzuur en N.B. 4 proc. ammoniakaluin ; en dal wordt voor<br />
kin<strong>de</strong>ren aanbevolen I<br />
— Met dit nommer wordt <strong>de</strong> op 29 April j.1. geslo<strong>te</strong>n le<strong>de</strong>nlijst<br />
over 1900 verzon<strong>de</strong>n. Zooals gewoonlijk zgn met een *<br />
aangeduid <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n, die hun contributie over 1900 reeds<br />
•gezon<strong>de</strong>n hebben, en met f zjj, die bovendien nog een extrabjjdrage<br />
voor <strong>de</strong> kas hebben gegeven.<br />
Den le<strong>de</strong>n, die hun contributie nog niet hebben betaald,<br />
wordt beleefd verzocht, <strong>te</strong>n ein<strong>de</strong> moei<strong>te</strong> en kos<strong>te</strong>n aan<br />
<strong>de</strong> Vereeniging <strong>te</strong> besparen, dit alsnog per postwissel <strong>te</strong> doen.<br />
In <strong>de</strong>n loop van Mei zal an<strong>de</strong>rs over het nog niet betaal<strong>de</strong><br />
per quitantie wor<strong>de</strong>n beschikt.<br />
Nogmaals verzoeken wij oaze le<strong>de</strong>n, ie<strong>de</strong>r in zijn kring'<br />
pogingen aan <strong>te</strong> wen<strong>de</strong>n tot vermeer<strong>de</strong>ring van het le<strong>de</strong>ntal.<br />
De Vereeniging heeft meer moreelen en finantieelen<br />
s<strong>te</strong>un noodig om haren strjjd met kracht voort <strong>te</strong> zet<strong>te</strong>n.<br />
Met een weinig moei<strong>te</strong> en een hartig woord van <strong>de</strong> zjj<strong>de</strong><br />
onzer le<strong>de</strong>n zou het getal <strong>de</strong>elnemers in <strong>de</strong>n strgd ongetwijfeld<br />
groo<strong>te</strong>r kunnen zjjn, wanneer n.1. ie<strong>de</strong>r van hen<br />
vrien<strong>de</strong>n en kennissen aanspoor<strong>de</strong> om onze gele<strong>de</strong>ren <strong>te</strong><br />
helpen vers<strong>te</strong>rken. Propaganda-circulaires zjjn by <strong>de</strong>n<br />
Secretaris-penningmees<strong>te</strong>r <strong>te</strong> verkregen.<br />
— Onze le<strong>de</strong>n ontvangen met dit no. No. 44 <strong>de</strong>r „Berich<strong>te</strong>n'*<br />
bevat<strong>te</strong>n<strong>de</strong> het jaarverslag en <strong>de</strong> concept-rekening over 189&.<br />
Herhaal<strong>de</strong> Waarschuwingen.<br />
Pastilles Poncelet. Nog s<strong>te</strong>eds wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong>ze-<br />
Pastilles, in groo<strong>te</strong> geïllustreer<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties, als een<br />
onfeilbaar mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen tal van kwalen aanbevolen-<br />
On<strong>de</strong>r meer wordt er van gezegd : „Zij bezit<strong>te</strong>n al <strong>de</strong><br />
voor<strong>de</strong>elen <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re hoestmid<strong>de</strong>len zon<strong>de</strong>r een enkel<br />
hunner inconveniën<strong>te</strong>n <strong>te</strong> hebben".<br />
Laat ons eens nagaan of dit waar is. De pastilles<br />
bestaan volgens opgave in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie uit <strong>te</strong>er, chloorzure<br />
potasch, ipecacuanha en zoethout, <strong>te</strong>rwjjl in enkelevroegere<br />
adver<strong>te</strong>nties co<strong>de</strong>ïne in <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling was opgenomen<br />
en in an<strong>de</strong>re niet.<br />
Het on<strong>de</strong>rzoek van onze le<strong>de</strong>n, <strong>de</strong> heeren J. C. v. D.<br />
HARST J. JZ. en H. SIJTSEMA , heeft in<strong>de</strong>rdaad aangetoond<br />
<strong>de</strong> aanwezigheid van chloorzure potasch en ipecacuanha<br />
,' <strong>te</strong>rwijl er veel waarschijnlijkheid — doch<br />
geen zekerheid — was voor het voorhan<strong>de</strong>n zijn van<br />
co<strong>de</strong>ïne.<br />
Wanneer wij <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong> stof, een s<strong>te</strong>rk vergif, nu<br />
zelfs bui<strong>te</strong>n onze beschouwing la<strong>te</strong>n, dan zijn nog <strong>de</strong><br />
twee an<strong>de</strong>re stoffen, die trouweDS zeer ou<strong>de</strong>, beken<strong>de</strong><br />
geneesmid<strong>de</strong>len zijn, geenszins als zoo onscha<strong>de</strong>lijk <strong>te</strong><br />
bes<strong>te</strong>mpelen, dat het geregeld gebruik daarvan aan<br />
ie<strong>de</strong>reen kan wor<strong>de</strong>n aanbevolen. En dan nog wel ook<br />
aan kin<strong>de</strong>ren !<br />
In<strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el ; een geregeld gebruik van ipecacuanha-<br />
— een s<strong>te</strong>rk braakmid<strong>de</strong>l — kan voor sommige lij<strong>de</strong>rs<br />
(en juist o. a. voor die lij<strong>de</strong>rs aan wie PONCELET hulp<br />
belooft), zelfs al is <strong>de</strong> hoeveelheid zeer gering, hoogst<br />
ernstige gevolgen na zich sleepen, en ook <strong>de</strong> chloorzure<br />
potasch mag slechts met groo<strong>te</strong> voorzichtigheid inwendig<br />
wor<strong>de</strong>n gebruikt. Reeds dikwijls heeft het onoor<strong>de</strong>elkundig<br />
innemen van <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong> stof <strong>de</strong>n dood veroorzaakt.<br />
Tegenover al <strong>de</strong>ze na<strong>de</strong>elen bie<strong>de</strong>n <strong>de</strong> Pastilles Poncelet<br />
geen enkel voor<strong>de</strong>el. Toegegeven dat <strong>de</strong> bestand<br />
<strong>de</strong>elen daarvan enkele - malen in<strong>de</strong>rdaad heilzaam kunnen<br />
werken bij sommige gevallen van verkoudheid,<br />
keelpijn of zoo iets, dan kan men die bestand<strong>de</strong>elen, in<br />
elke gewensch<strong>te</strong> hoeveelheid, even goed bij ie<strong>de</strong>r apotheker<br />
hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> krijgen, en zeker niet duur<strong>de</strong>r.
No. 6. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. Juni 1900,<br />
MAANDBLAD<br />
UITGEGETEN DOOR DE VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Afle brieveo, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wflnne, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
Lid <strong>de</strong>r VKRÏKMGING TEGEN DE KWAKZALVERIJ is,elk<br />
die hau doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaarlijksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt van I Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 December<br />
aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-p<br />
enningmees<strong>te</strong>r ingewacht, die daarvoor in Februari<br />
formulieren toezendt. Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van het blad, zooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van di enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand.* Prijs<br />
per jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUÜE DER VEREENIGINGL<br />
J. 11 van Eik, <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
6. B. Schmidt, <strong>te</strong> it<br />
Br. H. Borger, <strong>te</strong><br />
Mr. A. C. va <strong>te</strong><br />
A. J. Wonne,"<strong>te</strong><br />
Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r.<br />
GETAL LEDEN 745.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n :<br />
Art. 1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen ;<br />
G. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen, van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen ;<br />
c. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en o genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen, die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke bepalingen <strong>te</strong>r<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad Is geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
INHOUD.<br />
Pun<strong>te</strong>n <strong>te</strong>r behan<strong>de</strong>ling op <strong>de</strong> Alg. Verga<strong>de</strong>ring <strong>de</strong>r Vereeniging:.<br />
Hoofdartikel: Geneeskundige „Institu<strong>te</strong>n."<br />
Berich<strong>te</strong>n: Gratis-verspreiding van het Maandblad. —Het<br />
Staphors<strong>te</strong>r boertje op reis. — Kwakzalver in 't kwadraat.<br />
— Een concurrent van het boertje van Staphorst. — De<br />
praktijk van v. Bgs<strong>te</strong>rveld. — Een gelukkig zeldzame adver<strong>te</strong>ntie.<br />
Groo<strong>te</strong>re artikelen: Een patiënt van van Bjjs<strong>te</strong>rveld. —<br />
Benedictijner mid<strong>de</strong>len van <strong>de</strong> Abdjj van Backfastleigh. —<br />
Dennenbalsem. — Nagemaak<strong>te</strong> Pink-pillen. — Ongeoorloof<strong>de</strong><br />
reclame voor geheimmid<strong>de</strong>len. — Kwakzalvereadver<strong>te</strong>nties.<br />
— Bet geloof aan kwakzalversmid<strong>de</strong>len in Friesland.<br />
Rechtszaken: Sanguinose-<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>.<br />
op Dinsdag 26 Juni 1900, -'s namiddags 272 nur,<br />
in een <strong>de</strong>r lokalen van firasnapolsky<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
AGENDA.<br />
1. Me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen van het Bestuur.<br />
2. Vasts<strong>te</strong>lling van bet Verslag <strong>de</strong>r Algemeene Verga<strong>de</strong>ring,<br />
gehou<strong>de</strong>n op 24 Oct. 1899 (Berich<strong>te</strong>n no. 43).<br />
3. Vasts<strong>te</strong>lling van het Jaarverslag over 1899 (Berich<strong>te</strong>n<br />
no. 44).<br />
4. Rapport <strong>de</strong>r Commissie, belast met het nazien <strong>de</strong>r<br />
Rekening en Verantwoording over 1898 en 1899<br />
(Berich<strong>te</strong>n nos. 43 en 44).<br />
5. Benoeming eener Commissie tot het nazien <strong>de</strong>r Rekening<br />
en Verantwoording over bet loopen<strong>de</strong> jaar.<br />
6. Verkiezing van 2 Bestuursle<strong>de</strong>n, <strong>te</strong>r* voorziening in<br />
<strong>de</strong> vacatures, ontstaan door het tussebentijds bedanken<br />
van <strong>de</strong> heeren Mr. A. C. VAN BLOMMESTEIN en G.<br />
B. SCHMIDT.<br />
Door het bestuur wor<strong>de</strong>n aanbevolen <strong>de</strong> heeren :<br />
a. (vacature v. Blommes<strong>te</strong>in, attr. 31 Dec. 1903)<br />
Mr. H. MASSINK, advocaat en procureur <strong>te</strong> Am<br />
s<strong>te</strong>rdam en E. TH, SMEETS, controleur van het<br />
kadas<strong>te</strong>r aldaar;<br />
b. (vacature Schmidt, aftr. 31 Dec. 1901) J. VAN<br />
RIEL, militair apotheker le kl. <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam en<br />
JB. T1GLER WIJBRANDI, apotheker <strong>te</strong> Utrecht.<br />
7. Verkiezing van een Bestuurslid, <strong>te</strong>r voorziening in<br />
<strong>de</strong> vacature, op 31 Dec. a.s. ontstaan<strong>de</strong>, door <strong>de</strong><br />
periodieke aftreding van Dr. H. BURGER.<br />
Door het Bestuur wor<strong>de</strong>n aanbevolen <strong>de</strong> Heeren:<br />
Dr. W. RUTGERS VAN DER LOEPF, arts <strong>te</strong><br />
Ams<strong>te</strong>rdam en Dr. C. J. L. FEITH, arts <strong>te</strong> 's Gravenhage.<br />
8. Bespreking van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len, die tot het doel <strong>de</strong>r<br />
Vereeniging kunnen bijdragen.<br />
Namens het Bestuur,<br />
J. M. VAN ELK, voorzit<strong>te</strong>r.<br />
A. J. WIJNNE, secretaris-penningmees<strong>te</strong>r.<br />
Geneeskundige - „Institu<strong>te</strong>n".<br />
Het is vooral in Parijs, dat verschillen<strong>de</strong> van<br />
<strong>de</strong>rgelijke z.g. Institu<strong>te</strong>n bestaan, die wij al menigmaal<br />
met een zwar<strong>te</strong> kool hebben ge<strong>te</strong>ekend. Wij<br />
noemen slechts, als sprekend voorbeeld, het Institut<br />
Drouet. In <strong>de</strong>n laats<strong>te</strong>n tijd zijn er weer enkele<br />
on<strong>de</strong>r nieuwe namen opgetre<strong>de</strong>n, nl. het Institut<br />
1 National <strong>de</strong> la Surdité en <strong>de</strong> Académie JDermothéra-<br />
' pique, waaromtrent ons oor<strong>de</strong>el werd gevraagd. Wij<br />
hebben ons daarom met aie inrichtingen in verbinding<br />
ges<strong>te</strong>ld, <strong>te</strong>nein<strong>de</strong> <strong>de</strong> wijze van „werken" <strong>te</strong><br />
leeren kennen, en zooals wij wel dach<strong>te</strong>n, 't is alles<br />
weer het oudje liedje. Al die „Institu<strong>te</strong>n" werken<br />
zoo wat volgens 't zelf<strong>de</strong> mo<strong>de</strong>l, ja zelfs bie<strong>de</strong>n tie<br />
brieven, die van daaruit aan <strong>de</strong>n lij<strong>de</strong>r wor<strong>de</strong>n<br />
opgezon<strong>de</strong>n, in inhoud en vorm, dikwijls zooveel<br />
overeenkomst aan, dat het i<strong>de</strong>e wel eens bij ons is<br />
opgekomen, dat meer dan één inrichting door <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong><br />
personen wor<strong>de</strong>n gedreven. Zekerheid dienaangaan<strong>de</strong><br />
is ech<strong>te</strong>r moeilijk <strong>te</strong> krijgen.<br />
Waar die „Institu<strong>te</strong>n" nu in hun optre<strong>de</strong>n zooveel<br />
overeenkomst vertoonen, is het o. i. niet noodig<br />
elk afzon<strong>de</strong>rlijk <strong>te</strong> bespreken, maar komt het ons<br />
wenschelijker voor, <strong>te</strong>r waarschuwing, nog eens een<br />
I algemeen beeld <strong>te</strong> <strong>te</strong>ekenen. Ex uno disce omnes.<br />
De „Institu<strong>te</strong>n" presen<strong>te</strong>eren zich aan 't publiek<br />
door adver<strong>te</strong>nties — meestal on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> rubriek van<br />
j speciale reclames opgenomen — waarin on<strong>de</strong>r belof<strong>te</strong><br />
van genezing van een of meer kwalen, het adres<br />
wordt opgegeven, waar men inlichtingen kan krijgen<br />
of een courant kan aanvragen, die bij lezing blijkt<br />
<strong>de</strong> won<strong>de</strong>ren <strong>de</strong>r inrichting met <strong>de</strong>n noodigen ophef<br />
<strong>te</strong> vermel<strong>de</strong>n. Een lij<strong>de</strong>r, meestal iemand die reeds<br />
ergens an<strong>de</strong>rs <strong>te</strong>vergeefs hulp heeft gezocht en niet<br />
gevon<strong>de</strong>n, (omdat zijn kwaal niet voor genezing<br />
vatbaar is — doofheid vooral speelt hier een groo<strong>te</strong><br />
j rol), aangelokt door <strong>de</strong> mooie adver<strong>te</strong>ntie, wil het<br />
mid<strong>de</strong>l van het „Instituut" ook nog eens probeeren<br />
en schrijft dus om <strong>de</strong> noodige inlichtingen.<br />
Als antwoord daarop ontvangt hij een dikwijls<br />
gedruk<strong>te</strong>n brief ('t gaat daar alles machinaal !) waarin<br />
hem hoop op genezing wordt gegeven, maar, opdat<br />
<strong>de</strong> „geneesheer" van het gesticht een goed oor<strong>de</strong>el<br />
kunne vellen, wordt <strong>de</strong> lij<strong>de</strong>r uitgenoodigd een z.g.<br />
vragenbrief in <strong>te</strong> vullen, waarin tal van bijzon<strong>de</strong>rhe<strong>de</strong>n<br />
omtrent <strong>de</strong>n zieke en <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong> moe<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n<br />
beantwoord. Is dit geschied -— en 't blijkt, dat<br />
het er niets op aankomt wat men schrijft, want wij<br />
hebben menigmaal antwoor<strong>de</strong>n gelezen, waaruit<br />
volstrekt geen ziek<strong>te</strong>beeld was <strong>te</strong> vormen — dan komt<br />
een brief <strong>te</strong>rug, dat <strong>de</strong> „Dok<strong>te</strong>r" <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong> heeft<br />
I herkend als dit of dat, en dat genezing zeker is,<br />
wanneer men slechts zijn raad' opvolgt en gebruik<br />
"maakt van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len of instrumen<strong>te</strong>n die het<br />
„Instituut" verschaft, 't Is nu alleen maar noodig,<br />
dat men vooraf een zeker, meestal vrij hoog bedrag<br />
overzendt en , . . genezen is men ? Neen, zoover<br />
is 't nog niet. De dok<strong>te</strong>r wenscht na eenigen tijd<br />
<strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n ingelicht hoe 't met <strong>de</strong>n zieke gaat —<br />
en vergeet men dit, dan komt er van zijn kant wel<br />
een waarschuwing. En wat is 't gevolg ? 't Is<br />
een gewoon verschijnsel, wij wezen er al meer op,<br />
dat vele zieken, bij veran<strong>de</strong>ring van geneesmetho<strong>de</strong>,<br />
in 't begin meenen daarbij baat <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n en zoo<br />
zal 't hier ook gaan. Men voldoet daarom aan het<br />
verzoek om inlichtingen en ontvangt spoedig daarop<br />
bericht, dat men met <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling moet voortgaan<br />
en dat — alweer na overmaking van zoo en<br />
zooveel — nieuwe mid<strong>de</strong>len zullen wor<strong>de</strong>n toegezon<strong>de</strong>n.<br />
Zoo marcheert <strong>de</strong> zaak somwijlen geruimen tijd,<br />
totdat <strong>de</strong> lij<strong>de</strong>r in <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> gevallen <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong><br />
bemerkt, dat <strong>de</strong> beloof<strong>de</strong> en gehoop<strong>te</strong> genezing<br />
ach<strong>te</strong>rwege blijft, niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> <strong>de</strong> belangrijke<br />
som die hij heeft opgeofferd.<br />
Zoo gaat het, en het kan niet an<strong>de</strong>rs gaan. Genezing<br />
per brief is kwakzalverij* Geen serieus geneesheer<br />
zal uit een schrif<strong>te</strong>lijke verklaring van een<br />
zieke (zelfs al zijn <strong>de</strong> antwoor<strong>de</strong>n op <strong>de</strong>n vragenbrief<br />
volkomen juist gegeven, waartoe een niet<strong>de</strong>skundige<br />
meestal niet in staat is) conclu<strong>de</strong>eren<br />
tot <strong>de</strong>n aard <strong>de</strong>r ziek<strong>te</strong> en geen geneesmid<strong>de</strong>len aanwen<strong>de</strong>n<br />
zon<strong>de</strong>r voorgaand on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n zieke<br />
in persoon. Dat doen alleen personen voor wie<br />
<strong>de</strong> zieke niets, het belang van hun zaak alles is.<br />
En dat dit bij z.g. „Institu<strong>te</strong>n" het geval is, blijkt<br />
wel <strong>te</strong>r dui<strong>de</strong>lijks<strong>te</strong> daarnit (wij hebben <strong>de</strong> brieven<br />
voor ons) dat voor soms <strong>de</strong> meest verschillen<strong>de</strong><br />
kwalen, dus bij geheel verschillen<strong>de</strong> beantwoording<br />
van <strong>de</strong>n vragenbrief, het antwoord van <strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r<br />
vrijwel gelijklui<strong>de</strong>nd was. Maar altijd kwam er dit<br />
in voor : belof<strong>te</strong> van genezing bij gebruik van <strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>len van het „Instituut".<br />
Ongelukkig bij, die op die belof<strong>te</strong> vertrouwt !<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
Gr a t i s-v e r s pr ei d i n g van het Maandblad.<br />
Volgens het jaarverslag van onze Vereeniging<br />
over 1899 zijn, in dat jaar, van het Maandblad gratis<br />
verspreid ± 14,200 exemplaren door <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n, <strong>te</strong>rwgl<br />
voorts wer<strong>de</strong>n gezon<strong>de</strong>n ± 5,200 aan dag- en weekbla<strong>de</strong>n,<br />
11,000 aan koffiehuizen, cantines, briga<strong>de</strong>s, <strong>de</strong>r<br />
maréchaussée's, politie-commissarissen, stations en mili.<br />
taire <strong>te</strong>huizen, 28,000 aan <strong>de</strong> Af<strong>de</strong>eling 's Gravenhage
en 2400 aan <strong>de</strong> Af<strong>de</strong>eling Dordrecht. De groo<strong>te</strong> verspreidÎDg<br />
in Den Haag en Scheveningen was ook in dit<br />
jaar we<strong>de</strong>r mogelijk door <strong>de</strong>n ijver van <strong>de</strong>n correspon<strong>de</strong>nt<br />
aldaar, <strong>de</strong>n heer W. M. H. ANTEN.<br />
Het Staphors<strong>te</strong>r boertje op reis. Naar<br />
het Hdbld. verneemt, (het bericht wordt ech<strong>te</strong>r ook<br />
al <strong>te</strong>gengesproken,) gaat STEGEMAN een „kunstreis"<br />
maken door Amerika. Hij is daartoe aangezocht door<br />
een Amerikaansch consortium, dat hem ff 10.000 heeft<br />
gebo<strong>de</strong>n voor een drie- of vier maan dsch verblijf in <strong>de</strong><br />
Vereenig<strong>de</strong> Sta<strong>te</strong>n. Het boertje heeft het aanbod aangenomen,<br />
-en nu zal voor hem in <strong>de</strong> Amerikaansche<br />
bla<strong>de</strong>n reclame wor<strong>de</strong>n gemaakt met portret<strong>te</strong>n „in<br />
pationaal kostuum'* en brieven van „hooggeplaats<strong>te</strong><br />
personen" in Ne<strong>de</strong>rland.<br />
Hee verblij<strong>de</strong>nd dit bericht voor <strong>de</strong> Amerikanen mag<br />
zjjn, <strong>de</strong>s <strong>te</strong> treuriger is het voor ocie landgenoo<strong>te</strong>n,<br />
als 't waar is. Wij voorzien al een groo<strong>te</strong> toename<br />
in het ziek<strong>te</strong>- en s<strong>te</strong>rf<strong>te</strong>cijfer in ons land geduren<strong>de</strong><br />
<strong>de</strong>n tijd, dat die weldoener <strong>de</strong>r menschheid hier geen consul<strong>te</strong>n<br />
kan hou<strong>de</strong>n.<br />
Of zou <strong>de</strong> geneeskundige FOREMAN, tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> afwezigheid<br />
van <strong>de</strong>n niet-geneeskundige, het zaakje alléén kunnen<br />
klaar spelen ?<br />
Kwakzalver in 't kwadraat. „Te Ams<strong>te</strong>rdam<br />
— zoo lezen wjj in <strong>de</strong> „Haagsche Courant" —<br />
licht een man op klompen <strong>de</strong> lui op mèt <strong>de</strong> onware<br />
bewering, dat hij „het Staphors<strong>te</strong>r boertje" is.<br />
„Veel verliezen <strong>de</strong> menschen, die zich la<strong>te</strong>n beetnemen, I<br />
natuurlijk niet bij <strong>de</strong>n ruil : <strong>de</strong> klompenkwakzalver helpt<br />
ze met zijn onzin evenmin als <strong>de</strong> „ech<strong>te</strong>" met zijn<br />
schijngeleerdheid. •<br />
„Toch waarschuwt <strong>de</strong> politie <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>n valschen kwakzalver<br />
: — wel wat <strong>te</strong> veel eer, dunkt ons. De politie<br />
heeft nuttiger werk <strong>te</strong> doen dan <strong>te</strong> zorgen voor eer- j<br />
biediging van 't „han<strong>de</strong>lsmerk" van iemand, die fei<strong>te</strong>lijk<br />
(zij 't door een draai straffeloos) <strong>de</strong> wet overtreedt."<br />
(Arnh. Crt.)<br />
Een concurrent van het Boertje vanj<br />
Staphorst. Door <strong>de</strong> maréchaussée is proces-verbaal<br />
opgemaakt <strong>te</strong>gen W. J. WESTEEIK, logementhou<strong>de</strong>r <strong>te</strong><br />
Almeloo, wegens het onbevoegd uitoefenen <strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong>.<br />
Hg verkocht geneesmid<strong>de</strong>len, daarbfj voorgevend een<br />
zwager van het Staphors<strong>te</strong>r boertje <strong>te</strong> zjjn.<br />
(Nieuwsbl. v. Ne<strong>de</strong>rl.)<br />
De praktijk van v. Bijs<strong>te</strong>rveld. In het |<br />
JRot<strong>te</strong>rdamsch Nieuwsblad d.d. 26 Mei j.1.-leest men:<br />
„De Won<strong>de</strong>r doctor v. BIJSTERVELD, die zitting houat<br />
in het Ho<strong>te</strong>l à la Kras, Oppert <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam, had<br />
he<strong>de</strong>n morgen om vijf uur zoo'n toeloop van patiën<strong>te</strong>n,<br />
dat door het hevige gedrang om een volgnummer machtig<br />
<strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n, een bierstandaard, die op <strong>de</strong> toonbank<br />
van het buffet stond, werd afgerukt, waardoor ook een<br />
wa<strong>te</strong>rleidingsbuis brak en het lokaal on<strong>de</strong>rliep.<br />
De ho<strong>te</strong>lhou<strong>de</strong>r was genoodzaakt <strong>de</strong> hulp <strong>de</strong>r politie<br />
in <strong>te</strong> roepen om <strong>de</strong> or<strong>de</strong> <strong>te</strong> hers<strong>te</strong>llen on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> naar<br />
genezing smach<strong>te</strong>n<strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n.<br />
Wat hebben die won <strong>de</strong>rdoctors toch een benij<strong>de</strong>nswaardige<br />
praktijk. Om 9 uur werd volgnummer 110<br />
afgegeven."<br />
Een gelukkig zeldzame adver<strong>te</strong>ntie.<br />
Onze aandacht werd gevestigd op on<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie,<br />
die nog wel in een medisch vakblad was opgenomen<br />
:<br />
„Een Zwitsersch Geneesheer, uitvin<strong>de</strong>r van eene speciale<br />
behan<strong>de</strong>ling waarvan <strong>de</strong> werkdadigheid is aangetoond<br />
gewor<strong>de</strong>n voor Beenziek<strong>te</strong>n, open won<strong>de</strong>n, zweren, lupus<br />
enz., wenscht in relatie <strong>te</strong> tre<strong>de</strong>n met een Collega om<br />
zijne behan<strong>de</strong>ling in Ne<strong>de</strong>rland in <strong>te</strong> voeren.<br />
Zich <strong>te</strong> adresseeren on<strong>de</strong>r J. 30286 aan <strong>de</strong> Cie. Gle.<br />
<strong>de</strong> Publicité John F. Jones & Co., 31bis Faubourg<br />
Montmartre, Parijs."<br />
Moet het dien weg opgaan?<br />
Een patiënt ran van Bys<strong>te</strong>rveld.<br />
Naar aanleiding van ons verzoek aan beeren<br />
Medici (Maand bl. van April 1900) om me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling<br />
van in hun praktijk voorkomen<strong>de</strong> gevallen van<br />
patiën<strong>te</strong>n, die door z.g. „Boertjes" enz. zijn behan<strong>de</strong>ld,<br />
ontvingen wij van <strong>de</strong>n Heer A. J. Formijne,<br />
arts, lid onzer Yereeniging, het on<strong>de</strong>rstaand schrijven :<br />
„ Ein<strong>de</strong> '99 behan<strong>de</strong>l<strong>de</strong> ik een patiën<strong>te</strong>, gehuwd,<br />
pi. m. 30 jaar, lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> aan pyelonephritis<br />
tuberculosa, (tuberculeuse onts<strong>te</strong>king van nier en<br />
nierbekken). Waar <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re nier volkomen gezond<br />
bleek, werd als eenig redmid<strong>de</strong>l voorges<strong>te</strong>ld : nephretomie<br />
(verwij<strong>de</strong>ring van <strong>de</strong> nier), ook door 2 an<strong>de</strong>re<br />
in consnlt genomen medici, waarvan één speciali<strong>te</strong>it<br />
in nierziek<strong>te</strong>n.<br />
Aangezien ech<strong>te</strong>r natuurlijk geen absolu<strong>te</strong> zekerheid<br />
kon gegeven wor<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>n guns'igen afloop,<br />
werd van operatie afgezien.<br />
Omdat wij dui<strong>de</strong>lijk <strong>te</strong> kennen had<strong>de</strong>n gegeven,<br />
dat van in<strong>te</strong>rne behan<strong>de</strong>ling absoluut geen heil <strong>te</strong><br />
verwach<strong>te</strong>n was en opgehitst door vrien<strong>de</strong>n enz.,<br />
wend<strong>de</strong> men zich tot <strong>de</strong>n vermaar<strong>de</strong>n beer v. BIJS<br />
TERVELD, met een fleschje urine (Patiën<strong>te</strong> woont <strong>te</strong><br />
Brandwi/jk en was bedlegerig). Natuurlijk keur<strong>de</strong><br />
hij operatie s<strong>te</strong>rk af en zou hij <strong>de</strong> zieke wel genezen<br />
! Dit had reeds plaats in December. Tot ein<strong>de</strong><br />
Januari bezocht ik patiën<strong>te</strong>, nog niets we<strong>te</strong>n<strong>de</strong> van<br />
't plaats hebben<strong>de</strong> kwakzalveren. Toen ech<strong>te</strong>r kwam<br />
ik tot die ont<strong>de</strong>kking en heb natuurlijk ver<strong>de</strong>re<br />
geneeskundige behan<strong>de</strong>ling geweigerd. Het werd<br />
mij toen ook dui<strong>de</strong>lijk, hoe <strong>de</strong> geruch<strong>te</strong>n in <strong>de</strong><br />
wereld kwamen van snellen vooruitgang en be<strong>te</strong>rschap,<br />
<strong>te</strong>rwijl ik tot dien tijd slechts geregel<strong>de</strong>n<br />
ach<strong>te</strong>ruitgang kon consta'.eeren.<br />
V. Bijs<strong>te</strong>rveld n.1. bad van <strong>de</strong>n aanvang van <strong>de</strong><br />
behan<strong>de</strong>ling af s<strong>te</strong>eds be<strong>te</strong>rschap waargenomen<br />
(altijd alleen op grond van 't urine-on<strong>de</strong>rzoek ; aan<br />
't verzoek om zelf <strong>de</strong> zieke <strong>te</strong> komen zien, heeft<br />
hij nooit voldaan !) en d*e menschen geloof<strong>de</strong>n dat<br />
alles.<br />
Na ein<strong>de</strong> Januari ontving ik geregeld uit zeer<br />
betrouwbare bron berich<strong>te</strong>n van <strong>de</strong> toenemen<strong>de</strong><br />
verzwakking van <strong>de</strong> zieke, <strong>te</strong>rwijl ech<strong>te</strong>r <strong>de</strong> familie<br />
voortdurend haar be<strong>te</strong>rschap uitbazuin<strong>de</strong>, want v. B.<br />
zei<strong>de</strong> het immers ! De man schijnt een groot sug-<br />
gereerend vermogen <strong>te</strong> hebben en zijn „vroomheid"<br />
maakt indruk op 't lichtgeloovige publiek en helpt<br />
't vertrouwen in hem stijgen. De schoonva<strong>de</strong>r van<br />
P. ziet in hem een gezant <strong>de</strong>s Hemels.<br />
Op dit oogenblik verkeert patiën<strong>te</strong>, altijd volgens<br />
die betrouwbare bron, in een <strong>de</strong>erniswekken<strong>de</strong>n<br />
toestand ; geheel uitge<strong>te</strong>erd, niet in staat zich <strong>te</strong><br />
bewegen, met s<strong>te</strong>rk oe<strong>de</strong>ma<strong>te</strong>uze (zuchtige) beenen,<br />
bijna niets meer gebruiken<strong>de</strong>, dikwijls <strong>de</strong>lireeren<strong>de</strong>,<br />
soms veel pijn lij len<strong>de</strong>, zon<strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re geneeskundige<br />
hulp dan die van v. B., tot wien ééns per week<br />
haar echtgenoot zich wendt en die hem s<strong>te</strong>eds met<br />
zeer gunstige tijdingen naar huis stuurt.<br />
't Is nu nog enkel zwak<strong>te</strong> en <strong>de</strong> oorzaak van <strong>de</strong><br />
pijn en <strong>de</strong> oe<strong>de</strong>men (wa<strong>te</strong>rzucht) is rheumatiek !<br />
De nier is volkomen-genezen! Wat wil n.1.'t toeval?<br />
De urine is hel<strong>de</strong>r gewor<strong>de</strong>n (merkwaardige<br />
bofferij voor zoo'n man J) ; ik vermoed dus dat <strong>de</strong><br />
nier geheel is ge<strong>de</strong>genereerd, <strong>de</strong> ure<strong>te</strong>r afgeslo<strong>te</strong>n,<br />
en er dus een geslo<strong>te</strong>n et<strong>te</strong>rzak is gevormd.<br />
De zieke, van wie ik u zooeven een schetsje gaf,<br />
is dus zoo goed als genezen ! en won<strong>de</strong>rlijk, maar<br />
waar is 't dat <strong>de</strong> familie dit alles gelooft ! Sn zelfs<br />
geloof ik, dat het vertrouwen niet zal geschokt<br />
wor<strong>de</strong>n door <strong>de</strong>n doo<strong>de</strong>lijken afloop, want dan zal<br />
er wel iets zgn bijgekomen. Want <strong>de</strong> nier is toch<br />
genezen !<br />
Toevallig kreeg ik een medicament in han<strong>de</strong>n,<br />
bestaan<strong>de</strong> in gelatine-capsules met kreosoot.<br />
In 't maandblad las ik be<strong>de</strong>n't artikel over P. v. B. :<br />
o. a. staat daarin vermeld, dat voor consult -fmedicijnen<br />
i 1.25 wordt betaald. Ik hoor, dat <strong>de</strong><br />
zieke, die ik op 't oog heb, f 6,— voor 't consult<br />
alleen betaalt.<br />
Over <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> zaak ontvingen wij on<strong>de</strong>rstaand<br />
„Ingezon<strong>de</strong>n stuk' , dat wij om het verband <strong>te</strong> bewaren,<br />
hier een plaats geven. Wij voegen daaraan<br />
<strong>de</strong> opmerking toe, dat volgens ons nog na<strong>de</strong>r<br />
verstrek<strong>te</strong> inlichtingen \ <strong>de</strong> patiënt woon<strong>de</strong> <strong>te</strong><br />
Grijbeland, gemeen<strong>te</strong> Brandtvijk, en dat door <strong>de</strong><br />
in dit stuk genoem<strong>de</strong> doctoren ook nog een 3e<br />
geneesheer in consult was geroepen, nl. dr. Dorst,<br />
uroloog <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam..<br />
Geach<strong>te</strong> Bedac<strong>te</strong>ur.'<br />
Verleen mij s. v. p. een plaatsje in uw veelgelezen blad.<br />
Voor eenige dagen werd mijne hulp ingeroepen by eene<br />
patiën<strong>te</strong> <strong>te</strong> Molenaarsgraaf.<br />
By mijne komst vond ik daar eene jeugdige vrouw in een<br />
zeer beklagenswaardigen toestand, waarvan het ein<strong>de</strong> zeer<br />
nabij was.<br />
Na een nauwkeurig on<strong>de</strong>rzoek mocht ik vragen, welke<br />
doctor <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong> behan<strong>de</strong>ld had, waarop ik het volgen<strong>de</strong><br />
antwoord kreeg. Bjj het begin van haar ljj<strong>de</strong>n had<strong>de</strong>n zg<br />
dr. Formgne, aldaar woonachtig, voor hare behan<strong>de</strong>ling inge<br />
roepen, die haar toestand in <strong>de</strong>n loop <strong>de</strong>r behan<strong>de</strong>ling zoo<br />
ernstig vond, dat hg oor<strong>de</strong>el<strong>de</strong> nog een collega <strong>te</strong> moe<strong>te</strong>n<br />
verzoeken, om gezamenlijk <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong> <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rzoeken en<strong>te</strong><br />
beraadslagen* wat ver<strong>de</strong>r <strong>te</strong> doen.<br />
Doctor Langeveld van S liedrecht, ook een zeer bekwaam<br />
medicus, s<strong>te</strong>m<strong>de</strong> geheel overeen met zijn collega, wat er I<br />
ver<strong>de</strong>r <strong>te</strong> doen was, om patiën<strong>te</strong> hoogst waarschijnlijk in<br />
het leven <strong>te</strong> kunnen hou<strong>de</strong>n. Enkele le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r familie kant<strong>te</strong>n<br />
zich <strong>te</strong>gen hun voors<strong>te</strong>l, en zon<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n behan<strong>de</strong>len<strong>de</strong>n geneesheer<br />
<strong>te</strong> waarschuwen, vervoeg<strong>de</strong> zich een hunner, omtrent<br />
half Januari, bg een man, van Bgs<strong>te</strong>rveld gerïaamd, resi<strong>de</strong>er<br />
en <strong>de</strong> in het Oppert <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam, <strong>de</strong> urine van <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong><br />
meebrengen<strong>de</strong>.<br />
Deze persoon, onbevoegd <strong>de</strong> geneeskundige praktijk uit <strong>te</strong><br />
oefenen, dus tot het gil<strong>de</strong> <strong>de</strong>r kwakzalvers behooren<strong>de</strong>, wist,<br />
na het on<strong>de</strong>rzoek <strong>de</strong>r urine, met zijn glad<strong>de</strong> zalven<strong>de</strong> tong,<br />
<strong>de</strong>n bezoeker wgs <strong>te</strong> maken, dat hg <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong> zeker zou<strong>de</strong><br />
genezen, en schreef haar mid<strong>de</strong>len voor. Telkenmale als aie<br />
persoon <strong>te</strong>rugkwam, consta<strong>te</strong>er<strong>de</strong> hij be<strong>te</strong>rschap, en <strong>de</strong> pat.ën<strong>te</strong><br />
zou wel spoedig zelf naar hem toekomen.<br />
Na al dien tijd op hoop geleefd <strong>te</strong> hebben van hers<strong>te</strong>ld <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n,<br />
werd <strong>de</strong> toestand voortdurend slech<strong>te</strong>r, hetgeen <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong><br />
<strong>de</strong>ed smeeken om we<strong>de</strong>r een doctor <strong>te</strong> halen, waartoe ein<strong>de</strong>lgk,<br />
na veel <strong>te</strong>genstribbeling van haar mans familie, werd<br />
beslo<strong>te</strong>n en op haar uitdrukkelijk verzoek mijn persoon werd<br />
uitgenoodigd naar een bezoek <strong>te</strong> brengen. Woensdagmiddag<br />
trof ik haar in een hopeloozen toestand aan. Zg was zoo<br />
ver als het dien<strong>de</strong> en kon niets meer gebruiken wegens <strong>de</strong> g<br />
groo<strong>te</strong> gevoeligheid van <strong>de</strong>n ganschen buik.<br />
Op mgn vraa^ naar <strong>de</strong> medicijnen die zjj gebruik<strong>te</strong>, kwa- -<br />
men verschei<strong>de</strong>ne fleschjes voor <strong>de</strong>n dag, die alle door mg<br />
wer<strong>de</strong>n afgekeurd, wegens <strong>de</strong> prikkelen<strong>de</strong> eigenschappen die<br />
zij bevat<strong>te</strong>n.<br />
Bij mijn heengaan maak<strong>te</strong> ik <strong>de</strong>n man opmerkzaam, dat<br />
zgne vrouw niet lang meer zou<strong>de</strong> leven, hetgeen ook be/estigd<br />
werd, daar Zondagmorgen, bg mijn <strong>de</strong>r<strong>de</strong> bezoek, <strong>de</strong><br />
vrouw in <strong>de</strong> vroeg<strong>te</strong> was overle<strong>de</strong>n, tot groo<strong>te</strong> droefheid van<br />
hare ou<strong>de</strong> moe<strong>de</strong>r, wier eenig 'overgebleven kind zg was.<br />
Zoo Ts dan we<strong>de</strong>r eene jeugdige vrouw on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling<br />
<strong>de</strong>r kwakzalverij bezweken, die hoogstwaarschijnlijk<br />
bg eene rationeele behan<strong>de</strong>ling nog het leven had kunnen<br />
behoudin..<br />
Moge het velen tot leering strekken !<br />
Dr. VAN DER MIJLE,<br />
Groot-Ammers, 22 Mei 1900. Arts.<br />
Benedictijner mid<strong>de</strong>len<br />
van <strong>de</strong> Abdy van Backfastleigh.<br />
Kloos<strong>te</strong>rmid<strong>de</strong>len, Abdij-mid<strong>de</strong>len, 't lijkt waarlijk<br />
alsof wij nog in <strong>de</strong>n ou<strong>de</strong>n tijd zijn, toen <strong>de</strong> geneeskun<strong>de</strong><br />
en artsenijbereidkun<strong>de</strong> nog in hoofdzaak<br />
door <strong>de</strong> bewoners <strong>de</strong>r kloos<strong>te</strong>rs wer<strong>de</strong>n uitgeoefend.<br />
Dat dit thans niet meer het geval is weet ie<strong>de</strong>r,<br />
maar niet ie<strong>de</strong>r weet, dat wanneer <strong>te</strong>genwoordig<br />
<strong>de</strong>rgelijke mid<strong>de</strong>len, of ook het remedie van Pastoor<br />
zus of Pa<strong>te</strong>r zoo, wor<strong>de</strong>n aangekondigd, <strong>de</strong>ze in<br />
<strong>de</strong>n regel niets met kloos<strong>te</strong>rs of <strong>de</strong>rgelijke <strong>te</strong> maken<br />
hebben.<br />
Verschillen<strong>de</strong> uitvin<strong>de</strong>rs van kwakzalverijen maken<br />
ech<strong>te</strong>r gebruik van dusdanige namen, om daardoor<br />
het groo<strong>te</strong> publiek, in zijn lichtgeloovigheid, in <strong>de</strong>n<br />
waan <strong>te</strong> brengen, dat dit nu werkelijk ech<strong>te</strong> won<strong>de</strong>rmid<strong>de</strong>len<br />
zijn, die met kwakzalverij niets <strong>te</strong> maken<br />
hebben.<br />
Hoe dikwijls hebben wij al het <strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el aangetoond<br />
? En ook thans,. bij <strong>de</strong> bespreking van <strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>len, waarvan <strong>de</strong> lange naam boven dit artikel<br />
is afgedrukt, zal men ontwaren dat ook hier niets<br />
dan kwakzalverij in 't spel is.<br />
Trouwens wie <strong>de</strong> verschillen<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties met<br />
vermelding van <strong>de</strong> won<strong>de</strong>rbare genezingen door <strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>len met eenige aandacht heeft nagelezen, moet<br />
wel tot <strong>de</strong> slotsom komen, dat hier <strong>de</strong> ech<strong>te</strong>, onvervalsch<strong>te</strong><br />
marktschreeuwer aan 't woord is. Men<br />
let<strong>te</strong> maar op <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie :<br />
„Trek overschoenen aan, gewij<strong>de</strong> grond <strong>de</strong>r va<strong>de</strong>ren,<br />
Gg, niet op mgn verzoek, ontwoekerd aan <strong>de</strong> zee.<br />
Woor<strong>de</strong>n van DE GENESTET.<br />
De beminnelijks<strong>te</strong> onzer dich<strong>te</strong>rs was rechtuit. Hij liet<br />
geen duiveltje op zgn hart smoren. Vooral als hg aan het<br />
mopperen was, ontzag hg zelfs het stukje grond niet, dat<br />
hjj zgn va<strong>de</strong>rland moest noemen — Wij Ne<strong>de</strong>rlan<strong>de</strong>rs, die<br />
<strong>de</strong>n bo<strong>de</strong>m en <strong>de</strong> lucht van ons land kennen zullen hem<br />
die kleine fout opzich<strong>te</strong>na zgn va<strong>de</strong>rlandslief<strong>de</strong> zoo kwalijk<br />
niet nemen. Is <strong>de</strong> bo<strong>de</strong>m maar al <strong>te</strong> dikvrgls mod<strong>de</strong>r en<br />
slgk, <strong>de</strong> atmosfeer is valsch en verra<strong>de</strong>rlijk en maar al <strong>te</strong><br />
dikwgls <strong>de</strong> vjjand, waar<strong>te</strong>gen ie<strong>de</strong>reen zich moet wapenen.<br />
Hoe veran<strong>de</strong>rlgk is het weer zelfs niet in <strong>de</strong>n zomer,<br />
op een enkelen dag, ja binnen het uur. Ein<strong>de</strong>lijk waait <strong>de</strong><br />
wind vrien<strong>de</strong>lijk wuivend, eens uit het zoele zui<strong>de</strong>n ; ie<strong>de</strong>reen<br />
spoedt zich naar bui<strong>te</strong>n, ontdoet zich in het vrge veld<br />
van jas en hoed, om eens naar har<strong>te</strong>lust <strong>te</strong> gaan spelemeien ;<br />
maar ja wel! daar op eens jaagt een ijzige noor<strong>de</strong>nwind<br />
ons kilheid en bibber, ja verkoudheid en <strong>te</strong>ring op het<br />
Ijjf. — De <strong>te</strong>ring 1 Wie huivert er niet bij <strong>de</strong> gedach<strong>te</strong> aan<br />
die vreeselgke kwaal. Ie<strong>de</strong>reen kent ze van nabij, want er<br />
bestaat bgna geen familie, waarin zg niet hare slachtoffers<br />
heeft gemaakt. Toch is <strong>te</strong>ring <strong>te</strong> genezen. Maar men<br />
moet niet wach<strong>te</strong>n, »met hef aanwen<strong>de</strong>n van krachtige geneesmid<strong>de</strong>len<br />
tot het laats<strong>te</strong> tijdperk. Zoo gauw men<br />
bemerkt, dat hetgeen men eerst voor een gewonen hoest<br />
aanzag, maar niet wil verdwijnen, in<strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el droger, be<br />
nauw<strong>de</strong>r en pijnlijker wordt, ja. dat men zelfs bij net opgeven<br />
van fluimen <strong>de</strong>ze met bloed bevlekt ziet, dan neme<br />
men onmid<strong>de</strong>llijk zijn toevlucht tot <strong>de</strong> Abdijlikeur en <strong>de</strong><br />
Abdijpillen <strong>de</strong>r Benedictijner Pa<strong>te</strong>rs en men zal natuurlijk
met het <strong>te</strong>gelijk opvolsren van een verstandigen leefregel,<br />
spoedig hers<strong>te</strong>ld zijn. Maar nog eens, men wach<strong>te</strong> niet <strong>te</strong><br />
lang. Oe prijs <strong>de</strong>r Abdij likeur is f 2.50 per flesch, <strong>de</strong>r<br />
Pillen f 1.25 per flaconnetje.<br />
Verkrijgbaar bij <strong>de</strong>n Agent TIEMESBN VERKUTJL, Torenstraat,<br />
Osch, (Holland) en <strong>de</strong> we<strong>de</strong>rverkoopers in Holland en<br />
België.<br />
Mooi, niet waar ? De <strong>te</strong>ring genezen, maar dat<br />
is niet alles; zwak<strong>te</strong>, gemis aan eetlust, vallen<strong>de</strong><br />
ziek<strong>te</strong>, diarrhée, beupjicht, hartkloppingen (wij noemen<br />
er slechts enkele nit het veertigtal ziek<strong>te</strong>n,<br />
die in het prospectas wor<strong>de</strong>n opgenoemd), al <strong>de</strong>ze<br />
kwalen wijken <strong>te</strong>rstond voor <strong>de</strong> Benedictijner mid<strong>de</strong>len.<br />
Deze mid<strong>de</strong>len zgn vier in getal, n.1. <strong>de</strong><br />
Abdvjlïkeur, <strong>de</strong> Abdijpillen, <strong>de</strong> Galpillen en, om ook<br />
iets voor uitwendig <strong>te</strong> hebben, <strong>de</strong> Abdijzalf. Wij<br />
zullen ons bepalen tot het bespreken van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len<br />
voor inivendig gebruik, daartoe in staat ges<strong>te</strong>ld<br />
door het welwillend verrich<strong>te</strong> scheikundig<br />
on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong> Dames C. HUGENHOLTZ en G. JONG<br />
BLOED, bei<strong>de</strong> Apothekers.<br />
De likeur, die meestal met <strong>de</strong> abdijpillen moet<br />
wor<strong>de</strong>n ingenomen, is een zoe<strong>te</strong> wijn, met hoog<br />
extract-gehal<strong>te</strong> (17.9 proc.) en zeer hoog alcoholgehal<strong>te</strong><br />
(29 proc), waarin ver<strong>de</strong>r een weinig gentiaan<br />
kon wor<strong>de</strong>n aangetoond. Vermoe<strong>de</strong>lijk bestaat<br />
<strong>de</strong> likeur dus uit wijn, vermengd met een alcoholisch<br />
-aftreksel van een of meer bit<strong>te</strong>re plantaardige bestand<strong>de</strong>elen<br />
(o. a. gentiaan) en suiker.<br />
De abdijpillen bevat<strong>te</strong>n zwavelzure kinine, roggemeel<br />
en een plan<strong>te</strong>npoe<strong>de</strong>r, hoogst waarschijnlijk<br />
gentiaanpoe<strong>de</strong>r.<br />
De galpillen bestaan uit aloë, gut<strong>te</strong>gom en jalappe.<br />
Wanneer wij die zaak nu eens goed beschouwen,<br />
dan zien wij dui<strong>de</strong>lijk in dat onze dankbaarheid voor<br />
<strong>de</strong> uitvindingen uit <strong>de</strong> z.g. Abdij niet groot behoett<br />
<strong>te</strong> zgn, want nieuws heeft die uitvinding niet opgeleverd.<br />
Een soort van zoet gemaak<strong>te</strong>n wijn met<br />
een beetje bit<strong>te</strong>rstof, pillen die in hoofdzaak kinine<br />
bevat<strong>te</strong>n en laxeerpillen, bestaan<strong>de</strong> uit drie van <strong>de</strong><br />
meest s<strong>te</strong>rk werken<strong>de</strong> laxeermid<strong>de</strong>len.<br />
En dat alles wordt uitgebazuind als iets, dat nu<br />
aan elkeen <strong>de</strong> verloren gezondheid zal <strong>te</strong>ruggeven ;<br />
't is brutaal !<br />
Maar 't is gevaarlijk ook. Ten eers<strong>te</strong> zal het<br />
gebruik van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len, vooral bij ernstige ziek<strong>te</strong>n,<br />
<strong>te</strong>rughou<strong>de</strong>n van het inroepen van werkelijk doelmatige,<br />
geneeskundige hulp en <strong>te</strong>n twee<strong>de</strong> is een<br />
langdurig gebruik van <strong>de</strong> galpillen (die zelfs <strong>te</strong>gen<br />
diarrhée wor<strong>de</strong>n aanbevolen) ongetwijfeld scha<strong>de</strong>lijk.<br />
Zooals gezegd bevat<strong>te</strong>n <strong>de</strong>ze pillen drie van <strong>de</strong><br />
meest s<strong>te</strong>rk werken<strong>de</strong> laxeermid<strong>de</strong>len, die op <strong>de</strong>n<br />
duur <strong>de</strong>n darm zoodanig zullen prikkelen, dat na<strong>de</strong>elige<br />
gevolgen, in <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> «gevallen, niet kunnen<br />
uitblijven. Men zij gewaarschuwd !<br />
Dennenbalsem.<br />
»De <strong>de</strong>nnenbalsem is een zuiver <strong>de</strong>nnenproduct<br />
dat alle heilzame bestand<strong>de</strong>elen <strong>de</strong>r <strong>de</strong>nnen bevat en<br />
als zoodanig betoont zij een weldadige geneeskracht<br />
bij alle aandoening van long-, borst- en keelorganen.<br />
Het is het bes<strong>te</strong> en nieuws<strong>te</strong> mid<strong>de</strong>l dat wegens<br />
hare goe<strong>de</strong> resulta<strong>te</strong>n in vertrouwen kan wor<strong>de</strong>n<br />
aanbevolen bij verkoudheid, hoest, bronchitis, kinkhoest,<br />
groep, asthma, influenza en alle borst' en<br />
keelziek<strong>te</strong>.<br />
Door hare voortreffelijke hoedanighe<strong>de</strong>n hers<strong>te</strong>lt zij<br />
spoedig alle krampachtige hoestbuien, neemt <strong>de</strong> beklemdheid<br />
op <strong>de</strong> borst weg, vermin<strong>de</strong>rt alle pijnlijke<br />
aandoening en doet <strong>de</strong> benauw<strong>de</strong> a<strong>de</strong>mhaling we<strong>de</strong>r<br />
geregeld als voorheen plaats hebben.<br />
Tevens wordt <strong>te</strong>n volle verzekerd, dat <strong>de</strong> <strong>de</strong>nnenbalsem<br />
geen scherpe of na<strong>de</strong>elige stoffen bevat doch<br />
in<strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el munt het uit boven alle bestaan<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len,<br />
die lich<strong>te</strong>lijk maagstoornis en an<strong>de</strong>re onaangename<br />
gevolgen gunnen hebben.<br />
Bij ervaring zal het blijken dat het een <strong>de</strong>gelijk<br />
betrouwbaar medicament is, dat alle aanbeveling verdient<br />
en beslist als een zeer gunstig mid<strong>de</strong>l, tot een<br />
waar hulp- en voorbehoedmid<strong>de</strong>l in alle <strong>te</strong>ringaehtige<br />
toestan<strong>de</strong>n kan wor<strong>de</strong>n beschouwd."<br />
Prachtig niet waar, als men bovenstaan<strong>de</strong> aanbeveling<br />
van <strong>de</strong>n <strong>de</strong>nnenbalsem leest? Het schijnt<br />
niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> <strong>de</strong> taal waarin het wordt aanbevolen<br />
nu jaïst geen zuiver Ne<strong>de</strong>rlandsen is, een<br />
Ne<strong>de</strong>rlandsen praeparaat <strong>te</strong> zgn (wij mogen dit<br />
met trots vermel<strong>de</strong>n) ofschoon <strong>de</strong> naam van <strong>de</strong>n<br />
fabrikant niet wordt vermeld, alleen die van <strong>de</strong>n<br />
Hoofd-<strong>de</strong>pothou<strong>de</strong>r P. ROSENBERG <strong>te</strong> Apeldoorn. Eu<br />
goedkoop als 't goed is ! Maar 35 cen<strong>te</strong>n voor<br />
10 gram van een vloeistof, die als »een waar hulpen<br />
voorbehoedmid<strong>de</strong>l in alle <strong>te</strong>ringaehtige toestan<strong>de</strong>n<br />
kan wer<strong>de</strong>n beschouwd.<br />
Beschouwd, door wien ? Door <strong>de</strong>n fabrikant en<br />
zijne helpers misschien, door ons ook? Helaas!<br />
neen. Door het scheikundig on<strong>de</strong>rzoek van ons lid,<br />
<strong>de</strong> heer J. J. HOFMAN, Apotheker <strong>te</strong> 's Gravenhage,<br />
is al onze illusie verdwenen. De heer H. heeft nl.<br />
aangetoond, dat <strong>de</strong> <strong>de</strong>nnenbalsem was een mengsel<br />
van suikerstroop en laurierkerswa<strong>te</strong>r, lichtbruin gekleurd.<br />
Werkzame geneesmid<strong>de</strong>len wer<strong>de</strong>n niet aangetroffen.<br />
Waar die lichtbruine kleur vandaan kwam<br />
was moeilijk uit <strong>te</strong> maken, doch wanneer wij het<br />
gunstigs<strong>te</strong> geval aannemen, nl. dat <strong>de</strong> stroop met<br />
<strong>de</strong>nnennaal<strong>de</strong>n gekookt is en dat dit <strong>de</strong> oorzaak<br />
van <strong>de</strong> kleur is, dan zgn <strong>de</strong> bestand<strong>de</strong>elen van <strong>de</strong><br />
<strong>de</strong>nnennaal<strong>de</strong>n, die in <strong>de</strong> stroop zgn opgenomen,<br />
zoo gering, dat hun aanwezigheid niet kon wor<strong>de</strong>n<br />
aangetoond, zoodat er ook van eenige geneeskrachtige<br />
werking geen sprake kan zgn.<br />
Maar nu veran<strong>de</strong>rt <strong>de</strong> zaak geheel en al ; 35 cent<br />
voor een paar eieflepeltjes suikerstroop met laurierkerswa<strong>te</strong>r<br />
is werkelijk veel <strong>te</strong> veel eD, om toch tot<br />
dien prijs <strong>te</strong> geraken, moest het mid<strong>de</strong>l als „het<br />
bes<strong>te</strong> en nieuws<strong>te</strong>" wor<strong>de</strong>n voorges<strong>te</strong>ld.<br />
Wanneer men, na kennisneming van <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling,<br />
<strong>de</strong> aanbeveling, hierboven afgedrukt, nog<br />
eens naleest, dan staat men verbaasd over <strong>de</strong> brutali<strong>te</strong>it,<br />
waarme<strong>de</strong> hier op <strong>de</strong> lichtgeloovigheid van<br />
het publiek wórdt gespeculeerd en opnieuw rijst bij<br />
ons <strong>de</strong> vraag op : Wordt het niet hoog tijd, dat<br />
van hoogerhand maatregelen wor<strong>de</strong>n getroffen <strong>te</strong>gen<br />
het optre<strong>de</strong>n van lie<strong>de</strong>n, die op <strong>de</strong>rgelijke wijze<br />
het publiek trach<strong>te</strong>n in <strong>te</strong> lich<strong>te</strong>n in zaken betreffen<strong>de</strong><br />
het hoogs<strong>te</strong> goed, <strong>de</strong> gezondheid?<br />
Nagemaak<strong>te</strong> Pink-pillen.<br />
Bij <strong>de</strong> bespreking van <strong>de</strong> kwakzalversmid<strong>de</strong>len in<br />
ons Maandblad trach<strong>te</strong>n wij s<strong>te</strong>eds zooveel als in<br />
ons vermogen is ('t on<strong>de</strong>rzoek levert niet altijd een<br />
voldoend resultaat op) <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling dier mid<strong>de</strong>len<br />
op <strong>te</strong> geven. Dit geschiedt voornamelijk met<br />
het doel om onze. lezers <strong>de</strong> overtuiging <strong>te</strong> schenken,<br />
dat <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> dier mengseltjes óf geen bijzon<strong>de</strong>re<br />
geneeskracht kunnen bezit<strong>te</strong>n of bestaan uit heel<br />
gewone geneesmid<strong>de</strong>len, die al jaren bij publiek en<br />
geneeskundigen bekend zgn en die alleen on<strong>de</strong>r een<br />
geheimzinnigen naam en met veel ophef als allesgenezer<br />
verkocht wor<strong>de</strong>n, <strong>te</strong>nein<strong>de</strong> voor het goedje<br />
een prijs <strong>te</strong> kunnen maken, die verre boven <strong>de</strong><br />
verkoopswaar<strong>de</strong> is.<br />
Een enkele maal geven wij het recept ook wel<br />
op, om voor hen, die per se dit mid<strong>de</strong>l willen gebruiken,<br />
(er zgn zulke rare menschen !) <strong>de</strong> gelegenheid<br />
<strong>te</strong> openen het medicament bij een apotheker<br />
<strong>te</strong> la<strong>te</strong>n gereedmaken, in welk geval zij <strong>de</strong> zekerheid<br />
hebben, dat het mid<strong>de</strong>l naar <strong>de</strong>n eisch en uit zuivere<br />
bestand<strong>de</strong>elen is bereid.<br />
Hoe 't zij, ons eenig doel is het publiek, in zgn<br />
eigen belang, zooveel mogelijk in <strong>te</strong> lich<strong>te</strong>n — en<br />
wij zullen dit doel, ook door het openbaar maken<br />
van <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling, blijven vervolgen, al blijkt<br />
het soms, dat van onze me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen misbruik<br />
wordt gemaakt.<br />
Onlangs werd in een onzer bla<strong>de</strong>n op een aardige<br />
wijze <strong>de</strong> aandacht gevestigd op een feit, dat aan<br />
verschillen<strong>de</strong> couran<strong>te</strong>nlezers niet onbekend zal zijn.<br />
Dat blad (wij zgn slechts in 't bezit van een uitknipsel<br />
en kannen dus <strong>de</strong> bron niet opgeven) schreef<br />
dan 't volgen<strong>de</strong> :<br />
„Concurrentie in menschlievenheid. — Se<strong>de</strong>rt eenigen<br />
tijd kunnen wij in alle bla<strong>de</strong>n van eenig belang<br />
lezen, welke won<strong>de</strong>ren ook in ons land zgn verricht<br />
door <strong>de</strong> Pinkpillen. Blin<strong>de</strong>n zgn er nog niet door<br />
genezen, zooals in Engeland ; maar dat zal ook wel<br />
komen ; ook moe<strong>te</strong>n er al idio<strong>te</strong>n totaal wijs gewor<strong>de</strong>n<br />
zijn na 't koopen van eenige doosjes.<br />
Thans ech<strong>te</strong>r blijkt ook hier weer, dat er altgd<br />
baas boven baas is.<br />
Een Rot<strong>te</strong>rdamsche firma adver<strong>te</strong>ert :<br />
„ Aan <strong>de</strong> gebruikers van Pinkpillen ! !<br />
„Deze pillen zijn door ons allernauwkeurigst on<br />
<strong>de</strong>rzocht, zoodat <strong>de</strong> bestand<strong>de</strong>elen bekend zgn en<br />
wij dus in staat zgn <strong>de</strong> Pinkpillen <strong>te</strong> leveren <strong>te</strong>gen<br />
<strong>de</strong>n prgs van f 1.20 per 60 stuks of <strong>te</strong>gen f 6.00<br />
bij 6 kokers <strong>te</strong>gelijk.<br />
„Betaal dus niet langer' f 1.75 per 40 stuks aan<br />
Bui<strong>te</strong>nlan<strong>de</strong>rs, die U willen doen gelooven, dat zij<br />
alleen die pillen kunnen berei<strong>de</strong>n."<br />
Binnenkort komt er nog iemand, die ze ca<strong>de</strong>au<br />
geeft !"<br />
Daarop bestaat o. i. nog niet veel kans ; <strong>de</strong> firma<br />
SPETTER & Co., Volksapotheek <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam, <strong>te</strong>n<br />
mins<strong>te</strong> staat nog ver af van 't „ca<strong>de</strong>au-geven", zooals<br />
wij aanstonds zullen zien.<br />
Die firma heeft 't zaakje al eenigen tijd bij <strong>de</strong><br />
hand en adver<strong>te</strong>ert ook op ongeveer gelijke wijze,<br />
an<strong>de</strong>re nagemaak<strong>te</strong> kwakzalversmid<strong>de</strong>len, zooals Scotfs<br />
I emulsie «n Parelen van Clertan. Maar wij willen<br />
ons tot <strong>de</strong> Pink-pillen bepalen. Toen <strong>de</strong> firma in<br />
't begin van 1899 nog geen apotheker had, die<br />
door zgn persoon en naam haar bedrijf voor <strong>de</strong> wet<br />
<strong>de</strong>k<strong>te</strong>, adver<strong>te</strong>er<strong>de</strong> zij: „De pillen zgn door apotheker<br />
SCHMIDT on<strong>de</strong>rzocht en het rapport is bij ons <strong>te</strong>r<br />
inzage voor een ie<strong>de</strong>r." Het brutale van een <strong>de</strong>rgelijk<br />
optre<strong>de</strong>n werd door ons in het Maandblad<br />
van Januari 1899 ui<strong>te</strong>engezet en la<strong>te</strong>r verscheen<br />
<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie, waarin <strong>de</strong> firma, die inmid<strong>de</strong>ls een<br />
I een z.g. Volksapotheek had opgezet, verklaar<strong>de</strong> :<br />
„<strong>de</strong> pillen zgn door ons nauwkeurig on<strong>de</strong>rzocht.<br />
La<strong>te</strong>n wij aannemen dat dit waar is, dan zal <strong>de</strong><br />
apotheker van <strong>de</strong> firma SPETTER & Co. niets an<strong>de</strong>rs<br />
kunnen gevon<strong>de</strong>n hebben, dan slecht berei<strong>de</strong><br />
pillen, in samens<strong>te</strong>lling overeenkomen<strong>de</strong> met Blaudsche<br />
pillen, van ongeveer <strong>de</strong> halve s<strong>te</strong>rk<strong>te</strong> van die van<br />
onze Pharmacopée. Levert <strong>de</strong> firma nu <strong>de</strong>ze pillen af?<br />
Het vermoe<strong>de</strong>n ligt voor <strong>de</strong> hand . . . maar wij<br />
hebben <strong>de</strong> pillen niet on<strong>de</strong>rzocht en willen dus het<br />
bes<strong>te</strong> <strong>de</strong>uken, n.1. dat <strong>de</strong> firma SPETTER, nadat haar<br />
apotheker <strong>de</strong> pillen „allernauwkeurigst" heeft on<strong>de</strong>rzocht,<br />
gezegd heeft : het zgn slech<strong>te</strong> Blaudsche pillen,<br />
doch wij willen goe<strong>de</strong> geven. Maar dan nog zou<strong>de</strong>n<br />
wij op haar product hare woor<strong>de</strong>n, met eenige variatie,<br />
willen toepassen : Betaal dus niet langer f 1,20<br />
voor 60 pillen, die door ie<strong>de</strong>r en apotheker gaarne<br />
voor 60 -cent wor<strong>de</strong>n geleverd.<br />
Doch het is niet alleen <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>n veel <strong>te</strong> hoogen<br />
prgs, dat wg waarschuwen, maar — en in hoofdzaak<br />
zelfs — <strong>te</strong>gen het optre<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> genoem<strong>de</strong><br />
firma in <strong>de</strong>ze en <strong>de</strong>rgelijke zaken. Wij zien in<br />
haar wijze van doen, het voorgeven alsof zij, daarin<br />
voorgelicht door haar scheikundig on<strong>de</strong>rzoek, zoo<br />
speciaal in. staat is <strong>de</strong>rgelijke mid<strong>de</strong>len <strong>te</strong> berei<strong>de</strong>n,<br />
niets an<strong>de</strong>rs dan kwakzalverij.<br />
Toch heeft zij, door hare han<strong>de</strong>ling, één goed<br />
