voor FairTrade en duurzame lokale voedinG - Gemeente ...
voor FairTrade en duurzame lokale voedinG - Gemeente ...
voor FairTrade en duurzame lokale voedinG - Gemeente ...
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Gids<br />
<strong>voor</strong> <strong>FairTrade</strong><br />
<strong>en</strong> <strong>duurzame</strong><br />
<strong>lokale</strong> <strong>voedinG</strong>
Van boer tot op uw bord: het lijkt e<strong>en</strong> vanzelfsprek<strong>en</strong>de <strong>en</strong> e<strong>en</strong>voudige weg. En toch drag<strong>en</strong> de verschill<strong>en</strong>de<br />
ingrediënt<strong>en</strong> van onze dagelijkse maaltijd vaak e<strong>en</strong> complex verhaal met zich mee. Sommige<br />
product<strong>en</strong> hebb<strong>en</strong> de halve wereld afgereisd alvor<strong>en</strong>s op ons bord te beland<strong>en</strong>, andere kreg<strong>en</strong><br />
e<strong>en</strong> lading pesticid<strong>en</strong> over zich he<strong>en</strong> of werd<strong>en</strong> geproduceerd in m<strong>en</strong>sonwaardige omstandighed<strong>en</strong>.<br />
We wet<strong>en</strong> dit wel, maar will<strong>en</strong> we er ook iets aan do<strong>en</strong>?<br />
Er is voldo<strong>en</strong>de voedsel<strong>voor</strong>raad om de huidige wereldbevolking te voed<strong>en</strong> <strong>en</strong> toch gebeurt het<br />
niet: meer dan 1 miljard m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> lijdt honger terwijl bijna 2 miljard m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> overgewicht hebb<strong>en</strong>.<br />
Indrukwekk<strong>en</strong>de cijfers die duidelijk mak<strong>en</strong> dat we niet zo goed bezig zijn <strong>en</strong> onze eig<strong>en</strong> voedingsgewoont<strong>en</strong><br />
dring<strong>en</strong>d onder de loep moet<strong>en</strong> nem<strong>en</strong>.<br />
We beseff<strong>en</strong> dit wel, maar durv<strong>en</strong> we ook keuzes mak<strong>en</strong>?<br />
Ieder van ons is will<strong>en</strong>s nill<strong>en</strong>s betrokk<strong>en</strong> bij de internationale handel <strong>en</strong> de scheefgegroeide<br />
verhouding<strong>en</strong> tuss<strong>en</strong> Noord <strong>en</strong> Zuid. Het fruit dat we et<strong>en</strong>, de koffie <strong>en</strong> wijn die we drink<strong>en</strong>, de<br />
kler<strong>en</strong> die we drag<strong>en</strong>, het materiaal waarmee we onze huiz<strong>en</strong> bouw<strong>en</strong>, aardolie om onze economie<br />
draai<strong>en</strong>de te houd<strong>en</strong>, het komt veelal uit het Zuid<strong>en</strong>.<br />
Ook al is onze rol op het vlak van de wereldeconomie klein, toch kunn<strong>en</strong> het geme<strong>en</strong>tebestuur, de<br />
Geme<strong>en</strong>telijke Raad <strong>voor</strong> Ontwikkelingssam<strong>en</strong>werking én ieder van ons inspanning<strong>en</strong> lever<strong>en</strong> <strong>voor</strong><br />
e<strong>en</strong> betere, eerlijke wereld.
<strong>FairTrade</strong> <strong>en</strong> <strong>duurzame</strong> <strong>lokale</strong> producTie<br />
gaan hand in hand<br />
Wij hebb<strong>en</strong> de luxe om e<strong>en</strong> keuze te mak<strong>en</strong>! Door de aankoop van fairtradeproduct<strong>en</strong> ondersteun<strong>en</strong><br />
we de kleinschalige boer in het Zuid<strong>en</strong>. De <strong>duurzame</strong> boer in het Noord<strong>en</strong> steun<strong>en</strong> we met de keuze<br />
<strong>voor</strong> <strong>lokale</strong> <strong>duurzame</strong> product<strong>en</strong>.<br />
Teg<strong>en</strong>gestelde zak<strong>en</strong>, d<strong>en</strong>kt u misschi<strong>en</strong>, maar niets is minder waar. Fairtradeproduct<strong>en</strong> <strong>en</strong> <strong>lokale</strong><br />
<strong>duurzame</strong> voeding zijn namelijk gebaseerd op dezelfde 3 pijlers.<br />
Fair Trade<br />
<strong>duurzame</strong> <strong>en</strong><br />
<strong>lokale</strong> landbouw<br />
Economische pijler<br />
e<strong>en</strong> kost<strong>en</strong>dekk<strong>en</strong>de minimumprijs <strong>voor</strong> de produc<strong>en</strong>t, e<strong>en</strong> fairtradepremie <strong>voor</strong> de<br />
organisatie, <strong>voor</strong>financiering van de oogst <strong>en</strong> contract<strong>en</strong> op lange termijn<br />
Sociale pijler<br />
verbod op kinderarbeid <strong>en</strong> gedwong<strong>en</strong> arbeid, het recht om zich als arbeiders te organiser<strong>en</strong>,<br />
ge<strong>en</strong> discriminatie <strong>en</strong> het volle respect <strong>voor</strong> de norm<strong>en</strong> van de Internationale<br />
Arbeidsorganisatie<br />
Ecologische pijler<br />
verbod op ggo’s <strong>en</strong> e<strong>en</strong> honderdtal pesticid<strong>en</strong>, <strong>en</strong>ergiebespar<strong>en</strong>de productiemethodes,<br />
respect <strong>voor</strong> natuurlijke bronn<strong>en</strong> <strong>en</strong> de biodiversiteit <strong>en</strong> maximale ondersteuning <strong>voor</strong><br />
biolandbouw<br />
Economische pijler<br />
e<strong>en</strong> realistische prijs waarin alle productiekost<strong>en</strong> verrek<strong>en</strong>d word<strong>en</strong> <strong>en</strong> e<strong>en</strong> eerlijke<br />
vergoeding <strong>voor</strong> elke schakel in de ket<strong>en</strong> - dus ook <strong>voor</strong> de produc<strong>en</strong>t. Door te kiez<strong>en</strong><br />
<strong>voor</strong> <strong>lokale</strong>, streekgebond<strong>en</strong> product<strong>en</strong> ondersteunt u ook de economie in eig<strong>en</strong> regio<br />
Sociale pijler<br />
kop<strong>en</strong> in de korte ket<strong>en</strong> geeft rechtstreeks contact met de voedselproduc<strong>en</strong>t <strong>en</strong> leidt<br />
tot wederzijds respect. Gezonde voeding is vers, voedzaam, natuurlijk <strong>en</strong> bevat ge<strong>en</strong><br />
additiev<strong>en</strong><br />
Ecologische pijler<br />
biologische product<strong>en</strong> zijn beter <strong>voor</strong> het milieu <strong>en</strong> het dier<strong>en</strong>welzijn, seizo<strong>en</strong>sgebond<strong>en</strong><br />
gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> <strong>en</strong> fruit verg<strong>en</strong> minder <strong>en</strong>ergie om te producer<strong>en</strong> <strong>en</strong> te bewar<strong>en</strong>, <strong>en</strong><br />
<strong>lokale</strong> productie <strong>en</strong> consumptie betek<strong>en</strong><strong>en</strong> minder voedselkilometers<br />
3
Fair Trade: hoe zit dat ook alweer?<br />
Fair Trade (letterlijk: “eerlijke handel”) bevordert de <strong>duurzame</strong> ontwikkeling in de internationale<br />
handel, met name bij de export van arme land<strong>en</strong> naar rijke Westerse land<strong>en</strong>. Fair Trade betek<strong>en</strong>t<br />
dat bij<strong>voor</strong>beeld koffie-, cacao- of banan<strong>en</strong>boer<strong>en</strong> in Latijns-Amerika, Afrika <strong>en</strong> Zuid-Oost-Azië e<strong>en</strong><br />
eerlijke prijs krijg<strong>en</strong> <strong>voor</strong> hun exportproduct<strong>en</strong>. E<strong>en</strong> prijs die in verhouding staat tot de werkelijke<br />
productiekost<strong>en</strong> <strong>en</strong> niet e<strong>en</strong> prijs die wordt bepaald door de wissel<strong>en</strong>de verhouding<strong>en</strong> op de internationale<br />
markt. Fairtradeproduct<strong>en</strong> di<strong>en</strong><strong>en</strong> daarnaast te voldo<strong>en</strong> aan milieueis<strong>en</strong> die vergelijkbaar<br />
zijn met die in Europa.<br />
E<strong>en</strong> eerlijke prijs <strong>voor</strong> eerlijke product<strong>en</strong><br />
De wereldwijde koepelorganisatie FLO (Fairtrade Labelling Organisations) hanteert <strong>voor</strong> de meeste<br />
productsoort<strong>en</strong> e<strong>en</strong> fairtrademinimumprijs. Deze prijs houdt rek<strong>en</strong>ing met de aard van het werk,<br />
de geleverde inspanning <strong>en</strong> de koopkracht van de produc<strong>en</strong>t.<br />
Bov<strong>en</strong>op de fairtrademinimumprijs ontvang<strong>en</strong> de produc<strong>en</strong>t<strong>en</strong>groep<strong>en</strong> e<strong>en</strong> fairtradepremie. Deze<br />
premie di<strong>en</strong>t <strong>voor</strong> de sociale <strong>en</strong> economische ontwikkeling van de hele geme<strong>en</strong>schap. Fair Trade<br />
komt immers niet van individuele boer<strong>en</strong>, wel van produc<strong>en</strong>t<strong>en</strong> die sam<strong>en</strong>werk<strong>en</strong> in e<strong>en</strong> democratisch<br />
gestructureerde organisatie. De led<strong>en</strong> zijn overweg<strong>en</strong>d arme of achtergestelde boer<strong>en</strong> die niet<br />
over de infrastructuur of het opleidingsniveau beschikk<strong>en</strong> om hun ontwikkeling in eig<strong>en</strong> hand<strong>en</strong><br />
te nem<strong>en</strong>. Door het stimuler<strong>en</strong> van produc<strong>en</strong>t<strong>en</strong>groep<strong>en</strong> draagt Fair Trade bij tot de <strong>duurzame</strong><br />
ontwikkeling van de achtergestelde boer<strong>en</strong> in het Zuid<strong>en</strong>, volg<strong>en</strong>s het principe ‘trade, not aid’. Dus<br />
ge<strong>en</strong> hulpverl<strong>en</strong>ing, maar m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> stimuler<strong>en</strong> om zelf aan de slag te gaan.<br />
Strikte criteria <strong>en</strong> keurmerk<strong>en</strong> als garantie<br />
De geloofwaardigheid van Fair Trade staat of valt met het bepal<strong>en</strong> van strikte criteria (zoals de arbeids<strong>voor</strong>waard<strong>en</strong><br />
<strong>en</strong> de investering<strong>en</strong> in sociale, milieuvri<strong>en</strong>delijke <strong>en</strong> economische ontwikkeling)<br />
<strong>en</strong> e<strong>en</strong> grondige <strong>en</strong> perman<strong>en</strong>te controle op de naleving daarvan.<br />
Om de consum<strong>en</strong>t<strong>en</strong> te garander<strong>en</strong> dat de fairtradeproduct<strong>en</strong> zijn verhandeld onder eerlijke handels<strong>voor</strong>waard<strong>en</strong><br />
<strong>en</strong> voldo<strong>en</strong> aan alle criteria, krijg<strong>en</strong> deze product<strong>en</strong> e<strong>en</strong> keurmerk. Inmiddels zijn<br />
er fairtradekeurmerk<strong>en</strong> uit 23 land<strong>en</strong>, waaronder Max Havelaar.<br />
5
<strong>FairTrade</strong>product<strong>en</strong><br />
Fair Trade aankop<strong>en</strong> is e<strong>en</strong> e<strong>en</strong>voudig gebaar. Wist u dat er mom<strong>en</strong>teel 1650 fairtradeproduct<strong>en</strong> in<br />
België te koop zijn? Het aanbod is zeer divers: koffie, vers fruit, fruitsapp<strong>en</strong>, chocolade, koekjes,<br />
thee, rietsuiker, rijst, quinoa, wijn, kato<strong>en</strong> (kleding <strong>en</strong> huistextiel), cosmetica, roz<strong>en</strong>, yoghurt,<br />
ijsjes, confitur<strong>en</strong>,…Meer dan 150 verschill<strong>en</strong>de merk<strong>en</strong> lever<strong>en</strong> deze product<strong>en</strong>.<br />
Max Havelaar is e<strong>en</strong> keurmerk, ge<strong>en</strong> merk<br />
