Opmaak 1 - Koninklijke Vlaamse Academie van België voor ...
Opmaak 1 - Koninklijke Vlaamse Academie van België voor ...
Opmaak 1 - Koninklijke Vlaamse Academie van België voor ...
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Jaarboek 2011
Jaarboek 2011<br />
KONINKLIJKE VLAAMSE ACADEMIE VAN BELGIË<br />
VOOR WETENSCHAPPEN EN KUNSTEN
© <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong><br />
<strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten<br />
Hertogsstraat 1<br />
B-1000 Brussel / <strong>België</strong><br />
Tel.: 02 550 23 23<br />
Fax: 02 550 23 25<br />
info@kvab.be<br />
http://www.kvab.be<br />
Depotnummer: D/2012/0455/16<br />
© Foto’s: <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong><br />
<strong>België</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten<br />
Printed by Universa Press - 9230 Wetteren - Belgium
Inhoud<br />
Inhoudstafel<br />
Voorwoord . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9<br />
Bestuur <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> – 2010 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11<br />
Bestuur <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> – 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12<br />
Nieuwe leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13<br />
Algemene Openbare Vergadering – 10 december 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31<br />
Programma . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31<br />
Toespraak <strong>van</strong> prof. Géry <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, vast secretaris . . . . . . 32<br />
Klassen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35<br />
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse . . . 35<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 44<br />
Mededelingen in de Klassen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 47<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 47<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50<br />
Huldiging Jarige Leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51<br />
Academische Fondsen en Prijzen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57<br />
Laureaten <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57<br />
V. Van Speybroeck . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57<br />
P. Van Nuffelen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58<br />
A. Van Parys . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 59<br />
M. De Volder . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 60<br />
Gouden Penning 2011 – H. Van Rompuy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 61<br />
Laureaten <strong>van</strong> de Fondsprijzen 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 64<br />
H. Schoutedenprijs – A. Laudisiot . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 64<br />
– L. Durnez . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65<br />
P. Van Oyeprijs – M. Larmuseau . . . . . . . . . . . . . . . . . 66<br />
E. Duvergerprijs – V. Soen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67<br />
Mgr. J. Coppensprijs – B. Boute . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 67<br />
Prijs Pro Civitate – J. Hanus . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 69<br />
Prijs <strong>Vlaamse</strong> Wetenschappelijke Stichting – A. Winter . . . . . . . . . . . . . . . 70<br />
5
Inhoudstafel<br />
Vlaams Academisch Centrum - VLAC . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71<br />
Jaarverslag . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 71<br />
Adviesraad VLAC . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76<br />
Stuurgroep VLAC . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 77<br />
Contactfora . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 79<br />
Jaarverslag . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 79<br />
Adviesraad Contactfora . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 82<br />
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur (CEC) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83<br />
Jaarverslag . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83<br />
Commissie Centrum Europese Cultuur . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 91<br />
Veertiende Lentecyclus - Programma . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 93<br />
<strong>Vlaamse</strong> Academische Stem - VLAST . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 95<br />
Nationale Samenwerking . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 99<br />
Nationale Comités . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100<br />
Jaarverslagen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100<br />
Samenstellingen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 143<br />
Internationale Samenwerking . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151<br />
Bilaterale . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151<br />
Publicaties . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 159<br />
Publicaties <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong>, verschenen in 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . 159<br />
Publicatiecommissie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 165<br />
In Memoriam . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 167<br />
H. Liebaers door E. Witte . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 167<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong>- januari 2012 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173<br />
Gewone leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173<br />
Ereleden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175<br />
Buitenlandse leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175<br />
Gewone Leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175<br />
Ereleden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 175<br />
Buitenlandse leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 176<br />
6
Inhoudstafel<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 177<br />
Gewone leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 177<br />
Ereleden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 177<br />
Buitenlandse leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 178<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179<br />
Gewone leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 179<br />
Ereleden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 180<br />
Buitenlandse leden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 180<br />
Commissies <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 181<br />
Kandidaturencommissie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 181<br />
Laureatencommissie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 182<br />
Langlopende Projecten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 183<br />
Nationaal Biografisch Woordenboek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 183<br />
Belgische Diplomatieke Stukken . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 183<br />
Geschiedenis der Wetenschappen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 183<br />
Algemene Taalkunde . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 183<br />
Godsdienstgeschiedenis . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 184<br />
Humanisme in de Nederlanden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 184<br />
Klassieke Studies . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 184<br />
Maritieme Geschiedenis . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 185<br />
Rechtsgeschiedenis . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 185<br />
Sociaal-Economische Geschiedenis . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 186<br />
Commissies <strong>voor</strong> de Academische Fondsen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 187<br />
O. Callebautfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 187<br />
Mgr. J. Coppensfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 187<br />
Mgr. C. De Clercqfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 187<br />
O. Dupontfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 187<br />
E. Duvergerfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188<br />
J. Gillisfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188<br />
Mgr. R. Lenaertsfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188<br />
Mac Leodfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 189<br />
M.-C. Maselisfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 189<br />
H. Schoutedenfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 189<br />
H. Vanderlindenfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 189<br />
F. Van der Muerenfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 190<br />
P. Van Oyefonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 190<br />
F. Van Cauwelaertfonds . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 190<br />
Instellingen onder voogdij <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 192<br />
<strong>Koninklijke</strong> Commissie <strong>voor</strong> Geschiedenis . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 192<br />
<strong>Koninklijke</strong> Commissie <strong>voor</strong> Toponymie en Dialectologie . . . . . . . . 192<br />
7
Inhoudstafel<br />
Belgisch Historisch Instituut te Rome . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .<br />
Studiecentrum <strong>voor</strong> de vijftiende-eeuwse Schilderkunst in de<br />
193<br />
Zuidelijke Nederlanden en het Prinsbisdom Luik . . . . . . . . . . . . . . . 193<br />
Belgisch Tijdschrift <strong>voor</strong> Filologie en Geschiedenis . . . . . . . . . . . . . 193<br />
Archief- en Bibliotheekwezen in <strong>België</strong> . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 193<br />
Interuniversitair Centrum <strong>voor</strong> Hedendaagse Geschiedenis . . . . . . 193<br />
Vlaams Instituut <strong>voor</strong> Geschiedenis - VIGES . . . . . . . . . . . . . . . . . . 193<br />
8
Voorwoord<br />
Voorwoord<br />
Dat wordt wat vervelend <strong>voor</strong> ons en hiermee riskeren wij ook enige credibiliteit bij jullie<br />
te verliezen. Nog <strong>voor</strong> mijn verkiezing had ik grote wijzigingen aangekondigd, ook en<br />
misschien <strong>voor</strong>al bij de inhoudelijke invulling <strong>van</strong> het concept Jaarboek. Verwijzend<br />
naar heel wat verenigingen moeten wij toch toegeven dat er vele formules <strong>van</strong><br />
Jaarboeken bestaan. Voor mij is geen enkel <strong>van</strong> die Jaarboeken echt geslaagd.<br />
Ondanks het eventueel inlassen <strong>van</strong> meer luchtige grafieken, meer foto’s, meer<br />
tekeningen, meer “cartoons”, de teksten blijven oerconservatief, boeien de lezers niet<br />
en worden snel “gerangeerd” hetzij in een brievenmand of, in de winter, in een<br />
openhaard. Waarom publiceren wij dan toch nog een Jaarboek en <strong>voor</strong> 2011 blijven we<br />
weeral bij de oude formule.<br />
Eerst en <strong>voor</strong>al moeten wij een Jaarboek publiceren. Dit dictaat komt <strong>van</strong> de Overheid.<br />
Uiteraard heb ik een hekel aan activiteiten en hun rapportering die opgedrongen<br />
worden, maar ik begrijp ook best dat de instantie die ons doet overleven, de<br />
academische overheid, graag wil weten wat wij het hele jaar gedaan hebben. Het is<br />
<strong>van</strong>uit zo’n perspectief dat wij het Jaarboek in eerste instantie moeten lezen, bekijken<br />
en/of schrijven. Een Jaarboek moet er “ernstig” uitzien. Dat allemaal definieert een<br />
zekere stijl en heeft feitelijk met de inhoud niet veel te maken.<br />
En toch, bij het doorlopen <strong>van</strong> de vele pagina’s of zelfs bij het vluchtig bekijken <strong>van</strong> de<br />
inhoudstafel, kan men niet ontsnappen aan de overweldigende indruk <strong>van</strong> de zeer vele<br />
activiteiten die hetzij geïnitieerd werden door ons, hetzij in opdracht uitgevoerd werden.<br />
Er is dan toch één fundamentele verandering die ons opgedrongen werd door de<br />
besparingen. Behalve een zeer beperkte oplage <strong>van</strong> gedrukte exemplaren, bestemd<br />
<strong>voor</strong> onze Voogdij, is het Jaarboek <strong>van</strong>af nu enkel nog online beschikbaar.<br />
Géry <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle,<br />
vast secretaris<br />
9
Bestuur <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> – 2011<br />
Beschermheer:<br />
Zijne Majesteit Koning Albert II<br />
Bestuur <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong>:<br />
Voorzitter: Pierre Jacobs<br />
Vast secretaris: Géry <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle<br />
Bestuurscommissie<br />
Bestuurders:<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen: Freddy Dumortier<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen: Paul Van Rompuy<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten: Luc Van Hove<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen: Jan Kretzschmar<br />
Onderbestuurders:<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen: Irina Veretennicoff<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen: Hubert Bocken<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten: Luc Brewaeys<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen: Jacques Willems.<br />
Aftredend bestuurders:<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen: Renaat Gijbels<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen: Marc De Mey<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten: Willem Elias<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen: Ludo Gelders<br />
Vertegenwoordiger: (2009-2011)<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen: Els Van Damme (2011-2013)<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen: Wilfried Dewachter<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten: Herman Sabbe<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen: Paul Verstraeten<br />
Aftredend <strong>voor</strong>zitter:<br />
Dominique Willems<br />
Bestuur <strong>Academie</strong><br />
11
Bestuur <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> – 2012<br />
Beschermheer:<br />
Zijne Majesteit Koning Albert II<br />
Bestuur <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong>:<br />
Voorzitter: Pierre Jacobs<br />
Vast secretaris: Géry <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle<br />
Bestuurscommissie<br />
Bestuurders:<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen: Irina Veretennicoff<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen: Paul Van Rompuy<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten: Francis Maes<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen: Jan Kretzschmar<br />
Onderbestuurders:<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen: Paul Van Houtte<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen: Hubert Bocken<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten: Michel Buylen<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen: Jacques Willems<br />
Aftredend bestuurders:<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen: Freddy Dumortier<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen: Marc De Mey<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten: Luc Van Hove<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen: Ludo Gelders<br />
Vertegenwoordigers:<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen: Els Van Damme<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen: Wilfried Dewachter<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten: Herman Sabbe<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen: Paul Verstraeten<br />
Aantredend <strong>voor</strong>zitter:<br />
Ludo Gelders<br />
Bestuur <strong>Academie</strong><br />
12
Nieuw Verkozen Leden<br />
ConnyAERTS<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
ConnyAerts(°1966)studeerdewiskundeaandeUAntwerpen(1984-1988)en<br />
behaaldeeendoctoraatindesterrenkundeaandeKULeuven(1993).Nadien<br />
was ze aangesteld als postdoctoraal onderzoeker <strong>van</strong> het Fonds <strong>voor</strong><br />
WetenschappelijkOnderzoekVlaanderenomvervolgenseenZAP-positieopte<br />
nemenaandeKULeuven,waarzenugewoonhoogleraaris.Tevensbekleedt<br />
zedeleerstoelAsteroseismologieaandeRadboudUniversiteitNijmegenenis<br />
zedeeltijdsdocentaandeUHasselt.<br />
Hetonderzoek<strong>van</strong>ConnyAertsenhaarteamsitueertzichinhetdomein<strong>van</strong>de<br />
stellaireastrofysicaenbedektveleaspecten,<strong>van</strong>ontwerp<strong>van</strong>experimententot<br />