werk verricht. Zg heeft ongetwijfeld <strong>de</strong> Pink-pillen<br />
in discrediet gebracht. Het lichtgeloovig publiek,<br />
dat zoo gaarne alles voor waar aanneemt wat <strong>de</strong><br />
kwakzalvers het maftr willen wijsmaken, zal nu wel<br />
beseffen, dat het won<strong>de</strong>rbare van die pillen, die zoo<br />
gemakkelijk kunnen wor<strong>de</strong>n nagemaakt, er niet erg<br />
dik opzit.<br />
Het zal beginnen <strong>te</strong> twijfelen ... en dit zal <strong>de</strong><br />
Spet<strong>te</strong>rs Pink-pillen ook geen goed doen. Want<br />
het publiek moet er toe komen, aldus <strong>te</strong> re<strong>de</strong>neeren<br />
: Nu ik toch eenmaal nagemaak<strong>te</strong> waar koop,<br />
waarom zal ik dan 24 stuivers betalen, waar ik<br />
voor 12 zeker niet min<strong>de</strong>r <strong>te</strong> recht kan?<br />
En als 't zoo re<strong>de</strong>neert, wij hopen het, dan zal<br />
't ook, al zij 't langzamerhand^ geloof gaan hech<strong>te</strong>n<br />
aan onze, reeds herhaal<strong>de</strong> malen uitgesproken bewering,<br />
dat <strong>de</strong> Pink-pillen zijn staalpillen, die werkelijk<br />
in sommige gevallen wel gunstig kunnen<br />
werken, maar geenszins zóó gunstig en bij alle<br />
mogelijke kwalen, als door <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n in al<br />
die mooie adver<strong>te</strong>nties <strong>de</strong>n volke wordt verkondigd.<br />
Ongeoorloof<strong>de</strong> reclame voor geheimmid<strong>de</strong>len<br />
(spécialités).<br />
*Vele fabrikan<strong>te</strong>n van zoogenaam<strong>de</strong> spécialités<br />
hebben <strong>de</strong> gewoon<strong>te</strong> hunne mid<strong>de</strong>len aan <strong>te</strong> bevelen<br />
door vlugschrif<strong>te</strong>n, die zij gratis toezen<strong>de</strong>n aan alle<br />
geneesheeren in het binnen- en bui<strong>te</strong>nland. Bijna<br />
geen week gaat voorbij of ook <strong>de</strong> geneesheeren in<br />
Ne<strong>de</strong>rland wor<strong>de</strong>n met zulke brochuretjes lastig gevallen,<br />
meest afkomstig uit Frankrijk, Duitschland<br />
en Zwitserland, somwijlen uit Engeland en een
enkele maal zelfs ait Italië.<br />
Welk een kos<strong>te</strong>n daaraan wor<strong>de</strong>n bes<strong>te</strong>ed, bewijst<br />
<strong>de</strong> dikwijls zeer goe<strong>de</strong> vertaling, <strong>de</strong> net<strong>te</strong> uitvoering<br />
en <strong>de</strong> verspreiding op ruime schaal. Meestal wor<strong>de</strong>n<br />
zij direct uit het bui<strong>te</strong>nland toegezon<strong>de</strong>n, doch ook<br />
niet zel<strong>de</strong>n <strong>te</strong> Roozendaal, Maastricht of een an<strong>de</strong>re<br />
grensplaats hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong>, waarschijnlijk door een<br />
agent van <strong>de</strong>n fabrikant, <strong>te</strong>r post bezorgd of door<br />
een hoofd<strong>de</strong>pôthou<strong>de</strong>r <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam of Ams<strong>te</strong>rdam,<br />
die <strong>de</strong> bezorging <strong>de</strong>zer geschrif<strong>te</strong>n heeft op zich<br />
genomen. Alleen aan frankeering is bij <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong>,<br />
zeker <strong>de</strong> goedkoops<strong>te</strong> wijze van verzending, aan<br />
alle geneesheeren in Ne<strong>de</strong>rland f 125 noodig, wanneer<br />
<strong>de</strong> port slechts 5 ets. bedraagt, <strong>te</strong>rwijl het<br />
niet zel<strong>de</strong>n voorkomt, dat 10 ets. en hooger port<br />
noodig is.<br />
Evenals <strong>de</strong> ongeveer 2500 geneesheeren in Ne<strong>de</strong>rland<br />
wor<strong>de</strong>n dan <strong>de</strong> tienduizen<strong>de</strong>n collega's in <strong>de</strong><br />
an<strong>de</strong>re lan<strong>de</strong>n bewerkt ; een ie<strong>de</strong>r kan nu nagaan welk<br />
een ontzaglijke verdiens<strong>te</strong> zulk een genees mid<strong>de</strong>lf a b'riek<br />
moet afwerpen, om als 't ware in het wil<strong>de</strong> zooveel<br />
onkos<strong>te</strong>n <strong>te</strong> durven maken.<br />
Allerlei mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n dan ook <strong>te</strong> baat genomen<br />
om zulk een zaak <strong>te</strong> doen floreeren.<br />
De inhoud <strong>de</strong>zer geschrif<strong>te</strong>n moet in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong><br />
plaats daarbij dienst doen ; dikwijls draagt hg het<br />
- kenmerk van samenges<strong>te</strong>ld <strong>te</strong> zijn „op bes<strong>te</strong>lling",<br />
als namelijk een of meer geneeskundigen zoogenaamd<br />
on<strong>de</strong>rzoekingen hebben inges<strong>te</strong>ld of proeven<br />
gedaan met het nieuwe medicament en daarbij <strong>de</strong><br />
<strong>de</strong>ug<strong>de</strong>lijkheid in vele gevallen van ziekelijke aandoeningen<br />
hebben leeren kennen, waarom zij hunne<br />
ambtgenoo<strong>te</strong>n aanra<strong>de</strong>n het eveneens in hunne practijk<br />
aan <strong>te</strong> wen<strong>de</strong>n.<br />
proeven is. Gij vraagt aan <strong>de</strong> redactie van een<br />
dagblad, welk ook, wie het zijn, die het meest en<br />
het hardnekkigst adver<strong>te</strong>eren ; s<strong>te</strong>eds luidt het<br />
antwoord : <strong>de</strong> kwakzalvers. Het is dan ook in<br />
't algemeen wel eenigszins begrijpelijk, dat <strong>de</strong> couran<strong>te</strong>n<br />
aan <strong>de</strong> verleiding, om ook die adver<strong>te</strong>nties<br />
op <strong>te</strong> nemen, geen weerstand kunnen bie<strong>de</strong>n en<br />
daarme<strong>de</strong> leveren zij het machtigs<strong>te</strong> hulpmid<strong>de</strong>l voor<br />
<strong>de</strong> kwakzalverij, om haar one<strong>de</strong>l doel <strong>te</strong> bereiken.<br />
Slechts zeer weinige couran<strong>te</strong>n hebben beslist geweigerd,<br />
adver<strong>te</strong>nties en reclames betreffen<strong>de</strong> kwakzalversmid<strong>de</strong>len<br />
in hun kolommen op <strong>te</strong> nemen; aan<br />
die weinigen onze hul<strong>de</strong> ! Men staat verbaasd, dat<br />
een dagblad als b.v. <strong>de</strong> Nieuwe Rot<strong>te</strong>rdamsche<br />
Courant — om er miar eens een <strong>te</strong> noemen —<br />
het niet bene<strong>de</strong>n zijn waardigheid acht, om dag<br />
aan dag die leugenachtige adver<strong>te</strong>nties tot ver<strong>de</strong>rf<br />
<strong>de</strong>r menschheid <strong>te</strong> accep<strong>te</strong>eren. Waarlijk <strong>de</strong> kwakzalverij<br />
kon zich moeilijk een be<strong>te</strong>re bondgenoo<strong>te</strong><br />
kiezen dan juist <strong>de</strong> pers ; maar zij heeft er nog<br />
veel meer." ,. '^^Mf^Ê^t - '<br />
Het geloof aan kwakzalversinid<strong>de</strong>len<br />
in Friesland.<br />
In 't begin <strong>de</strong>r vorige maand <strong>de</strong>ed in <strong>de</strong> dagbla<strong>de</strong>n<br />
het bericht <strong>de</strong> ron<strong>de</strong>, dat een vrouw <strong>te</strong><br />
Rot<strong>te</strong>valle vergiftigd was, <strong>te</strong>D gevolge van het gebruik<br />
van gevaarlijke geneesmid<strong>de</strong>len. Daaromtrent werd<br />
ech<strong>te</strong>r na<strong>de</strong>r het volgen<strong>de</strong> me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld :<br />
„Gelukkig blijkt dat <strong>de</strong> vermoe<strong>de</strong>lijke vergiftiging<br />
eener vrouw <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>valle, waaromtrent <strong>de</strong> jastitie<br />
met geneeskundigen on<strong>de</strong>rzoek ins<strong>te</strong>l<strong>de</strong>, niet eene<br />
dier vreeselijke misda<strong>de</strong>n is, waarvan men nu en<br />
dan in ons va<strong>de</strong>rland hoort. De zaak is <strong>de</strong>ze :<br />
wegens het afleveren van een flacon Vinum Sanguinosum,<br />
zon<strong>de</strong>r dat op <strong>de</strong> flesch of op <strong>de</strong> verpakking iets<br />
was vermeld aangaan<strong>de</strong> <strong>de</strong> voorschrif<strong>te</strong>n naar hetwelk<br />
<strong>de</strong> Vinum bereid was. Dit geneesmid<strong>de</strong>l toch komt<br />
niet voor in <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandsche pharmacopée en mag in<br />
dat geval niet wor<strong>de</strong>n afgeleverd zon<strong>de</strong>r vermelding <strong>de</strong>r<br />
bereidingswijze.<br />
De beklaag<strong>de</strong> ver<strong>de</strong>dig<strong>de</strong> zich met <strong>de</strong> s<strong>te</strong>lling dat<br />
Vinum Sanguinosum geen geneesmid<strong>de</strong>l is. Het zou<br />
hoogs<strong>te</strong>ns mogen gerangschikt wor<strong>de</strong>n in zekeren zin<br />
on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> voedingmid<strong>de</strong>len. Het wjrdt aanbevolen als<br />
vers<strong>te</strong>rkend mid<strong>de</strong>l voor zwakken en hers<strong>te</strong>llen<strong>de</strong>n en<br />
voor bloed vorming. Hg acht<strong>te</strong> dus een vermelding als<br />
bovenbedoeld niet noodig. Geneesmid<strong>de</strong>len toch zijn <strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>len, die dienen om een ziek<strong>te</strong> <strong>te</strong> genezen of <strong>te</strong><br />
verzach<strong>te</strong>n en on<strong>de</strong>r die vlag wordt Vinum Sanguinosum<br />
niet aanbevolen.<br />
Subsidiair ver<strong>de</strong>dig<strong>de</strong> <strong>de</strong> chef-apotheker zich met <strong>de</strong><br />
bewering dat hij <strong>de</strong> vloeistof niet voorhan<strong>de</strong>n had in <strong>de</strong><br />
apotheek, doch in een kel<strong>de</strong>r on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> apotheek gelegen.<br />
Deze me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling werd bevestigd door <strong>de</strong> adsis<strong>te</strong>nt-apothekeres,<br />
als getuige gedagvaard, en die dit on<strong>de</strong>r<strong>te</strong>rrein<br />
niet als apotheek beschouw<strong>de</strong>, doch als bergplaats.<br />
In verband met <strong>de</strong> ver<strong>de</strong>diging van beklaag<strong>de</strong>, aftht<strong>te</strong><br />
<strong>de</strong> amb<strong>te</strong>naar van het O. M., mr. Van Üarencarspel,<br />
noodig <strong>de</strong> benoeming van een <strong>de</strong>skundige <strong>te</strong>n ein<strong>de</strong><br />
een on<strong>de</strong>rzoek in <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen naar <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling<br />
van Vinum Sanguinosum.<br />
Als <strong>de</strong>skundige werd door <strong>de</strong>n kantonrech<strong>te</strong>r benoemd<br />
<strong>de</strong> heer F. R. Vechtmann, apotheker en scheikundige<br />
<strong>te</strong> 's Hage, die <strong>te</strong>r <strong>te</strong>rechtzitting aanwezig<br />
was en binnen veertien dagen zijn verslag zal uitbrengen.<br />
De ver<strong>de</strong>re behan<strong>de</strong>ling van <strong>de</strong>ze zaak werd hierop<br />
veertien dagen geschorst. ' (Va<strong>de</strong>rl.)<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuwe le<strong>de</strong>n zgn toegetre<strong>de</strong>n:<br />
Mejuffr. C. Hugenholtz, apotheker <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
<strong>de</strong> Heeren (J. C. Bosch, tandmees<strong>te</strong>r „ Dordrecht.<br />
F. W. J. van <strong>de</strong>n Brink, id. „ Ngmegen.<br />
Mr. A. C. van Daalen a Bennekom.<br />
A. F. Eelkema „ Arum.<br />
Niet jsel<strong>de</strong>n ech<strong>te</strong>r wordt een e geheel an<strong>de</strong>re De vrouw van G. H. werd <strong>de</strong>s morgens dood <strong>te</strong><br />
metho<strong>de</strong> gevolgd ; meestal bevat <strong>de</strong> nieuwe specia bed gevon<strong>de</strong>n en al da<strong>de</strong>lijk ging het gerucht dat<br />
li<strong>te</strong>it het een of an<strong>de</strong>r beken<strong>de</strong>, min of meer s<strong>te</strong>rk zij <strong>te</strong>ngevolge vergiftiging bezweken was. Zij was<br />
werkend geneesmid<strong>de</strong>l en bestaat het nieuwe slechts in <strong>de</strong>n laats<strong>te</strong>n tijd niet wel en <strong>de</strong> familie zou haar<br />
daarin, dat het door <strong>de</strong>n fabrikant in een an<strong>de</strong>ren nu op raad van an<strong>de</strong>ren, geneesmid<strong>de</strong>len van ge<br />
E. J. van <strong>de</strong>r H ey<strong>de</strong>, Med. docts.,<br />
vorm is gebracht of ook wel in verbinding met vaarlijke soort in <strong>te</strong> groo<strong>te</strong> dosis hebben toegediend.<br />
art*<br />
Hem-Venhuizen.<br />
iets an<strong>de</strong>rs dan gewoonlijk.<br />
De schouwing, op last <strong>de</strong>r justitie verricht, had<br />
A. A. Knaap, arts r\$ Brouwershaven.<br />
Voor <strong>de</strong> reclame wordt nu bijeen verzameld al ech<strong>te</strong>r tot resultaat dat vergiftiging niet als <strong>de</strong><br />
J.H. W.Kuneman.Med.docts., arts Wes<strong>te</strong>rvoort.<br />
J. M. H. <strong>te</strong> 's G. Dank voor uwe opmerkingen ; in 't vol<br />
hetgeen <strong>te</strong>r aanbeveling van dit geneesmid<strong>de</strong>l door oorzaak van het overlij<strong>de</strong>n kan wor<strong>de</strong>n aangemerkt. gend no. komen wjj er op <strong>te</strong>rug, wanneer ooi <strong>de</strong> beslissing<br />
beken<strong>de</strong> of beroem<strong>de</strong> geneeskundigen is geschreven ; Dit het geval blijkt al we<strong>de</strong>r hoe gevaarlijk het van <strong>de</strong>n off. van justitie bekend zal zgn.<br />
dit alles wordt afgedrukt en door een handige toe is, huismid<strong>de</strong>ltjes <strong>te</strong> gebruiken <strong>te</strong>gen allerlei kwalen,<br />
Dr. G. W. B. <strong>te</strong> B. Wy hebben van .uw schrjjven nota<br />
genomen ; wjj had<strong>de</strong>n er wel aan gedacht.<br />
voeging aan het begin of het slot van het boekje want het staat vast, dat aan <strong>de</strong> bewus<strong>te</strong> vrouw <strong>de</strong>r J. J. P. H. <strong>te</strong> G Wfl hebben al vroeger <strong>de</strong> aandacht<br />
wordt het voorges<strong>te</strong>ld alsof het doel<strong>de</strong> op het mid<strong>de</strong>l gelijke medicamen<strong>te</strong>n zijn toegediend. En, al is <strong>de</strong> van <strong>de</strong> Redactie van het door u bedoel<strong>de</strong> tijdschrift op die<br />
adver<strong>te</strong>ntie van Reimanns gevestigd.<br />
in <strong>de</strong>n vofm, waarin het thans gebracht is, dus vrouw nu wel niet vergiftigd, dat die mid<strong>de</strong>ltjes, Het drankje is on<strong>de</strong>rzocht, maar wg zullen trach<strong>te</strong>n, vóór<br />
<strong>te</strong>r aanbeveling van <strong>de</strong>ze spécialité.<br />
wellicht in groo<strong>te</strong> ma<strong>te</strong> toegediend, tot <strong>de</strong>n dood <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling <strong>de</strong>r zaak, nog enkele na<strong>de</strong>re inlichtingen<br />
in <strong>te</strong> wionen.<br />
Hon<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n geneesheeren zijn ongetwijfeld dupe hebben me<strong>de</strong>gewerkt is niet onwaarschijnlijk." Dr. A. J. F. <strong>te</strong> M. Uw stukje was al gezet toen wij het<br />
gewor<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>ze behendigheid, waardoor beroem<strong>de</strong> Ongeveer <strong>te</strong>gelijk met dit bericht, kwam er een an<strong>de</strong>re ontvingen.<br />
collega's als 't ware <strong>de</strong> verantwoor<strong>de</strong>lijkheid op zich an<strong>de</strong>r, dat een vrouw <strong>te</strong> üre<strong>te</strong>rp (ook in Friesland)<br />
W. M. H. A. <strong>te</strong> 's G. De <strong>te</strong>pel-balsem is vroeger al eens<br />
behan<strong>de</strong>ld ; 't is een mengsel van gomslijm en een weinig<br />
schijnen <strong>te</strong> nemen van het nieuw aangekondig<strong>de</strong> eveneens was overle<strong>de</strong>n na het gebruik van genees perubalsem; wij komen spoedig weer eens op dit zaakje <strong>te</strong>rug.<br />
praeparaat.<br />
mid<strong>de</strong>len haar door een onbevoeg<strong>de</strong> verstrekt. Ook S. L. aldaar. Te laa*t voor dit no.<br />
Een bekend geneesheer <strong>te</strong> Lyon heeft hier ein<strong>de</strong> dit bericht is, voor zoo| ver wij we<strong>te</strong>n, niet bevestigd.<br />
J. JB\ <strong>te</strong> jfï. Het on<strong>de</strong>rzoek van 't poe<strong>de</strong>r is nog niet afgeloopen<br />
; <strong>de</strong>rgelijke on<strong>de</strong>rzoekingen kos<strong>te</strong>n veel tgd.<br />
lijk een stokje voor gestoken; een apotheker aldaar Intusschen bevat<strong>te</strong> <strong>de</strong> Arnh. Crt. naar aanleiding Dr. v. D. <strong>te</strong> L. Wij <strong>de</strong>elen uw gevoelen in zake <strong>de</strong><br />
had een we<strong>te</strong>nschappelijk geschrift van <strong>de</strong>zen ge- i van <strong>de</strong>ze geruch<strong>te</strong>n, o. a. <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> opmerking : opname van bedoel<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie.<br />
W. B. <strong>te</strong> G. A. Een uitvoerig recept voor <strong>de</strong>n ûs<strong>te</strong>lpot<br />
neeskundige la<strong>te</strong>n overdrukken en daaraan toegevoegd „Geen provincie is er misschien waar meer met van Klaas Ursem is vermeld in het Maandblad van Maart<br />
<strong>de</strong> aanbeveling van een door hem vervaardig<strong>de</strong> | <strong>de</strong>rgelijke Jiuismid<strong>de</strong>ltjes geknoeid wordt dan in 1897 en luidt aldus:<br />
spécialité, zoodat het <strong>de</strong>n schijn had, alsof dit Friesland. Hoe groot het getal fleschjes ech<strong>te</strong> Haar<br />
10 cent waggelbesserj,<br />
10 „ zevenboom,<br />
mid<strong>de</strong>l door <strong>de</strong>n schrijver werd aanbevolen. lemmerolie is, dat hier per jaar verorberd wordt, is<br />
10 „ kruidnagelen,<br />
Bg vonnis van 1 October 1899 is <strong>de</strong> apotheker bij bena<strong>de</strong>ring niet zeggen. En niet enkel wor<strong>de</strong>n 10 „ wit<strong>te</strong> peper,<br />
veroor<strong>de</strong>eld, weliswaar slechts tot een scha<strong>de</strong>vergoe die mid<strong>de</strong>ltjes gebruikt door <strong>de</strong> min<strong>de</strong>r ontwikkel<strong>de</strong> 10 „ nootmuskaat,<br />
ding van 300 francs, doch <strong>te</strong>vens tot betaling van stan<strong>de</strong>n, dat zij verre. Menschen, die aanspraak 10 „ megekracht,<br />
alle, zeer aanzienlijke gerechtskos<strong>te</strong>n.<br />
knnnen maken op in<strong>te</strong>llect, dwepen met <strong>de</strong>rgelijke 10 „ wit<strong>te</strong> wierook.<br />
huismid<strong>de</strong>ltjes. Geen won<strong>de</strong>r dan ook, dat in ons Een hoorn . . . (hiervoor werd cornu cervi raspat. ge<br />
Kwakzalvers-adver<strong>te</strong>nties.<br />
gewest het Boertje van Staphorst, thans on<strong>de</strong>r benomen).<br />
"JÊÊk<br />
Een pond grasbo<strong>te</strong>r van Mei of Augustus en 3 dooiers<br />
In De Kroniek van 19 en 26 Mei j.1. komt on<strong>de</strong>r<br />
scherming van een .geneesheer, <strong>te</strong> Leeuwar<strong>de</strong>n ge van eieren, dan in een nieuw pannetje l}4 nur koken op<br />
het opschrift „kwakzalverij" een hoogst belangrijk<br />
regeld zittiüg hou<strong>de</strong>n<strong>de</strong>, zooveel patiën<strong>te</strong>n heeft, dat geglommen kolen en dan zoolang la<strong>te</strong>n -«taan tot 't ver-<br />
artikel voor van <strong>de</strong> hand Dr. WERNDLT, waar<br />
bij zijn praktijk soms niet af kan.<br />
glommen is.<br />
's Morgens 1 uur na 't e<strong>te</strong>D.<br />
van wij <strong>de</strong> lezing <strong>te</strong>n zeers<strong>te</strong> aanra<strong>de</strong>n. Het spijt<br />
Het boertje is schran<strong>de</strong>r, dat dient gezegd, want<br />
's Middags 1 uur na 't e<strong>te</strong>n.<br />
ons, dat onze beschikbare plaatsruim<strong>te</strong> niet toelaat<br />
<strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n moe<strong>te</strong>n <strong>de</strong> kos<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r bescherming 's Avonds 1 uur na 't e<strong>te</strong>n.<br />
<strong>de</strong>ze zoo jois<strong>te</strong> beschouwingen in ons blad in haar<br />
betalen. Van eiken patiënt neemt hij vijf gul<strong>de</strong>n De groot<strong>te</strong> van een nootmuskaat gebruiken van <strong>de</strong>zen<br />
geheel over <strong>te</strong> nemen, en door het geven van een<br />
„voor <strong>de</strong>n doctor" zegt bij er bij. Waar hij soms slikpot.<br />
Wat een groot ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong> van het geheim schjjnt uit <strong>te</strong><br />
uittreksel zou<strong>de</strong>n wjj <strong>de</strong>n schrijver geen dienst doen.<br />
dagen heeft, dat hij veertig patiën<strong>te</strong>n behan<strong>de</strong>lt, maken is <strong>de</strong> kleur; <strong>de</strong>ze wordt verkregen door aftreksels<br />
Het artikel kan niet uit zijn verband wor<strong>de</strong>n gerukt.<br />
zou <strong>de</strong> doc<strong>te</strong>r goe<strong>de</strong> zaken makfn, als het boertje, van jonge lo<strong>te</strong>n van <strong>de</strong> persik.<br />
Het begin ech<strong>te</strong>r, dat op <strong>de</strong> kwakzalvers-adver<br />
niet rekenen kon. Maar dat kan hij wel !"<br />
A. W. <strong>te</strong> M. Zie omtrent van Stra<strong>te</strong>n het Maandblad van<br />
April j.1., over <strong>de</strong> van Zalrris krui<strong>de</strong>n dat van December 1896.<br />
<strong>te</strong>nties slaat, kunnen wij hier la<strong>te</strong>n volgen :<br />
— Na het afdrukken van <strong>de</strong> le<strong>de</strong>nlijst iï nog van <strong>de</strong><br />
Rechtszaken.<br />
volgen<strong>de</strong> le<strong>de</strong>n <strong>de</strong> contributie over 1900 ontvangen :<br />
„In het laats<strong>te</strong> vier<strong>de</strong>-part <strong>de</strong>zer eeuw heeft <strong>de</strong><br />
Sangufnose.<br />
F. BD. v. A. <strong>te</strong> N. (met extra-bijdrage); D. H. B. <strong>te</strong><br />
kwakzalverij zulk een vlucht genomen, dat het mij<br />
R. ; J. C. B. <strong>te</strong> N. a. d. IJ. ; W. B. <strong>te</strong> G. A. ; W. M. B. <strong>te</strong><br />
<strong>de</strong> moei<strong>te</strong> waard schijnt, eens na <strong>te</strong> gaan, hoe het<br />
;;Vinum Sanguinosum", het nieuwe bloedvormend K. a. d. TJ., N. C. <strong>te</strong> H., M. <strong>te</strong> B. H. ; J. C. <strong>de</strong> M. <strong>te</strong> B. o.<br />
mid<strong>de</strong>l", waarvoor in <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> tij<strong>de</strong>n druk reclame Z.; D. v. d. M. <strong>te</strong> B.; Dr. M. N. <strong>te</strong> H.; Dr. J. C. O. <strong>te</strong> A.;<br />
komt, dat die tak van industrie tot een <strong>de</strong>rgelijken<br />
wordt gemaakt, maak<strong>te</strong> <strong>de</strong>zer dagen het on<strong>de</strong>rwerp uit Mr. A. H. t. O. <strong>te</strong> A. ; Dr. P. <strong>te</strong> A. I<br />
bloei geraak<strong>te</strong>. Gij slaat een courant op, onver van een <strong>de</strong>r strafzaken voor het Kantongerecht <strong>te</strong> 's Gra-<br />
— De Secretaris-penningmees<strong>te</strong>r zou gaarne opgaaf ontvangen<br />
van alle in <strong>de</strong> Le<strong>de</strong>nlijst — verzon<strong>de</strong>n met het vorig<br />
schillig van welken aard en van welken datum, en venhage <strong>te</strong>r zake overtreding van <strong>de</strong> geneeskundige wet. Maanblad — eventueel opgemerk<strong>te</strong> onjuisthe<strong>de</strong>n en onvolle<br />
tien <strong>te</strong>gen één, dat uw oog zal vallen op eenige Tegen <strong>de</strong>n chef-apotheker van <strong>de</strong> centraal-apotheek dighe<strong>de</strong>n, benevens van <strong>de</strong> in <strong>de</strong>n loop van het jaar voor<br />
adver<strong>te</strong>nties, waaruit onmid<strong>de</strong>llijk <strong>de</strong> kwakzalver <strong>te</strong> „De Ooievaar" aldaar was proces-verbaal opgemaakt komen<strong>de</strong> adres-veran<strong>de</strong>ringen. V"':-stf§<br />
— Verbe<strong>te</strong>ring. In bovenbedoel<strong>de</strong> le<strong>de</strong>nlijst is verge<strong>te</strong>n<br />
<strong>te</strong> vermel<strong>de</strong>n :<br />
Waddinxveen. * H. Blanken Joh.zn. Med. docts. en arts.
No. 7. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. Juli 1900,<br />
M A|A NDBLAD<br />
UITGEGETEN DOOR DE VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Aue brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wynne, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
Lid <strong>de</strong>r VERXZNIGING TIGEN DB KWAKZALVERIJ is,elk<br />
die hft&r doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaarlijksche contributie<br />
betaalt van f 3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt van 1 Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 December<br />
aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-p<br />
enningmees<strong>te</strong>r ingewacht, die daarvoor in Februari<br />
f ormu lieren toezendt. O? er het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van het blad, zooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaSng van dv. enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
per jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van I Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUUR DER VEREENIGING.<br />
J. M, YäD Elk, <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
Dr. H. Borger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Ifc | Massink, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
J. van Riel, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
A. J. WiJDoe, <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg,<br />
Secretaris-PenÉ<br />
GETAL LEDEN 749<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VKRKKNIGING<br />
TKGKN DR KWAKZALVERIJ, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n:<br />
Art .1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen ;<br />
b. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen ;<br />
C. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en b genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen, die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan ;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke bepalingen <strong>te</strong>r<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad Is geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
I N H O U D .<br />
Verzoek aan <strong>de</strong> geneeskundigen.<br />
Hoofdartikel: Enkele beschouwingen aangaan<strong>de</strong> <strong>de</strong> Vereeniging.<br />
Berich<strong>te</strong>n: Verslag van <strong>de</strong> Alg. Verga<strong>de</strong>ring. — De han<strong>de</strong>l<br />
in z.g. geneeskrachtige, galvanische toes<strong>te</strong>llen in Oos<strong>te</strong>nrijk<br />
en HoDgarije verbo<strong>de</strong>n. — Het geschenk van <strong>de</strong> rijke dame.<br />
— Een gevaarlijk geneesmid<strong>de</strong>l.<br />
Groo<strong>te</strong>re artikelen: Bij <strong>de</strong>n won<strong>de</strong>rdok<strong>te</strong>r. — Het alcoholgehal<strong>te</strong><br />
van Sanguinose. — Dames, <strong>de</strong> bes<strong>te</strong> klan<strong>te</strong>n. —<br />
Rechtszaken : Sanguinose. — Onbevoeg<strong>de</strong> verkoop van kinadruppels.<br />
— Weer een won<strong>de</strong>rdok<strong>te</strong>r.<br />
Ter overneming: Iets over Pinkpillen.<br />
Corresp on<strong>de</strong>ntie.<br />
Enkele beschouwingen aangaan<strong>de</strong><br />
onze Vereeniging. •<br />
Het is oiet <strong>te</strong> ontkennen dat <strong>de</strong> Vereeniging <strong>te</strong>gen<br />
<strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>, gedoren<strong>de</strong> haar ongeveer 20-jarig<br />
bestaan niet dien s<strong>te</strong>un en die me<strong>de</strong>werking heeft<br />
on<strong>de</strong>rvon<strong>de</strong>n, waarop ze m. i. aanspraak mocht<br />
maken.<br />
Wat mag daarvan <strong>de</strong> re<strong>de</strong>n zijn ? Ongetwijfeld<br />
is onverschilligheid <strong>te</strong>genover aJgemeene belangen,<br />
die bij vele menschen overheerschend is, een <strong>de</strong>r<br />
hoofdzaken, maar toch ook zijn er an<strong>de</strong>re beweegre<strong>de</strong>nen,<br />
die sommigen weerhou<strong>de</strong>n tot onze Vereeniging<br />
toe <strong>te</strong> tre<strong>de</strong>n. Enkele van die beweegre<strong>de</strong>nen<br />
wil ik trach<strong>te</strong>n na Ie gaan en, zoo mogelijk,<br />
<strong>te</strong> ontzenuwen, waarbij zich <strong>te</strong>vens <strong>de</strong> gelegenheid<br />
zal voordoen nog 't een en an<strong>de</strong>r over jlen werkkring<br />
onzer Vereeniging <strong>te</strong> ber<strong>de</strong> <strong>te</strong> brengen.<br />
Slaat men een <strong>te</strong>rugblik op <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> jaren van I<br />
het bestaan <strong>de</strong>r Vereeniging, dan wil ik gaarne<br />
erkennen, dat <strong>de</strong> toon van het „Maandblad <strong>te</strong>gen <strong>de</strong><br />
<strong>Kwakzalverij</strong> 1 somwijlen iets scherp en onvoorzichtig<br />
was en daardoor waarschijnlijk voor verschillen<strong>de</strong><br />
personen min<strong>de</strong>r sympathiek. Daardoor heeft <strong>de</strong><br />
Redactie zich eenige malen een gerech<strong>te</strong>lijke vervolging<br />
op <strong>de</strong>n hals gehaald en is zij wegens las<strong>te</strong>r<br />
veroor<strong>de</strong>eld gewor<strong>de</strong>n. Die veroor<strong>de</strong>eling werd uitgesproken,<br />
niet emdat er onwaarhe<strong>de</strong>n waren ver»<br />
kondigd, maar alléén, omdat, volgens <strong>de</strong> wet, <strong>de</strong> vorm<br />
waarin die me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen gedaan wer<strong>de</strong>n, beleedigend<br />
was. S<strong>te</strong>eds <strong>de</strong>ed <strong>de</strong> Redactie niets an<strong>de</strong>rs dan <strong>de</strong>n<br />
kwakzalver aan <strong>de</strong> kaak <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen, zijne zooge-1<br />
naam<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len bekend <strong>te</strong> maken en daar<strong>te</strong>gen<br />
<strong>te</strong> waarschuwen. Met genoegen wijs ik er<br />
thans op, dat in <strong>de</strong> wjjze van behan<strong>de</strong>ling van<br />
lieverle<strong>de</strong> veran<strong>de</strong>ring is gekomen, zoodat wij nu j<br />
geen vervolging daarvoor meer <strong>te</strong> doch<strong>te</strong>n hebben.,<br />
Velen, die door onze Vereeniging in hunne financieele<br />
belangen bena<strong>de</strong>eld wor<strong>de</strong>n, hebben s<strong>te</strong>eds getracht<br />
haar verdacht <strong>te</strong> maken en het <strong>de</strong>nkbeeld<br />
VEREENIGING TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Heeren Medici wor<strong>de</strong>n beleefd uitgenoodigd, aan <strong>de</strong>n Voorzit<strong>te</strong>r of aan <strong>de</strong>n<br />
Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r alle gevallen uit hun praktijk <strong>te</strong> willen me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen, van<br />
patiën<strong>te</strong>n, die door „Boertjes", „Schoenmakers" en an<strong>de</strong>re onbevoeg<strong>de</strong>n zoogenaamd<br />
zijn behan<strong>de</strong>ld. jjSg^<br />
Ook voor an<strong>de</strong>re me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen, die <strong>de</strong> na<strong>de</strong>elige gevolgen van kwakzalverijen<br />
en van het gebruik van kwakzalvers-mid<strong>de</strong>len doen uitkomen, houdt het Bestuur zich<br />
beleefd aanbevolen.<br />
Het Bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>,<br />
J. M. VAN ELK, Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
A. J. WIJNNE, Mid<strong>de</strong>lburg, Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r.<br />
ingang <strong>te</strong> doen vin<strong>de</strong>n, dat eigenbelang van genees Zij willen hunne inkoms<strong>te</strong>n ech<strong>te</strong>r niet vermeer<strong>de</strong>ren<br />
kundigen en apothekers op <strong>de</strong>n voorgrond staat. <strong>te</strong>n kos<strong>te</strong> van leugen en bedrog van <strong>de</strong>n kwak<br />
Meermalen is er op gewezen, dat verschillen<strong>de</strong> perzalver, van onkun<strong>de</strong> en lichtgeloovigheid van het<br />
sonen, zooals rechtsgeleer<strong>de</strong>n, predikan<strong>te</strong>n, on<strong>de</strong>r publiek. Zel<strong>de</strong>n dan ook zal men goed <strong>te</strong>r naam<br />
wijzers, indu8trieelen en tal van an<strong>de</strong>re personen op en faam bekend staan<strong>de</strong> apothekers als <strong>de</strong>pothou<strong>de</strong>rs<br />
onze le<strong>de</strong>nlijs<strong>te</strong>n voorkomen; toch blijft het publiek van geheime geneesmid<strong>de</strong>len aantreffen, zoodat het<br />
in <strong>de</strong> meening verkeeren, dat door <strong>de</strong> bestrijding dus eene groo<strong>te</strong> onwaarheid is, bijna in alle kwak<br />
<strong>de</strong>r kwakzalverij, doktoren en apothekers in hunne zalvers-adver<strong>te</strong>nties voorkomen<strong>de</strong>, dat het mid<strong>de</strong>l<br />
financieele belangen gebaat wor<strong>de</strong>n. Daarom vindt verkrijgbaar is in alle apotheken of in <strong>de</strong> meest<br />
men het niet noodig die Vereeniging <strong>te</strong> s<strong>te</strong>unen, voorname apotheken van ons land. Alléén zij, die<br />
niet begrijpen<strong>de</strong>, dat daarme<strong>de</strong> een groot volksbelang, <strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r pharmacie meer als han<strong>de</strong>lszaak<br />
<strong>de</strong> algemeene volksgezondheid, ernstig gemoeid is. Ik beschouwen en het ethische beginsel daaraan <strong>te</strong>n<br />
wil trach<strong>te</strong>n die meening <strong>te</strong> weerleggen.<br />
offer hebben gebracht, maken hierop eene uitzon<strong>de</strong><br />
Het is een bekend feit, dat in bijna alle gezondbeidscomring^ Geneesmid<strong>de</strong>len moes<strong>te</strong>n niet an<strong>de</strong>rs gebruikt<br />
mis8iën, s<strong>te</strong>eds medici en pharmaceu<strong>te</strong>n zitting heb wor<strong>de</strong>n dan op voorschrift van <strong>de</strong>n arts. De kwakben<br />
en een werkzaam aan<strong>de</strong>el nemen in <strong>de</strong> bevor<strong>de</strong>ring zalver ech<strong>te</strong>r tracht zijn <strong>de</strong>biet zoo groot mogelijk<br />
<strong>de</strong>r openbare gezondheid. Tal van geneesheeren en <strong>te</strong> maken. Daarvoor bes<strong>te</strong>edt hij jaarlijks duizen<strong>de</strong>n<br />
apothekers zjjn le<strong>de</strong>n van het Congres voor openbare I gul<strong>de</strong>ns voor adver<strong>te</strong>nties'en reclames, wel we<strong>te</strong>n<strong>de</strong><br />
gezondheidsbelangen. Hier kan men toch zeker niet ! dat bij die gel<strong>de</strong>n ruimschoots vergoed krijgt. Hoe<br />
zeggen, dat vakbelangen op <strong>de</strong>n voorgrond staan, getrouwer <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n zijne mid<strong>de</strong>len gebruiken, <strong>de</strong>s <strong>te</strong><br />
daar juist het <strong>te</strong>genoverges<strong>te</strong>l<strong>de</strong> het geval is. Hoe zeker<strong>de</strong>r kunnen zij van hunne genezing verzekerd<br />
be<strong>te</strong>r <strong>de</strong> belangen <strong>de</strong>r volksgezondheid geregeld zijn, zijn, zoo wordt s<strong>te</strong>eds door <strong>de</strong>n kwakzalver op <strong>de</strong><br />
hoe meer men tracht ziek<strong>te</strong>n <strong>te</strong> voorkomen, <strong>de</strong>s <strong>te</strong> brutaals<strong>te</strong> wijze beweerd. Veelal ech<strong>te</strong>r is die ge<br />
min<strong>de</strong>r zal <strong>de</strong> hulp van <strong>de</strong>n arts en <strong>de</strong>n apotheker nezing na langdurig gebruik van dien aard, dat <strong>de</strong><br />
wor<strong>de</strong>n in geroepen. __Dit we<strong>te</strong>n die <strong>de</strong>skundigen in patiënt nimmer meer geneesmid<strong>de</strong>len noodig heeft<br />
<strong>de</strong> eers<strong>te</strong> plaats./Zg s<strong>te</strong>llen het ethisch beginsel entin <strong>de</strong>n grond genezen is.<br />
ech<strong>te</strong>r boven hunne financieele belangen. Ditzelf<strong>de</strong> is /De consciëntieuse apotheker daaren<strong>te</strong>gen zal<br />
evenzeer het geval met <strong>de</strong> bestrijding van geheime 'nimmer zijn toevlucht nemen tot adver<strong>te</strong>nties enz.<br />
geneesmid<strong>de</strong>len. De Ne<strong>de</strong>rlandsche apothekers leenen om een vermeer<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n omzet <strong>te</strong> krijgen. Dage<br />
zich niet, dank zij hunne we<strong>te</strong>nschappelijke opleiding, lijks komt het voor, dat hij juist in <strong>te</strong>gen<br />
tot handlangers van kwakzalvers. Zij we<strong>te</strong>n dat overges<strong>te</strong>l<strong>de</strong>n zin optreedt en zijne cliën<strong>te</strong>ele waar<br />
door het gebruik van <strong>de</strong>rgelijke mid<strong>de</strong>len, welke schuwt voor het voordurend gebruik van genees<br />
meermalen zeer scha<strong>de</strong>lijke stoffen bevat<strong>te</strong>n, <strong>de</strong> gemid<strong>de</strong>len o.a. van laxeermid<strong>de</strong>len, we<strong>te</strong>n<strong>de</strong> dat <strong>de</strong><br />
zondheid van <strong>de</strong>n verbruiker ernstig bena<strong>de</strong>eld wordt. patiënt, om het gewensch<strong>te</strong> succes <strong>te</strong> verkrijgen.
s<strong>te</strong>eds groo<strong>te</strong>re hoeveelhe<strong>de</strong>n daarvan moet gebruigelijke reclames, door <strong>de</strong> uitgevers daarvan, ze<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
ken en meermalen een ernstige darmonts<strong>te</strong>king ker à raison van et<strong>te</strong>lijke gul<strong>de</strong>ns, gelegd, zooals Algemeene Verga<strong>de</strong>ring van <strong>de</strong> Ver<br />
daarvan het gevolg kan zijn. Dikwijls weigert hij b.v. bij Eigen Haard met Saoguinose heeft plaats eeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> KW akzalverij, ge<br />
<strong>de</strong> ver<strong>de</strong>re gereedmaking van recep<strong>te</strong>n met morphine, gehad. Meermalen wor<strong>de</strong>n b.v. in weekbla<strong>de</strong>n <strong>de</strong>rhou<strong>de</strong>n <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, <strong>de</strong>n 26 Juni 1900.<br />
cocaïne, chloral-hydraat en <strong>de</strong>rgelijke verdooven<strong>de</strong> gelijke reclame-berich<strong>te</strong>n on<strong>de</strong>r het redactioneel ge De Voorzit<strong>te</strong>r, <strong>de</strong> heer J. M. VAN ELK, open<strong>de</strong> <strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>len, die voor <strong>de</strong>n verbruiker <strong>de</strong> noodlottigs<strong>te</strong> <strong>de</strong>el<strong>te</strong> opgenomen, zooals b.v. in <strong>de</strong> Wereldkroniek, niet druk bezoch<strong>te</strong> verga<strong>de</strong>ring met een kor<strong>te</strong> toespraak,<br />
gevolgen na zich kannen sleepen. En juist daarom waardoor het publiek in <strong>de</strong>n waan wordt gebracht, dat waarin hij wees op <strong>de</strong>n toestand <strong>de</strong>r Vereeniging die<br />
ook, omdat hg bij ervaring het misbruik kent dat die aanbeveling van <strong>de</strong> redactie van het tijdschrift uit<br />
gunstig was en op <strong>de</strong> vermeer<strong>de</strong>ring van le<strong>de</strong>n, vooral<br />
on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> geneesheeren eo tandmees<strong>te</strong>rs, zeker een ge<br />
van geneesmid<strong>de</strong>len en vooral van kwakzalvers midgaat. Het persoonlijk belang van <strong>de</strong> uitgevers van<br />
volg van <strong>de</strong>, in dit jaar, genomen maatregel om aan<br />
<strong>de</strong>len wordt gemaakt, sluit hij zich aan bij <strong>de</strong> be dag- en weekbla<strong>de</strong>n treedt hier <strong>te</strong> veel op <strong>de</strong>n voor <strong>de</strong>ze heeren, geduren<strong>de</strong> zes maan<strong>de</strong>n, een exemplaar van<br />
strij<strong>de</strong>rs <strong>de</strong>r kwakzalverij, g<br />
grond. Herhaal<strong>de</strong>lijk heeft <strong>de</strong> redactie van het Maand het Maandblad <strong>te</strong>r kennisneming toe <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n. Hij<br />
Zoo gaat het ook met <strong>de</strong> geneesheeren. De beblad hare voorlichting gratis aangebo<strong>de</strong>n, doch naar besprak vervolgens <strong>de</strong>n strijd <strong>te</strong>gen Sanguinose, voor <strong>de</strong><br />
schuldiging dat alleen <strong>de</strong> vrees voor concurrentie, ik meen met weinig gevolg. Alléén een wet<strong>te</strong>lijk aanwending van welk mid<strong>de</strong>l een gees<strong>te</strong>ljjke in <strong>de</strong>n Haag<br />
<strong>de</strong> angst om „klan<strong>te</strong>n" <strong>te</strong> verliezen, <strong>de</strong>zen tot het voorschrift dat geneesmid<strong>de</strong>len niet mogen geadver<br />
lidmaatschap <strong>de</strong>r Vereeniging drijft, is <strong>te</strong> beleedigend <strong>te</strong>erd wor<strong>de</strong>n met vermelding van <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong>n waar<br />
om er op <strong>te</strong> antwoor<strong>de</strong>n.<br />
<strong>te</strong>gen zg dienstig hee<strong>te</strong>n <strong>te</strong> zijn, dus zon<strong>de</strong>r eenige<br />
Een geneesheer of apotheker, die zich bij <strong>de</strong> aanwijzing daaromtrent, kan tot het gewensch<strong>te</strong><br />
kwakzalvers aansluit, heeft trouwens meer kans om doel lei<strong>de</strong>n.<br />
rijk <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n dan iemand voor wien elke kwak Reeds 35 jaar gele<strong>de</strong>n werd bij <strong>de</strong> openbare be<br />
zich zeer warm maakt, en het optre<strong>de</strong>n van personen,<br />
die zich <strong>te</strong>genwoordig als geneeskundigen opwerpen,<br />
zon<strong>de</strong>r daartoe bevoegd <strong>te</strong> zijn, zooals het Boertje van<br />
Staphorst, <strong>de</strong> Haas en van Bijs<strong>te</strong>rveld.<br />
Hg herdacht ver<strong>de</strong>r <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong> van <strong>de</strong>n heer G. B.<br />
SCHMIDT en vond daarbij aanleiding een woord van hul<strong>de</strong><br />
<strong>te</strong> brengen aan <strong>de</strong>n <strong>te</strong>genwoordigen Secretaris-penningzalverij<br />
contraban<strong>de</strong> is.<br />
han<strong>de</strong>ling <strong>de</strong>r geneeskundige wetgeving door vermees<strong>te</strong>r, <strong>de</strong>n heer WIJNNE, voor <strong>de</strong> wjjze waarop <strong>de</strong>ze,<br />
Er is dus een groot on<strong>de</strong>rscheid in <strong>de</strong> exploitatie schillen<strong>de</strong> le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r 2e Kamer bij <strong>de</strong>n Minis<strong>te</strong>r er geduren<strong>de</strong> <strong>de</strong> onges<strong>te</strong>ldheid van <strong>de</strong>n heer SCHMIDT en<br />
eener apotheek, wanneer men die consciëntieus opvat, op aangeirongen , <strong>de</strong> kwakzalverij zooveel mogelijk na dien tijd voor <strong>de</strong> belangen van <strong>de</strong> Vereeniging was<br />
vergeleken met die, waar door mid<strong>de</strong>l <strong>de</strong>r reclame <strong>te</strong> be<strong>te</strong>ugelen. Zelfs noem<strong>de</strong> Dr. IDSERDA <strong>de</strong> kwak opgetre<strong>de</strong>n.<br />
„boeren en bui<strong>te</strong>nlui" aangemoedigd wor<strong>de</strong>n tot zalverij.: oplich<strong>te</strong>rij, wat door Minis<strong>te</strong>r THORBECKE<br />
Daarna <strong>de</strong>ed <strong>de</strong> Secretaris-penningmees<strong>te</strong>r eenige me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen<br />
omtrent het le<strong>de</strong>ntal, dat op 't oogenblik on<br />
voordurend gebruik van geheime geneesmid<strong>de</strong>len. geheel on<strong>de</strong>rschreven werd.<br />
geveer 750 bedraagt — doch waarvan, zooals ie<strong>de</strong>r jaar,<br />
Het is ernstig <strong>te</strong> betreuren dat ontwikkel<strong>de</strong> per "~"r5ij <strong>de</strong> toelichting van het wetsontwerp op <strong>de</strong><br />
nog wel enkelen zullen afvallen wegens het niet betalen<br />
sonen, willens en we<strong>te</strong>ns, me<strong>de</strong>werken om waar<strong>de</strong>- geneeskunst van 1862 erken<strong>de</strong> <strong>de</strong> Regeering dat het <strong>de</strong>r cDntnbutie — en omtrent <strong>de</strong> fiaanciën. Er bleek<br />
looze geneesmid<strong>de</strong>len <strong>te</strong>gen enorm hoogen prijs aan <strong>de</strong>biet van geheime geueesmidieleu op oneerlijke een batig saldo van ruim ƒ350 <strong>te</strong> zijn.<br />
<strong>de</strong>n man <strong>te</strong> brengen. Zoo werd in „<strong>de</strong> Hofstad" wijze bevor<strong>de</strong>rd wordt door overdreveoe, onware Het Verslag <strong>de</strong>r vorige algemeene verga<strong>de</strong>ring, ga-<br />
van 17 Febr. <strong>de</strong> heer Ds. VAN GHEEL GILDEMEESTER, I aanbevelingen en door aan wijzing <strong>de</strong>r ziek<strong>te</strong>toestan<strong>de</strong>n, houdin in O-itobar 1899 (Berich<strong>te</strong>n no. 43) en het Jaar<br />
predikant <strong>te</strong> '5 Graoenhage, genoemd als betrokken waarin zij hulp zullen aanbrengen. Het is eene verslag over 1899 (Berich<strong>te</strong>n no. 44) wer<strong>de</strong>n onveran<br />
<strong>te</strong> zijn bij <strong>de</strong> Sanguinose, bet zoo boog geroem<strong>de</strong> ongeoorloof<strong>de</strong> speculatie op <strong>de</strong> licutgeloovigheid van <strong>de</strong>rd vastges<strong>te</strong>ld ; het laats<strong>te</strong>, na het verstrekken van<br />
geneesmid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen verzwakking en speciaal aanbe het publiek, die het raadzaam is strafbaar <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen.<br />
eenige inlichtingen.<br />
volen voor kin<strong>de</strong>ren, die aan Engelsche ziek<strong>te</strong> lij<strong>de</strong>n. Het is daarenboven uitoefening <strong>de</strong>r geneeskunst,<br />
Door <strong>de</strong> Com missie belast met het nazien <strong>de</strong>r Rekening<br />
en Verantwooding over 1898 en 1899, werd bij mon<strong>de</strong><br />
Uit vertrouwbare bron is mij gebleken, dat „<strong>de</strong> Hof want <strong>de</strong> aankondiging strekt om een bepaald ge<br />
van <strong>de</strong>n heer Dr. W. RUTGERS VAN DER LOEPF geadvistad"<br />
goed op <strong>de</strong> hoog<strong>te</strong> was. Ik ben in het bezit va'i neesmid<strong>de</strong>l aan <strong>te</strong> ra<strong>de</strong>n tot genezing vai een zieseerd die rekening goed <strong>te</strong> keuren on<strong>de</strong>r dankbetnigingen<br />
gegevens , waaruit blijkt dat <strong>de</strong> zoon van Ds. VAN ke] ij ken toestand. Geduren<strong>de</strong> dat ruime tijdsverloop aan <strong>de</strong>n Secretaris-penningmees<strong>te</strong>r en aan <strong>de</strong>n heer on<br />
GHEEL GILDEMEESTER financieel betrokken is bij <strong>de</strong> firma is ech<strong>te</strong>r van Regeeringswege zeer weinig gedaan mevrouw SCHMIDT, welke Uats<strong>te</strong>, in <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong>n tgd<br />
van Dam ét Co. De predikant heeft s<strong>te</strong>eds een om <strong>de</strong> kwakzalverij eenigerma<strong>te</strong> <strong>te</strong> beperken. Se<strong>de</strong>rt van <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong> van haren echtgenoot, <strong>de</strong> zaken <strong>de</strong>r Ver<br />
werkzaam aan<strong>de</strong>el genomen in <strong>de</strong> exploitatie van dien tgd ech<strong>te</strong>r is <strong>de</strong> kwaal met <strong>de</strong>n dag toegenomen, eeniging met veel toewijding heefc behartigd.<br />
het geheimmid<strong>de</strong>l. Hem werd <strong>de</strong> raad gegeven, ! het aantal geheime geneesmid<strong>de</strong>len en het gebruik De Verga<strong>de</strong>ring vereenig<strong>de</strong> zich met dit, advies.<br />
<strong>te</strong>n ein<strong>de</strong> het geneesmid<strong>de</strong>l <strong>te</strong> rehabili<strong>te</strong>eren en <strong>de</strong> daarvan schrikbarend vermeer<strong>de</strong>n^, het optre<strong>de</strong>n van Tot le<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> Commissie voor het nazien <strong>de</strong>r<br />
voortreffelijke eigenschappen daarvan <strong>te</strong> bewijzen, z.g. won<strong>de</strong>rdok<strong>te</strong>rs s<strong>te</strong>eds brutaler, en het vertrouwen<br />
Rekening en Verantwoording over 1900 wer<strong>de</strong>n benoemd<br />
<strong>de</strong> heeren VAN BALEN BLANKEN <strong>te</strong> Sijbecarspel, Mr. VAN<br />
<strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling bekend <strong>te</strong> maken. Hieraan kon 1 van het lichtgeloovige publiek in die personen s<strong>te</strong>eds<br />
Os <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam en PROVO KLUIT <strong>te</strong> 's Gravenhage.<br />
ech<strong>te</strong>r geen gevolg gegeven wor<strong>de</strong>n, omdat dan ! groo<strong>te</strong>r gewor<strong>de</strong>n. Openlijk verkondigen die speciali<br />
Alsnu was aan <strong>de</strong> or<strong>de</strong> <strong>de</strong> benoeming van twee le<strong>de</strong>n<br />
ie<strong>de</strong>reen het zou<strong>de</strong> kunnen namaken, daar <strong>de</strong> uit<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n plaats, dag en uur wanneer zij <strong>te</strong> consul<strong>te</strong>eren in 't Bestuur, <strong>te</strong>r vervanging van <strong>de</strong> heeren Mr. VAN<br />
vinding niet door een pa<strong>te</strong>nt beschermd kan wor<strong>de</strong>n. zijn. Zon wij* ik op <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie, voor BLOMMESTEIN en SCHMIDT, die bedankt had<strong>de</strong>n.<br />
De financieele belangen <strong>de</strong>r firma van Dam staan komen<strong>de</strong> in <strong>de</strong> Haagsche Courant van 28 Juni 1899 : Uit <strong>de</strong> aanbeveling van het Bestuur (zie ons vorig<br />
dus op <strong>de</strong>n voorgrond, <strong>de</strong> genezing van talrijke<br />
P. VAN BIJSTERVELD,<br />
no.) wer<strong>de</strong>n met bijna algemeene s<strong>te</strong>mmen gekozen <strong>de</strong><br />
kin<strong>de</strong>ren die aan rachitis lg<strong>de</strong>n , is bijzaak.<br />
Scheikundige,<br />
heeren Mr. H. MASSINK en J. VAN RIEL <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam,<br />
Van mijn standpunt die zaak beschouwen<strong>de</strong>, on<strong>de</strong>r<br />
Speciali<strong>te</strong>it in Uroscopie,<br />
die zich <strong>de</strong> benoeming lie<strong>te</strong>n welgevallen.<br />
schrijf ik in geenen <strong>de</strong>ele wat door Ds. VAN GHEEL is met <strong>de</strong>n WelEielZGel. Heer T. G. LANG, Genees-, Ter vervulling van <strong>de</strong> vacature op 31 Dec. a. s. ont<br />
GILDEMEESTER C. S. verkondigd wordt. Ik zie volstrekt Heel- en Verloskundige, dagelijks <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam,<br />
slaan<strong>de</strong> wegens <strong>de</strong> periodieke aftreding van Dr. H.<br />
BÜRGER, werd met bijna algemeene s<strong>te</strong>mmen gekozen<br />
niet in, dat Sanguinose een heilzaam geneesmid<strong>de</strong>l Oppert 97, <strong>te</strong> consul<strong>te</strong>eren.<br />
Dr. W. RUTGERS VAN DER LOEFF <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, die zich<br />
is, en blijf koud voor <strong>de</strong> wijze waarop, en <strong>de</strong> kost Het is bekend dat die BIJSTERVELD <strong>de</strong>stijds z.g. drogist ook bereid verklaar<strong>de</strong> in 't Bestuur zitting <strong>te</strong> nemen.<br />
bare toes<strong>te</strong>llen waarme<strong>de</strong> <strong>de</strong> Vinum Sanguinosum in\ <strong>te</strong> Vlaardingen was, vóór dien tijd reiziger in dro- Na afbop <strong>de</strong>r verkiezingen bracht <strong>de</strong> Voorzit<strong>te</strong>r een<br />
vacuo bereid wordt. Het is <strong>de</strong> gewone humbug van? gerijen en verfwaren, vroeger apothekers-loopjongen, woord van dank aan <strong>de</strong> afgetre<strong>de</strong>n en aftre<strong>de</strong>n<strong>de</strong> be<br />
alle kwakzalvers, een predikant onwaardig ! Doof <strong>de</strong>zer dagen door Dr. VAN DER MIJLE, arts <strong>te</strong> Groot stuursle<strong>de</strong>n, in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> plaats aan <strong>de</strong>n heer G. B.<br />
het gerech<strong>te</strong>lijk on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n heer VECHTMANN Ammers, openlijk beschuldigd is, <strong>de</strong> oorzaak <strong>te</strong> zijn SCHMIDT, die wegens onges<strong>te</strong>ldheid het <strong>te</strong>rrein moest<br />
is bewezen, dat Sanguinose bestaat uit wijn van een van <strong>de</strong>n dood eener vrouw, die door hem behan<strong>de</strong>ld verla<strong>te</strong>n, waarop hij ongeveer 12 jaren in <strong>de</strong> voors<strong>te</strong><br />
hoog alcohol-gehal<strong>te</strong>, geheel in samens<strong>te</strong>lling over is gewor<strong>de</strong>n. Begaat iemand een manslag met of rijen had gestre<strong>de</strong>n met alle kracht, die in hem was.<br />
eenkomen<strong>de</strong> met Californiscben wijn, door een wijn<br />
Hij heeft zich zeer verdiens<strong>te</strong>lijk gemaakt <strong>te</strong>genover <strong>de</strong><br />
zon<strong>de</strong>r voorbedach<strong>te</strong> ra<strong>de</strong>, s<strong>te</strong>eds wordt hij tot ge<br />
Vereeniging, weshalve het Bestuur voors<strong>te</strong>l<strong>de</strong> hem het<br />
han<strong>de</strong>laar <strong>te</strong> 's Gravenhage, leverancier <strong>de</strong>r firma vangenisstraf veroor<strong>de</strong>eld. De kwakzalvers ech<strong>te</strong>r<br />
eerelidmaatschap <strong>de</strong>r Vereeniging aan <strong>te</strong> bie<strong>de</strong>n.<br />
van Dam & Go., à f 0.70 per fl. in-<strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l ge door wier schuld zoo velen in 't ongeluk wor<br />
On<strong>de</strong>r toejuiching nam <strong>de</strong> Verga<strong>de</strong>ring dit voors<strong>te</strong>l<br />
bracht, met <strong>de</strong> be3tand<strong>de</strong>elen van gentiaan wor<strong>te</strong>l. <strong>de</strong>n gestort, blijven ongestraft en zien met <strong>de</strong>n aan.<br />
Dit praeparaat dat ongeveer 14°/o alcohol bevat dag hun praktijk en het vertrouwen in hen Ook aan Dr. H. BURGER werd dankbaar hul<strong>de</strong> gebracht<br />
wordt aanbevolen bij kin<strong>de</strong>ren die aan Engelsche toenemen, niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> volgens art. 3 <strong>de</strong>r voor <strong>de</strong>n s<strong>te</strong>un, dien hij, in velerlei opzich<strong>te</strong>n, aan <strong>de</strong><br />
ziek<strong>te</strong> lg<strong>de</strong>n ! Door <strong>de</strong>n chef-apotheker van <strong>de</strong> wet regelen<strong>de</strong> <strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r geneeskunst, al Vereeniging heeft bewezen.<br />
centraal-apotheek is dit zoo hooggeroem<strong>de</strong> en door léén <strong>de</strong> geneeskundige in het openbaar mag aan Bij <strong>de</strong> bespreking van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len, die tot bevor<strong>de</strong><br />
verschillen<strong>de</strong> at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n aanbevolen geneesmid<strong>de</strong>l van kondigen, dat hij <strong>de</strong> geneeskunst uitoefent, <strong>te</strong>rwijl, ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging kon<strong>de</strong>n bijdragen,<br />
zij a hoog standpunt gerukt en tot een vers<strong>te</strong>rkend bij overtreding, in art. 18 daarop 3 maan<strong>de</strong>n tot een jaar |<br />
wer<strong>de</strong>n vele wenken gegeven over verschillen<strong>de</strong> zaken.<br />
De gratis-verspreiding van het Maandblad in 't alge?<br />
en bloedvormend mid<strong>de</strong>l van zeer twijfelachtigen gevangenisstraf en eene geldboe<strong>te</strong> van ƒ75—ƒ300<br />
meen, vooral <strong>te</strong>n plat<strong>te</strong>n lan<strong>de</strong> — en die aan <strong>de</strong> ge<br />
aard verlaagd. Sic transit gloria ! !<br />
<strong>te</strong> zamen of afzon<strong>de</strong>rlijk ges<strong>te</strong>ld is. Die kwakzalvers neesheeren — wer<strong>de</strong>n besproken, het standpunt van<br />
Eene voorname oorzaak, zeker <strong>de</strong> voornaams<strong>te</strong>, <strong>de</strong>kken zich nu door <strong>de</strong> hulp in <strong>te</strong> roepen van een <strong>de</strong> Vereeniging <strong>te</strong>genover <strong>de</strong> ingedien<strong>de</strong> Gezondheidswet<br />
dat <strong>de</strong> Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> niet meer gediplomeerd geneeskundige, die daardoor gevaar <strong>te</strong> ber<strong>de</strong> gebracht, en nog enkele pun<strong>te</strong>n van huishou<strong>de</strong><br />
succes heeft gehad, hebben wij <strong>te</strong> danken aan <strong>de</strong> loopt zijn ambtseed <strong>te</strong> schen<strong>de</strong>n, waarop bij lijke n aard aangeroerd.<br />
pers. Dagelijk vin<strong>de</strong>n wij bijna in alle dag- en art. 272 van het wetboek van strafrecht eveneens Wegens <strong>de</strong> belangrijke mutatie in het Bestuur vond<br />
weekbla<strong>de</strong>n in 't oogloopen<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties en reclame- gevangenisstraf is ges<strong>te</strong>ld. — Ik vertrouw ech<strong>te</strong>r <strong>de</strong> Voorzit<strong>te</strong>r het be<strong>te</strong>r <strong>de</strong>ze zaken eerst in een bestuursberich<strong>te</strong>n<br />
van talrijke geheimmid<strong>de</strong>len. Verschillen<strong>de</strong> dat onze <strong>te</strong>genwoordige Regeering, die toont een verga<strong>de</strong>ring <strong>te</strong> bespreken, waarmee <strong>de</strong> verga<strong>de</strong>ring zich<br />
dankbetuigingen, dikwijls voorzien van portret<strong>te</strong>n open oog <strong>te</strong> hebben voor <strong>de</strong> openbare gezondheids vereenig<strong>de</strong>, <strong>de</strong> afdoening aan <strong>de</strong> pru<strong>de</strong>ntie van het<br />
van hers<strong>te</strong>l<strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n zien wij geregeld on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> belangen, binnen een niet al <strong>te</strong> lang tijdsverloop<br />
bestuur overla<strong>te</strong>n<strong>de</strong>.<br />
Door <strong>de</strong>n Voorzit<strong>te</strong>r van <strong>de</strong> af<strong>de</strong>eling „ Ams<strong>te</strong>rdam",<br />
reclame-berich<strong>te</strong>n à 50 Cts. per regel opgenomen. ook hier han<strong>de</strong>lend zal optre<strong>de</strong>n. Van har<strong>te</strong> hoop ik,<br />
<strong>de</strong>n heer VAN RIEL, werd <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong> aan het Bestuur en<br />
Het groo<strong>te</strong> publiek begrijpt niet dat die berich<strong>te</strong>n dat spoedig <strong>de</strong> indiening van eene wet <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwak<br />
aan <strong>de</strong> redactie van het Maandblad dank gebracht voor<br />
geplaatst wor<strong>de</strong>n voor rekening van <strong>de</strong>n kwakzalver zalverij niet meer tot <strong>de</strong> pia vota zal behooren en hunne bemoeiingen <strong>te</strong>n ba<strong>te</strong> <strong>de</strong>r Vereeniging in t afge-<br />
zijne agen<strong>te</strong>n daarvoor <strong>de</strong> gegevens hebben door <strong>de</strong> volksver<strong>te</strong>genwoordiging aangenomen zal loopen jaar, en daarna <strong>de</strong> verga<strong>de</strong>ring door <strong>de</strong>n Voor<br />
M. In verschillen<strong>de</strong> illustraties wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r wor<strong>de</strong>n. B. zit<strong>te</strong>r geslo<strong>te</strong>n.
