1 - Vereniging tegen de Kwakzalverij
1 - Vereniging tegen de Kwakzalverij
1 - Vereniging tegen de Kwakzalverij
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
daar <strong>de</strong> artsenij-bereidkon<strong>de</strong> wordt uitgeoefend , is<br />
in strijd met onze pharmaceutische wetgeving en<br />
levert voor hen, die het aangaat, onophou<strong>de</strong>lijk gelegenheid<br />
om, met vracht, proces-verbaal opte maken.<br />
Wie weet of <strong>de</strong> talrijke geldboeten, die o.i. ongetwijfeld<br />
by een vervolging zon<strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n opgelegd,<br />
<strong>de</strong>n man of <strong>de</strong> maatschappij niet zou<strong>de</strong>n hebben<br />
doen terugschrikken ?<br />
Misschien waren dan <strong>de</strong> dineetjes — als reclamemid<strong>de</strong>l<br />
— achterwege gebleven en een eenvoudig<br />
broodje met kaas daarvoor in <strong>de</strong> plaats getre<strong>de</strong>n.<br />
Het zou ons waarlijk leed gedaan hebben om <strong>de</strong><br />
arme begunstig<strong>de</strong>n, maar mogelijk was het tevens,<br />
dat, <strong>de</strong> hooge geldboeten, die volgens <strong>de</strong> wet<br />
kunnen wor<strong>de</strong>n toegepast, nog iets meer had<strong>de</strong>n<br />
uitgericht.<br />
Sequah <strong>de</strong> „Godsgezant".<br />
Het Weekblad „Gelria*' meldt on<strong>de</strong>r bovenstaan<strong>de</strong>n<br />
titel het volgen<strong>de</strong> :<br />
„Bij het diner, Zaterdagmiddag door Sequah aan een<br />
50-tal kin<strong>de</strong>ren te Dordrecht gegeven, was ook <strong>tegen</strong>woordig<br />
ds. Eigeman. Toen Sequah bij <strong>de</strong>ze gelegenheid<br />
een bloemgeschenk ontving van een door hem behan<strong>de</strong>l<strong>de</strong><br />
jufvrouw, vond <strong>de</strong> heer Eigeman daarin aanleiding<br />
om tot Davenport een enthousiaste toespraak te<br />
richten. Hij hoopte dat <strong>de</strong>ze bloemen een voorspelling<br />
zou<strong>de</strong>n bevatten voor Sequah's volgend leven , dat hij<br />
altijd op bloemen zou mogen wan<strong>de</strong>len. Men — o. a.<br />
dr. Bossers van 's Graven<strong>de</strong>el — had zich wel geërgerd<br />
aan <strong>de</strong>n naam „godsgezant," dien hij Davenporgegeven<br />
had, maar <strong>de</strong>ze zou het beste doen met stil<br />
zijn gang te gaan. Hij, ds. Eigeman , hield hem , en<br />
zou hem blijven hou<strong>de</strong>n voor een werktuig in Gods<br />
hand, om <strong>de</strong> aan rheumatiek lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> menschheid te<br />
genezen.<br />
„Mooi zoo, een dokter en een apotheker had Sequah<br />
reeds — laatstgenoem<strong>de</strong> plaats is vacant door het<br />
overlij<strong>de</strong>n van Stüterheim — een apostel bleef hem<br />
nog ontbreken. Wij zou<strong>de</strong>n ds. Eigeman daarvoor willen<br />
aanbevelen ; als Sequah een werktuig is in Gods<br />
hand om <strong>de</strong> aan rheumatiek lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> menschheid te<br />
genezen, zal <strong>de</strong> Sequah-olie wel als een Hemelsch mid<strong>de</strong>l<br />
mogen verheerlijkt wor<strong>de</strong>n en — op <strong>de</strong>n verkoop<br />
van <strong>de</strong> olie komt het aan. Hoe meer fleschjes verkocht<br />
wor<strong>de</strong>n, hoe gelukzaliger <strong>de</strong> Engelsche aan<strong>de</strong>elhou<strong>de</strong>rs<br />
zich zullen gevoelen ; <strong>de</strong> hooge divi<strong>de</strong>n<strong>de</strong>n die |<br />
zij, dank aan ds. Eigeman's apostolaat, zullen maken ,<br />
bewegen misschien zelfs <strong>de</strong> puriteinen on<strong>de</strong>r hen wel<br />
om <strong>de</strong>n Hollandschen dominee zijn profaneeren<strong>de</strong> reclame<br />