en met modellering <strong>van</strong> de interne sterstructuur. Een grote nadruk ligt op de<br />
seismologie<strong>van</strong>sterren,waar<strong>voor</strong>zebekroondwerdmeteenAd<strong>van</strong>cedGrant<strong>van</strong>de<br />
EuropeanResearchCouncil(2009-2013).Eenanderaspect<strong>van</strong>hetonderzoekbetreft<br />
tijdreeksanalyse alsook gesuperviseerde classificatie <strong>voor</strong> de studie <strong>van</strong> variabele<br />
sterren,waaronderdubbelsterren.<br />
ConnyAertsislid<strong>van</strong>veleinternationaleexpertencommissies.ZeistevensBelgisch<br />
co-Investigator<strong>van</strong>deruimtemissieCoRoTenlid<strong>van</strong>hetSteeringCommittee<strong>van</strong>de<br />
NASA-missie Kepler. In 2011 bedroeg het aantal voltooide doctoraten waar<strong>van</strong> ze<br />
promotorwas17enwerdzediensthoofd<strong>van</strong>hetInstituut<strong>voor</strong>Sterrenkunde<strong>van</strong>de<br />
KULeuven.<br />
ConnyAertswerdverkozentotnieuwlid<strong>van</strong>deKlasse<strong>van</strong>deNatuurwetenschappen.<br />
RoelBAETS<br />
RoelBaets(°1957)isgewoonhoogleraaraandeFaculteit<br />
IngenieurswetenschappenenArchitectuur<strong>van</strong>deUGent.<br />
HijisverbondenaandePhotonicsResearchGroup<strong>van</strong>de<br />
Vakgroep Informatietechnologie. Sinds 2010 leidt hij het<br />
multidisciplinaire onderzoeksplatform Center for NanoandBiophotonics(NB-Photonics)datonderzoeksgroepen<br />
<strong>van</strong>vierverschillendefaculteiten<strong>van</strong>deUGentomvat.Hij<br />
istevensdeeltijdsverbondenaanIMEC.<br />
Het onderzoek <strong>van</strong> Roel Baets handelt over geïntegreerde fotonica. In dit domein<br />
worden complexe optische en opto-elektronische functies geïntegreerd in compacte<br />
13
chips, waarbij <strong>voor</strong>tgebouwd wordt op technologieën en materialen uit de microelektronica.<br />
Meer specifiek gaat de aandacht naar fotonische geïntegreerde<br />
schakelingen die een combinatie <strong>van</strong> microlasers en -detectoren, golflengte- en<br />
polarisatieselectieve componenten, sensoren, lichtmodulatoren en -schakelaars<br />
bevatten. Hierbij wordt gewerkt op het raakvlak tussen fundamenteel onderzoek op<br />
gebied<strong>van</strong>deinteractietussenlichtenmaterieeninnovatiegerichtonderzoekineen<br />
brede waaier <strong>van</strong> toepassingsgebieden gaande <strong>van</strong> informatietechnologie tot<br />
biotechnologie.<br />
Op onderwijsvlak is Roel Baets mede-oprichter geweest <strong>van</strong> de interuniversitaire<br />
UGent-VUB Master in de Ingenieurswetenschappen: Fotonica en <strong>van</strong> het<br />
internationalestudieprogrammaErasmusMundusMScinPhotonics.<br />
RoelBaetsishouder<strong>van</strong>eenMethusalem-granten<strong>van</strong>eenERCad<strong>van</strong>cedgrant.Hij<br />
isFellow<strong>van</strong>deIEEE.<br />
RoelBaetswerdverkozentotnieuwlid<strong>van</strong>deKlasse<strong>van</strong>deNatuurwetenschappen.<br />
AnnemieBOGAERTS<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Annemie Bogaerts (°1971) studeerde chemie aan de UAntwerpen, en is<br />
afgestudeerd als licentiaat chemie (1993) met grootste onderscheiding en<br />
felicitaties<strong>van</strong>dejury.Haardoctoraatbehaaldezenaamper3jaartijd(1996)<br />
ook met grootste onderscheiding en felicitaties <strong>van</strong> de jury, met als titel<br />
“Mathematical modeling of a direct current glow discharge in argo”, en onder<br />
promotorschap<strong>van</strong>Prof.Dr.RenaatGijbels.NahaarFWO-aspirantenmandaat<br />
werdzeFWOpostdoctoraalonderzoekeraandeUAntwerpen,enbouwdeze<br />
eeneigenonderzoeksgroepuit,gebaseerdophaareigendoctoraatsonderwerp.<br />
In2003werdzebenoemdtotdocentfysicochemieaandeUAntwerpen.In2008<br />
werdzebevorderdtothoofddocent,enmetingang<strong>van</strong>1januari2012zalzetot<br />
hoogleraar worden bevorderd. Ze leidt momenteel een onderzoeksgroep,<br />
genaamd PLASMANT, die bestaat uit zes postdocs, tien doctoraatsstudenten, vijf<br />
masterthesis-studentenenééntechnischmedewerker.<br />
Haar onderzoek situeert zich in het bestuderen <strong>van</strong> plasma’s, plasma-vaste stof<br />
interactiesenlaser-vastestofinteracties,vianumeriekesimulaties.Eenplasmaiseen<br />
geïoniseerd gas, dat bestaat uit neutrale atomen en moleculen, alsook ionen,<br />
elektronen,geëxciteerdedeeltjes,radicalenenfotonen.Aldezedeeltjesreagerenmet<br />
elkaar, en dit vormt de basis <strong>van</strong> de vele toepassingen <strong>van</strong> plasma’s, nl. in<br />
materiaaltechnologie (<strong>voor</strong> coating-depositie) en nanotechnologie, in de microelektronica<br />
(<strong>voor</strong> het maken <strong>van</strong> geïntegreerde schakelingen), als lampen, lasers,<br />
plasma-TV’s,indeanalytischechemie,enmeerrecentook<strong>voor</strong>milieutoepassingen<br />
(bv.<strong>voor</strong>luchtzuiveringofdeomzetting<strong>van</strong>broeikasgassennaarnuttigechemicaliën<br />
<strong>voor</strong> de chemische industrie, via plasma-katalyse) en in de geneeskunde (bv. <strong>voor</strong><br />
sterilisatie,wondbehandeling,huidkanker,...).Omdezetoepassingenteverbeterenis<br />
14
eengoedinzichtvereistindeplasmaprocessenenookindeinteractietussenplasma<br />
envastestof.DitinzichtprobeertProf.Bogaertsenhaaronderzoeksteamteverkrijgen<br />
viahetopstellen<strong>van</strong>computermodellen.<br />
AnnemieBogaertsistevenseditor<strong>van</strong>hettijdschrift“SpectrochimicaActaPartB”en<br />
zeteltindeeditorialboard<strong>van</strong>enkeleanderetijdschriften,alsookinhetinternationaal<br />
wetenschappelijkcomité<strong>van</strong>veleconferenties.<br />
Annemie Bogaerts werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de<br />
Natuurwetenschappen.<br />
LucBONTE<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Na het behalen <strong>van</strong> een diploma Burgerlijk Ingenieur<br />
richtingzwakstroomisLucBontezijnloopbaangestartals<br />
assistent bij het Laboratorium <strong>voor</strong> Natuurkunde aan de<br />
UGent,onderleiding<strong>van</strong>Prof.Mortier.Hierheefthijzich<br />
toegelegdophetonderzoek<strong>van</strong>cataforese(scheiding<strong>van</strong><br />
een binair gasmengsel), een deelgebied binnen de<br />
plasmafysica.Opheteinde<strong>van</strong>dejaren’70kreeghijde<br />
gelegenheid om in het laboratorium <strong>voor</strong> Elektronica en<br />
Meettechniek onder de leiding <strong>van</strong> Prof. Vanwormhoudt<br />
onderzoekteverrichtenopdepraktischetoepassing<strong>van</strong><br />
netgekoppelde fotovoltaïsche zonnepanelen. In 1983<br />
behaalde hij zijn doctoraat met een werk over netgekoppelde fotovoltaïsche<br />
toepassingenmetbehulp<strong>van</strong>schakelendeDC-ACinvertoren(promotorDr.Baert).<br />
In1984ishij<strong>voor</strong>deindustriegaanwerken,eersteenkorteperiodebijhetbedrijfADB<br />
envervolgensbijhetstaalbedrijfSidmardattoennogtotdeArbedgroepbehoorde.<br />
DaarwashijtewerkgesteldindeafdelingHoogovensensinterfabrieken,aan<strong>van</strong>kelijk<br />
alsproces-ingenieuromuiteindelijkin1996benoemdtewordentotafdelingshoofd<strong>van</strong><br />
dezelfde afdeling. In 2004 werd hij aangesteld als technisch directeur <strong>van</strong> Arcelor<br />
Atlantique (verantwoordelijk <strong>voor</strong> de investeringen <strong>van</strong> de sites <strong>van</strong> Dunkerque,<br />
Mardyck,DesvresenMontataireinFrankrijk).VervolgenswerdhijbenoemdtotCEO<br />
<strong>van</strong>Gentencountryverantwoordelijke<strong>voor</strong>Vlaanderen.<br />
In 2008 werd hij aangesteld tot president <strong>van</strong> ArcelorMittal South-Afrika,<br />
verantwoordelijk <strong>voor</strong> de verschillende fabrieken in dit land, met als doel de<br />
bedrijfszekerheid <strong>van</strong> het productie-apparaat te verbeteren, de nodige milieuinvesteringenopgangtetrekken,depersoneelsproblematiek(hogeturn-over)aante<br />
pakkeneneenambitieusinvesteringsplan<strong>voor</strong>tebereiden.Sinds2010ishijterugin<br />
Europa, als verantwoordelijke <strong>voor</strong> Operation Excellence (ArcelorMittal worldwide).<br />
ZijnhuidigevestigingbevindtzichinhethoofdkwartierteLuxemburg.<br />
15
Naastzijnprofessioneleactiviteitenishijook<strong>voor</strong>zitter<strong>van</strong>CFP(CorporateFunding<br />
Programme). Dit is een organisatie die zich tot doel stelt de communicatie tussen<br />
NGO’senbedrijventeverbeterenenmeerwelvaartindederdewereldtecreërendoor<br />
hetontwikkelen<strong>van</strong>economischeactiviteiten.<br />
Luc Bonte werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Technische<br />
Wetenschappen.<br />
JeanBOURGEOIS<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
JeanBourgeois(°1955)werd,namiddelbaaronderwijsinKomen-Waasten,aan<br />
deUGentopgeleidalsarcheoloog(promotorenSigfriedJ.DeLaetenJacques<br />
A.E.Nenquin),metalszwaartepuntdestudie<strong>van</strong>demetaaltijden(brons-en<br />
ijzertijd).<br />
Zijn wetenschappelijk onderzoek heeft zich altijd toegespitst op een centrale<br />
chronologischefase,metnamedemetaaltijden(grossomododelaatstetwee<br />
millennia <strong>voor</strong> onze jaartelling), in twee grote regio’s (West-Europa en meer<br />
specifiekVlaanderenenerzijdsenSiberiëanderzijds).Indelaatste15jaarishet<br />
accent meer en meer gelegd op de landschappelijke analyse, via enerzijds<br />
luchtfotografieenanderzijdsarcheologischekarteringenofsurveysenspatiale<br />
analyses.<br />
HetonderzoeknaardemetaaltijdeninVlaanderenwordtgedragendoorderesultaten<br />
<strong>van</strong> de intense luchtfotografische prospecties die jaarlijks over Vlaanderen worden<br />
georganiseerd en met name een dens bronstijdlandschap hebben bloot gelegd.<br />
Hoewel de mogelijkheid tot opgravingen nog <strong>voor</strong> ogen wordt gehouden, ligt het<br />
toekomstig onderzoek <strong>voor</strong>al in de landschappelijke uitwerking <strong>van</strong> de bronstijdgrafheuvelsdieverspreidliggeninOost-enWest-Vlaanderen.<br />
Talrijkeopgravingen<strong>van</strong>grafheuvelsenanderefunerairemonumenten,maarook<strong>van</strong><br />
nederzettingenstaanopzijnactief.Ditterreinonderzoekwerdgekoppeldaangrondige<br />
landschappelijkestudies(o.a.palynologie)endateringenmetkoolstof.<br />
In de loop <strong>van</strong> de jaren ’90 is zijn onderzoek zich ook gaan focussen op hetAltaigebergte,waarhijzich<strong>voor</strong>alophetvlak<strong>van</strong>dearcheologischekarteringen<strong>van</strong>delandschapsstudiegeconcentreerdheeft.InmeerdantienveldcampagnesinhetAltaigebergte(RuslandenKazachstan)werdenduizendenmonumenteninkaartgebracht,<br />
met gebruik <strong>van</strong> satellietbeelden en remote-sensing technieken. Hiermee is een<br />
grondigestudie<strong>van</strong>deperceptie<strong>van</strong>hetlandschapdoordenomadendieditgebied<br />
indemetaaltijdenbewoondenmogelijkgemaakt.<br />
Jean Bourgeois dirigeert de groep die zich sedert meer dan twee decennia met<br />
systematischearcheologischeluchtfotografischeprospectiesinlaat;dezeprospecties<br />
hebbeneenrijkarcheologischlandschapaanhetlichtgebracht.InhetAltai-gebergte<br />
is <strong>voor</strong>al gewerkt met satellietbeelden, al werden ook daar (beperkte)<br />
luchtfotografischeprospectiesuitgevoerd.<br />
16
Jean Bourgeois werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de<br />
Menswetenschappen.<br />
AnnBUYSSE<br />
Ann Buysse (°1968) is als hoogleraar klinische<br />
psychologie verbonden aan de vakgroep Experimenteel-<br />
Klinische en Gezondheidspsychologie <strong>van</strong> de UGent,<br />
Faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen.<br />
Zestarttehaarcarrièrealswetenschappelijkmedewerker<br />
en was achtereenvolgens aspirant en postdoctoraal<br />
onderzoeker bij het Fonds <strong>voor</strong> Wetenschappelijk<br />
Onderzoek Vlaanderen. In 1997 behaalde ze haar<br />
doctoraat in de Psychologische Wetenschappen aan de<br />
UGent. In 1999 werd ze aan diezelfde universiteit tot<br />
docentbenoemdenin2008bevorderdtothoogleraar.<br />
AnnBuysseishoofd<strong>van</strong>dead-hoconderzoeksgroepRelatie-enGezinsstudies.Ze<br />
bestudeert er interpersoonlijke processen zoals empathie, invloed, communicatie,<br />
conflict,emotie,hechtingensocialesteuninpartnerrelatiesenouder-kindrelaties.Ze<br />
istotopheden(co-)promotor<strong>van</strong>10afgelegdeen12lopendedoctoratenenauteur<br />
<strong>van</strong>een60-talinternationale,ge-peer-reviewdeartikels.Recenteenlopendeprojecten<br />
omvatten onder meer een grootschalige studie naar de seksuele gezondheid in<br />
Vlaanderen (Strategisch Basis Onderzoek, IWT), een longitudinale studie <strong>van</strong> de<br />
interpersoonlijkeprocesseningezinnennascheiding(StrategischBasisOnderzoek,<br />
IWT)eneenonderzoeknaardebetekenis<strong>van</strong>sociaalenbiologischouderschap<strong>voor</strong><br />
allebetrokkenen(GeconcerteerdeOnderzoeksActie,UGent).<br />
Ann Buysse doceert Relatie- en Gezinsstudies en Relatie- en Gezinstherapie in de<br />
bachelor-endemasteropleidingpsychologie.Zeisookmede-inrichterendocentinde<br />
PermanenteVormingenRelatie-enGezinstherapieenBemiddeling.<br />
AnnBuyssewerdverkozentotnieuwlid<strong>van</strong>deKlasse<strong>van</strong>deMenswetenschappen.<br />
ThomasCOOMANSDEBRACHÈNE<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Thomas Coomans de Brachène (° 1962), doctor in de kunstwetenschappen en<br />
archeologie,ishoofddocentaandeKULeuven,departementArchitectuur,stedenbouw<br />
en ruimtelijke ordening, waar hij de vakken architectuurgeschiedenis <strong>van</strong> de<br />
negentiendeeeuwalsooktheorieengeschiedenis<strong>van</strong>demonumentenzorgdoceert.<br />
HijisookverbondenaanhetRaymondLemaireInternationalCentreforConservation,<br />
KU Leuven, en het KADOC (Documentatie- en Onderzoekscentrum <strong>voor</strong> Religie,<br />
CultuurenSamenleving).<br />
17
InzijnwetenschappelijkwerkontwikkeltThomasCoomans,ronddethematiek<br />
religieuze architectuur, een oorspronkelijke en internationaal gewaardeerde<br />
combinatie <strong>van</strong> invalshoeken en methodes <strong>van</strong> de architectuurgeschiedenis,<br />
bouwhistorie en monumentenzorg. Hij publiceert over middeleeuwse kerken,<br />
ordenbouwkunst en begijnhoven in de Lage Landen, historiografie <strong>van</strong><br />
architectuurgeschiedenis in <strong>België</strong>, receptie en restauratie <strong>van</strong> middeleeuwse<br />
architectuurindenegentiendeeeuw,internationaleverspreiding<strong>van</strong>neogotiek,<br />
alsookherbestemming<strong>van</strong>kerkgebouwen.Zijnbibliografietelt13boekenals<br />
auteur of editor, en een honderdtal artikels, hoofdstukken in boeken en<br />
handelingen<strong>van</strong>colloquia.Hijisdirecteur<strong>van</strong>dereeks“Architecturamediiaevi”<br />
bijBrepolsenredactielid<strong>van</strong>verscheideneinternationaletijdschrifteno.m.het<br />
“Bulletinmonumental”(Sociétéfrançaised’Archéologie),het“BelgischTijdschrift<strong>voor</strong><br />
OudheidkundeenKunstgeschiedenis”(<strong>Koninklijke</strong><strong>Academie</strong><strong>voor</strong>Oudheidkunde<strong>van</strong><br />
<strong>België</strong>),en“Perspective”(InstitutNationald’Histoiredel’Art).<br />
Zijn ongebruikelijke academische cursus – <strong>van</strong> de UCL naar de KU Leuven via de<br />
ULeiden en de VUB – evenals zijn internationale onderzoeksamenwerkingen in<br />
Nederland(NIAS),Frankrijk,Duitsland,Canada,ensindskortChina,getuigen<strong>van</strong>zijn<br />
kwaliteitalswetenschapperenmens.<br />
Hetonderzoek<strong>van</strong>Coomansisniettescheiden<strong>van</strong>zijnmaatschappelijkengagement<br />
<strong>voor</strong>hetbehoudenherbestemming<strong>van</strong>kerkgebouwen,o.m.alslid<strong>van</strong>de<strong>Koninklijke</strong><br />
Commissie <strong>voor</strong> monumenten en Landschappen <strong>van</strong> het Brussels Hoofdstedelijk<br />
Gewest,enmedestichter<strong>van</strong>hetEuropeesnetwerkFutureforReligiousHeritage.<br />
Tenslotte is Coomans ook fotograaf; hij publiceerde in 2001 het kunstboek<br />
“Stimulerendeambiguïteit.Ogen-blikkenopdeziel<strong>van</strong>Holland”.<br />
Thomas Coomans de Brachène werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de<br />
Kunsten.<br />
CarlDEKEYZER<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Na zijn studies Fotografie en Cinema aan de <strong>Koninklijke</strong><br />
<strong>Academie</strong><strong>voor</strong>SchoneKunsten<strong>van</strong>GentbegonCarlDe<br />
Keyzer(°1958)zijncarrièrealsfreelancefotograafenals<br />
docent fotografie aan de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong><br />
SchoneKunstenteGent.Indiezelfdeperiodebrachtzijn<br />
