1 - Vereniging tegen de Kwakzalverij
1 - Vereniging tegen de Kwakzalverij
1 - Vereniging tegen de Kwakzalverij
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Jacob laat het maar aan <strong>de</strong>n lij<strong>de</strong>r over te oor<strong>de</strong>elen<br />
wanneer hij naar een geneesheer of naar haar<br />
moet gaan.<br />
Wij kunnen ons oor<strong>de</strong>el over Jacob dus niet<br />
terugnemen.<br />
En nn nog iets wat ons zelf aangaat. Eerst<br />
in <strong>de</strong> laatste dagen — wij wisten het vroeger niet —<br />
zijn wij bekend gewor<strong>de</strong>n m< t <strong>de</strong> omstandigheid,<br />
dat <strong>de</strong> mid<strong>de</strong>len, door Jacob verkocht , door een<br />
apotheker wor<strong>de</strong>n bereid en weten wij ook <strong>de</strong>n<br />
naam van dien apotheker. Met dien apotheker<br />
hebben wij van ons standpunt niets te maken,<br />
tenzij <strong>de</strong> apotheker en Jacob tot één firma behooren.<br />
(Wij zou<strong>de</strong>n dit opmaken uit <strong>de</strong> zinsne<strong>de</strong> van<br />
„De Familiebo<strong>de</strong>" : „omdat hij onschuldige geneesmid<strong>de</strong>len<br />
vervaardigt en <strong>de</strong>ze met reclame verkoopt.")<br />
Welnu , in dit laatste geval, zou<strong>de</strong>n wij<br />
— en <strong>de</strong> twee pharmaceutische le<strong>de</strong>n van het bestuur<br />
zou<strong>de</strong>n niet an<strong>de</strong>rs over hun „ collega", oor<strong>de</strong>elen<br />
— dien apotheker ongetwijfeld. een kwakzalver<br />
noemen. Een apotheker, die zijn bevoegdheid<br />
zoover te buiten gaat, dat hij geneesmid<strong>de</strong>len<br />
ten verkoop annonceert, met opnoeming van kwalen<br />
waar<strong>tegen</strong> ze moeten wor<strong>de</strong>n aangewend, kwakzalvert,<br />
en is nog gevaarlijker dan geheel onbevoeg<strong>de</strong>n<br />
, omdat bij het publiek nog steeds een ,<br />
ofschoon misplaatst, vertrouwen in <strong>de</strong> geneeskundige<br />
kennis van <strong>de</strong> apothekers bestaat.<br />
Ten slotte nog dit. Het lijstje, waarin wij apothekers<br />
en dokters in wel- of geen-kwakzalvers splitsen,<br />
dat in dit Maandblad verwacht wordt, zullen wij<br />
niet leveren , maar wij beloven dat, wanneer wij<br />
geneesheeren of apothekers leeren kennen, die zich<br />
aan kwakzalverij schuldig maken, wij, evenmin als<br />
vroeger, zullen aarzelen ons afkeurend oor<strong>de</strong>el<br />
daarover uit te spreken.<br />
||| Berichten.<br />
In <strong>de</strong> verga<strong>de</strong>ring van <strong>de</strong>n Geneeskundigen Raad<br />
van Noord-Holland is <strong>de</strong> vervolging van Sequah ter<br />
sprake gebracht. Wij ontleenen aan het verslag v?n<br />
die verga<strong>de</strong>ring, voorkomen<strong>de</strong> in „Het Va<strong>de</strong>rland" het<br />
volgen<strong>de</strong> :<br />
„ Ver<strong>de</strong>r wordt in het verslag <strong>de</strong> aanleiding tot en<br />
het verloop van het rechtsgeding <strong>tegen</strong> Ch. Davenport,<br />
alias Sequah, me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld. Sequah werd veroor<strong>de</strong>eld<br />
tot f25 boete wegens onbevoeg<strong>de</strong> uitoefening <strong>de</strong>r geneeskun<strong>de</strong>.<br />