De han<strong>de</strong>l in z. g. geneeskrachtige,<br />
galvanische toes<strong>te</strong>llen verbo<strong>de</strong>n.<br />
* Bjj minis<strong>te</strong>rieele beschikking van 3 December 1899<br />
is, op grond van bet advies van <strong>de</strong>n Oppers<strong>te</strong>n Gezondheidsraad,<br />
in Oos<strong>te</strong>nrjjk en Hongarije verbo<strong>de</strong>n <strong>de</strong> han<strong>de</strong>l<br />
en <strong>de</strong> invoer van alle zoogenaam<strong>de</strong> galvanische<br />
appara<strong>te</strong>n, gewoonlijk bestaan<strong>de</strong> uit koper en zink en<br />
aanbevolen <strong>te</strong>gen allerlei kwalen en gebreken, onverschillig<br />
on<strong>de</strong>r welke benamingen zij moch<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n<br />
.aangebo<strong>de</strong>n, als galvanische kruizen, ringen, kettingen,<br />
gor<strong>de</strong>ls, horloges, schoenzolen enz. enz.<br />
Het geschenk van <strong>de</strong> rijke dame. —<br />
Reeds meermalen, en laatst nog in het nommer van<br />
'April j.1., hebben wij <strong>de</strong> aandacht gevestigd op een<br />
adver<strong>te</strong>ntie van NICHOLSON, aldus lui<strong>de</strong>n<strong>de</strong> :<br />
„Eene rijke dame, welke genezen is van hare doofheid<br />
en gedommel in <strong>de</strong> ooren door <strong>de</strong> Artificieele Oortrommels<br />
van het Instituut Nicholson, heeft aan haar<br />
Instituut <strong>de</strong> somma van 20.000 francs gegeven, opdat<br />
alle doove menschen die geene mid<strong>de</strong>len hebben, zich<br />
<strong>de</strong> oortrommels kos<strong>te</strong>loos zou<strong>de</strong>n kunnen verschaffen."<br />
Het N. IJ. Med. Journal vestigt er nu <strong>de</strong> aandacht<br />
op, dat in <strong>de</strong> Cronica Medica van Lima, Peru, een <strong>de</strong>rgelijke<br />
adver<strong>te</strong>ntie in bijna gelijklui<strong>de</strong>n<strong>de</strong> woor<strong>de</strong>n voorkomt,<br />
waarbij hetzelf<strong>de</strong> geschenk <strong>te</strong>n <strong>de</strong>el is gevallen<br />
aan het instituut van Dr. BLANK <strong>te</strong> New-York, omdat<br />
die ongenoem<strong>de</strong> dame door <strong>de</strong> oortrommels van dien<br />
Dr. BLANK ZOO goed genezen is.<br />
" Won<strong>de</strong>rlijke overeenkomst ; welk Instituut is thans<br />
aan <strong>de</strong> beurt ?<br />
Een gevaarlijk geneesmid<strong>de</strong>l. — Een<br />
•zekere dr. RASTINEUF <strong>te</strong> Parijs meen<strong>de</strong> een levens-elixer<br />
<strong>te</strong> hebben uitgevon<strong>de</strong>n, een drankje, waarmee hij ou<strong>de</strong><br />
menschen weer jong, en jonge menschen <strong>de</strong> eeuwige<br />
jengd kon geven. Hij was zoo vast overtuigd van <strong>de</strong><br />
gunstige werking van zijn elixer, dat hij zijn ou<strong>de</strong> moe<strong>de</strong>r<br />
een goe<strong>de</strong> hoeveelheid on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> huid in <strong>de</strong>n arm<br />
inspoot. Om haar <strong>te</strong> toonen, dat er niets scha<strong>de</strong>lijks<br />
in <strong>de</strong> vloeistof was, nam hij eerst zelf een inspuiting.<br />
In weerwil van alle <strong>te</strong>gengif<strong>te</strong>n stierf <strong>de</strong> ou<strong>de</strong> vrouw<br />
on<strong>de</strong>r vree9eljjke pijnen na drie dagen, en een dag la<strong>te</strong>r<br />
"wijn in aanraking zou kunnen geweest zijn, ook in verband<br />
met <strong>de</strong>n eenigszins bit<strong>te</strong>ren smaak, die hij aan het on<strong>de</strong>rzoch<strong>te</strong><br />
mons<strong>te</strong>r had waargenomen." Dat hij sanguin ose zou on<strong>de</strong>rzocht<br />
hebben was hem overigens uit niets gebleken."<br />
Dames, <strong>de</strong> bes<strong>te</strong> klan<strong>te</strong>n.<br />
f Zij we<strong>te</strong>n wel, waar zij zijn moe<strong>te</strong>n, <strong>de</strong> kwakzalvers,<br />
hun helpers en <strong>de</strong>pothou<strong>de</strong>rs ; bij <strong>de</strong> ernstige<br />
zieken speculeer en zij op <strong>de</strong> orgeneeslijkheid van<br />
vele kwalen, als <strong>te</strong>ring in vergevor<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n staat,<br />
vallen<strong>de</strong> ziek<strong>te</strong>, kanker zon<strong>de</strong>r operatie of op schaam<strong>te</strong><br />
en geheimzinnigheid, zooals bij ware of vermeen<strong>de</strong><br />
geslachtsziek<strong>te</strong>n.<br />
Een an<strong>de</strong>re ca<strong>te</strong>gorie schermt met mooie woor<strong>de</strong>n<br />
als natuur-geneeskuDst en <strong>de</strong>rgelijke of verblindt<br />
<strong>de</strong> menig<strong>te</strong> met voor <strong>de</strong> mees<strong>te</strong>n onbegrepen krach<strong>te</strong>n<br />
als electrici<strong>te</strong>it, galvanisme enz.<br />
Een zeer groo<strong>te</strong> klasse van geheimmid<strong>de</strong>lkramers<br />
komt bijeen op een nooit afgejaagd veld, nameljjk<br />
<strong>de</strong> vrouwelijke ij<strong>de</strong>lheid.<br />
Zij brengen mid<strong>de</strong>len om <strong>de</strong> haren <strong>te</strong> verven naar<br />
verkiezing, om het uitvallen <strong>te</strong> voorkomen, om <strong>de</strong><br />
<strong>te</strong>int té verbe<strong>te</strong>ren en'roo<strong>de</strong> vlekken <strong>te</strong> verdrijven<br />
of puistjes weg <strong>te</strong> nemen ; om <strong>de</strong> bus<strong>te</strong> s<strong>te</strong>viger of<br />
<strong>de</strong> taille meer elegant <strong>te</strong> maken ; om vermagering<br />
<strong>te</strong> voorkomen en het dik wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> belet<strong>te</strong>n, alles<br />
even onfeilbaar, en tien voor een, waarschijnlijk omdat<br />
zoo'n enkel onfeilbaar mid<strong>de</strong>l al spoedig zou<br />
uitverkocht zijn. 't Is in<strong>de</strong>rdaad verwon<strong>de</strong>rlijk, hoe<br />
oud en jong zich in <strong>de</strong> luren laat leggen door<br />
altijd weer <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> beweringen, niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> elk<br />
harer kan ervaren, dat al die mid<strong>de</strong>ltjes niemendal<br />
helpen om <strong>de</strong>n onvermij<strong>de</strong>lijken voortgang van <strong>de</strong>n<br />
tijd <strong>te</strong>gen <strong>te</strong> gaan en ie<strong>de</strong>r op haar tijd mager of<br />
dik, al naar haren aanleg, grijs en oud <strong>te</strong> maken<br />
naar <strong>de</strong>n loop <strong>de</strong>r jaren.<br />
Er moet ontzaglijk veel verkocht wor<strong>de</strong>n van al<br />
die wa<strong>te</strong>rtjes, smeerseltjes, poe<strong>de</strong>rtjes en pastiljes om<br />
<strong>de</strong> schoonheid en <strong>de</strong> jeugd zoogenaamd <strong>te</strong> bewaren,<br />
an<strong>de</strong>rs was het <strong>de</strong> kappers, modis<strong>te</strong>n en <strong>de</strong>pothou<strong>de</strong>rs<br />
onmogelijk bij voortduring op zulk een uitgebrei<strong>de</strong><br />
schaal <strong>te</strong> ad ver<strong>te</strong>er en.<br />
Dezer dagen kwam ons een ook in Ne<strong>de</strong>rland veel<br />
gelezen mo<strong>de</strong>journaal in han<strong>de</strong>n : la mo<strong>de</strong> nationale,<br />
ie<strong>de</strong>re week verschijnen<strong>de</strong> ; in het laats<strong>te</strong> nommer<br />
kwamen 45 adver<strong>te</strong>nties voor, waarvan 2 over naai<br />
machines en 1 over handwerkjes ; <strong>de</strong> overige 42 !<br />
groot en klein, met en zon<strong>de</strong>r illustraties en at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n,<br />
waren alle spécialité^ tot verbe<strong>te</strong>ring van <strong>de</strong>n een<br />
of an<strong>de</strong>ren lichaamsvorm of tot verhooging <strong>de</strong>r<br />
schoonheid ; 't was dus wel niet alles ij<strong>de</strong>lheid, maar<br />
toch op drie na. Waarlijk, <strong>de</strong> feminis<strong>te</strong>n zullen |<br />
zich nog veel zorg en moei<strong>te</strong> moe<strong>te</strong>n getroos<strong>te</strong>n om<br />
haar zus<strong>te</strong>rs, voor wie zulk een tijdschrift wekelijksche<br />
lectuur is, tot wijsheid <strong>te</strong> brengen.<br />
Kechtszaken.<br />
Sanguinose.<br />
In <strong>de</strong> strafzitting van het kantongerecht in <strong>de</strong>n Haag<br />
werd 14 Juni voortgezet <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling van <strong>de</strong> vervolging<br />
inges<strong>te</strong>ld <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>n chef-apotheker van <strong>de</strong> centraal<br />
apotheek <strong>de</strong> Ooievaar aldaar, wegens het in voorraad I<br />
hébben van sanguinose zon<strong>de</strong>r dat op <strong>de</strong> verpakking <strong>de</strong><br />
wjjze van bereiding was vermeld, een vereisch<strong>te</strong>, indien<br />
het geneesmid<strong>de</strong>l niet voorkomt in <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandsche<br />
phamacopee, hetgeen met sanguinose het geval is.<br />
Men herinnert zich (zie ons vorig no.) dat <strong>de</strong> beklaag-1<br />
<strong>de</strong> beweer<strong>de</strong> dat <strong>de</strong> sanguinose geen geneesmid<strong>de</strong>l is, doch<br />
slechts een vers<strong>te</strong>rkend en bloedvormend voedingsmid<strong>de</strong>l.<br />
Met een scheikundig on<strong>de</strong>rzoek <strong>te</strong> dier zake werd door |<br />
<strong>de</strong>n kantonrech<strong>te</strong>r belast <strong>de</strong> apotheker-scheikundige, <strong>de</strong><br />
heer Vechtmann Jr., wiens rapport <strong>te</strong>r <strong>te</strong>rechtzitting<br />
werd voorgelezen.<br />
Uit dat stuk blijkt, dat voor <strong>de</strong> bereiding van vinum<br />
sanguinosum is gebruik gemaakt van een goedkoopen<br />
roo<strong>de</strong>n wjjn, met zeer hoog alcoholgehal<strong>te</strong>, welke <strong>de</strong><br />
mees<strong>te</strong> overeenkomst vertoont met een à 70 cent per<br />
flesch in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l gebrach<strong>te</strong>n Californischen wijn. De<br />
hoeveelhe<strong>de</strong>n krui<strong>de</strong>n, voor sanguinose gebruikt, kunnen<br />
niet groot zijn, maar zoo er in werkelijkheid een<br />
groo<strong>te</strong> hoeveelheid plan<strong>te</strong>n<strong>de</strong>elen in gebracht is, dan zijn<br />
<strong>de</strong>ze zoo onkundig met <strong>de</strong>n wijn in aanraking gebracht,<br />
dat <strong>de</strong>ze slechts weinig daaraan heeft kunnen uittrekken.<br />
Van in plan<strong>te</strong>n<strong>de</strong>elen voorkomen<strong>de</strong> bit<strong>te</strong>rstoffen zijn<br />
alleen <strong>de</strong> bestand<strong>de</strong>elen van gentiaanwor<strong>te</strong>l kunnen wor<strong>de</strong>n<br />
aangetoond. (*)<br />
(*) Dit rapport s<strong>te</strong>mt geheel overeen met dat van <strong>de</strong>n<br />
heer J. van Biel, opgenomen in ons Maandblad van Februari<br />
j.1. Bed. Mbl.<br />
Ten slot<strong>te</strong> bleek dat er geen stoffen zijnaange troffen,<br />
die dit product als voedingsmid<strong>de</strong>l kunnen doen beschouwen.<br />
Tegen <strong>de</strong>ze conclusion ontwikkel<strong>de</strong> <strong>de</strong> beklaag<strong>de</strong> verschillen<strong>de</strong><br />
bezwaren, o. a. dat niet met voldoen<strong>de</strong> zekerheid<br />
door <strong>de</strong>n <strong>de</strong>skundige <strong>de</strong> aanwezigheid van gentiaan<br />
zou zijn aangetoond, dat bui<strong>te</strong>ndien twijfel gerechtvaardigd<br />
is of <strong>de</strong> <strong>de</strong>skundige volkomen gereinig<strong>de</strong> U<strong>te</strong>nsilien<br />
had gebruikt voor zijne proefnemingen, zoodat <strong>de</strong> mogelijkheid<br />
niet bui<strong>te</strong>ngeslo<strong>te</strong>n is dat <strong>de</strong> gevon<strong>de</strong>n gentiaan<br />
tij<strong>de</strong>ns het scheikundig on<strong>de</strong>rzoek zich met <strong>de</strong> sanguinose<br />
kan hebben vermengd. Maar in hoofdzaak kwam<br />
hij op <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> conclusie dat <strong>de</strong> sanguinose geen voe<strong>de</strong>n<strong>de</strong><br />
bestand<strong>de</strong>elen zou bevat<strong>te</strong>n wegens afwezigheid<br />
van eiwit-, melk- of vleesehstoffen. Deze toch zjjn niet<br />
<strong>de</strong> universeele voedingsstoffen, er zjjn nog verschei<strong>de</strong>ne<br />
an<strong>de</strong>re en wijn op zich zelf bevat reeds voe<strong>de</strong>n<strong>de</strong> bestand<strong>de</strong>elen.<br />
Hij hield overigens vol dat vinum sanguinosum<br />
geen geneesmid<strong>de</strong>l is, omdat het niet tot genezing<br />
of verzachting voor ziek<strong>te</strong>n wordt gebruikt. De<br />
bewering dat 't als geneesmid<strong>de</strong>l moet beschouwd wor<strong>de</strong>n<br />
omdat het een stof bevat, <strong>de</strong> gentiaan, die als geneesmid<strong>de</strong>l<br />
gebruikt wordt, gaat niet op, want gentiaan<br />
komt óók voor in het elixer waarvan in <strong>de</strong> koffiehuizen<br />
en el<strong>de</strong>rs een „ bit<strong>te</strong>rtje" wordt gereed gemaakt en een<br />
borrel wordt toch niet als geneesmid<strong>de</strong>l verkocht.<br />
De amb<strong>te</strong>naar van het openbaar minis<strong>te</strong>rie, mr. van<br />
Harencar8pel, betoog<strong>de</strong>, <strong>te</strong>genover <strong>de</strong> omschrijving van<br />
een geneesmid<strong>de</strong>l door beklaag<strong>de</strong>, dat als zoodanig <strong>te</strong><br />
beschouwen is een mid<strong>de</strong>l, dat gebruikt of bes<strong>te</strong>md wordt<br />
om genezing aan <strong>te</strong> brengen aan iemand die niet normaal<br />
is. Nu wordt in <strong>de</strong> circulaire, waarin sanguinose<br />
wordt aangeprezen, dat mid<strong>de</strong>l aanbevolen voor „menschen<br />
die lij<strong>de</strong>n aan zwak<strong>te</strong> en algemeenen verslappingstoestand",<br />
alzoo aan abnormale personen. Het is dus<br />
wel <strong>de</strong>gelijk een geneesmid<strong>de</strong>l.<br />
Het verslag van <strong>de</strong>n <strong>de</strong>skundige gaf Z.E. A. overigens<br />
aanleiding met nadruk <strong>te</strong> wijzen op het be<strong>de</strong>nkelijke<br />
van het zeer hooge alcoholgehal<strong>te</strong> van <strong>de</strong> sanguinose,<br />
omdat dit ook, blijkens <strong>de</strong> circulaire, bes<strong>te</strong>md is voor<br />
kin<strong>de</strong>ren „die hers<strong>te</strong>llen<strong>de</strong> zijn van <strong>de</strong> Eügelsche ziek<strong>te</strong>".<br />
De amb<strong>te</strong>naar vroeg of beklaag<strong>de</strong>, indien bij gewe<strong>te</strong>n<br />
had zulk een voor kin<strong>de</strong>ren scha<strong>de</strong>lijk mid<strong>de</strong>l in huis<br />
<strong>te</strong> hebben, zich voor <strong>de</strong> eer zgner eigen apotheek en<br />
voor die van <strong>de</strong>n apothekersstand in het algemeen, niet<br />
twee malen zou bedacht hebhen alvorens het aan <strong>te</strong><br />
schaffen.<br />
In verband met <strong>de</strong> subsidiaire ver<strong>de</strong>diging van beklaag<strong>de</strong>,<br />
dat het mid<strong>de</strong>l niet voorradig was in <strong>de</strong> apo<br />
De rechtbank <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam heeft »A. v. TÜTL wegens<br />
het onbevoegd verkoopen van geneesmid<strong>de</strong>len i. c. Kina-<br />
druppels, veroor<strong>de</strong>eld tot betaling eener geldboe<strong>te</strong> van<br />
ƒ25, bfj niet betaling <strong>te</strong> vervangen door vgf dagen<br />
hech<strong>te</strong>nis;<br />
De veroor<strong>de</strong>el<strong>de</strong> is in hooger beroep gegaan.<br />
(Telegr.)<br />
(Vermoe<strong>de</strong>lijk is met „rechtbank" wel het „kantongerecht"<br />
bedoeld. RED.)<br />
Weer een won<strong>de</strong>rdok<strong>te</strong>r. Tegen J. W. <strong>te</strong> Suameer<br />
is een dubEele strafrech<strong>te</strong>lijke vervolging inges<strong>te</strong>ld:<br />
lo wegens het onbevoegd uitoefenen <strong>de</strong>r geneeskunst,<br />
2o wegens las<strong>te</strong>r. Hij heeft n.1. een vrouw als toovenares<br />
aangewezen, waardoor haar nering verliep. {Telegr.)<br />
Ter overneming. (*)<br />
over<br />
Weet gy wel, dat <strong>de</strong>ze Pillen reeds lang<br />
door Mevrouw Alblas—Sorber, apotheker <strong>te</strong><br />
Utrecht en <strong>de</strong>n heer Cf. B. Schmidt, apotheker<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam on<strong>de</strong>rzocht zyn en<br />
dat zy bleken overeen <strong>te</strong> Komen met <strong>de</strong><br />
beken<strong>de</strong> Blandi-pillen, doch onvoldoen<strong>de</strong><br />
yan gehal<strong>te</strong> en zeer slecht bereid ?<br />
Zestig goe<strong>de</strong> Blandi-pillen wor<strong>de</strong>n gaarne<br />
door ie<strong>de</strong>r apotheker voor 60 cent afgeleverd.<br />
Waarom betaalt gfl dan aan Bui<strong>te</strong>nlan<strong>de</strong>rs<br />
f 1.75 per 40 stuks, en aan <strong>de</strong><br />
Yolksapotheek, 70 Jonkerfransstraat <strong>te</strong><br />
Rot<strong>te</strong>rdam, f 1.20 per 60 stuks ? ?<br />
(*) Redac<strong>te</strong>urs van bla<strong>de</strong>n, die gaarne het publiek,,<br />
iu zijn belang, voorlicb<strong>te</strong>u, doch iu wier blad <strong>de</strong>-,<br />
zeker thans algemeen beken<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie van <strong>de</strong><br />
Bot<strong>te</strong>rdamsche firma toch een plaats heeft gevon<strong>de</strong>n,<br />
(op grond van het zoo dikwijls aangegeven motief<br />
dat Redactie en Administratie twee verschillen<strong>de</strong><br />
licbamen zijn) zullen zeker geen bezwaar maken <strong>de</strong>aandacht<br />
op het bovenstaand stukje <strong>te</strong> vestigen«<br />
theek, maar in een an<strong>de</strong>r <strong>te</strong>rrein of bergplaats, betoog<strong>de</strong><br />
Het algemeen belang wordt er door gebaat, wan<strong>de</strong><br />
amb<strong>te</strong>naar dat elk <strong>de</strong>el van het huis eens apothekers,<br />
waar zich geneesmid<strong>de</strong>len bevin<strong>de</strong>n, <strong>de</strong>el uitmaakt<br />
Deer het publiek van <strong>de</strong>n inhoud kennis neemt.<br />
van <strong>de</strong> apotheek. Hij vor<strong>de</strong>r<strong>de</strong> f 10 boe<strong>te</strong>.<br />
Beklaag<strong>de</strong> gaf niet toe dat apotheek en bergplaats<br />
over één kam mogen wor<strong>de</strong>n geschoren, want in <strong>de</strong> wet<br />
op <strong>de</strong> artsenijbereidkun<strong>de</strong> wordt tusschen bei<strong>de</strong> zaken<br />
CORRESPONDENTIE.<br />
Als nieuwe le<strong>de</strong>n zijn toegetre<strong>de</strong>n <strong>de</strong> heeren :<br />
on<strong>de</strong>rscheid gemaakt.<br />
Op verzoek van <strong>de</strong>n kantonrech<strong>te</strong>r verklaar<strong>de</strong> <strong>de</strong> heer<br />
Vechtman dat bij het on<strong>de</strong>rzoek verricht heeft met volkomen<br />
reine hulpmid<strong>de</strong>len en overigens <strong>de</strong> reactiën ver<br />
Dr. C. Aler8, Chef Geneesk. D. <strong>de</strong>r Zeemacht <strong>te</strong> Batavia.<br />
Dr. A. Brea<strong>te</strong>r, arts <strong>te</strong> Delft.<br />
Dr. A. E. <strong>te</strong>n Oever, „ „ Haarlem.<br />
W. A. Groen, „ „ Goe<strong>de</strong>ree<strong>de</strong>.<br />
richt heeft naar <strong>de</strong> bes<strong>te</strong> bronnen die daarvoor gel<strong>de</strong>n. Dr. P. <strong>te</strong> A. Wij danken u voor 't gezon<strong>de</strong>ne uit het<br />
Bg <strong>de</strong> uitspraak op 28 Juni werd beklaag<strong>de</strong> veroor N. IJ. Med. Journal, waarvan wjj <strong>te</strong>n <strong>de</strong>ele gebruik kon<strong>de</strong>ni<br />
<strong>de</strong>eld tot f 10 boe<strong>te</strong>.<br />
maken, 't Is aardig zooals die lega<strong>te</strong>eren<strong>de</strong> weldoens<strong>te</strong>r <strong>de</strong><br />
ron<strong>de</strong> bg <strong>de</strong> kwakzalvers doet.<br />
De kantonrech<strong>te</strong>r overwoog o. a., dat het bg <strong>de</strong> beantwoording<br />
van <strong>de</strong> vraag of een zelfstandigheid is een K. S. <strong>te</strong> B. Uw adres in zake het gebruik van het wy-<br />
geneesmid<strong>de</strong>l niet aankomt op <strong>de</strong>n aard dier zelfstanwa<strong>te</strong>rbékken en <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re stukken in dank ontvangen. Op<br />
<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie van Ds. VOSVELD komen wjj misschien la<strong>te</strong>r<br />
digheid maar op <strong>de</strong> bes<strong>te</strong>mming en het gebruik daarvan ; <strong>te</strong>rug.<br />
dat blijkens beklaag<strong>de</strong>'s erken<strong>te</strong>nis <strong>de</strong> flesch sanguinose<br />
is afgeleverd gewikkeld in een papier, bevat<strong>te</strong>n<strong>de</strong> een S. L. <strong>te</strong> 's G. Aan uw verlangen is voldaan.<br />
gebruiksaanwijzing en <strong>te</strong>vens een aanbeveling, zullen<strong>de</strong> W. F. d. C. <strong>te</strong> 's G. De gezon<strong>de</strong>n adver<strong>te</strong>nties in dank<br />
<strong>de</strong> sanguinose dienen in geval van zwak<strong>te</strong> of algemeene ontvangen.<br />
verslapping en lui<strong>de</strong>n<strong>de</strong> <strong>de</strong> gebruiksaanwijzing 2 à 3 Dr. J. J.P.H, <strong>te</strong> G. Het komt ons bjj rjjp na<strong>de</strong>nken be<strong>te</strong>r<br />
maal per dag een eetlepel ; dat uit <strong>de</strong>ze gebruiksaan voor <strong>de</strong> zaak voorloopig <strong>te</strong> la<strong>te</strong>n rus<strong>te</strong>n, zoolang er nog<br />
wijzing en aanbeveling blijkt, dat sanguinose is een geen reclame voor wordt gemaakt ; gij kent het spreekwoord<br />
geneesmid<strong>de</strong>l in <strong>de</strong>n zin <strong>de</strong>r wet; dat in <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandvan <strong>de</strong> ^slapen<strong>de</strong> hon<strong>de</strong>n." Wij zullen haar ech<strong>te</strong>r niet uit<br />
sche pharmacopoea (3°. uitgave) een geneesmid<strong>de</strong>l, ge<br />
't oog verliezen.<br />
Het drankje is on<strong>de</strong>rzocht door Mevr. ALBLAS—SOBBER <strong>te</strong><br />
naamd sanguinose, niet voorkomt.<br />
Utrecht en <strong>de</strong>n heer A. J. WIJNNE <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg. Het is*<br />
Omtrent <strong>de</strong> ver<strong>de</strong>diging van beklaag<strong>de</strong>, dat hij <strong>de</strong> een aftreksel van aloë met een bezinksel van Bolus rubra*<br />
sanguinose niet in <strong>de</strong> apotheek zelf voorradig had, over J. F. <strong>te</strong> H. De poe<strong>de</strong>rs zjjn reeds in han<strong>de</strong>n van twee<br />
woog het vonnis, dat <strong>de</strong> wet on<strong>de</strong>r het woord apotheek <strong>de</strong>skundigen gewee6t, doch zon<strong>de</strong>r resultaat. Waarschijnlijk<br />
niet slechts verstaat <strong>de</strong>n voor het publiek toegankelij- is 't een of an<strong>de</strong>r onkruid, dat langs <strong>de</strong>n ^veg groeit. Wfl.<br />
ken winkel, doch ook <strong>de</strong> daaraan grenzen<strong>de</strong> lokali<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n,<br />
zullen nog eens ons best doen, maar gjj begrijpt zelf hoeu<br />
moeiljjk zulk een on<strong>de</strong>rzoek wordt.<br />
die <strong>de</strong> apotheker tot uitoefening van zijn bedrijf bezigt<br />
en dus <strong>de</strong> kel<strong>de</strong>r, vooral waar die dient om <strong>te</strong>r afleve Dr. H. J. W. D. F. <strong>te</strong> B. In <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> maan<strong>de</strong>n is herring<br />
gereedstaan<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len (gelijk <strong>de</strong> flesch sanhaal<strong>de</strong>lijk een en an<strong>de</strong>r omtrent BIJSTEBVELD meege<strong>de</strong>eld ^<br />
zie ook dit no.<br />
guinose) koel-<strong>te</strong> bewaren, zeker is een <strong>de</strong>el <strong>de</strong>r apotheek,<br />
<strong>te</strong> meer waar die kel<strong>de</strong>r on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n winkel gelegen is H. J. <strong>te</strong> A. Ons is door iemand, die 't we<strong>te</strong>n kan, ver<br />
en zelfs daarme<strong>de</strong> door een luik in gemeenschap staat. zekerd, dat <strong>de</strong> apotheker J. C. KLOPPENBUBG <strong>te</strong> Hoorn als<br />
verkoopef van <strong>de</strong>n fis<strong>te</strong>lpot van Klaas Ursem optreedt.<br />
Tegen <strong>de</strong>ze beslissing wordt hooger beroep inges<strong>te</strong>ld<br />
door <strong>de</strong>n veroor<strong>de</strong>el<strong>de</strong>. (N. B. Ct.) — Het Tijdschrift voor Praktische Verloskun<strong>de</strong> in dank<br />
ontvangen.<br />
— Het artikeltje over Bevalenta, dat wij met genoegen<br />
ontvingen, in het volgend no.
No. 8. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. Augustus 1900.<br />
MAANDBLAD<br />
UITGEGEVEN DOOR DE VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVEKIJ.<br />
Alle brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wynne, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
lid <strong>de</strong>r VKRMMIGING TÏGKN DI KWAKZALVERIJ is,elk<br />
die haar doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaar lij ksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
^ereenigingsjaar loopt van I Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 Decern«<br />
ber aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r<br />
ingewacht , die daarvoor in Februari<br />
f ormu lieren toezendt. Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvaagea, behalve een exemplaar<br />
van het blad, zooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van di enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
per jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
* Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUUR DER VEREENIGING.<br />
J. M. vao Elk, <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
Dr. H. Borger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Mr. H. Massink, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
J. van Riel, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
A. J.<br />
Secretaris-PeoÉgmees<strong>te</strong>r.<br />
GETAL LEDEN 751.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VKRKKNIGINO<br />
TEGEN DS KWAKZALVERIJ, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n :<br />
Art i. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen ;<br />
b. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen ;<br />
c. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en o genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen , die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke bepalingen <strong>te</strong>z<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad Is geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
I N H O U D .<br />
Hoofdartikel: De eïectrische toes<strong>te</strong>llen van <strong>de</strong> Gebrs. De<br />
Alimonda. -<br />
.Berich<strong>te</strong>n : Eureka. — Een nieuwe geneeskundige <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
— Een circulaire van v. Üijs<strong>te</strong>rveld. — Weer eens<br />
iets over Ee<strong>te</strong>au. — Me<strong>de</strong>werking van het Weekblad „De<br />
Reclame". — Bestrijding van <strong>de</strong> kwakzalverij <strong>te</strong> Hamburg.<br />
Groo<strong>te</strong>re artikelen : Een woord over <strong>de</strong> Revalenta Arabica. —<br />
De sWereldkroniek" en <strong>de</strong> „Oprech<strong>te</strong> Haarlemmerolie". —<br />
Een goed reukwa<strong>te</strong>r tot een kwakzalversmid<strong>de</strong>l verlaagd. —<br />
Levenspillen.<br />
Ingezon<strong>de</strong>n: Over <strong>de</strong> „Medicine Nouvelle" en <strong>de</strong> kwakzalverij<br />
van Vincent <strong>te</strong> Grenoble.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Herhaal<strong>de</strong> Waarschuwingen: Sanguinose.<br />
De eïectrische toes<strong>te</strong>llen van <strong>de</strong><br />
Gebrs. De Alimonda.<br />
In <strong>de</strong> jaren 1894, '95 en '96 hebben wij in ons<br />
Maandblad <strong>de</strong> „eïectrische kuren van <strong>de</strong> Gebrs. De<br />
Alimonda" herbaal<strong>de</strong> malen aan een beschouwing<br />
on<strong>de</strong>rworpen en, na dien tijd, <strong>de</strong> verschillen<strong>de</strong> personen,<br />
die bij ons om inlichtingen aanklop<strong>te</strong>n, trach<strong>te</strong>n<br />
<strong>te</strong>vre<strong>de</strong>n <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen met toezending van een of<br />
meer van <strong>de</strong> nommers, waarin die beschouwingen<br />
voorkwamen, lu <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> maan<strong>de</strong>n zjjn intusschen<br />
<strong>de</strong> aanvragen om inlichtingen zóó talrijk geweest,<br />
(een bewijs dat dit zaakje nog al <strong>de</strong> aandacht trekt),<br />
dat wij ons genoodzaakt zien in dit no. op <strong>de</strong>ze<br />
z.g. geneesmetho<strong>de</strong> <strong>te</strong>rug <strong>te</strong> komen.<br />
Wij meeuen <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rschei<strong>de</strong>ne vragers het best<br />
<strong>te</strong> beantwoor<strong>de</strong>n door hier <strong>te</strong> la<strong>te</strong>n -volgen een artikel,<br />
opgenomen in het Maandblad van 1895, en<br />
geschreven naar aanleiding van het verscbgnen van<br />
een boek, geti<strong>te</strong>ld : „ Het menschelijk organisme en i<br />
<strong>de</strong>szelfs genezing door mid<strong>de</strong>l van electrici<strong>te</strong>it" door<br />
<strong>de</strong> Gebroe<strong>de</strong>rs DE ALIMONDA. Uit het Duitsch ver- I<br />
taald door D. Ko UWEN HOVEN, amb<strong>te</strong>naar <strong>te</strong>r secretarie<br />
<strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam." Dit artikel luidt aldus :<br />
een onzer vorige nummers hebben wij, naar<br />
aanleiding van een anonieme brochure, gesproken<br />
over <strong>de</strong> Eïectrische Kuren <strong>te</strong> Sagrado, van <strong>de</strong><br />
Gebroe<strong>de</strong>rs DE ALIMONDA. Als vertaler dier brochure<br />
heeft zich thans bekend gemaakt <strong>de</strong> heer<br />
D. KOÜWENHOVEN <strong>te</strong> Rot<strong>te</strong>rdam, en wg verklaren<br />
gaarne dat ons <strong>de</strong>stijds uitgesproken vermoe<strong>de</strong>n,<br />
als zou <strong>de</strong> vertaler een werktuig <strong>de</strong>r kwakzalversfirma<br />
zjjn, se<strong>de</strong>rt onjuist is gebleken. De heer K.<br />
is ongetwijfeld <strong>te</strong> goe<strong>de</strong>r trouw geweest. Hjj ie,<br />
gelijk uit het „Naschrift 1 ' van het hierboven genoem<strong>de</strong><br />
werk blijkt, een zenuwlij<strong>de</strong>r in hooge ma<strong>te</strong>,<br />
een „tobber", die zijn genezing van een langdurige<br />
zenuwziek<strong>te</strong> meent <strong>te</strong> moe<strong>te</strong>n danken aan een zelibehan<strong>de</strong>ling<br />
met ALIMONDA'S toes<strong>te</strong>l, en nu vol erken<strong>te</strong>lijkheid,<br />
om ook an<strong>de</strong>ren nuttig <strong>te</strong> zijn, zich aan <strong>de</strong> vertaling<br />
van het groo<strong>te</strong> werk <strong>de</strong>r ALIMONDA'S heeft gezet. ]<br />
Van die vertaling ligt één <strong>de</strong>el voor ons. Met<br />
allen eerbied voor <strong>de</strong> nobele drijfveeren van <strong>de</strong>n<br />
vertaler, hopen wij van har<strong>te</strong>, zoowel voor hem<br />
als voor het publiek, dat <strong>de</strong> vertaling <strong>de</strong>r bei<strong>de</strong><br />
an<strong>de</strong>re <strong>de</strong>elen moge ach<strong>te</strong>rwege blijven. Één is<br />
meer dan genoeg !<br />
De firma ALIMONDA geneest alle mogelijke kwalen<br />
op éénzelf<strong>de</strong> wijze. Hierbij wordt <strong>de</strong> eene pool<br />
van een eïectrische bat<strong>te</strong>rij op <strong>de</strong>n nek, <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re<br />
op <strong>de</strong> voetzolen van <strong>de</strong>n oatiënt geplaatst, en aldus<br />
een eïectrische stroom door net lichaam geleid;<br />
Deze won<strong>de</strong>rstroom geneest, als gezegd, alle kwalen,<br />
van welken aard ook. Ondoenlijk ze alle op <strong>te</strong><br />
noemen ; het zijn niet alleen zenuwziek<strong>te</strong>n, verlamming<br />
en krampen, maar ook alle mogelijke<br />
infectieziek<strong>te</strong>n: hondsdolheid, pest enz., waarvoor<br />
<strong>de</strong>ze electriseer-kuur uitmun<strong>te</strong>nd is. Vergiftigingen<br />
wor<strong>de</strong>n er eveneens onscha<strong>de</strong>lijk mee gemaakt.<br />
Typhus is, in „ernstige gevallen", reeds na* 2 à<br />
3 weken genezen, en dat wel zon<strong>de</strong>r reconvalencentie<br />
! »Het is bepaald verbazingwekkend", zeggen<br />
<strong>de</strong> schrijvers, „hoe spoedig acu<strong>te</strong> ziek<strong>te</strong>n gewoonlijk<br />
genezen; <strong>te</strong>rwijl <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n bijna in 't geheel niet<br />
lij<strong>de</strong>n en ook nooit gevolgkualen ach<strong>te</strong>rbleven" Is<br />
dat niet knap ?<br />
Een cholera-Y^àer die reeds in het kou<strong>de</strong> stadium<br />
was, werd op <strong>de</strong>n electrischen stroom getrac<strong>te</strong>erd,<br />
en was na een uur „als ba<strong>de</strong>n<strong>de</strong> in rijkelijk, algemeen<br />
warm zweet, en zat na eenige dagen, zon<strong>de</strong>r<br />
ver<strong>de</strong>re behan<strong>de</strong>ling op <strong>de</strong>n bok — hij was koetsier."<br />
Als een <strong>de</strong>r ongeloofelijks<strong>te</strong> on<strong>de</strong>r al <strong>de</strong>ze won<br />
<strong>de</strong>ren mag wel <strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling wor<strong>de</strong>n beschouwd,<br />
dat DE ALIMONDA ook op zich zelf <strong>de</strong> kuur heeft<br />
toegepast. Het resultaat was zeer fraai. Hij had<br />
niets min<strong>de</strong>r dan diphtheritis met „lich<strong>te</strong> meningitische<br />
verschijnselen", dat wil zeggen lezer : met<br />
<strong>te</strong>ekenen van hersenvliesonts<strong>te</strong>king ! Daarbij werd<br />
<strong>de</strong>ze won<strong>de</strong>rmensch niet bedlegerig, in<strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el<br />
volbracht hij, die verschijnselen van hersenvliesonts<strong>te</strong>king<br />
vertoon<strong>de</strong>, voortdurend zijn plicht als arts ! ! !<br />
Wij zou<strong>de</strong>n met onze cita<strong>te</strong>n kunnen voortgaan,<br />
en vermel<strong>de</strong>n dat neuspolypen, huiduitslagen, gezwellen,<br />
gals<strong>te</strong>enen, ingewandswormen, beenbreuken,<br />
won<strong>de</strong>n en wat niet al voor dienzelf<strong>de</strong>n nooit<br />
volprezen electrischen stroom het hazenpad kiezen.<br />
Doch genoeg !<br />
Wij zjjn aan kwakzalversaanprgzingen gewend<br />
geraakt, maar zagen toch zel<strong>de</strong>n zulk een opeenstapeling<br />
van <strong>de</strong> onzinnigs<strong>te</strong> won<strong>de</strong>rverhalen, als<br />
in dit meer dan twee hon<strong>de</strong>rd bladzij<strong>de</strong>n dikke<br />
boek een plaats hebben gevon<strong>de</strong>n.<br />
Het geheel is met een saus van we<strong>te</strong>nschappe<br />
lijkheid overgo<strong>te</strong>n, die als gewoonlijk van zeer<br />
slech<strong>te</strong> kwali<strong>te</strong>it is. Volgens <strong>de</strong> schrijvers is <strong>de</strong><br />
electrici<strong>te</strong>it <strong>de</strong> kracht, die <strong>de</strong> natuur s<strong>te</strong>eds aan<br />
het lichaam toevoert en die zich s<strong>te</strong>eds in het<br />
lichaam vormt; <strong>de</strong> kracht <strong>te</strong>vens die <strong>de</strong> chemische,<br />
physicale (!) en werktuigelijke processen in het<br />
lichaam regelt.<br />
Het behoeft geen betoog dat dit uitgangspunt<br />
geheel bezij<strong>de</strong>n <strong>de</strong> we<strong>te</strong>nschap staat. En dan <strong>de</strong><br />
ongedwongen stap, dat, daar <strong>de</strong> electrici<strong>te</strong>it die<br />
belangrijke rol voor het leven speelt, men nu ook<br />
bij elke storing van welken aard ook eenvoudig<br />
een dosis electrici<strong>te</strong>it behoeft aan <strong>te</strong> voeren om<br />
genezing <strong>te</strong> verkrijgen !<br />
Het is uit een oogpunt van kwakzalversstudie<br />
niet onaardig na <strong>te</strong> gaan, hoe <strong>de</strong> schrijvers hun<br />
onzinnige kuur voor het domme publiek aannemelijk<br />
en smakelijk we<strong>te</strong>n <strong>te</strong> maken, en hoe zij overal<br />
een slag om <strong>de</strong>n arm en een uitweg open hou<strong>de</strong>n:<br />
De hoofdgedach<strong>te</strong> bij al hun beschrijvingen is, dat<br />
elke verbe<strong>te</strong>ring die intreedt, een gevolg is van<br />
hun kuur ; elk ongunstig verschijnsel daaren<strong>te</strong>gen<br />
wordt voorges<strong>te</strong>ld als een geheimzinnige noodzakelijkheid,<br />
die <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong> <strong>de</strong> oorzaak wordt <strong>de</strong>r genezing.<br />
Gevallen, die ongunstig afliepen, zijn <strong>te</strong> laat<br />
in behan<strong>de</strong>ling gekomen. Menschen, die <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling<br />
hebben gestaakt, omdat zij er geen nut<br />
van on<strong>de</strong>rvon<strong>de</strong>n en dan la<strong>te</strong>r genazen, hebben dit<br />
toch s<strong>te</strong>eds <strong>te</strong> danken aan een nawerking van <strong>de</strong><br />
kuur. Verdwijnt uw pijn niet met <strong>de</strong> eïectrische<br />
behan<strong>de</strong>ling, geen nood ; <strong>de</strong> schrijvers leeren u, dat<br />
gij vroeger „ziek<strong>te</strong>pijn" had<strong>te</strong>n nu „gezondwordingspgn"<br />
hebt ! !<br />
Bij diarrhée resp. verstopping diene het volgen<strong>de</strong><br />
tot richtsnoer : »Onze wijze van behan<strong>de</strong>ling heeft<br />
op bei<strong>de</strong> <strong>de</strong>n duurzaams<strong>te</strong>n invloed. Het blijkt<br />
dat bei<strong>de</strong>, al naar omstandighe<strong>de</strong>n, eenigen tijd<br />
voortduren of aanstonds ophou<strong>de</strong>n, of zelfs tot het<br />
<strong>te</strong>genoverges<strong>te</strong>l<strong>de</strong> omslaan, tot ein<strong>de</strong>lijk <strong>de</strong> normale<br />
toestand ontstaat."<br />
En zoo gaat het voort bij elk ziek<strong>te</strong>verschijnsel ;<br />
of <strong>de</strong> fcuur al of niet eenigen invloed op <strong>de</strong> kwaal<br />
toont, in ie<strong>de</strong>r geval schrijft <strong>de</strong> firma met beschei<strong>de</strong>nheid<br />
<strong>de</strong> genezing op haar rekening. Eu daar<br />
nu eenmaal <strong>de</strong> overgroo<strong>te</strong> meer<strong>de</strong>rheid <strong>de</strong>r ziek<strong>te</strong>n,<br />
waarvoor een arts geraadpleegd wordt, met of<br />
zon<strong>de</strong>r behan<strong>de</strong>ling na kor<strong>te</strong>r of langer tijd geneest,<br />
zoo begrijpt men, dat <strong>de</strong>ze bei<strong>de</strong> beeren zieh in<br />
<strong>de</strong>n loop <strong>de</strong>r jaren een aanzienlgk getal genezingen<br />
hebben kunnen toeeigenen.<br />
En nu <strong>de</strong> clou van dit „we<strong>te</strong>nschappelijk" werk :<br />
men schaffe zieh een electriseermachine aan, uit <strong>de</strong>
fabriek <strong>de</strong>r heeren DE ALIMONDA, tot <strong>de</strong>n prgs van<br />
f 90.— (*). »Wij verklaren uitdrukkelijk", zeggen<br />
<strong>de</strong> schrgvers, „dat wij het resultaat <strong>de</strong>r naar ons<br />
voorschrift <strong>te</strong> maken kuur alleen bij gebruik <strong>de</strong>r<br />
in <strong>de</strong>ze fabriek vervaardig<strong>de</strong> appara<strong>te</strong>n kunnen<br />
waarborgen." Begrepen ? —<br />
Maar, zal wellicht een lezer vragen, <strong>de</strong> vertaler<br />
is toch door <strong>de</strong>ze electrische kuur genezen, toen<br />
alle an<strong>de</strong>re hem in <strong>de</strong>n s<strong>te</strong>ek had<strong>de</strong>n gela<strong>te</strong>n.<br />
Zeer juist ! Elke kwakzalversmetho<strong>de</strong>, elke won<strong>de</strong>rkuur,<br />
elk won<strong>de</strong>rmensch kan zich op zulke genezingen<br />
beroemen. Bij vele kwalen en wel allereerst<br />
<strong>de</strong> zenuwaandoeningen is zoo vaak het geloof aan<br />
<strong>de</strong> genezing het eers<strong>te</strong> moment <strong>de</strong>r be<strong>te</strong>rschap.<br />
Een machtige suggestieve invloed zal plotseling<br />
genezing brengen, die door alle an<strong>de</strong>re mid<strong>de</strong>len<br />
<strong>te</strong>vergeefs was gezocht. Onmogelijk <strong>te</strong> voorspellen<br />
in elk bijzon<strong>de</strong>r geval, welke suggestieve invloed<br />
voor een bepaal<strong>de</strong>n lij<strong>de</strong>r <strong>de</strong> groots<strong>te</strong> zal zijn. Voor<br />
<strong>de</strong>n een is het <strong>de</strong> professor ; voor <strong>de</strong>n an<strong>de</strong>r <strong>de</strong><br />
-somnambule ; een <strong>de</strong>r<strong>de</strong> geneest eerst als hij bij<br />
Kneipp met bloo<strong>te</strong> voe<strong>te</strong>n door het nat<strong>te</strong> gras<br />
loopt ; een vier<strong>de</strong> als Lahmann hem zonneba<strong>de</strong>n<br />
toedient ; een vijf<strong>de</strong> looft Sequah als zijn red<strong>de</strong>r ;<br />
een zes<strong>de</strong> ein<strong>de</strong>lijk vindt troost bij een electrische<br />
zelf behan<strong>de</strong>ling met ALIMONDA's toes<strong>te</strong>l.<br />
Wie daarom ech<strong>te</strong>r dat toes<strong>te</strong>l gaat loven als<br />
<strong>de</strong> panacee, die ook bij an<strong>de</strong>ren alle ziek<strong>te</strong>n zal<br />
genezen, geeft niet blijk van een ruimen blik en<br />
een onbevangen oor<strong>de</strong>el. Wie zijn eigen functioneele<br />
zenuwaandoening houdt voor het type van<br />
ziek<strong>te</strong> in het algemeen, en zijn behan<strong>de</strong>lingskunr<br />
tot een eenige en algemeene wil maken bij alle<br />
kwalen en gebreken, aan hem is het waarlijk niet<br />
toevertrouwd, het publiek voor <strong>te</strong> lich<strong>te</strong>n over zoo<br />
moeilijke vraagstukken als <strong>de</strong> leer <strong>de</strong>s levens en<br />
die <strong>de</strong>r ziek<strong>te</strong>n.<br />
De heer K. heeft met zijn vertaling een slecht<br />
werk verricht, zoowel voor ziju min<strong>de</strong>r verstandige<br />
me<strong>de</strong>burgers, die thans zichzelf en hun huisgenoo<strong>te</strong>n<br />
op <strong>de</strong>ze electrische kuur zullen gaan onthalen,<br />
alsook voor zich zei ven. Het is - waarlijk geen<br />
won<strong>de</strong>r, dat „<strong>de</strong> stadhuisman", die een dik medisch<br />
boek is gaan vertalen, onophou<strong>de</strong>lijk blijk<br />
geeft, niets <strong>te</strong> hebben begrepen van wat hij neerschreef.<br />
Of wat dunkt u van een zin als <strong>de</strong>ze uit<br />
het „Naschrift van <strong>de</strong>n vertaler" : »Tot goed<br />
begrip herinneren we ons: alle ziek<strong>te</strong> is veran<strong>de</strong>ring<br />
van merg. Het merg is <strong>de</strong> drager <strong>de</strong>r levenskracht.<br />
Neemt nu mergzelfstandigheid uit <strong>de</strong> zenuwvezels af<br />
(cultuurziek<strong>te</strong>), dan neemt <strong>de</strong> levenskracht af." (???)<br />
Schoenmaker, houd je bij je leest !<br />
(*) In Indië blykt zij f 120.— <strong>te</strong> kos<strong>te</strong>n.<br />
Berich<strong>te</strong>n •<br />
Eureka. De uitgever van dit blaadje, waarin ons<br />
Maandblad en hare redactie nog ai eens, in niet al <strong>te</strong> I<br />
vrien<strong>de</strong>lijke <strong>te</strong>rmen, on<strong>de</strong>r han<strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n genomen<br />
(wat wij volkomen kunnen begrijpen) zendt ons maan<strong>de</strong>lijks<br />
een exemplaar. Dat wij daarvan geen melding<br />
maken en nooit iets uit het blad overnemen vindt zijn<br />
oorzaak in <strong>de</strong> omstandigheid, dat wij aan personen, die<br />
wij voor kwakzalvers hou<strong>de</strong>n, geen gelegenheid wenschen<br />
<strong>te</strong> geven om voor hun zaak reclame in ons blad <strong>te</strong> maken.<br />
En dat wij, in onze appreciatie omtrent <strong>de</strong>ze uitgeversfirma<br />
het niet zoo mis hebben, moge blijken (behalve uit<br />
<strong>de</strong> artikeltjes in ons Maandblad waarin wij <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>ltjes<br />
van <strong>de</strong> firma JOSEPHUS bespraken) uit <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> me<strong>de</strong>-<br />
<strong>de</strong>eling, voorkomen<strong>de</strong> 'm „De Gel<strong>de</strong>rlan<strong>de</strong>r" van 19 Meij.1.:<br />
„Wij ontvingen no. 3 van een maandblaadje „Eureka,<br />
gewijd aan drankbestrijding, gezondheid- en schoonheidsleer,"<br />
uitgave van <strong>de</strong> firma J. Josephus <strong>te</strong> 's Gravenhage.<br />
Wg wis<strong>te</strong>n wel dat <strong>de</strong> firma J. Josephus, alias J. J.<br />
Bersch, bij informatie-bureau's en in organen tot waarschuwing<br />
<strong>te</strong>gen kwakzalvers en flesschentrekkers niet in<br />
fcen <strong>te</strong> gunstig blaadje stond.<br />
Maar dat zij zelf een blaadje uitgeeft zien wij ditmaal<br />
voor <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong>n keer. Dat zg er haar reputatie door<br />
verbe<strong>te</strong>ren zal betwijfelen wij intusschen <strong>te</strong>n S<strong>te</strong>rks<strong>te</strong>.<br />
Het ons gezon<strong>de</strong>n nummer begint met een artikel over<br />
,Medische we<strong>te</strong>nschap," dat een doorloopen<strong>de</strong> verdachtmaking<br />
is van <strong>de</strong> heeren geneeskundigen in 't algemeen.<br />
Volgens <strong>de</strong>n schrijver verdienen die geen vertrouwen<br />
dan van menschen, »die ook vertrouwen s<strong>te</strong>llen in kaartlegs<strong>te</strong>rs,<br />
onze „lieve vrouw" van Lour<strong>de</strong>s, <strong>de</strong> volheid<br />
van Christus" enz.<br />
Oit <strong>de</strong>ze woor<strong>de</strong>n proeft men al aanstonds <strong>de</strong>n geest,<br />
dien <strong>de</strong>ze uitgave a<strong>de</strong>mt. Ver<strong>de</strong>r bevat het blaadje<br />
hoofdzakelijk adver<strong>te</strong>nties van kwakzalversartikelen, zeker<br />
<strong>te</strong>n diens<strong>te</strong> van <strong>de</strong> luw die daarin vertrouwen s<strong>te</strong>llen,<br />
en bovendien nog een familie-adver<strong>te</strong>ntie van <strong>de</strong>n heer<br />
J. J. Bersch zelf, die ons daardoor alle vertrouwen in<br />
zijn kieschheid en betamelijkheid ontneemt.<br />
Een en an<strong>de</strong>r moge tot waarschuwing strekken voor<br />
<strong>de</strong>genen, die, onbekend met <strong>de</strong> firma J. Josephus, argeloos,<br />
haar blaadje zou<strong>de</strong>n <strong>te</strong>r hand nemen/'<br />
Een nieuwe geneeskundige <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
On<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong> circulaire werd ons toegezon<strong>de</strong>n :<br />
„Ams<strong>te</strong>rdam, datum postmerk.<br />
MJ<br />
De On<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong>, uits<strong>te</strong>kend op <strong>de</strong> hoog<strong>te</strong> met <strong>de</strong><br />
Natuur-Metho<strong>de</strong> Pastoor Eneipp, Dok<strong>te</strong>r Alinnson, Prisnitz,<br />
Hahn, Dok<strong>te</strong>r Lahman en Louis Kühn uit Leipzig,<br />
met zijn gelaatskun<strong>de</strong>, geeft raad in alle ziek<strong>te</strong>n.<br />
Is <strong>te</strong> spreken tusschen 10—11 uur <strong>de</strong>s morgens en<br />
tusschen 7—8 uur <strong>de</strong>s avonds, laat zich ook aan huis<br />
ontbie<strong>de</strong>n.<br />
J. MOT,<br />
Govert Flinckstraat 353, Ie étage."<br />
Evenals <strong>de</strong> artsen en apothekers heeft nu ook <strong>de</strong><br />
Senaat <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij <strong>te</strong>r hand genomen<br />
en verbo<strong>de</strong>n, op straffe van boe<strong>te</strong> tot 150 Mk. of<br />
daarme<strong>de</strong> overeenkomen<strong>de</strong> gevangenisstraf:<br />
1°. openlijke aankondigingen van niet-geexamineer<strong>de</strong>n,<br />
die zich met <strong>de</strong> geneeskunst onledig hou<strong>de</strong>n, zoo die<br />
onjuis<strong>te</strong> voors<strong>te</strong>llingen kunnen wekken omtrent <strong>de</strong> opleiding,<br />
<strong>de</strong> bevoegdheid of <strong>de</strong> resulta<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r genoem<strong>de</strong><br />
personen, of bluffen<strong>de</strong> belof<strong>te</strong>n bevat<strong>te</strong>n ;<br />
2°. het openljjk aankondigen van geheime mid<strong>de</strong>len<br />
of kuren, en van voorwerpen, mid<strong>de</strong>len, inrichtingen en<br />
metho<strong>de</strong>n, bes<strong>te</strong>md tot behan<strong>de</strong>ling van menschen- of<br />
dierenziek<strong>te</strong>n, zoo die scha<strong>de</strong>igk kunnen zgn voor <strong>de</strong><br />
gezondheid of aangeprezen wor<strong>de</strong>n op een wgze, die<br />
het publiek in dwaling kan brengen of lastig mocht zgn :<br />
3°. <strong>de</strong> openlijke aankondiging van voorwerpen enz.,<br />
bes<strong>te</strong>md tot het voorkomen van fecundatie, het opwekken<br />
van libido of het verhelpen <strong>de</strong>r gevolgen van geslach<strong>te</strong>lgke<br />
uitspattingen.<br />
W. T. G.<br />
EEN WOORD OVER F)E REVALENTA<br />
ARABICA.<br />
Van een onbeken<strong>de</strong>, wien wij hierbij dank zeggen,<br />
ontvingen wij het on<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong> stukje uit het Tijdschrift<br />
Pantheon. Ofschoon in 1855 geschreven,<br />
heeft het woord van <strong>de</strong>n hooggeacb<strong>te</strong>n, thans overle<strong>de</strong>n<br />
Schrijver nu nog zgn volle waar<strong>de</strong>.<br />
Een circulaire van v. Bgs<strong>te</strong>rveld. De „De Revalenta Arabica heeft met hare hoogdra<br />
volgen<strong>de</strong> circulaire wordt o. a. in Rot<strong>te</strong>rdam verspreid : ven<strong>de</strong> belof<strong>te</strong>n ook in ons land een gunstig onthaal<br />
L. S.<br />
gevon<strong>de</strong>n, en niet gering is het aantal <strong>de</strong>rgenen, die<br />
P. VAN BIJSTERVELD,<br />
hunne hoop op hers<strong>te</strong>lling uit langdurige en onge<br />
Scheikundige, Speciali<strong>te</strong>it in Uroscopie, neeslijk schijnen<strong>de</strong> ziek<strong>te</strong>n van haar verwacht hebben<br />
is verhuisd van Oppert No, 97, naar en nog verwach<strong>te</strong>n. De dagbla<strong>de</strong>n zgn opgevuld<br />
Open Rijstuin No. 19,<br />
met klinken<strong>de</strong> aanprijzingen van dit panacee <strong>te</strong>gen<br />
alwaar hij, vanaf 16 Juli, zoowel voor patiën<strong>te</strong>n bui<strong>te</strong>n alle kwalen, welks <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>lijkheid door eene menig<strong>te</strong><br />
als binnen Rot<strong>te</strong>rdam is <strong>te</strong> consul<strong>te</strong>eren op Maandag, van zoogenoem<strong>de</strong> at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n wordt bewezen.<br />
Dinsdag, Woensdag, Don<strong>de</strong>rdag en Vrijdag van 's mor Wat heeft men daarvan <strong>te</strong> gelooven ?<br />
gens 8 tot 's avonds 6 uur.<br />
De lezer verschoone rag, daarop een volledig ant<br />
Za<strong>te</strong>rdags <strong>te</strong> Vlaardingen, Hô<strong>te</strong>l Bellevue, van 9 tot woord <strong>te</strong> geven. Want hoezeer het vaststaat en<br />
8 uur.<br />
ge makkeijk bewezen kan wor<strong>de</strong>n, dat <strong>de</strong> revalenta<br />
Zegt het voort ! niets bijzon<strong>de</strong>rs is en eenvoudig bestaat uit eenige<br />
N.B. Gelieve <strong>de</strong>ze circulaire voor het juis<strong>te</strong> adres <strong>te</strong> meelsoor<strong>te</strong>n (voornamelijk van peulvrach<strong>te</strong>n), zoo is<br />
willen bewaren."<br />
bet toch niet onmogelijk, dat menige lij<strong>de</strong>r door het<br />
gebruik daarvan van kwalen die hij had, of zich<br />
Weer eens iets over Re<strong>te</strong>au. In Het<br />
verbeeld<strong>de</strong> <strong>te</strong> hebben, genezen is. Doch in die ge<br />
Va<strong>de</strong>rland werd onlangs het volgen<strong>de</strong> me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld :<br />
Een groo<strong>te</strong> menig<strong>te</strong> liep he<strong>de</strong>n <strong>te</strong> hoop op <strong>de</strong> Pavel-1<br />
vallen is <strong>de</strong> re<strong>de</strong>n daarvan bloot <strong>te</strong> zoeken in het<br />
joensgracht, waar <strong>de</strong> politie een bezoek bracht aan <strong>de</strong> I onbepaal<strong>de</strong> vertrouwen, dat men in dit geneesmid<strong>de</strong>l<br />
woning van <strong>de</strong>n zich noemen<strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r Re<strong>te</strong>au (ortho s<strong>te</strong>l<strong>de</strong>, in <strong>de</strong> ons menschen ingeschapen zucht naar<br />
pedie en bandages !), een dier pseudo-geneesheeren <strong>te</strong>gen I het won<strong>de</strong>rbare en on geloof lijke, opgeschroefd door<br />
wie het „Maandblad <strong>te</strong>gea <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>" reeds bjj <strong>de</strong> loftuitingen en verhalen van gelukkige genezin<br />
herhaling heeft gewaarschuwd en die reeds menigmaal gen, waardoor men van dit mid<strong>de</strong>l verwacht<strong>te</strong>, wat<br />
van kwa<strong>de</strong> praktijken is verdacht. Ditmaal scheen <strong>de</strong> I geen an<strong>de</strong>r in staat was <strong>te</strong> geven. Het was hoofd<br />
politie wel een ernstige re<strong>de</strong>n <strong>te</strong> hebben voor haar visi<strong>te</strong>. I zakelijk een psychische invloed die <strong>de</strong>n patiënt ge<br />
On<strong>de</strong>r het volk <strong>de</strong><strong>de</strong>n natuurlijk verschillen<strong>de</strong> praatjes<br />
<strong>de</strong> ron<strong>de</strong>, waarvan men <strong>de</strong>n aard wel kan gissen. Na<br />
nas, een krachtige hefboom voorzeker, wiens invloed<br />
een ige o tijd, geduren<strong>de</strong> welken een agent <strong>de</strong> <strong>de</strong>ur be op <strong>de</strong> lichamelijke ges<strong>te</strong>ldheid van <strong>de</strong>n mensch onwaak<strong>te</strong>,<br />
vertrokken <strong>de</strong> politie-amb<strong>te</strong>naren we<strong>de</strong>r. En \ berekenbaar is, maar die zeker voor min<strong>de</strong>r geld<br />
het volk, <strong>te</strong>leurges<strong>te</strong>ld, dat <strong>de</strong> »dok<strong>te</strong>r" niet „meege <strong>te</strong> verkrijgen is dan door mid<strong>de</strong>l <strong>de</strong>r kostbare renomen"<br />
werd, verliep spoedig.<br />
valenta. Zeker is het dat zij als geneesmid<strong>de</strong>l in<br />
<strong>de</strong>n zin, dien men aan dit woord gewoonlijk hecht,<br />
Flinke me<strong>de</strong>werking van een Week van hoegenaamd geen waar<strong>de</strong> is, daar zij uit eene<br />
blad. De Weesper Courant nDe Reclame" heeft onze j meelsoort bestaat, die dus hoogs<strong>te</strong>ns veel voe<strong>de</strong>n<strong>de</strong><br />
waarschuwing <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> Pink-pillen, in ons vorig no. | stoffen in een voor zwakke magen gemakkelijk ver<br />
geplaatst on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> rubriek „Ter overneming", een<br />
<strong>te</strong>erbaren vorm kan aanbie<strong>de</strong>n, maar geen bijzon<br />
plaatsje gegeven on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties en op een wjjze,<br />
dat zij zeker <strong>de</strong> aandacht moet trekken. Onzen dank<br />
<strong>de</strong>re geneeskrach<strong>te</strong>n bezit.<br />
daarvoor !<br />
De gron<strong>de</strong>n voor <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong> uitspraak uitvoeri<br />
Hetzelf<strong>de</strong> no. van genoemd Weekblad bevat <strong>te</strong>vens, ger ui<strong>te</strong>en <strong>te</strong> zet<strong>te</strong>n ligt niet in het doel van dit<br />
on<strong>de</strong>r het redactioneel ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong>, ons artikel „Bjj <strong>de</strong>n tijdschrift en is ook reeds op voldoen<strong>de</strong> wgze in<br />
Won<strong>de</strong>rdok<strong>te</strong>r" ook in 't vorig Maandblad voorkomen<strong>de</strong>. I an<strong>de</strong>re periodieke werken geschied (1). Slechts twee<br />
zaken lust het ons hier aan <strong>te</strong> halen, op welke wij<br />
Bestrijding van <strong>de</strong> kwakzalverij <strong>te</strong> <strong>de</strong> aandacht <strong>de</strong>r lezers van het Pantheon een oogen-<br />
Hamburg. De groo<strong>te</strong> uitbreiding <strong>de</strong>r kwakzalblik vestigen.<br />
verij in Hamburg en omgeving heeft <strong>de</strong> apothekers In <strong>de</strong> <strong>de</strong>pots, waar <strong>de</strong> Revalenta in ons land ver<br />
gedrongen tot krachtige maatregelen. In overleg met<br />
<strong>de</strong> artsen heeft <strong>de</strong> apothekers-vereeniging beslo<strong>te</strong>n, het<br />
kocht wordt, verkrijgt men kos<strong>te</strong>loos een boekje,<br />
gereedmaken van recep<strong>te</strong>n van erken<strong>de</strong> kwakzalvers <strong>te</strong> daarbij behooren<strong>de</strong>, geti<strong>te</strong>ld : „De ziek<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r spijs-<br />
weigeren. De artsen van hun kant moe<strong>te</strong>n zich verbin<strong>de</strong>n, ver<strong>te</strong>rings-werktuigen op eene natuurlijke wijze her<br />
geen recep<strong>te</strong>n bij drogis<strong>te</strong>n <strong>te</strong> sturen, het apothekers<strong>te</strong>ld door eene zelfstandigheid " Deze<br />
spelen van drogis<strong>te</strong>n <strong>te</strong>gen <strong>te</strong> gaan en overtredingen zelfstandigheid is <strong>de</strong> Revalenta. Dit boekje bevat<br />
uezer gedragsregel aan <strong>te</strong> geven bjj <strong>de</strong> hiervoor inge behalve pen aantal at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n enz., aan het slot eene<br />
s<strong>te</strong>l<strong>de</strong> kwakzalverij-commissie. Wat aangaat <strong>de</strong> kwak re<strong>de</strong>neering, waarbij du Barry, op wiens naam <strong>de</strong><br />
zalverij in <strong>de</strong> apotheken, werd, rekening hou<strong>de</strong>n<strong>de</strong> met Revalenta wordt verkocht, op eene quasi-we<strong>te</strong>nschap-<br />
<strong>de</strong> volksgewoon<strong>te</strong> en met <strong>de</strong> onscha<strong>de</strong>lijkheid <strong>de</strong>r mees<strong>te</strong><br />
pelijke wgze zgn recht als uitvin<strong>de</strong>r <strong>te</strong>genover na-<br />
gevallen, beslo<strong>te</strong>n, het geven van raad en het zelfstandig<br />
verstrekken van artsenijen zooveel mogeljjk <strong>te</strong> bemaaksels, die on<strong>de</strong>r dienzelf<strong>de</strong>n naam verkocht worperken<br />
; maar <strong>de</strong> gevallen van werkelijke kwakzalverij <strong>de</strong>n, tracht <strong>te</strong> ver<strong>de</strong>digen, en hij komt er zelfs voor<br />
in <strong>de</strong> apotheken, die <strong>de</strong> commissie bekend moch<strong>te</strong>n wor uit, dat hij „met een voldoend zelfbewustzijn aan <strong>de</strong><br />
<strong>de</strong>n, zullen aan <strong>de</strong> apothekers-vereeniging wor<strong>de</strong>n bericht. we<strong>te</strong>nschappelijke wereld die ver<strong>de</strong>diging aanbiedt. 11<br />
Het is niet wel mogelijk op ééne halve pagina<br />
(1) Men leze : Dr. Albert Frickhinger, die Revalenta Arabica<br />
ein grossartiger Betrug (van welk werkje eene Hollandsche<br />
vertaling verschenen is) en on<strong>de</strong>rschei<strong>de</strong>ne artikelen<br />
in <strong>de</strong> Geneeskundige Courant. 1854.
druks meer scheikundige onwaarhe<strong>de</strong>n en valsche<br />
beschouwingen samen <strong>te</strong> brengen, dan op pag. 47<br />
Tan bovengemeld boekje geschiedt. Het beet daar,<br />
dat <strong>de</strong> beer dn Barry in staat zon<strong>de</strong> wezen <strong>de</strong> vier<br />
elemen<strong>te</strong>n, koolstof\ wa<strong>te</strong>rstof, stikstof en zuurstof,<br />
uit welke, zoo als algemeen bekend is, alle stoffen<br />
van dierlijken en plantaardigen oorsprong bij uitsluiting<br />
bestaan, zoodanig samen <strong>te</strong> voegen en scheikundig<br />
<strong>te</strong> vereenigen, dat daaruit <strong>de</strong> Revalenta met<br />
al hare bewon<strong>de</strong>ringswaardige eigenschappen <strong>te</strong><br />
voorschijn treedt. Nu is het eene waarheid, die<br />
<strong>te</strong>genwoordig wel aan geen beschaafd man meer<br />
onbekend is, dat, hoezeer <strong>de</strong> scheikun<strong>de</strong> heeft bewezen,<br />
welke <strong>de</strong> algemeen e grondstoffen <strong>de</strong>r leven<strong>de</strong><br />
natuur zijn, zij voor alsnog geene <strong>de</strong> mins<strong>te</strong> hoop<br />
heeft om <strong>de</strong> georganiseer<strong>de</strong> voorwerpen, die <strong>de</strong>ze<br />
voortbrengt, door kunstmatige bijeenvoeging hunner<br />
•elemen<strong>te</strong>n <strong>te</strong> kunnen nabootsen. Wij kunnen plan<strong>te</strong>n<strong>de</strong>elen<br />
ontle<strong>de</strong>n en tot <strong>de</strong> kennis harer samens<strong>te</strong>lling<br />
geraken, maar om ze kunstmatig <strong>te</strong> vervaardigen,<br />
daartoe is <strong>de</strong> kunst onmachtig, niet alleen<br />
•nu, maar zeker voor altijd. Afbreken kan zg, maar<br />
we<strong>de</strong>r opbouwen niet, dan in eene bepaal<strong>de</strong> richting,<br />
die waarschijnlijk ons wel <strong>te</strong> eeniger tijd zal lei<strong>de</strong>n<br />
tot <strong>de</strong> kunstmatige vervaardiging van chinine, 'van<br />
plan<strong>te</strong>nzuren, misschien van sniker en <strong>de</strong>rgelijke<br />
niet-georganiseer<strong>de</strong> stoffen, maar die plan<strong>te</strong>nweefsels<br />
en stoffen na <strong>te</strong> bootsen, waarin zich <strong>de</strong> vormen<strong>de</strong><br />
levenskracht als <strong>de</strong> éénige, onnaspeurlijke en onnavolgbare<br />
bouwmees<strong>te</strong>r vertoont, dat is voor het<br />
•oogenblik en waarschijnlijk voor altijd onmogelijk.<br />
Aan <strong>de</strong>n naam <strong>de</strong>r Revalenta knoopt zich nog<br />
eene bijzon<strong>de</strong>rheid, die <strong>de</strong>r vermelding niet onwaardig<br />
is. Voor eenige jaren bracht een Engelschman,<br />
Warton, eene stof in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n naam<br />
•van Ervalenta, en roem<strong>de</strong> haar ongeveer op gelijke<br />
wijze als <strong>te</strong>genwoordig <strong>de</strong> Revalenta. Zgne uitvinding<br />
bestond eenvoudig in het fijnmaken van <strong>de</strong><br />
gewone linze, wier Latijnsche naam Ervum lens is,<br />
en van daar is ook <strong>de</strong> naam afkomstig. Toen nu<br />
ech<strong>te</strong>r <strong>de</strong> Eevalenta verscheen en op het gebied <strong>de</strong>r<br />
kwakzalverij <strong>de</strong> Ervalenta dreig<strong>de</strong> <strong>te</strong> verdringen,<br />
kwamen <strong>de</strong> erfgenamen van Warton <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>ze<br />
laats<strong>te</strong> op en beweer<strong>de</strong>n, dat het verkoopen daarvan<br />
on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n naam van Revalenta ongeoorloofd<br />
was, daar die blijkbaar slechts eene omkeering was<br />
van <strong>de</strong>n naam Ervalenta, waarvan zij uitslui<strong>te</strong>nd <strong>de</strong><br />
eigenaars waren. Deze zaak is tot een proces ge-<br />
Jkomen en in Maart van het voorgaan<strong>de</strong> jaar is aan<br />
<strong>de</strong> erfgenamen <strong>de</strong>r Ervalenta hun eisch toegezegd (2).<br />
Zoo wordt <strong>de</strong> lichtgeloovigheid en <strong>de</strong> onwe<strong>te</strong>ndbeid<br />
van het publiek tot eene rijke mijn gemaakt,<br />
die geslepen en handige kwakzalvers elk op zgne<br />
manier op <strong>de</strong> schan<strong>de</strong>lijks<strong>te</strong> en grofs<strong>te</strong> wijze tot<br />
hun eigen voor<strong>de</strong>el ontginnen !<br />
Dr. j. w. GUNNING."<br />
(2) A. Fayen, Pes substances alimentaires. Paris 1854.<br />
De »Wereldkroniek" en <strong>de</strong> »Oprech<strong>te</strong><br />
Haarlemmerolie".<br />
Bij het nommer van 30 Juni j.1. gaf <strong>de</strong> Wereldkroniek<br />
een Industrieel Bijvoegsel van 4 bladzij<strong>de</strong>n,<br />
waarin <strong>de</strong> lof van <strong>de</strong> z.g. „ Oprech<strong>te</strong> Haarlemmerolie"<br />
van C. DE KONING TILLY door 'woord en beeld<br />
werd verkondigd. Menigeen zal, met ons, verontwaardigd<br />
zgn geweest over <strong>de</strong> wijze waarop, door<br />
een veel gelezen blad, reclame werd gemaakt voor<br />
een echt kwakzalversmid<strong>de</strong>l ; een metho<strong>de</strong> tot nu<br />
toe in ons land (Eigen Haard uitgezon<strong>de</strong>rd) nog<br />
nooit zoo s<strong>te</strong>rk in practijk gebracht.<br />
Daar <strong>de</strong> tijd ontbrak om nog in 't voorgaand<br />
nommer <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>ze han<strong>de</strong>lwijze van <strong>de</strong> firma NIJGH<br />
, b.v. door <strong>de</strong> bijvoe- : gezondheid vau tal van personen, die het mid<strong>de</strong>l<br />
ging „reclame" of zoo iets wordt kenbaar gemaakt, hebben aangewend bg 4e verschillen<strong>de</strong> ziek<strong>te</strong>n waar-<br />
Daarbg komt nog dat <strong>de</strong> geheele toon, waarin het L hefc WQrdfc aanlievolen<br />
stuk over <strong>de</strong> Haarlemmer-olie geschreven is en <strong>de</strong><br />
illustraties waarvan het voorzien is, op het groo<strong>te</strong><br />
publiek (<strong>de</strong> zaakkundige weet be<strong>te</strong>r) <strong>de</strong>n indruk<br />
maken, dat dit bijvoegsel, even als een an<strong>de</strong>r bijvoegsel<br />
van <strong>de</strong> Wereldkroniek, met name het mili<br />
t Is om <strong>te</strong> huiveren, wanneer men be<strong>de</strong>nkt, dat<br />
er menschen geweest zgn, die bij alle hersenziek<strong>te</strong>n<br />
baat bij ' Eau <strong>de</strong> Cologne hebben gezocht, die<br />
oogziek<strong>te</strong>n hebben trach<strong>te</strong>n <strong>te</strong> genezen met <strong>de</strong>ze<br />
s<strong>te</strong>rk alcoholische oplossing van scherp prikkelen<strong>de</strong><br />
taire bijvoegsel, bg het blad behoort. Dat 't eene ohë of die brandwonaen daardoor bebben gehoopt<br />
gratis, t an<strong>de</strong>re <strong>te</strong>gen betaling wordt geleverd, hoe<br />
velen zou<strong>de</strong>n daaraan <strong>de</strong>nken ?<br />
Een groot <strong>de</strong>el van het publiek zal in het bijvoegsel<br />
een aanbeveling zien, van wege <strong>de</strong> Wereldkroniek,<br />
voor <strong>de</strong> „oprech<strong>te</strong>" kwakzalverij van C. DE<br />
KONING TILLY, een aanbeveling waarbij aan dit<br />
mid<strong>de</strong>l <strong>de</strong> geheel onverdien<strong>de</strong> voorkeur wordt gegeven<br />
boven het fabrikaat van <strong>de</strong> talrijke „oprech<strong>te</strong>" en<br />
„onoprech<strong>te</strong>" Haarlemmerolie-berei<strong>de</strong>rs, waaraan ons<br />
land — en Haarlem vooral — zoo rijk is. Dit<br />
hebben <strong>de</strong> uitgevers van <strong>de</strong> Wereldkroniek met hun<br />
wgze van optre<strong>de</strong>n in <strong>de</strong>ze zaak bereikt — en<br />
daarvoor is maar één zoogenaam<strong>de</strong> verontschuldiging,<br />
waarmee <strong>de</strong> uitgevers ech<strong>te</strong>r misschien niet<br />
gediend zgn, . . . het gel<strong>de</strong>lijk voor<strong>de</strong>el.<br />
Een goed reukwa<strong>te</strong>r tot een kwakzalversmid<strong>de</strong>l<br />
verlaagd.<br />
Wie kent niet <strong>de</strong> Eau <strong>de</strong> Cologne, merk No. 4711 ?<br />
Welnu, dit reukwa<strong>te</strong>r wordt o. m. op <strong>de</strong> vol-<br />
<strong>te</strong> genezen ! 't Is verschrikkelijk.<br />
Waarlijk, door <strong>de</strong>ze reclame wordt het reukwa<strong>te</strong>r<br />
een kwakzalversmid<strong>de</strong>l van <strong>de</strong> ergs<strong>te</strong> soort !<br />
Lcvenspillen,<br />
door Dr. Huenta vervaardigd naar het recept van<br />
Abt Ambrosius <strong>de</strong> la Valla <strong>te</strong> Cartagena. ( 1 ).<br />
In onze groo<strong>te</strong> bla<strong>de</strong>n hebben wij, als wg goed<br />
gezien hebben, <strong>de</strong>ze pillen nog niet geadver<strong>te</strong>erd<br />
gevon<strong>de</strong>n, wel in <strong>de</strong> kleinere bla<strong>de</strong>n. ( 2 ) De stukken,<br />
die gevoegd wor<strong>de</strong>n bij <strong>de</strong> pillen, zijn in 't Ne<strong>de</strong>rlandsen<br />
ges<strong>te</strong>ld, zoodat daaruit blijkt dat men clien<strong>te</strong>le<br />
in ons land tracht <strong>te</strong> krijgen. Wie die Dr.<br />
HUENTA is, vanwaar hg komt, of hg bui<strong>te</strong>nlan<strong>de</strong>r<br />
of een voor dit doel gefabriceer<strong>de</strong> landgenoot is,<br />
kunnen wij niet zeggen ; daarover la<strong>te</strong>n ons <strong>de</strong> leveranciers<br />
geheel in 't duis<strong>te</strong>r.<br />
Maar wel ver<strong>te</strong>llen zij ons het volgen<strong>de</strong> :<br />
„Bekend is het dat <strong>de</strong> Kloos<strong>te</strong>rlingen onschatbare,<br />
gen<strong>de</strong> wgze aanbevolen : I diens<strong>te</strong>n op Medisch gebied bewezen hebben en nog<br />
„Hoe overdreven het -ook zou zijn aan dit mid<strong>de</strong>l bewijzen aan <strong>de</strong> lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> menschheid. Ziehier weer<br />
eigenschappen toe <strong>te</strong> kennen die het verheffen tot een <strong>de</strong>r duizen<strong>de</strong>n welda<strong>de</strong>n, het menschdom bewezen,<br />
een algemeen hulp- en geneesmid<strong>de</strong>l bij allerlei Het Recept <strong>de</strong>r Levenspillen heeft duizen<strong>de</strong>n genezen<br />
ziek<strong>te</strong>n, even overbodig is het zgne algemeen beken<strong>de</strong>,<br />
bewon<strong>de</strong>renswaardige eigenschappen en werking<br />
nog met veel woor<strong>de</strong>n op <strong>de</strong>n voorgrond <strong>te</strong><br />
s<strong>te</strong>llen. Zgne voor<strong>de</strong>elen zijn erkend ; zgn crediet<br />
is se<strong>de</strong>rt langen tijd gegrondvest en neemt van dag<br />
tot dag toe.<br />
Dit wa<strong>te</strong>r on<strong>de</strong>rscheidt zich door zgne bestand<strong>de</strong>elen,<br />
zgn opwekken<strong>de</strong> kracht, aangenamen reuk en<br />
en Millioenen het leven <strong>te</strong>ruggegeven, ( 3 ), <strong>de</strong>ze Fillen<br />
zijn voor ie<strong>de</strong>r geschikt, zoowel voor Mannen als?<br />
voor Vrouwen en Kin<strong>de</strong>reu en <strong>te</strong>vens voor eiken<br />
(*) Dit artikel is op verzoek, nog eens opgenomen.<br />
( s ) Dit schreven wfl eenige maan<strong>de</strong>n gele<strong>de</strong>n; thans kan<br />
men <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie, bijna dagelijks ook in <strong>de</strong> groo<strong>te</strong> bla<strong>de</strong>n,<br />
vin<strong>de</strong>n.<br />
( 3 ) Deze bewering is alleraardigst, RED.