Max Havelaar is het keurmerk <strong>voor</strong> eerlijke handel in België. De naam is afkomstig<br />
van de gelijknamige roman van Multatuli, waarin de onrechtvaardige behandeling<br />
wordt beschrev<strong>en</strong> van de <strong>lokale</strong> koffieboer<strong>en</strong> in de <strong>voor</strong>malige kolonie Nederlands<br />
Indië (teg<strong>en</strong>woordig Indonesië).<br />
Veel m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> d<strong>en</strong>k<strong>en</strong> dat Max Havelaar e<strong>en</strong> merk is <strong>en</strong> eig<strong>en</strong> product<strong>en</strong> zoals koffie<br />
op de markt br<strong>en</strong>gt. Dat is niet het geval. De Stichting Max Havelaar produceert of<br />
verkoopt zelf niets. Max Havelaar is e<strong>en</strong> keurmerk dat de consum<strong>en</strong>t<strong>en</strong> garandeert<br />
dat de fairtradeproduct<strong>en</strong> geproduceerd <strong>en</strong> verhandeld zijn onder eerlijke <strong>voor</strong>waard<strong>en</strong>.<br />
Oxfam Fairtrade<br />
Oxfam Fairtrade is het huismerk van de Oxfam wereldwinkels. De bek<strong>en</strong>dste<br />
product<strong>en</strong> zijn wijn, koffie, thee, rijst, chocolade <strong>en</strong> fruitsap. Maar er zijn<br />
om <strong>en</strong> bij de 200 fairtradevoedingsproduct<strong>en</strong> in het gamma. Dit maakt van<br />
Oxfam Fairtrade het voedingsmerk bij uitstek <strong>voor</strong> eerlijke handel.<br />
Naast de gelabelde product<strong>en</strong> bied<strong>en</strong> Oxfam Fairtrade <strong>en</strong> Fair Trade Original<br />
ook product<strong>en</strong> aan die aan de fairtradecriteria voldo<strong>en</strong>, maar omwille van<br />
verschill<strong>en</strong>de red<strong>en</strong><strong>en</strong> het label van Max Havelaar niet drag<strong>en</strong>. Dit is bij<strong>voor</strong>beeld<br />
zo <strong>voor</strong> cosmetica <strong>en</strong> artisanale product<strong>en</strong> zoals kledij.<br />
Het assortim<strong>en</strong>t van Oxfam Fairtrade is te koop in de wereldwinkels <strong>en</strong> ook<br />
in steeds meer supermarkt<strong>en</strong>, automat<strong>en</strong> <strong>en</strong> horecazak<strong>en</strong> valt het merk ‘in<br />
de smaak’. Op www.oxfamwereldwinkels.be kunt u de hele catalogus download<strong>en</strong><br />
<strong>en</strong> bekijk<strong>en</strong>.<br />
6
Waar kan u in D<strong>en</strong>derleeuw fairtradeproduct<strong>en</strong> kop<strong>en</strong>?<br />
Bij de volg<strong>en</strong>de handels- <strong>en</strong> horecazak<strong>en</strong> in D<strong>en</strong>derleeuw kunt u terecht <strong>voor</strong> e<strong>en</strong> ruim gamma aan<br />
fairtradeproduct<strong>en</strong>:<br />
• AD Delhaize - A. De Cockstraat 13, D<strong>en</strong>derleeuw<br />
• Bioshop ’t Rozemarijntje - Guido Gezellestraat 78, D<strong>en</strong>derleeuw<br />
• Bloem<strong>en</strong> Ginkgo - Kerkstraat 59, Welle<br />
• Café Tunnel - Kouterbaan 102, D<strong>en</strong>derleeuw<br />
• Cafetaria OCMW - T<strong>en</strong> Kouter, D<strong>en</strong>derleeuw<br />
• Delhaize - Kasteelstraat 62, D<strong>en</strong>derleeuw<br />
• Eurospar - Ste<strong>en</strong>veldlaan 17, D<strong>en</strong>derleeuw<br />
• Hoevewinkel Hof T<strong>en</strong> H<strong>en</strong>ne - Hoogstraat 106, Iddergem<br />
• Oxfam wereldwinkel - Collegestraat 17, D<strong>en</strong>derleeuw<br />
• Tacos - Kon. Astridstraat 1, D<strong>en</strong>derleeuw<br />
Wilt u het lev<strong>en</strong> van de achtergestelde boer<strong>en</strong> in het Zuid<strong>en</strong> te verbeter<strong>en</strong>?<br />
Kies dan in uw bedrijf, organisatie, horecazaak of simpelweg als consum<strong>en</strong>t <strong>voor</strong> fairtradeproduct<strong>en</strong>!<br />
Dat kleine gebaar kan echt het verschil mak<strong>en</strong>. Dankzij de eerlijke handel hebb<strong>en</strong><br />
de boer<strong>en</strong> <strong>en</strong> hun families e<strong>en</strong> beter inkom<strong>en</strong> <strong>en</strong> kunn<strong>en</strong> ze hun kinder<strong>en</strong> naar school stur<strong>en</strong>,<br />
overschakel<strong>en</strong> op <strong>duurzame</strong> landbouw <strong>en</strong> invester<strong>en</strong> in betere productietechniek<strong>en</strong>...<br />
7
<strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>Te D<strong>en</strong>derleeuw<br />
De titel ‘<strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te’ wordt toegek<strong>en</strong>d aan geme<strong>en</strong>t<strong>en</strong><br />
die voldo<strong>en</strong> aan zes criteria waaruit blijkt dat ze zich hebb<strong>en</strong><br />
verbond<strong>en</strong> aan eerlijke handel <strong>en</strong> <strong>duurzame</strong> <strong>lokale</strong> landbouw.<br />
Hier<strong>voor</strong> werk<strong>en</strong> de <strong>lokale</strong> overheid, handelaars, boer<strong>en</strong> <strong>en</strong> consum<strong>en</strong>t<strong>en</strong><br />
sam<strong>en</strong> om product<strong>en</strong> van eerlijke handel <strong>en</strong> <strong>duurzame</strong><br />
landbouw meer kans<strong>en</strong> te gev<strong>en</strong> <strong>en</strong> te promot<strong>en</strong>. De doelstelling<br />
is e<strong>en</strong> bewustere consumptie door overheid <strong>en</strong> bevolking. Op die manier kan e<strong>en</strong> <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te<br />
op e<strong>en</strong> heel concrete manier bijdrag<strong>en</strong> aan e<strong>en</strong> waardig bestaan <strong>voor</strong> de achtergestelde boer in<br />
het Zuid<strong>en</strong> <strong>en</strong> de <strong>duurzame</strong> produc<strong>en</strong>t in het Noord<strong>en</strong>.<br />
Op dit mom<strong>en</strong>t is meer dan 60% van de Vlaamse geme<strong>en</strong>t<strong>en</strong> actief betrokk<strong>en</strong> bij de campagne. 144<br />
geme<strong>en</strong>t<strong>en</strong> onder h<strong>en</strong> hebb<strong>en</strong> de titel van <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te reeds behaald.<br />
D<strong>en</strong>derleeuw aast op titel <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te<br />
Ook D<strong>en</strong>derleeuw is vastbeslot<strong>en</strong> om de titel van <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te binn<strong>en</strong> te rijv<strong>en</strong>. Op advies<br />
van de Geme<strong>en</strong>telijke Raad <strong>voor</strong> Ontwikkelingssam<strong>en</strong>werking (GROS) <strong>en</strong>gageerde de geme<strong>en</strong>teraad<br />
zich hier<strong>voor</strong> door op 22 december 2011 e<strong>en</strong> resolutie goed te keur<strong>en</strong> <strong>voor</strong> het behal<strong>en</strong> van het<br />
felbegeerde label.<br />
Om de titel in de wacht te slep<strong>en</strong> moet de geme<strong>en</strong>te voldo<strong>en</strong> aan 6 criteria, waaronder het bewustzijn<br />
rond Fair Trade vergrot<strong>en</strong>, het gebruik van fairtradekoffie stimuler<strong>en</strong>, e<strong>en</strong> aantal winkels,<br />
horecazak<strong>en</strong>, schol<strong>en</strong>, bedrijv<strong>en</strong> <strong>en</strong> organisaties <strong>en</strong>gager<strong>en</strong> <strong>voor</strong> het verkop<strong>en</strong> of verbruik<strong>en</strong> van<br />
fairtradeproduct<strong>en</strong>, zorg<strong>en</strong> <strong>voor</strong> de nodige media-aandacht rond de campagne, e<strong>en</strong> trekkersgroep<br />
sam<strong>en</strong>stell<strong>en</strong> <strong>en</strong> initiatiev<strong>en</strong> rond <strong>lokale</strong> <strong>duurzame</strong> voeding nem<strong>en</strong>.<br />
Inmiddels is de trekkersgroep klaar om het officiële label aan te vrag<strong>en</strong>. Lokale overheid <strong>en</strong> de<br />
plaatselijke handelaars <strong>en</strong> ver<strong>en</strong>iging<strong>en</strong> hebb<strong>en</strong> dan ook hun ste<strong>en</strong>tje bijgedrag<strong>en</strong>. Zo drinkt het<br />
personeel van het geme<strong>en</strong>tebestuur, het OCMW <strong>en</strong> de geme<strong>en</strong>telijke basisschol<strong>en</strong> intuss<strong>en</strong> lustig<br />
van fairtradekoffie, <strong>en</strong> wordt fairtradewijn <strong>en</strong> -fruitsap aangebod<strong>en</strong> bij geme<strong>en</strong>telijke activiteit<strong>en</strong><br />
<strong>en</strong> recepties. En ook heel wat ver<strong>en</strong>iging<strong>en</strong>, schol<strong>en</strong> <strong>en</strong> bedrijv<strong>en</strong> gebruik<strong>en</strong> fairtradeproduct<strong>en</strong><br />
bij eetfestijn<strong>en</strong>, in de (personeels-)cafetaria of hebb<strong>en</strong> op regelmatige basis e<strong>en</strong> fairtradestand.<br />
8
Iedere<strong>en</strong> kan zijn ste<strong>en</strong>tje bijdrag<strong>en</strong><br />
De volg<strong>en</strong>de schol<strong>en</strong>, organisaties, bedrijv<strong>en</strong>, horeca- <strong>en</strong> handelszak<strong>en</strong> <strong>en</strong>gageerd<strong>en</strong> zich binn<strong>en</strong><br />
de plaatselijke campagne <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te D<strong>en</strong>derleeuw.<br />
Schol<strong>en</strong><br />
• Geme<strong>en</strong>telijke Basisschool D<strong>en</strong>derleeuw<br />
• Instituut <strong>voor</strong> Katholiek Secundair Onderwijs (IKSO)<br />
• Katholieke C<strong>en</strong>trumschool D<strong>en</strong>derleeuw (KCD)<br />
• Koninklijk Ath<strong>en</strong>eum D<strong>en</strong>derleeuw (KAD)<br />
• Vrije Basisschool Welle<br />
Organisaties<br />
• 11.11.11.-actiecomité<br />
• BBC Olympia<br />
• D<strong>en</strong>derleeuw Kleurt<br />
• Jeugdc<strong>en</strong>trum Pingie<br />
• Jeugdhuis Stam X<br />
• Katholieke Ver<strong>en</strong>iging <strong>voor</strong> Gehandicapt<strong>en</strong><br />
• OPEN D<strong>en</strong>derleeuw<br />
• Shaheed Herman Rasschaert Vri<strong>en</strong>d<strong>en</strong><br />
• Waduwa<br />
• Wereldsolidariteit<br />
Bedrijv<strong>en</strong><br />
• KBC<br />
• Hof T<strong>en</strong> H<strong>en</strong>ne<br />
Horeca –<strong>en</strong> handelszak<strong>en</strong><br />
• AD Delhaize<br />
• Bioshop ‘t Rozemarijntje<br />
• Bloem<strong>en</strong> Ginkgo<br />
• Café Tunnel<br />
• Delhaize<br />
• Eurospar Welle<br />
• Hoevewinkel Hof T<strong>en</strong> H<strong>en</strong>ne<br />
• Oxfam Wereldwinkel<br />
• Tacos<br />
9<br />
doe mee, wanT elk<br />
<strong>en</strong>GaGem<strong>en</strong>T<br />
is belanGrijk!<br />
Wil uw ver<strong>en</strong>iging of organisatie, uw<br />
school of bedrijf zijn ste<strong>en</strong>tje bijdrag<strong>en</strong><br />
<strong>voor</strong> <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te D<strong>en</strong>derleeuw?<br />
Verkoopt u in uw handelszaak ook al<br />
fairtradeproduct<strong>en</strong> maar b<strong>en</strong>t u nog niet<br />
aangemeld?<br />
Heeft u interesse om in uw horecazaak<br />
fairfradekoffie, -thee, -wijn of -chocolade<br />
op de kaart te zett<strong>en</strong>?<br />
Heeft u zin om de trekkersgroep te kom<strong>en</strong><br />
versterk<strong>en</strong>?<br />
LAAT HET OnS WETEn!<br />
Contacteer Hilde Brys via 053 645 407<br />
of hilde.brys@d<strong>en</strong>derleeuw.be <strong>en</strong> wij<br />
help<strong>en</strong> u verder op weg!