uitgesproken interesse <strong>voor</strong> het werk <strong>van</strong> andere<br />
fotografen hem tot de mede-oprichting <strong>van</strong> de ‘XYZ-<br />
Photography’, een fotogalerie waar hijzelf als co-director<br />
(1982-1989)fungeerde.In1995washijtevensgastdocent<br />
aan het HISK te Antwerpen en aan L’école des Arts<br />
Décoratifs(Sorbonne)teParijs.Hijislid<strong>van</strong>hetMAGNUMPhotoAgencyenwaser<br />
vice-<strong>voor</strong>zitterin2003en2004.Sedert2009ishijopnieuwverbondenaanhetKASK<br />
teGentalsdocent.<br />
18
Zijnbekendheidinbinnen-enbuitenlandisgrootenblijktuitdetalrijkeindividueleen<br />
groepstentoonstellingendiehemoveralinEuropabrachtenenzelfstotverdaarbuiten.<br />
Met indrukwekkende publicaties over Indië, Rusland en Amerika geniet hij<br />
internationalebelangstelling.HijwonondermeerdeGrotePrijs<strong>van</strong>deTriënnale<strong>van</strong><br />
Freiburg (1988), de Louis Paul Boon prijs (1990), de Eugène Smith Award (USA,<br />
1990),deKodakAward(1992),deFujiPressAward(2002)endePhotobookofthe<br />
YearAward(Duitsland,2010),etc.<br />
CarlDeKeyzerwerdverkozentotnieuwlid<strong>van</strong>deKlasse<strong>van</strong>deKunsten.<br />
MartineDEMAZIÈRE<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Martine De Mazière (°1960) studeerde Natuurkunde aan de UAntwerpen en<br />
behaalde haar doctoraat in de wetenschappen, groep natuurkunde, aan<br />
diezelfde universiteit in mei 1986, met een proefschrift in de vastestoffysica,<br />
o.l.v. Prof. Schoemaker. Ze deed postdoctoraal onderzoek aan het<br />
Natuurkundig Laboratorium <strong>van</strong> de Universiteit <strong>van</strong> Amsterdam als<br />
<strong>Academie</strong>onderzoeker <strong>van</strong> de <strong>Koninklijke</strong> Nederlandse <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong><br />
Wetenschappen(KNAW),indegroep<strong>van</strong>Prof.AdLagendijk,toteind1988.<br />
ToenwerdzestatutairwetenschappelijkmedewerkeraanhetBelgischInstituut<br />
<strong>voor</strong>RuimteAëronomie,eenFederaleWetenschappelijkeInstellinggelegenin<br />
Ukkel.Indiehoedanigheidspecialiseerdezezichinoptischespectrometrische<br />
teledetectiemethodes <strong>voor</strong> de studie <strong>van</strong> de samenstelling <strong>van</strong> de atmosfeer, zowel<br />
met grondwaarnemingen als met observaties aan boord <strong>van</strong> satellieten. Ze is<br />
vertrouwdmetalleaspecten<strong>van</strong>hetexperimenteelonderzoekinditdomein,gaande<br />
<strong>van</strong>deinstrumenten,totdeautomatisatie<strong>van</strong>hetexperiment,dedataverwerking,de<br />
geofysische interpretaties, de validatie <strong>van</strong> de gegevens en hun archivering. In het<br />
Instituut bouwde ze een team uit <strong>van</strong> een 10-tal wetenschappelijke medewerkers.<br />
MartineDeMazièreheeftookeeninternationalereputatieopgebouwd.<br />
Zeisindeloop<strong>van</strong>haarcarrièrebetrokkengeweestalsonderzoekerofcoördinatorbij<br />
eengrootaantalnationaleeninternationaleonderzoeksprojectenmetbetrekkingtotde<br />
aardatmosfeer,gefinancierddoorhetBelgischWetenschapsbeleid,deEuropeseUnie<br />
of door het Europees Ruimtevaartagentschap ESA. In het Belgisch Instituut <strong>voor</strong><br />
Ruimte Aëronomie groeide ze door tot departementshoofd <strong>van</strong> de divisie<br />
‘Samenstelling <strong>van</strong> deAtmosfeer’, en werd ze op 1 juni ll. benoemd totAlgemeen<br />
Directeuradinterim<strong>van</strong>diezelfdeinstelling.<br />
Martine De Mazière werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen.<br />
19
GodelieveGHEYSEN<br />
GodelieveGheysen(°1959)isgewoonhoogleraaraande<br />
UGent. Ze is directeur <strong>van</strong> het Instituut<br />
Plantenbiotechnologie <strong>voor</strong> Ontwikkelingslanden (IPBO)<br />
en tevens <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de Vakgroep Moleculaire<br />
Biotechnologie aan de Faculteit <strong>van</strong> de Bioingenieurswetenschappen.Zijisbiologe<strong>van</strong>opleidingen<br />
haardoctoraathandeldeoverhetmechanisme<strong>van</strong>DNA<br />
overdracht <strong>van</strong>Agrobacterium tumefaciens naar planten.<br />
Haar huidig onderzoek is toegespitst op de moleculaire<br />
analyse <strong>van</strong> de interacties tussen planten en parasitaire<br />
nematoden. Deze nematoden slagen er dankzij de<br />
secretie<strong>van</strong>eiwitteninomdeplantenafweerteinhiberenencellenindeplantenwortel<br />
omtevormentotgigantischevoedingscellen.Tevensiszijbetrokkenbijverschillende<br />
onderzoeks-projectenmettoepassingen<strong>van</strong>biotechnologie<strong>voor</strong>deverbetering<strong>van</strong><br />
planten of <strong>voor</strong> analyse <strong>van</strong> genetische diversiteit <strong>van</strong> natuurlijke populaties. Zij is<br />
coördinator <strong>van</strong> een Belgische veldproef (2011-2012) met genetisch gewijzigde<br />
aardappelen resistent tegen Phytophthora infestans. Haar interesse ligt ook in het<br />
meehelpenaandecapaciteitsopbouw<strong>van</strong>ontwikkelingslanden<strong>voor</strong>hetgebruik<strong>van</strong><br />
planten-biotechnologiezoalsineenprojectopzoeteaardappelinAfrika.<br />
Godelieve Gheysen werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen.<br />
JoepKONINGS<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
JoepKoningsbehaaldezijndoctoraatindeeconomieaandeLondonSchoolof<br />
Economicsin1994,waarhijstudentwas<strong>van</strong>deNobelprijswinnaar2010Chris<br />
Pissarides.Koningsismomenteelgewoonhoogleraarindeeconomieaande<br />
KU Leuven. Hij is lid <strong>van</strong> het Centre for Economic Policy Research (CEPR,<br />
London)enhadaanstellingenaanhetInternationalMonetaryFund,Darthmouth<br />
College,deUniversityofMichiganAnnArborendeFederalReserveBankof<br />
NewYork.<br />
Tussennovember2008enmaart2010washijadviseur<strong>van</strong>deJ.M. Barroso<br />
aan het Bureau of European Policy Advisers, bij de Europese Commissie.<br />
Koningswasookdecaan<strong>van</strong>defaculteitEconomieenBedrijfswetenschappen<br />
<strong>van</strong>deKULeuven,<strong>van</strong>september2005totdecember2008.<br />
In zijn wetenschappelijk werk onderzoekt Konings de impact <strong>van</strong> globalisatie op<br />
bedrijfsprestatiesenopdedynamiek<strong>van</strong>dearbeidsmarkt.Indezecontextheefthij<br />
boeken geschreven over de toetreding <strong>van</strong> Turkije tot de Europese Unie, de<br />
economischeimpact<strong>van</strong>deuitbreiding<strong>van</strong>deEuropeseUnieendehervorming<strong>van</strong><br />
dearbeidsmarktin<strong>België</strong>.Verderheefthijmeerdan60publicatiesopzijnnaamin<br />
20
<strong>voor</strong>aanstaande academische tijdschriften, zoals de “American Economic Review”,<br />
“TheReviewofEconomicsandStatistics”,“TheJournalofInternationalEconomics”en<br />
de “Economic Journal”. Konings deed ook dienst als adviseur <strong>voor</strong> verschillende<br />
ministers,bedrijvenenwerkgeversorganisaties,zoalsonderandereCitibank,KBC,het<br />
WorldDiamondCenterenhetVBO.<br />
JoepKoningswerdverkozentotnieuwlid<strong>van</strong>deKlasse<strong>van</strong>deMenswetenschappen.<br />
MathijsLAMBERIGTS<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Mathijs Lamberigts (°1955) is licentiaat in de Klassieke<br />
FilologieendoctorindeGodgeleerdheid.Sinds1997ishij<br />
gewoon hoogleraar aan de Faculteit Theologie en<br />
Religiewetenschappen<strong>van</strong>deKULeuven.<br />
Het onderzoek <strong>van</strong> Lamberigts concentreert zich in de<br />
eerste plaats op de controverse tussen de Afrikaanse<br />
bisschopentheoloogAugustinus<strong>van</strong>Hippo(354-430)en<br />
dePelagianen.Indezecontroverse,diezichhoofdzakelijk<br />
afspeeldetussen412en430,ginghetomdeverhouding<br />
tussenmenselijkevrijheidengoddelijke<strong>voor</strong>bestemming<br />
(genade; predestinatie). Augustinus legde tijdens het<br />
dispuutmeerenmeerdenadrukopdeprioriteit<strong>van</strong>degenadetenoverstaan<strong>van</strong>de<br />
vrijewilenditomwille<strong>van</strong>degevolgen<strong>van</strong>dezondevalendehiermeeverbonden<br />
menselijke zondigheid. De Pelagiaanse beweging <strong>van</strong> haar kant benadrukte de<br />
goedheid <strong>van</strong> de menselijke natuur en haar mogelijkheden om op ethisch vlak<br />
tegemoet te komen aan de eisen <strong>van</strong> de Schrift. Ondanks het feit datAugustinus’<br />
nadrukopdegekwetstheidenonmacht<strong>van</strong>demenssindsdezondevaleenbreuk<br />
betekende met de traditie, toch bleef zijn visie <strong>voor</strong> eeuwen bepalend en zou ze<br />
grondigdeWestersecultuurgeschiedenisbeïnvloeden.ZowasAugustinus’denkende<br />
inspiratiebron<strong>voor</strong>hervormersuitdezestiendeeeuwalsMaartenLuther,Johannes<br />
CalvijnenHuldrychZwingliénkatholieketheologenuitdezestiendeenzeventiende<br />
eeuw zoals o.a. de Leuvense theologen Baius (cf. baianisme) en Jansenius (cf.<br />
jansenisme).<br />
De receptie <strong>van</strong> Augustinus in de Leuvense theologische faculteit en het verzet<br />
ertegen o.a. bij humanistische (en dus eerder Pelagiaans geïnspireerde) theologen<br />
vormtdetweedelijninzijnonderzoek.<br />
Eenderdelijnconcentreertzichopdegeschiedenisendereceptie<strong>van</strong>VaticanumII<br />
(1962-1965).VaticanumIIwordtbeschouwdalsdebelangrijkstegebeurtenisbinnen<br />
deRooms-katholiekeKerkinde20steeeuw.Ditconcilieprobeerdeonderinspiratie<br />
<strong>van</strong> Paus Johannes XXIII (1958-1963) via een proces <strong>van</strong> vernieuwing<br />
(aggiornamento)deRooms-katholiekeKerkbijdetijdtebrengen.Bijzondereaandacht<br />
wordtbesteedaandebelangrijkerol<strong>van</strong>deBelgischebisschoppenentheologeninde<br />
werkzaamheden<strong>van</strong>eenconciliedatookkangelezenwordenalseenrehabilitatie<strong>van</strong><br />
theologen die in periode er<strong>voor</strong> verdacht werden, op de Index terecht kwamen of<br />
21
tijdelijkhunleerstoelverloren.MenkaninditverbanddenkenaanfigurenalsCongar,<br />
Chenu,DeLubac,DaniélouenK.Rahner.<br />
Mathijs Lamberigts werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de<br />
Menswetenschappen.<br />
JohanMARTENS<br />
Johan Martens (°1958) is bedreven in de synthese en de toepassing <strong>van</strong><br />
materialenmetporiënwaar<strong>van</strong>dediametervarieert<strong>van</strong>enkeletienden<strong>van</strong>een<br />
nanometer tot een tiental nanometers. Zeolieten zijn een typisch <strong>voor</strong>beeld.<br />
Vaste katalysatoren toegepast in duurzame chemische processen zijn<br />
doorgaans nanoporeus, net als de adsorbenten die worden ingezet <strong>voor</strong> de<br />
zuivering <strong>van</strong> gassen of vloeistoffen en <strong>voor</strong> moleculaire scheiding.<br />
Gecontroleerdevrijgave<strong>van</strong>medicijnmoleculeniseenrecentetoepassing.<br />
Johan Martens probeert de moleculaire en supramoleculaire vormingsprocessen<strong>van</strong>nanoporeuzestoffentebegrijpenenditinzichttegebruikenom<br />
nieuwe materialen te ontwerpen. Uniek in zijn werk is de modelgebaseerde<br />
opbouw<strong>van</strong>eenkatalysator<strong>van</strong>afeengeoptimaliseerdeindividueleactieveplaatsop<br />
een nanodeeltje dat dan vermenigvuldigd wordt en gestapeld wordt in de ruimte<br />
volgens geoptimaliseerde patronen. Zo heeft hij katalysatoren ontworpen <strong>voor</strong> de<br />
isomerisatieenhetkraken<strong>van</strong>langealkanenendeoligomerisatie<strong>van</strong>alkenen,twee<br />
belangrijke petrochemische processen. Wetenschappelijke doorbraken werden<br />
gerealiseerd in de milieutechnologie met de ontwikkeling <strong>van</strong> NOx-adsorbenten en<br />
katalysatoren <strong>voor</strong> vernietiging <strong>van</strong> NOx, roetdeeltjes en vluchtige organische<br />
verbindingen.Artificiëlefotosyntheseiseenbelangrijkonderzoeksonderwerp.<br />
Conceptenuitdekatalyseheefthijmetsuccesgeïntroduceerdindewereld<strong>van</strong>de<br />
farmaceutische formulering. Nanoporeuze materialen verbeteren de biologische<br />
beschikbaarheid <strong>van</strong> slecht oplosbare geneesmiddelen en lenen zich <strong>voor</strong> een<br />
gecontroleerde vrijgave <strong>van</strong> moleculen <strong>van</strong>uit deklagen en reservoirsystemen.<br />
Valorisatie <strong>van</strong> intellectuele eigendom door samenwerking met bedrijven, via<br />
octrooiaanvragenenhetoprichten<strong>van</strong>spin-offbedrijveniseenbelangrijkaspect<strong>van</strong><br />
zijnwerk.<br />
Johan Martens werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de<br />
Natuurwetenschappen.<br />
FrançoisPEETERS<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
FrançoisPeeters(°1955)isgewoonhoogleraaraanhetDepartementFysica<strong>van</strong>de<br />
UAntwerpenenvisitingprofessoraandeUniversidadeFederaldoCearáteFortaleza,<br />
Brazilië. Hij behaalde zijn kandidatuur natuurkunde aan het Limburgs Universitair<br />
22
Centrum(1975)eneenlicentiaatindenatuurkundeaande<br />
KU Leuven (1977). Zijn doctoraat in de wetenschappen<br />
behaalde hij in 1982 aan de UAntwerpen en vervolgens<br />
behaaldehijin1987hetdiploma<strong>van</strong>geaggregeerde<strong>voor</strong><br />
hethogeronderwijs.Hijdoorliepdeverschillenderangen<br />
bijhetFonds<strong>voor</strong>WetenschappelijkOnderzoek:aspirant<br />
(1978-1982), aangesteld navorser (1983-1988), bevoegd<br />
verklaardnavorser(1988-1992),onderzoeksleider(1992-<br />
1996) en onderzoeksdirecteur (1996-2000). Hij verrichte<br />
postdoctoraalonderzoekbijBellLaboratories(MurrayHill,<br />
NJ)enBellCommunicationsResearch(RedBank,NJ).<br />
Zijnonderzoeksitueertzichinhetgebied<strong>van</strong>detheoretischemesoscopischefysica<br />
en de nanofysica. Hij publiceert over supergeleiders, grafeen, halfgeleiders en<br />
colloïdalemengsels.Hijbegeleide35doctoratenenishoofd<strong>van</strong>deonderzoeksgroep<br />
Theorie<strong>van</strong>deGecondenseerdeMaterie.Sinds2005ishijfellow<strong>van</strong>deAmerican<br />
PhysicalSocietyenin2008werdhijverkozenalsoutstandingrefereedoordeeditors<br />
<strong>van</strong>deAPS.Hijislid<strong>van</strong>deeditorialboard<strong>van</strong>zesinternationaletijdschriften.<br />
François Peeters werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen.<br />
FilipRATHÉ<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Filip Rathé (°1966) genoot een opleiding als musicus aan het Koninklijk<br />
ConservatoriumteGentenalsmusicoloogaandeUGent.<br />
Hij doceert muziekanalyse, muziekgeschiedenis <strong>van</strong> de twintigste eeuw,<br />
posttonale compositietechnieken en hedendaagse kamermuziek aan de<br />
Hogeschool Gent (‘School of Arts’). Aan de hogeschool Antwerpen is hij<br />
medewerker<strong>van</strong>deWerkgroepHedendaagseenActueleMuziek(WHAM)en<br />
dirigeerthijhetEnsembleXXI.<br />
In1993richttehijhetSPECTRAEnsembleop.Totophedenneemthijerdetaak<br />
<strong>van</strong> artistiek leider en dirigent waar. Met dit ensemble trad hij op overal in<br />
Vlaanderen en verder o.a. ook in Nederland, Duitsland, Frankrijk, Engeland<br />
(Huddersfield Contemporary Music Festival), Italië (Biënnale Venetië, Festival<br />
Traiettorie),Denemarken,Brazilië(FestivalMusicaNova)enAustralië(SydneyWorld<br />
MusicDays2010).HijrealiseerdemethetensemblezevenCD-opnames.Alsdirigent<br />
creëerdehijmeerdan160werken,waar<strong>van</strong>meerdan130<strong>van</strong><strong>Vlaamse</strong>componisten.<br />
Zijn composities worden zowel in Vlaanderen als daarbuiten gespeeld. Zo speelde<br />
onderanderedeKremerataBalticazijnDasUtopias(2003).Verschillendeensembles<br />
creëerden zijn werk: het Nederlandse ASKO-koor (Canção de vidro, 2004), het<br />
NederlandseensembleDeVolharding(Paixarinho,2008),hetBritsevocaalensemble<br />
EXAUDI (Solamente por oír, 2011), de Duitse Neue Vocalsolisten Stuttgart (No<br />
marmoredetuabunda,2011).<br />
23
Hijwerktmomenteelaaneendoctoraalproefschriftgestiekinmuzikalecompositie(en<br />
detoepassinger<strong>van</strong>inzijneigencompositorischwerk).<br />
FilipRathéwerdverkozentotnieuwlid<strong>van</strong>deKlasse<strong>van</strong>deKunsten.<br />
HugoTHIENPONT<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
HugoThienpont(°1961)behaaldein1984aandeVUBhet<br />
diploma <strong>van</strong> Burgerlijk Werktuigkundig Elektrotechnisch<br />
Ingenieur <strong>voor</strong>keurrichting Toegepaste Natuurkunde. In<br />
1990 verkreeg hij zijn doctoraat in de Toegepaste<br />
Wetenschappen eveneens aan de VUB met de grootste<br />
onderscheidingenfelicitaties<strong>van</strong>dejury.<br />
In 1994 werd hij professor aan de Faculteit Ingenieurswetenschappen<br />
<strong>van</strong> de VUB, waarna hij fotonicavakken<br />