De Sequah-olie, door <strong>de</strong>n heer Jac. Polak<br />
on<strong>de</strong>rzocht, bleek te bestaan uit levertraan, ol. thereb.<br />
en ol. sassafras ; <strong>de</strong> prairienower uit rhabarber, aloë,<br />
Spaansche peper, koolzure kali en natron en spiritus.<br />
Een fleschje prairieflower, te Alkmaar in beslag genomen,<br />
bleek geen alcaloï<strong>de</strong>n te bevatten. Op <strong>de</strong> vraag, <strong>de</strong>stijds<br />
tot <strong>de</strong>n heer inspecteur gericht, of het geoorloofd<br />
is Sequah-olie te verkoopen, antwoord<strong>de</strong> hij, dat <strong>de</strong><br />
bestand<strong>de</strong>elen <strong>de</strong>r olie niet op lijst C. voorkomen en<br />
<strong>de</strong>ze dus door ie<strong>de</strong>r verkocht mag wor<strong>de</strong>n ; <strong>de</strong> prairieflower<br />
bevat zulke bestand<strong>de</strong>elen wel en mag dus door<br />
onbevoeg<strong>de</strong>n niet verkocht wor<strong>de</strong>n.<br />
„Prof. Van Hamel noemt <strong>de</strong>n uitslag van het geding<br />
te betreuren. Sequah werd vervolgd uit hoof<strong>de</strong> van<br />
een vergrijp van één oogenblik, waarop <strong>de</strong> wet werd<br />
ontdoken. Men had <strong>de</strong> vervolging moeten doen plaats<br />
hebben, terwijl <strong>de</strong> dokter bij <strong>de</strong> toediening <strong>de</strong>r mid<strong>de</strong>len<br />
aanwezig was. De wet laat <strong>de</strong>n rechter een groote<br />
ruimte in het vormen zijner overtuiging. Wanneer <strong>de</strong><br />
rechter na on<strong>de</strong>rzoek tot <strong>de</strong> overtuiging was gekomen,<br />
dat niet <strong>de</strong> dokter in casu <strong>de</strong> geneesheer en Sequah<br />
het instrument, maar in<strong>tegen</strong><strong>de</strong>el Sequah <strong>de</strong> werkelijke<br />
medicus en <strong>de</strong> assisteeren<strong>de</strong> dokteruhet instrument was,<br />
dan had <strong>de</strong> uitspraak an<strong>de</strong>rs en meer in overeenstemming<br />
met <strong>de</strong>n omvang van Sequah's bedrijf kunnen<br />
zijn. Nu men gewacht heeft op het bedoel<strong>de</strong> oogenblikje<br />
van nonchalance, gaf men aan <strong>de</strong> bestaan<strong>de</strong> wet<br />
een niet geringe beperking en geeft <strong>de</strong> geheele zaak<br />
<strong>de</strong> overtuiging, dat volgens die opvatting kwakzalverij<br />
hier te lan<strong>de</strong> zeer goed mogelijk is, behou<strong>de</strong>ns misschien<br />
een enkel oogenblik van onachtzaamheid.<br />
„De heer Van Led<strong>de</strong>n Hulsebosch betreurt het, dat<br />
<strong>de</strong> gelegenheid niet werd te baat genomen, om die kwakzalverij<br />
voorgoed uit te roeien, en men Sequah tot een<br />
boete van slechts f25 veroor<strong>de</strong>el<strong>de</strong>, terwijl hij reeds<br />
twee vonnissen achter <strong>de</strong>n rug had. De heer Van<br />
Hamel verklaart het standpunt van <strong>de</strong>n rechter daarop<br />
na<strong>de</strong>r. Het onwettig bedrijf duur<strong>de</strong> slechts 7 minuten<br />
en was dus volgens <strong>de</strong>n rechter in dat geval een vergrijp<br />
van betrekkelijk kleinen omvang.<br />
„De verga<strong>de</strong>ring verklaart bij acclamatie haar instemming<br />
met het gevoelen van <strong>de</strong>n voorzitter, dat<br />