<strong>duurzame</strong> <strong>lokale</strong> voeding<br />
Op fairtradeproduct<strong>en</strong> alle<strong>en</strong> kunn<strong>en</strong> we niet overlev<strong>en</strong>. Waar vindt u tomat<strong>en</strong>? En melk? Of kaas,<br />
aardappel<strong>en</strong>, witloof <strong>en</strong> appelsap? Al die product<strong>en</strong> vindt u hier bij ons. Wanneer ze op e<strong>en</strong> <strong>duurzame</strong><br />
manier geproduceerd <strong>en</strong> geconsumeerd word<strong>en</strong>, dan kunn<strong>en</strong> ze e<strong>en</strong> prachtige aanvulling vorm<strong>en</strong><br />
op de meer dan 1000 beschikbare fairtradeproduct<strong>en</strong>. <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te vindt het belangrijk om<br />
beide e<strong>en</strong> plaats te gev<strong>en</strong> <strong>en</strong> op die manier de brug te slaan tuss<strong>en</strong> Noord <strong>en</strong> Zuid.<br />
Duurzaam <strong>en</strong> lokaal?<br />
Net als fairtradeproduct<strong>en</strong> houdt <strong>lokale</strong> <strong>duurzame</strong> voeding rek<strong>en</strong>ing met 3 pijlers: e<strong>en</strong> economische,<br />
sociale <strong>en</strong> ecologische. Lokale product<strong>en</strong> die biologisch gecertificeerd zijn, pass<strong>en</strong> onder de<br />
noemer van <strong>duurzame</strong> voeding. Het aantal voedselkilometers blijft binn<strong>en</strong> de perk<strong>en</strong>, u respecteert<br />
de seizo<strong>en</strong><strong>en</strong>, u weet dat u ge<strong>en</strong> pesticid<strong>en</strong> op uw bord krijgt <strong>en</strong> dat het milieu minimaal belast<br />
werd bij de productie.<br />
Maar het label ‘bio’ zegt vaak niet alles: zo verg<strong>en</strong> biologische druiv<strong>en</strong> die in verwarmde serres<br />
word<strong>en</strong> geteeld veel <strong>en</strong>ergie. En product<strong>en</strong> van kleinschalige bedrijv<strong>en</strong> kunn<strong>en</strong> beter scor<strong>en</strong> dan<br />
product<strong>en</strong> uit grootschalige geïndustrialiseerde teelt waar misschi<strong>en</strong> minder aandacht wordt besteed<br />
aan sociale factor<strong>en</strong>.<br />
Weet wat u eet<br />
Vandaag is er e<strong>en</strong> duidelijke vervreemding tuss<strong>en</strong> consum<strong>en</strong>t <strong>en</strong> voeding. We wet<strong>en</strong> niet altijd wat<br />
we et<strong>en</strong>, we wet<strong>en</strong> vaak niet waar ons voedsel vandaan komt, in welke mate het behandeld <strong>en</strong><br />
bewerkt werd.<br />
Bij de productie van e<strong>en</strong> groot deel van ons voedsel wordt massaal gebruik gemaakt van chemicaliën,<br />
water <strong>en</strong> fossiele <strong>en</strong>ergie. Vaak met grootschalige monocultuur <strong>en</strong> bodemdegradatie tot<br />
gevolg. Ook de verpakkingswijze <strong>en</strong> het transport br<strong>en</strong>g<strong>en</strong> e<strong>en</strong> aanzi<strong>en</strong>lijke milieukost met zich<br />
mee. Daar<strong>en</strong>bov<strong>en</strong> zorg<strong>en</strong> de vele tuss<strong>en</strong>person<strong>en</strong> tuss<strong>en</strong> boer <strong>en</strong> consum<strong>en</strong>t er<strong>voor</strong> dat boer<strong>en</strong> <strong>en</strong><br />
landarbeiders op het einde van de rit ge<strong>en</strong> toereik<strong>en</strong>d loon krijg<strong>en</strong> <strong>voor</strong> hun werk.<br />
Ook de consum<strong>en</strong>t heeft boter op het hoofd: e<strong>en</strong> voedingspatroon waarbinn<strong>en</strong> vlees beperkt<br />
wordt, is immers veel <strong>duurzame</strong>r dan ons vleesrijke dieet. De mondiale veestapel is verantwoordelijk<br />
<strong>voor</strong> 18% van de broeikasgasuitstoot. Er is tot 5 keer meer graan nodig om net zoveel calorieën<br />
uit vark<strong>en</strong>svlees binn<strong>en</strong> te krijg<strong>en</strong> als wanneer u het graan dat gebruikt werd <strong>voor</strong> diervoeder<br />
gewoon zelf zou opet<strong>en</strong>.<br />
Onze manier van producer<strong>en</strong> <strong>en</strong> consumer<strong>en</strong> is met andere woord<strong>en</strong> niet duurzaam. Niet goed bezig<br />
dus…<br />
11
Kiez<strong>en</strong> <strong>voor</strong> <strong>duurzame</strong> voeding is niet evid<strong>en</strong>t<br />
Soms ligt de keuze <strong>voor</strong> de hand: bij aankoop van koffie <strong>en</strong> banan<strong>en</strong> kiest u <strong>voor</strong> Fair Trade. Maar<br />
wat is meer duurzaam: biologische wijn uit het Hageland of Chile<strong>en</strong>se wijn uit de wereldwinkel?<br />
Mag u ge<strong>en</strong> boontjes et<strong>en</strong> die helemaal uit K<strong>en</strong>ia kom<strong>en</strong> of sla uit Californië? Of zijn net die te<br />
verkiez<strong>en</strong> bov<strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> uit eig<strong>en</strong> land die gekweekt werd<strong>en</strong> in verwarmde serres?<br />
Vaak zijn we er ons niet bewust van dat de K<strong>en</strong>iaanse boontjes of de Californische sla op ons bord<br />
e<strong>en</strong> niet te verwaarloz<strong>en</strong> milieukost hebb<strong>en</strong>. Californische sla bij<strong>voor</strong>beeld legt ongeveer 9000 km<br />
af per vliegtuig of boot, <strong>en</strong> daarna volgt nog het vervoer met trein of vrachtwag<strong>en</strong>. Elke kilogram<br />
sla in deze transportket<strong>en</strong> veroorzaakt e<strong>en</strong> uitstoot van 5 kg CO 2 . Dat is 100 keer meer dan sla van<br />
Belgische produc<strong>en</strong>t<strong>en</strong>. De uitstoot van CO 2 is de belangrijkste oorzaak van de klimaatverandering<strong>en</strong>.<br />
En dan houd<strong>en</strong> we er nog ge<strong>en</strong> rek<strong>en</strong>ing met het erg dure transport <strong>en</strong> de hogere prijs van<br />
het product in de winkel.<br />
E<strong>en</strong> ander probleem zijn fruit <strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> uit eig<strong>en</strong> land, gekweekt in verwarmde serres. Diverse<br />
studies ton<strong>en</strong> aan dat de milieueffect<strong>en</strong> van deze teelt zwaarder zijn dan die van fruit <strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong><br />
die per vliegtuig over e<strong>en</strong> afstand van 4000 tot 8000 km word<strong>en</strong> aangevoerd.<br />
E<strong>en</strong> <strong>voor</strong>beeld:<br />
• 1 kg Belgische tomat<strong>en</strong> gekweekt in volle grond = 0,2 kg CO 2<br />
• 1 kg Spaanse tomat<strong>en</strong> = 0,6 kg CO 2<br />
• 1 kg serretomat<strong>en</strong> = 2,3 kg CO 2<br />
12
Kiez<strong>en</strong> <strong>voor</strong> <strong>duurzame</strong> voeding is dus niet altijd evid<strong>en</strong>t. Het probleem is vaak e<strong>en</strong> gebrek aan<br />
informatie: de eindproduct<strong>en</strong> zoals u die bij de winkelier aankoopt, vermeld<strong>en</strong> niet altijd waar het<br />
product vandaan komt <strong>en</strong> in welke omstandighed<strong>en</strong> het werd gemaakt. De beslissing hangt vaak<br />
af van de nadruk die u op één van de drie pijlers (economische, sociaal of ecologisch) legt <strong>en</strong> het<br />
blijft e<strong>en</strong> uitdaging om hierin e<strong>en</strong> goed ev<strong>en</strong>wicht te vind<strong>en</strong>.<br />
Labels zoals het fairtradelabel <strong>en</strong> het biolabel kunn<strong>en</strong> hier e<strong>en</strong> oplossing bied<strong>en</strong> omdat zij e<strong>en</strong><br />
duidelijk omschrev<strong>en</strong> aanpak bied<strong>en</strong> op het vlak van duurzaamheid <strong>en</strong> rek<strong>en</strong>ing houd<strong>en</strong> met ethische<br />
overweging<strong>en</strong>.<br />
Kies <strong>voor</strong> verse, <strong>lokale</strong> seizo<strong>en</strong>sproduct<strong>en</strong><br />
U kan ook kiez<strong>en</strong> <strong>voor</strong> <strong>duurzame</strong> product<strong>en</strong> die via e<strong>en</strong> korte voedselket<strong>en</strong> tot bij de consum<strong>en</strong>t<br />
gerak<strong>en</strong>. Hierbij word<strong>en</strong> zoveel mogelijk tuss<strong>en</strong>schakels in de voedselket<strong>en</strong> vermed<strong>en</strong> <strong>en</strong> wordt er<br />
zo rechtstreeks mogelijk bij de produc<strong>en</strong>t aangekocht. Voorbeeld<strong>en</strong> zijn gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong>- <strong>en</strong> fruitabonnem<strong>en</strong>t<strong>en</strong>,<br />
rechtstreeks aankop<strong>en</strong> bij de boer in e<strong>en</strong> hoevewinkel, op de markt...<br />
Zo versterkt u de economische positie van de <strong>lokale</strong> produc<strong>en</strong>t <strong>en</strong> behoudt u ook het contact met<br />
de landbouwpraktijk<strong>en</strong>: u hebt zicht op de productiewijze, het product krijgt e<strong>en</strong> gezicht, u volgt<br />
bijna automatisch het ritme van de seizo<strong>en</strong><strong>en</strong>, <strong>en</strong>z.<br />
Kortom: koop <strong>lokale</strong>, seizo<strong>en</strong>sgebond<strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> <strong>en</strong> fruit! Zo vermijdt u serreteelt of vervoer over<br />
lange afstand<strong>en</strong>. Deze product<strong>en</strong> word<strong>en</strong> bov<strong>en</strong>di<strong>en</strong> in de beste omstandighed<strong>en</strong> gekweekt, bevatt<strong>en</strong><br />
meer vitamin<strong>en</strong> <strong>en</strong> hebb<strong>en</strong> meestal meer smaak dan product<strong>en</strong> die te vroeg werd<strong>en</strong> geplukt<br />
omdat ze nog e<strong>en</strong> lange reis moet<strong>en</strong> aflegg<strong>en</strong>.<br />
Om u te help<strong>en</strong> bij de keuze van seizo<strong>en</strong>sgebond<strong>en</strong> fruit <strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> uit eig<strong>en</strong> regio, stelde Velt,<br />
de Ver<strong>en</strong>iging <strong>voor</strong> Ecologisch Lev<strong>en</strong> <strong>en</strong> Tuinier<strong>en</strong>, e<strong>en</strong> seizo<strong>en</strong>skal<strong>en</strong>der op <strong>voor</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> <strong>en</strong> fruit.<br />
U kunt de kal<strong>en</strong>ders download<strong>en</strong> op www.gro<strong>en</strong>tekal<strong>en</strong>der.be <strong>en</strong> www.fruitkal<strong>en</strong>der.be.<br />