te vergeven !"<br />
Een Magnetiseur.<br />
Onze Haarlemsche correspon<strong>de</strong>nt schrijft:<br />
„Inrichting voor<br />
Magnetisme, Massage, Electriciteit, enz., enz.<br />
J. VAN DER VELDE Az.; Magnetiseur.<br />
Korte Jansstraat 1.<br />
Te spreken : Maandag, Dinsdag, Don<strong>de</strong>rdag en<br />
Zaturdag , van 10—4 uur."<br />
Zoo staat er in het Haarlemsch adresboek te lezen.<br />
Reeds lang had ik gehoopt van dien man en<br />
z'n 8 kunst" eens iets te weten te komen, toen mij<br />
op Don<strong>de</strong>rdag 11 Februari j.l. onverwachts <strong>de</strong> gelegenheid<br />
daartoe werd gebo<strong>de</strong>n. De man , die,<br />
naar ik hoor, eerst aan het Bestuur van <strong>de</strong> Vereeniging<br />
„Volksbelang" had aangebo<strong>de</strong>n eene lezing<br />
te hou<strong>de</strong>n over „magnetisme", maar door dat Bestuur,<br />
m. i. zeer wijselijk , was bedankt, zou op <strong>de</strong>n avond<br />
van dien dag zijn licht laten schijnen in het „Volksgebouw."<br />
Ik toog er heen en vond het niet te groote<br />
lokaal propvol-bezet met een 130 tal nieuwsgierigen,<br />
allen in gespannen verwachting naar <strong>de</strong> dingen, die<br />
komen, <strong>de</strong> won<strong>de</strong>ren, die gebeuren zou<strong>de</strong>n. Ook<br />
het vrouwelijk <strong>de</strong>el <strong>de</strong>s menschdoms was vrij sterk<br />
ver<strong>tegen</strong>woordigd. Als allen zich even goed hebben<br />
geamuseerd als ik, dan hebben ze zich over hun<br />
stuiver entree niet te beklagen gehad. Ik herinner<br />
me niet, in langen tijd zóó gelachen te hebben als<br />
dien avond, 't Was vermakelijk ! Vergun me, geachte<br />
Bedactie, u een klein relaas te geven van<br />
wat ik dien avond te hooren kreeg. (Tusschen twee<br />
haakjes : als in mijn verslag misschien eenigzins <strong>de</strong><br />
logische gedachtengang ontbreekt, wijt dit dan niet<br />
aan mij : onze vriend <strong>de</strong> magnetiseur haspel<strong>de</strong> <strong>de</strong>n<br />
boel nogal dooreen en verviel nog al eens in herhalingen).<br />
Maar ter zake.<br />
Het animalisch ofte wel „levensmaggenetissemus"<br />
— zao ving spreker aan — is een eigenschap ,<br />
die aan allen eigen is. Niet aan enkelen, zooals<br />
helaas te lang is beweerd, neen , aan allen. De<br />
ou<strong>de</strong>n ken<strong>de</strong>n het reeds, Grieken . en Romeinen<br />
had<strong>de</strong>n hunne orakels. Wat het dan is, mijne hoor<strong>de</strong>rs<br />
? Niemand kan daar antwoord op geven en<br />
daarom (dat „daarom" is prachtig!) zal ik het u<br />
he<strong>de</strong>n avond uitleggen. We moeten het allen kennen,<br />
't Is eene onzichtbare ijle vloeistof, die het<br />
gansch heelal doortintelt, 't Is <strong>de</strong> grond , het leven<br />
van al het geschapene. Zon, maan en sterren<br />
trekken elkan<strong>de</strong>r aan door het „maggenetissemus."<br />
't Kan gebruikt wor<strong>de</strong>n door ons menschen tot genezing<br />
van zieken, vooral van krankzinnigen en<br />
zenuwlij<strong>de</strong>rs. De doctoren kennen <strong>de</strong> zieken niet<br />
genoeg, 't „Maggenetissemus" is het groote geneesmid<strong>de</strong>l<br />
voor 70 °/o <strong>de</strong>r ziekten.<br />
Eene ziekte is niets an<strong>de</strong>rs dan „zemelknobbels<br />
die zich opgehoopt hebben." Eén streek over iemand<br />
die ziek is , helpt meer dan jaren lang pillen.<br />
Dat „maggenetissemus" is „mieskroskopisch" niet<br />
te zien, en toch zit het „zenuwflui<strong>de</strong>" in <strong>de</strong> lucht,<br />
we werken daarme<strong>de</strong>. Het is „positief' en „negatief,"<br />
Het positieve zenuwflui<strong>de</strong> van <strong>de</strong>n een moet<br />