doceerde. In 2000 werd hij onderzoeksdirecteur <strong>van</strong> de<br />
VakgroepToegepasteNatuurkundeenFotonicaenin2004<br />
werd hij verkozen tot vakgroep<strong>voor</strong>zitter. Daarnaast leidt hij het Brussels Photonics<br />
Team,eenonderzoeksgroep<strong>van</strong>een50-talvorsersdiebaanbrekendwerkverrichten<br />
inhetbrededomein<strong>van</strong>lichttechnologieoffotonica.<br />
HugoThienpontiscoördinator<strong>van</strong>verschillendeEuropeseen<strong>Vlaamse</strong>onderzoeks-,<br />
ontwikkelings-, en netwerkprojecten. Naast zijn fundamenteel en strategisch<br />
wetenschappelijkonderzoekcoördineerthijfotonica-gerelateerdeindustriëleprojecten<br />
met industrieën zoals o.a. Agfa-Gevaert, Umicore, Barco, TYCO, Punch Graphics,<br />
BestenMelexis.<br />
HugoThienpontontvingin1999deInternationalCommissionforOpticsICO-Prizeen<br />
deErnstAbbemedaille<strong>van</strong>CarlZeiss<strong>voor</strong>zijnonderzoekinopticaenfotonica.In<br />
2003 kreeg hij de wetenschappelijke onderscheiding en titel <strong>van</strong> IEEE LEOS<br />
distinguished lecturer. In 2005 ontving hij de SPIE President’s award ‘for his<br />
remarkableservicetoSPIEandtotheEuropeanphotonicsresearchcommunity,and<br />
forhisleadershipinPhotonicsEurope’.In2007vereerdenzijnJapansecollega’shem<br />
metdeinternationaleMicro-OpticsCommunityAward<strong>voor</strong>zijnonderzoeksbijdragen<br />
opgebied<strong>van</strong>micro-optica.DatzelfdejaarkreeghijdeprijsProf.RogerVanGeen<strong>voor</strong><br />
zijnwetenschappelijkeverwezenlijkingentijdenszijnonderzoekscarrièreaandeVUB.<br />
In2008behaaldehijhetprestigieuzeMethusalemstatuut<strong>van</strong>toponderzoeker<strong>van</strong>de<br />
<strong>Vlaamse</strong>overheid.In2011krijgthijdeUniversityMedalAlmaMaterBeneMerentibus<br />
<strong>van</strong>deWarsawUniversityofTechnology<strong>voor</strong>zijnonderzoekininternationalecontext<br />
metPoolsevorsers.<br />
Hugo Thienpont werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Technische<br />
Wetenschappen.<br />
24
JanVANCAMPENHOUT<br />
Jan Van Campenhout is sinds oktober 1972 verbonden aan de UGent. Zijn<br />
doctoraalonderzoekverrichtehijaanStanfordUniversity,waarhijhetdoctoraat<br />
behaaldein1978.NazijnterugkeernaardeUGentheefthijtotzeerrecenteen<br />
aantal cursussen gedoceerd over diverse onderwerpen zoals elektronica,<br />
computerarchitectuur,schakelalgebraendigitaalontwerp,alleaandefaculteit<br />
Ingenieurswetenschappen.<br />
Gedurendevelejarenheefthij,samenmetandereZAP-leden,deleidinggehad<br />
overdeonderzoekgroepParallelleInformatiesystemendieinde<strong>voor</strong>bijejaren<br />
bestonduit30tot40personenenwaarinhetonderzoekzichtoespitsteopeen<br />
aantal aspecten in het domein <strong>van</strong> de computer engineering, zoals<br />
computerarchitectuur, ingebedde systemen en biologisch geïnspireerde computersystemen.<br />
Een deel <strong>van</strong> dat onderzoek werd uitgevoerd in samenwerking met het<br />
bedrijfsleven. Zijn publicatielijst bevat meer dan 300 artikelen, conferentiebijdragen,<br />
bijdrageninboeken,patentenenandereitems.Meerdan20onderzoekersbehaalden<br />
totnutoehundoctoraatonderzijnleiding.<br />
In1996werdhij<strong>voor</strong>zitter<strong>van</strong>devakgroepElektronicaenInformatiesystemenenin<br />
2001, <strong>voor</strong> de duur <strong>van</strong> 3 jaar, onderwijsdirecteur aan de faculteit ingenieurswetenschappen,gedurendewelkeperiodehijdeingrijpendeBAMA-hervorming<strong>van</strong>de<br />
ingenieursopleidingbegeleidde.Nadienwerdhijverkozenalsvertegenwoordiger<strong>van</strong><br />
defaculteitingenieurswetenschappeninderaad<strong>van</strong>bestuur<strong>van</strong>deUGent,enzeer<br />
recentelijkookinhetbestuurscollege<strong>van</strong>dezelfdeuniversiteit.<br />
JanVanCampenhoutwerdverkozentotnieuwlid<strong>van</strong>deKlasse<strong>van</strong>deTechnische<br />
Wetenschappen.<br />
YvesVANDEPEER<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
YvesVandePeer(°1965)ishoogleraaraandeFaculteit<br />
Wetenschappen <strong>van</strong> de UGent in de Vakgroep Plantenbiotechnologie<br />
en Bio-informatica en Adjunct Professor<br />
aandeUniversityofWesternOntario,enditzowelaanhet<br />
Departement Biologie als het Departement Computerwetenschappen.<br />
Hij is tevens adjunct-directeur <strong>van</strong> het<br />
VIBDepartementPlantensysteembiologie(UGent).<br />
YvesVandePeerbehaaldezijndoctoraatin1996aande<br />
UAntwerpen. Daar ontwikkelde hij een softwarepakket<br />
<strong>voor</strong>hetreconstrueren<strong>van</strong>evolutiebomendatreedsmeer<br />
dan2000keergeciteerdwerdinwetenschappelijkepublicaties.Natweejaargewerkt<br />
te hebben als postdoctoraal onderzoeker aan het Departement Biologie <strong>van</strong> de<br />
Universiteit<strong>van</strong>KonstanzwerdYvesVandePeerprofessoraandeUGent.Sinds2008<br />
ishijhoogleraar.Deonderzoeksgroep<strong>van</strong>YvesVandePeer,diebestaatuiteen35-<br />
25
tal onderzoekers, is gespecialiseerd in bio-informatica, genoombiologie en<br />
systeembiologie.<br />
De onderzoeksgroep <strong>van</strong> Yves Van de Peer is betrokken (geweest) bij vele<br />
internationale genoom-annotatieprojecten zoals die <strong>van</strong> zandraket, populier, druif,<br />
appel, Eucalyptus, en vele anderen. Yves Van de Peer publiceerde tal <strong>van</strong><br />
breakthrough-papers rond gen- en genoomduplicatie en de evolutie <strong>van</strong><br />
plantengenomen.Indeperiode<strong>van</strong>2000totnupubliceerdehijmeerdan180artikels<br />
inpeer-reviewedwetenschappelijketijdschriften.<br />
Hijistevensauteurenco-auteur<strong>van</strong>een15-talartikelsin“Nature”,“NatureGenetics”,<br />
“NatureReviewsGenetics”en“Science”.Zijnwerkwerdtotophedenmeerdan15.800<br />
keergeciteerd,wathemeen<strong>van</strong>demeestgeciteerdeonderzoeker<strong>van</strong>deUGenten<br />
hetVIB(VlaamsInstituut<strong>voor</strong>Biotechnologie)maakt.<br />
Yves Van de Peer werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de<br />
Natuurwetenschappen.<br />
Henri-JeanVELGE<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Henri-JeanVelge(°1956)heeftzijnprofessioneelleven<strong>van</strong>delaatste25jaar<br />
doorgebrachtbijdeNVBekaert,dewereldleiderinstaaldraad.<br />
In verschillende functies en in verschillende werelddelen was hij<br />
verantwoordelijk <strong>voor</strong> de groei <strong>van</strong> het bedrijf door de propagatie <strong>van</strong> zijn<br />
leidinggevende technologieën in het domein <strong>van</strong> metaalvervorming en<br />
aanleggen <strong>van</strong> deklagen op metaaldraad. Sleutel <strong>voor</strong> succes hierbij is de<br />
harmonieuze samenwerking tussen in huis machinebouw, onderzoek op<br />
vernieuwende metaalverwerkende technologieën en hun deklagen, en de<br />
optimaleverwerking<strong>van</strong>dezetechnologieënindeoperaties.<br />
Voorbeeldenhier<strong>van</strong>zijndemarktintroductie<strong>van</strong>Bezinal(Zink-Aluminium)coatingop<br />
industriële schaal <strong>voor</strong> getrokken staalproducten, of de computergecontroleerde<br />
applicatie<strong>van</strong>corrosiebestendigelagenopstaaldraaddoorgasdrukomzodedikte<br />
variatie<strong>van</strong>delaagmaximaaltebeperken.<br />
Verder ondersteunde hij de ontwikkeling <strong>van</strong> nieuwe deklagen <strong>voor</strong> maritieme<br />
omgeving (Cu-Ni-deklaag), of de productie <strong>van</strong> FeSi-profieldraden <strong>voor</strong> energetisch<br />
zuinigeretransformatoren.<br />
Deontwikkeling<strong>van</strong>technologischnieuweproductenenprocessendiedemarktofde<br />
klantenverwachten,iseenessentiëletaak<strong>van</strong>zijnverantwoordelijkheden.Ditisenkel<br />
mogelijk door een vlotte samenwerking tussen onderzoek (binnen en buiten het<br />
bedrijf),machinebouwenoperaties(productieenverkoop).<br />
Henri-Jean Velge werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Technische<br />
Wetenschappen.<br />
26
IngridVERBAUWHEDE<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Ingrid Verbauwhede (°1961) wordt internationaal erkend<br />
<strong>voor</strong> haar onderzoek over het ontwerp en de<br />
implementatie<strong>van</strong>veiligeingebeddesystemen.<br />
ICTenelektronica,hungebruikenookhunmisbruik,zitten<br />
immers verweven in elk aspect <strong>van</strong> ons dagelijks leven.<br />
Medische, financiële, logistieke, en vele andere<br />
toepassingenvragencompacte,laagvermogenenfysisch<br />
beveiligdeimplementaties<strong>van</strong>cryptografischealgoritmen<br />
en protocols. Dit is een onderzoeksgebied met steeds<br />
nieuweuitdagingen,wantde'aanvaller'heeftdewet<strong>van</strong>Mooreaanzijnkant,terwijl<br />
de toepassingen die bescherming vragen steeds kleiner en diverser worden.<br />
Voorbeeldhier<strong>van</strong>zijnmedischeimplantaten.<br />
IngridVerbauwhedeisafgestudeerdalsburgerlijkingenieurin1984enbehaaldehet<br />
doctoraatindetoegepastewetenschappenin1991,beideaandeKULeuven.Daarna<br />
vertrokzenaarUCBerkeleymeteenNATO-postdoctoralfellowship.Vanafeind1994<br />
toteind1998heeftzeinSiliconValleygewerkt,eerstbijTCSIendaarnabijATMEL<br />
Corporation.In1998werdzegevraagdomterugtekerennaardeuniversiteitenbegon<br />
zealsassociateprofessoropUCLAinLosAngeles.In2003iszeteruggekeerdnaar<br />
deKULeuvenalshoogleraarensinds2007iszegewoonhoogleraar.<br />
Ingrid Verbauwhede verricht haar onderzoek in de onderzoeksgroep COSIC<br />
(ComputerSecurityandIndustrialCryptography)<strong>van</strong>deKULeuven.Haaronderzoek<br />
is gefinancierd door de verschillende overheden (<strong>Vlaamse</strong>, Belgische en Europese)<br />
zowel als door de industrie. Haar afgestudeerde doctoraatsstudenten hebben nu<br />
positiesaanuniversiteitenenindeindustrieoverdehelewereld,indeVS,Taiwan,<br />
Japan,Korea,Nederland,Vlaanderenen<strong>België</strong>.<br />
Ingrid Verbauwhede werd verkozen tot nieuw lid <strong>van</strong> de klasse <strong>van</strong> de Technische<br />
Wetenschappen.<br />
27
BUITENLANDSE LEDEN<br />
NieuwVerkozenLeden<br />
Elke Klasse <strong>van</strong> de<strong>Academie</strong> telt onder haar leden ook verschillende buitenlandse<br />
leden.Zijdragenbijtotdeinternationaleuitstraling<strong>van</strong>de<strong>Academie</strong>.Wanneerzijin<br />
<strong>België</strong>zijn,komendezebuitenlandseledenooknaardeKlassenvergaderingengeven<br />
er,indienmogelijk,een<strong>voor</strong>dracht.<br />
IndeKlasse<strong>van</strong>deNatuurwetenschappenwerdenditjaardrienieuwebuitenlandse<br />
ledenverkozen:<br />
– Ingrid DAUBECHIES (°1954) studeerde fysica aan de VUB en nam <strong>van</strong> 2004 tot<br />
2011 posities waar aan Princeton University. Op dit ogenblik is ze actief aan Duke<br />
University. Ze is het meest bekend <strong>voor</strong> wavelets die gebruikt worden <strong>voor</strong><br />
beeldcompressie.<br />
– Thomas EBBESEN (°1954) is op dit ogenblik directeur <strong>van</strong> het ISIS <strong>van</strong> de<br />
Université de Strasbourg. Hij heeft belangrijke bijdragen geleverd aan de<br />
massaproductie<strong>van</strong>nanokoolstofbuizenenisdeontdekker<strong>van</strong>‘Extraordinaryoptical<br />
transmission’.<br />
– Jan MARTIN (°1964) doctoreerde aan de UAntwerpen en is op dit ogenblik<br />
hoogleraar aan het Weizmann Institute of Science in Israel. Hij heeft een sterk<br />
onderzoekspalmareskatalyse,….<br />
opgebouwd in kwantumchemie, organometaalchemie,<br />
In de Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen werd dit jaar een nieuw buitenlands lid<br />
verkozen:<br />
– LiesbetHOOGHE(°1962)werdgeborenteOudenaarde,enstudeerdeaandeKUB<br />
en de KU Leuven. Later trok zijn naar de USA. Daar is zij nu verbonden aan de<br />
universiteit<strong>van</strong>NorthCarolina,waarzijDistinguishedProfessorofPoliticalSciences<br />
is.<br />
IndeKlasse<strong>van</strong>deKunstenwerdditjaareennieuwbuitenlandslidverkozen:<br />
– WillemJanNEUTELINGS(°1959)isIngenieur-Architect(TUDelft,1986)enmedeoprichter<br />
<strong>van</strong> het architectenbureau Neutelings Riedijk Architecten. Eén <strong>van</strong> zijn<br />
belangrijksterealisatiesin<strong>België</strong>ishetMASinAntwerpen.<br />
In de Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen werden dit jaar vier nieuwe<br />
buitenlandseledenverkozen:<br />
– LászlóMONOSTORI(°1953)isdirecteur<strong>van</strong>hetCenterforProductionManagement<br />
and Informatics <strong>van</strong> de Hongaarse <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen. Hij heeft<br />
internationaalgerenommeerdeexpertiseinhetmodelleren<strong>van</strong>productieprocessenen<br />
-ketens.<br />
28
NieuwVerkozenLeden<br />
– Jan RABAEY haalde zijn PhD aan de KU Leuven in 1983 en is nu o.a. gewoon<br />
hoogleraar aan Berkeley. Hij doet onderzoek naar het ontwerp <strong>van</strong> complexe<br />
geïntegreerde circuits (VLSI), signaalprocessing, (draadloze) communicatie en<br />
networking.<br />
– Wim SWELDENS (°1967) is dr. in de toegepaste wiskunde (KU Leuven) en is<br />
momenteel President <strong>van</strong> de Wireless Division <strong>van</strong> Alcatel-Lucent (US), waar hij<br />
verantwoordelijkis<strong>voor</strong>wirelesscarrierproducts.<br />
– Fred VAN HOUTEN (°1951) is <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de onderzoeksgroep ‘Design,<br />
ProductionandManagement’<strong>van</strong>deUniversiteitTwente.Zijnonderzoekrichtzichop<br />
productieprocessen,m.n.scenario-gebaseerddesign,syntheticenvironments,….<br />
29
Programma:<br />
Verwelkoming door de heer Pierre Jacobs, <strong>voor</strong>zitter<br />
Verslag door Ridder Géry <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, vast secretaris<br />
Interludium I<br />
Proclamatie <strong>van</strong> de Laureaten <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong><br />
Laureaat <strong>van</strong> de Klasse Natuurwetenschappen:<br />
mevrouw Veronique Van Speybroeck<br />
Laureaat <strong>van</strong> de Klasse Menswetenschappen:<br />
de heer Peter Van Nuffelen<br />
Laureaat <strong>van</strong> de Klasse Kunsten:<br />
mevrouw Annelies Van Parys<br />
Laureaat <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen:<br />
de heer Michaël De Volder<br />
Proclamatie <strong>van</strong> de Laureaten <strong>van</strong> de Fondsprijzen<br />
Henri Schoutedenprijs: mevrouw Lies Durnez en<br />
mevrouw Anne Laudisoit<br />
Paul Van Oyeprijs: de heer Maarten Larmuseau<br />
Erik Duvergerprijs: mevrouw Violet Soen<br />
Mgr. Jozef Coppensprijs: de heer Bruno Boute<br />
Prijs Pro Civitate: de heer Jord Hanus<br />
Uitreiking <strong>van</strong> de Prijs <strong>van</strong> de <strong>Vlaamse</strong> Wetenschappelijke Stichting aan mevrouw<br />
Anne Winter<br />
Interludium II<br />
Voordracht door de heer Axel Buyse, Algemeen Vertegenwoordiger <strong>van</strong> de <strong>Vlaamse</strong><br />
Regering bij de Europese Unie<br />
Receptie<br />
Algemene Openbare Vergadering – 10 december 2011<br />
Algemene Openbare Vergadering op 10 december 2011<br />
Muzikale opluistering:<br />
I: Els Mondelaers, mezzo-sopraan: ‘Poème’ <strong>van</strong> Annelies Van Parys<br />
II: Wibert Aerts, violist: ‘Ciaconna’ uit de 2de partita in d <strong>van</strong> J.S. Bach<br />
31
Algemene Openbare Vergadering – 10 december 2011<br />
Verslag door de heer Géry <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle,<br />
vast secretaris<br />
Dat wordt wat vervelend <strong>voor</strong> ons en hiermee riskeren wij eveneens enige credibiliteit<br />
bij jullie te verliezen. Nog <strong>voor</strong> mijn verkiezing had ik grote wijzigingen aangekondigd,<br />
ook, en misschien <strong>voor</strong>al, bij de inhoudelijke invulling <strong>van</strong> het Jaarboek. Verwijzend<br />
naar heel wat verenigingen moeten wij toch toegeven dat er vele formules <strong>van</strong><br />
Jaarboeken bestaan, en <strong>voor</strong> mij is geen enkel <strong>van</strong> die Jaarboeken echt geslaagd.<br />
Ondanks het eventueel inlassen <strong>van</strong> meer luchtige grafieken, meer foto’s, meer<br />
tekeningen, meer “cartoons”, de teksten blijven oerconservatief, boeien de lezers niet<br />
en worden snel “gerangeerd” hetzij in een brievenmand of in de winter, in een<br />
openhaard. Waarom publiceren wij dan toch nog een Jaarboek, en <strong>voor</strong> 2011 blijven<br />
we weeral bij de oude formule.<br />
Het lijkt mij belangrijk de lezer te verwittigen dat wij een Jaarboek MOETEN publiceren.<br />
Dit dictaat komt <strong>van</strong> de overheid. Uiteraard heb ik een hekel aan activiteiten en<br />
rapporteringen die opgedrongen worden, maar ik begrijp ook best dat de instantie die<br />