13
HoF T<strong>en</strong> H<strong>en</strong>ne<br />
onze <strong>duurzame</strong> <strong>lokale</strong> produc<strong>en</strong>t bij uitstek<br />
In D<strong>en</strong>derleeuw <strong>duurzame</strong> <strong>lokale</strong> product<strong>en</strong> kop<strong>en</strong>? Dan moet u in het Hof T<strong>en</strong> H<strong>en</strong>ne in Iddergem<br />
zijn! In de hoevewinkel verkop<strong>en</strong> Le<strong>en</strong> Maes <strong>en</strong> Stefan Buyd<strong>en</strong>s e<strong>en</strong> uitgebreid assortim<strong>en</strong>t van<br />
hoeve- <strong>en</strong> streekproduct<strong>en</strong>.<br />
Veel voldo<strong>en</strong>ing<br />
Het Hof T<strong>en</strong> H<strong>en</strong>ne is ge<strong>en</strong> onbek<strong>en</strong>de in D<strong>en</strong>derleeuw. Het bedrijf is al <strong>en</strong>kele g<strong>en</strong>eraties in hand<strong>en</strong><br />
van de familie Buyd<strong>en</strong>s. Hun <strong>voor</strong>naamste activiteit<strong>en</strong> zijn melkvee <strong>en</strong> zuivel, met daarnaast<br />
ook nog akkerbouw <strong>en</strong> vleesvee. Sinds 2000 kwam daar ook e<strong>en</strong> hoevewinkel bij. “To<strong>en</strong> ik in het<br />
ouderlijke bedrijf stapte, ging ik op zoek naar extra inkomst<strong>en</strong>”, vertelt Stefan. “De verkoop van<br />
onze eig<strong>en</strong> hoeveproduct<strong>en</strong> lag <strong>voor</strong> de hand. Aanvankelijk zijn we kleinschalig gestart, met e<strong>en</strong><br />
klein winkeltje <strong>en</strong> e<strong>en</strong> basisgamma zuivelproduct<strong>en</strong>. Het was eig<strong>en</strong>lijk mete<strong>en</strong> e<strong>en</strong> groot succes. En<br />
met de zaak breidde ook het assortim<strong>en</strong>t uit. Omdat ons winkeltje al gauw te klein werd, hebb<strong>en</strong><br />
we e<strong>en</strong> oude schuur gerestaureerd <strong>en</strong> er e<strong>en</strong> grotere winkel in ondergebracht.”<br />
Le<strong>en</strong> haalt <strong>en</strong>orm veel voldo<strong>en</strong>ing uit haar werk in de hoevewinkel: “Het dagelijkse contact met de<br />
klant<strong>en</strong> is echt plezant <strong>en</strong> het is natuurlijk leuk om onze eig<strong>en</strong> product<strong>en</strong> aan de man te kunn<strong>en</strong><br />
br<strong>en</strong>g<strong>en</strong>. We br<strong>en</strong>g<strong>en</strong> letterlijk onze zelf gekweekte of bereide voedingswar<strong>en</strong> rechtstreeks bij de<br />
m<strong>en</strong>s<strong>en</strong>. Dat motiveert ons nog meer om steeds de beste kwaliteit aan te bied<strong>en</strong>. Ondertuss<strong>en</strong><br />
mak<strong>en</strong> we meer dan 100 verschill<strong>en</strong>de huisbereide zuivelproduct<strong>en</strong>!”<br />
14
Divers assortim<strong>en</strong>t van <strong>duurzame</strong> streekproduct<strong>en</strong><br />
In de hoevewinkel kan u naast de typische hoeveproduct<strong>en</strong> zoals melk, karnemelk, boter, roomijs,<br />
pudding, desserts, yoghurt, aardappel<strong>en</strong>… ook rundvlees van eig<strong>en</strong> kweek kop<strong>en</strong>.<br />
Daarnaast werk<strong>en</strong> Stefan <strong>en</strong> Le<strong>en</strong> sam<strong>en</strong> met andere land- <strong>en</strong> tuinbouwbedrijv<strong>en</strong> om e<strong>en</strong> uitgebreid<br />
assortim<strong>en</strong>t aan <strong>duurzame</strong> <strong>lokale</strong> product<strong>en</strong> te kunn<strong>en</strong> aanbied<strong>en</strong>. “Zo hebb<strong>en</strong> we e<strong>en</strong> grote keuze<br />
aan fruitsapp<strong>en</strong> van <strong>lokale</strong> telers, zoals Verhofstede fruitsapp<strong>en</strong>, biofruitsapp<strong>en</strong> van De Pajott<strong>en</strong>lander<br />
<strong>en</strong> e<strong>en</strong> product<strong>en</strong>gamma op basis van blauwe bess<strong>en</strong>. Verder zijn er in de hoevewinkel<br />
ook kaz<strong>en</strong> te vind<strong>en</strong> van de Beverse kaasmakerij, biologische ontbijtgran<strong>en</strong> van De Halm, koffie<br />
van Wilmotte uit Aalst, zuivere honing rechtstreeks van bij de imker, advocaatproduct<strong>en</strong> van De<br />
Stoop, Balegemse graanj<strong>en</strong>ever,… Er is dagelijks heerlijk vers brood, zowel traditioneel als op<br />
ste<strong>en</strong> gebakk<strong>en</strong>, <strong>en</strong> in het week<strong>en</strong>d aangevuld met koffiekoek<strong>en</strong> <strong>en</strong> kleine broodjes. Door onze<br />
sam<strong>en</strong>werking met paard<strong>en</strong>melkerij ’t Katt<strong>en</strong>heye kunn<strong>en</strong> we, naast paard<strong>en</strong>melk, zelfs afgeleide<br />
verzorgingsproduct<strong>en</strong> aanbied<strong>en</strong>.”<br />
In de hoevewinkel vindt u dus vele typische product<strong>en</strong> uit eig<strong>en</strong> streek. En dat is e<strong>en</strong> bewuste keuze.<br />
Stefan <strong>en</strong> Le<strong>en</strong> trekk<strong>en</strong> volop de kaart van <strong>duurzame</strong> <strong>lokale</strong> product<strong>en</strong> met e<strong>en</strong> eig<strong>en</strong> verhaal. De<br />
vele tevred<strong>en</strong> klant<strong>en</strong> hoort u alvast niet klag<strong>en</strong>!<br />
Meer informatie over Hof T<strong>en</strong> H<strong>en</strong>ne <strong>en</strong> het ruim assortim<strong>en</strong>t van de hoevewinkel vindt<br />
u op de website www.hoft<strong>en</strong>h<strong>en</strong>ne.be <strong>en</strong> via hun facebookpagina.<br />
15
zelF aan de slaG met de natuur<br />
Fruit <strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> die niet hebb<strong>en</strong> geled<strong>en</strong> onder transport, verpakking, behandeling, ev<strong>en</strong>tuele<br />
verwerking, opslag, bewaring <strong>en</strong> bestraling, zijn veel verser <strong>en</strong> bevatt<strong>en</strong> dus meer weldo<strong>en</strong>de<br />
voedingsstoff<strong>en</strong> zoals vitamin<strong>en</strong>. Hoe verser de product<strong>en</strong>, hoe gezonder ze zijn. Er gaat dus niets<br />
bov<strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> die rechtstreeks van de tuin naar de keuk<strong>en</strong> gaan!<br />
Als u zelf uw gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> teelt, b<strong>en</strong>t u zeker van <strong>duurzame</strong>, gezonde voeding van het seizo<strong>en</strong>, met e<strong>en</strong><br />
korte ket<strong>en</strong> van de tuin tot op het bord. Zo draagt u ook bij aan e<strong>en</strong> betere wereld. De gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong><br />
uit uw tuin moet<strong>en</strong> immers ge<strong>en</strong> grote afstand aflegg<strong>en</strong> in gekoelde vrachtwag<strong>en</strong>s <strong>en</strong> moet<strong>en</strong> ook<br />
niet verpakt word<strong>en</strong>. Zo beperkt u uw ecologische voetafdruk! En <strong>voor</strong>al: u weet waar de gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong><br />
vandaan kom<strong>en</strong>, <strong>en</strong> uw terras, tuin, balkon... wordt er alle<strong>en</strong> maar mooier van.<br />
Bov<strong>en</strong>di<strong>en</strong> is op e<strong>en</strong> natuur- <strong>en</strong> milieuvri<strong>en</strong>delijke manier tuinier<strong>en</strong> niet <strong>en</strong>kel e<strong>en</strong> fijne maar ook<br />
e<strong>en</strong> sportieve hobby. Niets zo heerlijk als zich kunn<strong>en</strong> uitlev<strong>en</strong> in e<strong>en</strong> eig<strong>en</strong> moestuin. Of maak<br />
er e<strong>en</strong> sociaal gebeur<strong>en</strong> van: door met het gezin of met vri<strong>en</strong>d<strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong>, fruit <strong>en</strong> kruid<strong>en</strong> te<br />
kwek<strong>en</strong>, kunt u sam<strong>en</strong> e<strong>en</strong> geme<strong>en</strong>schappelijke activiteit beoef<strong>en</strong><strong>en</strong>, het ritme van de seizo<strong>en</strong><strong>en</strong><br />
opnieuw ontdekk<strong>en</strong>, lekkere <strong>en</strong> soms verget<strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> tel<strong>en</strong> <strong>en</strong> <strong>voor</strong>al... sam<strong>en</strong> g<strong>en</strong>iet<strong>en</strong> van de<br />
smaak van et<strong>en</strong> dat u zelf hebt gekweekt.<br />
1m² gro<strong>en</strong>tetuin<br />
E<strong>en</strong> moestuin beginn<strong>en</strong> is e<strong>en</strong>voudig <strong>en</strong> gemakkelijk.<br />
En als u start met e<strong>en</strong> 1 m² moestuin<br />
heeft u ge<strong>en</strong> grote tuin nodig. U kan<br />
gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> tel<strong>en</strong> op uw gazon, oprit, terras of<br />
zelfs op uw balkon.<br />
B<strong>en</strong>t u handig, dan kan u zo’n bak gemakkelijk<br />
zelf in mekaar knutsel<strong>en</strong>. Zoniet kan u er één<br />
kop<strong>en</strong> in e<strong>en</strong> speciaalzaak.<br />
Wist u dat u in e<strong>en</strong> bak van 1m² op e<strong>en</strong><br />
vruchtbare voedingsbodem (dus met e<strong>en</strong> aangepaste<br />
grondmix) e<strong>en</strong> heel jaar door tot 16<br />
verschill<strong>en</strong>de soort<strong>en</strong> gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> of kruid<strong>en</strong> kan<br />
kwek<strong>en</strong>? Verzekerd van e<strong>en</strong> behoorlijke opbr<strong>en</strong>gst<br />
dus!<br />
Moestuinier<strong>en</strong> op 1 m² is bov<strong>en</strong>al leuk! Weinig<br />
werk <strong>en</strong> e<strong>en</strong> kleurrijk <strong>en</strong> gezond resultaat.<br />
Prober<strong>en</strong> maar!<br />
16<br />
Meer informatie<br />
Er bestaan tal van organisaties die zich bezig houd<strong>en</strong><br />
met ecologisch tuinier<strong>en</strong> <strong>en</strong> composter<strong>en</strong>. Voor vrag<strong>en</strong><br />
over moestuin<strong>en</strong> kunt u Velt vzw contacter<strong>en</strong> op<br />
het nummer 03 281 74 75 of via infomoestuin@leefmilieu.irisnet.be.<br />
Worms vzw geeft u meer uitleg over<br />
composter<strong>en</strong> via 02 611 37 53 of info@wormsasbl.org.<br />
Met vrag<strong>en</strong> over natuur in de tuin kunt u zich w<strong>en</strong>d<strong>en</strong><br />
tot Natagora vzw via natureaujardin@natagora.be.