leeftijd, zij zijn <strong>de</strong> hers<strong>te</strong>llers yan abnormale bloedsomloop<br />
en geven <strong>de</strong> zenuwen een geheel nieuwe<br />
kracht."<br />
Om nog be<strong>te</strong>r <strong>te</strong> we<strong>te</strong>n wat die pillen al uitwerken<br />
leze men het on<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong> uit <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie :<br />
„ Le ven spillen geven Gezondheid, Levenskracht,<br />
Geestkracht, s<strong>te</strong>rke Zenuwen, vas<strong>te</strong> Slaap en gezon<strong>de</strong><br />
Kleur.<br />
Levenspillen genezen Zenuwpijn, Vrouwelijke Zwakheid<br />
en Ongeregeldheid, ziek<strong>te</strong>n van Maag, Lever,<br />
Nieren en Ingewan<strong>de</strong>n, Vetmagering, algemeene<br />
Verzwakking en houdt <strong>de</strong> Tering <strong>te</strong>gen.<br />
Levenspillen genezen Bloedbe<strong>de</strong>rf, hetzg door erfelijkheid<br />
ontstaan of uit slech<strong>te</strong> gewoon<strong>te</strong> voortgespro<strong>te</strong>n.<br />
Levenspillen zijn genezend en hers<strong>te</strong>llend voor<br />
Mannen en Vrouwen, ja zelfs voor <strong>de</strong> kleins<strong>te</strong><br />
wichtjes en werken immer krachtdadig.<br />
Levenspillen zijn een bloed verst erkend mid<strong>de</strong>l, die<br />
op ongelooflijke wijze <strong>de</strong>n mensch zeer spoedig<br />
vers<strong>te</strong>rken.<br />
De won<strong>de</strong>rdadige geneeskracht <strong>de</strong>r Levenspillen<br />
faalt nooit.<br />
Prijs per doos .f 1.50, per zes doozen f 7.50."<br />
En nog is men er niet. Het groo<strong>te</strong> biljet, dat<br />
met <strong>de</strong> pillen wordt afgegeven, ver<strong>te</strong>lt nog van veel<br />
meer won<strong>de</strong>ren en geeft <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong> <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong>,<br />
veelzeggen<strong>de</strong> verklaring, door Br. Huenta zelven<br />
afgegeven :<br />
,De on<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong> verklaart, <strong>de</strong> Levenspillen<br />
s<strong>te</strong>eds met succes bij een onnoembaar aantal personen<br />
aangewend <strong>te</strong> hebben. Dr. Haenta.'^<br />
Het was nu misschien niet fraai van ons dat wij<br />
aan <strong>de</strong>ze verklaring niet al <strong>te</strong> veel geloot sloegen<br />
en een on<strong>de</strong>rzoek naar die won<strong>de</strong>rpillen lie<strong>te</strong>n ins<strong>te</strong>llen<br />
. . . maar wij zijn nu eenmaal een beetje<br />
wantrouwend uitgevallen.<br />
Mevrouw ANNA C. ALBLAS—SORBER, lid onzer Vereeniging<br />
en Apotheker <strong>te</strong> Utrecht, had <strong>de</strong> welwillendheid<br />
<strong>de</strong> pillen voor ons <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rzoeken ; haar<br />
uitvoerig rapport la<strong>te</strong>n wij hier volgen :<br />
«Het on<strong>de</strong>rzoek <strong>de</strong>r mij toegezon<strong>de</strong>n Levenspillen heeft<br />
het volgen<strong>de</strong> resultaat opgeleverd :<br />
In een slecht geslo<strong>te</strong>n hou<strong>te</strong>n kokertje za<strong>te</strong>n 50 stuks<br />
zeer fraai rood versuiker<strong>de</strong> pijlen. Deze suikerlaag bestaat<br />
uit suiker, gom en zetmeel, <strong>te</strong>rwijl ze hier en daar<br />
met eene roo<strong>de</strong> anilinekleurstof is geverfd. De pillen<br />
hebbeD, na verwij<strong>de</strong>ring <strong>de</strong>r suikerlaag, een gewicht<br />
variierend tusschen 310 mgr. en 150 mgr.<br />
Op doorsne<strong>de</strong> vertoonen zij een donkergroene kleur.<br />
-Als werkzaam bestand<strong>de</strong>el vond ik ferrocarbonaat en<br />
wel 43 milligram per pil. De pillen lossen <strong>te</strong>rstond en<br />
böna geheel in zoutzuur op, met ach<strong>te</strong>rlating van een<br />
bezinksel, dat bij on<strong>de</strong>rzoek Traqacanthoï gom blijkt <strong>te</strong> zgn.<br />
Ook kon ik in het wa<strong>te</strong>rig aftreksel glycerine aantoonen,<br />
magnesium vond ik niet.<br />
Scha<strong>de</strong>ljjke stoffen, b.v. arsenicum, wer<strong>de</strong>n niet door<br />
mij gevon<strong>de</strong>n.<br />
Het bleek <strong>de</strong>rhalve, dat wg hier <strong>te</strong> doen hebben met<br />
een soort Blaudipillen.<br />
Ik veroorloof mij hier ech<strong>te</strong>r <strong>te</strong> doen opmerken, dat,<br />
wanneer men <strong>de</strong>ze levenspillen vergelijkt met <strong>de</strong> Pinkpillen,<br />
waarvan ik <strong>te</strong>gelijkertijd eene analyse <strong>de</strong>ed, er<br />
een groot verschil tusschen bei<strong>de</strong> bestaat.<br />
De Pinkpillen zijn zeer hard, lossen ui<strong>te</strong>rst moeilijk<br />
en niet geheel in zoutzuur op en bevat<strong>te</strong>n het ferro-carbonaat<br />
in zulk een ontle<strong>de</strong>n toestand, ja, ik vond er<br />
zelfs het ijzer als zoodanig in, dat zij zeer moeilgk door<br />
<strong>de</strong> maag zullen opgenomen wor<strong>de</strong>n ; <strong>de</strong> levenspillen<br />
daaren<strong>te</strong>gen schijnen, naar mijne meening, goed bereid<br />
<strong>te</strong> zijn en lossen, zooals ik reeds zei<strong>de</strong>, zeer spoedig<br />
geheel in zoutzuur op.<br />
Ook het bedrag van 43 mgr. ferrocarbonaat per pil,<br />
doet haar niet <strong>te</strong> veel afwijken van het cijfer 50 mgr.<br />
onzer Blaudipillen/'<br />
Arme Dr. WILLIAMS met uwe Pink Pillen ! Wat<br />
een concurentie ! De Levenspillen blijken veel be<strong>te</strong>r<br />
bereid <strong>te</strong> zijn dan uw goedje en doen mins<strong>te</strong>ns evenveel<br />
won<strong>de</strong>ren !<br />
Maar, dit op 't oogenblik daargela<strong>te</strong>n, wij hebben<br />
nu <strong>te</strong> doen met <strong>de</strong> Levenspillen, <strong>de</strong> pillen vrij wel<br />
overeenkomen<strong>de</strong> met <strong>de</strong> beken<strong>de</strong> Blaudipillen (staalpillen)<br />
maar daarbij met zoo weinig zorg afgeleverd,<br />
dat <strong>de</strong> eene pil soms tweemaal zoo zwaar is als <strong>de</strong><br />
an<strong>de</strong>re.<br />
Ziehier dus het wón<strong>de</strong>r-recept van Abt Ambrosius<br />
<strong>de</strong> la Valla !<br />
Behoeven wij nu veel van <strong>de</strong>ze pillen <strong>te</strong> zeggen?<br />
Bijna ie<strong>de</strong>reen kent <strong>te</strong>genwoordig <strong>de</strong> Blaudsche<br />
pillen en er zijn velen, die bij on<strong>de</strong>rvinding we<strong>te</strong>n,<br />
dat <strong>de</strong>ze bjj sommige onges<strong>te</strong>ldhe<strong>de</strong>n werkelijk goe<strong>de</strong><br />
diens<strong>te</strong>n kunnen bewijzen. Maar dat zij van nut<br />
zou<strong>de</strong>n kunnen zgn bij al <strong>de</strong> kwalen, in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie<br />
opgenoemd, zal niemand gelooven. Om <strong>de</strong><br />
menschen tot koopen <strong>te</strong> lokken moet al die opsnjj<strong>de</strong>rij,<br />
al die leugens verkondigd wor<strong>de</strong>n en om daardoor<br />
f 1.50 <strong>te</strong> kunnen vragen voor 50 pillen, die bjj<br />
<strong>de</strong>n apotheker zeker niet meer dan 50 cent zullen<br />
kos<strong>te</strong>n. En daar krijgt men ze met zorg bereid, niet<br />
<strong>de</strong> een tweemaal zoo groot als <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re.<br />
"t Har<strong>de</strong> woord moet er uit : het is in alle opzich<strong>te</strong>n<br />
weer een speculatie op <strong>de</strong> betreurenswaardige<br />
lichtgeloovigheid van het publiek.<br />
Dit blijkt ook nog uit <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> verklaring,<br />
die in <strong>de</strong> „gebruiksaanwijzing'' is opgenomen :<br />
9N.B. Het gebeurt somtijds dat <strong>de</strong>ze pillen hun<br />
Meur verliezen wanneer zij op eene vochtige plaats<br />
bewaard wor<strong>de</strong>n, maar zulks be<strong>de</strong>rft hoegenaamd<br />
hunne geneeskrachtige <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>n niet."<br />
Zeker, <strong>de</strong> vele <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>n die door <strong>de</strong>n fabrikant<br />
aan <strong>de</strong> levenspillen wor<strong>de</strong>n toegeschreven, doch die<br />
zij niet bezit<strong>te</strong>n, zullen niet » be<strong>de</strong>rven", maar<br />
Blaudsche-pülen die, doordat «e vochtig gewor<strong>de</strong>n<br />
zijn, hun kleur verliezen, zijn bedorven, onwerkzaam<br />
gewor<strong>de</strong>n èn geen cent waard.<br />
Wele<strong>de</strong>le Heer t<br />
Ingezon<strong>de</strong>n.<br />
.AMSTERDAM , 28 Juni 1900.<br />
Daar in het Maandblad <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> <strong>de</strong>n<br />
lezers wordt verzocht kennisgeving <strong>te</strong> doen van aanbiedingen<br />
van, of correspon<strong>de</strong>ntie met personen die in<br />
<strong>de</strong> couran<strong>te</strong>n hunne geneesmid<strong>de</strong>len adver<strong>te</strong>eren, zoo<br />
heb ik u ook een bericht <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n, waarvan ge naar<br />
goedvin<strong>de</strong>n gebruik kunt maken. Gij moet dan we<strong>te</strong>n,<br />
dat ik se<strong>de</strong>rt an<strong>de</strong>rhalf jaar een ongelukkige „tabesdorsalis"<br />
lij<strong>de</strong>r ben. Ik schreef aan <strong>de</strong> doctoren van<br />
<strong>de</strong> Medicine Nouvelle of zjj mij van <strong>de</strong>ze langduren<strong>de</strong><br />
ziek<strong>te</strong> kon<strong>de</strong>n genezen. De brief, dien ik <strong>te</strong>rug ontving,<br />
met <strong>de</strong> schrijf- of let<strong>te</strong>rmachine gecopiëerd, had <strong>de</strong>nzelf<strong>de</strong>n'<br />
inhoud als reeds door uw blad een paar malen is<br />
bekendgemaakt. De uitwendige geneesmid<strong>de</strong>len zou<strong>de</strong>n<br />
bestaan in het aanwen<strong>de</strong>n van 18 electrodynamische<br />
pla<strong>te</strong>n en nog eene machine »dynamo-vital" no. 4160 (! !)<br />
waarvan het gebruik zeer gemakkelijk was. Hetgeheele<br />
zoodje bij elkan<strong>de</strong>r zou kos<strong>te</strong>n 150 + 500 = 650 franc,<br />
die ik moest zen<strong>de</strong>n aan „notre administra<strong>te</strong>ur Mr.<br />
LEGRAS", waarna ik ze zou ontvangen. Toen ik <strong>te</strong>rugschreef,<br />
dat ik zoo'n hooge som thans niet kon betalen,<br />
maar er wel voor zou zorgen nadat ik genezen was,<br />
kreeg ik tot antwoord, dat het <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> .usance <strong>de</strong><br />
notre Maison" was, om het geld la<strong>te</strong>r <strong>te</strong> ontvangen,<br />
maar om mij <strong>te</strong>gemoet <strong>te</strong> komen, men 20% reductie<br />
zou toestaan en ik dan direct <strong>de</strong> helft en <strong>de</strong> rest in<br />
drie maan<strong>de</strong>n zou afbetalen. Ik ben daarop natuurlijk<br />
niet ingegaan, omdat ik vermoed<strong>de</strong> dat <strong>de</strong> zaak bedrog<br />
was, wat mg door <strong>de</strong> lezing van het Maandblad ook<br />
[ dui<strong>de</strong>lijk is gewor<strong>de</strong>n.<br />
Vóór dien tijd las ik eene adver<strong>te</strong>ntie van een Fransen<br />
apotheker <strong>te</strong> Grenoble (Isère) die geneesmid<strong>de</strong>len had<br />
<strong>te</strong>gen rhumatiek, phtisie, tuberculose enz., ook <strong>te</strong>gen<br />
maladie cérébrale <strong>de</strong> la moelle opinière. Die geneesmid<strong>de</strong>len<br />
bestaan uit eene sirop dépuratif, „getrokken<br />
uit verschillen<strong>de</strong> alpenplan<strong>te</strong>n uit <strong>de</strong> omstreken van<br />
Grenoble", uit pilules ferugineuses (staalpillen) en nog<br />
I een poudre alcaline et rafraîchissan<strong>te</strong>, dat in wa<strong>te</strong>r of.<br />
melk moest gebruikt wor<strong>de</strong>n. Ik heb die eene week<br />
lang gebruikt, doch ben, er geen baat bij bevin<strong>de</strong>n<strong>de</strong>,<br />
me<strong>de</strong> uitgeschei<strong>de</strong>n. ID dien <strong>de</strong> redactie er belang in<br />
s<strong>te</strong>lt, wil ik <strong>de</strong> mons<strong>te</strong>rs van <strong>de</strong>ze geneesmid<strong>de</strong>len zen<strong>de</strong>n<br />
tot on<strong>de</strong>rzoek en <strong>de</strong> brochure er bij, welk on<strong>de</strong>rzoek<br />
u dan zeker in het Maandblad of aan mg wilt bekend<br />
maken.<br />
Hoogach<strong>te</strong>nd , Uw dn. dw.,<br />
X.<br />
Wij danken <strong>de</strong>n geach<strong>te</strong>n inzen<strong>de</strong>r zeer én voor zijne<br />
me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen én voor het aanbod aan het slot van<br />
zijn schrgven gedaan. Van dit laats<strong>te</strong> zullen wij gaarne<br />
gebruik maken. De kwakzalverij van VINCENT <strong>te</strong><br />
Grenoble is voor ons geen nieuws. In het Maandblad<br />
van April 1896 hebben wij reeds ernstig <strong>te</strong>gen zijn<br />
brochure en zgne mid<strong>de</strong>len gewaarschuwd, ook zon<strong>de</strong>r<br />
dat wc <strong>de</strong>ze laats<strong>te</strong> had<strong>de</strong>n on<strong>de</strong>rzocht. De wjjze,<br />
waarop die mid<strong>de</strong>len (in <strong>de</strong> brochure wor<strong>de</strong>n er 14<br />
opgenoemd) <strong>te</strong>gen allerlei verschillen<strong>de</strong> kwalen wer<strong>de</strong>n<br />
aanbevolen, gaf ODS voldoen<strong>de</strong> zekerheid, dat wij hier,<br />
ook zon<strong>de</strong>r on<strong>de</strong>rzoek, van kwakzalverij moch<strong>te</strong>n spreken^<br />
wij von<strong>de</strong>n geen vrijheid om f 20 uit <strong>te</strong> geven voor<br />
het aan koopen van slechts enkele <strong>de</strong>r talrijke mid<strong>de</strong>len.<br />
Nu ze ons welwillend wor<strong>de</strong>n aangebo<strong>de</strong>n zullen wij ze<br />
gaarne la<strong>te</strong>n on<strong>de</strong>rzoeken en het resultaat la<strong>te</strong>r in ons<br />
blad me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen. Redactie.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuwe le<strong>de</strong>n zjjn toegetre<strong>de</strong>n :<br />
Mevrouw C. W. C. van <strong>de</strong>r Meulen—van Manen <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam,<br />
<strong>de</strong> heer J. E. H. van Waegeningb, Mil. apotheker, <strong>te</strong>-<br />
Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Br J. I. B. <strong>te</strong> 's G. Zeker is uw vrees gegrond, dat uwe<br />
patiën<strong>te</strong>n, wanneer zjj hulp zoeken bjj <strong>de</strong> Nieuwe Geneeskun<strong>de</strong><br />
gevaar loopen èn in gezondheid èn in beurs bena<strong>de</strong>eld<br />
<strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n. Een waarschuwing <strong>te</strong>gen het Nieuw Vitalismeis<br />
in het Maandbad van October 1899 verschenen. Zie ook<br />
het „ingezon<strong>de</strong>n stuk" in dit no.<br />
Mr. F. O. v. d. D. <strong>te</strong> K. en an<strong>de</strong>ren. Een antwoord op<br />
<strong>de</strong> vraag naar.<strong>de</strong> geneeswijze van <strong>de</strong> GEBRS. DE ALIMONDA<br />
vindt gij in dit blad.<br />
K. S. <strong>te</strong> B. Uw voors<strong>te</strong>l is wel ingekomen, doch niet in<br />
<strong>de</strong> le<strong>de</strong>nverga<strong>de</strong>ring gebracht, omdat redactiezaken thui&<br />
behooren bg het Bestuur. Dit zal het overwegen.<br />
IJ. K. <strong>te</strong> W. Wij danken u zeer voor het gezon<strong>de</strong>ne;<br />
't is een mooie reclame. In<strong>de</strong>rdaad, die mynheer HÜBBBT<br />
ULLRICH schijnt haast <strong>te</strong> hebben met zjjn krui<strong>de</strong>nwijn. De<br />
wjjn is in on<strong>de</strong>rzoek; zoodra dit is afgeloopen, komen wff<br />
op <strong>de</strong> zaak <strong>te</strong>rng.<br />
S. H. <strong>te</strong> A. Wjj zjjn ditmaal in <strong>de</strong> gelegenheid aan uw<br />
verzoek <strong>te</strong> voldoen, omdat <strong>de</strong> bespreking van enkele mid<strong>de</strong>len<br />
nog niet kan plaats hebben, <strong>de</strong>wijl het resultaat van<br />
het on<strong>de</strong>rzoek ons nog niet bekend is. ft Is trouwens volkomen<br />
<strong>te</strong> begrgpen, dat onze welwillen<strong>de</strong> on<strong>de</strong>rzoekers, bg<br />
<strong>de</strong> thans beerschen<strong>de</strong> <strong>te</strong>mperatuur, ons een weinig la<strong>te</strong>n<br />
wach<strong>te</strong>n.) Gaarne zou<strong>de</strong>n wg' meermalen stukken opnemen,.<br />
die reeds vroeger in het Maandblad waren geplaatst, 't Is<br />
somwijlen zelfs hoog noodig, maar onze ruim<strong>te</strong> is beperkt<br />
en <strong>de</strong> <strong>te</strong>lkens nieuw opduiken<strong>de</strong> kwakzalversmid<strong>de</strong>len zgn<br />
eer<strong>de</strong>r aan <strong>de</strong> beurt dan ou<strong>de</strong>re, die reeds vroeger besproken<br />
zgn.<br />
Dr. G. W. B. <strong>te</strong> B. In dank, doch <strong>te</strong> laat voor dit no.,<br />
ontvangen.<br />
J. H. B. D. <strong>te</strong> A. Een medicus kunnen wjj u niet noemen ;<br />
dit ligt niet op onzen weg. Uw eigen geneesheer zal er<br />
ech<strong>te</strong>r niets <strong>te</strong>gen hebben wanneer gjj een advies bg een<br />
Hoogleeraar <strong>te</strong>n uwent inwint; volg in <strong>de</strong>ze <strong>de</strong>n raad van<br />
uw geneesheer.<br />
Herhaal<strong>de</strong> Waarschuwingen,<br />
Sanguinose. Door <strong>de</strong> firma VAN DÀM & Co. <strong>te</strong><br />
's Gravenhage wordt dit mid<strong>de</strong>l met veel ophef aanbevolen<br />
sin al die gevallen, waarin groo<strong>te</strong> zwak<strong>te</strong> het<br />
hers<strong>te</strong>l belemmert of het leven tot een last maakt 1 '.<br />
Ver<strong>de</strong>r wordt ervan gezegd: „Heel bijzon<strong>de</strong>r gunstig<br />
is <strong>de</strong> werking van <strong>de</strong> Sanguinose bij kin<strong>de</strong>ren die hers<strong>te</strong>llen<strong>de</strong><br />
zjjn van engelsche ziek<strong>te</strong>, (rhachitis) ; <strong>de</strong> voorbeel<strong>de</strong>n<br />
daarvan zgn talrijk."<br />
Volgens <strong>de</strong> bewering van <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n is Sanguinose<br />
„getrokken uit een groot aantal krui<strong>de</strong>n die door hunne<br />
on<strong>de</strong>rlinge samens<strong>te</strong>lling een zeker gevolg waarborgen.<br />
Na herhaal<strong>de</strong> proefnemingen is het ein<strong>de</strong>lijk mogen gelukken<br />
<strong>de</strong> Sanguinose aldus in het luchtledige <strong>te</strong>berei<strong>de</strong>n<br />
dat <strong>de</strong> voedingzou<strong>te</strong>n uit <strong>de</strong> plan<strong>te</strong>n hier in <strong>de</strong>n<br />
meest onveran<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n vorm aanwezig zijn."<br />
Daaren<strong>te</strong>gen is, door het on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n heer<br />
J. VAN KIEL <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, gebleken, dat er van dat<br />
groot aantal krui<strong>de</strong>n niet veel <strong>te</strong> merken is en nog<br />
min<strong>de</strong>r van <strong>de</strong> zoo belangrijke voedingzou<strong>te</strong>n.<br />
Sanguinose is geen ont<strong>de</strong>kking van bijzon<strong>de</strong>re waar<strong>de</strong> /<br />
neem: wat bit<strong>te</strong>re krui<strong>de</strong>n, waarin o. a. gentiaan voor<br />
komt (b.v. <strong>de</strong> beken<strong>de</strong>, zoogenaam<strong>de</strong> koortskrui<strong>de</strong>n) trek,<br />
die met wijn, wa<strong>te</strong>r en spiritus, filtreer het mengsel na*<br />
eenige dagen ... en klaar is Sanguinose. Wij zien,<br />
na <strong>de</strong>ze verklaring, al een storm on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> bewon<strong>de</strong>raarsops<strong>te</strong>ken<br />
en ons afvragen : of dan al die menschen gelogen<br />
hebben die zulke mooie at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n hebben afgegeven?<br />
Och neen, goe<strong>de</strong> menschen! Een geregeld gebruik van<br />
wat wijn (en vermengd met enkele bit<strong>te</strong>rstoffen om <strong>de</strong>n<br />
eetlust op <strong>te</strong> wekken) zal, in gevallen van zwak<strong>te</strong>, goe<strong>de</strong><br />
diens<strong>te</strong>n bewgzen, maar daarvoor is 't niet noodig f 1.50<br />
voor <strong>de</strong> 300 gram of f 3.75 voor <strong>de</strong> flesch <strong>te</strong> betalen.<br />
Een vertrouwd wgnkooper helpt u be<strong>te</strong>r en veel goedkooper<br />
dan <strong>de</strong> firma VAN DAM & Co. Een beetje<br />
gentiaan-tinctuur b.v. door een flesch wgn ... en zeker<br />
hebt ge f 2.75 verdiend en zult er even gezond bg<br />
wor<strong>de</strong>n als bij het gebruik van Sanguinose.<br />
Nog één raad: Geeft het uwe kin<strong>de</strong>ren niet bij hers<strong>te</strong>l<br />
van engelsche ziek<strong>te</strong>; voor kin<strong>de</strong>ren bevat het won<strong>de</strong>rmid<strong>de</strong>l<br />
veel <strong>te</strong> veel alcohol.
No. 9. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. Sep<strong>te</strong>mber 1900,<br />
|M AA NDBLAD<br />
UITGEGETEN DOOR DE TEREENIGOG<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Aue brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, <strong>te</strong> adresseer en aan <strong>de</strong>n heer A. J. WQnne, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
. Lid <strong>de</strong>r VERBUIGING TIGBN DK KWAKZALTZRIJ is,elk<br />
die haar doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een iaarlijksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt van I Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 December<br />
aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
Wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-p<br />
enningmees<strong>te</strong>r ingewacht , die daarvoor in Februari<br />
formulieren toezendt. Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van het blad, sooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van <strong>de</strong> enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>» **«<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
per jaar f 1,25, franco pe. pWdt. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Q ecretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
- Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUUR DER VEREENIGING.<br />
J. M. van Elk, <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r,<br />
Dr. H. Burger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Mr. H. Massink, ! Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
J. va<br />
A. J.<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
GETAL LEDEN 763.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VRRXBNIGING<br />
TKGBN DS KWAKZALVERIJ , goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n:<br />
Art 1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het.<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken ;<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen ;<br />
b. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen ;<br />
C. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en b genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen , die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan ;<br />
e. 4K>or aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke bepalingen <strong>te</strong>r<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij. '^^i;<br />
Höt nadrukken van artikelen uit dit blad Is geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
INHOUD:<br />
Verzoek betreffen<strong>de</strong> <strong>de</strong> gratis-verspreiding.<br />
Hoofdartikel: Wet<strong>te</strong>lijke maatregelen <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalverij.<br />
Berich<strong>te</strong>n : Weer een .won<strong>de</strong>rjuffrouw. ~ — Prof. Virchow<br />
en <strong>de</strong> kwakzalvers. — Bestrijding van onbevoeg<strong>de</strong> uitoefening<br />
<strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong>.<br />
Groo<strong>te</strong>re artikelen: Nog eens Sanguin ose. — • Hubert<br />
Ullrjch'sche krui<strong>de</strong>nwijn. — Pinkpillen verbo<strong>de</strong>n. — Altijd<br />
dat on<strong>de</strong>rscheid maken.<br />
Ingezon<strong>de</strong>n: Over het niet-toetre<strong>de</strong>n als lid <strong>de</strong>r Vereeniging.<br />
— Dentol.<br />
Rechtszaken : Een kikker kuur.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Gratis- Verspreiding.<br />
Het Bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>,<br />
TOornemens zijn<strong>de</strong> een gewijzig<strong>de</strong> en<br />
be<strong>te</strong>re Gratis- verspreiding Tan het<br />
Maandblad in <strong>te</strong> voeren, noodigt bjy <strong>de</strong>zen uit:<br />
Bestuur<strong>de</strong>rs van Socië<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n, Hou<strong>de</strong>rs van Ho<strong>te</strong>ls, Restauraties,<br />
Logemen<strong>te</strong>n en Koffiehuizen, Restaura<strong>te</strong>urs van<br />
Wachtkamers, Directies van Sloomboo<strong>te</strong>n, Besturen van<br />
Leeszalen of an<strong>de</strong>re plaatsen waar publiek bijeenkomt,<br />
om, indien zfl Toor hun leestafel geregeld één<br />
of meer exemplaren Tan het Maandblad gratis<br />
wenschen <strong>te</strong> ontvangen, daarvan binnen één<br />
maand, met vermelding Tan hun dui<strong>de</strong>lijk adres.<br />
kennis <strong>te</strong> geven aan <strong>de</strong>n Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r<br />
<strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
Het Bestuur voornoemd:<br />
J. M. TAN ELK, Voorz.<br />
A. J. WIJN NE, Secr.-Penningm.<br />
Yerzoek aan ALLE le<strong>de</strong>n.<br />
Het Bestuur noodigt bfl <strong>de</strong>zen alle le<strong>de</strong>n met<br />
aandrang uit, behulpzaam <strong>te</strong> z(jn tot invoering<br />
van een regelmatige verspreiding Tan het Maandblad,<br />
door het <strong>te</strong>r lezing- leggen Tan Gratisexemplaren<br />
op publieke plaatsen in <strong>de</strong> plaats<br />
hunner inwoning.<br />
Ie<strong>de</strong>r lid kan daartoe het verlang<strong>de</strong> getal<br />
bla<strong>de</strong>n toegezon<strong>de</strong>n kragen.<br />
Ook zal het Bestuur gaarne voor <strong>de</strong> toezending,<br />
rechtstreeks aan <strong>de</strong> bedoel<strong>de</strong> gelegenhe<strong>de</strong>n,<br />
zorg dragen, indien <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n binnen één<br />
maand opgaTe doen aan <strong>de</strong>n Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r<br />
Tan <strong>de</strong> in hun woonplaats aanwezige:<br />
Socië<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n, Ho<strong>te</strong>ls, Koffiehuizen, Stoomboo<strong>te</strong>n, Wachtkamers<br />
Toor treinen, trams en boo<strong>te</strong>n, Leeszalen,<br />
Volkshuizen enz., die daarvoor in aanmerking<br />
kunnen komen.<br />
Het Bestuur voornoemd:<br />
J. M. VAN ELK, Voorz.<br />
A. J. WIJNNE, Secr.-Penningm.<br />
Wet<strong>te</strong>lijke maatregelen <strong>te</strong>gen <strong>de</strong><br />
kwakzalverij.<br />
Men is.het er vrij wel over, eens dat <strong>de</strong> bij ons<br />
<strong>te</strong> lan<strong>de</strong> gel<strong>de</strong>n<strong>de</strong> wet<strong>te</strong>lijke bepaliogen <strong>te</strong>r be<strong>te</strong>ugeling<br />
van <strong>de</strong>n verkoop van kwakzalversmid<strong>de</strong>len<br />
al zeer weinig Luttig effect hebben. Zij zijn <strong>te</strong><br />
omslachtig en <strong>te</strong> onpractisch in <strong>de</strong> toepassing, zooals<br />
wij al meermalen hebben aangetoond. Toch is<br />
er met onze bepalingen nog wel iets <strong>te</strong> doen, zooals<br />
wij in 't kort nog eéHts zullen nagaan.<br />
Wij hebhen op 't oog <strong>de</strong> artikelen 30 en 6 van<br />
<strong>de</strong> wet, regelen<strong>de</strong> <strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r artsenijbereidkunst.<br />
Art. 30 verbiedt het afleveren van geneesmid<strong>de</strong>len<br />
aan bevoeg<strong>de</strong>n bene<strong>de</strong>n een zekere hoeveelheid, vermeld<br />
in een Igst, die bekend is als Igst C. Indien<br />
nu een kwakzalversmid<strong>de</strong>l een stof bevat op die<br />
Igst voorkomen<strong>de</strong> en — wat meestal bet geval is<br />
— in een hoeveelheid, geringer dan daarop is aangegeven,<br />
dan kan, wegens overtreding van bedoeld<br />
art. 30, vervolging plaats hebben. Dit gebeurt ook,<br />
ofschoon o. i. niet dikwjjls genoeg.<br />
Er bestaat intusschen hoop dat het getal vervolgingen<br />
zal toenemen; <strong>de</strong> Amb<strong>te</strong>naren van het Opeub.<br />
Minis<strong>te</strong>rie bij <strong>de</strong> kantongerech<strong>te</strong>n, van wie <strong>de</strong>rge<br />
lijke vervolgingen moe<strong>te</strong>n uitgaan, waren tot nu<br />
toe niet bevoegd zich door <strong>de</strong>skundigen <strong>te</strong> la<strong>te</strong>n<br />
voorlich<strong>te</strong>n of dit of dat kwakzalversmid<strong>de</strong>l werkelijk<br />
een stof van Igst G. bevat<strong>te</strong> en dus on<strong>de</strong>r het<br />
verbod van art. 30 viel. Zij aarzel<strong>de</strong>n dos dikwijls<br />
tot een vervolging over <strong>te</strong> gaan, wat <strong>te</strong> begrijpen<br />
is. Hierin is een groo<strong>te</strong> verbe<strong>te</strong>ring gekomen ; <strong>de</strong><br />
genoem<strong>de</strong> Amb<strong>te</strong>naren mogen zich <strong>te</strong>genwoordig<br />
van <strong>de</strong>skundige hulp voorzien, en dit zal zeker, bij<br />
<strong>de</strong>n gebleken ijver van sommigen hunner om ook <strong>de</strong><br />
bestaan<strong>de</strong> wet<strong>te</strong>n <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>n verkoop van kwakzalversmid<strong>de</strong>len<br />
<strong>te</strong> doen toepassen, onze zaak <strong>te</strong>n goe<strong>de</strong><br />
komen.<br />
Maar hoe nu, wanneer bevoeg<strong>de</strong>n, wanneer apothekers<br />
kwakzalversmid<strong>de</strong>len verkoopen ? Zij toch<br />
vallen niet on<strong>de</strong>r art. 30 ?<br />
Het getal Ne<strong>de</strong>rlandsche apothekers dat zich leent<br />
tot <strong>de</strong>n verkoop van kwakzalverijen is beperkt ;<br />
maar on<strong>de</strong>r diegenen die zich daaimee bezighou<strong>de</strong>n<br />
zijn er enkelen, — wij behoeven zeker geen namen <strong>te</strong><br />
noemen, ze zijn bekend genoeg —, die als <strong>de</strong> groots<strong>te</strong><br />
s<strong>te</strong>un van <strong>de</strong> kwakzalvers (meestal bni<strong>te</strong>nlandsche)<br />
<strong>te</strong> beschouwen zgn. Is daar niets aan <strong>te</strong> doen ?<br />
Welzeker; wij hebben 't nog kort gele<strong>de</strong>n gezien<br />
bij <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling van <strong>de</strong> Sanguinose-zaak voor<br />
het kantongerecht <strong>te</strong> 's Gravenhage. Art. 6 van<br />
! <strong>de</strong> boven aangehaal<strong>de</strong> wà bepaalt uitdrukkelijk dat<br />
I bij geneesmid<strong>de</strong>len, bij een apotheker voorban<strong>de</strong>n,<br />
die niet in <strong>de</strong> pharmacopée zijn vermeld, het opschrift<br />
moet aanwijzen, naar welk voorschrift zij zijn<br />
bereid. Nu lijdt het geen twijfel dat het voor <strong>de</strong><br />
mees<strong>te</strong> kwakzalversmid<strong>de</strong>len niet mogelijk is het<br />
voorschrilt van bereiding op <strong>te</strong> geven — omdat 't<br />
gebeimmid<strong>de</strong>len zjjn. Maar ook bij an<strong>de</strong>re, waarbij,<br />
zooals wij <strong>te</strong>genwoordig enkele malen zien, een zoogenaam<strong>de</strong><br />
opgave van <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling en soms ook<br />
van bereidingswijze wor<strong>de</strong>n verstrekt, heeft <strong>de</strong> verkooper<br />
geen zekerheid, dat die samens<strong>te</strong>lling en<br />
bereidingswijze juist zóó zijn als <strong>de</strong> opgave luidt.<br />
Want, als gehoorzaam handlanger van <strong>de</strong>n kwak-<br />
' zalver, ontvangt hij <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>ltjes verzegeld en levert<br />
1 ze zoodanig ook af, zon<strong>de</strong>r in staat <strong>te</strong> zijn kennis<br />
met <strong>de</strong>n inhoud <strong>te</strong> maken.<br />
Maar la<strong>te</strong>n wij ons alleen maar aan <strong>de</strong> geheim-<br />
' mid<strong>de</strong>len hou<strong>de</strong>n.<br />
Het Geneeskundig Staatstoezicht, <strong>de</strong> macht om in<br />
<strong>de</strong>ze proces-verbaal op <strong>te</strong> maken, kent <strong>de</strong>zen toestand.<br />
Het kent <strong>de</strong> personen, want <strong>de</strong>ze geneeren<br />
zich niet in alle bla<strong>de</strong>n <strong>te</strong> vermel<strong>de</strong>n dat zij <strong>de</strong><br />
hoofd-dépôtbou<strong>de</strong>rs van dit of dat zijn, het weet<br />
dat <strong>de</strong>ze het bepaal<strong>de</strong> in art. 6 overtre<strong>de</strong>n en kan<br />
zich, zoo noodig, nog daarvan overtuigen. Maar<br />
1 waarom dan slechts een enkele maal een vervolging<br />
wegens die overtreding ? Waarom in <strong>de</strong>ze <strong>de</strong> wet<br />
niet met gestrengheid toegepast? Ja waarom? Wg<br />
we<strong>te</strong>n geen antwoord.<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
Prof. Virchow en <strong>de</strong> kwakzalvers.<br />
Twee artikelen over <strong>de</strong> nieuwe eeuw, door VIRCHOW. in<br />
zijn Archiv geschreven, ZIJD, met een inleiding van <strong>de</strong>n<br />
I Schrjjver, afzon<strong>de</strong>rlijk uitgegeven. Het publiek, zegt hij,<br />
is <strong>te</strong>genwoordig ges<strong>te</strong>ld op »iets nieuws"; <strong>de</strong> „schoolgeceeskun<strong>de</strong>"<br />
heeft', naar men- meent, .afgedaan en <strong>de</strong><br />
„volksgeneeskun<strong>de</strong>" wordt begroet als <strong>de</strong> groo<strong>te</strong> eisen<br />
<strong>de</strong>r toekomst. De „natuurdok<strong>te</strong>r" intusschen doet niets<br />
dan eDkele pa<strong>de</strong>n bewan<strong>de</strong>len, aan <strong>de</strong> schoolgeneeskun<strong>de</strong><br />
reeds larg bekend. Maar <strong>de</strong> massa geloett in hem, geljjk<br />
<strong>de</strong> onbeschaaf<strong>de</strong> in toovenaars en medicijnmannen. De<br />
geneeskundige komt daardoor in <strong>de</strong> groots<strong>te</strong> moeilijkheid<br />
om op eerlijke wjjze zjjn brood <strong>te</strong> verdienen; vandaar<br />
geneeskundige reclame, vandaar ook <strong>de</strong> zoo pijnlijke<br />
concurrentie tusschen geneeskundigen en kwakzalvers.<br />
Toch acht VIRCHOW het een groo<strong>te</strong> fout, zoo <strong>de</strong> wet <strong>de</strong><br />
kwakzalvers ging bestrij<strong>de</strong>n. De menschen, die dat<br />
willen, gaan er toch heen. Alleen be<strong>te</strong>r on<strong>de</strong>rwijs en<br />
verlichting <strong>de</strong>r menig<strong>te</strong> kan verbe<strong>te</strong>ring brengen.<br />
B et Tijdschr. v. Geneeslc, waaraan wij <strong>de</strong>ze me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling<br />
ontleenen, voegt daaraan toe: „Men mag <strong>de</strong>n grijzen opti-
mist beng<strong>de</strong>n, die blijkbaar ia zóó afzienbaren tijd een algeraat big kt, dat van die bijzon<strong>de</strong>re eigenschappen zgn. (Het soor<strong>te</strong>l. gewicht 0,997 en het alcoholmeen<br />
wijzer wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r menig<strong>te</strong> verdacht, dat het thans in <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling al heel weinig is <strong>te</strong> bespeuren. gehal<strong>te</strong> maken dit zeer waarschijnlijk.) Wij mogen<br />
niet meer <strong>de</strong> moei<strong>te</strong> waard is, haar thans, ondanks haar Ongeveer in <strong>de</strong>zen zin, doch in an<strong>de</strong>re bewoor dus, met alle zekerheid <strong>de</strong> hoeveelheid gevon<strong>de</strong>n<br />
zelve, <strong>te</strong> beschermen <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalvers. Het is dingen, lie<strong>te</strong>n wij ons ait in ons Sanguinose-artikel<br />
intusschen jammer, dat zoovele oowe<strong>te</strong>n<strong>de</strong>n, voordat zg<br />
asch, dat zgn <strong>de</strong> zou<strong>te</strong>n, op rekening van <strong>de</strong>n wgn<br />
wjjs wor<strong>de</strong>n, het tg d perk <strong>de</strong>r waanwijsheid moe<strong>te</strong>n door-<br />
van Februari j.l. en wij trekken daarvan nog niets s<strong>te</strong>llen, dat is dus 0,1 procent. Wat blijft er na<br />
loopen, en jnist dat is <strong>de</strong> jacht tg d van <strong>de</strong> „natuurartsen". <strong>te</strong>rug, ook na lezing van <strong>de</strong> brochure, la<strong>te</strong>r door ech<strong>te</strong>r over voor <strong>de</strong> voedingszou<strong>te</strong>n, die toch ook<br />
Maar waar <strong>te</strong> Berlgn bijna 500 natuurartsen het publiek <strong>de</strong> firma VAN DAM & Co. verspreid.<br />
in <strong>de</strong> asch moe<strong>te</strong>n voorkomen ?<br />
af wei<strong>de</strong>n, zijn er in alle lan<strong>de</strong>n <strong>te</strong>zamen, waar <strong>de</strong> kwak In bedoel<strong>de</strong> brochure wordt vooral onze conclusie Let<strong>te</strong>rlijk niets; en dan heet het .... „Na<br />
zalverij verbo<strong>de</strong>n is, misschien niet zoo veel en er is nit het scheikundig on<strong>de</strong>rzoek on<strong>de</strong>r han<strong>de</strong>n geno herhaal<strong>de</strong> proefnemingen is het ein<strong>de</strong>lijk mogen<br />
in die lan<strong>de</strong>n gelukkig geen sprake van concurrentie <strong>de</strong>r men. Er wordt o. a. gezegd: «Wat wij niet geloken <strong>de</strong> Sanguinose aldus in het luchtledige <strong>te</strong><br />
medici met <strong>de</strong> kwakzalvers. Dit bevestigt empirisch, begrijpen kannen, is hoe het Maandblad durft <strong>te</strong> berei<strong>de</strong>n, dat <strong>de</strong> voedingszou<strong>te</strong>n ait <strong>de</strong> plan<strong>te</strong>n hier<br />
in strijd met VIBOHOW'S meen ing, wat men reeds vooraf verzekeren dat het weet hoe <strong>de</strong> Sanguinose <strong>te</strong><br />
kan verwach<strong>te</strong>n : een han<strong>de</strong>ling, die bg <strong>de</strong> wet verbo<strong>de</strong>n<br />
in <strong>de</strong>n meest onveran<strong>de</strong>r<strong>de</strong>u vorm aanwezig zgn."<br />
maken en waaruit zij bestaat. Wat wij heelemaal<br />
is, wordt uit <strong>de</strong>n aard <strong>de</strong>r zaak slechts gepleegd door<br />
Waarom heeft <strong>de</strong> firma op <strong>de</strong>ze vragen niet<br />
menschen, die geneigd zgn <strong>de</strong> wet <strong>te</strong> overtre<strong>de</strong>n." niet begrijpen, hoe zij insinueeren kan dat door ons geantwoord ? Jïlx<br />
met <strong>de</strong>n wgn geknoeid is, of dat er door ons alco Of liever, <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> vraag is al beantwoord op<br />
Bestrijding van onbevoeg<strong>de</strong> uitoefehol zon zgn toegevoegd. Tegenover <strong>de</strong>ze insinuatie <strong>de</strong> wgze zooals het met <strong>de</strong>n alcohol is gegaan. Het<br />
ning <strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong>. Op het 1er Congres willen wij hier uitdrukkelijk en op ons eerewoord aschgehal<strong>te</strong> is la<strong>te</strong>r verhoogd, want <strong>de</strong> heer J. J.<br />
in<strong>te</strong>rnational <strong>de</strong> Mé<strong>de</strong>cine Professionelle et <strong>de</strong> Déontologie, <strong>de</strong>ze verklaring afleggen : dat onze Sanguinose be* HOFMAN vond la<strong>te</strong>r 0,46 proc. asch (Brochure blz.<br />
van 23—28 Juli <strong>te</strong> Parijs gehou<strong>de</strong>n, heeft Dr. DBSOOUST I staat uit een groot aantal krui<strong>de</strong>n, getrokken (in 12). Vooruit dan heeren ! Nu nog het gehal<strong>te</strong><br />
een belangrijk rapport omtrent <strong>de</strong>ze quaestie uitgebracht. het luchtledige) op zuiveren roo<strong>de</strong>n wijn, zon<strong>de</strong>r aan extract verhoogd (dat kan ook gemakkelgk)<br />
Aan het ein<strong>de</strong> van- dat rapport zgn <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> con einige toevoeging van chemicaliën, van spiritus of en weg zgn alle opmerkingen 1<br />
clusies opgenomen (die ech<strong>te</strong>r voor een in<strong>te</strong>rnationaal alcohol, en loven bij <strong>de</strong>ze <strong>de</strong> som uit van duizend<br />
congres, o.i. <strong>te</strong> veel <strong>de</strong> toestan<strong>de</strong>n in Frankrgk op 't<br />
Maar dan moet ook bg ie<strong>de</strong>reen het vertrouwen<br />
oog hebben); zij lui<strong>de</strong>n aldus:<br />
gul<strong>de</strong>n aan ie<strong>de</strong>r die zal kunnen bewijzen dat boven weg zgn in een praeparaat, dat zoo <strong>te</strong>lkens van<br />
Ie. Artikel 13 van <strong>de</strong> (Fransche) wet van November<br />
staan<strong>de</strong> verklaring onwaarheid bevat."<br />
samens<strong>te</strong>lling veran<strong>de</strong>rt, doch waarvan in <strong>de</strong> brochure<br />
1892, aan <strong>de</strong> geneesheeren het recht geven<strong>de</strong> zich <strong>te</strong> Wij verklaren volmondig geen aanspraak <strong>te</strong> ma wordt gezegd : „ Het mid<strong>de</strong>l is reeds meer dan tien<br />
vereenigen tot syndicale kamers tot bescherming van ken op die duizend gal<strong>de</strong>n ; daarvoor was het on<strong>de</strong>r jaren in beperk<strong>te</strong>n kring in gebruik. De uitvin<strong>de</strong>r<br />
hunne vakbelangen, heeft hun <strong>de</strong>n weg aangewezen zoek, van onzentwege verricht, lang niet voldoen<strong>de</strong> heeft het reeds al dien tijd toegepast in gevallen<br />
om <strong>de</strong> onwettige uitoefening van <strong>de</strong> geneeskun<strong>de</strong>, zoo genoeg. EQ dat kon ook niet. Het is ui<strong>te</strong>rst van bloedarmoe<strong>de</strong>, groo<strong>te</strong> zwak<strong>te</strong>, algeheeie uit<br />
scha<strong>de</strong>lijk voor het beroep, <strong>te</strong> weren.<br />
moeilijk, zoo niet onmogelijk, ait een aftreksel van putting, en in al die gevallen waarin het er op<br />
2e. Het ligt dn? op <strong>de</strong>n weg van die kamers, die verschillen<strong>de</strong> krui<strong>de</strong>n met zekerheid <strong>te</strong> conclu<strong>de</strong>eren, aankwam nieuw bloed <strong>te</strong> maken."<br />
be<strong>te</strong>r kunnen optre<strong>de</strong>n dan enkele personen of op zich dat <strong>de</strong>ze of gene krui<strong>de</strong>n voor het aftrekken ge Wat jammer dat toen het ou<strong>de</strong> praeparaat is<br />
zelf staan<strong>de</strong> vereenigingen, <strong>de</strong> personeD, die zich aan<br />
bruikt zijn. Wij schreven alleen: „In <strong>de</strong>n wgn wer<br />
<strong>de</strong> onbevoeg<strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong> schuldig<br />
gebruikt; <strong>de</strong> hoeveelheid gemaakt nieuw bloed ware<br />
maken, bij <strong>de</strong>n rech<strong>te</strong>r aan <strong>te</strong> klagen.<br />
<strong>de</strong>n eenige bit<strong>te</strong>rstoffen — waaron<strong>de</strong>r die van an<strong>de</strong>rs zeker nog groo<strong>te</strong>r geweest l<br />
3e. Om <strong>de</strong> daaraan verban<strong>de</strong>n onkos<strong>te</strong>n <strong>te</strong> bestrg<strong>de</strong>n gentiaan met zekerheid — aangetroffen." Het kwam<br />
is het noodzakelgk een kas <strong>te</strong> vormen door vastges<strong>te</strong>l<strong>de</strong> dan ook bij ons niet op dat wij durf<strong>de</strong>n verzekeren De Sanguinose-brochure bevat, zooals <strong>te</strong> doen<br />
bijdragen, welke kas alleen voor het beoog<strong>de</strong> doel moet <strong>te</strong> we<strong>te</strong>n „hoe <strong>de</strong> Sanguinose <strong>te</strong> maken en waaruit gebruikelijk is, <strong>de</strong> noodige hoeveelheid at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n en<br />
wor<strong>de</strong>n gebruikt.<br />
zij bestaat", daarvoor was ons voorschrift <strong>te</strong> onbe verklaringen. Wij nemen één daarvan over :<br />
paald ; dat zal ie<strong>de</strong>r inzien. Waar wij schreven : „In „De Vre<strong>de</strong>bo<strong>de</strong>" van 30 Juni geeft Ds. M. Moou, in<br />
Nog eens Sanguinose.<br />
„Neem wat bit<strong>te</strong>re krui<strong>de</strong>n, waarin o. a. gentiaan <strong>de</strong> Correspon<strong>de</strong>ntie het volgen<strong>de</strong> antwoord aan <strong>de</strong> velen,<br />
die hem naar zjjne bevindiag had<strong>de</strong>n«gevraagd :<br />
Het is niet voor ons genoegen, dat wij dit mid voorkomt, (b.v. <strong>de</strong> beken<strong>de</strong>, zoogenaam<strong>de</strong> koorts-1 „Aan v. D.; v. M. en vele an<strong>de</strong>ren. Aangezien ik her<strong>de</strong>l<br />
nogmaals <strong>te</strong>r sprake brengen ; wij zgn over ons krui<strong>de</strong>n), trek die met wijn, wa<strong>te</strong>r en spiritus, filtreer haal<strong>de</strong> malen gevraagd word en <strong>te</strong>lkens ook brieven krgg<br />
artikel in 't Maandblad van Februari j.l. al genoeg het mengsel na eenige dagen . . en klaar is San<br />
om inlichtingen over <strong>de</strong> in dit blad geadver<strong>te</strong>er<strong>de</strong> Sanguinose,<br />
acht ik mg ze<strong>de</strong>lijk verplicht <strong>te</strong> antwoor<strong>de</strong>n en dan<br />
lastig gevallen en zelfs belas<strong>te</strong>rd. Maar waar bij guinose", daar kon het voor ie<strong>de</strong>r dui<strong>de</strong>lijk zijn, dat i maar op <strong>de</strong>ze wgze om velen <strong>te</strong>gelgk antwoord <strong>te</strong> geven.<br />
<strong>de</strong> enorme reclame, die door <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n van bij zoo 'n onbepaal<strong>de</strong> opgave vau <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>llen<strong>de</strong> De adver<strong>te</strong>ntie toch, die Van Dam & Co. plaats<strong>te</strong>, met mgn<br />
getuigenis van <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rvinding die ik er van heb, is oor<br />
het artikel gemaakt wordt, <strong>te</strong>vens <strong>de</strong> door ons ge krui<strong>de</strong>n er geen sprake was van „namaken" vau zaak, dat ik <strong>te</strong>lkens gevraagd word.<br />
maak<strong>te</strong> opmerkingen door hen wor<strong>de</strong>n weerlegd, het praeparaat. Wat wij meen<strong>de</strong>n — en nog mee- Na moet ik voorop zet<strong>te</strong>n, dat ik een leek ben op het ge<br />
zou zwijgen van onze zij<strong>de</strong> <strong>de</strong>n schijn kannen hebnen — was, dat een aftreksel op <strong>de</strong>rgelijke wijze bied, van <strong>de</strong>ze dingen en ik kin <strong>de</strong>rhilve geen we<strong>te</strong>nschappelijk<br />
antwoord geven. Ala opmerker en gebruiker geef ik<br />
ben, alsof wij met die weerlegging ins<strong>te</strong>m<strong>de</strong>n. bereid, hetzelf<strong>de</strong> effect zou uitoefenen als Sanguinose. ! antwoord.<br />
Dit is niet het geval. De firma VAN DÂM & Co. En wat <strong>de</strong> zinsne<strong>de</strong> betreft : „ Wat wij heelemaal Het geachrgf over <strong>de</strong> groo<strong>te</strong> hoeveelheid alkohol die er<br />
in <strong>de</strong> Sanguinose zit, is eenvoudig onzin. De Sanguinose is<br />
heeft ons oor<strong>de</strong>el nog geen o ogen blik aan 't wij fel en niet begrijpen hoe zg (wie?) insinueeren kan dat door een vers<strong>te</strong>rkingsmid<strong>de</strong>l, naoielgk: eers<strong>te</strong> soort wijn, waarop<br />
gebracht.<br />
ons met <strong>de</strong>n wgn geknoeid is, of dat er door ons vele krui<strong>de</strong>n getrokken zgn. En, zooals <strong>de</strong> uitvin<strong>de</strong>r mg<br />
„Sanguinose is geen geneesmid<strong>de</strong>l", zegt <strong>de</strong> firma alcohol zou zgn toegevoegd", daarop behoeven wij<br />
heeft verzekerd: <strong>de</strong> krui<strong>de</strong>n die in <strong>de</strong>n wgn zgn getrokken,<br />
kunnen, om niet <strong>te</strong> be<strong>de</strong>rven en om zich goed <strong>te</strong> kunnen<br />
en goed, wij willen het aannemen, ofschoon een ons, voor onze lezers, niet <strong>te</strong> verantwoor<strong>de</strong>n. De vereenigen, alleen op s<strong>te</strong>rken drank of wgn getrokken wor<br />
mid<strong>de</strong>l dat wordt aanbevolen als geschikt om „nieuw bovenaangehaal<strong>de</strong> brochure neemt zelve <strong>de</strong> taak op <strong>de</strong>n. En aangezien goe<strong>de</strong>, zuivere wgn het onscha<strong>de</strong>lijks<strong>te</strong><br />
ie, daarom wordt wgn gebruikt. En, omdat men niet knoeien<br />
bloed <strong>te</strong> maken", „<strong>de</strong>n eetlust <strong>te</strong> bevor<strong>de</strong>ren", zich ; men leest daar op blz. 11 : „men heeft let wil, wordt een van <strong>de</strong> bes<strong>te</strong> soor<strong>te</strong>n wgn gebruikt.<br />
„slapeloosheid kwijt <strong>te</strong> raken" dien naam wel kon <strong>te</strong>rlijk niets <strong>te</strong>gen onze Sanguinose kunnen inbrengen, Aangezien ik weet, hoeveel soor<strong>te</strong>n krui<strong>de</strong>n er in zijn. zoo<br />
verdienen. Wij gaan nog ver<strong>de</strong>r. Wij beschouwen dan alléén dat men het alcoholgehal<strong>te</strong> <strong>te</strong> hoog is mg gebleken dat <strong>de</strong> heeren scheikundigen niet kunnen<br />
nagaan wat er in zit. En omdat zg het niet kunnen na<br />
Sanguinose als een vrij onschuldig mid<strong>de</strong>l, dat, be vond. Welnu, het zal onzen <strong>te</strong>genstan<strong>de</strong>rs zeker gaan, moes<strong>te</strong>n die geleer<strong>de</strong> heeren ook zoo wgs zgn, dat<br />
halve bij kin<strong>de</strong>ren, voor <strong>de</strong>n gebruiker geen gevaar genoegen doen <strong>te</strong> vernemen, dat dit euvel verholpen, eerlijk <strong>te</strong> zeggen : dan zou<strong>de</strong> men vertrouwen in hen s<strong>te</strong>llen<br />
kunnen, maar na ik <strong>de</strong>ze dingen gevolgd heb, heb ik alle<br />
voor zgn gezondheid zal opleveren, somwijlen zelfs is ; en dat zij aldus hebben me<strong>de</strong>gewerkt om onze crediet verloren voor het „Maandblad <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>"<br />
nuttig effect zal <strong>te</strong>weeg brengen en toch ... behoort Sanguinose <strong>te</strong> verbe<strong>te</strong>ren !"<br />
en ook <strong>te</strong>genover <strong>de</strong> macht van <strong>de</strong> scheikun<strong>de</strong>.<br />
o. i. een bespreking van Sanguinose in onze kolom Waar blijft na <strong>de</strong> insinuatie?<br />
Voor zoover ik weet, is Sanguinose niet voor zieken, mtar<br />
als vers<strong>te</strong>rkingsmid<strong>de</strong>l voor zwakken van allerlei aard.<br />
men thuis.<br />
Waarlijk <strong>de</strong> brochure is een schermen met groo<strong>te</strong> Personen, die uitgeput zgn door overspanning of die her<br />
Wanneer iemand zegt : „wanneer gij ziek zijt, woor<strong>de</strong>n, waardoor <strong>de</strong> firma ons niet overtuigt. s<strong>te</strong>llen<strong>de</strong> zgn van eene ziek<strong>te</strong>, zullen zeer dankbaar wor<strong>de</strong>n<br />
raadpleeg uw dok<strong>te</strong>r", maar wanneer <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong> Want over ons hoofdbezwaar geen woord. De heer<br />
als ze dit gaan gebruiken. Zoovelen als ik het heb zien<br />
gebruiken en nog zie gebruiken, hebben er veel baat bij<br />
voorbij is, en het is er o om <strong>te</strong> doen om spoedig J. VAN BIEL vond bij zijn on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong> toen gevon<strong>de</strong>n. Sanguinose werkt op het bloed, het vers<strong>te</strong>rkt<br />
we<strong>de</strong>r uwe krach<strong>te</strong>n <strong>te</strong>rug <strong>te</strong> krijgen, gebruik dan malige . Sanguinose 3,25 proc. Extractie/'stoffen en en vernieuwt het. Daar bloed <strong>de</strong> ziel van het natuurlgk<br />
leven is, kan het niet uitblgven of bij <strong>de</strong>ze werking moet<br />
een goed glas wijn — dan zou<strong>de</strong>n wij het van dien 0,1 proc* asch. Dit gaf ons aanleiding tot <strong>de</strong> vol men er in zgn geheele natuurlijke ges<strong>te</strong>l baat bg vin<strong>de</strong>n.<br />
persoon onvoorzichtig vin<strong>de</strong>n dat bij zich op 't gegen<strong>de</strong> opmerking, die, dunkt ons, ie<strong>de</strong>reen kan be- DOBDBBCHT. M. MOOU,<br />
bied begeeft van <strong>de</strong>n geneesheer (die, als hij wijn grjjpen : „Sanguinose heet <strong>te</strong> zijn getrokken uit<br />
Pred. biè <strong>de</strong> Vrtfe Ev. Gem."<br />
noodig acht dit zelf kan aanra<strong>de</strong>n), omdat hij niet een groot aantal krui<strong>de</strong>n ; wanneer dit het geval Wij la<strong>te</strong>n <strong>de</strong> beoor<strong>de</strong>eling van dit schrjjven (dat<br />
kan toe<strong>te</strong>n of wijn voor eiken hers<strong>te</strong>llen<strong>de</strong>n zieke zoo was, en <strong>de</strong> krni<strong>de</strong>n waren in een hoeveelheid aan in hoofdzaak een copie is van 't geen <strong>de</strong> firma<br />
heilzaam is.<br />
wezig, dat zij misschien werkelijk eenige werking VAN DAM & Co. schrijft), gaarne aan onze lezers<br />
Maar wanneer men, in dit geval, in plaats van kon<strong>de</strong>n uitoefenen, dan moest <strong>de</strong> wgn een groot over, met verzoek <strong>de</strong> gecursiveer<strong>de</strong> woor<strong>de</strong>n, die<br />
wgn aan <strong>te</strong> ra<strong>de</strong>n, zegt : gebruik dan een praepa- gehal<strong>te</strong> aan extr actief stoffen bevat<strong>te</strong>n, afkomstig van wij cursiveer<strong>de</strong>n, eens <strong>te</strong> lezen in verband met <strong>de</strong><br />
raat, door mij zelven bereid, waarvan ik alleen het die krui<strong>de</strong>n. Na bevat gewone wgn gemid<strong>de</strong>ld opmerkingen, die wij hierboven schreven.<br />
geheim ken, dat een bijzon<strong>de</strong>re uitvinding van mij mins<strong>te</strong>ns 1,5 tot 2 proc. extractiefstoffen, zoodat Naar aanleiding van sommige <strong>de</strong>zer — en ook<br />
zelven is en dat zooveel goe<strong>de</strong> eigenschappen heeft, er van het aftreksel van het groot aantal krui<strong>de</strong>n van vroegere at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n krijgen wij, in <strong>de</strong> brochure,<br />
<strong>te</strong> veel om op <strong>te</strong> noemen — zoodat ge wel, al kost in 't gunstigs<strong>te</strong> geval 1,75 proc. overblgft. En dat ook nog een veeg nit <strong>de</strong> pan. Op blz. 11 wordt<br />
liet ook veel meer dan <strong>de</strong> bes<strong>te</strong> wgn, bij mij moet het „zeker gevolg waarborgen" ?<br />
n.1. me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld dat <strong>de</strong> correspon<strong>de</strong>nt onzer Veree-<br />
<strong>te</strong>recht moet komen, — dan, men hou<strong>de</strong> het ons „Maar nu nog mooier : Het aschgehal<strong>te</strong> van geniging in <strong>de</strong>n Haag aan velen <strong>de</strong>r gen en die daar<br />
<strong>te</strong>n goe<strong>de</strong>, beschouwen wij zoo iemand .als een wonen roo<strong>de</strong>n wgn is meestal hooger dan 0,1 <strong>te</strong>r s<strong>te</strong><strong>de</strong> een at<strong>te</strong>st had<strong>de</strong>n gegeven, een bezoek<br />
kwakzalver.<br />
proc. Het kan ech<strong>te</strong>r tot 0,1 proc. dalen, wan gebracht heeft, om eens <strong>te</strong> zien of dit alles na wel<br />
Maar nog <strong>te</strong> eer<strong>de</strong>r zullen wij het doen, wanneer neer <strong>de</strong> wgn met wa<strong>te</strong>r en spiritus is aange- zaivere waarheid was. „Hij heeft", zoo staat er<br />
ons, bij het scheikundig on<strong>de</strong>rzoek van het praepamengd, zooals bij Sanguinose het geval schijnt <strong>te</strong> ver<strong>de</strong>r, „<strong>te</strong>genover ons erkend dat er aan <strong>de</strong> waar-
eid van onze at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n niet <strong>te</strong> tornen viel ; en hg I <strong>de</strong>n wijn wekt <strong>de</strong> verzwak<strong>te</strong> levenskrach<strong>te</strong>n<br />
had dat ook gerappor<strong>te</strong>erd<br />
«Hoewel het Maandblad zeker loyaler gedaan zon<br />
hebben met dit eerlijk <strong>te</strong> erkennen, wij kunnen het<br />
zwggen <strong>de</strong>r redactie begrgpen."<br />
Niet aan <strong>de</strong> Sanguinose-fabrikan<strong>te</strong>n, maar onze<br />
lezers zijn wij daaromtrent eenige verklaring schuldig.<br />
Het spijt ons, dat wij daartoe wor<strong>de</strong>n genoodzaakt,<br />
want het is ons meestal <strong>te</strong> doen om zaken, niet<br />
om personen <strong>te</strong> behan<strong>de</strong>len.<br />
Ons oor<strong>de</strong>el over <strong>de</strong> verschillen<strong>de</strong> at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n betreffen<strong>de</strong><br />
kwakzalversmid<strong>de</strong>len mogen wg als bekend<br />
veron<strong>de</strong>rs<strong>te</strong>llen. Tallooze malen hebben wij reeds<br />
me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld hoe <strong>de</strong> ervaring ons heeft geleerd, dat<br />
aan <strong>de</strong> mees<strong>te</strong>n daarvan geen waar<strong>de</strong> is <strong>te</strong> hech<strong>te</strong>n.<br />
Niet dat ze allen valsch zijn, in geenen <strong>de</strong>ele. On<strong>de</strong>r<br />
elke rubriek at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n zijn er altgd meer<strong>de</strong>re <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n,<br />
die geheel <strong>te</strong> goe<strong>de</strong>r trouw zijn afgegeven,<br />
omdat <strong>de</strong> lij<strong>de</strong>rs in<strong>de</strong>rdaad gelooven, door het <strong>de</strong>sbetreffen<strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>l genezen <strong>te</strong> zijn. Hoe meer moei<strong>te</strong><br />
<strong>de</strong> fabrikant van het mid<strong>de</strong>l aanwendt, <strong>de</strong>s <strong>te</strong> meer<br />
kan hij van <strong>de</strong>rgelijke at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n krijgen, en toch<br />
wordt daardoor in geen enkel opzicht <strong>de</strong> <strong>de</strong>ug<strong>de</strong>lijkheid<br />
van het mid<strong>de</strong>l aangetoond.<br />
Nu is er voor <strong>de</strong> Sanguinose verbazend veel<br />
moei<strong>te</strong> gedaan. Het optre<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>n beken<strong>de</strong>n<br />
Predikant <strong>te</strong> 's Gravenhage en zijn han<strong>de</strong>ling met<br />
betrekking tot <strong>de</strong> verklaring van Dr. H. J. VINK-<br />
HÜIJZEN (Maandbl. van Januari 1900) mogen wij<br />
als bekend veron<strong>de</strong>rs<strong>te</strong>l<strong>de</strong>n. Min<strong>de</strong>r bekend zal<br />
misschien het volgen<strong>de</strong> zijn.<br />
On<strong>de</strong>r <strong>de</strong> at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n in <strong>de</strong> brochure komt er ook<br />
een voor van Mevrouw CALLENBACH, Pastorie Doorn.<br />
Deze is een zus<strong>te</strong>r van <strong>de</strong>n Haagschen Predikant.<br />
Eo, of 't nu van <strong>de</strong>ze dame of van een an<strong>de</strong>r afkomstig<br />
is, zeker we<strong>te</strong>n wij, dat aan <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> Predikan<strong>te</strong>n<br />
<strong>te</strong> Leeuwar<strong>de</strong>n, van uit Doorn een geslo<strong>te</strong>n couvert<br />
is toegezon<strong>de</strong>n waarin zich een gedrukt papiertje<br />
bevond, dat een aanbeveling van Sanguinose bevat<strong>te</strong>.<br />
Of an<strong>de</strong>re Predikan<strong>te</strong>n een <strong>de</strong>rgelijken brief hebben<br />
ontvangen, we<strong>te</strong>n wij niet, maar wel we<strong>te</strong>n wij, dat<br />
•er ook nog op an<strong>de</strong>re wijze druk werk wordt gemaakt<br />
om gunstige verklaringen omtrent Sanguinose<br />
<strong>te</strong> verkrijgen.<br />
Voorloopig willen wij het bij <strong>de</strong>ze me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling<br />
la<strong>te</strong>n ; maar begrijpt <strong>de</strong> firma VAN DAM & Co. misschien<br />
nu nog be<strong>te</strong>r, waarom wij <strong>de</strong> quaestie van<br />
<strong>de</strong> at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n maar liever niet aangeroerd hebben ?<br />
Wij hou<strong>de</strong>n niet van schandaal.<br />
Hubert Ullrich'sche Krui<strong>de</strong>nwijn.<br />
Een Leipziger wijnhan<strong>de</strong>l (Inhaber : Dr. AUG.<br />
ENGEL) firma : HUBERT ULLRICH, maakt <strong>te</strong>genwoordig<br />
groo<strong>te</strong> reclame in onze bla<strong>de</strong>n voor een z.g. Krui<strong>de</strong>nwijn.<br />