onze <strong>de</strong>sbetreffen<strong>de</strong> wetgeving onvoldoen<strong>de</strong> is en <strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>len om overtreding <strong>tegen</strong> te gaan, ontbreken.<br />
„Prof. Gunning geeft in overweging er op te wijzen,<br />
dat <strong>de</strong> Begeering aan <strong>de</strong> eene zij<strong>de</strong> <strong>de</strong> officieele weten „In an<strong>de</strong>r opzicht gaat het niet beter; dat leer<strong>de</strong><br />
schap huldigt en aan <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re zij<strong>de</strong> <strong>de</strong> ontduiking in ons <strong>de</strong> kwakzalver Davenport, ook bekend als Sequah.<br />
<strong>de</strong> hand werkt. Op <strong>de</strong>ze motieven stelt spreker voor Zij die hem herwaarts zon<strong>de</strong>n, kennen, helaas, <strong>de</strong><br />
een adres aan <strong>de</strong>n Minister van Justitie te richten, met dwaasheid <strong>de</strong>r menschen maar al goed en daarop<br />
verzoek een vervolging <strong>tegen</strong> Seqnah in te stellen naar<br />
werd hier ook gespeculeerd, gelijk in <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re<br />
aanleiding van <strong>de</strong> wijze, waarop hij zijn bedrijf uitoefent,<br />
d. i. dus op een oogenblik, dat Sequah zich ge<strong>de</strong>kt<br />
ste<strong>de</strong>n reeds is geschied. Wat geeft dat gezelschap<br />
rekent. De Baad besluit door een commissie <strong>de</strong> zaak om een vonnis, waarbij Davenport eenige hon<strong>de</strong>r<strong>de</strong>n<br />
alsnog na<strong>de</strong>r te doen overleggen en haar te machtigen, gul<strong>de</strong>ns moet betalen, terwijl ze aan zijn smeersel<br />
overeenkomstig haar overtuiging, eventueel het boven duizen<strong>de</strong>n verdienen. Er is niets aan te doen, men<br />
bedoel<strong>de</strong> adres aan <strong>de</strong>n Minister van Justitie uit naam kan <strong>de</strong> lui niet <strong>tegen</strong>hou<strong>de</strong>n die hun geld willen<br />
van <strong>de</strong>n Baad te richten.''<br />
weggooien en hun lichaam nog ellendiger maken<br />
Onnoodig hierbij te voegen, dat wij geheel het ge door mid<strong>de</strong>len, die lang niet onschuldig zijn.<br />
voelen <strong>de</strong>elen van <strong>de</strong>n Voorzitter, dat onze wetgeving<br />
„Ik was er getuige van dat men een lij<strong>de</strong>r aan<br />
ter beteugeling <strong>de</strong>r kwakzalverij onvoldoen<strong>de</strong> is en <strong>de</strong><br />
mid<strong>de</strong>len om <strong>de</strong> overtreding <strong>tegen</strong> te gaan ontbreken.<br />
rheumatiek, die het alles behalve ruim heeft, f 50. —<br />
Wanneer zal dit toch eens an<strong>de</strong>rs wor<strong>de</strong>n?<br />
aanbood als hij zich door Sequah wil<strong>de</strong> laten behan<strong>de</strong>len.<br />
De flinke man weiger<strong>de</strong> standvastig en<br />
De af <strong>de</strong>eling „Amsterdam" van onze Vereeniging zei<strong>de</strong>: „Ik zou 't mij nooit kunnen vergeven zoo<br />
hield Zaterdag 19 <strong>de</strong>zer in Hotel Krasnapolshi aldaar „laag te zijn geweest, daar ik weet dat alles bedrog<br />
een verga<strong>de</strong>ring, in <strong>de</strong> eerste plaats tot behan<strong>de</strong>ling „is ; en al ben ik arm, 'k heb toch nog achting<br />