De bibliotheek helpt u op weg<br />
Soms krijgt u hulp uit onverwachte hoek. Wat gedacht van onze plaatselijke bibliotheek? De bib<br />
beschikt niet <strong>en</strong>kel over e<strong>en</strong> ruim aanbod aan naslagwerk<strong>en</strong> <strong>en</strong> boek<strong>en</strong> over voeding, tuinier<strong>en</strong>,<br />
ecologisch tuinier<strong>en</strong>,… maar start nu ook met e<strong>en</strong> heuse Zad<strong>en</strong>bib!<br />
Voortaan kan iedere<strong>en</strong> gratis gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong>- <strong>en</strong> kruid<strong>en</strong>zad<strong>en</strong> ontl<strong>en</strong><strong>en</strong> in de bib. Er is ge<strong>en</strong> uitle<strong>en</strong>termijn<br />
<strong>en</strong> er zijn ge<strong>en</strong> boetes: de Zad<strong>en</strong>bib wordt <strong>voor</strong> 100% gebouwd op onderling vertrouw<strong>en</strong>. Het<br />
<strong>en</strong>ige wat er wordt gevraagd, is dat de ontl<strong>en</strong>ers prober<strong>en</strong> om zelf zad<strong>en</strong> te oogst<strong>en</strong> van <strong>en</strong>kele<br />
gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> of kruid<strong>en</strong> uit hun tuin <strong>en</strong> die zad<strong>en</strong> aan het einde van het seizo<strong>en</strong> sch<strong>en</strong>k<strong>en</strong> aan de bib.<br />
De bibliotheek informeert daarbij zo goed mogelijk over hoe dit het beste wordt aanpakt.<br />
In Amerika is de Zad<strong>en</strong>bib e<strong>en</strong> echte hype,<br />
waarbij e<strong>en</strong> twintigtal bibliothek<strong>en</strong> zich organiseerd<strong>en</strong><br />
in e<strong>en</strong> nationale organisatie.<br />
In België hoort D<strong>en</strong>derleeuw bij de koplopers.<br />
Doe mee <strong>en</strong> help de natuur weer rijker mak<strong>en</strong><br />
met biodiverse zad<strong>en</strong>!<br />
De bib heeft niet alle<strong>en</strong> e<strong>en</strong> Zad<strong>en</strong>bib ter<br />
beschikking, maar ook e<strong>en</strong> kruid<strong>en</strong>spiraal.<br />
E<strong>en</strong> kruid<strong>en</strong>spiraal is zo ontworp<strong>en</strong> dat<br />
alle kruid<strong>en</strong> de hoeveelheid zon <strong>en</strong> water<br />
krijg<strong>en</strong> die ze nodig hebb<strong>en</strong>. Zo staat rozemarijn<br />
bov<strong>en</strong>aan omdat die droge grond<br />
nodig heeft <strong>en</strong> veel zon kan gebruik<strong>en</strong>. Er<br />
staat natuurlijk niet alle<strong>en</strong> rozemarijn in,<br />
maar ook munt, citro<strong>en</strong>melisse, tijm, salie<br />
<strong>en</strong> nog veel meer.<br />
Iedere<strong>en</strong> mag vrij gebruik mak<strong>en</strong> van de<br />
kruid<strong>en</strong>spiraal. Wilt u verse muntthee<br />
mak<strong>en</strong> of kunt u wat tijm gebruik<strong>en</strong> <strong>voor</strong><br />
in uw favoriete gerecht, neem gerust wat<br />
mee! U vindt onze kruid<strong>en</strong>spiraal aan de<br />
ingang van de bib.<br />
Meer informatie:<br />
Bibliotheek, Vrijheidsstraat 11 D<strong>en</strong>derleeuw<br />
053 66 84 84 - d<strong>en</strong>derleeuw@bibliotheek.be - www.pob-d<strong>en</strong>derleeuw.be<br />
17
wisTje<br />
WIST u DaT…<br />
… onze ecologische voetafdruk alsmaar stijgt?<br />
We verbruik<strong>en</strong> constant natuurlijke rijkdomm<strong>en</strong>: <strong>voor</strong> transport, verwarming, huisvesting,<br />
voeding... De ecologische voetafdruk drukt uit (in globale hectare of gha) hoeveel vruchtbare<br />
oppervlakte er nodig is om onze lev<strong>en</strong>sstijl mogelijk te mak<strong>en</strong>. Als u de volledige <strong>voor</strong>raad<br />
vruchtbare oppervlakte deelt door de wereldbevolking, dan heeft ieder m<strong>en</strong>s recht op 1,8 gha. In<br />
2007 bedroeg de gemiddelde ecologische voetafdruk 2,7 gha per persoon, wat betek<strong>en</strong>t dat we<br />
meer verbruik<strong>en</strong> dan onze aarde kan <strong>voor</strong>zi<strong>en</strong>. Deze gemiddelde voetafdruk blijft alle<strong>en</strong> maar<br />
stijg<strong>en</strong>… Voor België bedraagt de voetafdruk intuss<strong>en</strong> maar liefst 8 gha per Belg!<br />
… ecologisch(er) lev<strong>en</strong> niet zo moeilijk is <strong>en</strong> ook plezierig kan zijn?<br />
Op www.velt.be vindt u allerlei nuttige informatie over wat u zelf kan do<strong>en</strong> om bij te drag<strong>en</strong> tot<br />
e<strong>en</strong> <strong>duurzame</strong>re wereld. Zo vindt u er e<strong>en</strong> gro<strong>en</strong>te- <strong>en</strong> fruitkal<strong>en</strong>der, e<strong>en</strong> plant<strong>en</strong>zoeker, tips <strong>voor</strong><br />
ecologisch (moes-)tuinier<strong>en</strong>, <strong>en</strong>zo<strong>voor</strong>t.<br />
… er e<strong>en</strong> schat aan informatie bestaat over duurzaam omgaan met ons leefmilieu?<br />
Op www.leefmilieubrussel.be vindt u onder de rubriek ‘particulier<strong>en</strong> – praktische zak<strong>en</strong>’ talrijke<br />
tips over wat u zelf kan do<strong>en</strong> aan uw voeding, uw aankop<strong>en</strong>, uw afval, uw tuin, woning,…<br />
… u ook faire melk van bij ons kan kop<strong>en</strong>?<br />
Fairebel is e<strong>en</strong> solidair <strong>en</strong> eerlijk merk dat onze melkproduc<strong>en</strong>t<strong>en</strong> in staat stelt e<strong>en</strong> fatso<strong>en</strong>lijk<br />
inkom<strong>en</strong> <strong>voor</strong> hun werk te krijg<strong>en</strong>. Meer info op www.fairebel.be.<br />
… u de wereld op uw bord br<strong>en</strong>gt door te kok<strong>en</strong> met fairtradeproduct<strong>en</strong>?<br />
Laat u op www.oxfamwereldwinkels.be/recept<strong>en</strong> inspirer<strong>en</strong> <strong>en</strong> haal zo het Zuid<strong>en</strong> in uw keuk<strong>en</strong>.<br />
E<strong>en</strong> snelle hap, e<strong>en</strong> feestelijke cocktail of e<strong>en</strong> heuse wintermaaltijd: u vindt het allemaal in de<br />
recept<strong>en</strong>databank <strong>en</strong> in de fairtradekookboek<strong>en</strong>.<br />
… u door e<strong>en</strong> foute bereidingswijze voedingsstoff<strong>en</strong> kan wegspoel<strong>en</strong> of stuk kok<strong>en</strong>?<br />
Daarom <strong>en</strong>kele vuistregels:<br />
• schil gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> zo weinig mogelijk (wortel<strong>en</strong>) of liefst niet <strong>voor</strong> het kok<strong>en</strong> (aardappel<strong>en</strong>);<br />
• was gro<strong>en</strong>t<strong>en</strong> zoals prei indi<strong>en</strong> nodig <strong>voor</strong> het fijn snijd<strong>en</strong>;<br />
• stom<strong>en</strong> of stov<strong>en</strong> in e<strong>en</strong> weinig water geeft minder verlies van vitamin<strong>en</strong> <strong>en</strong> mineral<strong>en</strong>, <strong>en</strong> gaat<br />
meestal sneller;<br />
• probeer bij elke (warme) maaltijd wat rauwkost te server<strong>en</strong>;<br />
• ov<strong>en</strong>gerecht<strong>en</strong> hebb<strong>en</strong> iets feestelijks, maar <strong>voor</strong> het opwarm<strong>en</strong> van kleine gerecht<strong>en</strong> ver-<br />
bruik<strong>en</strong> ze in verhouding veel <strong>en</strong>ergie;<br />
• diepvriez<strong>en</strong> is e<strong>en</strong> zeer <strong>en</strong>ergieverslind<strong>en</strong>de bewaarmethode. Maak bij <strong>voor</strong>keur elke dag aan-<br />
gepaste verse porties.<br />
18
daTjes<br />
… uw geme<strong>en</strong>tebestuur ook andere inspanning<strong>en</strong> <strong>voor</strong> e<strong>en</strong> duurzaam beleid levert?<br />
Zo wordt <strong>voor</strong> de geme<strong>en</strong>tedi<strong>en</strong>st<strong>en</strong> bij<strong>voor</strong>beeld al <strong>en</strong>kel papier met het zog<strong>en</strong>aamde FSC-label<br />
aangekocht. Dit label garandeert dat het hout <strong>voor</strong> het papier afkomstig is uit verantwoord<br />
beheerde boss<strong>en</strong>.<br />
Het geme<strong>en</strong>tebestuur van D<strong>en</strong>derleeuw zal <strong>voor</strong>taan ook <strong>en</strong>kel nog verkeerspaaltjes plaats<strong>en</strong><br />
waarvan het hout afkomstig is uit boss<strong>en</strong> die op e<strong>en</strong> <strong>duurzame</strong> manier beheerd word<strong>en</strong>.<br />
EVEn cIjFErEn<br />
• 96% Van de Belg<strong>en</strong> k<strong>en</strong>t Fair Trade <strong>en</strong> meer dan 8 op 10 onder h<strong>en</strong> vindt het beeld van Fair<br />
Trade absoluut positief (TNS Dimarso 2009).<br />
• Al 144 Belgische geme<strong>en</strong>t<strong>en</strong> drag<strong>en</strong> het label <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te; 252 geme<strong>en</strong>t<strong>en</strong> zijn actief<br />
in de campagne.<br />
• 1 per seconde of 87.000 per dag: dat is het gemiddeld aantal fairtradebanan<strong>en</strong> dat de Belg<strong>en</strong><br />
met zijn all<strong>en</strong> kop<strong>en</strong> (GFK 2008).<br />
• 42% van de fairtradeproduct<strong>en</strong> in België drag<strong>en</strong> ook e<strong>en</strong> biogarantielabel.<br />
• Roz<strong>en</strong> uit Nederland zijn 5 keer meer vervuil<strong>en</strong>d dan fairtraderoz<strong>en</strong> uit K<strong>en</strong>ia. De CO 2 -uitstoot<br />
van de vlucht weegt namelijk niet op teg<strong>en</strong> die door de verlichting <strong>en</strong> verwarming die de serres<br />