Van <strong>de</strong>zen wijn wordt in <strong>de</strong>, in 't oog vallen<strong>de</strong>,<br />
annonces o. m. het volgen<strong>de</strong> gezegd:<br />
„Aan allen, die zich door het vat<strong>te</strong>n van kou<strong>de</strong><br />
of overlading van <strong>de</strong> maag, door het gebruik van<br />
slech<strong>te</strong>, moeielijk <strong>te</strong> ver<strong>te</strong>ren, <strong>te</strong> warme of <strong>te</strong><br />
kou<strong>de</strong> spijzen of door onregelmatige levenswijze een<br />
maaglij<strong>de</strong>n als maagkatarrh, maagkramp, maagpijnen,<br />
tnoeielijke ver<strong>te</strong>ring of verslijming op* <strong>de</strong>n hals gehaald<br />
hebben, zij hierme<strong>de</strong> een goed huismid<strong>de</strong>l<br />
aanbevolen waarvan <strong>de</strong> voortreffelijke werkingen<br />
reeds se<strong>de</strong>rt vele jaren bewezen zijn.<br />
Door het op juis<strong>te</strong>n tijd gebruiken van krui<strong>de</strong>nwijn<br />
wor<strong>de</strong>n maagkwalen meest reeds in 't begin<br />
on<strong>de</strong>rdrukt. Men moet dus niet talmen. Symptomen<br />
als hoofd pijn, oprispen, zuur in <strong>de</strong> maag, opzetting,<br />
misselijkheid met braken, die bij chronische<br />
maagziek<strong>te</strong>n <strong>de</strong>s <strong>te</strong> heviger optre<strong>de</strong>n, wor<strong>de</strong>n dikwijls<br />
na eenige ma<strong>te</strong>n drinken genezen.<br />
Verstopping en <strong>de</strong> onaangename gevolgen daarvan<br />
als benauwdheid, koliekpijnen, hartkloppingen, slapeloosheid,<br />
aambeien wor<strong>de</strong>n door krui<strong>de</strong>nwijn dikwijls<br />
snel genezen. Krui<strong>de</strong>nwijn heft verstopping<br />
op, bevor<strong>de</strong>rt <strong>de</strong> spijsver<strong>te</strong>ring en verwij<strong>de</strong>rt door<br />
een zach<strong>te</strong>n stoelgang onbruikbare stoffen uit maag<br />
en darmen.<br />
Schraal bleek uitzien, bloedarmoe<strong>de</strong>, verval van<br />
krach<strong>te</strong>n zijn meestal <strong>de</strong> gevolgen van een slech<strong>te</strong><br />
ver<strong>te</strong>ring, onvoldoen<strong>de</strong> bloedvorming en een zieke-<br />
Igken toestand van <strong>de</strong> lever. Bij gebrek aan eetlust,<br />
evenals herhaal<strong>de</strong> hoofdpijnen, slapelooze nach<strong>te</strong>n<br />
treedt een voortdurend ziekelijke toestand in. Krai-<br />
op.<br />
Krui<strong>de</strong>n wgn verhoogt <strong>de</strong>n eetlust, bevor<strong>de</strong>rt <strong>de</strong> spijsver<strong>te</strong>ring,<br />
prikkelt <strong>de</strong> stofwisseling, bespoedigt <strong>de</strong><br />
bloedvorming, brengt <strong>de</strong> geprikkel<strong>de</strong> zenuwen tot<br />
rust en schenkt <strong>de</strong>n zieke nieuwen eetlust."<br />
In Duit8chland laat men niet toe, dat <strong>de</strong> eers<strong>te</strong><br />
<strong>de</strong> bes<strong>te</strong> wijnhan<strong>de</strong>laar op een <strong>de</strong>rgelijke wijze geneeskundigen<br />
raad geeft, door <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len aan <strong>te</strong><br />
bevelen als geneesmid<strong>de</strong>l bij <strong>de</strong>ze of gene kwalen.<br />
Volgens een bericht in <strong>de</strong> Apotheker-Zeitung is <strong>de</strong><br />
»Inhaber", wegens het plaatsen van een <strong>de</strong>rgelijke<br />
adver<strong>te</strong>ntie, gestraft. De man probeert 't nu in 't<br />
Bui<strong>te</strong>nland, o. a. ook in Ne<strong>de</strong>rland. Of 't hem<br />
succes zal bezorgen ?<br />
Hij doet er moei<strong>te</strong> genoeg voor (zooals wij straks<br />
zullen zien) maar, als men een beetje na<strong>de</strong>nkt en<br />
niet alles voor zoe<strong>te</strong> koek opneemt wat zoo'n verkooper<br />
van een z.g. geneesmid<strong>de</strong>l gelieft <strong>te</strong> verklaren,<br />
dan zal het met <strong>de</strong>n verkoop nog zoo'n<br />
vaart niet loopen.<br />
Ten mins<strong>te</strong> wij hopen het ... en waarom ?<br />
Omdat wij <strong>de</strong> geheele krui<strong>de</strong>nwijnzaak als kwakzalverij<br />
beschouwen, en dat wel niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> <strong>de</strong><br />
fabrikant verklaart : „Mijn krui<strong>de</strong>n wgn is geen geheimmid<strong>de</strong>l,<br />
zijn bestand<strong>de</strong>elen zijn : Malagawijn<br />
450,0, wjjngeest 100,0, glycerine 100,0, roo<strong>de</strong> wgn<br />
240,0, atlas bessensap 150,0, kersensap 320,0,<br />
manna 30,0, venkel, anijs, alantswor<strong>te</strong>l, Amerik.<br />
krachtwor<strong>te</strong>l, gentiaan wor<strong>te</strong>l, kalm oes wor<strong>te</strong>l 10,0.<br />
Deze bestand<strong>de</strong>elen wor<strong>de</strong>n vermengd."<br />
Wij willen zelfs aannemen dat <strong>de</strong>ze opgave joist<br />
is (*), maar dan nog of zelfs juist dan is 't ons niet<br />
mogelijk vertrouwen in 't mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>* s<strong>te</strong>llen. Een<br />
poespas van allerlei krui<strong>de</strong>n, vermengd ('t zal wel<br />
moe<strong>te</strong>n zijn getrokken) met Malaga, roo<strong>de</strong>n wgn en<br />
alcohol, aan <strong>te</strong> bevelen als een voortreffelijk geneesmid<strong>de</strong>l<br />
<strong>te</strong>gen alle mogelijke maagkwalen, onverschillig<br />
wat daarvan <strong>de</strong> oorzaak zij, is een kwakzalvershan<strong>de</strong>ling.<br />
En <strong>de</strong>ze han<strong>de</strong>ling kan voor <strong>de</strong><br />
gezondheid <strong>de</strong>r krui<strong>de</strong>nwijnverbruikers hoogst na<strong>de</strong>elige<br />
gevolgen na zich sleepen, daar lang niet alle<br />
maaglij<strong>de</strong>rs <strong>de</strong> werking van wgn, alcohol en vooral<br />
van <strong>de</strong> verschillen<strong>de</strong>, prikkelen<strong>de</strong> krui<strong>de</strong>n kunnen<br />
verdragen. Hun kwaal zal eer toe- dan afnemen,<br />
en met hun bedorven gezondheid zullen zij het<br />
geloof in <strong>de</strong> reclame van <strong>de</strong>n bui<strong>te</strong>nlandschen wijnfabrikant<br />
moe<strong>te</strong>n betalen. Men zjj dus ernstig<br />
gewaarschuwd.<br />
Wij zei<strong>de</strong>n reeds dat <strong>de</strong> man moei<strong>te</strong> genoeg doet<br />
om zijn waar hier in Ne<strong>de</strong>rland geplaatst <strong>te</strong> krijgen ;<br />
een paar voorbeel<strong>de</strong>n zullen dit bewijzen.<br />
De uitgever van een plaatselijk blad, dat in een<br />
onzer provinciën verschijnt, (een uitgever die geen<br />
kwakzalvers-adver<strong>te</strong>nties opneemt en, wij erkennen<br />
het dankbaar, ons s<strong>te</strong>eds alles zendt wat hij op dat<br />
gebied <strong>te</strong>r plaatsing ontvangt), zond ons ook eenige<br />
brieven, waarin <strong>de</strong> firma ULLRICH <strong>de</strong> voorwaar<strong>de</strong>n<br />
vroeg, waarop <strong>de</strong> bewus<strong>te</strong> adver<strong>te</strong>ntie (waarvan een<br />
mo<strong>de</strong>l was ingeslo<strong>te</strong>n) kon wor<strong>de</strong>n geplaatst. Toen<br />
hierop geen antwoord kwam, werd 30 Mei een<br />
brief, in 't Duitsch geschreven, ontvangen, waarin<br />
op plaatsing werd aangedrongen en daarna, toen<br />
ook hierop het antwoord uitbleef, een brief, in z.g.<br />
Ne<strong>de</strong>rlandsen. Keu merkend was het slot van <strong>de</strong><br />
bei<strong>de</strong> laats<strong>te</strong> brieven, dat in <strong>de</strong> Hollandsche uitgave<br />
aldus luid<strong>de</strong> :<br />
BTen ein<strong>de</strong> verzoek ik u om opgave van eenige<br />
namen van achtbare en solie<strong>de</strong> personen, die wellicht<br />
met <strong>de</strong>n verkoop van mijn krui<strong>de</strong>n wgn zich<br />
willen belas<strong>te</strong>n. Misschien spreekt u ook met <strong>de</strong><br />
h eer en apothekers <strong>de</strong>rhalve."<br />
Maar ook tot <strong>de</strong> apothekers zelve heeft <strong>de</strong> firma<br />
zich geweod met voor<strong>de</strong>elige aanbiedingen voor <strong>de</strong>n<br />
verkoop van <strong>de</strong>n krui<strong>de</strong>n wgn, o. a tot <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r onzer vereeniging. (Dit<br />
was waarlijk bg <strong>de</strong>n duivel <strong>te</strong> biecht.)<br />
Uit een <strong>de</strong>r laats<strong>te</strong> brieven nemen wg het volgen<strong>de</strong><br />
over :<br />
.Ofschoon ik mg dikwgls veroorloofd heb, aan<br />
UEd. mijn krui<strong>de</strong>nwijn aan <strong>te</strong> bie<strong>de</strong>n, heb ik tot<br />
he<strong>de</strong>n hierover nog geen naricht ontvangen.<br />
«Aangezien ik nn al met <strong>de</strong> bij u gaan<strong>de</strong> dagbla<strong>de</strong>n<br />
wegens ad ver <strong>te</strong>eren klaar ben, neem ik tot<br />
he<strong>de</strong>n <strong>de</strong> vrijheid n <strong>te</strong> vragen, of UEd. genegen is<br />
van mijn aanbod gebruik <strong>te</strong> maken, gelijk nwe<br />
heeren collegas in Arnhem, Doesburg, Crroenloo,<br />
Groningen, Haarlem, Leeuwar<strong>de</strong>n, Maastricht, Mid<strong>de</strong>lharnis,<br />
Nijmegen, Roermond, Roosendaal, Zwolle<br />
enz.<br />
„Ik s<strong>te</strong>l u voor er eens een proef <strong>te</strong> nemen met<br />
een origineel kist van 20 groo<strong>te</strong> en 20 kleine<br />
fle8schen.<br />
«De algemeene verspreiding belooft n bepaald<br />
succes.<br />
»Ik raad u zoo spoedig mogelijk een e bes<strong>te</strong>lling<br />
<strong>te</strong> doen, daar ik door on<strong>de</strong>rvinding weet, dat reeds<br />
naar het eerst adver<strong>te</strong>eren het publiek zal s<strong>te</strong>rk<br />
navrage hou<strong>de</strong>n naar mijn krui<strong>de</strong>nwijn."<br />
Welzeker, dat is een beken<strong>de</strong> »truc", zoo'n raad<br />
aan <strong>de</strong> apothekers om zich toch vooral het mid<strong>de</strong>l<br />
aan <strong>te</strong> schaffen omdat er bepaald navraag naar<br />
komt.<br />
Of 't iets geven zal ? Wg vertrouwen van niet.<br />
Voor zoover wij we<strong>te</strong>n hebban zich, in <strong>de</strong> in <strong>de</strong>n<br />
brief genoem<strong>de</strong> plaatsen, nog geen apothekers beschikbaar<br />
ges<strong>te</strong>ld om als agent van <strong>de</strong>n fabrikant<br />
van krui<strong>de</strong>nwijn op <strong>te</strong> tre<strong>de</strong>n, met uitzon<strong>de</strong>ring<br />
van die enkelen, van wie het bekend is dat zij<br />
s<strong>te</strong>eds <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n zijn om als helpers van <strong>de</strong> kwakzalvers<br />
op <strong>te</strong> tre<strong>de</strong>n.<br />
Pinkpillen verbo<strong>de</strong>n.<br />
*„ Het Minis<strong>te</strong>rie van Binnenlandsche Zaken in Oos<strong>te</strong>nrijk<br />
heeft kennis ontvangen, dat in <strong>de</strong> openbare bla<strong>de</strong>n<br />
on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> benaming ,Dr. Williams Pinkpillen" een<br />
artsenij-bereidkundig mengsel zon<strong>de</strong>r opgaaf <strong>de</strong>r<br />
samens<strong>te</strong>lling wordt aanbevolen <strong>te</strong>gen allerlei onges<strong>te</strong>ldhe<strong>de</strong>n<br />
en dat circulaires <strong>te</strong>r aanbeveling van dit<br />
mid<strong>de</strong>l in groo<strong>te</strong>n getale verspreid wor<strong>de</strong>n.<br />
Het Minis<strong>te</strong>rie voornoemd herinnert er aan in het<br />
algemeen, en in het bijzon<strong>de</strong>r apothekers en geneeskundigen<br />
, dat <strong>de</strong> verkoop van dit artikel verbo<strong>de</strong>n<br />
is, zoowel in <strong>de</strong> openbare apotheken als in gewone<br />
winkels en dringt er bg alle autori<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n, wie het<br />
aangaat, <strong>te</strong>n zeers<strong>te</strong> op aan, <strong>te</strong> waken voor <strong>de</strong> naleving<br />
van dit verbod en bij overtreding proces-verbaal<br />
op <strong>te</strong> maken.<br />
Bij het in voorraad hou<strong>de</strong>n en colpor<strong>te</strong>eren van<br />
<strong>de</strong> bedoel<strong>de</strong> circulaires of vlugschrif<strong>te</strong>n moet eveneens<br />
wor<strong>de</strong>n gehan<strong>de</strong>ld."<br />
Bovenstaan<strong>de</strong> circulaire is, van wege het Minis<strong>te</strong>rie,<br />
d.d. 26 Nov. 1899, aan alle Hoof<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Provinciën<br />
in Oos<strong>te</strong>nrijk gezon<strong>de</strong>n.<br />
La<strong>te</strong>r heeft, on<strong>de</strong>r dag<strong>te</strong>ekening van 8 Mei jongstle<strong>de</strong>n,<br />
<strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> Minis<strong>te</strong>r alle amb<strong>te</strong>naren van justitie<br />
er aan doen herinneren, dat niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> het<br />
verbod van 26 November van het vorige jaar opnieuw<br />
allerlei adver<strong>te</strong>nties van Pinkpillen in <strong>de</strong> lokale bla<strong>de</strong>n<br />
verschijnen ; <strong>de</strong> Minis<strong>te</strong>r dringt er daarom nogmaals<br />
op aan het verbod <strong>de</strong>zer aankondiging streng <strong>te</strong><br />
handhaven en <strong>te</strong>n overvloe<strong>de</strong> een waarschuwing <strong>te</strong><br />
zen<strong>de</strong>n aan alle nieuwsbla<strong>de</strong>n.<br />
In Ne<strong>de</strong>rland, wij behoeven er niet aan <strong>te</strong> herinneren,<br />
bemoeit niemand <strong>de</strong>r rech<strong>te</strong>rlijke autori<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n<br />
zich er mee ; <strong>de</strong> bespot<strong>te</strong>lijke verhalen van<br />
genezingen door Pinkpillen, reeds hon<strong>de</strong>rdmalen<br />
gebleken volkomen onwaar <strong>te</strong> zijn, doen geregeld<br />
<strong>de</strong> ron<strong>de</strong> door <strong>de</strong> bla<strong>de</strong>n, en <strong>de</strong> maatschappij, die<br />
dit zaakje exploi<strong>te</strong>ert, gaat voort <strong>de</strong> goedgeloovigen<br />
daarmee <strong>te</strong> bedot<strong>te</strong>n , on<strong>de</strong>r ijverige me<strong>de</strong>hulp van<br />
<strong>de</strong> dagbladpers.<br />
Hoe vaak ook gewaarschuwd en getrouw ingelicht<br />
door ons en an<strong>de</strong>ren houdt zij zich onnoozel,<br />
omdat er vrij wat dubbeltjes mee <strong>te</strong> verdienen zijn.<br />
Nog onlangs zagen wij eene adver<strong>te</strong>ntie, waarvoor<br />
volgens het tarief, vermeld aan het hoofd van het<br />
blad, niet min<strong>de</strong>r dan f 30 moest wor<strong>de</strong>n betaald<br />
(*) Ons lid, <strong>de</strong> heer J. J. HOFMAN, <strong>te</strong> 's Gravenhage. die voor. een enkele maal plaatsing. Waar <strong>de</strong> beurs<br />
<strong>de</strong> goedheid had <strong>de</strong>n wgn voor ons <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rzoeken, vond, dat en het gewe<strong>te</strong>n van een blad zóó in tweestrijd ge<br />
het gehal<strong>te</strong> aan alcohol, zuur- en extractgehal<strong>te</strong> vrijwel<br />
overeenkwam met <strong>de</strong> opgegeven hoeveelheid wgn en spiriraken, is het geen won<strong>de</strong>r dat niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> alle<br />
tus. Ook glycerine werd aangetoond. Dat het niet moge mooie praatjes van eerlijkheid, goe<strong>de</strong> trouw, roelijk<br />
is <strong>de</strong> bestand<strong>de</strong>elen van al die krui<strong>de</strong>n in <strong>de</strong> betrekping <strong>de</strong>r pers, voorlichting van het pnbliek en <strong>de</strong>rkelijk<br />
geringe hoeveelheid <strong>de</strong>r vloeistof op <strong>te</strong> sporen, zal<br />
ie<strong>de</strong>r <strong>de</strong>skundige begrgpen.<br />
gelijke mooie woor<strong>de</strong>n op <strong>de</strong> drie eers<strong>te</strong> bladzg<strong>de</strong>n,
<strong>de</strong> dabbeltjes bet pleit beslissen op <strong>de</strong> vier<strong>de</strong> pagina,<br />
en <strong>de</strong> onzinnigs<strong>te</strong> leugens wor<strong>de</strong>n opgenomen,<br />
mits er goed voor betaald wordt.<br />
Altyd dat on<strong>de</strong>rscheid maken.<br />
*Se<strong>de</strong>rt eenigen tijd komen in verschillen<strong>de</strong> hier<br />
<strong>te</strong> lan<strong>de</strong> verschijnen<strong>de</strong> dagbla<strong>de</strong>n adver<strong>te</strong>nties voor,<br />
waarin <strong>te</strong>gen enkele hand<strong>te</strong>ekening, gel<strong>de</strong>n <strong>te</strong>r leen<br />
wor<strong>de</strong>n aangebo<strong>de</strong>n <strong>te</strong>gen 5 pet. ren<strong>te</strong>, of wel<br />
' waarin vermeld wordt, dat een particulier geld<br />
disponibel heeft met en zon<strong>de</strong>r borg on<strong>de</strong>r strenge<br />
discretie.<br />
Wanneer iemand op <strong>de</strong>ze adver<strong>te</strong>nties schrijft, en<br />
er zijn natuurlijk tal van personen, die in geldverlegenheid<br />
zit<strong>te</strong>n en dan tot zulk een laats<strong>te</strong> redmid<strong>de</strong>l<br />
hun toevlucht nemen, dan wor<strong>de</strong>n on<strong>de</strong>r<br />
allerlei voorwendsels voorschot<strong>te</strong>n gevraagd met <strong>de</strong><br />
belof<strong>te</strong> dat <strong>de</strong> gevraag<strong>de</strong> som daarna zal wor<strong>de</strong>n<br />
toegezon<strong>de</strong>n, <strong>te</strong>rwijl als eind <strong>de</strong>r historie niets wordt<br />
ontvangen en <strong>de</strong> ongelukkige, die in geldnood verkeert,<br />
nog bovendien zijn laats<strong>te</strong> gul<strong>de</strong>ns op <strong>de</strong>ze<br />
manier zijn afgetroggeld. Gemeener kan het zeker<br />
niet ; het is bewezen, dat tal van ongelukkigen<br />
reeds <strong>de</strong> slachtoffers zijn gewor<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>ze oplich<strong>te</strong>rsstreken,<br />
en <strong>de</strong> justitie schijnt onmachtig er iets<br />
<strong>te</strong>gen <strong>te</strong> doen en <strong>de</strong> personen van wie <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>nties<br />
uitgaan <strong>te</strong> vervolgen ; daarom kunnen wij<br />
best begrijpen, dat zij ze <strong>te</strong>n mins<strong>te</strong> tracht <strong>te</strong> voorkomen.<br />
In een officieele publicatie waarschuwt daarom<br />
<strong>de</strong> hoofdcommissaris van politie <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam <strong>te</strong>gen<br />
<strong>de</strong> praktijken van <strong>de</strong> personen, die <strong>de</strong>ze bedriegelijke<br />
adver<strong>te</strong>nties en aanbiedingen van hulp<br />
doen plaatsen.<br />
Hon<strong>de</strong>rd malen hebben wij het reeds gevraagd,<br />
waarom alleen amb<strong>te</strong>lijke waarschuwingen <strong>te</strong>gen<br />
<strong>de</strong>zen één en vorm van oplich<strong>te</strong>rij en een voortdurend<br />
stilzwijgen <strong>te</strong>genover an<strong>de</strong>re, van precies <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong><br />
soort.<br />
Den eenen keer wordt <strong>de</strong> toezending van geld gevraagd<br />
on<strong>de</strong>r voorgeven, dat hulp in financieelen<br />
nood zal wor<strong>de</strong>n verschaft en een an<strong>de</strong>r maal wordt<br />
geld afgezet on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> s<strong>te</strong>llige en s<strong>te</strong>eds weer herhaal<strong>de</strong><br />
belof<strong>te</strong> van hulp <strong>te</strong> zullen verschaffen <strong>te</strong>gen<br />
allerlei kwalen en gebreken.<br />
Het eene is bedrog en oplich<strong>te</strong>rij en het an<strong>de</strong>re<br />
oplich<strong>te</strong>rij en bedrog ; laat <strong>de</strong> politie die <strong>te</strong>gen het<br />
eene waarschuwt toch niet voortdurend voor het<br />
an<strong>de</strong>re <strong>de</strong> oogen slui<strong>te</strong>n !<br />
Ingezon<strong>de</strong>n.<br />
Geach<strong>te</strong> Heer Hoofdredac<strong>te</strong>ur/<br />
Met genoegen las ik in uw blad van Juli 1900 (No. 7)<br />
enkele beschouwingen. Het zg mij als trouw lezer<br />
vergund eenige opmerkingen daaromtrent <strong>te</strong> maken.<br />
On<strong>de</strong>r <strong>de</strong> re<strong>de</strong>nen, in dat nommer genoemd, die sommige<br />
personen weerhou<strong>de</strong>n lid van <strong>de</strong> vereeniging T. d. K.<br />
<strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n, zijn er een paar niet genoemd, die ik juist<br />
nogal van belang vind.<br />
1°. On<strong>de</strong>r <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r vereeniging zijn er die zelf<br />
kwakzalvers s<strong>te</strong>unen en kwakzalversmld<strong>de</strong>len niet alleen<br />
verkoopen, maar aanbevelen. Ik meen reeds laag gele<strong>de</strong>n<br />
een artikeltje <strong>te</strong> hebben gelezen over Somatose<br />
en al is dat nu een van <strong>de</strong> meest onschuldige kwakzalvergen,<br />
het is toch kwakzalverij, niet waar?<br />
Dat een apotheker het in voorraad heeft om op eventueel<br />
voorschrift van <strong>de</strong>n medicus <strong>te</strong> kunnen afleveren<br />
vind ik niet alleen begrijpelijk, maar zelfs noodig.<br />
Onnoodig is ech<strong>te</strong>r het in <strong>de</strong> apotheek ophangen van<br />
een reclamebordje van Somatose. Daarvan is <strong>de</strong> eenige<br />
bedoeling om <strong>de</strong>n gaan<strong>de</strong>n en komen<strong>de</strong>n man er op<br />
at<strong>te</strong>nt <strong>te</strong> maken, dat dat mid<strong>de</strong>l aldaar <strong>te</strong> koop is en<br />
natuurlijk ook zon<strong>de</strong>r voorschrift van <strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r <strong>te</strong> verkregen.<br />
Ie<strong>de</strong>r die op eigen gelegenheid Somatose gebruikt,<br />
wordt door zoo'n apotheker, zoo'n lid van <strong>de</strong><br />
vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalverij, ges<strong>te</strong>und in zijn kwakzalveren<br />
op medisch <strong>te</strong>rrein, met een kwakzalversmid<strong>de</strong>l.<br />
Volgens mijn opinie is zoo'n apotheker dus ook een<br />
kwakzalver, wel niet zoo een als ÉETEAU of WINUELINOX,<br />
maar als bestu<strong>de</strong>erd persoon toch een treurig exemplaar.<br />
Het is heel moeielijk, ja men kan zeggen onmogelgk'<br />
voor een apotheker om consequent <strong>te</strong> big ven, zooals<br />
voor ie<strong>de</strong>r mensch, maar <strong>de</strong>rgelgke manier van han<strong>de</strong>len<br />
is toch <strong>te</strong> kras.<br />
f En dan is mij ook nog, zooals u weet, een persoonlijk<br />
feit bekend, dat een lid van <strong>de</strong> Y. t. d. K. een kwak<br />
zalver s<strong>te</strong>un<strong>de</strong>.<br />
Het is bij enkelen <strong>te</strong> doen om <strong>de</strong> dubbeltjes in <strong>de</strong><br />
eers<strong>te</strong> plaats en la<strong>te</strong>n zij hun collega's-kwakzalvers dan<br />
niet on<strong>de</strong>r valsche vlag bestrij<strong>de</strong>n. •*<br />
2°. De wjjze waarop <strong>de</strong> kwakzalversmid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n<br />
bestre<strong>de</strong>n.<br />
Het draait er bgna s<strong>te</strong>eds op uit, dat vele van die<br />
mid<strong>de</strong>len voor een paar dubbeltjes of cen<strong>te</strong>n bg een<br />
apotheker <strong>te</strong> krggen zijn.<br />
Wat komt dat er op aan?<br />
Ik voor mij vind 't zoo erg niet wanneer een fleschje<br />
wa<strong>te</strong>r met een kleurstof of zon<strong>de</strong>r dat, voor f 3 of meer,<br />
verkocht wordt als mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen zenuwachtigheid..<br />
Suggestie doet won<strong>de</strong>ren !<br />
Maar zoodra <strong>de</strong> gezondheid ernstig bena<strong>de</strong>eld kan<br />
wor<strong>de</strong>n, wordt 't een an<strong>de</strong>r geval ; wanneer datzelf<strong>de</strong><br />
wa<strong>te</strong>r ook aanbevolen wordt voor kanker, <strong>te</strong>ring enz.<br />
Laat men daar met nadruk op wijzen.<br />
Maar wanneer ik mgn geld wil weggooien dat moet<br />
•ik we<strong>te</strong>n.<br />
Het is natuurlijk wel van* belang <strong>te</strong> we<strong>te</strong>n dat bij<br />
een apotheker hetzelf<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>l, soms veel be<strong>te</strong>r bereid,<br />
ook <strong>te</strong> verkrijgen is en wanneer die apotheker er nu<br />
net zooveel voor vraagt en <strong>de</strong> patiënt wil 't er voor<br />
betalen, dat is hun zaak; een kwestie in alle geval, niet<br />
<strong>de</strong> moei<strong>te</strong> waard daarop <strong>te</strong> wijzen.<br />
H.<br />
Wjj wenschen alleen <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> opmerking, die ons<br />
direct aangaat, <strong>te</strong> beantwoor<strong>de</strong>n. Wij geven niet toe<br />
dat het bg <strong>de</strong> bestrijding van kwakzalvergen van onze<br />
zij<strong>de</strong>, „er bgna altijd op uitdraait dat vele van die<br />
mid<strong>de</strong>len voor een paar dubbeltjes bij een apotheker <strong>te</strong><br />
krggen zgn" enz. Het <strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el is waar; meestal beschouwen<br />
wij <strong>de</strong> „dubbeltjes-quaestie'' als bijzaak en la<strong>te</strong>n<br />
haar dikwgls ach<strong>te</strong>rwege, <strong>te</strong>rwijl wij juist het licht la<strong>te</strong>n<br />
vallen op het na<strong>de</strong>el dat <strong>de</strong> gezondheid kan on<strong>de</strong>rvin<strong>de</strong>n<br />
door het gebruik van een ot an<strong>de</strong>r kwakzalversmid<strong>de</strong>l.<br />
Maar somwijlen hebben wij <strong>de</strong> vermelding van <strong>de</strong> dure<br />
prgzen, waarvoor <strong>de</strong> kwakzalvers meestal waar<strong>de</strong>looze<br />
mid<strong>de</strong>len aan <strong>de</strong>n man trach<strong>te</strong>n <strong>te</strong> brengen, noodig om<br />
het publiek, dat zoo gaarne naar <strong>de</strong>n raad van die<br />
kwakzalvers luis<strong>te</strong>rt, <strong>te</strong> overtuigen dat voor <strong>de</strong> han<strong>de</strong>lingen<br />
van <strong>de</strong>ze charlatans geen an<strong>de</strong>r woord past dan<br />
afzet<strong>te</strong>rij en bedrog.<br />
Al <strong>de</strong> geheimzinnigheid, al <strong>de</strong> mooie aanbevelingen,<br />
zij dienen tot niets an<strong>de</strong>rs dan om het publiek tot<br />
koopen, <strong>te</strong>gen zeer hooge prgzen, uit <strong>te</strong> lokken, en<br />
wanneer wij dan daar<strong>te</strong>gen waarschuwen, geschiedt dit<br />
èn in 't belang van <strong>de</strong> beufs van dat publiek (wat<br />
zeker geen kwaad kan) èn — dit in hoofdzaak — om<br />
het <strong>de</strong> oogen <strong>te</strong> openen voor het gel<strong>de</strong>lijk bedrog waaraan<br />
het blootstaat, waardoor, naar wij meenen, ook het<br />
vertrouwen in <strong>de</strong> kwakzalvers in an<strong>de</strong>re opzich<strong>te</strong>n ernstig<br />
moet wor<strong>de</strong>n geschokt. (RED.)<br />
Wele<strong>de</strong>lgeboren Heer!<br />
Hierbij een adver<strong>te</strong>ntie betreffen<strong>de</strong> Dentol, geknipt<br />
uit »Het Va<strong>de</strong>rland" van 3 Aug. 1900, (ook een krant<br />
die zich niet geneert om voor een paar adver<strong>te</strong>nties <strong>de</strong>n<br />
lof <strong>te</strong> verkondigen, Jn hei redactioneel ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong>, van<br />
een kwakzalver of van zijn inrichting, waar hij die<br />
kwakzalverij in strijd met <strong>de</strong> wet uitoefent).<br />
De weerlegging van <strong>de</strong>n kolossalen onzin, die daarin<br />
vermeld staat (ni. in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie) zou <strong>te</strong> veel ruim<strong>te</strong><br />
in beslag nemen. Maar op éen ding wil ik wijzen, n.1.<br />
dat <strong>de</strong> wijns<strong>te</strong>en (ook een domme benaming!) zou verdwijnen<br />
door <strong>de</strong> Dentol.<br />
Wanneer dat waar was, zou er zwavelzuur (vitriool)<br />
in aanwezig moe<strong>te</strong>n zijn, wat <strong>de</strong> tan<strong>de</strong>n zelf ontzet<strong>te</strong>nd<br />
zou vernielen. Wij willen dus maar aannemen dat <strong>de</strong><br />
fabrikant onwaarheid spreekt, maar' dan kan men bg<br />
voorbaat aannemen dat zgn ver<strong>de</strong>re beweringen ook wel<br />
leugens zullen zijn.<br />
En dan wat een vertaling is het. Er staat: <strong>de</strong> worm<br />
in <strong>de</strong> tan<strong>de</strong>n , <strong>te</strong>rwijl <strong>de</strong> wormen er part noch <strong>de</strong>el aan<br />
hebben.<br />
Het heet samenges<strong>te</strong>ld <strong>te</strong> zgn volgens <strong>de</strong> beginselen<br />
van PASTEUR. ZOO heet zeker <strong>de</strong> fabrikant?<br />
Dentol is ech<strong>te</strong> kwakzalverij. H.<br />
Ter verdui<strong>de</strong>ljjking van het bovenstaan<strong>de</strong> la<strong>te</strong>n wij<br />
een ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong> <strong>de</strong>r bedoel<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie hier volgen:<br />
„De Dentol (vloeistof, zeep en poe<strong>de</strong>r) is in<strong>de</strong>rdaad<br />
hoogst antiseptisch en verspreidt <strong>de</strong>n aangenaams<strong>te</strong>n geur.<br />
Samenges<strong>te</strong>ld volgens <strong>de</strong> beginselen van Pas<strong>te</strong>ur maakt<br />
bg alle slech<strong>te</strong> microben in <strong>de</strong>n mond onscha<strong>de</strong>lijk ; hij<br />
voorkomt en geneest alzoo op eene zekere manier <strong>de</strong>n<br />
worm in <strong>de</strong> tan<strong>de</strong>n, <strong>de</strong> onts<strong>te</strong>kingen van het tandvleesch<br />
en <strong>de</strong> keelpgn. In weiniga dagen geeft bij aan <strong>de</strong> tan<strong>de</strong>n<br />
eene schit<strong>te</strong>rend wit<strong>te</strong> klenr en verdrijft <strong>de</strong>n wijns<strong>te</strong>en.<br />
Hij verschaft <strong>de</strong>n mond een gevoel van heerlijke en<br />
langduren<strong>de</strong> frischheid". (RED.)<br />
Rechtszaken.<br />
Een klkkerkuur.<br />
Ten huize van <strong>de</strong> beroem<strong>de</strong> juffrouw BOBT in <strong>de</strong><br />
Marnixstraat <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam vervoeg<strong>de</strong> zich een paar.<br />
weken gele<strong>de</strong>n een werkman met een pijnlijk gezicht..<br />
Hg klaag<strong>de</strong> over chronische maagpgn, die hem bg tij<strong>de</strong>n<br />
zelfs belet<strong>te</strong> voedsel binnen <strong>te</strong> hou<strong>de</strong>n«<br />
Nadat <strong>de</strong> juffrouw hem allerlei levensbgzon<strong>de</strong>rhe<strong>de</strong>n<br />
had la<strong>te</strong>n ver<strong>te</strong>llen, hoeveel kin<strong>de</strong>ren <strong>de</strong> arme man had,.<br />
verklaar<strong>de</strong> zij levendig <strong>te</strong> hegrijpen, dat <strong>de</strong> dok<strong>te</strong>rs er<br />
niets aan kon<strong>de</strong>n doen. Zg zou hem radicaal genezen»<br />
En onmid<strong>de</strong>lijk volg<strong>de</strong> het recept. Hij moest vier groo<strong>te</strong><br />
kikkers vangen, die levend in een ijzeren potje doen,<br />
in hun eigen vet la<strong>te</strong>n bra<strong>de</strong>n en daarbij s<strong>te</strong>eds roeren»<br />
Wanneer ze dan murw waren gewor<strong>de</strong>n, moest hg ze<br />
in een mortier „tot gruis" stampen, <strong>de</strong> aldus verkregen<br />
hachée in een ne<strong>te</strong>ldoeks zakje naaien en dat zon<strong>de</strong>r<br />
verzuim big ven dragen op het bloo<strong>te</strong> lgf, precies op <strong>de</strong><br />
pgnlgke plek van <strong>de</strong> maag. Dat moest hij volhou<strong>de</strong>n,<br />
totdat het poe<strong>de</strong>r vergaan was ; dat kon wel 'n halt<br />
jaartje duren, maar dan was hg ook zeker genezen.<br />
De kos<strong>te</strong>n voor dit prachtige medische advies Waren<br />
2 gul<strong>de</strong>n. Toen nu <strong>de</strong> patiënt ech<strong>te</strong>r vroeg om het 'een<br />
beetje met hem <strong>te</strong> schikken, omdat 't veel geld was<br />
voor een armen werkman, verklaar<strong>de</strong> <strong>de</strong> juffrouw zich<br />
met een enkelen gul<strong>de</strong>n <strong>te</strong>vre<strong>de</strong>n.<br />
Dit bezoek had ech<strong>te</strong>r eigenaardige gevolgen, want 't<br />
bleek dat <strong>de</strong> arme werkman <strong>de</strong> rol had vervuld van<br />
<strong>de</strong>n wolf in <strong>de</strong> schapenvacht. Hij was een rechercheur<br />
van politie.<br />
Don<strong>de</strong>rdag verscheen <strong>de</strong> juffrouw voor het katongerecht<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam. Zij verklaar<strong>de</strong> volstrekt niet <strong>te</strong> begrijpen<br />
dat zij hiervoor moest wor<strong>de</strong>n vervolgd, want zij was<br />
nog nooit met <strong>de</strong> justitie in aanraking geweest, en wat<br />
het advies met <strong>de</strong> kikkers betreft, dat was haar dikwgls .<br />
proefhou<strong>de</strong>nd gebleken. Wat meer zegt, zg had zich*<br />
zelve op die wijze genezen.<br />
In weerwil hiervan eich<strong>te</strong> het Openbare Minis<strong>te</strong>rie<br />
een boe<strong>te</strong> van f 200 of 30 dagen hech<strong>te</strong>nis.<br />
De kantonrech<strong>te</strong>r heeft haar veroor<strong>de</strong>eld tot f 60<br />
boe<strong>te</strong>," subsid. 30 dagen hech<strong>te</strong>nis.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuwe le<strong>de</strong>n zgn toegetre<strong>de</strong>n <strong>de</strong> heeren :<br />
A. H. VAN DEN BERG, Med. docts. en arts <strong>te</strong> Mid woud;<br />
A. M. VAN EMBDEN <strong>te</strong> 's Gravenhage.<br />
J. H. P. <strong>te</strong> A. Uwe «ending bla<strong>de</strong>n in dank ontvangen-<br />
Het Juni-nommer werd u toegezon<strong>de</strong>n.<br />
Bestuur v. d. Leeszaal van „Ons Huis bui<strong>te</strong>n <strong>de</strong> Mui<strong>de</strong>rpoort"<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam. Aan uw verzoek om toezending van.<br />
een gratis-exemplaar zal gaarne wor<strong>de</strong>n voldaan. „Het<br />
Oos<strong>te</strong>n" in dank ontvangen.<br />
V. d. V. <strong>te</strong> N. Van <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong>n jaargang zgn geen.<br />
nommera meer beschikbaar.<br />
A. K. <strong>te</strong> K. No. 11 van <strong>de</strong>n jaargang 1900 verschijnt in ,<br />
November, en zal u dan wor<strong>de</strong>n gezon<strong>de</strong>n.<br />
J. D. <strong>te</strong> A. De gezon<strong>de</strong>n mid<strong>de</strong>len in dank ontvangen'<br />
ze zgn nu in on<strong>de</strong>rzoek.<br />
Jhr. J. W. S. <strong>te</strong> 's Gr. Van uwe adresveran<strong>de</strong>ring ia<br />
nota genomen.<br />
Dr. H. T. C. t. K, <strong>te</strong> N. (Japan). Uw schrgven ontvangen<br />
; <strong>de</strong> bla<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>n loopen<strong>de</strong>n jaargang wor<strong>de</strong>n u<br />
alsnog gezon<strong>de</strong>n.<br />
«7. J. C. <strong>te</strong> G. Wg vin<strong>de</strong>n geen <strong>te</strong>rmen voor opneming<br />
van uw stuk. Dat artsen een patiënt an<strong>de</strong>rs hebben behan<strong>de</strong>ld<br />
dan gü zoudt willen doen, is een zaak bui<strong>te</strong>n onze<br />
beoor<strong>de</strong>eling. Zgn in<strong>de</strong>rdaad <strong>de</strong> artsen zoo onwe<strong>te</strong>nd op<br />
tandheelkundig gebied als gg mee<strong>de</strong>elt, zoo is dit een zaak<br />
die <strong>de</strong>n wetgever, doch niet <strong>de</strong>n strgd <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalverij<br />
raakt.<br />
Uw ti<strong>te</strong>l is „tandmees<strong>te</strong>r". Jammer dat dit voor u zulk<br />
een ergernis oplevert. Wg kunnen er niets aan verhelpen.<br />
M, J. <strong>te</strong> B. Uw "schrgven dankbaar ontvangen; voor<br />
na<strong>de</strong>re me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen hou<strong>de</strong>n, wg ons zeer aanbevolen.<br />
A. P. W. J. v. S. L. <strong>te</strong> A. Ook uwe me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen ontvingen<br />
wg in dank ; spoedig hopen wg er gebruik van t&<br />
maken.<br />
Redactie van „Janus". Dank voor het gezon<strong>de</strong>n rapport.<br />
A. H. <strong>te</strong> 's H. De brochure : De Vriend <strong>de</strong>r Zieken van<br />
F. AD. RIOHTBB & CIB. is reeds herhaal<strong>de</strong> malen in ons blad<br />
besproken; 't is een gevaarlgk boekje. Met genoegen ontvingen<br />
wg <strong>de</strong> brochure: Hoe behoudt men zi/jn tan<strong>de</strong>n?; wg<br />
betuigen u daarvoor onzen dank.<br />
Dr. B. K. <strong>te</strong> S. Naar Dr. Daltoris Aural Institu<strong>te</strong> wordt<br />
geïnformeerd. V^ife<br />
K. S. <strong>te</strong> JR. Van uw schrgven is nota genomen« De<br />
gezon<strong>de</strong>n stukjes behooren in ons blad niet thuis.<br />
J. B. N. <strong>te</strong> L. Te laat voor dit no. Volgen<strong>de</strong> maand.<br />
J. d. J. <strong>te</strong> K. a. d. L. Ook uw schrijven <strong>te</strong> laat ontvangenom<br />
in dit no. <strong>te</strong> behan<strong>de</strong>len.<br />
— Veel moet tot een volgend no. blijven liggen.<br />
Verzoek aan <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n. Wie nog exemplaren van <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong>n<br />
jaargang (1881) of enkele nommers daarvan <strong>te</strong> missen<br />
heeft, zal <strong>de</strong>n secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r met toezending daarvan»<br />
zer veerplich<strong>te</strong>n.
Dit blad mag wor<strong>de</strong>n meegenomen en aan an<strong>de</strong>ren <strong>te</strong>r lezing gegeven.<br />
No. 10. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang. October 1900.<br />
MAANDBLAD<br />
UITGEGEVEN DOOR DE VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Me brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, <strong>te</strong> adresseer en aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wynne, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lbt<br />
Lid <strong>de</strong>r VKRKXMIGING TAGEN DS KWAKZALVERIJ is, elk<br />
die haar doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaarlijksche contributie<br />
betaalt van f3*—• Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-pennin gmeest er of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt van I Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 December<br />
aan <strong>de</strong>n secretaris -pennin gm eee <strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r<br />
ingewacht, die daarvoor in Februari<br />
f ormu lieren toezendt. Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
tan het blad, zooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van dv. enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
per jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUÜK DER VEREENIGING.<br />
J. M, van Elk, <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
Dr. H. Burger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Mr. H. Massink, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
J. van 1 | <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
A, J. Wiinne, <strong>te</strong><br />
QETAIi LEDEN 756.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VKRKKNIGINO<br />
TSOBN DB KWAKZALVERIJ, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n:<br />
Art 1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen ,<br />
stoffen ;<br />
b. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen ;<br />
c. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en 0 genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen, die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan ;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke bepalingen <strong>te</strong>r<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad Is geoorloofd en wordt j <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
INHOUD:<br />
Verzoek betreffen<strong>de</strong> <strong>de</strong> gratis-verspreiding.<br />
Hoofdartikel: Dr. Dalton's Aural Institu<strong>te</strong>.<br />
Berich<strong>te</strong>n: Een twee<strong>de</strong> Van Bys<strong>te</strong>rveld. — Vier kwakzalvers<br />
op <strong>de</strong> markt. — Zuurstoftherapie. — Duur toiletwa<strong>te</strong>r.—<br />
Een komma <strong>te</strong> weinig. — Kruistocht <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalvers<br />
in Missouri. — Een beleef<strong>de</strong> uitnoodiging. — Juist gezien. —<br />
Groo<strong>te</strong> artikelen: Geheim- en pa<strong>te</strong>ntmid<strong>de</strong>len. — Van<br />
Tuyll's Voetwa<strong>te</strong>r. — Drei-<strong>te</strong>iliges Eisenmit<strong>te</strong>l. — Hoe ver<br />
<strong>de</strong> „reclame" gaat.<br />
Ingezon<strong>de</strong>n: Naar aanleiding van <strong>de</strong> brochure omtrent<br />
Sanguinose.<br />
JRechtszaken : Onbevoeg<strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong>.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Herhaal<strong>de</strong> waarschuwingen: Sanguinose.<br />
Gratis-Verspreiding.<br />
Het Bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong><br />
, Toornemens zjjn<strong>de</strong>, <strong>te</strong> beginnen met<br />
1901, een gewijzig<strong>de</strong> en Tolledige Gratis-verspreiding<br />
van het Maandblad in <strong>te</strong> voeren,<br />
noodigt by <strong>de</strong>zen uit:<br />
hen opgewek<strong>te</strong> hoop op genezing ij<strong>de</strong>l is geweest,<br />
dat zij het slachtoffer zijn gewor<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> gewe<strong>te</strong>nlooze<br />
speculaties van iemand, wiens eenig streven is,<br />
het lij<strong>de</strong>n van zijn me<strong>de</strong>menschen op schromelijke<br />
wijze <strong>te</strong> exploi<strong>te</strong>eren.<br />
De oor-kwakzalvers hou<strong>de</strong>n er verschillen<strong>de</strong> manieren<br />
van „werken" op na. De een beveelt een<br />
gehoor olie, <strong>de</strong> an<strong>de</strong>r dit of dat instrument aan en<br />
een <strong>de</strong>r<strong>de</strong> — en dat is <strong>te</strong>genwoordig vooral in <strong>de</strong><br />
mo<strong>de</strong> — wijst #op zijn z.g. „Instituut". Wij noemen<br />
Zoo marcheert <strong>de</strong> zaak somwijlen geruimen tijd,<br />
totdat <strong>de</strong> lij<strong>de</strong>r in <strong>de</strong> mees<strong>te</strong> gevallen <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong><br />
bemerkt, dat <strong>de</strong> beloof<strong>de</strong> en gehoop<strong>te</strong> genezing<br />
ach<strong>te</strong>rwege blijft, niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> <strong>de</strong> belangrijke<br />
som die hij heeft opgeofferd.<br />
Zoo gaat het, en het kan niet an<strong>de</strong>rs gaan. Genezing<br />
per brief is kwakzalverij. Geen serieus genees-<br />
I heer zal uit een schrif<strong>te</strong>lijke verklaring van een<br />
zieke conclu<strong>de</strong>eren tot <strong>de</strong>n aard <strong>de</strong>r ziek<strong>te</strong>, en geen<br />
geneesmid<strong>de</strong>len aanwen<strong>de</strong>n zon<strong>de</strong>r voorafgaand on<strong>de</strong>r-<br />
slechts <strong>de</strong> inrichtingen van <strong>de</strong>n beruch<strong>te</strong>n Nicholson, j zoek van <strong>de</strong>n zieke in persoon. Dat doen alleen<br />
het Instituut Drouet, het Institut National <strong>de</strong> la personen voor wie <strong>de</strong> zieke niets, het belang van hun<br />
Surdité, allen reeds vroeger in ons blad besproken, \zaak allés is. 'En dat dit bij z.g. „Institu<strong>te</strong>n" het<br />
om een voorbeeld van die „Institu<strong>te</strong>n" <strong>te</strong> geven. geval is, blijkt wel <strong>te</strong>n dui<strong>de</strong>lijks<strong>te</strong> daaruit (wij nebben<br />
In het Maandblad van Juni j.1. hebben wij die <strong>de</strong> brieven voor ons) dat voor soms <strong>de</strong> meest ver<br />
inrichtingen en haar wijze van werken in 't algemeen schillen<strong>de</strong> kwalen, dus bij geheel verschillen<strong>de</strong> bebesproken<br />
en wij brengen, in verband daarme<strong>de</strong>, : antwoording van <strong>de</strong>n vragenbrief, het antwoord van<br />
nog eens het volgen<strong>de</strong> in herinnering:<br />
<strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r vrijwel gelijklui<strong>de</strong>nd was. Maar altijd<br />
Bestuur<strong>de</strong>rs van Socië<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n, Hou<strong>de</strong>rs van Ho<strong>te</strong>ls, Restauraties,<br />
Logemen<strong>te</strong>n en Koffiehuizen, Restaura<strong>te</strong>urs van De „Institu<strong>te</strong>n" presen<strong>te</strong>eren zich aan 't publiek kwam er dit in voor : belof<strong>te</strong> van genezing bij ge-:<br />
Wachtkamers, Directies van Sioomboo<strong>te</strong>n, Besturen van door adver<strong>te</strong>nties — meestal on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> rubriek van bruik van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len van het „Instituut".<br />
Leeszalen of an<strong>de</strong>re plaatsen waar publiek bijeenkomt, speciale reclames opgenomen — waarin, on<strong>de</strong>r be Die vragenbrief dient dan ook alleen om het<br />
om, indien z(j voor hun leestafel geregeld één lof<strong>te</strong> van genezing, het adres wordt opgegeven, publiek wijs <strong>te</strong> maken, dat er in<strong>de</strong>rdaad nog een<br />
of meer exemplaren van het Maandblad gratis waar men inlichtingen kan krijgen of een courant soort van on<strong>de</strong>rzoek plaats heeft, maar, <strong>de</strong>nkt een<br />
wenschen <strong>te</strong> ontvangen, daarvan binnen één kan aanvragen, die bij lezing blijkt <strong>de</strong> won<strong>de</strong>ren <strong>de</strong>r Amerikaansch Instituut, al dien omslag hebben wij<br />
maand, met vermelding van hun dui<strong>de</strong>lijk adres, inrichting met <strong>de</strong>n noodigen ophef <strong>te</strong> vermel<strong>de</strong>n. niet eens noodig; <strong>de</strong> lichtgeloovige menig<strong>te</strong> komt<br />
kennis <strong>te</strong> geven aan <strong>de</strong>n Secretaris-Penning<br />
(Wij herinneren o.a. aan het Journal <strong>de</strong> la Surdité toch wel bij ons. Wij hebben hier -e-p 't oog <strong>de</strong><br />
mees<strong>te</strong>r <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
van het Instituut Drouet.) Een lij<strong>de</strong>r, aangelokt inrichting, waarvan wij <strong>de</strong>n naam aan het hoofd<br />
Het Bestuur'voornoemd: door <strong>de</strong> mooie adver<strong>te</strong>ntie, wil het mid<strong>de</strong>l van het van dit artikel plaats<strong>te</strong>n, en dat zich, in <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>r-<br />
J. M. VAN ELK, Voorz. „Instituut" ook nog eens probeeren, nadat hij el<strong>de</strong>rs landsche bla<strong>de</strong>n, door <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie bekend<br />
A. J. WIJNNE, Secr.-Penningm. <strong>te</strong> vergeefs hulp heeft gezocht en schrijft dus om maakt :<br />
Dr. Dalton's Anral Institu<strong>te</strong>.<br />
Weer een waarschuwing aan hardhoorigen.<br />
<strong>de</strong> noodige inlichtingen.<br />
1 „Zgt Gij Doot ? ? Alle gevallen van Doofheid of<br />
Als antwoord daarop ontvangt hij een dikwijls Hardhoorigheid zjjn nu Geneesbaar door onze nieuwe<br />
gedruk<strong>te</strong>n brief ('t gaat daar alles machinaal !) waarin uitvinding, behalve <strong>de</strong>genen welke doof geboren zijn^<br />
Dooven en hardhooren<strong>de</strong>n zjjn bijna <strong>te</strong>n allen hem hoop op genezing wordt gegeven, maar, opdat Gegons in <strong>de</strong> ooren houdt direct op. Beschrijft uw<br />
tg<strong>de</strong> door kwakzalvers tot h on prooi gekozen. En <strong>de</strong> „geneesheer" van het gesticht een goed oor<strong>de</strong>el geval ; on<strong>de</strong>rzoeking en raad vrij ; men kan zich met<br />
dat Iaat zich verklaren. Met <strong>de</strong>, aan <strong>de</strong> mees<strong>te</strong>n <strong>de</strong>zer kunne vellen, wordt <strong>de</strong> patiënt uitgenoodigd een weinig onkos<strong>te</strong>n <strong>te</strong> huis genezen. Dr. Dalton's Aural<br />
laats<strong>te</strong>n, niet <strong>te</strong> ontzeggen scherpzinnigheid, hebben z.g. vragenbrief in <strong>te</strong> vullen, waarin tal van bijzon<strong>de</strong>r Institu<strong>te</strong>, 596 La Salle Ave. Chicago JLL."<br />
zjj ingezien dat <strong>de</strong> belof<strong>te</strong> van „genezing van doofhe<strong>de</strong>n omtrent <strong>de</strong>n zieke en <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong> moe<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n Tenein<strong>de</strong> iets meer van het „Instituut" <strong>te</strong> we<strong>te</strong>n<br />
heid" tal van personen moest lokken, die ergens beantwoord. Is dit geschied — en 't blijkt, dat <strong>te</strong> komen werd aan het opgegeven adres gevraagd<br />
el<strong>de</strong>rs <strong>te</strong> vergeefs geneziDg van hun kwaal zoch<strong>te</strong>n het er niets op aankomt wat men schrijft, want wij of <strong>de</strong> metho<strong>de</strong> goed was voor een beginnen<strong>de</strong> hard<br />
en <strong>de</strong>ze niet von<strong>de</strong>n ... om <strong>de</strong> eenvondige re<strong>de</strong>n, hebben menigmaal antwoor<strong>de</strong>n gelezen, waaruit hoorigheid, die s<strong>te</strong>eds vererger<strong>de</strong> en waarvan men<br />
dat <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong> niet <strong>te</strong> genezen was.<br />
volstrekt geen ziek<strong>te</strong>beeld was <strong>te</strong> vormen — dan komt vrees<strong>de</strong>, dat zij in doofheid kon overgaan, meer<br />
Er zijn, helaas! gevallen, waarin <strong>de</strong> bes<strong>te</strong> oorheel- een brief <strong>te</strong>rug, dat <strong>de</strong> „Dok<strong>te</strong>r" <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong> heeft absoluut niet, en hierop werd een schrijven ontvankundige<br />
tot zijn patiënt moet zeggen dat hij geen herkend en dat genezing zeker is, wanneer men gen, zóó curieus, dat wij <strong>de</strong> verleiding niet kunnen<br />
verbe<strong>te</strong>ring kan aanbrengen ... en fluks staat <strong>de</strong> slechts zijn raad opvolgt en gebruik maakt van <strong>de</strong> weerstaan het in zijn geheel op <strong>te</strong> nemen :<br />
kwakzalver gereed met zjjn verlei<strong>de</strong>lijke uitnoodiging : mid<strong>de</strong>len of instrumen<strong>te</strong>n die het „Instituut" ver<br />
„In antwoord op u sehr jj ven, begeeren wjj u me<strong>de</strong> <strong>te</strong><br />
kom maar bij mij, ik zal u helpen. Is 't <strong>te</strong> verschaft, 't Is nu alleen maar noodig, dat men vooraf <strong>de</strong>el en, dat wfj voortdurend zulke gevallen on<strong>de</strong>r onze bewon<strong>de</strong>ren<br />
dat velen aan die loks<strong>te</strong>m gehoor geven? een zeker, meestal vrij hoog bedrag overzendt om met I han<strong>de</strong>ling hebben, en met zulk goed gevolg, dat wfj s<strong>te</strong>eds<br />
eene volkomene en blijven<strong>de</strong> genezing mogen bewerken.<br />
Geenszins, een drenkeling houdt zich aan een stroo- <strong>de</strong> geneesmetho<strong>de</strong>n <strong>te</strong> beginnen en als men nu maar „Die onges<strong>te</strong>ldheid is veroorzaakt door eene kou<strong>de</strong> in/t<br />
halm vast. Maar <strong>te</strong> betreuren is het zeker, omdat zorgt, getrouw op tijd bericht en vooral opnieuw hoofd; en die kou<strong>de</strong> heeft een klein kanaal verstopt, namelgk<br />
velen, die reeds ongelukkig zjjn, nog ongelukkiger geld <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n dan kan men alles gerust aan het <strong>de</strong> Eustachiusbuis, die het oor zoowel met <strong>de</strong>n neus als met<br />
<strong>de</strong> keel verbindt. De lucht moet gelegenheid hibben om<br />
wor<strong>de</strong>n gemaakt wanneer het hun blijkt, dat <strong>de</strong> bij ! „Instituut" overla<strong>te</strong>n.<br />
tot het trommelvlies door <strong>te</strong> dringen, en zulks niet alleen'
yan bui<strong>te</strong>n, maar ook van binnen door <strong>de</strong>n neus.<br />
„Tengevolge van <strong>de</strong> verstopping <strong>de</strong>r Eastachiusbuis drukt<br />
<strong>de</strong> lucht alleen van bui<strong>te</strong>n <strong>te</strong>gen het trommelvlies; er ia<br />
geene we<strong>de</strong>rkeerige drukking van binnen, en daardoor verslapt<br />
en verzwakt het trommelvlies zoozeer, dat het ein<strong>de</strong>lijk<br />
zijn dienst niet meer kan verrich<strong>te</strong>n.<br />
„Grg hebt ons niet gemeld, of <strong>de</strong> onges<strong>te</strong>ldheid gepaart<br />
in <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie noemt Dr. Dalton, zich op een<br />
dier stukken doet kennen als: Dir. Dalton. Die „Dr."<br />
is das vermoe<strong>de</strong>lijk een kunstgreep om het publiek<br />
gespuw<strong>de</strong> slijm en het watje, en o wod<strong>de</strong>r, het verbaas<strong>de</strong><br />
publiek zag op het zwar<strong>te</strong> hood<strong>de</strong>ksel liggen, roerloos, twee<br />
ma<strong>de</strong>n, die <strong>de</strong> oorzaak van <strong>de</strong>s boeren pijnen waren geweest,<br />
gaat met geraas op gegons, doch het is gewoonlgk het<br />
eval, en is zoo onaangenaam en vaak zoo pijnlijk, ontstaat<br />
f oor <strong>de</strong> drukking <strong>de</strong>r lucht van bui<strong>te</strong>naf <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> oorvliezen,<br />
die aangedaan zjjn; naar gelang van het weer is dit gegons<br />
meer of min<strong>de</strong>r lastig, aangezien <strong>de</strong> weersges<strong>te</strong>ldheid groo<strong>te</strong>n<br />
invloed op het gehoorvermogen heeft. Indien in zulke omstandighe<strong>de</strong>n<br />
een nieuwe verkoudheid mocht wor<strong>de</strong>n gevat<br />
dan zou daardoor <strong>de</strong> toestand zoozeer verergeren, dat <strong>de</strong><br />
JEustachiusbuis geheel verstopt en volslagen doofheid het<br />
gevolg wordt. A >•'<br />
„Zooals gij kunt begrepen, is het in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> plaats noodig<br />
om <strong>de</strong> oorzaak <strong>de</strong>r onges<strong>te</strong>ldheid <strong>te</strong> verwij<strong>de</strong>ren, en<br />
daarna om iets <strong>te</strong> hebben dat uitwendigen invloed op <strong>de</strong><br />
oorvliezen kan uitoefenen, opdat <strong>de</strong>ze hunne oorspronkelijke<br />
kracht <strong>te</strong>rug ontvangen.<br />
„Tenein<strong>de</strong> <strong>de</strong> oorzaak <strong>de</strong>r onges<strong>te</strong>ldheid, namelijk <strong>de</strong> verstopping<br />
<strong>de</strong>r Eübtachiusbuif, weg <strong>te</strong> nemen, hebben wij een<br />
mid<strong>de</strong>l bereid om dit kleine kanaal volkomen <strong>te</strong> reinigen.<br />
Om van <strong>de</strong> bui<strong>te</strong>nzij<strong>de</strong> genezing aan <strong>te</strong> brengen, dienen <strong>de</strong><br />
kunstmatige thermo-electric-oorvliezen, die wjj uitgevon<strong>de</strong>n<br />
en la<strong>te</strong>r verbe<strong>te</strong>rd hebben, en die bes<strong>te</strong>md zjjn om <strong>de</strong>nzelf<strong>de</strong>n<br />
dienst <strong>te</strong> doen voor het gehoor als een paar brilleglazen<br />
voor iemand met een zwak gezicht.<br />
„Deze kunstoorvliezen brengen <strong>de</strong> verzwak<strong>te</strong> natuurvliezen<br />
<strong>te</strong>rug in hunne oorspronkelijke verhouding en geelt hun vernieuw<strong>de</strong><br />
kracht en werkzaamheid.<br />
„Zeer gemakkelijk, en zon<strong>de</strong>r pgn kunnen <strong>de</strong>ze kunstmatige<br />
oorvliezen in <strong>de</strong> ooren wor<strong>de</strong>n geplaatst en dan zal zulk<br />
gegons in 't hoofd ophou<strong>de</strong>n, en het vermogen van hooren<br />
toenemen. Jg ><br />
„Ver<strong>de</strong>r moet een waschmid<strong>de</strong>l gebruikt wor<strong>de</strong>n, mid<strong>de</strong>l<br />
Ko. 184. en <strong>de</strong> kunstmatige oorvliezen daarme<strong>de</strong> bevochtigen<br />
voor zjj in <strong>de</strong> ooren geplaatst wor<strong>de</strong>n, <strong>te</strong>nein<strong>de</strong> <strong>de</strong> vorming<br />
van n'.euw oorwas <strong>te</strong> bevor<strong>de</strong>ren. In gevallen waar het<br />
.oorwas gewoonlijk niet in voldoen<strong>de</strong> ma<strong>te</strong> aanwezig is en<br />
dit veroorzaakt eene verzwakking <strong>de</strong>r natuurlijke oorvliezen.<br />
„Zooals wg reeds hebben opgemerkt, kunnen wjj verzekeren,<br />
dat mogelijk leven en geraas en geruisen in <strong>de</strong> ooren <strong>te</strong>rstond<br />
|zal ophou<strong>de</strong>n; maar . wj moe<strong>te</strong>n erkennen dat het twee of<br />
drie weken zal duren voor 't gehoor geheel hers<strong>te</strong>ld is.<br />
Evenwel <strong>de</strong> be<strong>te</strong>rschap begint <strong>te</strong>rstond, en neemt van dag<br />
| tot dag toe, totdat eene volkomene genezing is verkregen.<br />
„De prijs van al <strong>de</strong> benoodigdbe<strong>de</strong>n is 12.50 d., of in Bollandsch<br />
geld f 31.25 en op ontvangst van dit bedrag, zullen<br />
•wij <strong>te</strong>rstond <strong>de</strong> volledige uitrusting toezen<strong>de</strong>n.<br />
'„Terwijl W waarvan <strong>de</strong> man nu voorgoed verlost was.<br />
in <strong>de</strong>n waan <strong>te</strong> brengen, dat het een heusche ge- ! Het is wel eenigszins vreemd dat het publiek zich nog<br />
verbaast over die ma<strong>de</strong>n, want <strong>de</strong> <strong>de</strong>ntist herhaalt dat ex<br />
neesheer voor zich heeft.<br />
periment elke week én soms meermalen op een marktdag,<br />
Alles schon dagewesen !<br />
en het mist nooit — altijd zijn er twee ma<strong>de</strong>n, nimmer<br />
één of drie of geeneen, altijd twee. En dan zijn het nog<br />
wel ma<strong>de</strong>n, die niet <strong>de</strong> gewone vroolijkheid <strong>de</strong>zer diertjes<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
aan <strong>de</strong>n dag leggen, door zich in allerlei boch<strong>te</strong>n ta wringen,<br />
Een twee<strong>de</strong> vanBijs<strong>te</strong>rveld. Men schrijft neen, <strong>de</strong>ze ma<strong>de</strong>n liggen doodstil en gaven Za<strong>te</strong>rdag door<br />
ons uit Strijen:<br />
hunne levenloosheid aanleiding tot <strong>de</strong> opmerking van een<br />
Ams<strong>te</strong>rdamsen apotheker, die on<strong>de</strong>r het auditorium was,<br />
„Velen, hier van daan en uit <strong>de</strong>n omtrek, zoeken hulp dat een zekere hoeveelheid aluminiumpoe<strong>de</strong>r met wa<strong>te</strong>r<br />
in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> plaats bij <strong>de</strong>n baken<strong>de</strong>n VAN BIJSTERVELD uit vermengd ook van die kleine staafjes voortbracht, die zeer<br />
Rot<strong>te</strong>rdam. Sinds eenige maan<strong>de</strong>n ech<strong>te</strong>r is een an<strong>de</strong>re veel overeenkomst had<strong>de</strong>n met <strong>de</strong> twee ma<strong>de</strong>n uit <strong>de</strong> boeren-<br />
mn'nheer VAN BIJSTERVELD ("men zegt een broe<strong>de</strong>r van <strong>de</strong>n<br />
kies, die <strong>de</strong> chirurgijn-<strong>de</strong>ntist al heel spoedig van <strong>de</strong> pet<br />
had geschud. Hij had <strong>de</strong> opmerking van <strong>de</strong>n apotheker<br />
beken<strong>de</strong>n), in vereeniging met een vroegeren hulppre niet gehoord, evenmin als <strong>de</strong> talrijke koopers, die zoo'n »a<br />
diker <strong>te</strong> Barendrecht opgetre<strong>de</strong>n, die met <strong>de</strong>n toes<strong>te</strong>l won<strong>de</strong>rpakket, zooals <strong>de</strong> <strong>de</strong>ntist het noem<strong>de</strong>, gretig voor<br />
van DE ALIMONDA werkt. Eenige dagen per week houdt 25 cents koch<strong>te</strong>n.<br />
hij zitting in <strong>de</strong> gemeen<strong>te</strong> Maasdam en verheugt zich<br />
daar in een drukke praktijk.<br />
Zuurstof therapie. „Dr. WOLLERMANN (Hanover)<br />
Enkele maan<strong>de</strong>n gele<strong>de</strong>n bezocht hij verschillen<strong>de</strong> plaat beschrijft in <strong>de</strong> Deutsche med. Wochensch. no. 35 een<br />
sen in <strong>de</strong> Hoeksche Waard en tracht<strong>te</strong> door huisbezoek<br />
staaltje van kwakzalverij in het groot, die merkwaardig<br />
<strong>de</strong> menschen on<strong>de</strong>r zijn behan<strong>de</strong>ling <strong>te</strong> krijgen, wat hem<br />
is, doordat een bankier, een arts en een scheikundige<br />