van een aan <strong>de</strong> le<strong>de</strong>n toegezon<strong>de</strong>n concept-reglement. „genoeg voor mijzelf om mij niet aan zulk een<br />
Nadat <strong>de</strong> voorzitter, <strong>de</strong> heer dr. C. A. Lóbry <strong>de</strong> Bruyn, „vent-toe te vertrouwen." Dat zijn mannen van<br />
had me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld, waarom eerst nu dit concept aan <strong>de</strong> karakter, die er helaas maar dun gezaaid zijn.<br />
or<strong>de</strong> werd gesteld, wer<strong>de</strong>n achtereenvolgens <strong>de</strong> verschil<br />
„Het walgelijkste van alles was die verlaging,<br />
len<strong>de</strong> artikelen en daarna het geheele reglement onveran<strong>de</strong>rd<br />
goedgekeurd.<br />
dat weggooien ?an zijn eer, om zoo'n bedrieger<br />
Daarna <strong>de</strong>el<strong>de</strong> <strong>de</strong> voorzitter me<strong>de</strong>, dat het in <strong>de</strong><br />
tot trekdieren te dienen. Waarachtig, ze hebben<br />
eerste verga<strong>de</strong>ring, waarin <strong>de</strong> af<strong>de</strong>eling werd opgericht, dien Sequah in zijn wagen voortgetrokken, iets dat<br />
gekozen bestuur zich als volgt had geconstitueerd : dr. zelfs een verlaging voor <strong>de</strong>n mensch is als hg dit<br />
C. A. Lobry <strong>de</strong> Bruyn, voorzitter; dr. P.P. van Hamel een keizer of koning doet. Helaas, <strong>de</strong> pers heeft<br />
Roos, on<strong>de</strong>r-voorzitter; L. J. <strong>de</strong> Witt, secretaris; een handje geholpen, tot zelfs het Han<strong>de</strong>lsblad,<br />
E. Th. Smeets, adjunct-secretaris, en J. Steuvers, penning 't geen velen erg gegriefd heeft."<br />
meester. Hiervan tre<strong>de</strong>n in 1893 <strong>de</strong> hh. Lobry <strong>de</strong><br />
Bruyn en Smeets af; <strong>de</strong> overige heeren in 1894. Het dagblad „De Tyd" en Sequah.<br />
Aan het bestuur werd dispensatie verleend van het uitschrijven<br />
<strong>de</strong>r eerste Januari-verga<strong>de</strong>ring (waarin eenjaar In het dagblad „De Tijd" van 16 December 11.,<br />
verslag zou moeten wor<strong>de</strong>n uitgebracht) omdat <strong>de</strong> komt het volgend artikel voor :<br />
af<strong>de</strong>eling als zoodanig in 1891 nog niet is werkzaam „De Vereeniging <strong>tegen</strong> <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong>, hoewel<br />
geweest. Op <strong>de</strong>nzelf<strong>de</strong>n grond werd besloten geen<br />
haars ondanks meer voor Sequah hebben<strong>de</strong> gedaan<br />
aanspraak te maken op <strong>de</strong> bijdrage uit <strong>de</strong> algemeene<br />
kas <strong>de</strong>r Vereeniging over het jaar 1891.<br />
dan tien zegewagens en tien muziekkorpsen voor<br />
Daarna werd <strong>de</strong> verga<strong>de</strong>ring gesloten.<br />
hem had<strong>de</strong>n kunnen uitwerken , zet <strong>de</strong>n voor hem<br />
zoo gewenschten strijd voort. Haar secretaris, <strong>de</strong><br />
Den 17<strong>de</strong>n December 11. is het lid <strong>de</strong>r Vereeniging heer G. B. Schmidt te Amsterdam, heeft thans in<br />
<strong>de</strong> heer T. B. PLETTE, gepromoveerd tot doctor in <strong>de</strong> het Haarl. Dagblad een artikel <strong>tegen</strong> hem en zijne<br />