in Nederland bijna het hele jaar door nodig hebb<strong>en</strong>.<br />
• Als de hele wereld zou lev<strong>en</strong> zoals wij in België, dan hadd<strong>en</strong> we meer dan 4 planet<strong>en</strong> nodig om<br />
grondstoff<strong>en</strong> te producer<strong>en</strong> <strong>en</strong> afval te verwerk<strong>en</strong>. Het jongste rapport van milieuorganisatie<br />
WWF windt er ge<strong>en</strong> doekjes om: we zijn de op 3 na grootste vervuiler ter wereld. (WWF<br />
2010).<br />
• Tuss<strong>en</strong> 2005 <strong>en</strong> 2008 is het Europese biologische areaal toeg<strong>en</strong>om<strong>en</strong> met 21%, het Belgisch<br />
areaal steeg met 57%, maar maakt nog steeds e<strong>en</strong> zeer klein deel uit van het totale landbouw-<br />
areaal.<br />
• De Belg eet 60% meer vlees dan 50 jaar geled<strong>en</strong>.<br />
• E<strong>en</strong> gemiddeld Belgisch gezin gooit per jaar 175 kg aan voedsel rechtstreeks bij het vuilnis.<br />
• 80% van de Belg<strong>en</strong> koopt wel e<strong>en</strong>s e<strong>en</strong> bioproduct, 15,8% koopt regelmatig bio.<br />
19
Geme<strong>en</strong>Telijke raad<br />
<strong>voor</strong> Ontwikkelingssam<strong>en</strong>werking<br />
De Geme<strong>en</strong>telijke Raad <strong>voor</strong> Ontwikkelingssam<strong>en</strong>werking – kortweg GROS – is al actief sinds 1993,<br />
als e<strong>en</strong> van de deelcommissies van de Culturele Adviesraad. Tot 2010 gebeurde dit onder de naam<br />
Commissie Vrede, Sam<strong>en</strong>werking <strong>en</strong> Rechtvaardigheid.<br />
De GROS ver<strong>en</strong>igt de organisaties die werk<strong>en</strong> aan thema’s zoals ontwikkelingssam<strong>en</strong>werking, internationale<br />
solidariteit <strong>en</strong> duurzaamheid. De GROS is de trekker van de campagne <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te<br />
D<strong>en</strong>derleeuw.<br />
Doelstelling<br />
De scheefgroei tuss<strong>en</strong> Noord <strong>en</strong> Zuid maakt dat ontwikkelingssam<strong>en</strong>werking hoog op de ag<strong>en</strong>da<br />
blijft. Niet <strong>en</strong>kel wil de GROS initiatiev<strong>en</strong> nem<strong>en</strong> <strong>en</strong> ondersteun<strong>en</strong> die deze scheefgroei aanpakk<strong>en</strong>.<br />
Minst<strong>en</strong>s ev<strong>en</strong> belangrijk is het s<strong>en</strong>sibiliser<strong>en</strong> van de D<strong>en</strong>derleeuwse bevolking op dit vlak <strong>en</strong> h<strong>en</strong><br />
zo warm mak<strong>en</strong> <strong>voor</strong> e<strong>en</strong> grotere internationale solidariteit.<br />
Werking<br />
Om haar doelstelling te verwez<strong>en</strong>lijk<strong>en</strong>, onderneemt de GROS diverse initiatiev<strong>en</strong>:<br />
• zij adviseert het geme<strong>en</strong>tebestuur;<br />
• zij biedt financiële <strong>en</strong> logistieke steun aan betrouwbare <strong>en</strong> degelijke project<strong>en</strong> in ontwikke-<br />
lingsland<strong>en</strong>. Dit kunn<strong>en</strong> zowel project<strong>en</strong> zijn van NGO’s als kleinschalige project<strong>en</strong> van<br />
inwoners uit D<strong>en</strong>derleeuw die actief zijn in ontwikkelingsland<strong>en</strong>;<br />
• zij is medeorganisator van het jaarlijks terugker<strong>en</strong>de multiculturele feest ‘D<strong>en</strong>derleeuw Kleurt’<br />
<strong>en</strong> ondersteunt de gesch<strong>en</strong>k<strong>en</strong>beurs van de Oxfam Wereldwinkel;<br />
• zij is initiatiefnemer om de titel <strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te <strong>voor</strong> D<strong>en</strong>derleeuw binn<strong>en</strong> te hal<strong>en</strong>, e<strong>en</strong><br />
titel die aangeeft dat D<strong>en</strong>derleeuw én haar inwoners eerlijke handel e<strong>en</strong> warm hart toedrag<strong>en</strong><br />
én er ook effectief werk van mak<strong>en</strong>.<br />
B<strong>en</strong>t u zelf actief erg<strong>en</strong>s te velde <strong>voor</strong> e<strong>en</strong> ontwikkelingsproject of k<strong>en</strong>t u e<strong>en</strong> dorpsg<strong>en</strong>oot die<br />
dit doet? Geef dit dan zeker door aan de cultuurdi<strong>en</strong>st. Met gebundelde kracht<strong>en</strong> staan we<br />
sterker!<br />
Led<strong>en</strong><br />
De GROS bestaat uit de afgevaardigd<strong>en</strong> van Oxfam Wereldwinkel, het 11.11.11.-actiecomité,<br />
Wereldsolidariteit, Waduwa, Shaheed Herman Rasschaert Vri<strong>en</strong>d<strong>en</strong>, Asha Kiran, Rode Kruis <strong>en</strong> CSIOSP.<br />
Voelt u zich ook geroep<strong>en</strong> om u in te zett<strong>en</strong> <strong>voor</strong> e<strong>en</strong> betere wereld? Dan b<strong>en</strong>t u ook welkom<br />
om aan te sluit<strong>en</strong> bij deze geme<strong>en</strong>telijke adviesraad.<br />
Meer info<br />
Contacteer de cultuurdi<strong>en</strong>st op 053 645 407 of via cultuur@d<strong>en</strong>derleeuw.be.<br />
21
de Grossers<br />
oxFam-wereldwinkels<br />
Oxfam-Wereldwinkels is e<strong>en</strong> democratische vrijwilligersbeweging<br />
die eerlijke handel <strong>en</strong> duurzaamheid nastreeft.<br />
Eerlijke handel zorgt er<strong>voor</strong> dat de produc<strong>en</strong>t<strong>en</strong> in het<br />
Zuid<strong>en</strong> e<strong>en</strong> m<strong>en</strong>swaardig inkom<strong>en</strong> hebb<strong>en</strong>; e<strong>en</strong> inkom<strong>en</strong><br />
dat niet <strong>en</strong>kel de productiekost<strong>en</strong> dekt, maar dat ook<br />
voedsel, kleding, onderdak, onderwijs <strong>en</strong> medische zorg<strong>en</strong><br />
kan bekostig<strong>en</strong>.<br />
Oxfam-Wereldwinkels gaat ook duurzaam te werk: met<br />
respect <strong>voor</strong> het milieu stimuleert zij investering in ontwikkeling<br />
van productiecapaciteit <strong>en</strong> in opleiding van de<br />
partners. Verstandig gebruik van natuurlijke hulpbronn<strong>en</strong>,<br />
toepassing van <strong>en</strong>ergiebespar<strong>en</strong>de productiemethodes<br />
<strong>en</strong> milieuvri<strong>en</strong>delijk transport staan hoog op de<br />
ag<strong>en</strong>da.<br />
Belangrijk is de gerichte communicatie naar instanties <strong>en</strong> individu<strong>en</strong> die e<strong>en</strong> politieke invloed op<br />
het nationale <strong>en</strong> internationale handelsbeleid hebb<strong>en</strong>. Daarnaast tracht Oxfam-Wereldwinkels ook<br />
bedrijv<strong>en</strong> ertoe aan te zett<strong>en</strong> e<strong>en</strong> verantwoorde handelspolitiek te voer<strong>en</strong>.<br />
Doordat Oxfam-Wereldwinkels zowel op nationaal <strong>en</strong> internationaal vlak actief is, legt zij - sam<strong>en</strong><br />
met haar partners - e<strong>en</strong> sterke fundering <strong>voor</strong> e<strong>en</strong> betere <strong>en</strong> <strong>duurzame</strong> wereld.<br />
De <strong>lokale</strong> wereldwinkel is gehuisvest in de Collegestraat 17 te D<strong>en</strong>derleeuw <strong>en</strong> telt ruim 20 vrijwilligers.<br />
Zij runn<strong>en</strong> niet <strong>en</strong>kel de wereldwinkel, maar organiser<strong>en</strong> ook schoolse activiteit<strong>en</strong>, zorg<strong>en</strong><br />
<strong>voor</strong> info- <strong>en</strong> s<strong>en</strong>sibiliseringsinitiatiev<strong>en</strong> tijd<strong>en</strong>s ev<strong>en</strong>em<strong>en</strong>t<strong>en</strong>, richt<strong>en</strong> de gesch<strong>en</strong>k<strong>en</strong>beurs in,…<br />
Contact:<br />
Hans Delcourt: hans.delcourt@tel<strong>en</strong>et.be - Elisabeth Desmet: elisabeth_desmet@hotmail.com<br />
Volg de <strong>lokale</strong> afdeling op facebook: https://www.facebook.com/OxfamD<strong>en</strong>derleeuwLiedekerke<br />
11.11.11<br />
11 november 1966 om 11 uur ’s morg<strong>en</strong>s: <strong>voor</strong> het<br />
eerst trokk<strong>en</strong> duiz<strong>en</strong>d<strong>en</strong> vrijwilligers de straat op om<br />
aandacht én steun te vrag<strong>en</strong> <strong>voor</strong> de Derde Wereld. Zo<br />
ontstond 11.11.11, de koepelorganisatie van de Vlaamse<br />
Noord-Zuidbeweging. De jaarlijkse 11.11.11-campagne is<br />
uitgegroeid tot e<strong>en</strong> vaste waarde <strong>en</strong> wordt gedrag<strong>en</strong> door<br />
341 plaatselijke comités, sam<strong>en</strong> goed <strong>voor</strong> zo’n 20.000<br />
vrijwilligers. Ook in D<strong>en</strong>derleeuw gaan geëngageerde<br />
inwoners jaarlijks rond 11 november de straat op met<br />
de steun van de plaatselijke jeugdver<strong>en</strong>iging<strong>en</strong>. Om de<br />
inzamelactie meer draagkracht te gev<strong>en</strong>, word<strong>en</strong> die dag<br />
22
ook workshops georganiseerd (djembé, Afrikaanse dans, maskers <strong>en</strong> juwel<strong>en</strong> mak<strong>en</strong>, theater…) <strong>en</strong><br />
staat er e<strong>en</strong> sobere, maar heerlijke maaltijd op het m<strong>en</strong>u. Wie lust er immers ge<strong>en</strong> tomat<strong>en</strong>soep<br />
met balletjes?<br />
Het <strong>lokale</strong> comité speelt ook in op andere interessante initiatiev<strong>en</strong>. Zo zorgd<strong>en</strong> zij er in 2012 <strong>voor</strong><br />
dat de oproep van Nic Balthazar om massaal te zing<strong>en</strong> <strong>voor</strong> het klimaat ook in D<strong>en</strong>derleeuw gehoor<br />
