IN MALI STAAT EEN HUIS - Museum Volkenkunde
IN MALI STAAT EEN HUIS - Museum Volkenkunde IN MALI STAAT EEN HUIS - Museum Volkenkunde
4. DE BEWONERS Kerngezin met grootmoeder onder hangar. IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VAN DER LINDE & JAN-PIETER BAAK Digitale publicaties van het Rijksmuseum voor Volkenkunde De huizen worden bewoond in diverse gezins-samenstellingen. Die vallen te onderscheiden in kerngezinnen, grootfamilies (‘extended families’) en vrijgezelle mannen (ongehuwde vrouwen wonen bij hun ouders). Onder de eerste categorie verstaan we het enkelvoudige gezin bestaande uit man, vrouw en kinderen. Bij de grootfamilie is sprake van samenwonen van meerdere generaties en/of een man met meerdere echtgenotes. Er bestaat een duidelijke relatie tussen gezinssamenstelling en plattegrond van het erf. Bij een grootfamilie heeft elke vrouw namelijk haar eigen vertrekken, meestal in de vorm van een maison (kamer, achterkamer en opslag). De kaveloppervlakten verschillen per gezinssamenstelling, terwijl het percentage bebouwd oppervlak juist weinig variatie te zien geeft (zie tabel). De vrijgezellen hebben de minste ruimte ter beschikking, maar moeten die toch vaak met meerderen delen. Tabel relatie kavelgrootte/gezinssamenstelling Gezinssamenstelling kavelgrootte m2 % bebouwd oppervlak kerngezin 136 51,2 grootfamilie 238 47,4 vrijgezellen 68 59 gemiddelde voor Dia 146 52 Veel van de huizen worden slechts door één gezin bewoond; grootfamilies komen minder voor dan door de onderzoekers vermoed werd. Wellicht wordt de voorkeur voor wonen met het kerngezin veroorzaakt door de geleidelijke modernisering. Vrijgezellenhuizen In de Binnendelta van de Niger is het traditie, met name bij de Bozo, dat jongens aan het begin van hun puberteit in een ‘jongenshuis’, de saho, gaan wonen. Vanaf hun achttiende, als de jongens ook voor de saho te oud zijn geworden, leven ze alleen of met een aantal vrijgezellen in een huis, vaak vlak bij dat van hun ouders. In de meeste van deze huizen ontbreekt de vuurplaats: de vrijgezellen eten bij familie. Op sommige erven is wel een waterkruik, vaak niet meer dan een veldfles of jerrycan. Bij een vergelijking van het kaveloppervlak valt op dat in Dia deze vrijgezellenwoningen aanzienlijk kleiner zijn dan de overige erven. 29
Vee Een kudde geiten in de omgeving van Dia. IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VAN DER LINDE & JAN-PIETER BAAK Digitale publicaties van het Rijksmuseum voor Volkenkunde Dia is te dicht bebouwd en bewoond om ruimte voor de veestapel te kunnen bestemmen. Op wat kleinvee en lastdieren na bevindt die zich buiten de stad. In de Peulsector, die ruimer van opzet is, is wat meer plaats voor de kuddes runderen en geiten. 30
- Page 1 and 2: Lemen huis in de stad Dia, Mali.
- Page 3 and 4: Introductie IN MALI STAAT EEN HUIS
- Page 5 and 6: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 7 and 8: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 9 and 10: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 11 and 12: 2. VAN LEEM TOT HUIS De opdrachtgev
- Page 13 and 14: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 15 and 16: Plaatsing van stenen bij verschille
- Page 17 and 18: Deuren Scharnierpunten van oude deu
- Page 19 and 20: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 21 and 22: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 23 and 24: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 25 and 26: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 27 and 28: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 29: 10. Daken IN MALI STAAT EEN HUIS ©
- Page 33 and 34: IN MALI STAAT EEN HUIS © SJOERD VA
- Page 35 and 36: Hergebruik leem en hout Hout hergeb
- Page 37 and 38: 6. CONCLUSIE IN MALI STAAT EEN HUIS
- Page 39: Suggesties voor literatuur: Denyer,
4. DE BEWONERS<br />
Kerngezin met grootmoeder onder hangar.<br />
<strong>IN</strong> <strong>MALI</strong> <strong>STAAT</strong> <strong>EEN</strong> <strong>HUIS</strong> © SJOERD VAN DER L<strong>IN</strong>DE & JAN-PIETER BAAK<br />
Digitale publicaties van het Rijksmuseum voor <strong>Volkenkunde</strong><br />
De huizen worden bewoond in diverse gezins-samenstellingen. Die vallen te onderscheiden in<br />
kerngezinnen, grootfamilies (‘extended families’) en vrijgezelle mannen (ongehuwde vrouwen wonen<br />
bij hun ouders). Onder de eerste categorie verstaan we het enkelvoudige gezin bestaande uit man,<br />
vrouw en kinderen. Bij de grootfamilie is sprake van samenwonen van meerdere generaties en/of een<br />
man met meerdere echtgenotes.<br />
Er bestaat een duidelijke relatie tussen gezinssamenstelling en plattegrond van het erf. Bij een<br />
grootfamilie heeft elke vrouw namelijk haar eigen vertrekken, meestal in de vorm van een maison<br />
(kamer, achterkamer en opslag).<br />
De kaveloppervlakten verschillen per gezinssamenstelling, terwijl het percentage bebouwd oppervlak<br />
juist weinig variatie te zien geeft (zie tabel). De vrijgezellen hebben de minste ruimte ter beschikking,<br />
maar moeten die toch vaak met meerderen delen.<br />
Tabel relatie kavelgrootte/gezinssamenstelling<br />
Gezinssamenstelling kavelgrootte m2 % bebouwd oppervlak<br />
kerngezin 136 51,2<br />
grootfamilie 238 47,4<br />
vrijgezellen 68 59<br />
gemiddelde voor Dia 146 52<br />
Veel van de huizen worden slechts door één gezin bewoond; grootfamilies komen minder voor dan<br />
door de onderzoekers vermoed werd. Wellicht wordt de voorkeur voor wonen met het kerngezin<br />
veroorzaakt door de geleidelijke modernisering.<br />
Vrijgezellenhuizen<br />
In de Binnendelta van de Niger is het traditie, met name bij de Bozo, dat jongens aan het begin van<br />
hun puberteit in een ‘jongenshuis’, de saho, gaan wonen. Vanaf hun achttiende, als de jongens ook<br />
voor de saho te oud zijn geworden, leven ze alleen of met een aantal vrijgezellen in een huis, vaak<br />
vlak bij dat van hun ouders. In de meeste van deze huizen ontbreekt de vuurplaats: de vrijgezellen<br />
eten bij familie. Op sommige erven is wel een waterkruik, vaak niet meer dan een veldfles of jerrycan.<br />
Bij een vergelijking van het kaveloppervlak valt op dat in Dia deze vrijgezellenwoningen aanzienlijk<br />
kleiner zijn dan de overige erven.<br />
29