rechtswetenschap aan <strong>de</strong> Rijksuniversiteit te Lei<strong>de</strong>n. Zijn vele handlangers geplaatst — want ie<strong>de</strong>r, die het<br />
proefschrift is getiteld: „Verkoop van geneesmid<strong>de</strong>len" waagt op een door Sequah behaald onbetwistbaar<br />
en bevat belangrijke me<strong>de</strong><strong>de</strong>elingen en beschouwingen succes te wijzen, is een handlanger en zelfs finan<br />
over dien verkoop van geneesmid<strong>de</strong>len, die valt on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> cieel bij <strong>de</strong>n zwen<strong>de</strong>l betrokken ! — een artikel<br />
rubriek ,kwakzalverij."<br />
zóó afdoen<strong>de</strong> dat <strong>de</strong> aangevallenen glimlachend uit<br />
In een of meer <strong>de</strong>r volgen<strong>de</strong> nommers hopen wij <strong>de</strong>s roepen : Les gens que vous tuez se portent bien !<br />
heeren Pleyte's arbeid te bespreken en aan eêne na<strong>de</strong>re De redactie van het Haarl. Dgbl. brengt dit dan<br />
beschouwing te on<strong>de</strong>rwerpen.<br />
ook <strong>de</strong>n heer Schmidt en <strong>de</strong>n ver<strong>de</strong>ren le<strong>de</strong>n van<br />
het bestuur <strong>de</strong>r Vereeniging <strong>tegen</strong> <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong><br />
heel kalmpjes , maar met steekhou<strong>de</strong>n<strong>de</strong> argumenten,<br />
aan het verstand.<br />
In <strong>de</strong> Staatscourant van 1 December is opgenomen<br />
het ge<strong>de</strong>poneer<strong>de</strong> merk van Elixer Godineau (gezondheidsmid<strong>de</strong>l)<br />
ingezon<strong>de</strong>n door BLANCHON te Parijs. Wij<br />
kunnen dus <strong>de</strong> invoering van dit mid<strong>de</strong>l hier te lan<strong>de</strong><br />
spoedig verwachten en daar wij, door <strong>de</strong> vele kwalen<br />
waar<strong>tegen</strong>, volgens <strong>de</strong> étiquette, het mid<strong>de</strong>l wordt aanbevolen,<br />
vermoe<strong>de</strong>n dat hier kwakzalverij in het spel<br />
is, zullen wij <strong>de</strong> elixer niet uit het oog verliezen.<br />
De „Werkmansbo<strong>de</strong>" over Sequah.<br />
Onze lezers zullen — even als wij — meer dan<br />
genoeg van SEQUAH hebben ; wij hebben ons dan<br />
ook voorgenomen in 't vervolg liefst zoo weinig<br />
mogelijk over die Maatschappij en haar ver<strong>tegen</strong>woordiger<br />
DAVENPORT te schrijven ; wij meenen in<br />
<strong>de</strong> voorgaan<strong>de</strong> nommers ons standpunt <strong>tegen</strong>over<br />
die maatschappij en ons oor<strong>de</strong>el over hare geneesmetho<strong>de</strong><br />
dui<strong>de</strong>lijk genoeg te hebben bloot gelegd<br />
en stellen nog gaarne exemplaren van <strong>de</strong> vorige<br />
no si mers beschikbaar voor hen, die op ons oor<strong>de</strong>el<br />
prijs stellen.<br />
In <strong>de</strong>n eersten tijd zullen wij er echter soms<br />
nog toe moeten besluiten om een plaatsje voor<br />
Sequah in ons blad in te ruimen, vooral wanneer<br />
het zaken of geschriften betreft, welker kennisneming<br />
wij onzen lezers niet willen onthou<strong>de</strong>n.<br />
Dit is o. a. het geval met het on<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong><br />
stukje, dat wij aan 9I)e Werkmansbo<strong>de</strong>" en wel aan<br />