ons doet overleven, moet kunnen nagaan in elke mate het geld goed gespendeerd is.<br />
Onze activiteiten <strong>voor</strong> 2011 zijn in een ruimer perspectief <strong>van</strong> de hoofdbedoeling <strong>van</strong><br />
ons bestaan te zien. Precies in zo’n ruimer perspectief heeft de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong><br />
<strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten (KVAB) als één <strong>van</strong> haar<br />
belangrijkste doelstellingen het terugwinnen en herstellen <strong>van</strong> haar gezag, credibiliteit<br />
en uitstraling. Ze beoogt een duidelijke en actieve inmenging in het wereldgebeuren.<br />
Haar profiel als onafhankelijk <strong>van</strong> de klassieke zuilen in het universitair landschap,<br />
evenals onafhankelijk <strong>van</strong> enige godsdienstige, levensbeschouwelijke of wijsgerige<br />
invalshoeken of overtuigingen, is een troef waarbij precies daardoor haar inmengingen<br />
in het wereldgebeuren gerespecteerd worden. KVAB is een niet-gebonden,<br />
onafhankelijk organisatie <strong>van</strong> toponderzoekers en -kunstenaars die, met de rijpheid<br />
der jaren en hun expertise, in het maatschappelijk debat over één of andere probleem<br />
een “standpunt” kunnen formuleren.<br />
Zonder enig twijfel zijn er dit jaar een aantal succesvolle activiteiten geweest die zeker<br />
bijgedragen hebben tot de uitstraling, maar ook nog veel meer zouden kunnen<br />
bijdragen indien er een bredere financiële basis beschikbaar zou zijn: de contactfora<br />
(een “success story”), VLAC, de prijzen en VIGES. Contactfora bevorderen sterk de<br />
wetenschappelijke interacties tussen de universiteiten, en ver<strong>van</strong>gen (op een betere<br />
wijze) de vroegere FWO-contactgroepen en -onderzoeksgemeenschappen. VLAC<br />
bevordert dan eerder de internationale interacties. Het is meermaals gezegd dat het<br />
aantal fellows nu aan een kritisch aantal gekomen is; met minder is de kritische<br />
intellectuele massa niet aanwezig...<br />
32
Algemene Openbare Vergadering – 10 december 2011<br />
Het belang <strong>van</strong> ceremonies bij prijsuitreikingen mag niet onderschat worden, zowel wat<br />
de waarde <strong>van</strong> de onderzoekers/kunstenaars betreft als <strong>voor</strong> het bevorderen <strong>van</strong> de<br />
bekendmaking <strong>van</strong> KVAB. Persoonsgebonden subsidies (“prijzen”) zijn uiterst<br />
belangrijk <strong>voor</strong> het stimuleren <strong>van</strong> het <strong>Vlaamse</strong> onderzoek en kunst. Dit stimuleren kan<br />
een zeer grote impact hebben op de <strong>Vlaamse</strong> maatschappij, haar cultuur en<br />
kenniseconomie. Het <strong>voor</strong>nemen om de impact <strong>van</strong> het uitreiken <strong>van</strong> de prijzen aan<br />
excellente onderzoekers of kunstenaars te versterken, past binnen een beleid om<br />
toptalenten te koesteren op alle terreinen. Onrechtstreeks verruimt dit de uitstraling<br />
<strong>van</strong> KVAB; daarenboven, in het ceremoniële <strong>van</strong> de prijsuitreiking kan men de<br />
aanwezigen “verwennen” met een aantal artistieke creaties <strong>van</strong> leden uit de Klasse<br />
<strong>van</strong> de Kunsten. Dus, in menig opzicht is de prijsuitreiking een gedroomd platform <strong>voor</strong><br />
de uitstraling <strong>van</strong> KVAB, des te meer gezien de media-aandacht <strong>voor</strong> de ceremonie.<br />
Een uitstraling impliceert dat er iets unieks kan aangeboden worden. Feitelijk beschikt<br />
de KVAB over verscheidene troeven die de KVAB inderdaad ook uniek maken. De<br />
bestaande troeven worden echter zelf meestal niet als troeven herkend. Hier worden<br />
twee troeven beschreven: de aanwezigheid <strong>van</strong> de nieuwe Klasse en <strong>van</strong> een Klasse<br />
<strong>van</strong> de Kunsten. Dank zij de nieuwe Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen wordt<br />
het gemakkelijker om meer aandacht te geven aan valorisaties. De technische<br />
wetenschappen kunnen als een “go-between” gezien worden tussen de<br />
wetenschappen en de kunsten.<br />
Door de Klasse <strong>van</strong> de Kunsten is de KVAB ook uniek, ik ken geen ander academie<br />
die ook een Klasse <strong>van</strong> de Kunsten heeft. Opnieuw dus iets nieuws. Recentelijk is er<br />
behoorlijk wat onderzoek en interesse door wetenschappers in de analyse <strong>van</strong> de<br />
kunstcreatie, kunstproductie en kunstinterpretatie; ook omgekeerd zijn de kunstenaars<br />
erop uit samen te werken met de toponderzoekers. Veelal is de interactie heel<br />
intensief. In Brussel zijn er bij<strong>voor</strong>beeld architecten in twee Klassen: De Klasse <strong>van</strong> de<br />
Kunsten en de Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen. Deze twee soorten<br />
architecten zullen door hun interacties een echte kruisbestuiving kunnen meemaken.<br />
Zoals aan het begin <strong>van</strong> deze tekst vermeld, de hoogste prioriteit wordt in de nabije<br />
jaren de uitstraling <strong>van</strong> wetenschappen en kunsten. Dit impliceert een breder platform<br />
<strong>van</strong> deelnemers in KVAB. Eén vorm <strong>van</strong> verbreding werd de vorige jaren reeds<br />
bewerkstelligd, maar heeft nog niet het gewenste succes: het aantal consorors moet<br />
toenemen, maar die groei is niet zelfevident en verloopt duidelijk moeizamer dan<br />
verwacht. Toch moet door de respectievelijke kandidaturencommissies volgehouden<br />
worden om vrouwen verkiesbaar te maken, ondanks een te klein aanbod <strong>van</strong><br />
vrouwelijke gedoctoreerden en die aan de universiteit blijven. Ook zijn er nu vrouwen<br />
die geen lid willen worden <strong>voor</strong> zover ze door hun vrouw-zijn verkozen werden.<br />
Een tweede verbreding betreft het oprichten in de schoot <strong>van</strong> de moeder-academie<br />
<strong>van</strong> een jongeren academie, zoals dat in verscheidene landen met veel succes reeds<br />
opgericht werd.<br />
33
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
Beschouwing <strong>van</strong> de bestuurder <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de<br />
Natuurwetenschappen over de werking <strong>van</strong> de Klasse in 2011<br />
Geachte <strong>voor</strong>zitter, geachte vast secretaris,<br />
Waarde consorores en confraters,<br />
Tot in 2010 was het een jaarlijkse traditie om tijdens de eerste vergadering <strong>van</strong> het jaar<br />
te luisteren naar de beschouwingen <strong>van</strong> zowel de aftredende als de aantredende<br />
bestuurder. Het lijkt nu een tweejaarlijkse gebeurtenis te worden en of dit goed is laat<br />
ik aan uw oordeel over. Persoonlijk blijf ik er <strong>voor</strong>stander <strong>van</strong>. Voor de rest blijft deze<br />
eerste vergadering <strong>van</strong> het jaar grotendeels gewijd aan de verwelkoming <strong>van</strong> de<br />
nieuwe leden en de informele ontmoeting tijdens de receptie. De verwelkoming<br />
gebeurt nog essentieel volgens de formule die we in 2010 gestart zijn, maar de nieuwe<br />
leden krijgen iets minder tijd om hun werk <strong>voor</strong> te stellen. Dit kan niet anders gezien<br />
we vorig jaar 8 nieuwe leden hebben <strong>voor</strong>gedragen. Ik neem me dan ook <strong>voor</strong> om het<br />
zelf kort te houden.<br />
Laat me eerst even terugblikken op het jaar 2011.<br />
In januari organiseerden we de plechtige ont<strong>van</strong>gst <strong>van</strong> de nieuwe leden: het betrof<br />
consoror Schoofs en de confraters Backeljau, Hofkens, Swennen, Tavernier en Van<br />
Tendeloo. Niet iedereen hield zich aan de afspraken betreffende de duur, maar het<br />
waren wel inhoudelijk interessante <strong>voor</strong>stellingen. We kregen ook beschouwingen <strong>van</strong><br />
onze confrater Pierre Jacobs, aantredend <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de KVAB.<br />
We hebben in 2011 zes <strong>voor</strong>drachten georganiseerd:<br />
In februari sprak Steven De Feyter, scheikundige aan de KULeuven en laureaat <strong>van</strong><br />
onze Klasse in 2010, over “Moleculaire nanopatronen aan het grensvlak tussen een<br />
vloeistof en een vast substraat”.<br />
In maart 2011 sprak Geert Molenberghs, statisticus aan de UHasselt en de KULeuven<br />
en tevens lid <strong>van</strong> de KAGB, over “De rol <strong>van</strong> de statistiek bij de ontwikkeling <strong>van</strong><br />
geneesmiddelen”.<br />
In juni sprak Annick Hubin, vicedecaan <strong>van</strong> de faculteit ingenieurswetenschappen <strong>van</strong><br />
de VUB, over “Nano and Surface Science@SURF”.<br />
In september sprak Ludo Diels, onderzoeksleider bij VITO, over “Water in de transitie<br />
naar een duurzame aarde”.<br />
In oktober kregen we een lezing door Bert Maes, scheikundige aan de UAntwerpen,<br />
over de “Nobelprijzen Scheikunde 2010”.<br />
35
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
In november sprak Erick Vandamme, confrater uit de Klasse <strong>van</strong> de Technische<br />
Wetenschappen, over “Industrial Biomass and Industrial Biotechnology: an Essential<br />
Match”. Het betrof hier de <strong>voor</strong>stelling <strong>van</strong> een rapport <strong>van</strong> de KTW.<br />
Het waren boeiende <strong>voor</strong>drachten die aanleiding gaven tot interessante besprekingen.<br />
Ze voldeden, lijkt mij, aan de afspraak dat <strong>voor</strong>drachten niet te gespecialiseerd mogen<br />
zijn, maar eigenlijk moeten kunnen gevolgd worden door bachelorstudenten.<br />
Ik blijf dit een goede richtlijn vinden die we best zouden aanhouden.<br />
In april was er dan nog de gezamenlijke vergadering <strong>van</strong> de vier Klassen op<br />
uitnodiging <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen.<br />
In mei en december hielden we onze Algemene Vergaderingen, waar<strong>van</strong> de eerste<br />
plaatsvond in Halle.<br />
Op de vergadering <strong>van</strong> januari konden we rekenen op de aanwezigheid <strong>van</strong> 34 leden.<br />
Aan de andere vergaderingen <strong>van</strong> de Klasse namen maar gemiddeld iets meer dan<br />
20 leden (en ereleden) deel. Dit was, jammer genoeg, ook het geval op de vergadering<br />
<strong>van</strong> oktober, waarbij een aanwezigheid <strong>van</strong> 21 leden en ereleden net niet volstond om<br />
de selectie <strong>van</strong> de nieuwe leden te laten plaatsvinden. Dit is echt niet <strong>voor</strong> herhaling<br />
vatbaar. Er mag dus zeker vernieuwde aandacht aan dit probleem gegeven worden.<br />
Heel wat <strong>van</strong> onze leden en ereleden hebben zich wel actief gemanifesteerd in andere<br />
taken, zoals deelname aan vergaderingen <strong>van</strong> een Permanente Studiegroep, <strong>van</strong> de<br />
Kandidaturencommissie, de Laureatencommissie, de bestuursraad <strong>van</strong> een fonds of<br />
een prijs, de jury of het leescomité <strong>van</strong> een prijs, de Adviesraad <strong>van</strong> het VLAC, de<br />
Adviesraad <strong>van</strong> de contactfora, de stuurgroep <strong>van</strong> het VLAC, de Bestuurscommissie<br />
en heel wat andere activiteiten die binnen dit gebouw georganiseerd worden. Hierbij<br />
mogen we zeker niet de werkgroepen vergeten die ingeschakeld werden bij de<br />
evaluatie <strong>van</strong> de huidige beheersovereenkomst en het opstellen <strong>van</strong> de nieuwe<br />
beheersovereenkomst.<br />
Net zoals vorig jaar wil ik deze consorores en confraters <strong>van</strong> harte bedanken <strong>voor</strong> de<br />
niet te onderschatten tijd en energie die ze hierin gestopt hebben.<br />
In februari sprak confrater Bruynseraede een laudatio uit naar aanleiding <strong>van</strong> de<br />
75ste verjaardag <strong>van</strong> confrater Coussement. De Klasse heeft confrater Fiers<br />
<strong>voor</strong>gedragen <strong>voor</strong> de Japan Prize 2011 in de categorie “Healthcare and Medical<br />
Technology”. We hebben Veronique Van Speybroeck gekozen als laureaat <strong>van</strong> onze<br />
Klasse <strong>voor</strong> 2011. We hebben Ingrid Daubechies, Jan Martin en Thomas Ebbesen<br />
<strong>voor</strong>gesteld als nieuwe buitenlandse leden.<br />
Voor de Gouden Penning <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> heeft onze Klasse, in volgorde, de heren<br />
Jacques Rogge, Sigiswald Kuyken en Jan Hoet <strong>voor</strong>gesteld.<br />
Dit overzicht was misschien niet helemaal volledig en ik verontschuldig mij <strong>voor</strong><br />
eventuele belangrijke omissies.<br />
36
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
Voor het ogenblik telt onze Klasse 8 ereleden en 50 leden, waar<strong>van</strong> 28 onder de<br />
66 jaar. We mogen dus nog zeker 12 nieuwe leden kiezen. Als we er rekening mee<br />
houden dat we best zouden streven naar een constante aangroei <strong>van</strong> nieuwe leden<br />
gedurende een lange termijn, dan zullen we de huidige om<strong>van</strong>g <strong>van</strong> de aangroei snel<br />
moeten beperken.<br />
Natuurlijk blijft diversiteit belangrijk <strong>voor</strong> de <strong>Academie</strong> en <strong>voor</strong> onze Klasse: een goede<br />
spreiding over universiteiten en wetenschappelijke instellingen, een ruime variatie aan<br />
wetenschappelijke domeinen, maar ook een evenwichtige verdeling aangaande<br />
geslacht en leeftijd.<br />
Om dit proces te stroomlijnen hebben we in 2011 de PSG´n gevraagd om het proces<br />
zo actief mogelijk te begeleiden. Sommige PSG´n hebben hierbij zeer degelijk werk<br />
geleverd, waar<strong>voor</strong> mijn dank. Naast de uitstekende nieuwe leden die we geselecteerd<br />
hebben, resten nog een pool <strong>van</strong> uiterst valabele kandidaten. Dit is natuurlijk het<br />
<strong>voor</strong>deel <strong>van</strong> stelselmatige en degelijke scouting. De gehele procedure vergt heel wat<br />
energie, maar is dan ook <strong>van</strong> uitzonderlijk belang <strong>voor</strong> de toekomstige werking <strong>van</strong><br />
onze Klasse. In de loop <strong>van</strong> de discussies die we aan de procedure hebben gewijd,<br />
zijn heel wat ideeën en richtlijnen naar <strong>voor</strong> gekomen. Deze moeten nu nog verder<br />
geconcretiseerd worden. Dit kan gedeeltelijk binnen de Klasse en dient ook<br />
gedeeltelijk uitgewerkt te worden in de Bestuurscommissie <strong>van</strong> de KVAB. Het lijkt me<br />
dat de intentie daar aanwezig is om hier de nodige aandacht aan te besteden en het<br />
spreekt <strong>van</strong>zelf dat ik bereid ben hier verder aan mee te werken. Vorig jaar hebben we<br />
onszelf strikte regels opgelegd wat het gender-evenwicht betreft. Het was toen een<br />
gepaste beslissing. Of we die regels dit jaar moeten handhaven mag natuurlijk terug in<br />
discussie gesteld worden.<br />
Ooit heeft confrater C. Hirsch, tijdens zijn bestuursperiode, een ambitieuze lijst<br />
opgesteld <strong>van</strong> punten waaraan een PSG zou kunnen werken. Zoals ik ook vorig jaar<br />
gezegd heb, kan het zeker geen kwaad om deze lijst regelmatig te bekijken. Ons<br />
ledenaantal is weer gestaag aan het toenemen, wat het verdelen <strong>van</strong> de taken kan<br />
vergemakkelijken.<br />
Zoals vorig jaar beloofd, zijn we in overleg getreden met de Klasse <strong>van</strong> de Technische<br />
Wetenschappen. Op regelmatige basis onderhoudt het Bureau <strong>van</strong> onze KNW<br />
contacten met het Bureau <strong>van</strong> de KTW. Hierover heb ik al kunnen rapporteren tijdens<br />
onze vergaderingen. De problemen betreffende de benoeming <strong>van</strong> nieuwe leden zijn<br />
nog niet helemaal <strong>van</strong> de baan, maar de verstandhouding lijkt me momenteel goed. De<br />
samenwerking groeit en ik laat het aan de nieuwe bestuurder over om concrete<br />
initiatieven <strong>voor</strong> te stellen. De grens tussen onze beide Klassen is nu eenmaal niet<br />
scherp te trekken en een zekere onduidelijkheid zal blijven bestaan. Deze zou niet<br />
mogen leiden tot frictie, maar eerder tot een harmonieuze samenwerking.<br />
Aan een aantal andere punten, die ik vorig jaar in mijn nieuwjaarsbrief heb vermeld,<br />
dient nog verder gewerkt te worden. Deze betreffen <strong>voor</strong>namelijk de eventuele<br />
samenwerking met de Nationale Comités en met de bezoekers <strong>van</strong> het VLAC.<br />
37
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
En zoals vorig jaar gezegd, moeten we verder aan de buitenwereld tonen dat we een<br />
rol te vervullen hebben in het maatschappelijke debat aangaande thema´s met een<br />