werken op het negatieve i<strong>de</strong>m van <strong>de</strong>n an<strong>de</strong>r. Oud<br />
en jong, we hebben dat flui<strong>de</strong> overal. Om het<br />
echter nuttig te gebruiken, moet men lief<strong>de</strong> hebben<br />
voor z'n naaste, 't Is zoo jammer, dat een magnetiseur<br />
van z'n kunst eten moet. (Gelach.)<br />
Ja, mijne heer en, al lach jelui er om en al geloof<br />
je er niet aan, je kunt <strong>de</strong> proef nemen, ie<strong>de</strong>r kan<br />
dit doen bij z'n naaste. Ook bij dieren en planten.<br />
Dat „ maggenetissemus," dat is lichtgevend (blauw),<br />
warmtegevend en opwekkend. Kijk — zegt spreker,<br />
terwijl hij z'n han<strong>de</strong>n als zegenend uitstrekt —<br />
kijk, verschei<strong>de</strong>ne hebben mij reeds verklaard, dat<br />
ze het lichtgevend fluidum uit <strong>de</strong> toppen mijner<br />
vingers hebben zien stralen. Velen uwer zullen 't<br />
ook wel zien. (Een tweetal stemmen op <strong>de</strong> voorste<br />
rij : wij zien het dui<strong>de</strong>lijk ! Een aantal stemmen :<br />
ik zie niks ! Eén stem : ik zie alleen dat u erg<br />
lange vingers hebt!)<br />
't Is niet an<strong>de</strong>rs dan het concentreeren van je<br />
wil op een an<strong>de</strong>r. Als een van jelui een ongeluk<br />
krijgt op fabriek of werkplaats, neemt <strong>de</strong> proef<br />
maar! Alleen een gebroken been gaat moeielyk.<br />
't Gaat wel, doch langzaam, maar toch in allen gevalle<br />
gauwer dan bij <strong>de</strong>n dokter.<br />
Drenkelingen (bier vlecht spreker een verhaal<br />
tasschen van een drenkeling te Rotterdam, dien hij<br />
eens het leven heeft teruggegeven) drenkelingen<br />
moeten wor<strong>de</strong>n gea<strong>de</strong>md (altijd oweven keeren !) op<br />
<strong>de</strong> „zemelknoop van <strong>de</strong>n zonnevlek van <strong>de</strong> maagkuil."<br />
Maar .... — en hier werd <strong>de</strong> spreker<br />
nog ernstiger dan hij reeds was —, maar, alle<br />
menschen mögen 't niet doen. Alleen gezon<strong>de</strong>n !<br />
An<strong>de</strong>rs zou <strong>de</strong> zieke gezond en <strong>de</strong> gezon<strong>de</strong> ziek<br />
woi<strong>de</strong>n. Spreker is zelf wel eens bijna dood geweest<br />
van het „uitledigen" van zieken.<br />
Wie zijn <strong>de</strong> eigenlijke geroepenen om het »maggenetissemus"<br />
te beoefenen? Eigenlijk <strong>de</strong> doctoren,<br />
want die kennen <strong>de</strong> inwendige organen. (Zou spreker<br />
hierme<strong>de</strong> be<strong>de</strong>ktelijk hebben willen te kennen<br />
geven, dat hij die organen niet kent?) Maar <strong>de</strong><br />
geneeskundigen willen er niet aan. En toch ! Als<br />
't „maggenetissemus" werd toegepast, zou Meerenberg<br />
wel afgebroken kunnen wor<strong>de</strong>n. Doch wat<br />
is 't ongeluk ? De menschen komen te laat bij<br />
<strong>de</strong>n magnetiseur. Als ze eerst door <strong>de</strong>n dokter<br />
zijn verknoeid, zoeken ze hulp bij ons en gelukkig<br />
niet te vergeefs vaak. Spreker heeft drie jaren<br />
lang reeds praktisch en theoretisch „gewerkt." Hij<br />
heeft reeds 28 somnambules „gemaakt."<br />
(10 minuten pauze, waarin eene fotografie werd<br />
vertoond, voorstellen<strong>de</strong> <strong>de</strong>n heer v. d. Vel<strong>de</strong> met<br />
z'n sonnambule. Van uit <strong>de</strong> toppen zijner uitgestrekte<br />
vingers ziet men stralen uitgaan naar het<br />
i lichaam van <strong>de</strong> „juffrouw". Spreker verklaart, dat<br />
het flui<strong>de</strong>, hoewel „ mieskroskopisch" onzichtbaar,<br />
1 door <strong>de</strong> gevoelige fotografie toch wordt overge<br />
bracht ! !)<br />