vond. Zo’n 500 D<strong>en</strong>derleeuw<strong>en</strong>ar<strong>en</strong> zong<strong>en</strong> het Sing for the Climate-lied ‘Do it now’. E<strong>en</strong> lied – of<br />
kreet – met veel betek<strong>en</strong>iss<strong>en</strong>. Want de opwarming van de aarde zal <strong>voor</strong> het Zuid<strong>en</strong> zeer drastische<br />
gevolg<strong>en</strong> hebb<strong>en</strong>. Twee grad<strong>en</strong> opwarming betek<strong>en</strong>t honger <strong>voor</strong> 400 miljo<strong>en</strong> m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> in het<br />
Zuid<strong>en</strong>, watertekort <strong>voor</strong> 3 miljard m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> <strong>en</strong> wereldwijde vissterfte.<br />
In 2013 <strong>en</strong> 2014 focust de 11.11.11-campagne weer op het voedseltekort. Voor ‘recht op voedsel’<br />
moet immers nog steeds gestred<strong>en</strong> word<strong>en</strong>. Nog steeds lijd<strong>en</strong> wereldwijd meer dan 870 miljo<strong>en</strong><br />
m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> honger. Vooral in het Zuid<strong>en</strong> <strong>en</strong> ironisch g<strong>en</strong>oeg vaak door m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> die zelf voedsel producer<strong>en</strong>;<br />
kleine boer<strong>en</strong> die met e<strong>en</strong> minimum aan middel<strong>en</strong> kleine lapjes grond bewerk<strong>en</strong>.<br />
Als er g<strong>en</strong>oeg voedsel wordt geproduceerd in de wereld, hoe komt het dan dat nog steeds één op<br />
acht honger lijdt? Ook in D<strong>en</strong>derleeuw blijft het 11.11.11-comité uw aandacht <strong>en</strong> steun <strong>voor</strong> het<br />
Zuid<strong>en</strong> vrag<strong>en</strong>!<br />
Contact: Greet Vannerom: greet.vannerom@tel<strong>en</strong>et.be<br />
wereldsolidariTeiT<br />
Wereldsolidariteit is e<strong>en</strong> niet-gouvernem<strong>en</strong>tele organisatie<br />
<strong>voor</strong> ontwikkelingssam<strong>en</strong>werking. De organisatie<br />
steunt ruim 100 sociale beweging<strong>en</strong> in 38 land<strong>en</strong> in<br />
Afrika, Azië <strong>en</strong> Latijns-Amerika.<br />
Wereldsolidariteit gelooft heel sterk in ‘de kracht van<br />
m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> sam<strong>en</strong>’. M<strong>en</strong>swaardig werk wereldwijd om m<strong>en</strong>s<strong>en</strong><br />
e<strong>en</strong> beter lev<strong>en</strong> te bezorg<strong>en</strong>, is het uiteindelijke<br />
doel.<br />
Overal ter wereld werk<strong>en</strong> m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> keihard <strong>voor</strong> e<strong>en</strong> beter<br />
lev<strong>en</strong> <strong>voor</strong> zichzelf <strong>en</strong> hun gezin. Maar in het Zuid<strong>en</strong><br />
word<strong>en</strong> die inspanning<strong>en</strong> heel wat minder beloond dan<br />
hier bij ons. Arbeiders in het Zuid<strong>en</strong> krijg<strong>en</strong> ge<strong>en</strong> redelijk<br />
loon, moet<strong>en</strong> vaak in zeer slechte omstandighed<strong>en</strong><br />
werk<strong>en</strong>, k<strong>en</strong>n<strong>en</strong> bittere armoede <strong>en</strong> hebb<strong>en</strong> ge<strong>en</strong> toegang tot gezondheidszorg of sociale zekerheid.<br />
Aan dit onrecht wil Wereldsolidariteit structureel iets verander<strong>en</strong>, met <strong>duurzame</strong> oplossing<strong>en</strong>.<br />
Ze do<strong>en</strong> dit door de m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> in het Zuid<strong>en</strong> alle kans<strong>en</strong> te gev<strong>en</strong> om zich te organiser<strong>en</strong>, zodat ze<br />
<strong>voor</strong> hun recht<strong>en</strong> kunn<strong>en</strong> opkom<strong>en</strong>: in e<strong>en</strong> vakbond, e<strong>en</strong> vrouw<strong>en</strong>organisatie, e<strong>en</strong> jonger<strong>en</strong>- <strong>en</strong><br />
ouder<strong>en</strong>beweging, e<strong>en</strong> mutualiteit, e<strong>en</strong> coöperatieve. De m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> in het Zuid<strong>en</strong> staan er niet alle<strong>en</strong><br />
<strong>voor</strong>. Dankzij de steun van de Christelijke Arbeidersbeweging <strong>en</strong> vele vrijwilligers -ook van<br />
Wereldsolidariteit D<strong>en</strong>derleeuw- kunn<strong>en</strong> ze rek<strong>en</strong><strong>en</strong> op de steun van e<strong>en</strong> uitgebreid internationaal<br />
netwerk waar solidariteit écht telt. Want sam<strong>en</strong> sta je sterker. En daar wordt iedere<strong>en</strong> beter van!<br />
Contact: Herwig De Backer: herwigdebacker@tel<strong>en</strong>et.be<br />
23
sHaHeed Herman rasscHaerT vri<strong>en</strong>d<strong>en</strong><br />
De Shaheed Herman Rasschaert Vri<strong>en</strong>d<strong>en</strong> werd<strong>en</strong> opgericht<br />
in 1947 to<strong>en</strong> pater Herman Rasschaert als missionaris<br />
naar India vertrok. Hij werd er in maart 1964<br />
vermoord bij e<strong>en</strong> bloedig treff<strong>en</strong> tuss<strong>en</strong> moslims <strong>en</strong> hindoes<br />
tijd<strong>en</strong>s zijn werk als parochiepriester in Gerda, e<strong>en</strong><br />
deelparochie van Kutungia.<br />
De Herman Rasschaert Vri<strong>en</strong>d<strong>en</strong> wild<strong>en</strong> zijn werk niet<br />
verlor<strong>en</strong> lat<strong>en</strong> gaan <strong>en</strong> zijn <strong>voor</strong>al actief in de deelstaat<br />
Jharkhand. Hier lev<strong>en</strong> ruim 27 miljo<strong>en</strong> m<strong>en</strong>s<strong>en</strong>, waarvan<br />
er nog ongeveer 65% analfabeet is. Zo’n 40% van de<br />
bevolking leeft er, volg<strong>en</strong>s de Ver<strong>en</strong>igde Naties, onder<br />
de armoedegr<strong>en</strong>s. In de dorp<strong>en</strong>, zoals Kutungia, kamp<strong>en</strong><br />
52% van de kinder<strong>en</strong> onder de vijf jaar met ondergewicht.<br />
Om de zelfredzaamheid van de bevolking op e<strong>en</strong> hoger niveau te till<strong>en</strong>, conc<strong>en</strong>treert de ver<strong>en</strong>iging<br />
zich met haar project<strong>en</strong> op onderwijs, (drink)water<strong>voor</strong>zi<strong>en</strong>ing<strong>en</strong> <strong>en</strong> armoedebestrijding. Zij vertrekk<strong>en</strong><br />
daarbij vanuit de initiatiev<strong>en</strong> van de <strong>lokale</strong> bevolking <strong>en</strong> gelov<strong>en</strong> in de groeikracht van de<br />
m<strong>en</strong>s<strong>en</strong>. De <strong>lokale</strong> bevolking beslist met andere woord<strong>en</strong> zelf welke problem<strong>en</strong> ze aanpakt <strong>en</strong> hoe<br />
ze dat doet. De beste garantie <strong>voor</strong> blijv<strong>en</strong>de verandering.<br />
Contact: Chris Vand<strong>en</strong>h<strong>en</strong>de: chrisvdh@skynet.be<br />
asHa kiran / memisa<br />
In Kautala, e<strong>en</strong> dorp t<strong>en</strong> Zuid<strong>en</strong> van Kolkata – het vroegere<br />
Calcutta – leeft de meerderheid van de bevolking in<br />
lem<strong>en</strong> hutt<strong>en</strong> <strong>en</strong> beschikt 60 proc<strong>en</strong>t van de gezinn<strong>en</strong><br />
niet over e<strong>en</strong> toilet. Dankzij het Asha Kiran project werd<br />
in 2008 gestart met de bouw van e<strong>en</strong> kleinschalige kliniek<br />
in deze geïsoleerde, arme streek in Indië.<br />
De polikliniek draait intuss<strong>en</strong> op volle toer<strong>en</strong> <strong>en</strong> ook de<br />
bouw van de kliniek is bijna afgerond. Enkel de woning<br />
<strong>voor</strong> e<strong>en</strong> resid<strong>en</strong>tiële dokter <strong>en</strong> vroedvrouw moet nog<br />
word<strong>en</strong> voltooid. De <strong>lokale</strong> bevolking helpt zoveel mogelijk<br />
om Asha Kiran (letterlijk vertaald: “Straal van Hoop”)<br />
tot e<strong>en</strong> goed einde te br<strong>en</strong>g<strong>en</strong>. De ver<strong>en</strong>iging rek<strong>en</strong>t erop<br />
dat zij nog e<strong>en</strong> tweetal jar<strong>en</strong> zal moet<strong>en</strong> bijspring<strong>en</strong> om de lop<strong>en</strong>de kost<strong>en</strong> <strong>en</strong> salariss<strong>en</strong> te betal<strong>en</strong>.<br />
E<strong>en</strong> tuss<strong>en</strong>komst die geraamd wordt op 40 à 50.000 euro per jaar. De polikliniek, het labo <strong>en</strong><br />
de apotheek kreg<strong>en</strong> al e<strong>en</strong> lic<strong>en</strong>tie. Als ook de kliniek door de B<strong>en</strong>gaalse regering wordt aanvaard,<br />
kan deze in de officiële <strong>voor</strong>zi<strong>en</strong>ing<strong>en</strong> word<strong>en</strong> ingeschakeld <strong>en</strong> financieel ondersteund. Dankzij het<br />
project zull<strong>en</strong> de zwangere vrouw<strong>en</strong> - waarvan ruim 80 proc<strong>en</strong>t lijdt aan bloedarmoede – minder<br />
bang de geboorte van hun kind afwacht<strong>en</strong>. Uiteraard zull<strong>en</strong> de ziekte- <strong>en</strong> sterftecijfers bij kinder<strong>en</strong><br />
sterk dal<strong>en</strong>.<br />
Contact: Leo Blancke: leoblancke@tel<strong>en</strong>et.be<br />
24
csiosp<br />
CSIOSP, het sociaal c<strong>en</strong>trum <strong>voor</strong> informatieverstrekking<br />
<strong>en</strong> begeleiding van studie- <strong>en</strong><br />