wetenschappelijke inslag. Ondermeer kan dit slaan op een eventuele snelle reactie.<br />
Daar is recent in de Bestuurscommissie een procedure over afgesproken, <strong>voor</strong>tgaande<br />
op de discussies die we hierover in deze Klasse hebben gevoerd.<br />
Om te eindigen wilde ik nog een zeer welgemeende dank uitspreken aan consoror<br />
Irina Veretennicoff, onderbestuurder in de periode 2010-2011, en aan onze secretaris<br />
Thomas Vandenberghe. Ze hebben in de <strong>voor</strong>bije twee jaar een essentiële bijdrage<br />
geleverd in de activiteiten <strong>van</strong> onze Klasse. We mogen er gerust in zijn dat het bestuur<br />
<strong>van</strong> de KNW zich in goede handen bevindt.<br />
Bedankt <strong>voor</strong> uw aandacht.<br />
38<br />
Freddy Dumortier
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
Beschouwing <strong>van</strong> de bestuurder <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de<br />
Menswetenschappen over de werking <strong>van</strong> de Klasse in 2011<br />
Zeer geachte nieuwe leden <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen en hun familie,<br />
geachte vast secretaris, waarde consorores en confraters.<br />
De traditie wil dat bij het begin <strong>van</strong> het nieuwe jaar de bestuurder enkele<br />
beschouwingen formuleert over het <strong>voor</strong>bije werkjaar. Ik zal het hierbij erg beknopt<br />
houden om ruimte te geven aan het belangrijkste agendapunt <strong>van</strong> de vergadering <strong>van</strong><br />
<strong>van</strong>daag: de <strong>voor</strong>stelling <strong>van</strong> de nieuwe leden en hun installatie in onze Klasse.<br />
In januari <strong>van</strong> vorig jaar konden we ons verheugen in de intrede <strong>van</strong> zes nieuwe leden<br />
uit verscheidene disciplines: <strong>van</strong> geschiedenis, psychologie tot economie en<br />
bedrijfswetenschappen. We namen ook afscheid <strong>van</strong> onze betreurde confraters<br />
Herman Liebaers en Jan Craeybeckx .<br />
In 2011 werden de normale werkzaamheden <strong>van</strong> onze <strong>Academie</strong> gekenmerkt door de<br />
omslachtige evaluatieprocedure <strong>van</strong>wege onze voogdijoverheid, in het teken <strong>van</strong> een<br />
nieuwe beheersovereenkomst. Deze evaluatie vereiste de inzet <strong>van</strong> verscheidene<br />
leden <strong>van</strong> onze Klasse, tijdens talrijke werkvergaderingen met het bestuur <strong>van</strong> de<br />
<strong>Academie</strong>. Deze evaluatie en haar strakke werkschema werden vaak met gemengde<br />
gevoelens onthaald. Het positieve <strong>van</strong> deze evaluatie is alleszins een beter inzicht in<br />
de sterke en zwakke punten <strong>van</strong> onze <strong>Academie</strong>. De nood aan haar betere bekendheid<br />
werd onder de zwakke punten herhaaldelijk aangestipt. Het evaluatie-proces legde<br />
tezelfdertijd de delicate relatie bloot tussen beleid en wetenschap, een<br />
evenwichtsoefening waaraan ook <strong>Academie</strong>s in de buurlanden niet ontsnappen, in een<br />
periode <strong>van</strong> drastische bezuinigingen. In deze verhouding nemen de kunsten en de<br />
menswetenschappen, in vergelijking tot de technische en natuurwetenschappen, in het<br />
algemeen een kwetsbare positie in, omdat hun maatschappelijk nut en meerwaarde<br />
niet onmiddellijk en duidelijk zichtbaar zijn. Onze Klasse dient zich in dit verband, op<br />
grond <strong>van</strong> wetenschappelijk gefundeerde standpunten met een maatschappelijke en<br />
beleidsdimensie, in de toekomst nog meer te profileren. Momenteel gaan twee<br />
standpunten <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> ter perse die in onze Klasse tot stand kwamen. Het<br />
standpunt over de telling en publicatie <strong>van</strong> de federale verkiezingsuitslagen <strong>van</strong><br />
confrater Dewachter en de aanbevelingen aan de Minister <strong>van</strong> Justitie over de<br />
gerechtelijke hervorming, naar aanleiding <strong>van</strong> het congres over dit thema <strong>van</strong> eind<br />
november, onder <strong>voor</strong>zitterschap <strong>van</strong> confrater Bocken.<br />
In de nog lopende beheersovereenkomst met de voogdijoverheid wordt de nadruk<br />
gelegd op de realisatie <strong>van</strong> een voldoende aantal contactfora, in feite een vijftigtal per<br />
jaar <strong>voor</strong> de ganse <strong>Academie</strong>, met een mogelijke afwijkingsmarge. De contactfora zijn<br />
opgevat als interuniversitaire symposia en dragen zo ook bij tot de uitstraling en<br />
bekendheid <strong>van</strong> onze <strong>Academie</strong>. Uit een overzicht <strong>van</strong> de toegekende contactfora over<br />
39
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
de <strong>voor</strong>bije 5 jaar (sinds 2007) blijkt dat op een totaal <strong>van</strong> ongeveer 118 toegekende<br />
contactfora er slechts 9, d.i. minder dan 10 procent door leden <strong>van</strong> onze Klasse<br />
aangevraagd werden. Ik zou u dan ook met aandrang willen aansporen om meer <strong>van</strong><br />
deze formule gebruik te maken. Het huidige beschikbare budget per contactforum, n.l.<br />
2500 €, is inderdaad bescheiden, maar maakt toch enige, zij het niet-gastronomische<br />
maar sobere ondersteuning <strong>van</strong> de samenkomsten mogelijk.<br />
Tot slot wil ik de nieuwe leden <strong>van</strong> harte welkom heten in ons midden. Uw<br />
kandidaatstelling werd omwille <strong>van</strong> uw wetenschappelijke uitmuntendheid zeer gunstig<br />
beoordeeld. We hopen in de toekomst meer over uw onderzoek te vernemen in de<br />
vorm <strong>van</strong> mededelingen, publicaties, lezingen en andere initiatieven. Mocht u in dit<br />
opzicht al plannen <strong>voor</strong> 2013 koesteren, gelieve dan de onderbestuurder hier<strong>van</strong> op de<br />
hoogte te brengen; hij staat in <strong>voor</strong> het programma 2013, ook het jaar <strong>van</strong> de viering<br />
<strong>van</strong> de 75ste verjaardag <strong>van</strong> de verzelfstandiging <strong>van</strong> onze <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong>, die op<br />
18 maart 1938 werd bekrachtigd door een Koninklijk Besluit <strong>van</strong> Koning Leopold de<br />
derde. Het lidmaatschap <strong>van</strong> onze <strong>Academie</strong> en <strong>van</strong> onze Klasse is een<br />
wetenschappelijke onderscheiding in het <strong>Vlaamse</strong> academische landschap. U wordt<br />
hierdoor een dame en een heer <strong>van</strong> academische stand. Deze eer houdt echter een<br />
verplichting in. Van u wordt een regelmatige deelneming verwacht aan de activiteiten<br />
<strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> en in het bijzonder aan de vergaderingen <strong>van</strong> onze Klasse. En als<br />
uiterlijk teken <strong>van</strong> deze onderscheiding en <strong>van</strong> het lidmaatschap <strong>van</strong> dit geleerd<br />
genootschap ont<strong>van</strong>gt u, nadat u zich heeft <strong>voor</strong>gesteld, een borstspeldje dat<br />
ongetwijfeld in uw omgeving enige nieuwsgierigheid kan opwekken.<br />
40<br />
Paul Van Rompuy
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
Beschouwing <strong>van</strong> de bestuurder <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de<br />
Kunsten over de werking <strong>van</strong> de Klasse in 2011<br />
Geachte vast secretaris, geachte bestuurder, geachte consorores en confraters,<br />
geachte genodigden,<br />
Vooreerst wens ik u allen een <strong>voor</strong>spoedig 2012, en aan onze <strong>Academie</strong> in het<br />
bijzonder een jaar <strong>van</strong> frisse ideeën en gerichte uitstraling, gesterkt door een<br />
vernieuwd engagement <strong>van</strong> de <strong>Vlaamse</strong> Gemeenschap.<br />
Aan confrater Luc Brewaeys, die zijn taak als onderbestuurder in 2011 met veel<br />
overgave was begonnen, maar zich genoodzaakt zag om wegens ziekte deze taak<br />
terug te geven, wens ik oprecht alle beterschap en een volledige terugkeer naar het<br />
actieve componeren.<br />
Zoals ik het in de januarivergadering <strong>van</strong> vorig jaar in deze Klasse reeds beschreef,<br />
zocht ik in de programmering <strong>van</strong> de lezingen een gezonde mix <strong>van</strong> sprekers: eigen<br />
leden, een buitenlands lid, een externe genodigde. Ik zocht ook een evenwichtige<br />
invulling <strong>van</strong> verschillende onderwerpen, hoewel ik me er<strong>van</strong> bewust ben en meteen<br />
ook toegeef dat muziek onvermijdelijk een grote rol heeft gespeeld.<br />
Mijn vraag aan de sprekers was, om ons een mogelijk zelfportret te schetsen als<br />
kunstenaar of kunstwetenschapper: de kunst en het denken over kunst te verhelderen.<br />
Alle sprekers zijn hierop ingegaan met veel enthousiasme, en ik ben hen daar<strong>voor</strong><br />
dankbaar.<br />
Ik overloop graag alle mededelingen en enkele activiteiten.<br />
In januari stelden de toenmalige nieuwe leden zich kort <strong>voor</strong>. Confraters Ronny Delrue,<br />
Maximilian Martens, Marc Ruyters, Paul Vandenbroeck, en Bart Verschaffel begonnen<br />
met deze, <strong>voor</strong> hen eerste, vergadering <strong>van</strong> onze Klasse aan een hopelijk lang en<br />
vruchtbaar lidmaatschap <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong>.<br />
Anne-Mie Van Kerckhoven sprak ons toe in februari. Onder de titel “Inzichten en<br />
Vergezichten” beschreef en toonde ze ons haar bijzondere kunstwerk <strong>voor</strong> het<br />
prachtige Mas, het Museum aan de Stroom in Antwerpen. Meermaals ben ik er<br />
sindsdien langs opgestegen: een intense en enigmatische ervaring, die je als bezoeker<br />
meteen in een “juiste” ont<strong>van</strong>kelijkheid <strong>voor</strong> het Museum brengt.<br />
Vanaf maart volgde dan een uitgebreid muzikaal luik. Mijn initiële bedoeling was om<br />
twee componisten uit onze Klasse, Lucien Posman en Luc Brewaeys, het woord te<br />
geven. Beide mededelingen zouden dan besloten worden met een concert, waarin<br />
werk <strong>van</strong> hen zou gespeeld worden.<br />
In maart sprak Lucien Posman over “Posmaniëristisch postmodernisme”. Hij schetste<br />
ons een verhelderend beeld <strong>van</strong> zijn stijl en gedachtegoed. William Blake speelt hierin<br />
41
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
een niet te onderschatten rol. Lucien Posmans muziek is trefzeker, en steeds getekend<br />
door een indringende expressiviteit.<br />
Helaas kon confrater Luc Brewaeys uiteindelijk niet op mijn uitnodiging ingaan. Huidig<br />
bestuurder Francis Maes vond ik echter meteen bereid om de juni-lezing alsnog vorm<br />
te geven. “Wat hebben Tsjerniakov en Kentridge ons te leren over muziek?” De titel<br />
beloofde al veel, de mededeling zelf was een toonbeeld <strong>van</strong> academische en artistieke<br />
eruditie. Confrater Maes stelde zich de vraag in hoeverre een moderne theatrale visie<br />
kan leiden tot nieuwe inzichten in de muziekhistorische betekenis <strong>van</strong> enkele werken<br />
uit de klassieke canon.<br />
Zoals gezegd, werd de eerste jaarhelft dan besloten met een concert, mede mogelijk<br />
gemaakt door het Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur. Het eminente Spectra Ensemble,<br />
onder leiding <strong>van</strong> onze nieuwe confrater Filip Rathé, speelde <strong>voor</strong> ons werken <strong>van</strong><br />
Posman, Brewaeys, en <strong>van</strong> onze jarige confrater Andre Laporte. De publieksreacties<br />
waren unaniem bijzonder lovend.<br />
Het organiseren <strong>van</strong> concerten of exposities is essentieel <strong>voor</strong> het toekomstige beleid<br />
<strong>van</strong> onze <strong>Academie</strong>. Door onze kunst te tonen delen we met een potentieel groot<br />
publiek onze kunstenaars. Het is een concrete uitnodiging tot participatie, en plaatst<br />
onze <strong>Academie</strong> op een rele<strong>van</strong>te manier in de <strong>Vlaamse</strong> Gemeenschap. Het geven <strong>van</strong><br />
opdrachten aan beeldende kunstenaars en componisten kan in de toekomst ook een<br />
vruchtbare piste zijn.<br />
In het najaar volgden nog drie lezingen. In september sprak <strong>voor</strong> ons buitenlands lid<br />
Michiel Schuyer. Hij vertelde op een eenvoudige en toegankelijke manier over<br />
muziekanalytische modellen en schema's. Hij sprak over “Tonale topografieën:<br />
afstandsbewustzijn in de muziek”, waarbij afstand opgevat werd als muzikale<br />
betekenis <strong>van</strong> intervallen en toonrelaties. Michiel maakte ons duidelijk dat componeren<br />
op de eerste plaats ook bouwen is.<br />
Gerolf Van de Perre was mijn gastspreker in oktober. Ik wilde de bij ons minder aan<br />
bod komende kunsten ook een forum bieden. Onder de titel “Geschilderd verteld”<br />
sprak Gerolf Van de Perre ons over zijn expressieve “tekenboeken”, over zijn artistieke<br />
“stripverhalen”. Hij toonde één en ander, en maakte duidelijk dat deze discipline een<br />
volwaardige kunstvorm is.<br />
De laatste klassenvergadering in november besloot meteen met twee mededelingen.<br />
Hans Rombaut vertelde ons kort over aanpassingen <strong>van</strong> biografische gegevens <strong>van</strong><br />
Pieter Paul Rubens na het herlezen <strong>van</strong> de bronnen. Aanleiding was het verschijnen<br />
<strong>van</strong> de biografie <strong>van</strong> Rubens in het Nationaal Biografisch Woordenboek deel 20.<br />
Na hem gaf confrater Marcel Smets ons een verhelderende mededeling over<br />
“Infrastructuur gedomesticeerd tot Stadsontwerp”. Ik stond versteld <strong>van</strong> de letterlijke<br />
grootte <strong>van</strong> iemands denken: tegelijk immens en diepdoordacht, bepaalt de<br />
architectuur <strong>van</strong> confrater Smets ons dagdagelijkse leven.<br />
Tijdens deze laatste vergadering werden ook enkele jarige leden gevierd, met name<br />
Jean-Paul Laenen, Andre Laporte, Vic Nees, en Carl Van de Velde.<br />
42
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
Als <strong>voor</strong>laatste kunstgerelateerde punt wens ik even het contactforum <strong>van</strong> oktober<br />
2011 over de geschiedenis <strong>van</strong> de Omroeporkesten in Vlaanderen te vermelden: een<br />
informatief sterk moment, helaas te weinig bekend in de muziekwereld. Ik hoop dat de<br />
kunsten actiever gebruik zullen maken <strong>van</strong> het format “Contactforum”. In tijden <strong>van</strong><br />
artistieke doctoraten vormt het een ideaal forum om ideeën te presenteren en aan een<br />
geïnteresseerd en kritisch publiek ter discussie <strong>voor</strong> te leggen.<br />
Ten slotte vermeld ik graag alle activiteiten die men als bestuurder <strong>van</strong> een<br />
Klasse doet, in het bijzonder de vergaderingen <strong>van</strong> het Bureau en die <strong>van</strong> de<br />
Bestuurscommissie, tot op het ministerie <strong>van</strong> minister Lieten toe. Ze waren in het<br />
afgelopen jaar talrijk en intensief. Teksten allerhande moesten geschreven worden,<br />
rapporten opgesteld, uitgebreide evaluaties en dossiers gingen door onze handen. Het<br />
was soms spannend, onder tijdsdruk werken is zelden aangenaam.<br />
Zonder twijfel hét sleutelwoord <strong>voor</strong> de volgende jaren is uitstraling. Het ministerie gaat<br />
uit <strong>van</strong> een evident prestige <strong>van</strong> zijn <strong>Academie</strong>. Het zal <strong>voor</strong> ons genootschap een wat<br />
vreemd aandoende activiteit zijn om zélf meer uitstraling te geven aan dit<br />
<strong>voor</strong>onderstelde prestige.<br />
Mijns inziens werkt dit moeilijk.<br />
In een tijd waarin weinig tot niets zomaar als waardevol geldt, is het wellicht belangrijk<br />
om de tijdsgeest goed te peilen. Vanuit nieuwe inzichten werken aan een eigentijdse<br />
invulling <strong>van</strong> een maatschappelijk rele<strong>van</strong>te rol <strong>voor</strong> de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong><br />
<strong>van</strong> <strong>België</strong>, is een grote uitdaging <strong>voor</strong> de volgende periode <strong>van</strong> een hernieuwde<br />
beheersovereenkomst.<br />
Een werkbare versmelting <strong>van</strong> een onvermijdelijk specialistisch en gesloten jargon,<br />
met een strakke en open communicatieve strategie zal daarin een belangrijke rol<br />
spelen. Wat wij hier doen, moet, bij wijze <strong>van</strong> <strong>voor</strong>beeld, mensen aanmoedigen om het<br />
op Facebook met "Like" te honoreren…<br />
Ik dank u allen <strong>voor</strong> de medewerking en het vertrouwen, en wens mijn opvolger veel<br />