Na <strong>de</strong> bezichtiging <strong>de</strong>r fotografie door het „publiek",<br />
vangt spreker we<strong>de</strong>r aan :<br />
Dat flui<strong>de</strong>, ook genaamd „fluidum magneticum",<br />
is een zennwen-mid<strong>de</strong>nstof tusschen geest en vleesch.<br />
Om die goed on<strong>de</strong>r z'n macht te hebben, moet<br />
men weten hoe men strijken moet ! Want heb je"<br />
kiespijn en strijk ik verkeerd, dan krijg je oorpijn<br />
en omgekeerd. Daarom is 't ie<strong>de</strong>rs werk niet.<br />
(On<strong>de</strong>r 't publiek barst er één los in een lnid gelach.)<br />
Mijne heeren, eerst on<strong>de</strong>rzoeken, dan lachen ! 't Is<br />
niet lachwekkend. De werking van <strong>de</strong>n wil op <strong>de</strong><br />
vloeistof van een an<strong>de</strong>r is geen zaak om er <strong>de</strong>n<br />
spot mee te drijven. Dat ze bestaat, mijne heeren . ..<br />
Kjjk, ik heb gehoord, dat mijne patiënten heele<br />
vlammen uit mijn jas zagen schieten. (Een stem<br />
uit het publiek : is dat dan niet slecht voor je<br />
kleeren ?) Neen, in 't minst niet, antwoordt spreker<br />
diep ernstig en eindigt daarna zijne voordracht met<br />
het voorlezen van ellenlange ge<strong>de</strong>elten uit diverse<br />
werken over Mesmer en an<strong>de</strong>re <strong>de</strong>rgelijke goochelaars,<br />
daarbij gedurig struikelen<strong>de</strong> over citaten in<br />
<strong>de</strong> Fransche taal, die hij dan óf overslaat, of door<br />
een welwillend toehoor<strong>de</strong>r laat vertalen.<br />
Na afloop <strong>de</strong>r „séance" en op instantelijk aanhou<strong>de</strong>n<br />
<strong>de</strong>ed onze vriend eenige „proeven." Water<br />
— zoo beweert hij — kan door een eenvoudig<br />
strijken met <strong>de</strong> hand over 't glas zóó magnetisch<br />
wor<strong>de</strong>n, dat het bruist als spuitwater. Hij nam<br />
een glas pompwater, begon te strijken , maar vóórdat<br />
het begon te werken werd hij blijkbaar door<br />
dorst gekweld en dronk hij het leeg. Een <strong>de</strong>r aanwezigen<br />
j naar hij beweer<strong>de</strong> door hoofdpijn gekweld,<br />
liet zich wat be wrijven en. . . genas na al <strong>de</strong> drie<br />
kunstbewerkingen te hebben on<strong>de</strong>rgaan: magnetisme<br />
, hypnose en suggestie. Een twee<strong>de</strong> , lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong><br />
aan een gekneusd been, werd eveneens bewerkt,<br />
maar verliet, even hinkend als altijd, het lokaal.<br />
Een <strong>de</strong>r<strong>de</strong>, een juffrouw die wat „benauw<strong>de</strong>rig"<br />
op <strong>de</strong> borst was, werd heel lang on<strong>de</strong>r han<strong>de</strong>n genomen<br />
en telkens — terwijl v. d. Vel<strong>de</strong> een meter<br />
van haar af met uitgestrekten wijsvinger haar stond<br />
te begoochelen — gevraagd : voelt u nog niets ?<br />
Het mensch bespeur<strong>de</strong> niets en verliet ongenezen<br />
<strong>de</strong> zitting. Een vier<strong>de</strong> ein<strong>de</strong>lijk, lij<strong>de</strong>n<strong>de</strong> aan zenuwtrekkingen<br />
in het aangezicht, zou te huis door<br />
hem behan<strong>de</strong>ld wor<strong>de</strong>n.<br />
En hierme<strong>de</strong> was <strong>de</strong> werkelijk leerzame avond<br />
alweer vervlogen.<br />
Correspon<strong>de</strong>ntie.<br />
Als nieuw lid is toegetre<strong>de</strong>n :<br />
De heer G. Crroenewegen, arts te Rotterdam.<br />
JH. <strong>de</strong> V. v. S te 's G. Het spgt ons dat gij niet wat meer<br />
geduld hebt. Wg schreven, dat wg <strong>de</strong> zaak on<strong>de</strong>rzochten,<br />
doch een <strong>de</strong>rgelijk on<strong>de</strong>rzoek, wil men zeker te werk gaan,<br />