beroepskeuze, werd opgericht in 2012 <strong>en</strong><br />
heeft zijn maatschappelijke zetel in D<strong>en</strong>derleeuw.<br />
De ver<strong>en</strong>iging bestaat uit vrouw<strong>en</strong>,<br />
moeders <strong>en</strong> maatschappelijk werkers.<br />
Sam<strong>en</strong> zett<strong>en</strong> zij zich in om de lev<strong>en</strong>somstandighed<strong>en</strong><br />
van weduw<strong>en</strong> <strong>en</strong> wez<strong>en</strong> in Kamero<strong>en</strong><br />
te verbeter<strong>en</strong>. Hun project<strong>en</strong> richt<strong>en</strong><br />
zich specifiek op de opvang van deze gezinn<strong>en</strong>,<br />
school- <strong>en</strong> beroepsopleiding <strong>voor</strong> de<br />
kinder<strong>en</strong> <strong>en</strong> toeleiding naar de arbeidsmarkt<br />
<strong>voor</strong> de weduw<strong>en</strong> <strong>en</strong> jong afgestudeerd<strong>en</strong>.<br />
CSIOSP werkt daarbij sam<strong>en</strong> met <strong>lokale</strong> instelling<strong>en</strong><br />
<strong>en</strong> tracht zo hun werking duurzaam te verbeter<strong>en</strong>.<br />
Naast deze project<strong>en</strong> in Kamero<strong>en</strong>, organiseert de ver<strong>en</strong>iging ook activiteit<strong>en</strong> in D<strong>en</strong>derleeuw:<br />
workshops Afrikaans kok<strong>en</strong>, multiculturele feest<strong>en</strong> met Afrikaanse maaltijd, dans <strong>en</strong> muziek. Deze<br />
activiteit<strong>en</strong> kunn<strong>en</strong> ook op vraag word<strong>en</strong> ingericht.<br />
Contact: Charlotte Latani: latcharlotte@myself.com<br />
Neem e<strong>en</strong> kijkje op de website www.csiosp.org <strong>voor</strong> meer info.<br />
waduwa<br />
Sri Lanka k<strong>en</strong>t ge<strong>en</strong> sociale zekerheidsstelsel.<br />
Wie getroff<strong>en</strong> wordt door ziekte of e<strong>en</strong><br />
ongeval is vaak op bedel<strong>en</strong> aangewez<strong>en</strong>. De<br />
ver<strong>en</strong>iging Waduwa helpt gezinn<strong>en</strong> die in<br />
dergelijke schrijn<strong>en</strong>de situaties terecht kom<strong>en</strong><br />
door er<strong>voor</strong> te zorg<strong>en</strong> dat de kinder<strong>en</strong><br />
school kunn<strong>en</strong> lop<strong>en</strong>, e<strong>en</strong> dak bov<strong>en</strong> het<br />
hoofd hebb<strong>en</strong> <strong>en</strong> ge<strong>en</strong> honger lijd<strong>en</strong>.<br />
Na de natuurramp met de tsunami in 2004<br />
werd deze noodhulp nog noodzakelijker. De<br />
led<strong>en</strong> van Waduwa kwam<strong>en</strong> in contact met<br />
Father Charles <strong>en</strong> zijn ‘school for life’-project<br />
<strong>en</strong> zett<strong>en</strong> daar mee hun schouders onder.<br />
Het project bood aan weeskinder<strong>en</strong> van<br />
tsunamislachtoffers de kans om naar school te gaan <strong>en</strong> <strong>voor</strong>zag h<strong>en</strong> ook in lev<strong>en</strong>smiddel<strong>en</strong> <strong>en</strong> kledij.<br />
Intuss<strong>en</strong> is het project verder uitgegroeid <strong>en</strong> geëvolueerd. Zo <strong>voor</strong>ziet het in opleiding<strong>en</strong> <strong>voor</strong><br />
kansarme vrouw<strong>en</strong>. Er is onder andere e<strong>en</strong> naaiatelier, champignonkwekerij, kaars<strong>en</strong>makerij,…<br />
Voor de jonger<strong>en</strong> word<strong>en</strong> opleiding<strong>en</strong> in de toeristische sector aangebod<strong>en</strong> <strong>en</strong> zijn er computercursuss<strong>en</strong>.<br />
E<strong>en</strong> ander project dat door de ver<strong>en</strong>iging wordt ondersteund is de bouw van e<strong>en</strong> opvang-<br />
25
plaats <strong>voor</strong> kansarme meisjes met e<strong>en</strong> m<strong>en</strong>tale achterstand. De op<strong>en</strong>ing wordt <strong>voor</strong>zi<strong>en</strong> in 2014.<br />
In D<strong>en</strong>derleeuw neemt de ver<strong>en</strong>iging initiatiev<strong>en</strong> waarbij geld <strong>voor</strong> deze project<strong>en</strong> wordt ingezameld.<br />
De drankstand op de rommelmarkt te Welle bij<strong>voor</strong>beeld <strong>en</strong> het jaarlijks eetfestijn op de<br />
tweede zondag in februari.<br />
Contact: Herwig & Rosita De Backer–Roelant: herwigdebacker@tel<strong>en</strong>et.be<br />
Michel Gezels: michelgezels@tel<strong>en</strong>et.be<br />
rode kruis d<strong>en</strong>derleeuw<br />
Rode Kruis Vlaander<strong>en</strong> is wereldwijd actief <strong>en</strong> is solidair<br />
met andere Rode Kruis- <strong>en</strong> Rode Halve Maanver<strong>en</strong>iging<strong>en</strong><br />
bij ramp<strong>en</strong> <strong>en</strong> conflict<strong>en</strong>, zowel tijd<strong>en</strong>s de<br />
acute noodfase als bij de herstellingsfase achteraf. Het<br />
Rode Kruis helpt niet <strong>en</strong>kel bij ramp<strong>en</strong> maar biedt ook<br />
hulp op lange termijn in land<strong>en</strong> waar er veel armoede<br />
heerst, waar er weinig medische <strong>voor</strong>zi<strong>en</strong>ing<strong>en</strong> zijn of<br />
waar het onderwijssysteem onvoldo<strong>en</strong>de uitgebouwd is.<br />
Rode Kruis Vlaander<strong>en</strong> zet zich ook al jar<strong>en</strong>lang in om de<br />
k<strong>en</strong>nis van het internationaal humanitair recht te verspreid<strong>en</strong><br />
<strong>en</strong> het spoort vermiste led<strong>en</strong> op van families<br />
die door ramp<strong>en</strong> <strong>en</strong> oorlog<strong>en</strong> uit elkaar werd<strong>en</strong> gerukt.<br />
In D<strong>en</strong>derleeuw was het Dokter Arthur Cochez die<br />
in 1939 het initiatief nam om e<strong>en</strong> zelfstandige Rode<br />
Kruisafdeling op te richt<strong>en</strong>. De aanleiding was de mobilisatie<br />
van het leger <strong>en</strong> het Rode Kruis in de aanloop naar<br />
WO II. Nu bijna 75 jaar later is de afdeling, uitgegroeid<br />
tot e<strong>en</strong> multidisciplinaire e<strong>en</strong>heid die instaat <strong>voor</strong> e<strong>en</strong><br />
professionele <strong>en</strong> gebruiksvri<strong>en</strong>delijke uitle<strong>en</strong>di<strong>en</strong>st <strong>voor</strong><br />
materiaal <strong>en</strong> <strong>voor</strong> niet-dring<strong>en</strong>d ziek<strong>en</strong>vervoer. Het Rode<br />
Kruis is aanwezig als hulpdi<strong>en</strong>st bij manifestaties <strong>en</strong><br />
organiseert vier keer per jaar bloedafnames in de drie<br />
deelgeme<strong>en</strong>t<strong>en</strong>. Het biedt vorming <strong>en</strong> cursuss<strong>en</strong> aan <strong>en</strong><br />
heeft e<strong>en</strong> eig<strong>en</strong> jeugdwerking.<br />
Contact: Greta De Dobbeleer: gretadedobbeleer@hotmail.com<br />
26
coloFon<br />
‘Eerlijk, dát smaakt. Gids <strong>voor</strong> Fair Trade <strong>en</strong> <strong>duurzame</strong> <strong>lokale</strong> voeding’ is<br />
e<strong>en</strong> publicatie van de Geme<strong>en</strong>telijke Raad <strong>voor</strong> Ontwikkelingssam<strong>en</strong>werking<br />
(GROS) <strong>en</strong> het geme<strong>en</strong>tebestuur D<strong>en</strong>derleeuw.<br />
Deze gids werd uitgegev<strong>en</strong> ter geleg<strong>en</strong>heid van ‘Eerlijk, dát smaakt - markt van <strong>duurzame</strong><br />
<strong>en</strong> fairtradeproduct<strong>en</strong>’, op zondag 28 april 2013 in het Hof T<strong>en</strong> H<strong>en</strong>ne. Met beide<br />
initiatiev<strong>en</strong> wil het geme<strong>en</strong>tebestuur zijn kandidatuur <strong>voor</strong> het behal<strong>en</strong> van het label<br />
<strong>FairTrade</strong>Geme<strong>en</strong>te kracht bijzett<strong>en</strong>.<br />
Publicatiedatum: april 2013<br />
Oplage: 1000 exemplar<strong>en</strong><br />
Redactie: Cultuurdi<strong>en</strong>st D<strong>en</strong>derleeuw & GROS D<strong>en</strong>derleeuw<br />
Eindredactie: Communicatiedi<strong>en</strong>st D<strong>en</strong>derleeuw<br />
Vormgeving <strong>en</strong> drukwerk: Drukkerij ABC - Meerbeke<br />
Voor de sam<strong>en</strong>stelling van deze brochure werd dankbaar gebruik gemaakt van informatie<br />
op de websites www.fairtradegeme<strong>en</strong>t<strong>en</strong>.be <strong>en</strong> www.leefmilieubrussel.be.<br />
D/2013/12.668/3<br />
conTacT<br />
Di<strong>en</strong>st Cultuur<br />
Stationsstraat 7, 9470 D<strong>en</strong>derleeuw<br />
053 64 54 00<br />
cultuur@d<strong>en</strong>derleeuw.be<br />
Deze brochure werd gedrukt op 100% gerecycleerd papier met FSC-label. Dit label<br />
verzekert dat de papierproductie <strong>voor</strong> deze uitgave niet tot bosvernietiging heeft<br />
geleid.<br />
27
De gids ‘Eerlijk, dát smaakt’ helpt u juiste keuzes te mak<strong>en</strong> in uw zoektocht naar gezonde<br />
<strong>en</strong> (h)eerlijke voeding. Met de aankoop van fairtradeproduct<strong>en</strong> ondersteunt u de kleinschalige<br />
boer in het Zuid<strong>en</strong>; uw keuze <strong>voor</strong> <strong>lokale</strong> <strong>duurzame</strong> product<strong>en</strong> steunt de <strong>duurzame</strong><br />
boer in het Noord<strong>en</strong>. Wat u misschi<strong>en</strong> nog niet wist: ook in D<strong>en</strong>derleeuw vindt u e<strong>en</strong><br />
smakelijk aanbod aan fairtrade- <strong>en</strong> <strong>duurzame</strong> <strong>lokale</strong> product<strong>en</strong>!