moed en volharding toe in zijn boeiende taak.<br />
43<br />
Luc Van Hove
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurder <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Technische<br />
Wetenschappen over de werking <strong>van</strong> de Klasse in 2011<br />
Consorores, Confraters,<br />
Het is de goede gewoonte in KVAB dat bij het begin <strong>van</strong> een nieuwe ambtstermijn de<br />
aftredend bestuurder de Klasse toespreekt. Ik mag die nieuwe gewoonte <strong>voor</strong> KTW<br />
hierbij inluiden.<br />
Over de werking in de <strong>voor</strong>bije jaren kan ik kort zijn: ik verwijs naar de uitstekende<br />
jaarverslagen, opgesteld door onze secretaris. U weet dat − ondanks de moeilijke jaren<br />
die achter ons liggen − wij erin geslaagd zijn onze activiteiten en publicaties op een<br />
hoog peil aan te houden, waar<strong>voor</strong> <strong>van</strong> harte dank aan iedereen die daaraan<br />
meegewerkt heeft.<br />
Maar laat ons even terugblikken op de <strong>voor</strong>bije drie jaren die in de eerste plaats<br />
gekenmerkt werden door de oprichting <strong>van</strong> KTW − in opvolging <strong>van</strong> CAWET − en door<br />
de integratie <strong>van</strong> KTW in de KVAB. De omvorming <strong>van</strong> CAWET tot KTW heeft heel wat<br />
voeten in de aarde gehad. Het interne pad via de wijziging <strong>van</strong> de statuten was met<br />
veel wolfijzers bezaaid. De externe bekrachtiging door de <strong>Vlaamse</strong> Regering bleek<br />
uiteindelijk nog de moeilijkste hindernis. Maar einde goed, alles goed!<br />
Na de oprichting en installatievergadering <strong>van</strong> KTW in de loop <strong>van</strong> 2009 werden een<br />
hele reeks acties ondernomen om KTW naadloos in de <strong>Academie</strong> te integreren. U<br />
merkte dat aan onze deelname aan de Openbare vergadering, de Lentevergadering<br />
en de gemeenschappelijke klassenvergadering, maar ook door onze deelname aan<br />
VLAC, VLAST, de Bestuurscommissie, de Laureatencommissie, enz. En in december<br />
jl. mocht onze klasse de Gouden Erepenning aan Frank De Winne uitreiken.<br />
Intussen is ook het probleem <strong>van</strong> de asymmetrie met onze Franstalige collega’s <strong>van</strong><br />
de ARB binnen BACAS opgelost, wat belangrijk is <strong>voor</strong> onze samenwerking en onze<br />
internationale vertegenwoordiging.<br />
Met enige fierheid mogen wij ook zeggen dat de <strong>Academie</strong> zich ook wat aan ons<br />
aangepast heeft. Uiteraard blijven wij de enige klasse waar<strong>van</strong> de helft <strong>van</strong> de leden<br />
uit de bedrijfswereld komt, maar een tweetal elementen zijn toch het vermelden waard.<br />
In de oude statuten <strong>van</strong> KVAB gold het mandaat <strong>van</strong> bestuurder slechts <strong>voor</strong> één jaar.<br />
Bij CAWET was dat initieel vijf jaar, later teruggebracht tot vier jaar. Welnu, de nieuwe<br />
statuten <strong>voor</strong>zien de mogelijkheid <strong>van</strong> een tweejarig mandaat, een mogelijkheid<br />
waarop KNW reeds ingehaakt heeft. Ik denk dat dit compromis belangrijk en<br />
noodzakelijk was <strong>voor</strong> de continuïteit <strong>van</strong> de werking. Volgens de statuten is de vast<br />
44
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
secretaris zowat de zon in het zonnestelsel, maar nu kunnen de hemellichamen toch<br />
ook al twee jaar in leven blijven.<br />
Een ander bijzonder teer punt was de duur <strong>van</strong> het lidmaatschap. CAWET had de<br />
gewoonte de leden <strong>voor</strong> vijf jaar aan te stellen en daarna te evalueren of verlenging<br />
wenselijk was. In de traditionele zienswijze <strong>van</strong> een <strong>Academie</strong> zijn de leden levenslang<br />
benoemd en dit op basis <strong>van</strong> ‘wie ze zijn’. CAWET legde <strong>voor</strong>al de nadruk op de<br />
toegevoegde waarde en het maatschappelijk engagement <strong>van</strong> de leden. De KVAB kon<br />
deze issue natuurlijk niet in een handomdraai oplossen, maar het verheugt me toch dat<br />
onze praktijk geleid heeft tot het invoeren <strong>van</strong> een gedragscode <strong>voor</strong> alle klassen<br />
waarbij de leden zich moreel verbinden tot een minimale activiteit zodat het<br />
lidmaatschap niet gedegradeerd wordt tot een louter visitekaartje. De implementatie<br />
<strong>van</strong> deze code in de praktijk is een taak <strong>van</strong> de Bestuurscommissie.<br />
Uiteraard moet een <strong>Academie</strong> – die naam waardig – een maximale onafhankelijkheid<br />
nastreven, maar die onafhankelijkheid slaat m.i. toch <strong>voor</strong>al op de ingenomen<br />
standpunten. Aan maatschappelijke tendensen kunnen we ons niet onttrekken. U weet<br />
bvb. dat een vaste benoeming <strong>van</strong>daag nog weinig draagvlak heeft. En dat in het<br />
Vlaams Parlement stemmen opgaan om het spijbelen aan te pakken. Want of we dat<br />
nu willen of niet, de KVAB is quasi volledig gesubsidieerd door de <strong>Vlaamse</strong> overheid.<br />
In het beheerscontract met die overheid vinden we een reeks maatschappelijke criteria<br />
en doelstellingen. Zo kunnen we bvb de genderproblematiek niet ontlopen, zonder<br />
uiteraard op de kwaliteit in te boeten. KTW heeft op dat vlak trouwens het goede<br />
<strong>voor</strong>beeld gegeven want bij de tien nieuwe leden (sinds onze oprichting) zijn er niet<br />
minder dan vier dames. Dat dit in ons domein niet evident is zal <strong>voor</strong> iedereen duidelijk<br />
zijn. Momenteel onderzoekt de Bestuurscommissie ook of er een opening naar jonge<br />
academici mogelijk is.<br />
Ik heb zonet het maatschappelijk engagement beklemtoond, een element dat onze<br />
volle aandacht verdient. In een Klasse waarin academici en bedrijfsleiders<br />
samenwerken is dat <strong>van</strong> nature ingebouwd. Ons recent initiatief inzake<br />
wetenschapscommunicatie is daar een mooie illustratie <strong>van</strong>. In een tijd <strong>van</strong><br />
technologische revolutie mag de stem <strong>van</strong> wetenschappers en ingenieurs zeker wat<br />
meer gehoord worden. Dat geldt <strong>voor</strong> het inhoudelijk debat, maar ook <strong>voor</strong> de vele<br />
regels die het hedendaags maatschappelijk verkeer kenmerken. Dikwijls staan die<br />
haaks op de technologische evolutie. Men kan de elektrische auto promoten, maar<br />
daarom raakt hij nog niet gemakkelijk ingeschreven in het verkeer. Idem dito <strong>voor</strong> het<br />
plaatsen <strong>van</strong> windmolens. En wie een energiezuinig appartementsgebouw ontwerpt<br />
komt via zonnenergie bij een centrale boiler <strong>voor</strong> warm water terecht. Maar decretaal<br />
zijn de drinkwatermaatschappijen verplicht één aansluiting per wooneenheid uit te<br />
voeren. Ook in de administratie is er dus nog werk aan de winkel.<br />
Consorores, Confraters,<br />
Ik heb deze klasse de <strong>voor</strong>bije drie jaar mogen leiden, eerst als <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> CAWET,<br />
later als bestuurder <strong>van</strong> KTW. Het was mij een eer en een genoegen de eerste<br />
45
Beschouwingen <strong>van</strong> de bestuurders over de werking <strong>van</strong> hun Klasse<br />
bestuurder <strong>van</strong> deze nieuwe klasse te mogen zijn. Het was een boeiende tijd, maar het<br />
was niet altijd gemakkelijk. Vandaar dat ik u bijzonder dankbaar ben <strong>voor</strong> het<br />
vertrouwen en de steun die ik heb mogen ondervinden. Ik hoop dat u met evenveel<br />
enthousiasme het nieuwe bestuur zal steunen.<br />
46<br />
Ludo Gelders
Mededelingen in de Klassen<br />
Mededelingen in de Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen<br />
12 januari: Plechtige inauguratie en presentatie <strong>van</strong> de nieuwe leden<br />
9 februari: Mededeling door de heer Steven De Feyter: “Moleculaire nanopatronen aan<br />
het grensvlak tussen een vloeistof en een vast substraat”<br />
9 maart: Mededeling door de heer Geert Molenberghs: “De rol <strong>van</strong> de statistiek bij de<br />
ontwikkeling <strong>van</strong> geneesmiddelen”<br />
6 april: Gezamenlijke vergadering <strong>van</strong> de vier klassen op uitnodiging <strong>van</strong> de Klasse<br />
Technische Wetenschappen<br />
21 mei: Lentevergadering te Halle, mededelingen door de heer Dirk Pieters<br />
(burgemeester Halle): “Algemene <strong>voor</strong>stelling Halle” en door mevrouw Els Witte: “De<br />
taalpolitieke benadering <strong>van</strong> de BHV-kwestie”<br />
8 juni: Mededeling door mevrouw Annick Hubin: “Nano and Surface Science@SURF”<br />
14 september: Mededeling door de heer Ludo Diels: “Water in de transitie naar een<br />
duurzame aarde”<br />
12 oktober: Mededeling door de heer Bert Maes: “Nobelprijzen Scheikunde 2010”<br />
16 november: Mededeling door de heer Erick Vandamme: “Industrial Biomass and<br />
Industrial Biotechnology: an Essential Match”<br />
47
Mededelingen in de Klassen<br />
Mededelingen in de Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen<br />
15 januari: Plechtige inauguratie en presentatie <strong>van</strong> de nieuwe leden<br />
19 februari: Reinhilde Veugelers: “Een nieuwe wereldorde in wetenschap: een G20 of<br />
een G2”<br />
19 maart: Marc Waelkens: “De introductie <strong>van</strong> de keizercultus in inheemse steden in<br />
Anatolië en de impact hier<strong>van</strong> op de stedelijke ontwikkeling”<br />
6 april: Gezamenlijke vergadering <strong>van</strong> de vier klassen op uitnodiging <strong>van</strong> de Klasse<br />
Technische Wetenschappen<br />
21 mei: Lentevergadering te Halle, mededelingen door de heer Dirk Pieters<br />
(burgemeester Halle): “Algemene <strong>voor</strong>stelling Halle” en door mevrouw Els Witte: “De<br />
taalpolitieke benadering <strong>van</strong> de BHV-kwestie”<br />
18 juni: Marc Van Uytfanghe: “Zijn we laatantiek? Over de vraag naar reële of<br />
vermeende affiniteiten tussen historische perioden”<br />
24 september: Karel Dobbelaere, Jaak Billiet en Ron Lesthaeghe: “Trends in<br />
houdingen en waarden <strong>van</strong> Belgen sinds 1981 op basis <strong>van</strong> het Europees Waarden -<br />
onderzoek (1981,1999, 2008/9)” (Samen met KANTL te Gent)<br />
15 oktober: Ron Lesthaeghe: “De tweede demografische transitie: theorie en<br />
bevindingen”<br />
19 november: Herman Van Goethem: “De conceptualisering anno 2011 <strong>van</strong> een<br />
museum over de Holocaust en de mensenrechten”<br />
48
Mededelingen in de Klasse <strong>van</strong> de Kunsten<br />
Mededelingen in de Klassen<br />
19 januari: Plechtige inauguratie en presentatie <strong>van</strong> de nieuwe leden<br />
16 februari: Mededeling door mevrouw Anne-Marie Van Kerckhoven: "Inzichten en<br />
Vergezichten"<br />
16 maart: Mededeling door de heer Lucien Posman: "Posmaniëristisch<br />
postmodernisme"<br />
6 april: Gezamenlijke vergadering <strong>van</strong> de vier klassen op uitnodiging <strong>van</strong> de Klasse<br />
Technische Wetenschappen<br />
21 mei: Lentevergadering te Halle, mededelingen door de heer Dirk Pieters<br />
(burgemeester Halle): “Algemene <strong>voor</strong>stelling Halle” en door mevrouw Els Witte: “De<br />
taalpolitieke benadering <strong>van</strong> de BHV-kwestie”<br />
15 juni: Mededeling door de heer Francis Maes: “Wat hebben Tsjerniakov en Kentridge<br />
ons te leren over muziek? Over operakritiek als muziekhistorische opgave” gevolgd om<br />
19h00 door een concert door het Spectra Ensemble (dirigent Filip Rathé): Werken <strong>van</strong><br />
Laporte, Posman en Brewaeys, in samenwerking met het CEC<br />
21 september: Mededeling door de heer Michiel Schuijer: “Tonale topografieën:<br />
afstandsbewustzijn in muziek”<br />
19 oktober: Mededeling door de heer Gerolf Van de Perre: "Geschilderd verteld"<br />
23 november: Mededelingen door de heer Hans Rombaut: “P.P. Rubens,<br />
aanpassingen <strong>van</strong> biografische gegevens na het herlezen <strong>van</strong> de bronnen” en de heer<br />
Marcel Smets: “Infrastructuur gedomesticeerd tot Stadsontwerp”<br />
49
Mededelingen in de Klassen<br />
Mededelingen in de Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen<br />
22 februari: Plechtige inauguratie en presentatie <strong>van</strong> de nieuwe leden<br />
6 april: Gezamenlijke vergadering <strong>van</strong> de vier klassen op uitnodiging <strong>van</strong> de Klasse<br />
Technische Wetenschappen<br />
21 mei: Lentevergadering te Halle, mededelingen door de heer Dirk Pieters<br />
(burgemeester Halle): “Algemene <strong>voor</strong>stelling Halle” en door mevrouw Els Witte: “De<br />
taalpolitieke benadering <strong>van</strong> de BHV-kwestie”<br />
7 juli: Mededeling door de heer Alessandro Ferrero: “New problems in measurements,<br />
measuring systems and metrology”<br />
20 september: Mededeling door de heer Jo Bury: “Vlaanderen 2020: een worldwide<br />
hub <strong>voor</strong> biotech”<br />
24 november: Mededeling door de heer Alain Bernard: “Creating land for the future”<br />
50
Huldiging jarige leden<br />
Huldiging<br />
Bij beslissing <strong>van</strong> het Bureau op de vergadering <strong>van</strong> woensdag 6 februari 2002,<br />
worden de laudatio’s <strong>van</strong> de 75-jarigen – die daardoor het erelidmaatschap verwerven –<br />
integraal opgenomen in het jaarboek, met een foto. De viering <strong>van</strong> de andere<br />
jubilarissen wordt gewoon vermeld.<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen<br />
De volgende leden worden <strong>voor</strong> hun verjaardag geëerd: de heer Romain Coussement<br />
(75).<br />
De huldiging <strong>voor</strong> de heer Coussement vond pas plaats tijdens de februarivergadering<br />
<strong>van</strong> 2011.<br />
Huldiging <strong>van</strong> de heer Romain Coussement (°1935):<br />
Geachte <strong>voor</strong>zitter, vast secretaris en bestuurder,<br />
Waarde consorors en confratres,<br />
Beste genodigden, dames en heren,<br />
Vele jaren <strong>van</strong> waardering <strong>voor</strong> zijn werk als fysicus, als onderzoeker en als directeur<br />
<strong>van</strong> een laboratorium, vele momenten <strong>van</strong> interessante discussies in onze Klasse<br />
zorgen er<strong>voor</strong> dat het <strong>voor</strong> mij een bijzondere eer en genoegen is om <strong>van</strong>daag<br />
confrater Romain Coussement te huldigen.<br />
Professor Coussement werd geboren op 21 juli 1935 in Beveren-Leie en mijn laudatio<br />
is dan ook in het kader <strong>van</strong> zijn 75ste verjaardag. Wegens omstandigheden in verband<br />
met zijn gezondheid kan confrater Coussement spijtig genoeg <strong>van</strong>daag niet aanwezig<br />
zijn.<br />
Ter gelegenheid <strong>van</strong> zijn emeritaat in oktober 2000 had Romain Coussement het over<br />
zijn “jongensdroom”. “Ik wou piloot worden, zoals vele jongetjes, denk ik. Maar ik ben<br />
op de humaniora gezet met de bedoeling in de voetsporen <strong>van</strong> mijn vader te treden –<br />
die was vlashandelaar. Ik moest dus Frans leren en werd naar een college in<br />
Moeskroen gestuurd. Ik mocht dan Grieks-Latijn volgen, en het zag ernaar uit dat ik<br />
hogere studies kon aanvatten”. Einde citaat.<br />
Romain slaagde in het toelatingsexamen <strong>voor</strong> ingenieur aan de UGent, maar op<br />
aanraden <strong>van</strong> vrienden, en in die tijd natuurlijk ook door sociale druk, begon hij<br />
uiteindelijk zijn studies in het katholieke Leuven. Hij heeft tegelijkertijd de kandidaturen<br />
wiskunde en natuurkunde gedaan, en in de licenties koos hij <strong>voor</strong> natuurkunde in het<br />
bekende lage temperatuur laboratorium <strong>van</strong> professor A. Van Itterbeek. Hij werd<br />
51
Huldiging<br />
licentiaat in 1959 met een thesis in de vastestoffysica over de rotatie <strong>van</strong> het<br />
polarisatievlak <strong>van</strong> licht na doorgang door een kristal.<br />
Voor zijn doctoraat dat hij behaalde in 1964 ging Coussement echter naar Heverlee om<br />
onderzoek te doen in het domein <strong>van</strong> de kernfysica met behulp <strong>van</strong> de daar aanwezige<br />
deeltjesversneller. Coussement was in Heverlee de eerste <strong>Vlaamse</strong> doctorandus<br />
tussen de Waalse collega’s. Inderdaad, de meeste <strong>Vlaamse</strong> natuurkundigen deden<br />
onderzoek in Leuven bij Prof. A. Van Itterbeek en slechts enkele kernfysici bij de Walen<br />
in Heverlee. Prof. P. Mariëns, die geen kernfysische achtergrond had, was er<br />
verantwoordelijk <strong>voor</strong> de <strong>Vlaamse</strong> onderzoekers.<br />