ook somwijlen geluk<strong>te</strong>. Hier, in Strijen, is toen proces<br />
tot haar welslagen hun verschillen<strong>de</strong> talen<strong>te</strong>n <strong>te</strong>n bes<strong>te</strong><br />
verbaal <strong>te</strong>gen hem opgemaakt en <strong>de</strong> zaak is ook voor<br />
hebben gegeven. In Berlijn, Leipzigerstr. 26, en in een<br />
geweest bij het kantongerecht <strong>te</strong> Oud Beijerland; <strong>de</strong> aantal an<strong>de</strong>re s<strong>te</strong><strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n „Heilinstitu<strong>te</strong>" <strong>de</strong>r Vitafer-<br />
uitslag is mij ech<strong>te</strong>r niet bekend.''<br />
qesellschaft opgericht, en aaoplakbillet<strong>te</strong>n verkondigen<br />
Bedoel<strong>de</strong> VAN BIJSTERVELD (Antonius Wilhelmus) is aan het ia onze dagen zoo ontwikkel<strong>de</strong> publiek, dat <strong>de</strong><br />
op 8 Augustus j.1. door <strong>de</strong>n kantonrech<strong>te</strong>r veroor<strong>de</strong>eld scheikun<strong>de</strong> er in geslaagd is, een stof <strong>te</strong> berei<strong>de</strong>n,<br />
tot een boe<strong>te</strong> van veertig gul<strong>de</strong>n, subs. 20 dagen hech waarin <strong>de</strong> zoo onontbeerlijke zuurstof op onscha<strong>de</strong>lijke<br />
<strong>te</strong>nis, <strong>te</strong>r zake van het nidt toegela<strong>te</strong>n zijn<strong>de</strong> tot <strong>de</strong> wjjze voor onze gezondheid werkzaam kan zgn, n.1.<br />
uitoefening van een beroep, waartoe <strong>de</strong> wet eene toe magnesiumsuperoxy<strong>de</strong>, en dat door het gebruik van die<br />
lating vor<strong>de</strong>rt, bui<strong>te</strong>n noodzaak dat beroep uitoefenen. stof alle ziek<strong>te</strong>n, maar voornamelijk <strong>de</strong> zoogenaam<strong>de</strong><br />
De beklaag<strong>de</strong> was <strong>te</strong>r <strong>te</strong>rechtzitting aanwezig bij <strong>de</strong> ongeneeslijke, zooals diabe<strong>te</strong>s, tuberculose , lupes enz.<br />
behan<strong>de</strong>ling <strong>de</strong>r zaak en is van bovengenoemd vonnis kunnen genezen. Het publiek wordt aangera<strong>de</strong>n, toch<br />
niet in hooger beroep gekomen.<br />
vooral <strong>de</strong> urine met blauw-\&kmoespapier <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rzoeken.<br />
Wordt dit rood, dan is men ziek en heeft men „ Vitafer\<br />
Vier kwakzalvers op <strong>de</strong> markt. Men noodig. Overbodig <strong>te</strong> vermel<strong>de</strong>n, dat Vitafer niet eens<br />
schrijft uit Utrecht aan <strong>de</strong> N. Rott. Ct.:<br />
Ondanks <strong>de</strong>n strijd <strong>te</strong>gen kwakzalverij, die in <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> magnesiumsuperoxy<strong>de</strong> bevat, maar uit bicarb, sodae en a<br />
jaren heftiger dan ooit door <strong>de</strong> mannen <strong>de</strong>r we<strong>te</strong>nschap ge magnesia us ta (dubbelkoolzure soda en gebran<strong>de</strong> magnesia)<br />
voerd wordt, wordt dat bedrjjf toch nog maar s<strong>te</strong>eds onge bestaat."* ;<br />
<strong>de</strong>erd en openlyk uitgeoefend en vindt in al zijne takken<br />
s<strong>te</strong>eds vele slachtoffers.<br />
Aldus bericht het Tijdsch. v. Geneeskun<strong>de</strong>. Voor onze<br />
Ö' zon<strong>de</strong>r eenige verhooging <strong>de</strong>r kos<strong>te</strong>n, <strong>de</strong> meest<br />
Op een enkelen marktdag, zooals gis<strong>te</strong>ren, vond men hier lezers willen wjj er nog bijvoegen, dat elke normale<br />
zorgvuldige behan<strong>de</strong>ling bïloven, hopen wij <strong>te</strong>vens, na eene<br />
<strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> weldoeners <strong>de</strong>r menschbeid : 1°. het ou<strong>de</strong>, wel urine, in verschen toestand, oJaww-lakmoespapier rood<br />
gelukkige genezing, door u aan an<strong>de</strong>ren <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n aanbevolen.<br />
gedane heertje, dat 'zgn hoor<strong>de</strong>rs verzekert niet voor zijn kleurt, zoodat ie<strong>de</strong>r gezond mensch door <strong>de</strong>ze raadgeving<br />
Hoogach<strong>te</strong>nd, U dv.<br />
belang, maar voor hun belang daar op <strong>de</strong> markt <strong>te</strong> staan,<br />
om hun <strong>de</strong> geneeskrachtige olie <strong>te</strong> verkoopen, waardoor in <strong>de</strong>n waan wordt gebracht, dat hg ziek is. Kan 't erger?<br />
The In<strong>te</strong>rnational Aural Clinic". h'(jzelf in<strong>de</strong>rtijd genezen is van <strong>de</strong> <strong>te</strong>ring in <strong>de</strong>n hoogs<strong>te</strong>n<br />
Ziezoo, <strong>de</strong>ze vriend is <strong>te</strong>rstond met zgn oor<strong>de</strong>el graad en nu een piar longen heeft als een locomotief. Maar V<br />
D u u r T o i 1 e t w a t e r. Kort gele<strong>de</strong>n werd <strong>te</strong><br />
gereed; na<strong>de</strong>re inlichtingen zijn onnoodig en, „vol-<br />
je moet het onafgebroken gebruiken, assidu, zooals <strong>de</strong><br />
Franschman zeit, eiken dag een eierlepel, voor kin<strong>de</strong>ren met Parijs door <strong>de</strong> uitvoer<strong>de</strong>rs van het <strong>te</strong>stament van mevrouw<br />
komene en blijven<strong>de</strong> genezing" van „zulke gevallen" een klein klontje suiker, en na drie maan<strong>de</strong>n zullen moe<strong>de</strong>r Charcot, <strong>de</strong> weduwe van <strong>de</strong>n beroem<strong>de</strong>n dok<strong>te</strong>r, een<br />
(van welke?) wor<strong>de</strong>n verzekerd. Nog meer, <strong>de</strong> har<strong>te</strong>n weer juichen en va<strong>de</strong>rhar<strong>te</strong>n weer opspringen van merkwaardige eigendom verkocht.<br />
blijdschap, dat zjj hunne gelief<strong>de</strong> kin<strong>de</strong>ren gered hebben<br />
meest zorgvuldige behan<strong>de</strong>ling werd „zon<strong>de</strong>r eenige uit <strong>de</strong> klauwen <strong>de</strong>s doods, voor hier en voor namaals, voor<br />
Het betrof het uitslui<strong>te</strong>nd recht om zeker toiletwa<strong>te</strong>r,<br />
verhooging <strong>de</strong>r kos<strong>te</strong>n" beloofd door iemand , die het tij<strong>de</strong>ljjke en voor het eeuwige, zoo'n fleschje kost maar dat bekend staat on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n naam Eau <strong>de</strong> Bodot, <strong>te</strong> be<br />
tien cents en ik kom hier al vier jaar en ik durf ie<strong>de</strong>reen rei<strong>de</strong>n. Dit reeht werd verkocht voor niet min<strong>de</strong>r dan<br />
mijlen ver van <strong>de</strong>n patiënt verwij<strong>de</strong>rd is.<br />
gerust on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> oogen <strong>te</strong> kjjken".<br />
605,879 francs, waarvan mevrouw Wal<strong>de</strong>ck-Rousseau,<br />
Maar wat baboe ven wij meer woor<strong>de</strong>n aan dien<br />
2°. 'Jaap uit Ams<strong>te</strong>rdam, die „<strong>de</strong> galan<strong>te</strong>riën verla<strong>te</strong>n <strong>de</strong> echtgenoo<strong>te</strong> van <strong>de</strong>n minis<strong>te</strong>r-presi<strong>de</strong>nt, als me<strong>de</strong>-<br />
brief <strong>te</strong> verkwis<strong>te</strong>n ? Voor zóó lichtgeloovig hou<strong>de</strong>n heeft voor migrainestiftjes", en een bleen dienstmeisje, „dat erfgename een <strong>de</strong>r<strong>de</strong> <strong>de</strong>el krijgt.<br />
wij onze landgenoo<strong>te</strong>n niet, dan dat zij zelve niet het toch eens probeeren wil, ze heeft er nu al zooveel aan<br />
gedaan" vrien<strong>de</strong>lijk toespreekt met <strong>de</strong> woor<strong>de</strong>n : „meid, meid,<br />
zullen inzien dat <strong>de</strong> gebeele inhoud van het schrijven waarom ben je niet eer<strong>de</strong>r bij injj gekomen? Jongen, jongen, Een komma <strong>te</strong> weinig. Een Amerikaansch<br />
(om niet eens <strong>te</strong> spreken van <strong>de</strong>n onzin, die er, meid wat mot jij een pijn hebben uitgestaan! Om met je koopman in pa<strong>te</strong>nt-geneesmid<strong>de</strong>len heeft een vor<strong>de</strong>ring<br />
|. quasi als we<strong>te</strong>nschappelijk betoog, in verkondigd<br />
kop <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>n muur <strong>te</strong> loopen, nietwaar? Ja, dat kennen<br />
wjj. Ju ma,' het wel tweern ia! daags doen hoor en goed<br />
inges<strong>te</strong>ld <strong>te</strong>gen <strong>de</strong>n eigenaar van een blad wegens het<br />
wordt) een aanklacht is <strong>te</strong>gen bet Instituut; dat hij hard drukken. Niet leggen alikruuken, maar s<strong>te</strong>vig over je wegla<strong>te</strong>n van een komma. In een getuigschrift over<br />
in alle opzich<strong>te</strong>n het bewijs levert, dat bet <strong>de</strong>n voorhoofd wrijven."<br />
een geneesmid<strong>de</strong>l was <strong>de</strong> komma weggela<strong>te</strong>n, waardoor<br />
schrijver niet <strong>te</strong> doen is om <strong>de</strong>n lij<strong>de</strong>r <strong>te</strong> helpen<br />
3°. Jacob Hollan<strong>de</strong>r, gebreve<strong>te</strong>erd pedicuur, met zgn lik- <strong>de</strong> zin zeer gewijzigd werd. Zooals hij gedrukt werd gl<br />
doornzalf, waarme<strong>de</strong> hij zon<strong>de</strong>r instrument, doch alleen met luid<strong>de</strong> <strong>de</strong> zin: „Ik ben thans hers<strong>te</strong>ld, nadat ik <strong>de</strong>n<br />
.maar om voor<strong>de</strong>el aan zij a z.g. Instituut, alias zich vinger en duim, likdoorns uit boerenvoe<strong>te</strong>n verwg<strong>de</strong>rt „met<br />
zei ven, <strong>te</strong> bezorgen. De gewone manier van kwak wor<strong>te</strong>l en tak" en <strong>de</strong>ze aan <strong>de</strong> verbaas<strong>de</strong> menig<strong>te</strong> vertoont<br />
dood nabij was <strong>te</strong>ngevolge van het innemen van vijf<br />
op <strong>de</strong> pet van <strong>de</strong>n patiënt.<br />
flesschen van uw geneesmid<strong>de</strong>l/' De komma had 'moezalvers,<br />
die per brief genezing beloven ! Maar wij 4°. Marcus Hollan<strong>de</strong>r, gediplomeerd chirurgijn-<strong>de</strong>ntist, <strong>te</strong>n staan tusschen „was" en „<strong>te</strong>n".<br />
hebben nog een an<strong>de</strong>r bewijs voor onze bewering, die zyn poe<strong>de</strong>r ain <strong>de</strong>n man brengt „dat heil brengt bjj<br />
dat wij hier met een kwakzalver <strong>te</strong> doen hebben. twee-en-twintig maleuren of ziek<strong>te</strong>n van tan<strong>de</strong>n, kiezen en<br />
i kakemen<strong>te</strong>n en dat vooral heilzaam is by het tan<strong>de</strong>n krg- Kruistocht <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalvers in<br />
Een werkman, die voor 10 jaren potdo)t werd, j gen van kin<strong>de</strong>rtjes, die lieve stumpertjes, die daardoor meer Missouri. Dr. S. C. JAMES heeft, naar aanleiding van'<br />
vermoe<strong>de</strong>lijk door een aandoening van het labyrinth lg<strong>de</strong>n, dan wij volwassen menschen kunnen begrijpen en die een besluit, genomen in <strong>de</strong>n gezonheidsraad van Kansas,<br />
ons al zoo dankbaar aankijken als wjj met een veer of een<br />
en die door verschillen<strong>de</strong> oorheelkundigen zon<strong>de</strong>r penseel dit poeier langs hun kleine kokerneutjes etrjjken".<br />
een kruistocht <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalvers on<strong>de</strong>rnomen. Hg<br />
succes behan<strong>de</strong>ld was, wend<strong>de</strong> zich ook tot het En om het bewijs <strong>te</strong> leveren van <strong>de</strong> volmaaktheid van zjjn beschouwt zijn <strong>te</strong>genwoordig optre<strong>de</strong>n slechts als een<br />
Amerikaansche Instituut met vermelding van zgn<br />
poe<strong>de</strong>r, vraagt <strong>de</strong> <strong>de</strong>ntist of er ook „iemand om hem heen begin van <strong>de</strong>n strijd, die in 't vervolg in verschillen<strong>de</strong><br />
staat" die behept is met een <strong>de</strong>r twee-en-twintig maleuren sta<strong>te</strong>n gevoerd zal wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> z.g. „doctoren'', die<br />
kwaal. En wat gebeur<strong>de</strong>?<br />
of ziek<strong>te</strong>n aan mond, of tand, of kies, of kakement ; dien<br />
v<br />
De man kreeg woor<strong>de</strong>lijk <strong>de</strong>nzelf<strong>de</strong>n brief, dien zou hg in het openbaar in twee minu<strong>te</strong>n akkoereeren ! Za<strong>te</strong>r <strong>de</strong> praktijk uitoefenen zon<strong>de</strong>r daartoe bevoegd <strong>te</strong> zgn.<br />
dag kwam er een boer die beweer<strong>de</strong> een holle kies <strong>te</strong> In Kansas alleen zijn er meer dan vgftig van <strong>de</strong>rgelijke<br />
wij hierboven afdruk<strong>te</strong>n, tot antwoord. De beginnen<strong>de</strong> hebben. De chirurgijn-<strong>de</strong>ntist <strong>de</strong>ed hem <strong>de</strong> gebruikelijke onbevoeg<strong>de</strong>n.<br />
hardhoorigheid en <strong>de</strong> doofheid geduren<strong>de</strong> tien jaren vragen, of hg gskoud en kokend wa<strong>te</strong>r aan die holle kies<br />
kon velen en of hg er me<strong>de</strong> op een stuk ijzer kon bij<strong>te</strong>n, Het zal een werk zijn in Amerika dien Augias-stal<br />
had<strong>de</strong>n <strong>de</strong>rhalve <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> oorzaak en moes<strong>te</strong>n op welke alle door <strong>de</strong>n boer met een hoofdschud<strong>de</strong>n beant <strong>te</strong> reinigen.<br />
<strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> wijze wor<strong>de</strong>n behan<strong>de</strong>ld. Wil men een meer woord. Zelfs toen <strong>de</strong> <strong>de</strong>ntist hem vroeg of hg hem zgn<br />
afdoend bewijs, dat men zich in dit „Instituut" niet<br />
chris<strong>te</strong>lijk eerewoord er op gaf dat by hem een gemeenen<br />
jood zou schel<strong>de</strong>n, indien hg over twee minu<strong>te</strong>n nog geen<br />
Hoe beleefd! Wij kregen inzage van <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong><br />
het minst om <strong>de</strong>n lg<strong>de</strong>r of zgn lij<strong>de</strong>n bekommert? ijskoud of kokend wa<strong>te</strong>r bg zijne kies kon velen en er niet nitnoodigingskaart :<br />
Is, na het bovenvermel<strong>de</strong>, nog een waarschuwing me<strong>de</strong> kon bij<strong>te</strong>n op een stuk ijzer als een paard op zijn .Exposition Universelle <strong>de</strong> 1900. Institut National <strong>de</strong><br />
bit, zelfs toen schud<strong>de</strong> <strong>de</strong> boer nog ontkennend met het<br />
noodig <strong>te</strong>gen Dr. Dalton's Aural Institu<strong>te</strong>?<br />
la Surdité 7, Rue <strong>de</strong> Londres, Paris.<br />
hoofd. De <strong>de</strong>ntist nam een stukje wat<strong>te</strong>n en liet dit door<br />
' Naschrift.<br />
<strong>de</strong>n boer zelf in het wa<strong>te</strong>r bevochtigen, opdat <strong>de</strong> toeschou Le Direc<strong>te</strong>ur <strong>de</strong> l'Institut National <strong>de</strong> la Surdité a<br />
wers kon<strong>de</strong>n zien dat alles eerlijk in zijn werk ging. Daarop, l'honneur <strong>de</strong> vous informer que vous trouverez au Champ<br />
Nadat het bovenstaan<strong>de</strong> gezet was ontvingen wij <strong>de</strong> mouwen van zijn jas omhoog strijken<strong>de</strong>, wen<strong>te</strong>l<strong>de</strong> hij <strong>de</strong> Mars (Groupe 3-Classe 16) l'exposition <strong>de</strong> PAudiphone<br />
• nog eenige gedruk<strong>te</strong> stukken <strong>te</strong>r aanbeveling van dat stukje nat<strong>te</strong> wat<strong>te</strong>n door zijn poe<strong>de</strong>r, stak dit daarna<br />
<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len van het „Instituut". Wij ach<strong>te</strong>n het<br />
in <strong>de</strong>n mond van <strong>de</strong>n boer, dien <strong>de</strong>ze geslo<strong>te</strong>n moest hou<strong>de</strong>n<br />
invisible Bernard.<br />
en ging zelf inmid<strong>de</strong>ls voort met re<strong>de</strong>neeren. Na eenige Le Doc<strong>te</strong>ur-Chef <strong>de</strong> notre Etablissement médical vous<br />
niet noodig <strong>de</strong>n inhoud daarvan <strong>te</strong> vermel<strong>de</strong>n , of minu<strong>te</strong>n nam hij <strong>de</strong>n boer <strong>de</strong> pet van het hoofd — 't is recevra volontiers pendant la durée <strong>de</strong> l'Exposition 4e<br />
schoon <strong>de</strong>ze, zoo noodig, er nog toe bijdraagt om zon<strong>de</strong> van zoo'n mooie pet, merk<strong>te</strong> een burgerjuffrouw op — neuf heures a- 'midi (sauf les Dimanches et Fê<strong>te</strong>s) afin <strong>de</strong><br />
en liet hem daarop <strong>de</strong>n inhoud van zijn mond uitspuwen.<br />
ons oor<strong>de</strong>el, hierboven vermeld, <strong>te</strong> vers<strong>te</strong>rken. Wij Toen, met een rijksdaal<strong>de</strong>r, verwij<strong>de</strong>r<strong>de</strong> <strong>de</strong> <strong>de</strong>ntist <strong>de</strong> uit vous donner gracieusement sa consultation."<br />
willen er slechts op wijzen dat <strong>de</strong> persoon, die zich<br />
Ü3
•Juist gezien! Étant donné un petit flacon <strong>de</strong><br />
<strong>de</strong>ux sous et quelques gout<strong>te</strong>s <strong>de</strong> n' impor<strong>te</strong> quoi, je<br />
' me charge — non pas <strong>de</strong> les guérir — mais <strong>de</strong> leur<br />
en flanquer pour leurs trois francs cinquan<strong>te</strong>.<br />
O puissance <strong>de</strong> 1' étiquet<strong>te</strong> 1<br />
(Petit Journal).<br />
Geheim- en pa<strong>te</strong>ntmid<strong>de</strong>len.<br />
Prof. R. ROBERT'S Arzneiverordnungslehre für<br />
Studieren<strong>de</strong> und Aerz<strong>te</strong>, 3e Aufl. 1900 , bevat op<br />
pag.*59 het on<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong>:<br />
„Prijs ver hooging van een recept, boven <strong>de</strong>n mid<strong>de</strong>lmatigen<br />
prijs, kan o.m. door <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> omstandighe<strong>de</strong>n<br />
wor<strong>de</strong>n veroorzaakt:<br />
^Geheimmid<strong>de</strong>len, die s<strong>te</strong>eds veel meer kos<strong>te</strong>n dan<br />
zij waard zijn, moet <strong>de</strong> geneesheer niet voorschrijven,<br />
en ook <strong>de</strong> fatsoenlijke apotheker moet zich zoo<br />
weinig mogelijk daarmee ophou<strong>de</strong>n. Desniet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong><br />
moet <strong>de</strong> geneesheer <strong>de</strong> officieele me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen<br />
van on<strong>de</strong>rzoekingen van <strong>de</strong>rgelijke „mo<strong>de</strong>artikels"<br />
reeds daarom lezen, om in staat <strong>te</strong> zijn,<br />
ingeval <strong>de</strong>ze vergif<strong>te</strong>n bevat<strong>te</strong>n, het publiek daar<strong>te</strong>gen<br />
<strong>te</strong> waarschuwen. Geheimmid<strong>de</strong>len <strong>te</strong> berei<strong>de</strong>n,<br />
of daarvoor schrif<strong>te</strong>lijk of woor<strong>de</strong>lijk reclame <strong>te</strong><br />
maken, berokkent <strong>de</strong>n geneesheer <strong>de</strong> verachting van<br />
zijne collega's en <strong>de</strong> uitsluiting uit <strong>de</strong> geneeskundige<br />
vereenigingen. In Rusland moet ie<strong>de</strong>r Doctor in <strong>de</strong><br />
geneeskun<strong>de</strong> een eed afleggen, dat hij zich niet met<br />
geheimmid<strong>de</strong>len zal bemoeien.<br />
Gepa<strong>te</strong>n<strong>te</strong>er<strong>de</strong>-mid<strong>de</strong>len, als Ichtyol-praepara<strong>te</strong>n,<br />
Sozojodal-zou<strong>te</strong>D, Lanoline enz., zijn natuurlijk duur<strong>de</strong>r<br />
dan die geneesmid<strong>de</strong>len, die niet door een pa<strong>te</strong>nt<br />
wor<strong>de</strong>n beschermd, omdat bij hunne bereiding <strong>de</strong><br />
concurrentie is bui<strong>te</strong>ngeslo<strong>te</strong>n. Evenwel zou het<br />
niet goed gezien zijn <strong>de</strong>ze mid<strong>de</strong>len in Duitschland<br />
bui<strong>te</strong>n geneeskundig gebruik <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen; men legge<br />
zich ech<strong>te</strong>r s<strong>te</strong>eds, vóór het voorschrijven, do vraag<br />
voor of het, met het oog op het ziek<strong>te</strong>geval, niet<br />
mogelijk is het pa<strong>te</strong>ntmid<strong>de</strong>j door een an<strong>de</strong>r, goedkooper<br />
<strong>te</strong> vervangen. De Engelsche en Amerikaansche<br />
pa<strong>te</strong>ntmid<strong>de</strong>len zijn met <strong>de</strong> Duitsche niet <strong>te</strong> vergelijken<br />
en <strong>te</strong>n <strong>de</strong>ele zeer af <strong>te</strong> keuren. Dit ligt<br />
daaraan dat het Duitsche „Pa<strong>te</strong>ntambt" werkzaam<br />
is in het belang van het publiek en slechts werkelgke<br />
uitvindingen beschermt, <strong>te</strong>rwijl het Engelsche er<br />
alleen op uit is <strong>de</strong>n Staat inkoms<strong>te</strong>n <strong>te</strong> verschaffen<br />
en daarom al 't mogelijke pa<strong>te</strong>n<strong>te</strong>ert. Zoo beza<strong>te</strong>n<br />
b.v. nog in <strong>de</strong>n lauts<strong>te</strong>n tijd bijna <strong>de</strong>rtig duizend<br />
personen in Eügeland het recht, Pa<strong>te</strong>nt-medicijnen<br />
<strong>te</strong> berei<strong>de</strong>n en <strong>te</strong> verkoopen, <strong>te</strong>rwijl bij ons (in<br />
Duitschland) daarvan zeker 29.000 door het „Pa<strong>te</strong>ntambt"<br />
zou<strong>de</strong>n zijn afgewezen. De in Engeland en<br />
Amerika aangerich<strong>te</strong> scha<strong>de</strong> door dusdanige pa<strong>te</strong>ntmid<strong>de</strong>len,<br />
die dikwijls gevaarlijke stoffen bevat<strong>te</strong>n,<br />
is sinds jaren zeer groot".<br />
»<br />
Wij zijn het geheel eens met 7 t geen Prof. KOBERT<br />
over <strong>de</strong> Engelsche pa<strong>te</strong>nt-geneesmid<strong>de</strong>len schrijft en<br />
geven ook groo<strong>te</strong>n<strong>de</strong>els toe wat hij over <strong>de</strong> Duitsche<br />
gepa<strong>te</strong>n<strong>te</strong>er<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len me<strong>de</strong><strong>de</strong>elt. Daaron<strong>de</strong>r zijn<br />
vele, die men thans niet gaarne als medicament<br />
zou willen missen. Evenwel moe<strong>te</strong>n wij op een<br />
euvel wijzen, (wij <strong>de</strong><strong>de</strong>n het reeds eenige malen)<br />
dat verschillen<strong>de</strong> van die mid<strong>de</strong>len aankleeft. Het<br />
getal gepa<strong>te</strong>n<strong>te</strong>er<strong>de</strong> Duitsche mid<strong>de</strong>len vermeer<strong>de</strong>rt<br />
met <strong>de</strong>n. dag en daaron<strong>de</strong>r zijn sommigen, die zeker<br />
als „ mo<strong>de</strong>-artikelen" mogen wor<strong>de</strong>n beschouwd en<br />
wier bestaan zeer kortstondig is, omdat zij niet aan<br />
<strong>de</strong> opgewek<strong>te</strong> verwachtingen voldoen.<br />
Ie<strong>de</strong>r „Farbe-fabrik", ie<strong>de</strong>re chemische fabriek<br />
brengt onophou<strong>de</strong>lijk nieuwe gepa<strong>te</strong>n<strong>te</strong>er<strong>de</strong> fabrika<strong>te</strong>n<br />
in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l en — won<strong>de</strong>rlijk genoeg — s<strong>te</strong>eds<br />
staat er een groot aantal geneesheeren, vooral<br />
„Privat-doeen<strong>te</strong>n", gereed, die met het mid<strong>de</strong>l, in<br />
betrekkelijk kor<strong>te</strong>n tijd, gunstige ervaringen hebben<br />
opgedaan en het <strong>de</strong>rhalve als iets, al 't vroegere<br />
overtreffen<strong>de</strong>, aanbevelen. Wel is waar, zijn er<br />
gevallen genoeg bekend, waarbij <strong>de</strong> beweringen van<br />
die geneesheeren door an<strong>de</strong>re proefnemers wor<strong>de</strong>n<br />
gelogenstraft, maar die laat men links liggen.<br />
Daaren<strong>te</strong>gen wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong> gunstige vroegere verklaringen<br />
door <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n op een wijze geëxploi<strong>te</strong>erd,<br />
wordt er, door brochures en strooibiljet<strong>te</strong>n,<br />
•een reclame gemaakt, die in bijna geen opzicht<br />
afwijkt van <strong>de</strong> metho<strong>de</strong>, die gebruikt wordt om<br />
kwakzalversmid<strong>de</strong>len ingang <strong>te</strong> doen vin<strong>de</strong>n. Wij<br />
hebben dit o.a. voor Somatose, Haematogeen (Hommel)<br />
en Ferratine, in het Maandblad van Februari 1899,<br />
dui<strong>de</strong>lijk gemaakt en kunnen nog voorbeel<strong>de</strong>n <strong>te</strong> over<br />
aanbrengen.<br />
Voor het crediet van <strong>de</strong> werkelijk goe<strong>de</strong> gepa<strong>te</strong>n<strong>te</strong>er<strong>de</strong><br />
geneesmid<strong>de</strong>len ware het zeer gewenscht, dat<br />
van Hooger-hand aan <strong>de</strong>ze schan<strong>de</strong>lijke metho<strong>de</strong><br />
van reclame-maken paal en perk wer<strong>de</strong> ges<strong>te</strong>ld!<br />
Van TuylPs Voetwa<strong>te</strong>r.<br />
De beken<strong>de</strong> leverancier van kwakzalversmid<strong>de</strong>len<br />
in <strong>de</strong> Paleisstraat <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, A. VÂN TÜYLL, is<br />
niet alleen <strong>de</strong>pôt-hou<strong>de</strong>r, maar treedt ook nu en dan<br />
als fabrikant van <strong>de</strong>rgelijke mid<strong>de</strong>ltjes op. Als een<br />
dusdanig eigen fabrikaat hebben wij <strong>de</strong> vloeistof<br />
<strong>te</strong> beschouwen, die „als speciaal mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>r genezing<br />
van voetzweet en vochtige han<strong>de</strong>n" wordt aanbevolen.<br />
VAN TÜYLL verklaart n.1. daaromtrent:<br />
„Het is <strong>de</strong>n on<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong> gelukt een mid<strong>de</strong>l<br />
<strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n dat bij een zeer eenvoudige toepassing<br />
<strong>de</strong>ze. hin<strong>de</strong>rlijke, onaangename en ongezon<strong>de</strong> toestand<br />
aan voe<strong>te</strong>n en han<strong>de</strong>n geneest zon<strong>de</strong>r eenige scha<strong>de</strong><br />
aan <strong>de</strong> hufd of goe<strong>de</strong>ren <strong>te</strong> veroorzaken".<br />
Nu, alle respect voor <strong>de</strong> medische kennis van <strong>de</strong>n<br />
fabrikant, <strong>te</strong> meer daar hij zijn mid<strong>de</strong>l „het eenige<br />
mid<strong>de</strong>l" noemt, dat <strong>de</strong> bedoel<strong>de</strong> kwaal geneest. Of<br />
<strong>de</strong> geneeskundigen er ook zoo over <strong>de</strong>nken ?<br />
Otn het hun gemakkelijk <strong>te</strong> maken een oor<strong>de</strong>el<br />
<strong>te</strong> vellen, geven wij hier <strong>de</strong> bestand<strong>de</strong>elen op, waaruit<br />
<strong>de</strong> vloeistof bestaat, zooals het scheikundig on<strong>de</strong>rzoek<br />
van <strong>de</strong>n heer A. J. WIJNNE <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg<br />
heeft uitgemaakt. Het is een oplossing van zwavelzuur<br />
zink (Sulfas ztncicus), vermengd met laven<strong>de</strong>lolie,<br />
en wel een zeer s<strong>te</strong>rke oplossing, die ongeveer 30°/o<br />
zwavelzuur zink bevat.<br />
Wij twijfelen geen oogenblik, of <strong>de</strong> <strong>de</strong>skundigen<br />
zullen, na kennisneming van <strong>de</strong>ze analyse, <strong>de</strong> uitvinding^)<br />
van VAN TUYLL niet als zoo'n groot geluk<br />
beschouwen en zeker geen druk gebruik la<strong>te</strong>n maken<br />
van dit „eenige mid<strong>de</strong>l", daar zij veel be<strong>te</strong>re <strong>te</strong>r<br />
hunner beschikking hebben. Zeker, oplossingen Tan<br />
metaalzou<strong>te</strong>n die op <strong>de</strong> huid een samentrekken<strong>de</strong><br />
werking uitoefenen (en daartoe behoort ook zwavelzuur<br />
zink) zijn reeds vroeger aanbevolen en aangewend<br />
by voetzweet en <strong>de</strong>rgelijke kwalen, maar het<br />
succes was alles behalve schit<strong>te</strong>rend. En dat zal I<br />
ook 't lot van het „eenige mid<strong>de</strong>l" zijn.<br />
Wjj hebben nog één aanmerking op <strong>de</strong> verklaring<br />
van v. T. dat het mid<strong>de</strong>l „geneest zon<strong>de</strong>r eenige<br />
scha<strong>de</strong> aan <strong>de</strong> huid of goe<strong>de</strong>ren <strong>te</strong> veroorzaken".<br />
Wij geven toe dat, wanneer <strong>de</strong> huid gaaf is, het<br />
gevaar niet groot zal zijn, maar wat zal er gebeuren<br />
wanneer — wat bij zweetvoe<strong>te</strong>n dikwijls voorkomt —<br />
er open plekken in <strong>de</strong> huid ontstaan en <strong>de</strong> oplossing<br />
van 30°/o zwavelzuur zink op die wijze in 't lichaam<br />
komt? Zou dit ook zon<strong>de</strong>r eenige scha<strong>de</strong> kunnen<br />
geschie<strong>de</strong>n? Wij zijn er niet zoo zeker van.<br />
Drei-<strong>te</strong>iliges Eisenmit<strong>te</strong>l.<br />
Slechts zel<strong>de</strong>n behan<strong>de</strong>len wij mid<strong>de</strong>len, waarvoor<br />
in ons land geen reclame wordt gemaakt. Dat wij<br />
ditmaal een uitzon<strong>de</strong>ring op <strong>de</strong>zen regel maken vindt<br />
zijn oorzaak in 't volgen<strong>de</strong>. Een dienstmeisje, dat<br />
aan een maagkwaal lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> was, had, op aanra<strong>de</strong>n<br />
van kennissen, een mid<strong>de</strong>l uit Duitschland la<strong>te</strong>n<br />
komen ; toen zij ech<strong>te</strong>r, bij het gebruik, eer erger<br />
dan be<strong>te</strong>r werd, wend<strong>de</strong> zij zich tot ons lid Mevrouw<br />
ALBLAS — SORBER, apotheker <strong>te</strong> Utrecht, met het verzoek<br />
<strong>de</strong> medicijnen voor haar <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rzoeken. Aan<br />
dit verzoek werd voldaan en Mevrouw ALBLAS—SORBER<br />
had <strong>de</strong> welwillendheid ons met het resultaat van dit<br />
on<strong>de</strong>rzoek in kennis <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen.<br />
Ter waarschuwing voor an<strong>de</strong>ren, die ook op aanra<strong>de</strong>n<br />
van kennissen hulp el<strong>de</strong>rs moch<strong>te</strong>n willen<br />
zoeken, <strong>de</strong>elen wij dit resultaat hier me<strong>de</strong> :<br />
Het 3-<strong>te</strong>iliges Eisenmit<strong>te</strong>l bestaat, zooals <strong>de</strong> naam<br />
reeds aangeeft, uit drie verschillen<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len, n.l.<br />
I Mixtur, II Pillen en III Pulver.<br />
De Mixtur bestaat uit een wa<strong>te</strong>rig aftreksel van<br />
kina-bast, vermengd met Malaga wijn ; van ijzer was<br />
geen spoor <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n.<br />
De Pillen zijn niets an<strong>de</strong>rs dan BlaudipiUen, doch,<br />
even als <strong>de</strong> Pinkpillen, zeer hard en ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong>lijk<br />
ontleed.<br />
: ^7<br />
Het Pulver 1 .bestaat uit dubbel koolzure soda (z.g.<br />
zuiveringzout), gearomatiseerd met citroenolie; ook<br />
geen ijzer.<br />
De drie mid<strong>de</strong>ltjes wor<strong>de</strong>n geleverd door <strong>de</strong> S<strong>te</strong>rnapotheke<br />
<strong>te</strong> Müns<strong>te</strong>r voor het baga<strong>te</strong>l van f 3.50.<br />
Het verwon<strong>de</strong>rt ons niet dat zij, bij een ernstig<br />
maaglij<strong>de</strong>n, geen be<strong>te</strong>rschap brengen, maar <strong>de</strong> verzuchting<br />
moet ons nogmaals van het hart : Zal men<br />
dan nooit begrijpen dat het, niet alleen bij maagkwalen<br />
maar in 't algemeen bij elke ziek<strong>te</strong>, niet<br />
gera<strong>de</strong>n is om alles maar <strong>te</strong> slikken wat <strong>de</strong>ze of<br />
gene kennis aanraadt ? Eerst dient een <strong>de</strong>skundig<br />
on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n lij<strong>de</strong>r vooraf <strong>te</strong> gaan en slechts<br />
daarna kan wor<strong>de</strong>n beslist welk geneesmid<strong>de</strong>l kans<br />
kan geven op genezing. Wie maar, op goed geluk<br />
af, dit of dat gebruikt, loopt groot gevaar, dat hij<br />
zelf oorzaak is van het verergeren zijner kwaal.<br />
Hoe ver <strong>de</strong> „reclame" gaat.<br />
Enkele apothekers hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> entvingen, kort<br />
gele<strong>de</strong>n, van uit Parijs een brief, dien wij hier, vrij<br />
vertaald, la<strong>te</strong>n volgen :<br />
„Mijnheer, Gelieve na <strong>te</strong> gaan of <strong>de</strong> hierbij gevoeg<strong>de</strong><br />
contrac<strong>te</strong>n van uw gading zijn. Verzoeke<br />
ze, in dit geval, <strong>te</strong>rug <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n aan <strong>de</strong>n heer TISSOT,<br />
<strong>te</strong> Parijs. (Volgt het adres met nog enkele me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen<br />
voor onze lezers van min<strong>de</strong>r belang.)<br />
Die contrac<strong>te</strong>n, wij zagen er twee, luid<strong>de</strong>n aldus :<br />
No. 1. Ik neem aan op <strong>de</strong> glasrui<strong>te</strong>n van mijn<br />
apotheek het volgen<strong>de</strong> opschrift <strong>te</strong> plaatsen : Pilules<br />
Blancard Anti-anémiques, in geëmailleer<strong>de</strong> let<strong>te</strong>rs,<br />
die mij kos<strong>te</strong>loos zullen wor<strong>de</strong>n geleverd.<br />
Na ontvangst van <strong>de</strong> factnur voor <strong>de</strong> plaatsing<br />
van het opschrift, die als bewijsstuk zal gel<strong>de</strong>n, zal<br />
ik elk jaar gratis ontvangen . . . flacons en : . .<br />
*/2 flacons.<br />
Deze overeenkomst is aangegaan voor drie jaar.<br />
binnen welken tijd ik geen an<strong>de</strong>r, <strong>de</strong>rgelijk opschrift<br />
zal plaatsen.<br />
No. 2 was ongeveer van <strong>de</strong>nzelf<strong>de</strong>n inhoud en<br />
oetrof <strong>de</strong> plaatsing vap een opschrift van Vin Mariani<br />
reconstituant met een afbeelding van het fabrieksmerk.<br />
Ook hier werd men betaald met gratis en<br />
franco toezending van een zeker aantal flacons.<br />
Eigenaardig is het wel, dat <strong>de</strong> contractant zelf<br />
kon invullen hoeveel flacons hij, als honorarium,<br />
verlang<strong>de</strong>. Zeker geen bewijs dat 't goedje <strong>de</strong>n<br />
fabrikan<strong>te</strong>n erg duur <strong>te</strong> staan komt.<br />
Ingezon<strong>de</strong>n.<br />
Mijnheer <strong>de</strong> Rédac<strong>te</strong>ur !<br />
Evenals in an<strong>de</strong>re gemeen<strong>te</strong>n wordt <strong>te</strong> Dordrecht<br />
eene reclame-brochure voor Sanguinose verspreid, diewel<br />
verdient door onze Vereeniging eens goed on<strong>de</strong>r<br />
han<strong>de</strong>n <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n genomen.<br />
Zooals s<strong>te</strong>eds door kwakzalvers geschiedt, wordt er<br />
erg geschol<strong>de</strong>n op die we<strong>te</strong>nâchap, die met onverbid<strong>de</strong>lijke<br />
juistheid het bedrog aantoont, en hier vooral moet<br />
onze Vereeniging en het Maandblad het ontgel<strong>de</strong>n.<br />
Een zekere mijnheer Moou, Predikant van een<br />
vrije evangelische gemeen<strong>te</strong> alhier, maakt het al.<br />
zeer bont. Deze begint met voorop <strong>te</strong> zet<strong>te</strong>D, dat hij<br />
een leek is op H gebied van <strong>de</strong>ze (welke?) dingen<br />
en hjj kan <strong>de</strong>rhalve geen we<strong>te</strong>nschappelijk antwoord geven.<br />
Dan beweert hij, dat het geschrijf over <strong>de</strong> groo<strong>te</strong> hoeveelhe<strong>de</strong>n<br />
alkohol in <strong>de</strong> Sanguinos9 eenvoudig onzin is<br />
(op welke gron<strong>de</strong>n, mijnheer Moofj ?) en ver<strong>de</strong>r dat <strong>de</strong><br />
uitvin<strong>de</strong>r (!) hem diverse verzekeringen gaf (alsof verzekeringen<br />
van kwakzalvers iets bewijzen!)<br />
La<strong>te</strong>r weet <strong>de</strong> heer Moou in zijn „ niet we<strong>te</strong>nschappelijk<br />
antwoord" hoeveel soor<strong>te</strong>n van krui<strong>de</strong>n er in zgn,<br />
(natuurlijk komt <strong>de</strong>ze we<strong>te</strong>nschap ook al van -<strong>de</strong>n<br />
kwakzalver) en dan heeft hg alle crediet verloren „voor<br />
het Maandblad <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> en ook <strong>te</strong>genover<br />
<strong>de</strong> macht van <strong>de</strong> Scheikun<strong>de</strong>"; zoo staat het er woor<strong>de</strong>ljjk Î<br />
Hoe jammer dat een man, die zóó mees<strong>te</strong>r is over<br />
<strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandsche taal, ons het crediet opzegt, want in<br />
<strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> regels komt <strong>de</strong> geneeskundige voor <strong>de</strong>n,<br />
dag, waar <strong>de</strong> heer-Moou predikt dat Sanguinose op het<br />
bloed werkt, bloed <strong>de</strong> ziel van H natuurlijk leven is en<br />
nog wat van dien aard I<br />
Al dit fraais hebben <strong>de</strong> lezers van „<strong>de</strong> Vre<strong>de</strong>bo<strong>de</strong>"<br />
kunnen genie<strong>te</strong>n, en <strong>de</strong>ze nu wordt uitgegeven en gedrukt<br />
in het „Bureel Vre<strong>de</strong>bo<strong>de</strong>", eene drukkerij geëxploi<strong>te</strong>erd<br />
door een zoon <strong>de</strong>s Heeren Moou.<br />
In die reclame-brochure wordt natuurlijk ook el<strong>de</strong>rs <strong>te</strong>lkens<br />
op <strong>de</strong> Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> Kwakzalverg afgegeven.<br />
Vreemd ech<strong>te</strong>r dat op het binnenblad van <strong>de</strong>n omslag<br />
met groo<strong>te</strong> let<strong>te</strong>rs als No. 1 van een vijftal verkoopers<br />
van het mid<strong>de</strong>l staat : 4e Heer K. Gr. W. DE BOSSON ,<br />
Apotheher, lid onzer vereeniging en zelfs, naar ik meen,<br />
lid van het Bestuur <strong>de</strong>r Af<strong>de</strong>eling Dordrecht.
De heer <strong>de</strong> B. staat hier niet vermeld als „han<strong>de</strong>laar"<br />
maar als „apotheker".<br />
Vreemd vind ik het dat het Bestuur <strong>de</strong>r Yereeniging<br />
Apothekers, die kwakzalversmid<strong>de</strong>len verkoopen, als lid<br />
toelaat, want <strong>te</strong>lkens vind ik dat z. g. n. Specialité's<br />
als „verkrijgtaar bij genoem<strong>de</strong>n Apotheker" geanonceerd<br />
wor<strong>de</strong>n.<br />
Met dank voor <strong>de</strong> plaatsing,<br />
Dordrecht, Augustus 1900.<br />
X.<br />
W|j danken <strong>de</strong>n inzen<strong>de</strong>r voor zijne me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen,<br />
doch wenscheu op <strong>te</strong> merken, dat reeds in het nommer<br />
van Sep<strong>te</strong>mber <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> reclame-brochure en het schrjjven<br />
van Ds. Moon zijn behan<strong>de</strong>ld.<br />
Ook van an<strong>de</strong>re zjj<strong>de</strong> werd het Bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging<br />
opmerkzaam gemaakt op <strong>de</strong> in Dordrecht versprei<strong>de</strong><br />
brochure en het vond daarin aanleiding zich <strong>te</strong> wen<strong>de</strong>n<br />
tot <strong>de</strong>n heer DE BOSSON, — die vóór vele jaren slechts<br />
kor<strong>te</strong>n tgd bestuurslid was van <strong>de</strong> Afd. „Dordrecht en<br />
omstreken" — met beleefd verzoek om me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling of<br />
<strong>de</strong> han<strong>de</strong>lwijze van <strong>de</strong> firma VAN DAM en Go. met zijn<br />
me<strong>de</strong>we<strong>te</strong>n was geschied.<br />
Als antwoord daarop bedank<strong>te</strong> <strong>de</strong> heer DE BOSSON<br />
als lid <strong>de</strong>r Vereeniging, daar hij meen<strong>de</strong> zich een <strong>de</strong>rgelijke<br />
contrôle niet <strong>te</strong> moe<strong>te</strong>n la<strong>te</strong>n welgevallen.<br />
Even vóór het afdrukken ontvingen wij van <strong>de</strong>n Voorzit<strong>te</strong>r<br />
onzer Vereeniging bericht, dat <strong>de</strong> heer DE BOSSON<br />
verklaart heeft, dat het gebruik, door VAN DAM EN CO.<br />
van zijn naam en quali<strong>te</strong>it gemaakt, bui<strong>te</strong>n zijn me<strong>de</strong>we<strong>te</strong>n<br />
is geschied en hg het gebruik voor 't vervolg<br />
verbo<strong>de</strong>n heeft.<br />
Wij blijven het ech<strong>te</strong>r betreuren, dat fatsoenlijke<br />
apothekers, zg het ook als han<strong>de</strong>laars, zich leen en tot<br />
<strong>de</strong>n verkoop van bedriegelijk aangekondig<strong>de</strong> specialité's.<br />
(RED.)<br />
Rechtszaken.<br />
Onbevoeg<strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong>.<br />
Het was in velerlei opzicht een zitting van belang,<br />
gis<strong>te</strong>ren.<br />
We vermoed<strong>de</strong>n 't al bij het binnentre<strong>de</strong>n. Een druk<strong>te</strong><br />
van heb ik jou daar.<br />
Niet dan met groo<strong>te</strong> moei<strong>te</strong> drongen we ons door <strong>de</strong>n<br />
menschenhaag naar <strong>de</strong> voors<strong>te</strong> rijen, en we waren wat<br />
big toen we, van af ons vas<strong>te</strong> plekje rustigjes kon<strong>de</strong>n<br />
kijken naar die van benauwdheid puffen<strong>de</strong> compac<strong>te</strong><br />
menschenmassa.<br />
In <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> zaak, waarover wjj het eers<strong>te</strong> wenschen<br />
<strong>te</strong> schrjjven, omdat zg het belangrijkst is, waren niet<br />
min<strong>de</strong>r dan 14 personen betrokken, <strong>te</strong> we<strong>te</strong>n:<br />
12 getuigen à charge, 1 à décharge en <strong>de</strong> hoofdpersoon,<br />
<strong>de</strong> beklaag<strong>de</strong>.<br />
Dit was zekere R. Haverhoek, van beroep koopman,<br />
zooals hij voorgaf, wonen<strong>de</strong> Goncordiastraat no. 1.<br />
Het was een manneke met een allesbehalve snugger<br />
gezicht, tamelgk groo<strong>te</strong> bakkebaar<strong>de</strong>n, groo<strong>te</strong> knevels,<br />
.een gou<strong>de</strong>n bril op <strong>de</strong>n spitsen neus en een oranjelint<br />
in het knoopsgat van zgn donkere jas.<br />
Deze beklaag<strong>de</strong> had zich geduren<strong>de</strong> een groot <strong>de</strong>el<br />
van <strong>de</strong>n tgd, dat hg hier in Utrecht met<strong>te</strong>rwoon gevestigd<br />
is, doen kennen als een concurrent van Dr. (!)<br />
S<strong>te</strong>geman, meer bekend on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n naam van het Staphors<strong>te</strong>r<br />
boertje.<br />
Natuurlijk kon een en an<strong>de</strong>r niet verborgen blgven<br />
voor <strong>de</strong> politie.<br />
Ook <strong>de</strong> Inspec<strong>te</strong>ur van het Geneeskundig Staatstoezicht<br />
was spoedig met.<strong>de</strong> geheele toedracht van <strong>de</strong> zaak<br />
op <strong>de</strong> hoog<strong>te</strong>. Ten slot<strong>te</strong> werd <strong>de</strong>n heer M. <strong>de</strong> Jager<br />
Meezenbroek, inspec<strong>te</strong>ur van politie alhier, opgedragen<br />
zich met het geval <strong>te</strong> bemoeien, hetgeen door hem is<br />
gedaan op een wgze, die allen lof <strong>te</strong> boven gaat.<br />
Door zgn onvermoeid zoeken is hg in zgn moeielgk<br />
werk, het vin<strong>de</strong>n van geschik<strong>te</strong> getuigen, uits<strong>te</strong>kend<br />
Van <strong>de</strong> 13 getuigen, was <strong>de</strong> heer <strong>de</strong> Jager Meezenbroek<br />
<strong>de</strong> eers<strong>te</strong> die gehoord werd.<br />
Deze verklaar<strong>de</strong> wel eens bg beklaag<strong>de</strong> aan huis <strong>te</strong><br />
zgn geweest, bij gelegenheid waarvan hij gezien heeft,<br />
dat in een kamerkast verschillen<strong>de</strong> Homoeopatische<br />
mid<strong>de</strong>len waren geborgen, als : korrels, potjes met zalf e.d.<br />
Ook viel get. op, <strong>de</strong> aanwezigheid van kiezentangen<br />
in <strong>de</strong> woning van bekl.<br />
Voor het raam stond een bordje, waarop vermeld<br />
stond, dat bij bekl. <strong>te</strong> verkrijgen is, „<strong>de</strong> beroem<strong>de</strong><br />
won<strong>de</strong>rbalsem".<br />
De twee<strong>de</strong> getuige, <strong>de</strong> 62-jarige juffrouw T. verschijnt<br />
met een verbon<strong>de</strong>n gezicht voor <strong>de</strong> heeren.<br />
Zg verklaart driemaal bg bekl. <strong>te</strong> zgn geweest, om<br />
<strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n genezen van z.g. .korrelkanker", die door<br />
<strong>de</strong>n heer Haverhoek „geconsta<strong>te</strong>erd" was.<br />
Tweemaal herinnert zg zich, dat ze 60 ets. voor<br />
haar behan<strong>de</strong>ling heeft neergelegd.<br />
Haar zoon, ook als getuige gehoord, die bg het <strong>de</strong>r<strong>de</strong><br />
bezoek <strong>te</strong>genwoordig was, verzeker<strong>de</strong>, dat ze ook <strong>de</strong>zen<br />
keer 60 ets. had betaald.<br />
Vrouw T., haar man en haar zoon, verzeker<strong>de</strong>n<br />
evenwel, dat die gif<strong>te</strong>n vrijwillig waren geschonken.<br />
Om geld had bekl. niet gevraagd.<br />
Juffrouw V., ook al lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> aan kanker, was, na<br />
overal vruch<strong>te</strong>loos genezing <strong>te</strong> hebben gezocht, tot het<br />
besluit gekomen, <strong>de</strong> hulp in <strong>te</strong> roepen van bekl.<br />
Deze heeft haar <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong>n keer een mid<strong>de</strong>ltje<br />
(drankje) voorgeschreven, waarvoor zg 40 à 50 cts.<br />
heeft betaald. Dat drankje is door haar hagenomen.<br />
Get. verzeker<strong>de</strong> dat haar kwaal al aardig begon <strong>te</strong><br />
genezen.<br />
Vervolgens getuig<strong>de</strong>n <strong>de</strong> gezus<strong>te</strong>rs P.<br />
Haar moe<strong>de</strong>r, verklaar<strong>de</strong>n zij, was in het laatst van<br />
<strong>de</strong> maand Juli aan kanker overle<strong>de</strong>n, na 6 à 8 weken<br />
on<strong>de</strong>r behan<strong>de</strong>ling <strong>te</strong> zijn geweest van bekl.<br />
Bei<strong>de</strong> zus<strong>te</strong>rs ver<strong>te</strong>l<strong>de</strong>n dat bekl. geld ontving voor<br />
hetgeen hij lever<strong>de</strong>.<br />
Zoo was hem voor gelever<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len wel eens<br />
20, 40, 75 cts., maar ook wel eens f 1 <strong>te</strong>r hand ges<strong>te</strong>ld.<br />
Juffrouw v. S., die lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> was aan een verzwering<br />
in <strong>de</strong>n mond en geen baat voor <strong>de</strong>ze ziek<strong>te</strong> had kunnen<br />
vin<strong>de</strong>n bij dr. I<strong>de</strong>nburg, was naar bekl. gegaan, die<br />
door mid<strong>de</strong>l van smeersel en korrels, een gunstige<br />
wending daaraan wist <strong>te</strong> geven.<br />
Een soortgelijke verklaring leg<strong>de</strong> ook haar zus<strong>te</strong>r af.<br />
Deze had haar lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> zus<strong>te</strong>r aangera<strong>de</strong>n naar bekl.<br />
toe <strong>te</strong> gaan, we<strong>te</strong>n<strong>de</strong> welk een knap en handig mensch<br />
bekl. was.<br />
De verschillen<strong>de</strong> nog volgen<strong>de</strong> getuigenissen waren<br />
ongeveer van gelijken aard.<br />
Daarom vin<strong>de</strong>n wg het be<strong>te</strong>r, daarvan geen melding<br />
<strong>te</strong> maken.<br />
De laats<strong>te</strong> gehoor<strong>de</strong> getuige à charge, <strong>de</strong> heer v. V.,<br />
boekhou<strong>de</strong>r, zegt, een hem door <strong>de</strong>n kantonrech<strong>te</strong>r getoond<br />
papier <strong>te</strong> herkennen als een copie van eene<br />
annonce, hem een igen tijd gele<strong>de</strong>n door bekl. <strong>te</strong>r plaatsing<br />
aangebo<strong>de</strong>n in het blad, waarvoor getuige werkt.<br />
In <strong>de</strong>ze annonce nam bekl. <strong>de</strong> allures aan van iemand,<br />
die bekend is met <strong>de</strong> geneeskun<strong>de</strong>.<br />
De getuige à décharge Ph. A. W., verzekert twee<br />
jaren in 't ziekenhuis <strong>te</strong> hebben gelegen, geplaagd door<br />
een fis<strong>te</strong>l, dat dan hier, dan daar zat.<br />
Toen get. door bekl. on<strong>de</strong>rhan<strong>de</strong>n genomen werd had<br />
hij het in <strong>de</strong>n arm.<br />
Get, ver<strong>te</strong>l<strong>de</strong>, dat hij door <strong>de</strong> vreeselgke pijnen, die<br />
hg in bet ziekenhuis <strong>te</strong> verduren had, gedwongen werd, I<br />
an<strong>de</strong>re hulp in <strong>te</strong> roepen.<br />
Nadat <strong>de</strong> kantonrech<strong>te</strong>r bekl. er -<strong>te</strong>r loops aan herinnerd<br />
had, dat <strong>de</strong> laatst gehoor<strong>de</strong> getuige, er geen<br />
was à décharge doch à charge, nam <strong>de</strong> amb<strong>te</strong>naar van<br />
het O. M. zgn requisitoir.<br />
ZEdachtb. acht<strong>te</strong> <strong>de</strong> bekl. <strong>te</strong>n las<strong>te</strong> geleg<strong>de</strong> fei<strong>te</strong>n<br />
overtuigend en wettig bewezen.<br />
. Ook het plaatsen <strong>de</strong>r genoem<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie in een <strong>de</strong>r<br />
plaatselijke bla<strong>de</strong>n.<br />
Spr. wees er op dat men hier <strong>te</strong> doen had gehad<br />
met een ech<strong>te</strong>n kwakzalver, die er een speciaal werk<br />
van scheen <strong>te</strong> maken', <strong>de</strong> domme aan kanker lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong><br />
menschheid <strong>te</strong> willen genezen.<br />
Om tot dat doel <strong>te</strong> geraken, bedien<strong>de</strong> bekl. zich niet<br />
alleen van allopatische en homoeopatische, doch ook van<br />
bovennatuurlijke mid<strong>de</strong>len.<br />
Geduren<strong>de</strong> geruimen tgd heeft bekl. <strong>de</strong> domme men<br />
schen heel aardig we<strong>te</strong>n <strong>te</strong> vangen.<br />
Bovendien liet spr. dui<strong>de</strong>lijk uitkomen, dat bekl.<br />
iemand is, die reclame voor zich en zgn „zaak" maakt,<br />
door voor <strong>te</strong> geven, dat hg niet zoo „ze<strong>de</strong>kwetsend"<br />
optreedt als <strong>de</strong> doctoren.<br />
Spr. eindig<strong>de</strong> met <strong>de</strong> verzekering, dat bekl. is een<br />
groot gevaar voor zieke menschen, wellicht nog groo<strong>te</strong>r<br />
dan <strong>de</strong> thans heerschen<strong>de</strong> typhus.<br />
ZEdachtb. eisch<strong>te</strong> voor <strong>de</strong> <strong>de</strong>rtien fei<strong>te</strong>n — die elk<br />
op zich zelf staan zooals spr. had aangetoond — waarvoor<br />
bekl. <strong>te</strong>recht stond, betaling van 13 maal f 25<br />
boe<strong>te</strong>, bij wanbetaling <strong>te</strong> vervangen door 13 maal 5<br />
dagen hech<strong>te</strong>nis.<br />
Van <strong>de</strong> gelegenheid om nog wat in het mid<strong>de</strong>n <strong>te</strong><br />
brengen, werd door bekl. een ruim gebruik gemaakt.<br />
Aan zgn beweringen, die in hoofdzaak op <strong>de</strong> schoon e (!)<br />
resulta<strong>te</strong>n van zgn praktijk doel<strong>de</strong>n, scheen geen ein<strong>de</strong><br />
<strong>te</strong> willen komen.<br />
Ten slot<strong>te</strong> maak<strong>te</strong> <strong>de</strong> kantonrech<strong>te</strong>r, door op <strong>te</strong> staan,<br />
aan zgn re<strong>de</strong>voeringen een ein<strong>de</strong>. (Utr. Ct.)<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuwe le<strong>de</strong>n zgn toegetre<strong>de</strong>n <strong>de</strong> heeren:<br />
A. Bacbofner, apotheker <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Dr. Joh. Pe<strong>te</strong>rs, arts „ „<br />
Dr. S. Simons, * » n<br />
F. W. Wes<strong>te</strong>rouen van Mee<strong>te</strong>ren, „ „<br />
W. J. v. D. <strong>te</strong> 's G. Aan uw verzoek zal <strong>te</strong> gelegener tgd<br />
wor<strong>de</strong>n voldaan; zeer zoudt gg ons verplich<strong>te</strong>n, door ons <strong>de</strong><br />
door u bedoel<strong>de</strong> papieren <strong>te</strong> doen gewor<strong>de</strong>n.<br />
K. S. <strong>te</strong> 22. Omtrent „La Mé<strong>de</strong>cine électrique" zullen wg<br />
inlichtingen inwinnen en daarna ons bevin<strong>de</strong>n me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen.<br />
Dank voor <strong>de</strong> toezending van het blad en ook voor die van<br />
<strong>de</strong> an<strong>de</strong>re stukken, die ech<strong>te</strong>r, zooals gg wel begrgpen zult,<br />
bui<strong>te</strong>n het ka<strong>de</strong>r van ons blad vallen.<br />
J. Z. <strong>te</strong> K, a. d. L. Ons gevoelen omtrent- en <strong>de</strong> waarschuwing<br />
<strong>te</strong>gen het Nieuw Vitalisme vindt gg in het Maandblad<br />
van October 1899, op aanvrage aan <strong>de</strong>n Secretarispenningmees<strong>te</strong>r<br />
onzer Vereeniging gratis verkrijgbaar.<br />
J. <strong>de</strong> J. <strong>te</strong> K. a. d. L. Wg voelen niet <strong>de</strong> mins<strong>te</strong> roeping<br />
om ons, naar uw wensch, met het kwakzalvers-instituut iu|<br />
verbinding <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen. Wie, zon<strong>de</strong>r <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n <strong>te</strong> zien, niet<br />
falen<strong>de</strong> genezing van kanker belooft, mits men eenige dure<br />
instrumen<strong>te</strong>n koopt, is een kwakzalver, <strong>te</strong>gen wiens gevaarlijke<br />
praktgken wij het publiek zullen brijven waarschuwen»<br />
H. v. d. T. vroeger <strong>te</strong> Saarn. Gelieve uw <strong>te</strong>genwoordig<br />
adres aan <strong>de</strong>n Secr.-Penningm. op <strong>te</strong> geven, <strong>de</strong> kwitantie<br />
voor uw contributie is tweemalen naar Utrecht doorgezon<strong>de</strong>n<br />
en <strong>te</strong>lkens <strong>te</strong>ruggekomen.<br />
Ontvangt gij <strong>de</strong> maandbla<strong>de</strong>n geregeld ?<br />
Z. H. M. S. <strong>te</strong> A. We<strong>de</strong>rom is <strong>de</strong> aan u gezon<strong>de</strong>n<br />
kwitantie onbetaald <strong>te</strong>ruggekomen, <strong>te</strong>rwg'1 <strong>de</strong> contributie<br />
evenmin aan <strong>de</strong>n Secr.-Penningm. gezon<strong>de</strong>n is.<br />
Zoudt gij dit alsnog willen doen ?<br />
B. v. M. K. <strong>te</strong> A. Dank voor <strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling van uw<br />
juis<strong>te</strong>n naam en adres, waarvan nota is genomen. Uw verhuizing<br />
was in<strong>de</strong>rtijd misschien niet opgegeven ? De Secr.-<br />
Penningm. ontving eenige keeren <strong>de</strong> voor u bes<strong>te</strong>m<strong>de</strong> kwitantie<br />
<strong>te</strong>rug, omdat <strong>de</strong> le<strong>de</strong>nlijst het ou<strong>de</strong> adres nog vermeld<strong>de</strong>.<br />
H. H. H. <strong>te</strong> E. Zie over Daiton's Clinic het artikel in<br />
dit no.<br />
Br. H. F. A. P. <strong>te</strong> A. Het belangrijk artikel uit „Die<br />
Medicinische Woche", voor welks toezending wij onzen dank<br />
betuigen, wordt in het volgend no. opgenomen.<br />
T. M. B. <strong>te</strong> H. Uw rapport in dank, doch <strong>te</strong> laat voor<br />
dit no. ontvangen. S-ËÊ<br />
JE. J. G. G. <strong>te</strong> O. B. Wij zijn u zeer dankbaar voor<br />
uwe me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling.<br />
J. B. N. <strong>te</strong> L. Wij <strong>de</strong>elên uw gevoelen omtrent <strong>de</strong>waar<strong>de</strong><br />
van vele quasi-we<strong>te</strong>nschappelijke aanbevelingen en<br />
at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n, door sommige vadgrlandsche pharmaceu<strong>te</strong>n en chemici,<br />
<strong>te</strong>r wille <strong>de</strong>r reclame, verstrekt aan verschillen<strong>de</strong> leveranciers<br />
van voedings- en genot-mid<strong>de</strong>len. Uw stuk is<br />
ech<strong>te</strong>r voor ons blad niet geschikt. Wij moe<strong>te</strong>n ons bepalen<br />
tot <strong>de</strong>n strijd <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> kwakzalverij met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
— Dank aan allen, die ons het boekje over Sanguinose<br />
toezon<strong>de</strong>n.<br />
— Met dit no. wordt aan onze le<strong>de</strong>n verzon<strong>de</strong>n No. 47<br />
<strong>de</strong>r „Berich<strong>te</strong>n".<br />
Aan allen die adressen voor gratis-toezending opgaven. —<br />
Van <strong>de</strong> opgaven is nota genomen ; <strong>de</strong> verspreiding begint<br />
met Jan. a.s.<br />
Herhaal<strong>de</strong> Waarschuwingen.<br />
Sanguinose. Door' <strong>de</strong> firma VAN DÀM & Oo. <strong>te</strong>><br />
's Gravenhage wordt dit mid<strong>de</strong>l met veel ophef aanbevolen<br />
„in al die gevallen, waarin groo<strong>te</strong> zwak<strong>te</strong> het<br />
hers<strong>te</strong>l belemmert of het leven tot een last maakt''.<br />
Ver<strong>de</strong>r wordt ervan gezegd : „Heel bijzon<strong>de</strong>r gunstig<br />
is <strong>de</strong> werking van <strong>de</strong> Sanguinose bij kin<strong>de</strong>ren die hers<strong>te</strong>llen<strong>de</strong><br />
zijn van engelsche ziek<strong>te</strong> (rhachitis) ; <strong>de</strong> voorbeel<strong>de</strong>n<br />
daarvan, zijn talrijk."<br />
Volgens <strong>de</strong> bewering van <strong>de</strong> fabrikan<strong>te</strong>n is Sanguinose*<br />
„getrokken uit een groot aantal krui<strong>de</strong>n die door hunneon<strong>de</strong>rlinge<br />
samens<strong>te</strong>lling een zeker gevolg waarborgen.<br />
Na herhaal<strong>de</strong> proefnemingen is het ein<strong>de</strong>lijk mogen gelukken<br />
<strong>de</strong> Sanguinose aldus in het luchtledige <strong>te</strong><br />
berei<strong>de</strong>n dat <strong>de</strong> voedingzou<strong>te</strong>n uit <strong>de</strong> plan<strong>te</strong>n hier in <strong>de</strong>n<br />
meest onveran<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n vorm aanwezig zgn."<br />
Daaren<strong>te</strong>gen is, door het on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n heer<br />
J. VAN RIBL <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, gebleken, dat er van dat<br />
groot aantal krui<strong>de</strong>n niet veel <strong>te</strong> merken is en nog<br />
min<strong>de</strong>r van <strong>de</strong> zoo belangrijke voedingzou<strong>te</strong>n.<br />
Sanguinose is geen ont<strong>de</strong>kking van bijzon<strong>de</strong>re waar<strong>de</strong> ;<br />
neem: wat bit<strong>te</strong>re krui<strong>de</strong>n, waarin o. a. gentiaan voorkomt<br />
(b.v. <strong>de</strong> beken<strong>de</strong>, zoogenaam<strong>de</strong> koortskrui<strong>de</strong>n) trek<br />
die met wijn, wa<strong>te</strong>r en spiritus, filtreer het mengsel na<br />
eenige dagen ... en klaar is Sanguinose. Wij zienr<br />
na <strong>de</strong>ze verklaring, al een storm on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> bewon<strong>de</strong>raars<br />
ops<strong>te</strong>ken en ons afvragen : of dan al die menschen gelogen<br />
hebben die zulke mooie at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n hebben afgegeven?<br />
Och neen, goe<strong>de</strong> menschen! Een geregeld gebruik van<br />
wat wijn (en vermengd met enkele bit<strong>te</strong>rstoffen om <strong>de</strong>n<br />
eetlust op <strong>te</strong> wekken) zal, in gevallen van zwak<strong>te</strong>, goe<strong>de</strong><br />
diens<strong>te</strong>n bewgzen, maar daarvoor is 't niet noodig f 1.50<br />
voor <strong>de</strong> 300 gram of f 3.75 voor <strong>de</strong> flesch <strong>te</strong> betalen.<br />
Een vertrouwd wgnkooper helpt u be<strong>te</strong>r en veel goedkooper<br />
dan <strong>de</strong> firma VAN DAM & Co. Een beetjegentiaan-tinctnur<br />
b.v. door een flesch wfjn ... en zeker<br />
hebt ge f 2.75 verdiend en zult er even gezond bg<br />
wor<strong>de</strong>n als bij het gebruik van Sanguinose.<br />
Nog één raad : Geeft het uwe kin<strong>de</strong>ren niet bij hers<strong>te</strong>l<br />
van engelsche ziek<strong>te</strong>; voor kin<strong>de</strong>ren bevat het won<strong>de</strong>r,<br />
mid<strong>de</strong>l veel <strong>te</strong> veel alcohol.