<strong>de</strong> daarin voorkomen<strong>de</strong> „Brieven uit <strong>de</strong> Hoofdstad"<br />
ontleenen.<br />
Nadat over een zekere beurs-manoeuvre het<br />
noodige gezegd is, gaat <strong>de</strong> schrijver aldus voort:<br />
»Het is weer gegaan als altijd: het publiek, <strong>de</strong><br />
burgerij, wordt steeds dupe van <strong>de</strong> beurs-manoeuvres ;<br />
het koopt bij onnatuurlijk hooge, verkoopt bij zeer<br />
lage prjjzen en.... betaalt het gelag; — het gelach<br />
is dan voor die <strong>de</strong> domooren bij <strong>de</strong>n neus hebben<br />
gehad.<br />
Wij zou<strong>de</strong>n op dit nieuw geschrijf van <strong>de</strong>n heer<br />
Schmidt niet <strong>de</strong> aandacht hebben gevestigd , zoo<br />
wij er niet een onthulling in gevon<strong>de</strong>n had<strong>de</strong>n,<br />
welke als curiosum eenige waar<strong>de</strong> heeft. Me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen<strong>de</strong>,<br />
dat <strong>de</strong> Vereeniging <strong>tegen</strong> <strong>de</strong> <strong>Kwakzalverij</strong><br />
1000 le<strong>de</strong>n telt, waarvan <strong>de</strong> kern, ongeveer <strong>de</strong><br />
helft, uit doctoren en apothekers bestaat, vermeldt<br />
hij on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> twee<strong>de</strong> helft, personen en corporaties<br />
die niets met <strong>de</strong> geneeskun<strong>de</strong> hebben uit<br />
te staan, eenige .... vrijmetselaarsloges.<br />
Vrage : wie gevaarlijker kwakzalver voor <strong>de</strong><br />
maatschappij zou zijn , <strong>de</strong> zich met alle vertoon<br />
<strong>de</strong>r reclame omgeven<strong>de</strong> Sequah, die zegt door één<br />
drankje alle kwalen en ziekten te kunnen wegnemen,<br />
of <strong>de</strong> Loge, welke beweren<strong>de</strong> dat haar drankje<br />
slechts goed is voor ééne zaak, namelijk voor <strong>de</strong><br />
bevor<strong>de</strong>ring van menschenmin, ditzelf<strong>de</strong> drankje in<br />
het geheim voor geheel an<strong>de</strong>re doelein<strong>de</strong>n toepast ?"<br />
Ik meen aan <strong>de</strong> Vereeniging verplicht te zgn<br />
aan <strong>de</strong> Redactie te verzoeken dit stukje te plaatsen<br />
en er <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> korte toelichting bij te voegen.<br />
Vooreerst moet ik wijzen op <strong>de</strong> onjuistheid van<br />
<strong>de</strong> Tijdredactie waar zij zegt, dat <strong>de</strong> Vereeniging<br />
<strong>de</strong>n strijd in het Haarl. Dgbl. voortzet. — Ik heb<br />
alleen , en on<strong>de</strong>r mijn eigen naam en verantwoor<strong>de</strong>lijkheid<br />
, een paar maal in het Haarl. Dagblad<br />
geschreven, zelfs zon<strong>de</strong>r me<strong>de</strong>weten <strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re bestuursle<strong>de</strong>n.<br />
Voorts laat ik hieron<strong>de</strong>r volgen <strong>de</strong> passage,<br />
die <strong>de</strong> Tijdredactie aanleiding geeft om te schrijven :<br />
„want ie<strong>de</strong>r die het waagt op een door Sequah<br />
„behaald onbetwistbaar succes te wijzen, is een<br />
„handlanger en zelfs financieel bij <strong>de</strong>n zwen<strong>de</strong>l beetrokken."<br />
—