is niet zoo gemakkeijjk. Na uw schrjjven hebben wij het<br />
on<strong>de</strong>rzoek gestaakt.<br />
Dr. H. J. S. te A. Op <strong>de</strong> eerste advertentie is geschreven<br />
; misschien kunnen wg dus daarover spoedig meer me<strong>de</strong><strong>de</strong>elen.<br />
Wat <strong>de</strong> twee<strong>de</strong> advertentie aangaat, betreffen<strong>de</strong><br />
dien ! Chirurg", die „onfeilbare genezing van koorts in drie<br />
dagen" belooft, zgn wg geheel van uwe meening dat <strong>de</strong>ze,<br />
als afkomstig van een „bevoegd" persoon, vrg wat erger is.<br />
Tegenover <strong>de</strong>rgelijke personen, ge<strong>de</strong>kt door hun bevoegdheid,<br />
staan wg geheel machteloos, vooral nu zg, door hun<br />
openbaar optre<strong>de</strong>n, blijk geven dat hun aan <strong>de</strong> achting<br />
van wel<strong>de</strong>nken<strong>de</strong> personen weinig gelegen is.<br />
Het zou zeer ge wenscht zijn dat onze Vereeniging in staat<br />
was hier waarschuwend op te tre<strong>de</strong>n , maar liet zal niet<br />
gaan zon<strong>de</strong>r haar aan groote moeielijkhe<strong>de</strong>n bloot te stellen.<br />
W. A. te It- De pillen van Fontaine zijn in on<strong>de</strong>rzoek ;<br />
het Elixir Godineau moet wachten totdat wg weten of <strong>de</strong><br />
kas een <strong>de</strong>rgelijke uitgave kan lij<strong>de</strong>n en het resultaat van<br />
<strong>de</strong> exploitatie in ons land een <strong>de</strong>rgelijke uitgave wettigt.<br />
V. d. G. en Go. te B. Dank voor <strong>de</strong> toezending. Wg<br />
hou<strong>de</strong>n ons ver<strong>de</strong>r aanbevolen. Het elixir Godineau was<br />
ons reeds bekend.<br />
Onbekend abonné. Melrose is loodhou<strong>de</strong>nd, das vergiftig.<br />
Ofschoon wg gewoonlgk al geen mid<strong>de</strong>len aanbevelen, kunnen<br />
wij het in uw geval, nu gij uw naam verzwijgt, zeker niet doen.<br />
Wie staat ons borg dat gij in<strong>de</strong>rdaad abonné zgt en niet<br />
iemand, die van ons een voorschrift voor een onscha<strong>de</strong>lijk<br />
haar-kleurmid<strong>de</strong>l verlangt Om het daarna op kwakzalverswijze<br />
te exploiteeren ?<br />
Niemand behoeft ooit bevreesd te zgn ons zijn naam te<br />
openbaren ; zijn geheim is bij ons goed- bewaard.<br />
5. te U Gij vergist u in het doel onzer Vereeniging.<br />
Reeds meermalen hebben wij verklaard, dat wij er geen<br />
bureau voor on<strong>de</strong>rzoekingen voor particulieren op nahou<strong>de</strong>n.<br />
En om nu, na on<strong>de</strong>rzoek, na te gaan, wat een halve flesch<br />
van het ons toegezon<strong>de</strong>n mid<strong>de</strong>l hosten mag en u dit te berichten,<br />
zie, dit ligt niet op onzen weg.<br />
Indien gg in<strong>de</strong>rdaad vermoe<strong>de</strong>ns hebt, dat hier kwakzalverij<br />
in het spel is en gij kunt ons wat dui<strong>de</strong>lijker inlichtingen<br />
verstrekken dan alleen geschiedt door toezending<br />
van een flesch je, dan zgn wg, als ook ons <strong>de</strong> zaak verdacht<br />
voorkomt, gaarne bereid een na<strong>de</strong>r on<strong>de</strong>rzoek — in 't algemeen<br />
belang — in te stellen, onverschillig of gg lid zgt<br />
<strong>de</strong>r Vereeniging of niet.<br />
Intusschen staat uw toegezon<strong>de</strong>n mid<strong>de</strong>l ter dispositie bg<br />
<strong>de</strong>n Secretaris-Penningmeester te Amsterdam.<br />
v. H. en l. N. te U. Het is ons niet mogen gelukken<br />
een voorschrift van Dr. Bljjn's pilul. persanes te vin<strong>de</strong>n.<br />
Veel moest tot een volgend no. blijven liggen.<br />
Door bgzon<strong>de</strong>re omstandighe<strong>de</strong>n verschgnt dit no. eenige<br />
dagen later dan gewoonlgk.