No. 11. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang.<br />
M A AN DfB L AD<br />
November 1900.<br />
UITGEGEVEN DOOR DE VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVEKIJ.<br />
Alle brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. Wflnne, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
Lid <strong>de</strong>r VMUMMIGING TEGEN DI KWAKZALTKEIJ is,elk<br />
die haar doel wil helpen bevor<strong>de</strong>ren en een jaarlijksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
•ecretaris-pennin gmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt Tan I Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 December<br />
aan <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-p<br />
enningmees<strong>te</strong>r ingewacht , die daarvoor in Februari<br />
f ormu lieren toezendt. Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt.<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van hfct blad, zooveel exemplaren als rij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voorloopig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van dl enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prys<br />
per Jaar f 1,25, franco per post. Men abonneert sich bij alle<br />
boekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaris, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van 1 Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUUR DER VEREENIGING.<br />
EL <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
J. M. van<br />
Dr. H. Burger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Mr. B. Massink, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
J. m Riel, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
A. J. Wiiiroe, <strong>te</strong> Mit"<br />
-reuil<br />
GET Ai LEDEN 762.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VERXENIGINQ<br />
TKGKN DB KWAKZALVERIJ , goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n :<br />
Art. 1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen;<br />
0. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen !<br />
C. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
A en & genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen, die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan ;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke bepalingen <strong>te</strong>r<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij.<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad Ie geoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
INHOUD:<br />
volgen<strong>de</strong> gepubliceerd: „Op grond van een rapport en gebruiksaanwijzingen werd s<strong>te</strong>eds beweerd, dat<br />
Bericht omtrent <strong>de</strong> gratis-verspreid ing.<br />
van een gerech<strong>te</strong>lijk <strong>de</strong>skundige heeft in <strong>de</strong>n laats<strong>te</strong>n het Keizerl. Koninkl. gepa<strong>te</strong>n<strong>te</strong>er<strong>de</strong> Volta-kruis, kos<br />
Hoofdartikel: Een .nieuw" Volta-kruis.<br />
tijd in verschei<strong>de</strong>ne winkels <strong>de</strong> inbeslagneming plaats <strong>te</strong>n<strong>de</strong> een gül<strong>de</strong>n, volkomen genezing zou <strong>te</strong>weeg<br />
Berich<strong>te</strong>n : Publicatie van <strong>de</strong>n Gezondheidsraad <strong>te</strong> Karlsruhe<br />
over TLa Mé<strong>de</strong>cine Nouvelle". — Onbevoeg<strong>de</strong> uitoefening gehad van Volta-kruizen en s<strong>te</strong>rren, alsook van <strong>de</strong> brengen, en DU, nu het <strong>de</strong>n kwakzalver in zijn<br />
<strong>de</strong>r tandheelkun<strong>de</strong>. — Vergiftiging door Haarlemmerolie. — han<strong>de</strong>lsboeken en correspon<strong>de</strong>ntie, die op <strong>de</strong>n ver kraam <strong>te</strong> pas komt, wordt dat onfeilbare plotseling<br />
Dr. Dal ton's Aural Institu<strong>te</strong>. — Maatregelen <strong>te</strong>gen kwakzalverij<br />
in Oos<strong>te</strong>urgk.<br />
koop van dit artikel betrekking hebben. Tegen <strong>de</strong> verlaagd tot een mid<strong>de</strong>l, waarbij enkele patiën<strong>te</strong>n<br />
Groo<strong>te</strong>re artikelen: Hoe <strong>de</strong> Sanguinose-fabrikan<strong>te</strong>n aan verkoopers zijn aanklach<strong>te</strong>n wegens bedrog ingediend. „geen volkomen genezing gevon<strong>de</strong>n had<strong>de</strong>n", <strong>te</strong>nein<strong>de</strong><br />
namen komen. — Anti Eamnia. — Polmo. — Dr. Pie<strong>te</strong>r's Zooals <strong>te</strong> begrijpen is, zijn <strong>de</strong> Volta-kruizen, waarvan<br />
Zokoro of Bloedhers<strong>te</strong>ller. — Rei mann 8 verhuisd. — Kwak<br />
voor 50 cen<strong>te</strong>n meer, thans het ech<strong>te</strong> onfeilbare aan<br />
zalver en Justitie.<br />
<strong>de</strong> werkelijke waar<strong>de</strong> nog geep 6, cen<strong>te</strong>n is, niet in <strong>de</strong>n man <strong>te</strong> brengen.<br />
Ingezon<strong>de</strong>n: De behan<strong>de</strong>ling door van ß y s<strong>te</strong>r veld. — De staat, een constan<strong>te</strong>n electrischen stroom op <strong>te</strong> »De manoeuvre is tamelijk doorzichtig; nu <strong>de</strong><br />
„ma<strong>de</strong>n" van <strong>de</strong>n <strong>de</strong>ntist Hollan<strong>de</strong>r.<br />
. Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
wekken en een genezen<strong>de</strong> inwerking of zelfs eenigen z.g. Prof. HESKIER, <strong>de</strong> man van het onvervalsch<strong>te</strong><br />
invloed op ziek<strong>te</strong>toestan<strong>de</strong>n uit <strong>te</strong> oefenen." gepa<strong>te</strong>n<strong>te</strong>er<strong>de</strong> Volta-kruis, gezien heeft, dat er nog<br />
I Zij/ die met het nieuwe Vereenjgmgsjaar Zoo han<strong>de</strong>lt men in Duitschland ; en wat geschiedt lichtgeloovigen (om geen har<strong>de</strong>r woord <strong>te</strong> gebrui<br />
lid <strong>de</strong>r Vereeniging wenschen <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n, of in Ne<strong>de</strong>rland? Is, wat in Duitschland door beken) <strong>te</strong> over zijn, die een gul<strong>de</strong>n voor zijn volkovoeg<strong>de</strong><br />
autori<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n als bedrog wordt gekenmerkt, men waar<strong>de</strong>loos prul uitgeven, heeft bij gedacht,<br />
zich op het Maandblad willen abonneeren, in Ne<strong>de</strong>rland geen bedrog ?<br />
dat er ook nog wel gevon<strong>de</strong>n zullen wor<strong>de</strong>n, die<br />
gelieven zich reeds thans aan <strong>te</strong> mel<strong>de</strong>n bij Of laat men daar maar toe dat een <strong>de</strong>rgelijk be men wat meer kan la<strong>te</strong>n betalen. En die zaak is<br />
<strong>de</strong>n Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg- drog wordt uitgeoefend tot groot na<strong>de</strong>el van het voor uitbreiding vatbaar."<br />
Hun zal dit en het volgend Nommer gratis publiek ?<br />
Dit bleek goed door ons gezien <strong>te</strong> zijn; want<br />
Hoe 't zij, een feit is het dat <strong>de</strong> z.g. Deensche<br />
wor<strong>de</strong>n toegezon<strong>de</strong>n.<br />
in<strong>de</strong>rdaad la<strong>te</strong>r wer<strong>de</strong>n er nog groo<strong>te</strong>r en nog duur<br />
professor (?) HESKIER en zijn gewillige Ne<strong>de</strong>rlandsche <strong>de</strong>r kruizen aanbevolen, die met het oorspronkelijke<br />
De voorwaar<strong>de</strong>n van het lidmaatschap en trawan<strong>te</strong>n onophou<strong>de</strong>lijk en ongestoord het Volta- kruis alleen dat gemeen had<strong>de</strong>n, dat ze even on<br />
Net abonnement staan aan het hoofd van kruis aan het dagblad-lezend publiek aanbie<strong>de</strong>n of werkzaam waren.<br />
het Maar dblad vermeld.<br />
op <strong>de</strong> markt trach<strong>te</strong>n <strong>te</strong> verkoopen. Reeds herhaal<strong>de</strong> Maar, wat <strong>te</strong> voorzien was bij een artikel, waarbij<br />
malen is in ons blad en ook in Duitsche bla<strong>de</strong>n bijna alles winst is en waarbij het op het maaksel<br />
Gratis-Verspreiding.<br />
(waarvan wij getrouw melding maak<strong>te</strong>n) op <strong>de</strong>gelijke niets op aankomt, geschied<strong>de</strong>. Ook an<strong>de</strong>ren, even<br />
Het Bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> Kwak gron<strong>de</strong>n aangetoond, dat het Volta-kruis, dat door ruim van gewe<strong>te</strong>n als HESKIER, wensch<strong>te</strong>n een <strong>de</strong>el<br />
zalvertf, Toornemens zjjn<strong>de</strong>, <strong>te</strong>'beginnen met zijn z.g. electrische werking als onfeilbaar mid<strong>de</strong>l van <strong>de</strong> winst tot zich <strong>te</strong> trekken ; <strong>de</strong> concurrentie<br />
1901, een ge w y zlg<strong>de</strong> en volledige Gratis-ver- <strong>te</strong>gen allerhan<strong>de</strong> kwalen dienst moet doen, niet in trad op en wel met niet min<strong>de</strong>r schaam<strong>te</strong>loosheid<br />
spreiding Tan' het Maandblad in <strong>te</strong> voeren, staat is eenig noemenswaardig electrisch effect <strong>te</strong>weeg dan <strong>de</strong> z.g. uitvin<strong>de</strong>r.<br />
noodigt by <strong>de</strong>zen uit:<br />
<strong>te</strong> brengen en met <strong>de</strong>n naam van een nietswaardig<br />
Bestuur<strong>de</strong>rs van Socië<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n, Hou<strong>de</strong>rs van Ho<strong>te</strong>ls, Restau<br />
Een zich noemen<strong>de</strong> „JMetaalwarenfabriek voor nieuwe<br />
prul moet wor<strong>de</strong>n bes<strong>te</strong>mpeld, dat niet <strong>de</strong> mins<strong>te</strong><br />
raties, Logemen<strong>te</strong>n en Koffiehuizen, Restaura<strong>te</strong>urs van<br />
uitvindingen" <strong>te</strong> Valkenburg verzond <strong>de</strong>zer dagen<br />
Wachtkamers, Directies van Stoomboo<strong>te</strong>n, Besturen van geneeskrachtige werking zal uitoefenen. Zóó <strong>de</strong>nkt <strong>de</strong> algemeen in ons land, aan het adres van „Mejuffr.<br />
Leeszalen of an<strong>de</strong>re plaatsen waar publiek bijeenkomt, plaatselijke Gezondheidsraad <strong>te</strong> Karlsruhe er ook over. <strong>de</strong> ouds<strong>te</strong> Vroedvrouw" een circulaire omtrent een<br />
om, Indien zy Voor hun leestafel geregeld één - Maar HESKIER en <strong>de</strong> zijnen la<strong>te</strong>n zich niet ont door die fabriek vervaardigd Volta-kruis met <strong>de</strong><br />
of meer exemplaren Tan het Maandblad gratis moedigen. Ja zelfs, ze gaan ver<strong>de</strong>r en bie<strong>de</strong>n, na volgen<strong>de</strong> raadgeving:<br />
•wenschen <strong>te</strong> ontvangen, daarvan binnen één het onfeilbare kruis, nog een onfeilbaar<strong>de</strong>r aan. Wij<br />
maand, met» vermelding ran hun dui<strong>de</strong>lijk adres. schreven in Maart 1896 daaromtrent het volgen<strong>de</strong>:<br />
»VOOR VROEDVROUWEN!<br />
kennis <strong>te</strong> geven aan <strong>de</strong>n Secretaris-Penning<br />
»Wij kon<strong>de</strong>n werkelijk ons lachen niet la<strong>te</strong>n, toen<br />
mees<strong>te</strong>r <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
Ie<strong>de</strong>re kraamvrouw moest een Volta-kruis dragen;<br />
wij, kort gele<strong>de</strong>n, <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> annonce lazen : zij zou dan veel min<strong>de</strong>r pijnen lij<strong>de</strong>n.<br />
Het Bestuur voornoemd:<br />
„ Het Volta-kruis is thans in 2 groot<strong>te</strong>n verkrijg De tan<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r kin<strong>de</strong>ren komen zon<strong>de</strong>r pgn als<br />
J. M. TAN ELK, Voorz. baar à / 1 en f 1.50.<br />
het kind een Volta-kruis draagt.<br />
A. J. WIJNNE, Secr.-Penningm. Het groo<strong>te</strong> Volta-kruis, hetwelk 4 maal zoo groot On<strong>de</strong>r 100 menschen zijn zeker 80 die aan Hoofd<br />
is als het gewone en krachtiger werkt, werd verpijn, Tandpijn, Asthma, Hoes<strong>te</strong>n of aan vele an<strong>de</strong>ren<br />
Een „nieuw" Volta-kruis. vaardigd op dringend verzoek van Patiën<strong>te</strong>n, welke in het prospectus genoem<strong>de</strong> krankhe<strong>de</strong>n, lij<strong>de</strong>n.<br />
ID 1807 is aan <strong>de</strong> Deutsche apothekers <strong>de</strong> verkoop door het kleine Kruis wel verzachting, doch geen Hoeveel geld wordt niet onnoodig voor dure genees<br />
of het <strong>te</strong>n verkoop in voorraad hou<strong>de</strong>n van het volkomen genezing gevon<strong>de</strong>n had<strong>de</strong>n en daarom een mid<strong>de</strong>len uitgegeven ? Daarom zal niemand bezwaar<br />
Volta-kruis, op last van <strong>de</strong>n Presi<strong>de</strong>nt van Politie Volta-kruis van s<strong>te</strong>rkere werking wensch<strong>te</strong>n, om hebben, om het kleine bedrag aan het zoo nuttige<br />
<strong>te</strong> Berlijn, verbo<strong>de</strong>n, omdat <strong>de</strong> verkoop van dit welke re<strong>de</strong>n dit inzon<strong>de</strong>rheid zulke Patiën<strong>te</strong>n aan Volta-kruis <strong>te</strong> bes<strong>te</strong><strong>de</strong>n.<br />
9 alleen op bedrog berekend mid<strong>de</strong>l" strijdt met <strong>de</strong> <strong>te</strong> bevelen is die zeer ziek zjjn."<br />
Wij hebben een groot aantal vroedvronwen in<br />
algemeene voorschrif<strong>te</strong>n voor <strong>de</strong> apotheken.<br />
»Hoe is 't mogelijk, vroegen wjj, dat iemand zoo alle lan<strong>de</strong>n tot onze geregel<strong>de</strong> afnemers, daarom<br />
Eenige maan<strong>de</strong>n la<strong>te</strong>r heeft <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> autori<strong>te</strong>it bet brutaal durft op <strong>te</strong> tre<strong>de</strong>n? In vorige adver<strong>te</strong>nties bie<strong>de</strong>n wij ook U voorlopig <strong>de</strong>n alleen-verkoop aan,
Toor Uwe streek, als U mins<strong>te</strong>ns 12 Volta-kruizen<br />
bes<strong>te</strong>ld.<br />
Deze 12 stuk hebt U zeer zeker in eenige dagen<br />
verkocht.<br />
Engrosprijs voor U: slechts 90 cent per stuk, doch<br />
bij mins<strong>te</strong>ns 12 stuks genomen. U verdient dan<br />
; aan elk Volta-kruis 60 cent daar <strong>de</strong> verkoopprijs<br />
fl 1.50 per stok is.<br />
Metaal war enfabriek voor nieuwe Uitvindingen<br />
VALKENBURG (L.)<br />
N.B. Spoedige bes<strong>te</strong>lling is gewenscht, daar wij<br />
an<strong>de</strong>rs <strong>de</strong>n alleen-verkoop aan iemand an<strong>de</strong>rs moe<strong>te</strong>n<br />
overdragen."<br />
Is 't niet schan<strong>de</strong>lijk op <strong>de</strong>ze wijze invloed op <strong>de</strong><br />
vroed vrouwen <strong>te</strong> trach<strong>te</strong>n uit <strong>te</strong> oefeoen en zich zelfs<br />
niet <strong>te</strong> ontzien daarbij kraamvrouwen en jonge kin<strong>de</strong>ren<br />
tot slachtoffer <strong>te</strong> maken?<br />
Want <strong>de</strong> mogelijkheid bestaat, dat er slachtoffers<br />
vallen, wanneer men geloof hecht aan <strong>de</strong> leugenachtige<br />
beweringen, die in <strong>de</strong> bijgevoeg<strong>de</strong> circulaire<br />
zgn opgenomen. Wij kunnen het best een <strong>de</strong>nkbeeld<br />
geven van <strong>de</strong>n inhoud dier circulaire door hier een<br />
schrijven <strong>te</strong> la<strong>te</strong>n volgen van een geneesheer, die<br />
onze aandacht vestig<strong>de</strong> op het optre<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> genoem<strong>de</strong><br />
»Metaalwarenfabriek". (Het woord klinkt<br />
nogal Duitsch.)<br />
„ De circulaire begint met <strong>te</strong> ver<strong>te</strong>llen wat eigenlijk<br />
een Volta-kruis is, want ziet u men scheldt dat<br />
voor een kwakzalversmid<strong>de</strong>l uit en dat is 't toch<br />
heusch niet.<br />
Volgt <strong>de</strong> opsomming van een vijf en twintigtal<br />
zeer verschillen<strong>de</strong> kwalen waar<strong>te</strong>gen 't al helpt. Dan<br />
komt 't moois<strong>te</strong>: „Hoeveel annoncen", zegt <strong>de</strong> cir<br />
Parfjs, wordt aangebo<strong>de</strong>n. De brochure, geti<strong>te</strong>ld „Het<br />
nieuwe Vitalisme" bevat een beschrijving van <strong>de</strong> »Mé<strong>de</strong>cine<br />
Nouvelle", een inrichting die door een vennootschap,<br />
Société <strong>de</strong> VElectrogénique et <strong>de</strong> V institut Dynamo-<br />
Dermique, in 't leven is geroepen en door geneesheeren<br />
geleid wordt ; ver<strong>de</strong>r me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen over <strong>de</strong> in <strong>de</strong> inrichting<br />
gebruik<strong>te</strong> toes<strong>te</strong>llen, hunne fabrikatie en <strong>de</strong> meestal<br />
zeer hooge kos<strong>te</strong>n van aanschaffing, doch daaren<strong>te</strong>gen<br />
slechts enkele woor<strong>de</strong>n over het wezen van het Vitalisme<br />
en over <strong>de</strong> vitalistische geneesmetho<strong>de</strong>.<br />
Ein<strong>de</strong>lijk wordt in <strong>de</strong> brochure vermeld, dat <strong>de</strong> vitalistische<br />
behan<strong>de</strong>ling even zoo goed per brief als in <strong>de</strong> I<br />
inrichting zelve kan geschie<strong>de</strong>n en daarvoor wordt slechts<br />
<strong>de</strong> opgave van ou<strong>de</strong>rdom, geslacht en ziek<strong>te</strong>verschijnselen<br />
gevraagd. Zoo heeft <strong>de</strong> inrichting alleen op <strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling,<br />
dat een 42jarige patiënt aan <strong>de</strong>n rech<strong>te</strong>r bovenarm<br />
s<strong>te</strong>rke rheumatische pgnen had, het gebruik van 14<br />
dynamo<strong>de</strong>r mische pla<strong>te</strong>n, kos<strong>te</strong>n<strong>de</strong> 140 francs, voorgeschreven.<br />
Wij vestigen er opnieuw <strong>de</strong> aandacht op, dat het in<br />
<strong>de</strong> mees<strong>te</strong> gevallen onmogelijk is, zon<strong>de</strong>r persoonleken<br />
omgang met <strong>de</strong>n zieke en zon<strong>de</strong>r <strong>de</strong>zen <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rzoeken,<br />
een juist oor<strong>de</strong>el over zgn ziek<strong>te</strong> <strong>te</strong> vellen. Behan<strong>de</strong>ling<br />
alleen per brief moet <strong>de</strong>rhalve tot <strong>de</strong> schromelijks<strong>te</strong><br />
misvattingen aanleiding geven, <strong>te</strong>meer nog daar vele<br />
zieken een geheel verkeer<strong>de</strong> opvatting van <strong>de</strong>n aard<br />
hunner ziek<strong>te</strong> hebben. Eerlijke geneesheeren zullen zich<br />
dan ook nooit leenen tot een schrif<strong>te</strong>lijke behan<strong>de</strong>ling<br />
van een zieke.<br />
Maatregelen <strong>te</strong>gen kwakzalverg ia<br />
Oos<strong>te</strong>nrijk. Reeds herhaal<strong>de</strong> malen waren wg in<br />
<strong>de</strong> gelegenheid er op <strong>te</strong> wgzen dat <strong>de</strong> Oos<strong>te</strong>nrgksche<br />
Regeering vrij wat moei<strong>te</strong> doet om <strong>de</strong> na<strong>de</strong>elige han<strong>de</strong>lingen<br />
van <strong>de</strong> kwakzalvers <strong>te</strong>gen <strong>te</strong> gaan. In <strong>de</strong> Wiener<br />
med. Presse komt thans weer <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling<br />
voor: De Boheemsche „Statthal<strong>te</strong>rei" heef t <strong>de</strong> vorming<br />
van twee nieuwe plaatseljjke af<strong>de</strong>elingen van <strong>de</strong>n „Naturheilverein"<br />
verbo<strong>de</strong>n, omdat uit haar statu<strong>te</strong>n niet dui<strong>de</strong>lgk<br />
blgkt, dat <strong>de</strong> vereeniging zich uitslui<strong>te</strong>nd met <strong>de</strong><br />
bevor<strong>de</strong>ring eener natuurlijke levens wgze wil bezighou<strong>de</strong>n,<br />
maar dat in<strong>te</strong>gen<strong>de</strong>el <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rvinding heeft geleerd, dat<br />
<strong>de</strong>ze vereenigingen propagan<strong>de</strong> maken voor <strong>de</strong> „voor<br />
het algemeen scha<strong>de</strong>lgke" Natuurgeneeskun<strong>de</strong>, <strong>de</strong> kwakzalverg<br />
bevor<strong>de</strong>ren en <strong>de</strong>n arbeid <strong>de</strong>r voor <strong>de</strong> algemeene<br />
gezondheid werkzame autori<strong>te</strong>i<strong>te</strong>n in <strong>de</strong>n weg staan.<br />
En <strong>te</strong> Weenen is, op grond van ,bevor<strong>de</strong>ring van<br />
onwettige han<strong>de</strong>lingen" beslag gelegd op twee kalen<strong>de</strong>rs,<br />
omdat zij enkele kwakzalversadver<strong>te</strong>nties bevat<strong>te</strong>n. Het<br />
betrof n.1. <strong>de</strong> „Wiener Bo<strong>te</strong>", wegens een annonce van<br />
<strong>de</strong> ook hier <strong>te</strong> lan<strong>de</strong> beken<strong>de</strong> en door ons besproken<br />
Thierry 1 s Won<strong>de</strong>rbalsem en zalf en een an<strong>de</strong>ren kalen<strong>de</strong>r,<br />
die o. a. een adver<strong>te</strong>ntie inhield van <strong>de</strong>n beruch<strong>te</strong>n<br />
WETOHAAS, ook geen onbeken<strong>de</strong> voor onze getrouwe lezers.<br />
Karlsruhe, 3 October 1900.<br />
Hoe <strong>de</strong> Sangninose-fabrikan<strong>te</strong>n aan<br />
namen komen.<br />
Een apotheker, door ons gevraagd hoe 't kwam<br />
dat zgn naam stond in een circulaire als verkooper<br />
van Sanguinose, <strong>de</strong>el<strong>de</strong> ons daaromtrent het<br />
Hoe dikwgls hebben wij al hetzelf<strong>de</strong> gezegd, ook <strong>te</strong>n volgen<strong>de</strong> me<strong>de</strong>, met machtiging om van zgn schrijven<br />
aanzien van <strong>de</strong> inrichting, waarvan hierboven sprake is ! in ons blad gebruik <strong>te</strong> maken.<br />
{Red.) In November 1899 werd hem door een geacht<br />
predikant verzocht eenige flesschen Sanguinose <strong>te</strong><br />
Onbevoeg<strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r tandheel bes<strong>te</strong>llen, waarvoor het adres van VAN DAM en Co.<br />
kun<strong>de</strong>. Twee personen <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, han<strong>de</strong>laars in<br />
werd opgegeven. (*) De echtgenoo<strong>te</strong> van <strong>de</strong>n preculaire,<br />
„ vindt u niet in <strong>de</strong> courant over Volta-kruizen !<br />
kunsttan<strong>de</strong>n, doch die aan hun <strong>de</strong>ur had<strong>de</strong>n geschreven :<br />
{<br />
„Tandheelkundige inrichting Workum en Baruch, nieuwe<br />
dikant moest het mid<strong>de</strong>l gebruiken op aanra<strong>de</strong>n van<br />
Die han<strong>de</strong>laars moe<strong>te</strong>n on<strong>te</strong>gensprekelijk daarmee !<br />
wet" en <strong>de</strong>swege door <strong>de</strong>n kantonrech<strong>te</strong>r tot boe<strong>te</strong> Ds. Gil<strong>de</strong>mees<strong>te</strong>r. Aan het verzoek werd voldaan<br />
goe<strong>de</strong> zaken maken, an<strong>de</strong>rs kon<strong>de</strong>n zij zulke dure veroor<strong>de</strong>eld waren, hebben <strong>de</strong> vorige maand, in hooger en spoedig daarop ontving <strong>de</strong> apotheker reclame-<br />
adver<strong>te</strong>nties niet herhaal<strong>de</strong>lijk plaatsen". (Zéér juist!) beroep, voor <strong>de</strong> rechtbank <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam <strong>te</strong>recht gestaan. kaart en circulaires, waarin zgn naam als verkooper<br />
De aanbie<strong>de</strong>rs hebben zoo'n kruis aangekocht (zij De opgeleg<strong>de</strong> boe<strong>te</strong> werd gehandhaafd.<br />
werd opgegeven. Daarop schreef bedoel<strong>de</strong> apotheker<br />
schijnen reeds wat van onze Vereeniging geleerd <strong>te</strong><br />
aan <strong>de</strong> Sanguinose-firma het volgen<strong>de</strong> :<br />
hebben). Het kruis was veel <strong>te</strong> klein, vergeleken bij Vergiftiging door Haarlemmerolie. „Op verzoek van een patiënt ontbood ik eenige fles<br />
het hunne, <strong>de</strong> doos was <strong>te</strong> groot en <strong>te</strong> bont, dit Als waarschuwend voorbeeld maken wij hier melding schen uwer Vin. Sanguinos. Ik had gewenscht dat door<br />
was volgens hen om het publiek <strong>te</strong> mislei<strong>de</strong>n ; is van het volgen<strong>de</strong> geval <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg voorgekomen en u het voorschrift <strong>de</strong>r samens<strong>te</strong>lling of op <strong>de</strong> fleseh of<br />
het niet kos<strong>te</strong>lijk? Zij vin<strong>de</strong>n 't schan<strong>de</strong>lijk f 1.80<br />
ons door <strong>de</strong>n behan<strong>de</strong>len<strong>de</strong>n medicus me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld. afzon<strong>de</strong>rlijk er bij zou<strong>de</strong> zgn gevoegd <strong>te</strong>r voldoening aan<br />
Een baker, een boerenvrouw uit W., raad<strong>de</strong>, wegens<br />
tot f 2.50 voor zoo'n ding <strong>te</strong> vragen. Hun kruis<br />
art. 8 al. 2 <strong>de</strong>r pharmaceutische wet en <strong>te</strong>vens <strong>te</strong>n<br />
lastigheid van het kind, het gebruik van Haarlemmerolie<br />
kan men voor 't koopje van f 1.50 krijgen.en daar<br />
bewijze dat het mid<strong>de</strong>l niet behoort tot <strong>de</strong> klasse <strong>de</strong>r<br />
aan. Het kind van 8 dagen wordt bij ledige maag geaan<br />
verdienen zij natuurlijk niet <strong>te</strong> veel; dat blijkt<br />
spécialités of kwakzalversmid<strong>de</strong>len. Gelieve mij dat voortrac<strong>te</strong>erd<br />
op eenige droppels, laat het 10 zgn, waarvan schrift alsnog <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n daar ik an<strong>de</strong>rs moet pro<strong>te</strong>s<strong>te</strong>eren<br />
uit <strong>de</strong> afzon<strong>de</strong>rlijke aanbieding aan <strong>de</strong> vroedvrouw nog eenige wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong>ruggespuwd. Binnen twee minu<strong>te</strong>n <strong>te</strong>gen het plaatsen van mijn adres op <strong>de</strong> Igst <strong>de</strong>r ver<br />
die 't voor f 0.90 koopen kan.<br />
wordt het kind blauw, stijf, het lichaam strekt zich en koopers."<br />
Er is nog een gebruiksaanwijzing bij. Men moet stuipachtige krampen van alle le<strong>de</strong>ma<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n waar<br />
't ding in azijn stoppen en om <strong>de</strong>n hals dragen ; als | genomen ; <strong>de</strong> a<strong>de</strong>mhaling is zeer langzaam en door <strong>de</strong> Als antwoord daarop werd on<strong>de</strong>rstaand schrijven<br />
't niet helpt neme men 2 ; waarom ook niet? Het<br />
kramp zeer bemoeilijkt; <strong>de</strong> kleur van het gelaat is lood- van <strong>de</strong> firma ontvangen :<br />
achtig en het bewustzijn is verdwenen; slikken is onmo<br />
verwon<strong>de</strong>rt mij, dat er niet nog meer<strong>de</strong>re aanbevolen<br />
„Wanneer u <strong>de</strong> Sanguinose liever niet verkoopt, hoegelijk.<br />
Na eenig losmaken van <strong>de</strong> kleeren en wasschen<br />
wor<strong>de</strong>n, het kan hun geen kwaad. Als 't kruis na<br />
zeer het een prachtig vers<strong>te</strong>rkingsmid<strong>de</strong>l is, dan zullen<br />
van het gelaat vermin<strong>de</strong>rt <strong>de</strong> stijfheid iets en wordt <strong>de</strong> wij uw naam on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> lijst <strong>de</strong>r verkoopers wegla<strong>te</strong>n.<br />
30 dagen nog niet helpt is <strong>de</strong> fabriek bereid het kleur be<strong>te</strong>r. Een cathe<strong>te</strong>r van Nelaton wordt in <strong>de</strong> Wij gelooven dat het niet valt on<strong>de</strong>r Art. 6 al. 2<br />
<strong>te</strong>rug <strong>te</strong> nemen mits onbeschadigd. Dat is een goed- maag gebracht en direct wordt een weinig bruin, s<strong>te</strong>rk <strong>de</strong>r wet door u bedoeld ; (<br />
koope belof<strong>te</strong>, want <strong>de</strong> fabrikant Iaat 't vóór 't naar <strong>te</strong>rpentijn riekend vocht uitgespogen ; la<strong>te</strong>r wordt<br />
gebruik listiglijk in azijn stoppen, wat voor 't koper <strong>de</strong> maag met melk uitgespoeld en zelfs nadat een li<strong>te</strong>r<br />
en zink wel niet prachtig zal zgn."<br />
melk daartoe is gebruikt heeft het <strong>te</strong>rugkomend ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong><br />
nog <strong>te</strong>rpentijngeur. Snel hers<strong>te</strong>lt zich <strong>de</strong> kleur, <strong>de</strong><br />
krampen verdwijnen en na 3 uren is het bewustzijn i<br />
Tot zoover onze br efschrgver. Wij hebben er<br />
<strong>te</strong>ruggekeerd ; ver<strong>de</strong>re na<strong>de</strong>elige verschijnselen bleven<br />
weinig an<strong>de</strong>rs aan toe <strong>te</strong> voegen 'dan onze overtui ach<strong>te</strong>rwege.<br />
ging dat ook dit kruis niets meer zal uitwerken dan<br />
De baker begrgpt 't niet ; in W. gaf men het mid<strong>de</strong>l<br />
<strong>de</strong> groo<strong>te</strong> en kleine kruizen van HESKIER, dus let<strong>te</strong>r<br />
s<strong>te</strong>eds aan zuigelingen.<br />
lijk niets. Ongetwijfeld zou in Duitschland ook <strong>de</strong> Welzeker, niet alleen in W. maar helaas in tal van<br />
naam van bedrOQ op dit product wor<strong>de</strong>n toegepast; plaatsen, vooral <strong>te</strong> plat<strong>te</strong>nlan<strong>de</strong> ! Maar wie kent <strong>de</strong><br />
en bij ons?<br />
gevolgen ?<br />
Het bestuur onzer Vereeniging heeft een waarschuwing<br />
<strong>te</strong>gen <strong>de</strong>ze grove kwakzalverij van <strong>de</strong> Dr. Dalton's Aural Institu<strong>te</strong>. Na en <strong>te</strong>n<br />
,Metaalwarenfabriek" doen plaatsen in het Tijdgevolge van <strong>de</strong> plaatsing van ons artikel over dit Instiscgrift<br />
voor Praktische Verloskun<strong>de</strong>, <strong>te</strong>nein<strong>de</strong> op die tuut in ons vorig no. ontvingen wij nog zeven brieven<br />
door het Instituut verzon<strong>de</strong>n en gericht aan verschillen<strong>de</strong> l<br />
wijze <strong>de</strong> vroedvrouwen op <strong>de</strong> hoog<strong>te</strong> <strong>te</strong> brengen.<br />
personen in Ne<strong>de</strong>rland, met verzoek om na<strong>de</strong>re inlich<br />
Met genoegen con s tat eer en wij intussen en dat vele<br />
tingen. Daaraan is voldaan en wij hebben hoop dien<br />
vroedvrouwen <strong>de</strong> zaak reeds zoo weinig vertrouw<strong>de</strong>n, <strong>te</strong>ngevolge menigeen <strong>te</strong> hebben weerhou<strong>de</strong>n zijn geld<br />
dat zij inlichtingen inwonnen bij <strong>de</strong>n geneesheer <strong>te</strong>r doelloos weg <strong>te</strong> werpen en misschien zgn kwaal nog <strong>te</strong> ,<br />
plaatse. Verschei<strong>de</strong>ne <strong>de</strong>zer zon<strong>de</strong>n ons daarop <strong>de</strong> zien verergeren.<br />
brieven toe ; hiervoor onzen dank !<br />
Zooals wij wel dach<strong>te</strong>n zgn al die 7 brieven, per<br />
schrijfmachine geschreven, bijna geheel gelijklui<strong>de</strong>nd aan<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
<strong>de</strong>n brief, dien wij in ons vorig no. afdruk<strong>te</strong>n, zoodat<br />
hieruit wel dui<strong>de</strong>lijk blijkt, dat het er niets op aan-<br />
Publicatie van <strong>de</strong>n plaatselijken Gekomt<br />
wat <strong>de</strong> patiënt omtrent zgn ziek<strong>te</strong> en <strong>de</strong> oorzaak<br />
zondheidsraad <strong>te</strong> Karlsruhe. Voor eenigen<br />
daarvan me<strong>de</strong><strong>de</strong>elt. Alles wordt als 't ware machinaal<br />
tijd zgn in <strong>de</strong> bla<strong>de</strong>n on<strong>de</strong>r het opschrift „La Mé<strong>de</strong>cine<br />
behan<strong>de</strong>ld. Voor <strong>de</strong> variatie wer<strong>de</strong>n ech<strong>te</strong>r enkele lij<strong>de</strong>rs |<br />
Nouvelle" adver<strong>te</strong>nties verschenen, waarbij <strong>de</strong> gratis-<br />
erop at<strong>te</strong>nt gemaakt, dat het voor hen ook noodig zou<br />
toezending van een brochure over <strong>de</strong> zoogenaam<strong>de</strong> Yi-\<br />
zgn eenige inwendige medicijnen <strong>te</strong> gebruiken. Waarom<br />
talistische Metho<strong>de</strong> tot volkomen genezing van zenuwziek<strong>te</strong>n,<br />
niet?<br />
verlamming, jicht, asthma, rheumatiek, maag-, lever-,<br />
nier- en blaasziek<strong>te</strong>n enz. door <strong>de</strong> Mé<strong>de</strong>cine Nouvelle <strong>te</strong><br />
2 ) en wat het voorschrift <strong>de</strong>r<br />
samens<strong>te</strong>lling betreft, — als het uwe vinding was, zou<br />
u het doen ?<br />
Iotusschen zullen wg, zoo wij niets van u. hooren, bij<br />
herdruk of bg druk van nieuwe prospectussen <strong>de</strong>n gewaar<strong>de</strong>er<strong>de</strong>n<br />
naam van <strong>de</strong>n Heer .... wegla<strong>te</strong>n."<br />
Dus, zoolang <strong>de</strong> nieuwe druk of herdruk niet<br />
noodig is, blijft <strong>de</strong> naam op <strong>de</strong> circulaire. En niet<br />
alleen wordt op <strong>de</strong>ze wgze misbruik gemaakt van<br />
één naam maar van meer<strong>de</strong>re. Zoo we<strong>te</strong>n wjj het<br />
o. a. van <strong>de</strong>n heer DE BOSSON, (zie ons vorig no.)<br />
en vermoe<strong>de</strong>lijk zgn er nog meer apothekers, wier<br />
naam, zon<strong>de</strong>r hun toes<strong>te</strong>mming, op <strong>de</strong> Igst voorkomt.<br />
Ten <strong>de</strong>ele is dit hun eigen schuld. Hoe komen zij<br />
er toe, ai is 't ook op verzoek, z.g. geneesmid<strong>de</strong>len<br />
<strong>te</strong> bes<strong>te</strong>llen waarvan hun niets an<strong>de</strong>rs bekend is dan<br />
dat zij met groo<strong>te</strong> reclame wor<strong>de</strong>n aangebo<strong>de</strong>n?<br />
Maar dit vermin<strong>de</strong>rt niets aan <strong>de</strong> brutale wgze van<br />
optre<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> firma VAN DAM en Co. om, zon<strong>de</strong>r<br />
daartoe gemachtigd <strong>te</strong> zgn, namen <strong>te</strong> noemen van<br />
verkoopers, die bij het groo<strong>te</strong> publiek bekend zgn<br />
als <strong>de</strong> personen die voor het afleveren van geneesmid<strong>de</strong>len<br />
zgn aangewezen. Hét publiek zegt : goed<br />
<strong>te</strong>r naam staan<strong>de</strong> apothekers verkoopen Sanguinose,<br />
dus zal het wel goed zijn. De goei <strong>te</strong>r naam staan<strong>de</strong><br />
(i) Een an<strong>de</strong>re firma VAN DAM, <strong>te</strong> 's Gravenhage verzoekt<br />
ons <strong>de</strong> woor<strong>de</strong>n „en Co" cursief <strong>te</strong> la<strong>te</strong>n drukken met <strong>de</strong><br />
bemerking „niet met an<strong>de</strong>ren van dien naam <strong>te</strong> verwarren".<br />
Die firma blgkt zich due, en <strong>te</strong>recht, <strong>te</strong> schamen om voor<br />
<strong>de</strong>n fabrikant van Sanguinose <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n aangezien.<br />
( a ) De kantonrech<strong>te</strong>r <strong>te</strong> 's Gravenhage dacntf er toch an<strong>de</strong>rs<br />
over.
apothekers verkoopen het mid<strong>de</strong>l niet; <strong>de</strong> firma VAN is, zoodat het gebrnik daarvan zon<strong>de</strong>r artselgk voor<br />
DAM en Co. s<strong>te</strong>lt het zoo maar voor. Hoe noemt schrift beslist moet wor<strong>de</strong>n ontra<strong>de</strong>n.<br />
men zoo'n han<strong>de</strong>lwgze ?<br />
J. VAN RIEL,<br />
Mil. Apotheker.<br />
Ja, die Sanguinose, wij zei<strong>de</strong>n het al meermalen,<br />
_<br />
en vooral id <strong>de</strong>n Haag weet men het al <strong>te</strong> goed,<br />
wordt op won<strong>de</strong>rljjke wijze, door s<strong>te</strong>rke me<strong>de</strong>werking<br />
van zekere zij<strong>de</strong>, die geheel bui<strong>te</strong>n <strong>de</strong> medische<br />
we<strong>te</strong>nschap staat, in <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l gebracht. Zooveel<br />
mogelijk onthoa<strong>de</strong>n wij ons in ons blad van zaken<br />
<strong>te</strong> bespreken die met <strong>de</strong>n godsdienst of <strong>de</strong> politiek<br />
in verband staan, maar somwijlen eischt het belang<br />
<strong>de</strong>r zaak, die wij voorstaan, dat wij — tot ons leedwezen<br />
— van <strong>de</strong>zen regel moe<strong>te</strong>n af wijken. Zoo 0"k<br />
hier. Met Ds. GHEEL GILDEMEESTER aan het hoofd<br />
'(over wiens optre<strong>de</strong>n wij niets meer behoeven me<strong>de</strong><br />
<strong>te</strong> <strong>de</strong>elen) zijn er verschei<strong>de</strong>ne predikan<strong>te</strong>n die aan<br />
<strong>de</strong> propaganda voor <strong>de</strong> Sanguinose me<strong>de</strong>helpen. Een<br />
reiziger in dit artikel ver<strong>te</strong>l<strong>de</strong> aan een onzer ken-<br />
"nissen: ,dat ze er <strong>de</strong> gees<strong>te</strong>lijkheid vóór had<strong>de</strong>n<br />
gespannen, omdat die zooveel invloed op <strong>de</strong> lni<br />
hebben!"<br />
a Wordt op zoo'n wijze een goed gebruik gemaakt<br />
van een schoon ambt? Neen. Wij willen er niets.<br />
! meer van zeggen, en nemen zelfs aan, dat <strong>de</strong>ze<br />
of gene predikant goe<strong>de</strong> gevolgen heeft gezien van<br />
het gebrnik van <strong>de</strong>n wijn, die, <strong>te</strong>gen hoogen prijs,<br />
als Sanguinose wordt geleverd (wijn werkt dikwijls<br />
gnnstig) ; geeft hem dit dan het recht <strong>de</strong> menschen<br />
aan <strong>te</strong> sporen het mid<strong>de</strong>l aan <strong>te</strong> wen<strong>de</strong>n ? Wat<br />
weet hij, bij al zijn kennis, die wij hoog waar<strong>de</strong>eren,<br />
<strong>te</strong> beoor<strong>de</strong>elen of bij of na een of an<strong>de</strong>r ziek<strong>te</strong>geval<br />
het gebruik van wijn is aangewezen ?<br />
Maar, <strong>de</strong> Dominé heeft het aangera<strong>de</strong>n, zelfs in<br />
enkele gevallen in woord en geschrif<strong>te</strong> s<strong>te</strong>rk aanbevolen<br />
— en <strong>de</strong>rhalve haast <strong>de</strong> patiënt zich zgn heil 1<br />
bg sanguinose <strong>te</strong> zoeken. Vooral dâârin schuilt het<br />
gevaar en daarom meen<strong>de</strong>n wij <strong>de</strong>ze zaak eens <strong>te</strong><br />
ber<strong>de</strong> <strong>te</strong> moe<strong>te</strong>n brengen.<br />
Schoenmaker, houd je bij je leest!<br />
Anti Ka m ii ia.<br />
Van bevrien<strong>de</strong> medische zij<strong>de</strong> ontving ik het verzoek,'<br />
zoo mogelijk eenige inlichting <strong>te</strong> willen verschaffen<br />
omtrent bovengenoemd geheim mid<strong>de</strong>l, dat<br />
in pastillevorm ad 0.3 gram, gemerkt AK, <strong>te</strong> St.<br />
Louis, Vereenig<strong>de</strong> Sta<strong>te</strong>n, wordt gefabriceerd en<br />
door <strong>de</strong> firma ROBERTS en Co. <strong>te</strong> Parijs in hoofd<strong>de</strong>pôt<br />
is genomen.<br />
Vergezeld van prachtige aanbevelingen, met verklaring<br />
van <strong>de</strong>n Griekschen naam „mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen<br />
smart 1 Folmo.<br />
n Polmo Huid-poe<strong>de</strong>r {Ge<strong>de</strong>poneerd) is het meest<br />
lenigend mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen Smet<strong>te</strong>n, Schrijning, Jeuken,<br />
Brand, Uitslag, Invloed v. zon, wind en weer, over*<br />
matig Transpireeren, etc Verlicht pijn, Btilt jeuking,<br />
verwg<strong>de</strong>rt reuk, bevor<strong>de</strong>rt zuivere, gezon<strong>de</strong> huid.<br />
Niet weggenomen door lichamelgk vocht of warm<strong>te</strong>.<br />
Het instrooipoe<strong>de</strong>r bij uitnemendheid voor kin<strong>de</strong>rtjes/<br />
Voorkomt Roodheid, Gevoeligheid na 't Scheren, Ba*<br />
dm, Massage, Beschermt <strong>te</strong>gen aans<strong>te</strong>king."<br />
Op <strong>de</strong>ze en nog op an<strong>de</strong>re wijze wordt een Amerikaansch<br />
strooipoe<strong>de</strong>r aanbevolen, dat o. a. in<br />
Perry<br />
', heet het vrij van elke scha<strong>de</strong>lijke nevenwerking<br />
bij soortgelijke medicamen<strong>te</strong>n opgemerkt,<br />
en bovenal dienstig bij wat men in het algemeen<br />
noemt : zenuwaandoeningen.<br />
Als particuliere me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling werd mij nog bericht,<br />
•dat Anti Kamnia zich in een groo<strong>te</strong> vermaardheid<br />
<strong>te</strong> Contrexeville mocht verheugen, als hebben<strong>de</strong>,<br />
volgens <strong>de</strong> loopen<strong>de</strong> verhalen, daar niemand min<strong>de</strong>r<br />
dan Z. M. <strong>de</strong>n Shah van Perzie van diens langdnrig<br />
| lij<strong>de</strong>n genezen.<br />
Voorzeker oogenschijnlijk in<strong>te</strong>resan<strong>te</strong> zaken, doch<br />
die min<strong>de</strong>r belangwekkend wor<strong>de</strong>n als men weet,<br />
dat het zoo geprezen en beroemd? gewor<strong>de</strong>n mid<strong>de</strong>l<br />
reeds in 1890 <strong>de</strong>n Oceaan is overgestoken en blij-<br />
.kens me<strong>de</strong><strong>de</strong>eling van o'n<strong>de</strong>rzoekers toen bleek <strong>te</strong><br />
bestaan uit acetanüidum (autifebrinum), met een<br />
meer of min<strong>de</strong>r hoog procentisch gehal<strong>te</strong> aan bicarbonas<br />
natricus en Coffeinum.<br />
Een voorschrift <strong>te</strong>r bereiding van Goldmann, Ph.<br />
Centralh. jaarg. 1891, luidt: Acetanüidum 70,<br />
I Bicarbonas natricus 20 en Coffeinum 10.<br />
Mijn on<strong>de</strong>rzoek had soortgelijk resultaat, doch<br />
vermoe<strong>de</strong>lijk heeft men het acetanüidum van vroeger<br />
vervangen door het broertje methyl-acetanüidum,<br />
on<strong>de</strong>r diens doopnaam exalginum be<strong>te</strong>r bekend, blijkens<br />
het door mij gevon<strong>de</strong>n lagere smeltpunt (100°) <strong>de</strong>r<br />
I afgeschei<strong>de</strong>n stof.<br />
Op voors<strong>te</strong>l van bovenbedoel<strong>de</strong>n medicus geef ik<br />
publici<strong>te</strong>it aan dit on<strong>de</strong>rzoek, met hem hopend, dat<br />
dit moge strekken om een ver<strong>de</strong>re entrée in Ne<strong>de</strong>rland<br />
van Anti Kamnia <strong>te</strong> verij<strong>de</strong>len.<br />
Ten slot<strong>te</strong> nog <strong>de</strong> waarschuwing mijnerzijds —<br />
<strong>de</strong>n prijs per doos ad 5 francs 50 ets. nog bui<strong>te</strong>n<br />
beschouwing la<strong>te</strong>nd — dat het hoofdbestand<strong>de</strong>el van<br />
Anti Kamnia allerminst een onschuldig geneesmid<strong>de</strong>l<br />
% & magazijnen verkrijgbaar is ges<strong>te</strong>ld.<br />
Het is, volgens het on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n heer A. J.<br />
WIJNHE <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg een verbinding van palmitinezuur<br />
(een bestand<strong>de</strong>el van run<strong>de</strong>r- en an<strong>de</strong>re vet<strong>te</strong>n)<br />
met zink en magnesium, waaraan een „reukje" is<br />
gegeven. De <strong>de</strong>skundige zal we<strong>te</strong>n en <strong>de</strong>n. niet<br />
<strong>de</strong>skundige <strong>de</strong>elen wjj het bij <strong>de</strong>ze me<strong>de</strong>, dat het<br />
aanbod uit Amerika volstrekt geen nieuws bevat.<br />
Strooipoe<strong>de</strong>rs, waarvan het hoofdbestand<strong>de</strong>el zink- en<br />
magnesiumverbindingen zgn, wor<strong>de</strong>n herhaal<strong>de</strong>lijk<br />
voorgeschreven en aangewend. Dus het is een goed<br />
mid<strong>de</strong>l zal men zeggen . . . maar dat is toch wat<br />
<strong>te</strong> voorbarig. Zeker, bij enkele gevallen van uitslag<br />
en jeuken zal 't goe<strong>de</strong> diens<strong>te</strong>n verrich<strong>te</strong>n, maar<br />
men zou zich zelf veel kwaad kunnen berokkenen,<br />
wanneer men op eigen hand o. a. bij alle soor<strong>te</strong>n<br />
van brand en uitslag gebruik ging maken van <strong>de</strong><br />
zoo welwillend aangebo<strong>de</strong>n Amerikaansche hulp.<br />
Waarom toch <strong>de</strong>n raad gevolgd van iemand, die<br />
mijlen ver afwoont, dus <strong>de</strong>n patiënt niet kan zien<br />
en <strong>de</strong>n aard zijner ziek<strong>te</strong> beoor<strong>de</strong>elen en dien het, 't !<br />
is blijkbaar, alleen maar <strong>te</strong> doen is om zgn waar <strong>te</strong><br />
slij<strong>te</strong>n? Waarlijk, geneesmid<strong>de</strong>len, al zgn ze in<br />
sommige opzich<strong>te</strong>n goed en wor<strong>de</strong>n zij ook uitwendig<br />
aangewend, kunnen toch veel kwaad doen, wanneer<br />
die aanwending niet met oor<strong>de</strong>el en zaakkennis<br />
geschiedt. Om bij Polmo <strong>te</strong> big ven, wie b. v. een<br />
of an<strong>de</strong>r uitslag met het strooipoe<strong>de</strong>r behan<strong>de</strong>lt, op<br />
<strong>de</strong> werking vertrouwt en dus niets doet <strong>te</strong>r bestrijding<br />
van <strong>de</strong> oorzaak van <strong>de</strong>n uitslag, zal het menigmaal<br />
aan zich zelven <strong>te</strong> wij<strong>te</strong>n hebben, wanneer<br />
zgn kwaal verergert. De Amerikaansche firma trekt<br />
zich daar niets van aan.<br />
Als instrooipoe<strong>de</strong>r bij uitnemendheid voor kin<strong>de</strong>rtjes<br />
zou<strong>de</strong>n wij Polmo niet gaarne aanbevelen.<br />
Dr. Pie<strong>te</strong>r's Zokoro of Bloedhers<strong>te</strong>ller.<br />
Wij zagen <strong>de</strong>zer dagen twee adver<strong>te</strong>nties. De<br />
eene luid<strong>de</strong> aldus :<br />
„ Uitslag, Verkoudhe<strong>de</strong>n, Vlekken, Zweren, Karbonkels,<br />
Ringwormen, Zeere Hoof<strong>de</strong>n en Oogen, Roos,<br />
„ Puistjes, Jicht, Schurft, Verkleuring <strong>de</strong>r Huid en<br />
„alle Huidziek<strong>te</strong>n van welken aard ook wor<strong>de</strong>n let<strong>te</strong>rlijk<br />
weggenomen en uit het lichaam in kor<strong>te</strong>n tijd<br />
„verdreven door het gebruik van Dr. Pie<strong>te</strong>r 1 giftige bestand<strong>de</strong>elen, maar uit verschillen<strong>de</strong> plantaardige<br />
<strong>de</strong>elen.<br />
Waar<strong>de</strong> lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> Broe<strong>de</strong>rs en Zus<strong>te</strong>rs, kiest in <strong>de</strong>ze<br />
<strong>de</strong>n weg <strong>de</strong>r mid<strong>de</strong>len en laat U ra<strong>de</strong>n door een<br />
chris<strong>te</strong>n.<br />
We<strong>te</strong>n <strong>de</strong> Dok<strong>te</strong>rs U geen raad <strong>te</strong> geven die baat, f<br />
in menige kwaal is <strong>de</strong>ze Dok<strong>te</strong>r gebruikt als mid<strong>de</strong>l<br />
in Gods hand als red<strong>de</strong>r <strong>de</strong>r gezondheid.<br />
Wij geven U <strong>de</strong>zen raad als me<strong>de</strong>-chris<strong>te</strong>nen,<br />
le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Geref. Kerk, zijn<strong>de</strong> agen<strong>te</strong>n van Dr.<br />
P. FAHRNEY, Chicago, III. U. S, A., die gaarne iets<br />
doen voor 's menschen heil.<br />
Uwe dienstwillige dienaren,<br />
A. PLUYMEET & Co., s-Gravenhage*<br />
Kor<strong>te</strong> Groenewegje 16. .<br />
Rot<strong>te</strong>rdam, Rosestraat 108."<br />
Deze laats<strong>te</strong> adver<strong>te</strong>ntie wek<strong>te</strong> onze walging op<br />
en velen zullen zich aan onze zij<strong>de</strong> scharen wanneer<br />
zij we<strong>te</strong>n, dat al dat vertoon van z. g. godsdienst<br />
en chris<strong>te</strong>lijkheid niets an<strong>de</strong>rs <strong>te</strong>n doel heeft dan<br />
om reclame <strong>te</strong> maken voor een ech<strong>te</strong> Amerikaansche<br />
kwakzalverij.<br />
Want an<strong>de</strong>rs is het niet en iets nieuws ook niet. E<br />
In ons no. van Mei 1895 hebben wij on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>n I<br />
ti<strong>te</strong>l van „Een Hollandsch-Amerikaansche Kwakzalver<br />
scour ant" <strong>de</strong> aandacht gevestigd op een blad<br />
„De Huisvriend", uitgegeven door een zich noemen<strong>de</strong>n<br />
DR. PETER FÂHRNEY <strong>te</strong> Chicago en <strong>te</strong>n doel hebben<strong>de</strong><br />
het aanbevelen van verschillen<strong>de</strong> kwakzalvers<br />
mid<strong>de</strong>len, Een <strong>de</strong>rgelijke courant, met ongeveer<br />
<strong>de</strong>nzelf<strong>de</strong>n inhoud, hebben wij nu weer voor ons ;<br />
<strong>de</strong> firma PLUYMERT & Co. schijnt thans voor dé verspreiding<br />
in Ne<strong>de</strong>rland zorg <strong>te</strong> dragen.<br />
On<strong>de</strong>r verwijzing naar ons artikel van Mei 1895,<br />
dat <strong>te</strong> groot is om het nogmaals op <strong>te</strong> nemen, willen<br />
wy hier maar enkele uittreksels geven, vermeer<strong>de</strong>rd<br />
met een paar opmerkingen; <strong>de</strong> lezer kan dan zelf<br />
oor<strong>de</strong>elen of het woord „kwakzalverij" hier op zgn<br />
plaats is of niet.<br />
s Zokoro<br />
„of Bloedhers<strong>te</strong>ller of Tegengift <strong>te</strong>gen slech<strong>te</strong> voch<strong>te</strong>n."<br />
Uit <strong>de</strong> geschrif<strong>te</strong>n van Dr. P. Fahrney Chicago,<br />
U. S. A., welke gratis <strong>te</strong> verkrijgen zgn bij <strong>de</strong><br />
Agen<strong>te</strong>n :<br />
A. PLUYMERT & Co.,<br />
Den Haag, Kor<strong>te</strong> Groenewegje 16.<br />
Rot<strong>te</strong>rdam^ Rosestraat 108."<br />
De an<strong>de</strong>re adver<strong>te</strong>ntie, geplaatst in Holland's<br />
Kerkblad, was van <strong>de</strong>n volgen<strong>de</strong>n inhoud:<br />
„Wij berich<strong>te</strong>n aan onze me<strong>de</strong>-chris<strong>te</strong>nen dat men<br />
niet enkel en alleen <strong>te</strong> ra<strong>de</strong> behoeft <strong>te</strong> gaan met<br />
Dok<strong>te</strong>rs, die geen voorstan<strong>de</strong>rs betoonen <strong>te</strong> zgn van<br />
het Chris<strong>te</strong>ndom, maar inlichtingen kunnen ingewonnen<br />
wor<strong>de</strong>n aangaan<strong>de</strong> ziek<strong>te</strong>verschijnselen bij een<br />
chris<strong>te</strong>lijk Dok<strong>te</strong>r en speciaal <strong>de</strong> uitvin<strong>de</strong>r van zeer<br />
doeltreffen<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Geneesmid<strong>de</strong>len die reeds 80 jaren met zegen door<br />
zeer vélen zgn gebruikt, welke dagelijks won<strong>de</strong>rvolle<br />
genezingen als succes hebben (eigen on<strong>de</strong>rvinding).<br />
Men s<strong>te</strong>lle zich slechts op <strong>de</strong> hoog<strong>te</strong> met Dok<strong>te</strong>r<br />
Pie<strong>te</strong>r Fahrney's geschrif<strong>te</strong>n, die gratis zijn <strong>te</strong> verkrijgen<br />
bij <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong>n.<br />
De mid<strong>de</strong>len van <strong>de</strong>zen dok<strong>te</strong>r bestaan niet uit<br />
c «a<br />
Van het voornaams<strong>te</strong> mid<strong>de</strong>l Dr, Pie<strong>te</strong>r's Zokoro<br />
of Bloedhers<strong>te</strong>ller wordt o. m. het volgend gezegd:<br />
Uit in- en uitheemsche krui<strong>de</strong>n, komen<strong>de</strong> van<br />
<strong>de</strong> rotsachtige heuvelen van New-York en Oos<strong>te</strong>lijk<br />
Pennsylvanie en van slechts door inlan<strong>de</strong>rs bewoon<strong>de</strong><br />
streken van Indië, heeft <strong>de</strong> grootva<strong>de</strong>r van <strong>de</strong>n<br />
<strong>te</strong>genwoordigen uitgever van het blad het praeparaat<br />
vervaardigd, dat door <strong>de</strong>n kleinzoon nog is verbe<strong>te</strong>rd.<br />
En dit verbe<strong>te</strong>r<strong>de</strong> mid<strong>de</strong>l is nu in staat alles en<br />
nog wat <strong>te</strong> genezen.<br />
Het is onfeilbaar o. a. bij lever- en nierziek<strong>te</strong>n,<br />
asthma, maagkwalen, uitputting, gestoor<strong>de</strong> bloedsomloop,<br />
influenza — ja het heeft zelfs bij kanker<br />
uits<strong>te</strong>ken<strong>de</strong> diens<strong>te</strong>n verleend.<br />
Voegt men daar nog bij alle kwalen in <strong>de</strong> bovenstaan<strong>de</strong><br />
eers<strong>te</strong> adver<strong>te</strong>ntie genoemd, dan komt men<br />
tot <strong>de</strong> slotsom, dat Dr. Pie<strong>te</strong>r Zokoro is een alles- I<br />
genezer, alias kwakzalverij.<br />
Doch evenals alle kwakzalvers, die één onfeilbaar<br />
mid<strong>de</strong>l <strong>te</strong>gen alle mogelijke kwalen verkoopen, heeft<br />
<strong>de</strong> uitgever van „<strong>de</strong> Huisvriend 1 ' nog meer snaren<br />
op zgn instrument, nog meer mid<strong>de</strong>len, alweer <strong>te</strong>gen<br />
tal van kwalen.<br />
Het zgn:<br />
Dr. PIETEE'S , GENEES-OLiE, een krachtig, zeer werkzaam<br />
geneesmid<strong>de</strong>l in <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> gevallen :<br />
„Rheumatisme, verstuikingen, kwetsingen, stijve<br />
le<strong>de</strong>ma<strong>te</strong>n, heuppijn, pijn in <strong>de</strong> zij<strong>de</strong> en <strong>de</strong> borst,<br />
tandpijn, aangezichtspijn, builen door vorst veroorzaakt,<br />
opzwellingen, zweren, snijwon<strong>de</strong>n en an<strong>de</strong>re'<br />
won<strong>de</strong>n van welken aard ook, pijnlijk bloe<strong>de</strong>nd ge- ;<br />
hemel<strong>te</strong>, likdoornen, asthma, lamme rug, halspijn,<br />
nieronts<strong>te</strong>king, zeere bors<strong>te</strong>n, koortswon<strong>de</strong>n, schurft,<br />
huiduitslag, schim op het hoofd, dauw worm, be<strong>te</strong>n<br />
en s<strong>te</strong>ken van insec<strong>te</strong>n of pijnen van welken aard ook."<br />
't Kan wel, dunkt ons, maar wij raken werkelijk<br />
verlegen. Moe<strong>te</strong>n wij nu b.v. bg asthma en nieronts<strong>te</strong>king,<br />
< waar<strong>te</strong>gen ook Dr. Pie<strong>te</strong>r's, Zokoro als<br />
onfeilbaar is aangewezen, dit gebruiken of <strong>de</strong> geneesolie?<br />
Of bei<strong>de</strong> — en is <strong>de</strong> genezing dan nog<br />
zeker<strong>de</strong>r ?<br />
Dr. PIETER'S "UTERINE, schan<strong>de</strong>lijk genoeg aanbevolen<br />
als een specifiek mid<strong>de</strong>l voor <strong>de</strong> baarmoe<strong>de</strong>r<br />
en <strong>te</strong>vens <strong>te</strong> gebrniken in <strong>de</strong> perio<strong>de</strong> van zwangerschap,<br />
daar het <strong>de</strong> organen s<strong>te</strong>rkt en tot <strong>de</strong> bevalling<br />
voorbereidt. Foei !
Dr. PIETER'S MAAGVERSTERKER, een onfeilbaar niid- <strong>de</strong> man ein<strong>de</strong>lgk <strong>de</strong> hulp van een chirurg -in. Hg medicijnen noodig zgn, die niet da<strong>de</strong>lijk zgn gereed <strong>te</strong>*<br />
Jlel in geval van „cholera morbus, buikloop, roo<strong>de</strong>- ver<strong>te</strong>l<strong>de</strong> <strong>de</strong>zen, dat hij MISTELSKY s<strong>te</strong>eds voor een maken, is <strong>te</strong> begrgpen. Ze kon<strong>de</strong>n dan ook pas <strong>de</strong>n<br />
loop, bloedvloeiing, cholera, zomerziek<strong>te</strong> en alle werkelgken arts had gehou<strong>de</strong>n en dat hg het on<strong>de</strong>r volgen<strong>de</strong>n dag.gezon<strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n.<br />
verzwak<strong>te</strong> toestan<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r ingewan<strong>de</strong>n."<br />
scheid tusschen een „Arzt" en een 9Naturarèt nicht Ik eindig met <strong>de</strong>n wensch van collega v. ». MYLET<br />
Welnu lezer, proeft ge niet uit alles <strong>de</strong>n kwak' approbirt" niet wist. Op <strong>de</strong> hoog<strong>te</strong> gebracht van<br />
Moge het velen tot leering strekken !<br />
Waddinxveen, Oct. 1900. *'&&<br />
Salver t<br />
<strong>de</strong>n eigenlijken aard van het beroep van MISTELSKY,<br />
W. BLANKEN JOH.ZN.,<br />
En een gevaarlijke kwakzalver ook, die zich niet verklaar<strong>de</strong> hg dat hij, wanneer hg dat vroeger had<br />
Med. Docis. Arts.<br />
ontziet <strong>de</strong> menschen zgn waar aan <strong>te</strong> prgzen bg <strong>de</strong> gewe<strong>te</strong>n, dien man nooit zou geraadpleegd hebben,<br />
meest ernstige ziek<strong>te</strong>n, ziek<strong>te</strong>n, die een nauwkeurig maar dat hg <strong>de</strong>n inhoud vàn <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie voor<br />
WelE<strong>de</strong>U Heer!<br />
on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n geneesheer vereisehen, vóór hij waar had gehou<strong>de</strong>n. De in consult genomen chirurg De Ams<strong>te</strong>rdanasche apotheker on<strong>de</strong>r het auditorium<br />
kan oor<strong>de</strong>elen wat <strong>te</strong>r genezing moet wor<strong>de</strong>n aan vond in Febrqari 1900 een niet meer <strong>te</strong> opereeren van MARCOS HOLLANDER (zie bet vorig Maandblad), was<br />
gewend. Wij noemen slechts lever- en nierziek<strong>te</strong>n, kankergezwel, waaraan <strong>de</strong> vrouw in Mei on<strong>de</strong>r<br />
niet op <strong>de</strong> hoog<strong>te</strong> indien hg <strong>de</strong> ma<strong>de</strong>n, die tût <strong>de</strong> holle<br />
kies gehaald wer<strong>de</strong>n, aanzag voor aluminiumpoe<strong>de</strong>r in<br />
uitputting en, om <strong>de</strong> woor<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>n kwakzalver hevig lij<strong>de</strong>n bezweek.<br />
wa<strong>te</strong>r tot een staafje gemaakt.<br />
<strong>te</strong> gebruiken: „pgnen van welken aard ook." De laatst behan<strong>de</strong>len<strong>de</strong> geneeskundige <strong>de</strong>ed van In <strong>de</strong> wat<strong>te</strong>n of <strong>de</strong> poe<strong>de</strong>r bevon<strong>de</strong>n zich fijn gesne<strong>de</strong>n<br />
I En zoo'n man, dien 't blijk baar alleen. <strong>te</strong> doen is het geval aangif<strong>te</strong> bij <strong>de</strong> justitie, doch zon<strong>de</strong>r ge stukjes wor<strong>te</strong>l van <strong>de</strong> prij, wier bla<strong>de</strong>n doorgesne<strong>de</strong>n<br />
om, door zgn leugens, zijne waren aan <strong>de</strong>n man <strong>te</strong> volg. De amb<strong>te</strong>naar van het Openb. Min. bij net in <strong>de</strong> soep gebruikt wor<strong>de</strong>n en in ie<strong>de</strong>r groen<strong>te</strong>winkel<br />
brengen, durft nog <strong>te</strong> schrijven:<br />
„Landgericht" <strong>te</strong> Berlijn vond geen <strong>te</strong>rmen om tot of bij ie<strong>de</strong>r., boer verkrijgbaar zgn.<br />
„De eigenaar van Dr. Pie<strong>te</strong>r's Zokoro of Bloed- vervolging over <strong>te</strong> gaan. Volgens <strong>de</strong>zen is bet <strong>de</strong>n Bijgaand enkele van die wor<strong>te</strong>ls, die in menig<strong>te</strong> op<br />
hers<strong>te</strong>ller heeft het niet noodig geacht om groo<strong>te</strong>n beschuldig<strong>de</strong> niet <strong>te</strong> bewijzen, dat hij <strong>de</strong> overtuiging elke prg voorkomen.<br />
ophef <strong>te</strong> maken. Hij geeft er <strong>de</strong> voorkeur aan dat gehad heeft <strong>de</strong>n kanker niet <strong>te</strong> kunnen genezen ; Deze .wor<strong>de</strong>n door <strong>de</strong>n <strong>de</strong>ntist-HOLLANDES doorgesne<strong>de</strong>n<br />
zijn geneesmid<strong>de</strong>l om eigene verdiens<strong>te</strong>lijkheid ge daardoor ontbreken ook <strong>de</strong> elemen<strong>te</strong>n voor een ver<br />
en nlaken <strong>de</strong>n iadrnk ma<strong>de</strong>n <strong>te</strong> zijn.<br />
Hoogach<strong>te</strong>nd<br />
kocht wordt."<br />
volging wegens bedrog, n.1. het voorspiegelen van<br />
r<br />
, L. D. SCHAAP, -<br />
Wij we<strong>te</strong>n niet wat misselijker is: <strong>de</strong>ze verklaring valsche, of het <strong>te</strong>rughou<strong>de</strong>n van ware gegevens.' Ams<strong>te</strong>rdam, October 1900. Arts.<br />
van <strong>de</strong>n Amerikaanschen kwakzalver of <strong>de</strong> adver Om '<strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> re<strong>de</strong>n kon ook een aanklacht wegens<br />
In<strong>de</strong>rdaad zgn ,<strong>de</strong> ons toegezon<strong>de</strong>n wor<strong>te</strong>ltjes geschikt<br />
<strong>te</strong>ntie van zgne Ne<strong>de</strong>rlandsche helpers. Sifô^§£îfi het toebrengen van zwaar lichamelijk letsel niet<br />
voor het beoog<strong>de</strong> doel. Red.<br />
wor<strong>de</strong>n ingebracht.<br />
Beimanns verhuisd.<br />
De schrijver van het artikel in „Die medicinische Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
„GEEN BREUK MEER!<br />
Woche" vindt in <strong>de</strong>ze beslissing aanleiding tot <strong>de</strong> Als "nieuwe le<strong>de</strong>n zgn toegetre<strong>de</strong>n :<br />
2000 gld. belooning<br />
volgen<strong>de</strong> verzuchting:'<br />
Mevrouw Fransen v. d. Put<strong>te</strong>—Cornets <strong>de</strong> Groot, Zeist,<br />
aan hem, die bij het gebruik van mijn Breukband<br />
en <strong>de</strong> heeren :<br />
„In<strong>de</strong>rdaad heerlijk! Dat is <strong>de</strong> bescherming die A. J. M, Garjeanne, Leeraar Nat. Historie, Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
zon<strong>de</strong>r veer niet volkomen genezen wordt. Men <strong>de</strong> wet het publiek verleent <strong>te</strong>gen het bedriegelgk A. Leon van Eldik, Arts, St. Philipsland.<br />
wach<strong>te</strong> zieh voor waar<strong>de</strong>looze namaaksels.<br />
L. H. C. Muller, "Apotheker, Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
optre<strong>de</strong>n van <strong>de</strong>rgelijke zwen<strong>de</strong>laars. Wanneer zoo'n W. Nue, Arts, Spaarndam.<br />
Op aanvraag brochuren gratis en franco door het<br />
„Gesundheitsforscher" zweert dat hij van zgn zwen G. L. Tjeenk Willink, Apotheker, Zutphen.<br />
Pharmacentisch Bureau, Valkenburg (L.) No. 56."<br />
<strong>de</strong>larg overtuigd is dat het een geneesmid<strong>de</strong>l is, dan A. J. M. G. <strong>te</strong> A. Uw aanbod wordt in dank aanvaard ?<br />
f Bovenstaan<strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie, die <strong>de</strong>zer dagen in ver<br />
kan hg nog zoo veel menschen ombrengen zon<strong>de</strong>r bg gelegenheid zullen- wg er gaarne gebruik van maken.<br />
schillen<strong>de</strong> bla<strong>de</strong>n <strong>de</strong> ron<strong>de</strong> <strong>de</strong>ed, is, wij dach<strong>te</strong>n dat hij een vervolging behoeft <strong>te</strong> vreezen. Men Th. 'T), <strong>te</strong> V. Dank voor uwe me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen ; <strong>de</strong> m ees<strong>te</strong><br />
het <strong>te</strong>rstond bij <strong>de</strong> lezing, afkomstig van M. REIMANNS, !<br />
dier brieven zgn on<strong>de</strong>r<strong>te</strong>ekend: „Per Br. Lindner". Of <strong>de</strong>ze<br />
weet waarlijk niet waarover zich meer <strong>te</strong> verwon <strong>de</strong> persoon is door u bedoeld, we<strong>te</strong>n wg niet.<br />
<strong>de</strong>n man van Pastoor Beck's breukzalf. Op onze j<br />
<strong>de</strong>ren, over <strong>de</strong> wijsheid van <strong>de</strong>n wetgevervof over die Dr. H. F. A. P. <strong>te</strong> A. Ón^e dankbetuiging voor het ge<br />
aanvrage om een brophure ontvingen wij <strong>de</strong> beken<strong>de</strong><br />
zon<strong>de</strong>n weekblad; het bericht over het Vitafergeséllschaft<br />
van <strong>de</strong> uitleggers en voltrekkers van <strong>de</strong> wet. Het<br />
boekjes, reeds menigmaal in ons blad besproken,<br />
stond reeds in ons vorig no.<br />
zou zeker belangwekkend zgn <strong>te</strong> vernemen wat die J. J. H. <strong>te</strong> 's G. De Quina tonique is in on<strong>de</strong>rzoek ; dus<br />
en daaraan gehecht <strong>de</strong> kennisgeving, dat REIMANNS amb<strong>te</strong>naar van het Openb. Min. zou zeggen, wan spoedig meer hierover.<br />
zgn zaak verplaatst heeft van Haarlem naar Valken<br />
D. <strong>de</strong> W. <strong>te</strong> G. Tot ons leedwezen is erj<strong>te</strong>gen <strong>de</strong>n verneer<br />
een geneesheer een dusdanig zwaar lichamelijk koop van Teercapsulen, door <strong>de</strong>n , Hoofdagent L. v. D.<br />
burg. Wg condoleeren <strong>de</strong> Haarlemmers en wenschen<br />
letsel had ' toegebracht ; wij zgn zeker dat dan ver MEUSEN" aangebo<strong>de</strong>n, wet<strong>te</strong>lijk niqts <strong>te</strong> doen. De verkoop<br />
<strong>de</strong> bewoners van Valkenburg geluk, nu zij een ou<strong>de</strong><br />
volging zou zgn inges<strong>te</strong>ld, maar daarvoor is ons<br />
van <strong>te</strong>er, ook in capsules, staat ie<strong>de</strong>r vrg. Zoolang het aan<br />
beken<strong>de</strong> weer in hon mid<strong>de</strong>n hebben. Er waren<br />
kondigen van mid<strong>de</strong>len <strong>te</strong>r genezing, met opgave van <strong>de</strong><br />
ook een bevoegdheid door <strong>de</strong>n Staat verleend. kwalen waar<strong>te</strong>gen zg hee<strong>te</strong>n <strong>te</strong> helpen, niet beschouwd<br />
in hun bnurt, vooral <strong>te</strong> Maastricht^ verschillen<strong>de</strong><br />
Dat noemt men <strong>de</strong> hoogs<strong>te</strong> beschaving en zorg<br />
wordt als uitoefening van geneeskun<strong>de</strong>, en zoolang <strong>de</strong> over<br />
personen, die <strong>de</strong>stijds het plotseling vertrek van<br />
dreven voors<strong>te</strong>llingen en onwaarhe<strong>de</strong>n, waarme<strong>de</strong> alle kwak-.<br />
voor het algemeen welzijn. Wanneer zullen wg zaüvergen aan het publisk wor<strong>de</strong>n aangebo<strong>de</strong>n, niet als<br />
Reimanns met groot leedwezen vernamen.<br />
eens wakker geschud wor<strong>de</strong>n ?"<br />
bedrog wor<strong>de</strong>n gekenmerkt, is geen vervolging mogelgk.<br />
Tegen het veelvuldig en onoor<strong>de</strong>elkundig gebruik van <strong>te</strong>er<br />
Kwakzalver en Justitie.<br />
hebben wg al van <strong>de</strong> oprichting onzer Vereeniging af ge<br />
In Duitschland is <strong>de</strong> uitoefening van <strong>de</strong> genees<br />
Ingezon<strong>de</strong>n.<br />
waarschuwd.kun<strong>de</strong><br />
aan ie<strong>de</strong>r, on<strong>de</strong>r zijn eigen verantwoor<strong>de</strong>lijk<br />
Geach<strong>te</strong> Redactie l *<br />
Dr. v. D. <strong>te</strong> L. Wg zgn het met u eens, dat <strong>de</strong> door u<br />
ontvangen brief niets bewijst. Jammer dat 't zoo moeilgk<br />
heid voor <strong>de</strong> eventoeele na<strong>de</strong>elige gevolgen, vrijge Voor eenige dagen ^rerd ik geroepen bij eene patiën<strong>te</strong> gaat om in <strong>de</strong>rgelijke zaken ach<strong>te</strong>r <strong>de</strong> waarheid <strong>te</strong> komen.<br />
la<strong>te</strong>n. Dat bij <strong>de</strong>zen toestand, door sommigen die bij on<strong>de</strong>rzoek bleek <strong>te</strong> lg <strong>de</strong>n aan tuberculose van Redactie van he} Ttfdschr. voor Pos<strong>te</strong>ryen en Télégraphie<br />
beschouwd als <strong>de</strong> meest gewensch<strong>te</strong>, er ook nog<br />
bei<strong>de</strong> longen in zeer ver gevor<strong>de</strong>rd stadium, zoo me<strong>de</strong> <strong>te</strong> A. W{j betuigen onzen dank voor het toegezon<strong>de</strong>n Tijd<br />
aan tuberculeuse onts<strong>te</strong>king van <strong>de</strong> ingewan<strong>de</strong>n. Op mijn<br />
schrift, waarin wjj met genoegen en volkomen ins<strong>te</strong>mming<br />
vrij wat overblijft dat niet in <strong>de</strong>n haak is en dat<br />
het artikel: „Het post-porto voor niet-weékbla<strong>de</strong>n" lazen»<br />
vraag wie haar behan<strong>de</strong>ld had, ontving ik <strong>te</strong>n antwoord, Zooals gg <strong>te</strong>recht opmerkt drukt <strong>de</strong> <strong>te</strong>genwoordig bestaan<strong>de</strong><br />
daarbij ook tal van gevallen voorkomen waarin het dat zg medicgnen bad gebruikt door VAN BIJSTER VELD bepaling ook onze Vereeniging en ons Maandblad zeer. Door<br />
publiek belang ernstig wordt bedreigd, moge blijken in "Rot<strong>te</strong>rdam voorgeschreven.<br />
<strong>de</strong> - Vereeniging is vroeger al een poging aangewend om het<br />
nit een artikeltje, dat wij aan „Die medicinische<br />
Maandblad, wat <strong>de</strong> port betreft, aan een weekblad gelgk<br />
Sinds twee jaar ongeveer is zij door hem voortdurend ges<strong>te</strong>ld <strong>te</strong> krijgen, doch^on<strong>de</strong>r succes.<br />
Woche" ontleenen.<br />
behan<strong>de</strong>ld (?) ; af en toe bezocht zij hem, o! an<strong>de</strong>rs kreeg<br />
Th. P. <strong>te</strong> W. Volgens <strong>de</strong> circulaire, gevoegd bg <strong>de</strong> met<br />
In November 1899 begaf zich een onbemid<strong>de</strong>l<strong>de</strong> hij wa<strong>te</strong>r <strong>te</strong>r on<strong>de</strong>rzoek. S<strong>te</strong>eds consta<strong>te</strong>er<strong>de</strong> hg vooruit veel ophef geadver<strong>te</strong>er<strong>de</strong> Marienba<strong>de</strong>r Reductions-Pillen van<br />
gemeen<strong>te</strong>arbei<strong>de</strong>r met zgn vrouw naar <strong>de</strong>n „Gesundgang en toen zij zoover, gevor<strong>de</strong>rd was dat bet haar Dr. SCHINDLER BARNAT, wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong>ze pillen naar het volgend,<br />
heitsforscher" MISTELSKY om, gelokt door markt- niet meer ging naar <strong>de</strong> wijze <strong>de</strong>r vrouwen, was volgens recept bereid :"<br />
VAN BIJSTEEVELD alle gevaar geweken en zg zoo goed als Rp. Sal. Marienb. natural. 1.0<br />
schreenwerige reclame, bij <strong>de</strong>zen raad in <strong>te</strong> winnen<br />
hers<strong>te</strong>ld. Toch was <strong>de</strong>ze vrouw nog betrekkelijk jong.<br />
Extr. rhei spir. si cc.<br />
' voor een verharding, die zich bij zgn vrouw<br />
Belaas <strong>de</strong> arme 1 Zeez kort nadat zij volgens v. B. het<br />
„ chinae reg. frig. par. aa 2.0<br />
in <strong>de</strong> borst gevormd had. MISTELSKY verklaar<strong>de</strong> <strong>de</strong><br />
„ sem. foenigraeci 0.10<br />
gevaar <strong>te</strong> boven was, is zij <strong>te</strong>ngevolge van uitputting<br />
„ cascar. sagr. amer. sicc. 2.0 .<br />
'kwaal zeker <strong>te</strong> kunnen genezen; <strong>de</strong> vrouw moest door diarrheeën, bloedingen en voortduren<strong>de</strong> koorts<br />
„ frangul.,aquos. sicc. 0.30<br />
ech<strong>te</strong>r naar geen geneesheer gaan, want, wanneer overle<strong>de</strong>n.<br />
Solv'. in Aqu. Marienb. q. e.<br />
zij zich liet opereeren, zon <strong>de</strong> dood het gevolg zgn. Hoevelen moe<strong>te</strong>n er op <strong>de</strong>ze wijze nog hun leven<br />
Evapor. ad mass, pilular. ad<strong>de</strong> :<br />
Natr. Jaurocholic. 0.60<br />
Nadat vooraf 18 Mark betaald was, werd een be eindigen, vóórdat aan <strong>de</strong>rgelijke behan<strong>de</strong>ling een ein<strong>de</strong><br />
Solve in aq.<br />
han<strong>de</strong>ling met „ electro-homoeopatische zalf" in 't wordt gemaakt ?<br />
Fiant pilul. Nr. 50 Obducc. sacch. et cum fol. argent.<br />
werk ges<strong>te</strong>ld.<br />
Ter illustratie van v. B's urine-on<strong>de</strong>rzoek het volgen<strong>de</strong>: Op ons verzoek heeft <strong>de</strong> heer B J. BOERRIGTER <strong>te</strong> üneefc<br />
Een buslid van een collega, bij hem in behan<strong>de</strong>ling, nagegaan of <strong>de</strong>ze opgave juist kon zgn (een volkomen-<br />
'Toen <strong>de</strong> toestand intnsschen vererger<strong>de</strong>, s<strong>te</strong>l<strong>de</strong> M.<br />
on<strong>de</strong>rzoek is zeer bezwaarlijk, zoo niet onmogelijk) en zgn<br />
consul<strong>te</strong>ert <strong>te</strong>gelgk v. BIJSTERVELD. Op zgne toch<strong>te</strong>n daar<br />
<strong>de</strong> patiën<strong>te</strong> wel is waar gerust, maar ried haar toch<br />
on<strong>de</strong>rzoek heeft geen aanleiding gegeven om daaraan <strong>te</strong><br />
heen neemt hg welwillend urine van an<strong>de</strong>ren me<strong>de</strong>; zoo twgielen.<br />
aan. <strong>de</strong> geneesheeren in <strong>de</strong> koninkl. polikliniek <strong>te</strong> ook van een vrouw vroeger bg mij in behan<strong>de</strong>ling, In hoeverre <strong>de</strong>ze pillen voor u nuttig kunnen zgn, kan<br />
raadplegen, zon<strong>de</strong>r <strong>te</strong> zeggen dat zij bij hem in be daarna bij een viertal collega's in <strong>de</strong> buurt .en die <strong>te</strong>n thans uw medicus beoor<strong>de</strong>elen. De wgze waarop voor dit<br />
han<strong>de</strong>ling was; zg moest ech<strong>te</strong>r <strong>de</strong> geneesheeren I slot<strong>te</strong> door Pinkpillen vererger<strong>de</strong>, niet<strong>te</strong>genstaan<strong>de</strong> <strong>de</strong>ze<br />
mid<strong>de</strong>l reclame wordt gemaakt is niet in staat daarin,<br />
vertrouwen op <strong>te</strong> wekken.<br />
verzoeken haar schrif<strong>te</strong>lijk me<strong>de</strong> <strong>te</strong> <strong>de</strong>elen, waarvoor toch als onfeilbaar wor<strong>de</strong>n geadver<strong>te</strong>erd.<br />
J. L. T. <strong>te</strong> E. Het poe<strong>de</strong>r van het Staphors<strong>te</strong>r Boertje'<br />
zij haar kwaal hiel<strong>de</strong>n. Zooals <strong>te</strong> begrijpen was, De urine werd meegenomen, door v. B. uit <strong>de</strong> ver<strong>te</strong> is reeds vroeger on<strong>de</strong>rzocht en het resultaat in het Maand<br />
werd dit verzoek afgeslagen.<br />
bekeken en een brief kwam mee <strong>te</strong>rug waarop vermeld blad van December 1898 me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld. Er werd in gevon<strong>de</strong>n:<br />
Zoethout, Kalmuswor<strong>te</strong>l, Gemberwor<strong>te</strong>l, Sennabla<strong>de</strong>n en<br />
De man van <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong> betaal<strong>de</strong> opnieuw en<br />
stond., dat die vrouw leed aan zenuwen, aandoening van Zwavel. 3g een vorig on<strong>de</strong>rzoek was ook Rhabarber ge<br />
het ruggemerg, ziek<strong>te</strong> van <strong>de</strong> baarmoe<strong>de</strong>r en an<strong>de</strong>re von<strong>de</strong>n en thans is in het door u gezon<strong>de</strong>n poe<strong>de</strong>r ook<br />
verklaar<strong>de</strong> aan MISTELSKY dat hij, hoe arm ook, hem<br />
zaken.<br />
Dubbel Jcoolzure-soda aangetoond. Het mid<strong>de</strong>l blgkt dus<br />
gaarne alles zon geven zoo zgn vrouw maar gezond<br />
Eigenaardig is, dat <strong>de</strong> ziek<strong>te</strong> van patiënt direct bg<br />
niet altijd gelgk van samens<strong>te</strong>lling <strong>te</strong> zgn, wel een re<strong>de</strong>n-,<br />
, werd, waarop M. antwoord<strong>de</strong>, dat dit 300 Mark<br />
om er respect voor <strong>te</strong> krijgen.<br />
urine on<strong>de</strong>rzoek aan een <strong>de</strong>skundige blijkt en dat v. B.<br />
moest kos<strong>te</strong>n.<br />
— Over La Medicine Électrique, <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len van Vincent,:<br />
juist die ziek<strong>te</strong> niet in zgn brief .vermeldt, hoewel bgna Tarolin-Gapsules, Mul<strong>de</strong>r<br />
Daar inmid<strong>de</strong>ls bg <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling van <strong>de</strong>n „Ge alle organen ér in genoemd wor<strong>de</strong>n.<br />
sundheitsforscher" <strong>de</strong> toestand s<strong>te</strong>eds vererger<strong>de</strong>, riep Dat voor een zieke, als* door v. B. opgegeven, kostbare<br />
f s Haarhers<strong>te</strong>ller en Sybilles Levenselixer,<br />
alles kwakzalverij, waar<strong>te</strong>gen wjj nu reeds voorloopig<br />
waarschuwen, in het volgend no. Er IB thans geen plaats.
No. 12. Twintigs<strong>te</strong> Jaargang.<br />
December 1900.<br />
M AAIBBLAD<br />
UITGEGEVEN DOOR DE VEREENIGING<br />
TEGEN DE KWAKZALVERIJ.<br />
Aue brieven, REDACTIE of ADMINISTRATIE betreffen<strong>de</strong>, <strong>te</strong> adresseeren aan <strong>de</strong>n heer A. J. WJjnne, Gemeen<strong>te</strong>-Apotheker <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
lid <strong>de</strong>r VKUUWIGINO 1*GBN DB KWAKZALVSKTJ is,elk<br />
die baardoel wil keipen bevor<strong>de</strong>ren en een jurlijksche contributie<br />
betaalt van f3.—. Men wordt lid door aanmelding bij <strong>de</strong>n<br />
secretaris-penningmees<strong>te</strong>r of een <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n. Het<br />
vereenigingsjaar loopt van I Jan, tot 31 Dec. Wie voor het<br />
lidmaatschap wenscht <strong>te</strong> bedanken, geeft daarvan vóór 1 December<br />
aan <strong>de</strong>n 'secretaris-penningmees<strong>te</strong>r kennis. De contributie<br />
wordt in het begin van het jaar per postwissel bij <strong>de</strong>n secretaris-penningmees<strong>te</strong>r<br />
ingewacht, dié daarvoor in Februari<br />
formulieren toezendt Over het niet aldus betaal<strong>de</strong> wordt la<strong>te</strong>r<br />
per postkwitantie beschikt. 1<br />
De le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging ontvangen, behalve een exemplaar<br />
van het blad, sooveel exemplaren als zij aanvragen <strong>te</strong>r verspreiding.<br />
Voor loop ig kan dit aantal ech<strong>te</strong>r, bij betaling van & enkele<br />
contributie, niet meer dan 10 per maand bedragen<br />
Dit blad verschijnt <strong>de</strong>n eers<strong>te</strong> van elke maand. Prijs<br />
per jaar' f 1,25, franco per post. Men abonneert zich bij alle<br />
Doekhan<strong>de</strong>laren en bij <strong>de</strong>n Secretaria, doch niet an<strong>de</strong>rs dan voor<br />
<strong>de</strong>n geheelen jaargang.<br />
Het abonnementsjaar loopt van I Januari tot 31 December.<br />
Over het bedrag wordt in <strong>de</strong> eers<strong>te</strong> drie maan<strong>de</strong>n beschikt.<br />
BESTUUR DER VEREENIGING.<br />
J. II. vao Elk, <strong>te</strong> Dordrecht, Voorzit<strong>te</strong>r.<br />
Dr. H. Burger, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Mr. H. Massink, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
J. m Rie], <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
A. J. WiJDoe, <strong>te</strong> ~<br />
OBTAIi LEDEN 764.<br />
De eers<strong>te</strong> twee artikelen van <strong>de</strong> Statu<strong>te</strong>n <strong>de</strong>r VERXKNIGINQ<br />
ROXN DK KWAKZALVKRIJ , goedgekeurd bij Koninklijk Besluit<br />
van 20 Juli 1890, lui<strong>de</strong>n:<br />
Art. 1. De Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> is gevestigd<br />
<strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam.<br />
Zij heeft <strong>te</strong>n doel <strong>de</strong> bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij, in het<br />
bijzon<strong>de</strong>r die met geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
Art. 2. De Vereeniging tracht haar doel <strong>te</strong> bereiken :<br />
a. door het on<strong>de</strong>rzoek van als geneesmid<strong>de</strong>len aanbevolen<br />
stoffen:<br />
o. door het nasporen van <strong>de</strong> bedriegelijke han<strong>de</strong>lwijzen die<br />
bij het aanbevelen van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n <strong>te</strong> baat genomen ;<br />
c. door het bekend maken <strong>de</strong>r uitkoms<strong>te</strong>n van het on<strong>de</strong>r<br />
a en o genoem<strong>de</strong>;<br />
d: door het bevor<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> toepassing <strong>de</strong>r wet<strong>te</strong>lijke<br />
bepalingen, die <strong>de</strong> kwakzalverij kunnen <strong>te</strong>gengaan;<br />
e. door aan <strong>te</strong> dringen op be<strong>te</strong>re wet<strong>te</strong>lijke bepalingen <strong>te</strong>r<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij«<br />
Het nadrukken van artikelen uit dit blad Is neoorloofd en wordt, <strong>te</strong>r bevor<strong>de</strong>ring van het doel <strong>de</strong>r Vereeniging, dringend verzocht.<br />
INHOUD:<br />
Opgaaf Tan <strong>de</strong> Samens<strong>te</strong>lling <strong>de</strong>r I wor<strong>te</strong>l, Amerik. krachtwor<strong>te</strong>l, gentiaanwor<strong>te</strong>l en kal-<br />
Bericht aan <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n..<br />
mid<strong>de</strong>len, Tanwege <strong>de</strong> Vereeniging mUswor<strong>te</strong>l. Voor zoover een on<strong>de</strong>rzoek mogelijk<br />
• Hoofd artikel: bam en s<strong>te</strong>lling <strong>de</strong>r mid<strong>de</strong>len in 1900 on<strong>de</strong>rwas,<br />
wer<strong>de</strong>n in<strong>de</strong>rdaad eenige van die bestand<strong>de</strong>elen<br />
zocht, ixaèti<br />
<strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong> in<br />
Berich<strong>te</strong>n: Nuttige gratis-verspreiding. — <strong>Kwakzalverij</strong><br />
aangetoond. (No. 9.)<br />
in Limburg. — Het Institut national <strong>de</strong> la Surdité. — 1900 on<strong>de</strong>rzocht en behan<strong>de</strong>ld<br />
LEVENSPILLEN, VERVAARDIGD DOOR DR. HÜENTA, komen<br />
Ei kenning van kwakzalvers. — Tien „Naturärz<strong>te</strong>" veroor<br />
overeen met Blaudipillen. (No. 4.)<br />
<strong>de</strong>eld. — Vreem<strong>de</strong> toestan<strong>de</strong>n in Duitschländ. — Institut in <strong>de</strong>zen jaargang van het Maandblad.<br />
électrothérapique <strong>de</strong> Paris.<br />
MARIENBADER TABLETTEN bestaan uit aloë, ongeven<br />
Groo<strong>te</strong>re artikelen: Verbod van sommige adver<strong>te</strong>nties.—<br />
ALASKA. Een oplossing van 1,8 proc. Moras<br />
van een laag suiker en zetmeel. (No. 2.)<br />
Sybilles levenselixer. — Tarolin-capsules. — De mid<strong>de</strong>len Tcalicus (choorzure potaseh) met een spoortje peper-<br />
MARIËNBADER REDUCTION S-PILLEN . Volgens het<br />
van Vincent <strong>te</strong> Grenoble.<br />
muntolie en thymol, of één van bei<strong>de</strong>. (No. 5.)<br />
Bethtszaken : De duecienr van <strong>de</strong> Centraal-apotheek <strong>te</strong><br />
recept, bij <strong>de</strong> pillen gevoegd, bestaan <strong>de</strong>ze in hoofd<br />
's Gruvenhape in borger beroep veroor<strong>de</strong>eld. — P. van ANTI KAMNIA. Een mergsel van methyl-acetanilidum<br />
zaak uit extract van rhabarber, extr. van konings-<br />
Bjjß<strong>te</strong>rveld voor 't gerecht. — Vonnis van <strong>de</strong>n Hoogen Raad (exalginum), Coffeinum en 0*0*1 bonus natricus. (No. 11.)<br />
in zake onbevoegd verkoopen van Kina <strong>de</strong> Vrjj. — Vjjf<br />
kina, extr. van fenegriek, cascara-extract en f ranguia-<br />
ÂBCO bestaat uit een slordig gemaakt mengsel<br />
winkeliers <strong>te</strong> Haarlem veroor<strong>de</strong>eld. — Uit <strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen<br />
extract. Het inges<strong>te</strong>ld on<strong>de</strong>rzoek heeft geen twijfel<br />
van <strong>de</strong>n Genee&k. Baad voor Z. Holland over 1899. van een vet<strong>te</strong> olie, vermoe<strong>de</strong>lijk raapolie, en een<br />
aan <strong>de</strong>ze opgave doen ontstaan. (No. 11.)<br />
Ingezon<strong>de</strong>n: Pie<strong>te</strong>rs Zokoro. — De verkoop van Volta- grof poe<strong>de</strong>r, dat veel overeenkomst vertoont met<br />
kruisen gestaakt.<br />
OWBRIDGE'S LONGHERSTELLER bestaat uit keuken<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
het poe<strong>de</strong>r van folia hyoscyami (bilzenkruid). (No. 3.)<br />
stroop en een spoor sassafras-olie. (No. 5.)<br />
Herhaal<strong>de</strong> waarschuwingen : Hartzema's rheumatiekmid<strong>de</strong>l. BALSEM DE MALTHA. Een alcoholisch aftreksel van<br />
PoLMO. Een gearomatiseer<strong>de</strong> verbinding van^a?-<br />
ratanhia, tolubalsem (of Benzoë) en wierook. (No. 1.)<br />
Zij, die met het nieuwe Vereenigingsjaar<br />
mitinezuur met zink en magnesium. (No. 11.)<br />
BENEDICTIJNER MIDDELEN VAN DE ABDIJ VAN BACKlid<br />
<strong>de</strong>r Vereeniging wersehen <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n, of<br />
SANGUINOSE. Een aftreksel van eenige bit<strong>te</strong>rstoffen,<br />
FASTLEIGH.<br />
(o.a. gentiaan) op wijn, met s<strong>te</strong>rk alcohol-gehal<strong>te</strong>.<br />
zich op het Maardblad willen abonneeren, | mengd De likeur met een bestaat alcoholisch vermoe<strong>de</strong>lijk altieksel uit van uijn, ver<br />
(No. 2.)<br />
geÜBVCn ZiCh r<strong>te</strong>dS thans aan <strong>te</strong> mel<strong>de</strong>n bijl meer bit<strong>te</strong>re plantaardige bestand<strong>de</strong>elen (o.a. gentiaaD) een of<br />
STAPHORSTER BOERTJE, POEDER VAN HET — Ver<br />
en suiker<br />
<strong>de</strong>n Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r <strong>te</strong> Mid<strong>de</strong>lburg.<br />
schilt meermalen in samens<strong>te</strong>lling. Zoethout, kal-<br />
De Abdijpillen bevat<strong>te</strong>n in hoofdzaak zwavelzure<br />
Hun zal dit Nommer gratis wor<strong>de</strong>n toegemuswor<strong>te</strong>l,<br />
gemberwor<strong>te</strong>l, senna-bla<strong>de</strong>n, zwavel, rhabar<br />
kinine.<br />
zordtfi.ber<br />
en dubbel koolzure soda wer<strong>de</strong>n aangetroffen.<br />
De Galpillen bestaan uit aloë, gut<strong>te</strong>gom en jalappe.<br />
Niet s<strong>te</strong>eds waren al <strong>de</strong>ze stoffen aanwezig. (No. 11.)<br />
De voorwaar<strong>de</strong>n van het lidmaatschap en (No. 6.)<br />
SIJBILLES LEVENSELIXER. Een aftreksel van laxeeren<strong>de</strong><br />
het abonnement staan aan het hoofd van BERTOEN'S VERBETERDE LIKDOORN-TINCTUUR is een op<br />
stoffen (rhamnusbast, sennabla<strong>de</strong>n of rhabarber),<br />
het Maai dblad vermeld.<br />
lossing van salicylzuur in collodium. « (No. 1.)<br />
vermengd met tinctuur van kaneel en geparfumeerd<br />
DENNENBALSEM. Een lichtbruin gekleurd mengsel<br />
met Eau <strong>de</strong> Cologne. (No. 12.)<br />
van suikerstroop en laurierkerswa<strong>te</strong>r. (No. 6.)<br />
Yereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>.<br />
TAROLIN-CAPSULES bevat<strong>te</strong>n, volgens opgave, San-<br />
DBEI-TEILIGES EISENMITTEL.<br />
<strong>de</strong>lolie, cubebenextract en salol ; <strong>de</strong>ze bestand<strong>de</strong>elen<br />
BERICHT.<br />
De Mixtur bestaat uit een wa<strong>te</strong>rig aftreksel van<br />
zijn in<strong>de</strong>rdaad aangetoond. (No. 12.)<br />
kinabast, vermengd met Malagawijn.<br />
Le<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r Vereeniging, aan wie in <strong>de</strong> vorige<br />
THIERRIJ'S WONDERZALF. Een mengsel van lood-<br />
De Pillen zijn niets an<strong>de</strong>rs dan Blaudipillen, zeer<br />
pleis<strong>te</strong>r, lanoline, was en kamfer. (No. 2.)<br />
maand een circulaire is gezon<strong>de</strong>n en die ze nog I hard en ge<strong>de</strong>el<strong>te</strong>lijk ontleed.<br />
VAN TUIJLL'S VOETWATER is een oplossing van<br />
niet moch<strong>te</strong>n hebben beantwoord, wordt bij <strong>de</strong>ze Bet Pulver is dubbelkoolzure soda gearomatiseerd<br />
zwavelzuur zink (ongeveer 30 proc.) vermengd met<br />
verzocht <strong>de</strong> gevraag<strong>de</strong> opgaven alsnog <strong>te</strong>rLspoedigs<strong>te</strong> met citroenolie. (No. 10.)<br />
laven<strong>de</strong>lolie. (No. 10.)<br />
bij <strong>de</strong>n on<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong> in <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n.<br />
Le<strong>de</strong>n, die voor het vervolg wijziging moch<strong>te</strong>n<br />
verlangen in het hun maan<strong>de</strong>lijks toe <strong>te</strong> zen<strong>de</strong>n aan<br />
tal bla<strong>de</strong>n, in 't bizon<strong>de</strong>r zij, die meer bla<strong>de</strong>n<br />
moch<strong>te</strong>n ontvangen dan zij gewoon zijn <strong>te</strong> versprei<br />
<strong>de</strong>n, wor<strong>de</strong>n vrien<strong>de</strong>lijk .uitgenoodigd daarvan zoo<br />
DRÜIVENBORSTSIROOP VAN LINNEWIEL. Een oplossing<br />
van ongeveer 30 proc. bruine suiker, waaraan wat<br />
laurierkerswa<strong>te</strong>r is toegevoegd. No. 5.<br />
FROG. Bevat volgens <strong>de</strong> opgaat <strong>de</strong>r fabrikan<strong>te</strong>n<br />
<strong>de</strong> bestand<strong>de</strong>elen van cubeba, tolu, drop, wit<strong>te</strong> andoom<br />
en wit<strong>te</strong> kers. Het on<strong>de</strong>rzoek heeft aangetoond, dat<br />
die opgaaf juist kan zijn. (No. 1.)<br />
H AARBALSEM VAN J. T. MULDER. Een wa<strong>te</strong>rig af<br />
spoedig mogelgk aan <strong>de</strong>n on<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong> kennis I treksel van rozenbla<strong>de</strong>n, waarin ruim 5 proc. phenol<br />
<strong>te</strong> geven<br />
getal.<br />
(carbolzuur) is opgelost, (No. 12.)<br />
met opgaat van het voortaan verlang<strong>de</strong> P « TT » -<br />
r o<br />
° HUBERT ULLRICH SCHE KRUIDENWIJN. Een zeer samenges<strong>te</strong>ld<br />
mengsel, dat volgens <strong>de</strong>n vervaardiger<br />
De Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r, bevat : Malagawijn, wijngeest, glycerine, roo<strong>de</strong> wijn,<br />
A. J. WIJNNE.<br />
VINCENT TE GRENOBLE. EENIGE MIDDELEN VAN-<br />
Sirop dépuratif. Een stroop die rhabarber en<br />
8.7 proc. joodkalium bevat.<br />
Pilules toniques ferrugineuses bevat<strong>te</strong>n als hoofdbestand<strong>de</strong>el<br />
een ijzerverbinding, zon<strong>de</strong>r meer.<br />
Poudre rafraichissan<strong>te</strong> bestaat uit dubbelkoolzure<br />
soda en wijns<strong>te</strong>enzuur. (No. 12.)<br />
Berich<strong>te</strong>n.<br />
Nuttige gratis-verspreidinft. Door welwillen<strong>de</strong><br />
bemoeiingen van onzen Correspon<strong>de</strong>nt <strong>te</strong> 's Gravenhage,<br />
<strong>de</strong>n heer ANTEN, heeft <strong>de</strong> Hoofd-Commissaris<br />
van Politie aldaar zich bereid verklaard in 't vervolg,<br />
atlas bessen sap, kersensap, manna, venkel, anijs, alants- \ in plaats van vjjf, 30 exemplaren van ons Maandblad in
ontvangst ie nemen en <strong>de</strong>ze zoodanig <strong>te</strong> versprei<strong>de</strong>n, dat s<strong>te</strong>llen van die inrichting, toes<strong>te</strong>llen waarvan <strong>de</strong> prgs van <strong>de</strong> solidari<strong>te</strong>it op dit pant van redacties en uit<br />
ie<strong>de</strong>r Commissaris er één kqjgt <strong>te</strong>rwgl <strong>de</strong> overige 25 voor <strong>de</strong> meest noodzakelijke varieert van 90 tot 600 frcs., gevers ; in <strong>de</strong> meer<strong>de</strong>rheid van bla<strong>de</strong>n zal hij me<strong>te</strong>en<br />
in <strong>de</strong> wachtkamers <strong>de</strong>r agen<strong>te</strong>n zullen wor<strong>de</strong>n ne<strong>de</strong>rge- meen<strong>de</strong>n wg kort <strong>te</strong> kunnen 4jn. Tegen genezing per brief het mid<strong>de</strong>l hebben gevon<strong>de</strong>n om al die adver<strong>te</strong>nties<br />
legd. Op <strong>de</strong>ze wijze komt bet blad ook in han<strong>de</strong>n <strong>de</strong>r hebben wg — en vele gezaghebben<strong>de</strong>n met ons — al <strong>te</strong> weren, welke <strong>de</strong> Standaard wenscht <strong>te</strong> verwij<strong>de</strong>ren.<br />
lagere amb<strong>te</strong>naren. Een voorbeeld <strong>te</strong>r navolging. zoo dikwijls gewaarschuwd en daarbij hebben wij <strong>de</strong>n<br />
waren aard van <strong>de</strong>rgelijke „Institu<strong>te</strong>n" al zoo herhaal In dit blad hebben wg herhaal<strong>de</strong>lgk er op aan<br />
Kwakzalverg in Limburg. Mon schrjjft ons : <strong>de</strong>lijk in 't licht ges<strong>te</strong>ld, dat onze lezers, ook <strong>te</strong>n gedrongen, dat <strong>de</strong>ze Ne<strong>de</strong>rlandsche journalis<strong>te</strong>nkring<br />
In Limburg is het een heerlgk land voor <strong>de</strong> kwakzal I opzich<strong>te</strong> van bovengenoem<strong>de</strong> inrichting, nu wel kunnen zich met <strong>de</strong>ze zaak, die hun als le<strong>de</strong>n van dagbladvers.<br />
In Valkenburg is RBTMÀNKS komen wonen ; PEN* we<strong>te</strong>n welk vleesch zij in <strong>de</strong> kuip hebben.<br />
redacties van nabij aangaat, ernstig zou bemoeien ;<br />
DKBS bij Meerssen geneest alle kwalen, <strong>te</strong>rwgl GANSE WINKEL<br />
onze s<strong>te</strong>m is ech<strong>te</strong>r geweest die eens roepen<strong>de</strong> in<br />
<strong>te</strong> Heerlen <strong>de</strong>n kanker radioaal geneest ; zelfs die geval Verbod van sommige adver<strong>te</strong>nties. <strong>de</strong> woestijn. Ook <strong>de</strong> Vereeniging <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> Kwaklen,<br />
die door het Instituut Win<strong>de</strong>lincx bedorven of ver * De Standaard kwam <strong>de</strong>zer dagen <strong>te</strong>rug op hetgeen zal verg heeft zich reeds eenmaal per geschrif<strong>te</strong> geergerd<br />
zijn.<br />
door Dr. Kuyper in<strong>de</strong>rtjjd aan <strong>de</strong>o Minis<strong>te</strong>r van wend tot <strong>de</strong>ze zus<strong>te</strong>rvereeniging, doch <strong>de</strong> laats<strong>te</strong><br />
Verschei<strong>de</strong>ne apothekers doen hier aan kwakzalverij ;<br />
Justitie gevraagd is, om namelijk het kwetsen<strong>de</strong>, dat heeft zich met een Jantje van Lei<strong>de</strong>n van het ant<br />
an<strong>de</strong>rs- verdienen ze niet genoeg.<br />
Het is maar jammer, dat het Staphors<strong>te</strong>r boertje<br />
somwijlen is gelegen in <strong>de</strong> publieke aankondigingen woord afgemaakt.<br />
hier geen zitting houdt; hg zou hier zeker veel verdienen. van het New-Malthusianisnie, door gepas<strong>te</strong> maatre De uitslag zal allicht gelukkiger zijn wanneer uit het<br />
gelen <strong>te</strong>gen <strong>te</strong> gaan. Het blad herinnert er aan, mid<strong>de</strong>n dier Vereeniging een s<strong>te</strong>m opgibg om <strong>de</strong> me<strong>de</strong><br />
Het Institut national <strong>de</strong> la Surdité. dat el<strong>de</strong>rs en met name in Hamburg en <strong>te</strong> Berlijn le<strong>de</strong>n op <strong>te</strong> wekken tot een han<strong>de</strong>ling, die <strong>de</strong> schoone<br />
Het Polizei-Praesidium <strong>te</strong> Berlijn heeft een waar op straffe van boe<strong>te</strong> of hech<strong>te</strong>nis verbo<strong>de</strong>n zijn <strong>de</strong> roeping <strong>de</strong>r pers nieuwen luis<strong>te</strong>r kan verschaffen en<br />
schuwing bekend gemaakt <strong>te</strong>gen het instituut national adver<strong>te</strong>nties en bet aankondigen of aanprijzen op duizen<strong>de</strong>n ongelukkigen kan behoe<strong>de</strong>n <strong>te</strong>gen <strong>de</strong> ge<br />
<strong>de</strong> la Surdité <strong>te</strong> Parijs, R. <strong>de</strong> Londres 7, (waar<strong>te</strong>gen wjj openbare plaatsen van mid<strong>de</strong>len <strong>te</strong>r voorkoming van volgen van leugen en bedrog.<br />
.ok al met ernst hebben gewaarschuwd. Red. Mbl.) zwangerschap ; waaruit dus blijkt dat, between door<br />
De behan<strong>de</strong>ling geschiedt per brief, en het slot is, dat<br />
Dr. Kuyper werd verlangd, in het bui<strong>te</strong>nland wer Sybilles Levenselixer.<br />
<strong>de</strong>n doove een paar (natuurlijk geheel nut<strong>te</strong>looze) audiphones<br />
invisibles wor<strong>de</strong>n aanbevolen, bestaan<strong>de</strong> uit een kelijk reeds toepassing erlangt en dat ook het for Het Volta-kruis geneest allen en alles, zoo wordt<br />
paar metalen plaatjes, ach<strong>te</strong>r het oor <strong>te</strong> dragen, verbon- f muleeren van <strong>de</strong>rgelijke verbodsbepalingen practisch er beweerd, en toch, vreemd genoeg, wordt er door<br />
<strong>de</strong>n door een zoogenaam<strong>de</strong>n galvanome<strong>te</strong>r (een kompasje) zeer goed mogelijk is.<br />
<strong>de</strong>n uitvin<strong>de</strong>r van het kruis — en zgue helpers —<br />
waarvoor <strong>de</strong> beschei<strong>de</strong>n prjjs van 42.50 frcs. wordt in Met opzicht tot een an<strong>de</strong>re en veel groo<strong>te</strong>re reeks op gerekend, dat <strong>de</strong> menschen \ nog een an<strong>de</strong>r ge<br />
rekening gebracht. Ook wordt wel een poe<strong>de</strong>rtje van van adver<strong>te</strong>nties, namelijk die waarbij door onkunneesmid<strong>de</strong>l noodig hebben.<br />
talk, chloras kalicus, boorzuur en suiker, waarvoor een digen, onbevoeg<strong>de</strong>n, beken<strong>de</strong> bedriegers en zwen<strong>de</strong> Waarom ook niet — <strong>de</strong>nkt HESEIER ? Menschen<br />
apotheker 1 f re. zou rekenen, voor 4.50 frcs. aan <strong>de</strong>n man laars zoogenaam<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len wor<strong>de</strong>n aanbevolen die zoo dwaas zijn om <strong>te</strong> geiooven dat mijn vod<br />
gebracht en een drankje met jo<strong>de</strong>t, kalic, van 3 frcs.,<br />
<strong>te</strong>gen allerlei kwalen en gebreken, zon<strong>de</strong>r dat het alle ziek<strong>te</strong>n voorkomt en wegneemt, zullen er ook<br />
voor 7.50 frcs. W. T. G.<br />
mogelijk is er eenige baat bij <strong>te</strong> vin<strong>de</strong>n en alleen wel inloopen wanneer ik hun ver<strong>te</strong>l da<strong>te</strong>r een elixer<br />
en uitslui<strong>te</strong>nd met het doel om geld <strong>te</strong> slaan uit <strong>de</strong> is dat, na <strong>de</strong> volkomen genezing door het Volta-<br />
Erkenning van kwakzalvers. De aangif<strong>te</strong>kaart<br />
voor besmet<strong>te</strong>lgke ziek<strong>te</strong>n in het district Arnsberg ellen<strong>de</strong> en het ongeluk van die lij<strong>de</strong>rs, <strong>te</strong>n opzich<strong>te</strong> kruis, nog meer geneest. En hij adver<strong>te</strong>ert het<br />
waarop 20 ziek<strong>te</strong>n voorkomen, wier diagnose en thera <strong>de</strong>zer adver<strong>te</strong>nties hebben wij reeds jaren lang aan volgen<strong>de</strong> :<br />
pie <strong>de</strong>gelijke 'geneeskundige kennis vereischt (o. a. gedrongen op zulk een toezicht en verbod en er<br />
„Wilt gü lang leven ?<br />
lepra, ankylostomiasis, malleus, trichinosis) vertoont on<strong>de</strong>r op gewezen dat met name in Duitschland dit verbod Ie<strong>de</strong>r die een gelukkigen hoogen leeftijd wenscht <strong>te</strong><br />
<strong>de</strong> rubriek „behan<strong>de</strong>ln<strong>de</strong> „Person'' <strong>de</strong> ti<strong>te</strong>ls Arzt, Heil bestaat niet alleen, maar op zulk eene wijze wordt bereiken, bij wien het verlangen voorzit, <strong>de</strong> gezondkundige<br />
en Hebamme. W. T. G. gehandhaafd, dat niet alleen <strong>de</strong> inzen<strong>de</strong>rs <strong>de</strong>r adverheid van het lichaam en <strong>de</strong> opgewektheid <strong>de</strong>s gemoeds<br />
<strong>te</strong>nties, maar ook <strong>de</strong> uitgevers en redac<strong>te</strong>urs van <strong>te</strong> bewaren, hetgeen een gelukkig leven bevor<strong>de</strong>rlijk<br />
Tien ,N a t u r 'à r z t e" veroor<strong>de</strong>eld. In nieuwsbla<strong>de</strong>n herhaal<strong>de</strong>lijk zijn veroor<strong>de</strong>eld.<br />
is, moet dagelijks 30—40 druppels van het jeugdig<br />
Duitschland neemt het getal van <strong>de</strong>ze z.g. natuurgenpes- I<br />
In Ne<strong>de</strong>rland ech<strong>te</strong>r blijft alles wat met het offi- makend en vers<strong>te</strong>rkend •>*§<br />
kundigen onrustbarend toe, en vele personen, niet be- |<br />
voegd tot het voeren van <strong>de</strong>n ti<strong>te</strong>l van geneeskundige, cieele recht iets <strong>te</strong> maken heeft, hardnekkig doof „SYBILLES LEVENSELIXER''<br />
noemen zich „Naturarzt".<br />
voor heel <strong>de</strong>ze reeks van fei<strong>te</strong>n en met zeker ge gebruiken."<br />
In Berlijn zijn nu onlangs tien le<strong>de</strong>n van het „Deutwicht wordt <strong>de</strong> „drukpersvrijheid" <strong>te</strong>lkens voor <strong>de</strong>n Wat dat' elixer al geneest ! Slapeloosheid, zwakke<br />
schen Verein <strong>de</strong>r Naturärz<strong>te</strong> und Naturbeilkundigen" dag gehaald, wanneer door ons er op wordt aange maag, <strong>de</strong> na<strong>de</strong>elige gevolgen van het drinken van<br />
zoowel in eers<strong>te</strong> als in twee<strong>de</strong> instantie veroor<strong>de</strong>eld tot drongen om paal en perk <strong>te</strong> helpen s<strong>te</strong>llen aan <strong>de</strong>ze veel wa<strong>te</strong>r, asthma, kramp, verstopping enz.<br />
boe<strong>te</strong>n van 50 — 100 Mark. De rech<strong>te</strong>r nam aan, dat openlijke zwen<strong>de</strong>larij.<br />
Het is, zooals <strong>de</strong> uitvin<strong>de</strong>r het noemt, „in<strong>de</strong>rdaad<br />
<strong>de</strong> benaming „Naturarzt" bij onontwikkel<strong>de</strong> personen Dr. Kuyper en <strong>de</strong> Standaard mogen daarom nog een levenselixer, hetwelk <strong>de</strong> eetlust opwekt en be<br />
<strong>de</strong>n indruk kan maken, dat <strong>de</strong> daarme<strong>de</strong> bedoel<strong>de</strong> per<br />
zoo dikwijls en krachtig aandringen op verbod van vor<strong>de</strong>rd een gezon<strong>de</strong>, krachtige spijs ver<strong>te</strong>ering."<br />
soon een geëxamineerd geneeskundige is.<br />
publiceeren van sommige adver<strong>te</strong>nties, wij geiooven Daarom is 't ook gewenscht dat men <strong>de</strong>n vol<br />
Med. Woche.<br />
niet, dat onze rechtsgeleer<strong>de</strong> wereld hem <strong>de</strong>n noogen<strong>de</strong>n raad opvolge :<br />
Vreem<strong>de</strong> toestan<strong>de</strong>n. De Mediän. Woche digen s<strong>te</strong>un zal verleenen.<br />
„Verzuime niet, <strong>te</strong>gelyk by <strong>de</strong>r <strong>de</strong>poot-hon<strong>de</strong>r van<br />
bevat <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen, die een eigenaardig Er is ech<strong>te</strong>r iets an<strong>de</strong>rs. Vrij algemeen heerscht het Volta-kruis een fleschje elixer <strong>te</strong> halen, 30—40 .<br />
licht werpen op-<strong>de</strong> toestan<strong>de</strong>n die geboren wor<strong>de</strong>n wan in Ne<strong>de</strong>rland <strong>de</strong> fictie, dat <strong>de</strong> redactie en zelfs <strong>de</strong> druppels verkwikken en s<strong>te</strong>rken, en by voortdorend'<br />
neer <strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong> aan ie<strong>de</strong>reen, mits uitgever van een blad niet aansprakelijk is voor <strong>de</strong>n gebruik keeren levenslicht en gezondheid <strong>te</strong>rug.<br />
on<strong>de</strong>r zijn eigen verantwoor<strong>de</strong>lijkheid, is vrijgela<strong>te</strong>n. inhoud <strong>de</strong>r vier<strong>de</strong> bladzjj<strong>de</strong>, waarop als regel <strong>de</strong> Een flesebje kos<strong>te</strong>t slechts fl, 1.50"<br />
Een geneesheer <strong>te</strong> Schwartau, die een veel <strong>te</strong> groo<strong>te</strong> adver<strong>te</strong>nties een plaats vin<strong>de</strong>n.<br />
Wat zegt ge er nu van, koopers van Heskier's<br />
hoeveelheid opium voor een kind van 7 maan<strong>de</strong>n had Ie<strong>de</strong>r, die goed na<strong>de</strong>nkt, voelt dat <strong>de</strong>ze bewering Volta-kruis, die voor uw gul<strong>de</strong>n of daal<strong>de</strong>r, zon<strong>de</strong>r<br />
voorgeschreven, waardoor het kind stierf, werd veroor-<br />
alleen dienst moet doen om <strong>de</strong> fioancieele voor<strong>de</strong>elen meer, genezing van alles dacht <strong>te</strong> krijgen ?<br />
<strong>de</strong>eld tot een gevangenisstraf van twee jaren en <strong>te</strong>rstond i<br />
in hech<strong>te</strong>nis genomen. Daaren<strong>te</strong>gen werd een kwakzalver,<br />
<strong>de</strong>zer adver<strong>te</strong>ntiekolommen zon<strong>de</strong>r schroom in <strong>de</strong>n Nu moet er nog een daal<strong>de</strong>r bij, maar daarvoor<br />
die een kind van 5 maan<strong>de</strong>n, <strong>te</strong>gen lintworm, een <strong>te</strong> , zak <strong>te</strong> s<strong>te</strong>ken, ook wanneer er een luchtje aan is ; krijgt ge ook het keurige Ne<strong>de</strong>rlandsch uit <strong>de</strong> cir<br />
groo<strong>te</strong> hoeveelheid extract van mannetJ2svaren (extr. | om <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> re<strong>de</strong>n zou een huiseigenaar zich er niets culaire (<strong>de</strong> hoofdagent Louis VAN WINSEN heeft niet<br />
filic. maris) had gegeven, zoodat het kind bezweek van behoeven aan <strong>te</strong> trekken ook al hield zijn huur opgepast) gratis.<br />
veroor<strong>de</strong>eld tot een maand gevangenisstraf.<br />
<strong>de</strong>r een speelhuis of een bor<strong>de</strong>el in zijn woning. Waarlijk, door <strong>de</strong> wijze van aanbeveling en<br />
Ofschoon <strong>de</strong> bedoel<strong>de</strong> kwakzalver reeds vroeger we-1 Ie<strong>de</strong>r weet wel dat die re<strong>de</strong>neering geen s<strong>te</strong>ek houdt; door <strong>de</strong> personen die het aldus aan <strong>de</strong>n man trach<br />
gens bedrog, heling en het voeren van een valseben I hetzelf<strong>de</strong> is bet geval met <strong>de</strong> vier<strong>de</strong> bladzij<strong>de</strong>, die <strong>te</strong>n <strong>te</strong> brengen, is het praeparaat al veroor<strong>de</strong>eld als<br />
ti<strong>te</strong>l was veroor<strong>de</strong>eld, ofschoon het optre<strong>de</strong>n van dien een uitgever of redactie verhuurt in 't algemeen een echt kwakzalversmid<strong>de</strong>l, maar ook het on<strong>de</strong>rzoek,<br />
kwakzalver, die zich. hoofdzakelijk toeleg<strong>de</strong> op het ver weliswaar <strong>te</strong>n gebruike van ie<strong>de</strong>r, die wil betalen, verricht door <strong>de</strong>n heer Dr. J. L. B. v. d. MARGK,<br />
drijven van lintwormen met een mid<strong>de</strong>l waarvan hij <strong>de</strong> '<br />
maar waarvoor bij toch wel <strong>de</strong>gelijk aansprakelijk apotheker <strong>te</strong> Zutphen, laat over <strong>de</strong>n aard van het<br />
waar<strong>de</strong> niet ken<strong>de</strong>, door <strong>de</strong>n rech<strong>te</strong>r als hoogst gevaarlek<br />
werd gebrandmerkt .... toch maar één maand blijft, wanneer zijn huur<strong>de</strong>r er gebruik van maakt mid<strong>de</strong>l geen twijfel over.<br />
gevangenisstraf !<br />
om bedrog of an<strong>de</strong>re af kenringswaardige han<strong>de</strong>lingen Het bestaat (voor zoover in een <strong>de</strong>rgelijk plant<br />
Die kwakzalvers hebben toch veel voor ! En't algemeen j <strong>te</strong> plegen.<br />
aardig aftreksel <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling met juistheid is aan<br />
welzgn ?<br />
De herhaal<strong>de</strong> veroor<strong>de</strong>el in gen in Duitschland van <strong>te</strong> toonen) uit een afkooksel van een laxeeren<strong>de</strong> stof<br />
redacties en uitgevers hebben doen zien, dat ook (rhamnusbast, rhabarberwor<strong>te</strong>l of sennabla<strong>de</strong>n), ver<br />
Institut électrothérapique <strong>de</strong> Paris. <strong>de</strong> rech<strong>te</strong>rlijke macht <strong>te</strong>n slot<strong>te</strong> <strong>de</strong>ze fictie verwerpt mengd met kaneéltinetuur en geparfumeerd met<br />
Alweer zoo'n „Institut" zooals wfj in <strong>de</strong> laats<strong>te</strong> maan<strong>de</strong>n en het nieuwsblad beschouwt als één geheel, waar Eau <strong>de</strong> Cologne, Nu is een laxeermid<strong>de</strong>l in sommige<br />
dikwijls hebben beschreven. De inrichting geeft een voor bei<strong>de</strong>n aansprakelijk zijn.<br />
gevallen zeer goed, dit weet ie<strong>de</strong>reen, die wel eens<br />
blaadje uit: „La Medicine électrique'* en s<strong>te</strong>lt <strong>te</strong>gen Dit feit op <strong>de</strong>n voorgrond geplaatst, bestaat er een van bovengenoem<strong>de</strong> huismid<strong>de</strong>ltjes heeft inge<br />
betaling van 1 fc. een brochnre verkrijgbaar waarin al ; een an<strong>de</strong>r mid<strong>de</strong>l om in Ne<strong>de</strong>rland <strong>de</strong>rgelijke advernomen ; maar om nu zoo'n mid<strong>de</strong>ltje, vermengd met<br />
het we<strong>te</strong>nswaardige en won<strong>de</strong>rdadige van het „Institut"<br />
<strong>te</strong>nties <strong>te</strong> weren zon<strong>de</strong>r hulp <strong>de</strong>r regeering, en <strong>de</strong> wat kaneéltinetuur voor een levenselixer uit <strong>te</strong> geven,<br />
hemelhoog wordt aangeprezen.<br />
Standaard is bij mach<strong>te</strong> daaraan me<strong>de</strong> <strong>te</strong> werken. dat is <strong>de</strong> brutali<strong>te</strong>it toch wat <strong>te</strong> ver gedreven ! Maar<br />
Wij had<strong>de</strong>n eerst het plan ook dit „Institut" iets :<br />
uitvoeriger <strong>te</strong> bespreken, maar toen het ons bij <strong>de</strong><br />
Dr. Kuyper heeft ongetwijfeld eene invloedrijke positie van HESKIER en consor<strong>te</strong>n is alles <strong>te</strong> verwach<strong>te</strong>n.<br />
lezing van <strong>de</strong> <strong>de</strong>sbetreffen<strong>de</strong> geschrif<strong>te</strong>n bleek, dat ook in <strong>de</strong> Yereeniging van redac<strong>te</strong>uren, <strong>de</strong> zoogenaam<strong>de</strong><br />
hier behan<strong>de</strong>ling per brief plaats had en genezing per Journalis<strong>te</strong>nkring, waarvan hij <strong>de</strong> Voorzit<strong>te</strong>r is. Welnu, Tarolin-capsules.<br />
brief van aüerhan<strong>de</strong> ziek<strong>te</strong>n werd beloofd mits laat bij <strong>te</strong>r gelegener tijd en plaats zijn machtig re<strong>de</strong> »Tegen aandoening van <strong>de</strong> blaas en urine-<br />
men slechts gebruik maak<strong>te</strong> van <strong>de</strong> z.g. electrische toe- > naarstalent aanwen<strong>de</strong>n omzijn me<strong>de</strong>le<strong>de</strong>n <strong>te</strong> overtuigen kanal zijn <strong>de</strong> wettig ge<strong>de</strong>poneer<strong>de</strong> Tarolin-capsules
I het meest gebruik<strong>te</strong> en werkelijk bes<strong>te</strong> mid<strong>de</strong>l, dat<br />
een verrassend resaltaat geeft« De Capsules kunnen<br />
gebruikt wor<strong>de</strong>n zon<strong>de</strong>r dat men zijn dageljjksche<br />
bezighe<strong>de</strong>n behoeft <strong>te</strong> staken. Men vrage <strong>de</strong> ech<strong>te</strong><br />
Grötznersehe Tàrolin Capsules en weigere alle zoor<br />
genaam<strong>de</strong> be<strong>te</strong>re mid<strong>de</strong>len".<br />
( Uit bovenstaan<strong>de</strong> > adver<strong>te</strong>ntie bleek ons, dat een<br />
' Duitscbe caps ui en-tab riek het bovengenoemd. mid<strong>de</strong>l<br />
in Ne<strong>de</strong>rland tracht in <strong>te</strong> voeren. Maar niet alleen<br />
oit <strong>de</strong> adver<strong>te</strong>ntie, maar ook uit <strong>de</strong> stukken (gebruiksaanwijzing<br />
enz.) die bjj het door ons aangekoch<strong>te</strong><br />
doosje capsules waren gevoegd en die in 't Ne<strong>de</strong>rlandsch<br />
§ ges<strong>te</strong>ld ZIJD, bljjkt dui<strong>de</strong>lijk dat men alweer bet oog<br />
op ons land heeft la<strong>te</strong>n vallen, het land van belof<strong>te</strong><br />
voor <strong>de</strong> kwakzalvers.<br />
De Tarolin-capsules behooren niet tot <strong>de</strong> geheimmid<strong>de</strong>len<br />
; als bestand<strong>de</strong>elen wor<strong>de</strong>n opgegeven San<strong>de</strong>lolie,<br />
Cubeben-
tot eene boe<strong>te</strong> van f 200.—, sobs. 30 dagen.<br />
Een schipper, die met zgn vaartuig <strong>te</strong> Stad aan het<br />
Haringvliet lag, had een koopman <strong>te</strong> Ooltgensplaat, beroemd<br />
om zgne bekwaamheid in het genezen van allerlei<br />
ziek<strong>te</strong>n, ultgenoodigd bij hem aan boord <strong>te</strong> komen, <strong>te</strong>n<br />
ein<strong>de</strong> zgne vrouw en zgn zoon, die bei<strong>de</strong>n lg<strong>de</strong>n<strong>de</strong> waren<br />
aan „ onts<strong>te</strong>king aan <strong>de</strong> boenen", geneeskundig <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rzoeken.<br />
De koopman gaf gevolg aan <strong>de</strong>ze uitnoodiging.<br />
Hoewel <strong>de</strong> onbevoeg<strong>de</strong> tal van krui<strong>de</strong>n, pillen en<br />
wa<strong>te</strong>rtjes aan <strong>de</strong> patiën<strong>te</strong>n had toegezon<strong>de</strong>n, die genezing<br />
moes<strong>te</strong>n aanbrengen, von<strong>de</strong>n <strong>de</strong>ze bg <strong>de</strong> behan<strong>de</strong>ling<br />
geen baat.<br />
Voor het kantongerecht <strong>te</strong> Sommelsdgk gedagvaard,<br />
werd beklaag<strong>de</strong> (recidivist) tot f 200.— boe<strong>te</strong>, subs. 40<br />
dagen veroor<strong>de</strong>eld; het O. M. had hech<strong>te</strong>nis van 60<br />
dagen gereqnireerd.<br />
In <strong>de</strong> gemeen<strong>te</strong> Voorscho<strong>te</strong>n werd door een schoenmaker<br />
onbevoegd en op groo<strong>te</strong> schaal geneeskunst uitgeoefend ;<br />
hon<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n personen uit alle stan<strong>de</strong>n consul<strong>te</strong>er<strong>de</strong>n hem ;<br />
<strong>de</strong> toeloop van patiën<strong>te</strong>n was soms zoo groot dat men,<br />
om vooral maar zeker <strong>te</strong> zijn ,geholpen" <strong>te</strong> kunnen<br />
wor<strong>de</strong>n, zich reeds daags <strong>te</strong> voren van volgkaar<strong>te</strong>n voorzag'<br />
en <strong>de</strong>n nacht <strong>te</strong> Voorscho<strong>te</strong>n doorbracht.<br />
Pogingen van <strong>de</strong>n burgemees<strong>te</strong>r om eene vervolging<br />
uit <strong>te</strong> lokken had<strong>de</strong>n nog geen gevolg ; wel werd eenmaal<br />
proces-verbaal opgemaakt wegens behan<strong>de</strong>ling van<br />
iemand nit Wassenaar, die na het gebruik van <strong>de</strong> verstrek<strong>te</strong><br />
zalf zich met hevigen hnidnitslag on<strong>de</strong>r behan<strong>de</strong>ling<br />
van een medicus had moe<strong>te</strong>n s<strong>te</strong>llen, doch vervolging<br />
schijnt ach<strong>te</strong>rwege gebleven <strong>te</strong> zgn.<br />
(Pharm. Weékbl.)<br />
De Rechtbank <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam heeft het vonnis van<br />
<strong>de</strong>n Kantonrech<strong>te</strong>r bevestigd, waar by <strong>de</strong> beken<strong>de</strong> Juffrouw<br />
Bont, zich noemen<strong>de</strong> „planeetkundige", wegens<br />
onbevoegd uitoefenen van <strong>de</strong> geneeskunst ('t gold hier<br />
haar „kikkerkuur" <strong>te</strong>gen maagkwalen, zie o.a. het<br />
Maandblad van Sep<strong>te</strong>mber j.1.) was veroor<strong>de</strong>eld tot een<br />
geldboe<strong>te</strong> van f 60.<br />
M. Ht<br />
Ingezon<strong>de</strong>n.<br />
's GBAVENHAGÈ 15/11 1900.<br />
In Uw No. van Nov. 1900 komt voor een Art. <strong>te</strong>gen<br />
Dr. Fit<strong>te</strong>r*8 Zókoro of Bloedher s<strong>te</strong>ller. Als Co. <strong>de</strong>r<br />
firma A. Pluymert & Go. kan ik niet nala<strong>te</strong>n op een<br />
onwaardig stuk als dat, van repliek, zij 't dan ook<br />
kort, <strong>te</strong> dienen.<br />
U spreekt van walging, opgewekt door eene door ons<br />
geplaats<strong>te</strong> adver<strong>te</strong>ntie ; van <strong>de</strong> anonce zegt gg :<br />
„al dat vertoon van z.g. godsdienst en chris<strong>te</strong>lijkheid"<br />
enz.<br />
Of dat „vertoon" vertoon is, kunt U <strong>te</strong> we<strong>te</strong>n komen<br />
als U eens informeert bij Ds. A. Loois, predikant <strong>de</strong>r<br />
Geref. Kerk <strong>te</strong> Pernis.<br />
(Tot 18 Oct. <strong>de</strong>zes jaars woon<strong>de</strong> ik <strong>te</strong> Pernis.)<br />
Mijne vrouw, M. H ! had veel gele<strong>de</strong>n aan Rheumatiek,<br />
als gevolg van eene ernstige ziek<strong>te</strong> : hartvliesonts<strong>te</strong>king.<br />
Geen <strong>de</strong>r 3 Doktoren, daarover geraadpleegd,<br />
wist verbe<strong>te</strong>ring <strong>te</strong> bewerken ; maar 3 flesschen Zokoro<br />
<strong>de</strong><strong>de</strong>n haar, on<strong>de</strong>r Gods zegen M. Hf, hers<strong>te</strong>llen. Na<br />
eene <strong>de</strong>rgelijke on<strong>de</strong>rvinding, gepaard met an<strong>de</strong>re resulta<strong>te</strong>n<br />
<strong>te</strong> Pernis, verbond ik, die tot 1 Febr. 1900<br />
Chris<strong>te</strong>lijk on<strong>de</strong>rwijzer was aan <strong>de</strong> School van <strong>de</strong>n Heer<br />
J. D. Wassink aldaar, mij met <strong>de</strong>n Heer A. Pluymert.<br />
om <strong>de</strong>ze heilzame geneesmid<strong>de</strong>len meer bekend <strong>te</strong> maken.<br />
Als er in Uwe kolommen gelegenheid is om ver<strong>de</strong>re<br />
repliek op Uwe bestrijding <strong>te</strong> leveren, dan wensch ik<br />
la<strong>te</strong>r daarvan gaarne gebruik <strong>te</strong> maken, maar in elk<br />
geval verzoek ik dringend plaatsing voor <strong>de</strong>ze regelen,<br />
die slechts een antwoord zijn op een aanval, die mijne<br />
persoonlijke eefe geldt.<br />
Bg voorbaat dankzeggend, heb ik <strong>de</strong> eer <strong>te</strong> zijn, M. H ! :<br />
Uw dto. :<br />
G. W. VERSLOOT,<br />
lid <strong>de</strong>r firma A. Pluymert & Co.<br />
Riebeekstraat 58.<br />
Slechts bg uitzon<strong>de</strong>ring plaatsen wij stukken van personen,<br />
die wg als kwakzalvers beschouwen ; wg kunnen<br />
hun in ons blad toch geen gelegenheid geven om voor<br />
hun zaak reclame <strong>te</strong> maken ? Maar nu <strong>de</strong> heer V. zgn<br />
persoonlijke eere er bg <strong>te</strong> pas brengt, geeft ons zgn schrij<br />
ven aanleiding om hem er op <strong>te</strong> wijzen dat bg die eer !<br />
o.i. al zeer slecht behoedt. Misschien keert bij dan nog<br />
van zgn weg <strong>te</strong>rug, een weg, dien wg een dwaalweg<br />
noemen. Wij willen eens aannemen dat <strong>de</strong> echtgenoo<strong>te</strong> van<br />
<strong>de</strong>n schrijver van één enkele ziek<strong>te</strong> genezen is door het I<br />
gebruik van 8 flesschen Zokoro, on<strong>de</strong>r Gods zegen. De<br />
heer VERSLOOT is nu erken<strong>te</strong>lijk voor <strong>de</strong> Zokoro en voor<br />
<strong>de</strong>n zegen en besluit <strong>te</strong>rstond .... <strong>de</strong> aandacht van<br />
zijne »me<strong>de</strong>chris<strong>te</strong>nen" <strong>te</strong> vestigen op dit won<strong>de</strong>rlijke<br />
mid<strong>de</strong>l ? Dat niet, maar hg maakt er direct een „zaakje"<br />
van, associeert zich met iemand en bevor<strong>de</strong>rt door alle<br />
mid<strong>de</strong>len <strong>de</strong>r reclame <strong>de</strong>n aankoop van een geheel onbeken<strong>de</strong>,<br />
Amerikaansche kwakzalverij, die <strong>te</strong>gen een groot<br />
getal, geheel verschillen<strong>de</strong> kwalen als onfeilbaar, op ech<strong>te</strong><br />
kwakzalverachtige wijze wordt aanbevolen. (Terloops<br />
wor<strong>de</strong>n er nog eenige an<strong>de</strong>re, eveneens onfeilbare mid<strong>de</strong>len,<br />
nit <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> fabriek bg genomen). De zaak wordt<br />
in 't groot aangepakt ; brieven en enveloppes wor<strong>de</strong>n<br />
bedrukt met hoof<strong>de</strong>n lui<strong>de</strong>n<strong>de</strong>: „kantoor van <strong>de</strong>n Lokaal<br />
Agent van Dr Pie<strong>te</strong>r's Zokoro ofbloedhers<strong>te</strong>ller'* en <strong>de</strong> achtbare<br />
Chris<strong>te</strong>lijk on<strong>de</strong>rwijzer, zoo prat op zgn eere, alléén<br />
maar in staat om het geval van zgn vrouw en Gods zegen<br />
met eenige juistheid <strong>te</strong> beoor<strong>de</strong>elen, aarzelt niet zgn<br />
waar aldus aan <strong>te</strong> bevelen :<br />
„Wij berich<strong>te</strong>n aan onze me<strong>de</strong>-chris<strong>te</strong>nen dat men niet<br />
enkel en alleen <strong>te</strong> ra<strong>de</strong> behoeft <strong>te</strong> gaan met Dok<strong>te</strong>rs,<br />
die geen voorstan<strong>de</strong>rs betoonen <strong>te</strong> zgn van het Chris<strong>te</strong>ndom,<br />
maar inlichtingen kunnen ingewonnen wor<strong>de</strong>n aangaan<strong>de</strong><br />
ziek<strong>te</strong>verschijnselen bg een chris<strong>te</strong>lijk Dok<strong>te</strong>r en<br />
speciaal <strong>de</strong> uitvin<strong>de</strong>r van zeer doeltreffen<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
„ Geneesmid<strong>de</strong>len die reeds 80 jaren met zegen door<br />
zeer velen zgn gebruikt, welke dagelijks won<strong>de</strong>rvolle genezingen<br />
als succes hebben (eigen on<strong>de</strong>rvinding).<br />
„ Men s<strong>te</strong>lle zich slechts op <strong>de</strong> hoog<strong>te</strong> met Dok<strong>te</strong>r Pie<strong>te</strong>r<br />
Fahrneifs geschrif<strong>te</strong>n, die gratis zgn <strong>te</strong> verkrijgen bg<br />
<strong>de</strong> on<strong>de</strong>rge<strong>te</strong>eken<strong>de</strong>n.<br />
„De mid<strong>de</strong>len van <strong>de</strong>zen dok<strong>te</strong>r bestaan niet uit giftige<br />
bestand<strong>de</strong>elen, maar uit verschillen<strong>de</strong> plantaardige <strong>de</strong>elen.<br />
„Waar<strong>de</strong> lg<strong>de</strong>n<strong>de</strong> Broe<strong>de</strong>rs en Zus<strong>te</strong>rs, kiest in <strong>de</strong>ze<br />
<strong>de</strong>n weg <strong>de</strong>r mid<strong>de</strong>len en laat U ra<strong>de</strong>n door een chris<strong>te</strong>n.<br />
„We<strong>te</strong>n <strong>de</strong> Dok<strong>te</strong>rs TJ geen raad <strong>te</strong> geven die baat, in<br />
menige kwaal is <strong>de</strong>ze Dok<strong>te</strong>r gebruikt als mid<strong>de</strong>l in<br />
Gods hand als red<strong>de</strong>r <strong>de</strong>r gezondheid.<br />
»Wij geven U <strong>de</strong>zen raad als me<strong>de</strong>-chris<strong>te</strong>nen, le<strong>de</strong>n<br />
<strong>de</strong>r Geref. Kerk, zgn<strong>de</strong> agen<strong>te</strong>n van Dr. P. FAHRNEY,<br />
Chicago, 111. U. S. A., die gaarne iets doen voor 's<br />
menschen heil."<br />
Zeker, voor 's menschen heil, wanneer men maar <strong>te</strong>gelijkertijd<br />
<strong>de</strong>n prijs van <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len betaalt. Waarlijk,<br />
mgnbeer Versloot, onze' walging van zoo'n misbruik van<br />
hetgeen aan velen nog heilig is, is nog even groot.<br />
Ver<strong>de</strong>r geschrijf wordt van u niet meer opgenomen,<br />
<strong>te</strong>nzg gij me<strong>de</strong><strong>de</strong>elt en bewijst, dat door u, in 't belang<br />
van uw eere, <strong>de</strong> verkoop van Zokoro en <strong>de</strong>rgelijke is<br />
gestaakt.<br />
Redactie.<br />
WelEd. Heer/<br />
Het No. van het Maandblad <strong>te</strong>gen <strong>Kwakzalverij</strong>, waarin<br />
UEd. het Voltakruis aan <strong>de</strong>n kaak s<strong>te</strong>lt, is ons van<br />
bevrien<strong>de</strong> zij<strong>de</strong> <strong>te</strong>r band ges<strong>te</strong>ld. Wg hebben in goed<br />
geloof gehan<strong>de</strong>ld en aangeprezen ook met het oog op <strong>de</strong><br />
vrijwillige at<strong>te</strong>s<strong>te</strong>n, ons nagestuurd. Om nu ech<strong>te</strong>r niet<br />
verdacht <strong>te</strong> wor<strong>de</strong>n het publiek op <strong>te</strong> lich<strong>te</strong>n, door iets<br />
dat zou waar<strong>de</strong>loos zgn, hebben wij <strong>te</strong>rstond beslo<strong>te</strong>n<br />
ver<strong>de</strong>r geen reclame meer <strong>te</strong> doen en <strong>de</strong> in ons bezit<br />
zijn<strong>de</strong> Voltakruisen ' aan <strong>de</strong> Duitsche firma, die ze ons<br />
lever<strong>de</strong>, <strong>te</strong>rug <strong>te</strong> sturen, zoodat wg er niet ver<strong>de</strong>r willen<br />
in han<strong>de</strong>len.<br />
Hoe het ech<strong>te</strong>r nu komt dat, als het Voltakruis in<br />
Duitschland verbo<strong>de</strong>n is, nog 2 Berlijnsche firma's het<br />
Voltakruis openlgk in groo<strong>te</strong> duitsche couran<strong>te</strong>n aanbie<strong>de</strong>n<br />
is ons een raadsel. Wel heeft <strong>de</strong> Berlgnsche<br />
Politie voor het Voltakruis gewaarschuwd, het Gerecht<br />
ech<strong>te</strong>r (en daarop alleen komt het aan) heeft <strong>de</strong>n han<strong>de</strong>l<br />
in Voltakruizen niet strafbaar gevon<strong>de</strong>n. Dit alles is<br />
ech<strong>te</strong>r neven zaak ; zooals wg boven me<strong>de</strong><strong>de</strong>el<strong>de</strong>n, hebben<br />
wij <strong>de</strong> zaak reeds geheel aan kant gezet en twijfelen<br />
niet, of UEd. zult aan onze loyale gezindheid in <strong>de</strong>ze<br />
niet twijfelen.<br />
Hoogach<strong>te</strong>nd 1<br />
Metaalwarenfabriek voor Nieuwe Uitvindingen<br />
VALKENBURG (Holt. Limburg).<br />
14 Novb. 1900.<br />
Met genoegen plaatsen wij het bovenstaan<strong>de</strong>, waarvan<br />
wij gaarne nota hebben genomen. De toestand in Duitschland<br />
is ons ook min of meer een raadsel, want niet<br />
alleen <strong>de</strong> Duitsche politie maar ook <strong>de</strong> Justitie aldaar<br />
is in <strong>de</strong> zaak opgetre<strong>de</strong>n. In het Maandblad van October<br />
1895 namen wg reeds een bericht op omtrent een ver<br />
oor<strong>de</strong>eling van <strong>de</strong>n redac<strong>te</strong>ur van het „Hamburger<br />
Frem<strong>de</strong>nblatt" tot 16 Mark boe<strong>te</strong>, omdat hg een adver<strong>te</strong>ntie,<br />
dienen<strong>de</strong> tot aanbeveling van het Voltakruis als<br />
geneesmid<strong>de</strong>l, viermaal in zgn blad had geplaatst. Ver<br />
moe<strong>de</strong>lijk is het ontbreken van een Rijkswet betreffen<strong>de</strong><br />
<strong>de</strong>ze aangelegenheid, zoodat elk land zgn afzon<strong>de</strong>rlijke<br />
regeling heeft, oorzaak van het bevreem<strong>de</strong>nd verschijnsel.<br />
RED.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuwe le<strong>de</strong>n zgn toegetre<strong>de</strong>n : 9<br />
Het Dep.: Nnt van 't Algemeen, Hien en Do<strong>de</strong>waard.<br />
Dr. J. Doger, Arts <strong>te</strong> Aar<strong>de</strong>nburg.<br />
W. M. H. A. <strong>te</strong> *s H. Dank voor uwe bemoeiingen ; coo- £<br />
als gij ziet is aan uw wensch gevolg gegeven. > '<br />
H. W. S. <strong>te</strong> L. Van Januari af zal een Maandblad aan.<br />
die adressen wor<strong>de</strong>n verzon<strong>de</strong>n.<br />
N. G. <strong>te</strong> A. Reeds herhaal<strong>de</strong> malen hebben wg gezegd',<br />
dat wg onze ruim<strong>te</strong> be<strong>te</strong>r kunnen gebruiken dan door <strong>te</strong>lkens<br />
waarschuwingen op <strong>te</strong> nemen <strong>te</strong>gen die haarwa<strong>te</strong>rs, die<br />
meer als schoonheidsmid<strong>de</strong>len dan als geneesmid<strong>de</strong>l wor<strong>de</strong>n ~<br />
aangewend, <strong>te</strong> meer daar wg al dikwgls onze meening<br />
hebben kenbaar gemaakt dat er geen haarwa<strong>te</strong>r is, dat <strong>de</strong><br />
verloren haren weer <strong>te</strong>rugbezorgt. Alleen omtrent voor <strong>de</strong> gezondheid<br />
scha<strong>de</strong>lijke wa<strong>te</strong>rs maken wg somwijlen een uitzon<strong>de</strong>ring<br />
en ook voor die, welke <strong>te</strong>gen haarziék<strong>te</strong>n wor<strong>de</strong>n<br />
aanbevolen. In dit laats<strong>te</strong> geval verkeert <strong>de</strong> E aarbalsem<br />
van J. 1. Mul<strong>de</strong>r, Eenig Haarhers<strong>te</strong>ller <strong>te</strong>r Wereld, <strong>te</strong><br />
's Gravenland. Daarom hebben wg Mej. G. JONGBLOED,<br />
Apotheker <strong>te</strong> Arnhem aangezocht en bereid gevon<strong>de</strong>n het<br />
mid<strong>de</strong>l voor ons <strong>te</strong> on<strong>de</strong>rzoeken. Dat on<strong>de</strong>rzoek heeft aangetoond,<br />
dat <strong>de</strong> HaarbaUem bestaat uit een wa<strong>te</strong>rig aftreksel<br />
van rozenbla<strong>de</strong>n, waarin 5 proc. phenol, (carbolzuur) is opgelost.<br />
Dus een vrij s<strong>te</strong>rke carboloplossing, waarvan een<br />
langdurig gebruik lang niet onscha<strong>de</strong>lijk is. En wat een<br />
nieuwe uitvinding van <strong>de</strong>n „Eenigen H aar hers<strong>te</strong>ller" !<br />
J. A. S. <strong>te</strong> E. Van uwe opgavjen zal met beschei<strong>de</strong>nheid<br />
gebruik wor<strong>de</strong>n gemaakt. Dank voor <strong>de</strong> me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen.<br />
Dr. L. W. R. 1. W. <strong>te</strong> V. Het bericht was ons ontgaan<br />
omdat wg het bedoel<strong>de</strong> blad niet getrouw lezen. Wg betuigen<br />
u onzen dank voor <strong>de</strong> toezending en hou<strong>de</strong>n ons ver<strong>de</strong>r<br />
aanbevolen.<br />
D. H. <strong>te</strong> R. Die reclame in <strong>de</strong> N. Rott. Ct. over <strong>de</strong><br />
Véritable lotion miraculeuse hebben wg wel gelezen .... en &<br />
er om gelachen. Maar daar het een toiletwa<strong>te</strong>r betrof, hebben<br />
wg er ver<strong>de</strong>r geen aandacht aan geschonken.<br />
Dr. A. G. F. <strong>te</strong> M. Dank voor <strong>de</strong> gezon<strong>de</strong>n adver<strong>te</strong>nties ;<br />
zg komen zeker <strong>te</strong> pas.<br />
L. <strong>de</strong> G. <strong>te</strong> V. Dat sommige lij<strong>de</strong>rs na 't gebruik van<br />
Pink-pillen zich be<strong>te</strong>r gevoelen verwon<strong>de</strong>rt ons niet. Daargela<strong>te</strong>n<br />
<strong>de</strong> mogelijkheid, dat ook zon<strong>de</strong>r die pillen <strong>de</strong> be<strong>te</strong>rschap<br />
zou zgn ingetre<strong>de</strong>n, zgn het staalpülen die al jaren<br />
lang bekend zgn (doch in dit geval zeer slecht bereid) en die<br />
willen wel nu en dan eens helpen. Maar dan zou<strong>de</strong>n goed<br />
berei<strong>de</strong> staalpülen, bg <strong>de</strong>n apotheker gehaald, toch zeker<br />
veel meer nut doen.<br />
W. 0. F. M. H. <strong>te</strong> A. Die adver<strong>te</strong>ntie van Haitsema's<br />
Haematon komt herhaal<strong>de</strong> malen in Duitsche bla<strong>de</strong>n voor<br />
en daar<strong>te</strong>gen is vanwege <strong>de</strong> politie al dikwgls gewaarschuwd.<br />
Ook door ons. H. is geen apotheker. Zie ver<strong>de</strong>r <strong>de</strong> „Herhaal<strong>de</strong><br />
waarschuwingen."<br />
D. A. J. K. <strong>te</strong> 's£ he Pilules Orientales ontvangen; ze.'<br />
zullen on<strong>de</strong>rzocht wor<strong>de</strong>n.<br />
Dr. H. C. B. <strong>te</strong> R. De Drui<strong>de</strong>n- of Schavonenzalf is o.a.<br />
behan<strong>de</strong>ld in <strong>de</strong> Maandbla<strong>de</strong>n van Januari 1888 en Januari<br />
1897. In het eerstgenoem<strong>de</strong> blad is <strong>de</strong> samens<strong>te</strong>lling —<br />
volgens on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n heer Apotheker H. T. DE GBOOT —<br />
opgegeven, zgn<strong>de</strong> : loodpleis<strong>te</strong>r, was, olgfolie en een beetje<br />
kamfer ; zooals gij ziet niets bijzon<strong>de</strong>rs, een van die ou<strong>de</strong><br />
pleis<strong>te</strong>rs, vroeger wel in gebruik maar die door \ <strong>de</strong> mo<strong>de</strong>rne<br />
mid<strong>de</strong>len geheel verdrongen zgn. In het twee<strong>de</strong> blad (wij<br />
hebben geen exemplaren meer <strong>te</strong>r beschikking) beschrijft <strong>de</strong><br />
heer A. K., arts, een geval, waarin het gebruik van <strong>de</strong> zalf<br />
hoogst ernstige gevolgen na zich heeft gesleept.<br />
J. T. E. <strong>te</strong> L. In dank ontvangen.<br />
Z. H. M. S. <strong>te</strong> A. Nog altgd ontving <strong>de</strong> Secretaris-Penningmees<strong>te</strong>r<br />
geen antwoord op zgn laat-<strong>te</strong> schrgven, evenmin<br />
het bedrag uwer contributie. Gg hebt toch twee maal<br />
beloofd het <strong>te</strong> zullen zen<strong>de</strong>n; waarom doet gg het dan niet ?<br />
Herbaal<strong>de</strong> Waarschuwingen.<br />
Hartzema's rkeumatiekmiddftl. HABTZEMA, wiens<br />
eigenlgke naam BEREND HAITZEMA ENUMA is, on<strong>de</strong>rscheidt<br />
zich van zgn collega-kwakzalvers door <strong>de</strong>n we<strong>te</strong>nschappelijken<br />
klank, dien hij aan zgn aanbevelingen tracht <strong>te</strong><br />
geven, waarbij hg spreekt van eindproduc<strong>te</strong>n van onvol-*<br />
ledige stofwisseling, concremen<strong>te</strong>n van urinezuur, oplossend<br />
vermogen van het bloed en meer fraais. Ook is het<br />
merkwaardig, dat <strong>de</strong> zoogenaam<strong>de</strong> HARTZE:JA zich "zelf<br />
als een proefstuk aan het publiek voors<strong>te</strong>lt, want <strong>de</strong><br />
voornaams<strong>te</strong> aanbeveling van het vocht is, dat hg zelf,<br />
hij Hartzema, door zgn waar van rheumatiek en jicht<br />
is genezen !<br />
De beeren professoren J. W. GUNNING en J. H. VAN<br />
'T HOFF, <strong>te</strong> Ams<strong>te</strong>rdam, hebben, op verzoek van <strong>de</strong><br />
rechtbank aldaar, het mengsel on<strong>de</strong>rzocht, waarbg dó<br />
hoofdbestand<strong>de</strong>elen bleken <strong>te</strong> zgn salicylzuur en ijzer,<br />
stoffen die elke geneeskundige kent en in <strong>de</strong> gevallen,<br />
waarin hg ze noodig acht, doet gebruiken. Natuurlijk<br />
vraagt H. hiervoor een prgs ver boven <strong>de</strong> waar<strong>de</strong> van<br />
het vocht.<br />
Voor <strong>de</strong>n <strong>de</strong>skundigen lezer zg hier aangestipt dat,<br />
blijkens een on<strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n heer KBUISSE, men een<br />
volkomen gelgk vocht verkrijgt door <strong>de</strong> Sol. Chlor.<br />
Ferrici <strong>de</strong>r Pharm., met wa<strong>te</strong>r verdund, door Natrium j<br />
hydroxy<strong>de</strong> <strong>te</strong> praecipi<strong>te</strong>eren en er, zon<strong>de</strong>r verwij<strong>de</strong>ring<br />
van het gevorm<strong>de</strong> Chloornatrium, on<strong>de</strong>r verwarming,<br />
wgns<strong>te</strong>enzuur bg <strong>te</strong> voegen tot het praecipitaat is opgelost<br />
; 300 gram van bet vocht wor<strong>de</strong>n vervolgens met<br />
1 gram salicylzuur, opgelost in een weinig spiritus,<br />
vermengd. Bg <strong>de</strong> rech<strong>te</strong>r lijk e instructie heeft H. <strong>de</strong><br />
samens<strong>te</strong>lling vermeld, die hierme<strong>de</strong>, behou<strong>de</strong>ns een<br />
spoor salicylolie,. overeenkwam.