Na zijn doctoraat bleef Romain als postdoctoraal medewerker <strong>van</strong> het Interuniversitair<br />
Instituut <strong>voor</strong> Kernwetenschappen verder onderzoek doen in Heverlee. Het was reeds<br />
in 1965 dat hij docent werd, in 1970 hoogleraar, en gewoon hoogleraar in 1972 belast<br />
met ondermeer het verder uitbouwen <strong>van</strong> de kernfysica. Volgens Romain “was dit niet<br />
altijd gemakkelijk, zo als Vlaming tussen de Walen in ‘68. Maar door een vlotte<br />
communicatie is het goed verlopen. We hebben bij<strong>voor</strong>beeld de afspraak gemaakt dat<br />
wij na de splitsing, als zij een deeltjesversneller zouden aanschaffen, daarmee<br />
mochten experimenteren. Dus wij zetten in feite de eerste samenwerking tussen de<br />
K.U.Leuven en de UCL op poten”. Einde citaat.<br />
Aangezien men in Leuven niet over een versneller beschikte – de oude was al<br />
afgebroken, de nieuwe in de UCL was er nog niet – heeft hij dan gekozen <strong>voor</strong> een<br />
multidisciplinair onderzoeksprogramma door het toepassen <strong>van</strong> kernfysische<br />
methodes in de vaste materie. Toen de versneller in Louvain-la-Neuve operationeel<br />
werd, werd hij aangezocht om het LISOL-project (Leuven Isotope Separator on Line)<br />
op te starten, dat nog steeds loopt.<br />
Confrater Coussement was medestichter <strong>van</strong> het bekende Instituut <strong>voor</strong> Kern- en<br />
Stralingsfysica, het IKS, waar<strong>van</strong> hij in 1980 directeur werd na het overlijden <strong>van</strong><br />
Professor P. Mariëns. Vertrekkende <strong>van</strong> een min of meer tabula rasa, heeft het Instituut<br />
onder zijn leiding een enorme groei gekend en telt op dit ogenblik meer dan 60<br />
onderzoekers. Samen met zijn medewerkers heeft hij het IKS op wereldniveau<br />
gebracht, ondanks het feit dat er geen eigen versneller aanwezig is. Hieraan werd<br />
echter verholpen door overal ter wereld versnellers te gebruiken of mede te ontwerpen<br />
en bouwen om experimenten te doen.<br />
Confrater Coussement is in de onderzoekswereld <strong>voor</strong>al bekend <strong>voor</strong> de ontwikkeling<br />
<strong>van</strong> een methode waarmee men de vorm <strong>van</strong> de atoomkern kan meten. In 1995 kreeg<br />
hij <strong>voor</strong> zijn onderzoek de vijfjaarlijkse “De Leeuw-Damray-Bourlart” prijs <strong>voor</strong> exacte<br />
wetenschappen, ook wel de <strong>Vlaamse</strong> Nobelprijs genoemd. Voordien was hij reeds<br />
Laureaat <strong>van</strong> de KVAB (1962), en <strong>van</strong> de Alumniprijs <strong>van</strong> de Universitaire Stichting<br />
(1971). Professor Coussement werd corresponderend lid <strong>van</strong> de KVAB in 1995, en<br />
werkend lid in 1999.<br />
52
Huldiging<br />
Kort – en tot slot – nog enkele details omtrent een minder gekende periode in de<br />
loopbaan <strong>van</strong> confrater Coussement. In het begin <strong>van</strong> de jaren negentig ging zijn<br />
belangstelling naar een nieuw domein in de nucleaire kwantum optica, ook gamma<br />
optica genoemd. Hij kreeg financiële steun <strong>van</strong> het Amerikaanse Strategic Defence<br />
Initiative, daar hij de mensen <strong>van</strong> het Pentagon in Washington kon overtuigen <strong>van</strong> zijn<br />
ideeën ivm het ontwikkelen <strong>van</strong> een gamma laser. Dit was ook de periode dat<br />
President Reagan <strong>van</strong> plan was een afweersysteem te ontwikkelen tegen vijandige<br />
raketten: het bekende “Star Wars” programma. Het feit dat de financiële middelen<br />
afkomstig waren <strong>van</strong> het Pentagon zorgde <strong>voor</strong> heel wat beroering in <strong>België</strong>. Er was<br />
zelfs een hoofdtitel in een Belgisch dagblad “Belgische professor gaat naar het<br />
Pentagon”. Uiteindelijk werd het project goedgekeurd en was Coussement gedurende<br />
vele jaren actief in het domein <strong>van</strong> de laser fysica. Hij stelde in 1993 zelf een model<br />
<strong>voor</strong> <strong>van</strong> een Gamma Laser, maar vlug werd het duidelijk dat zijn concept niet<br />
helemaal werkte en dat er nog talrijke problemen moesten opgelost worden. Niettemin<br />
kreeg hij <strong>voor</strong> zijn onderzoek in de nucleaire kwantumoptica de Einstein medaille op<br />
het Laser Congres <strong>van</strong> 1998 in Tucson, Arizona.<br />
Coussement was het typisch <strong>voor</strong>beeld <strong>van</strong> een onderzoeksprofessor, steeds op zoek<br />
naar nieuwe ideeën en uitdagingen. Er waren wel periodes dat hij graag lesgaf, maar<br />
er zijn ook periodes geweest dat het lesgeven, zoals hij het uitdrukte, “storend was<br />
<strong>voor</strong> mijn concentratie”.<br />
In 2000 heeft hij het directeurschap <strong>van</strong> het IKS overgedragen aan zijn medewerkers,<br />
maar in het onderzoek bleef hij nog een hele tijd actief met talrijke verblijven in<br />
buitenlandse laboratoria.<br />
Confrater Coussement was ook één <strong>van</strong> de actieve leden <strong>van</strong> onze Klasse en hij liet<br />
het nooit na om vragen te stellen en de spreker het vuur aan de schenen te leggen.<br />
Sinds enkele jaren is zijn gezondheidstoestand echter achteruit gegaan waardoor we<br />
zijn inbreng in de Klassenvergadering moeten missen.<br />
Ik heb jaren in allerhande commissies met Romain samengewerkt om ondermeer de<br />
natuurkunde aan de KU Leuven de nodige dynamiek en weerklank te geven. Hij is en<br />
was een gedreven onderzoeker, die steeds met nieuwe ideeën naar voren kwam. In<br />
naam <strong>van</strong> de Klasse Natuurwetenschappen wens ik confrater Coussement een<br />
gelukkige verjaardag met de hoop dat zijn gezondheid het zal toelaten om zijn 80ste verjaardag in ons midden te vieren.<br />
Dank <strong>voor</strong> uw aandacht.<br />
53<br />
Prof. Em. Y<strong>van</strong> Bruynseraede
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen<br />
Huldiging<br />
De volgende leden worden <strong>voor</strong> hun verjaardag geëerd: de heren Walter Van Gerven (75)<br />
en Marcel Storme (80)<br />
De huldiging <strong>van</strong> de heer Van Gerven had plaats tijdens de januarivergadering <strong>van</strong><br />
2011, maar werd reeds opgenomen in de vorige editie <strong>van</strong> het jaarboek.<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten<br />
De volgende leden worden <strong>voor</strong> hun verjaardag geëerd: de heren Jean-Paul Laenen (80),<br />
André Laporte (80), Vic Nees (75) en Carl Van de Velde (75).<br />
Beide huldigingen hadden plaats tijdens de novembervergadering <strong>van</strong> 2011.<br />
Huldiging <strong>van</strong> de heer Vic Nees:<br />
Vic Nees werd op 8 maart laatst 75. Als zoon <strong>van</strong> Staf Nees,<br />
beiaardier, leraar aan het Lemmensinstituut en componist lag het<br />
in de rede en waarschijnlijk ook in de verwachting dat Vic in de<br />
sporen <strong>van</strong> zijn vader zou treden. Dat Vic hem zou overtreffen<br />
leefde toen alleen als een denkbeeld <strong>van</strong> hoop.<br />
Al in de compositieklas <strong>van</strong> Flor Peeters behaalde Vic zijn eerste<br />
prijs. Maar al spoedig bleek zijn verzuchting naar de koordirectie<br />
te gaan. Hij perfectioneerde zijn keuzevak in een postgraduaats opleiding bij de Duitser<br />
Kurt Thomas. Die was als dirigent <strong>van</strong> het notoire Thomaskoor in Leipzig, in 1960 naar<br />
de Bondsrepubliek overgestoken, waar hij het Bachverein in Keulen dirigeerde en<br />
doceerde in Lübeck.<br />
Confrater Nees begon al in 1961 aan een vijfendertig jaar lange carrière bij de<br />
openbare omroep, eerst als producer koormuziek, maar al snel als de getalenteerde<br />
dirigent <strong>van</strong> het radiokoor, waar<strong>van</strong> hij het niveau wist op te tillen tot totdantoe<br />
onbekende hoogten. Ook het buitenland had zijn directiegaven en oorspronkelijke<br />
koorcomposities ontdekt. Hij trad als gastdirigent op in het buitenlandse Europa en<br />
<strong>voor</strong>ts tot in Zuid-Amerika.<br />
De prijzengoden zijn confrater Vic genadig geweest. Voor zijn scheppend werk kreeg<br />
hij in 1973 de Eugène-Baieprijs <strong>van</strong> de Provincie Antwerpen. Maar hij werd verder<br />
bekroond met onder andere de Fuga trofee <strong>van</strong> Sabam, de Visser-Neerlandiaprijs en<br />
de eervolle Vondelprijs. In het jaar dat hij, in onze Klasse, de bestuurdersfunctie<br />
vervulde, kreeg hij <strong>van</strong> de openbare omroep, waar<strong>voor</strong> hij zoveel kwaliteit had<br />
geleverd, terecht de carrièreprijs.<br />
Niet alleen als dirigent en componist is Vic Nees in dit land uitgegroeid tot de<br />
encyclopedische referentie wat betreft oude en hedendaagse koormuziek, ook als<br />
essayist over het oeuvre <strong>van</strong> musici en de esthetiek <strong>van</strong> koormuziek is onze confrater<br />
54
Huldiging<br />
een <strong>van</strong>zelfsprekende autoriteit. Maar autoriteit in de zin <strong>van</strong> datgene wat, naast<br />
natuurlijk gezag, ook naar macht tendeert, is Vic Nees vreemd. Als dirigent stond hij<br />
weliswaar feitelijk <strong>voor</strong> het koor, maar in metamorforische zin <strong>voor</strong>al achter zijn koor.<br />
Zoals ik hem als collega bij de openbare omroep heb leren kennen, zoals u hem in<br />
onze Klasse als confrater ervoer en ervaart – is Vic Nees een kunstenaar die liefst in<br />
de stilte schept, ook al wordt zijn muziek daarna met volle borst uitgezongen; een<br />
bestuurder die liever luistert dan spreekt; een spiritueel mens die met zijn overtuiging<br />
niet te koop loopt; een mysticus zonder hooggestemde theorieën maar zijn jubel en zijn<br />
verlatenheden juist afstemt op andermans stem; een vriend die discreet informeert en<br />
nooit wijsneuzig peroreert.<br />
Om deze artistieke, geestelijke en menselijke kwaliteiten dank ik, in naam <strong>van</strong> de<br />
bestuurder en <strong>van</strong> onze Klasse confrater Vic en wens hem nog vele jaren toe.<br />
Huldiging <strong>van</strong> de heer Carl Van de Velde:<br />
55<br />
De heer Frans Boenders<br />
Confrater Carl Van de Velde maakt volgende week donderdag vijfenzeventig<br />
levensjaren vol en is sedert een kwarteeuw een eminent lid <strong>van</strong> onze Klasse, die hij in<br />
1997 ook leidde. Maar al op 35-jarige leeftijd verbond hij zijn naam aan onze<br />
<strong>Academie</strong>, toen hij er in 1971 als laureaat werd bekroond. Voorzitter <strong>van</strong> onze Hoge<br />
Vergadering was hij in 2001.<br />
Carl mag zich tweemaal doctor noemen, de eerste keer in de rechten, de tweede en<br />
verruit belangrijkste keer in de kunstgeschiedenis en oudheidkunde. Veertien jaar lang<br />
was hij wetenschappelijk medewerker aan het nationaal centrum <strong>voor</strong> Plastische<br />
Kunsten, gevolgd door twaalf jaar onderzoeksleiderschap bij het Nationaal Fonds <strong>voor</strong><br />
Wetenschappelijk Onderzoek. Gewoon hoogleraar benoemd in 1994, was hij ook twee<br />
jaar lang decaan <strong>van</strong> de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte aan de Vrije Universiteit<br />
Brussel. Hij gaf gastcolleges aan de University of Pennsyl<strong>van</strong>ia in Philadelphia, waar<br />
hij in 1999 ook de Pieter Breugel Chair bekleedde, en aan het vermaarde Courtauld<br />
Institute, <strong>van</strong> de University of London.<br />
Zijn expertise wat de <strong>Vlaamse</strong> kunst <strong>van</strong> de 16e en 17e eeuw betreft, staat buiten kijf<br />
en zijn naam is hecht verbonden aan het Rubenianum in Antwerpen.<br />
Confrater Van de Velde trad tijdens zijn actieve academische carrière herhaaldelijk op<br />
als promotor <strong>van</strong> interuniversitaire projecten, ook in een tijd dat zulks minder<br />
<strong>van</strong>zelfsprekend was dan <strong>van</strong>daag. Hij werkte samen met de KULeuven, de UFSIA, de<br />
Rijksuniversiteit Groningen, de Rijksuniversiteit Gent, het Museum <strong>voor</strong> Midden-Afrika<br />
en het Museum Plantin-Moretus.<br />
Carl werkte verder mee aan een hele rits tentoonstellingen, waaronder “Von Breugel<br />
bis Rubens”, in Keulen en Antwerpen; “Rubens Cantoor”, in het Rubenshuis, en<br />
“Carolus” in de Gentse Sint-Pietersabdij.
Huldiging<br />
Zijn buitenlandse lezingen brachten hem naar Praag, Madrid, Tallinn, Warschau,<br />
Wenen en Budapest. De redactie <strong>van</strong>, en de essays en bijdragen <strong>van</strong> zijn hand in<br />
boeken, tijdschriften en catalogi zijn een hele klus om te tellen, laat staan op te<br />
sommen.<br />
Van zijn onderscheidingen vermeld ik tot slot enkel de prijs Corbet <strong>voor</strong><br />
Muziekgeschiedenis die de 27-jarige Carl behaalde in het Koninklijk Vlaams<br />
Muziekconservatorium te Antwerpen, misschien minder onverwacht dan vermoed als<br />
de Klasse weet dat onze confrater de zoon is <strong>van</strong> een professionele pianiste.<br />
Beste Carl, we zijn er trots op, jou, als notoire confrater <strong>van</strong> onze Klasse, te mogen<br />
vieren en wensen je nog vele jaren toe.<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen<br />
Het volgende lid wordt <strong>voor</strong> zijn verjaardag geëerd: Marcel Soens (85).<br />
56<br />
De heer Frans Boenders
Laureaten <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> 2011<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
De <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten kent<br />
jaarlijks vier prijzen toe in de respectievelijke disciplines <strong>van</strong> de vier Klassen, ter<br />
bekroning <strong>van</strong> de carrière <strong>van</strong> een jong onderzoeker of kunstenaar (tot maximaal<br />
40 jaar). De laureaten <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> zijn de belangrijkste wetenschappelijke en/of<br />
culturele prijzen die de <strong>Academie</strong> uitreikt ter bevordering <strong>van</strong> wetenschap en cultuur en<br />
zij worden gehonoreerd met een bedrag <strong>van</strong> € 10.000.<br />
Palmares<br />
Natuurwet. Menswet. Kunsten Techn. Wet.<br />
2001 Annemie Bogaerts Roland Breeur – –<br />
2002 Ivo Vankelecom Marc Brysbaert Wim Henderickx –<br />
2003 Luc De Meester Jan Papy –<br />
2004 Femke Olyslager Jan De Houwer Berlinde De<br />
Bruyckere<br />
–<br />
2005 Michaël Deleuze Dirk Van Hulle Peter Swinnen –<br />
2006 Bart Van der<br />
Bruggen<br />
Joep Konings Barbara Baert –<br />
2007 Frank De Proft Marc Depauw Petra Vermote –<br />
2008 Jo Dewulf Filip Lievens Katelijne Schiltz –<br />
2009 Ronny Keppens Wim<br />
Vandenbussche<br />
Nick Andrews –<br />
2010 Steven De Feyter Wim Verbeke Koenraad Lieven<br />
Brosens Eeckhout<br />
Werden uitgeroepen tot Laureaat <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> 2011:<br />
Mevrouw Veronique Van Speybroeck in de Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen<br />
De heer Peter Van Nuffelen in de Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen<br />
Mevrouw Annelies Van Parys in de Klasse <strong>van</strong> de Kunsten<br />
De heer Michaël De Volder in de klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen<br />
Veronique VAN SPEYBROECK<br />
Veronique Van Speybroeck (°1974) studeerde af als Burgerlijk Natuurkundig Ingenieur<br />
aan de UGent (1997) en promoveerde er als doctor in de toegepaste wetenschappen<br />
(2001) onder het promotorschap <strong>van</strong> Prof. Michel Waroquier. Ze is mede-oprichter <strong>van</strong><br />
57
het interfacultair onderzoekscentrum Centrum <strong>voor</strong> Moleculaire Modellering (CMM)<br />
<strong>van</strong> de UGent dat momenteel bestaat uit ongeveer 35 onderzoekers. Binnen het CMM<br />
leidt ze de computationele moleculaire modelleringsdivisie. Na het behalen <strong>van</strong><br />
haar doctoraat werd ze postdoctoraal onderzoeker <strong>van</strong> het FWO en kon hierdoor<br />
een sterk internationaal netwerk uitbouwen met <strong>voor</strong>aanstaande onderzoeksgroepen.<br />
Op 1 oktober 2007 werd ze benoemd tot hoofddocent met hoofdzakelijk onderzoeks -<br />
opdracht (BOF-ZAP) binnen de faculteit Ingenierswetenschappen en Architectuur <strong>van</strong><br />
de UGent.<br />
Veronique Van Speybroeck verricht onderzoek binnen het domein <strong>van</strong> de moleculaire<br />
modellering en onderzoekt meer in het bijzonder de kinetiek <strong>van</strong> chemische reacties<br />
op de nanoschaal. Het onderzoek situeert zich op het grensvlak <strong>van</strong> de natuurkunde,<br />
chemie en ingenieurswetenschappen en is zeer multidisciplinair. Het toepassings -<br />
gebied is gesitueerd binnen het gebied <strong>van</strong> de organische chemie, katalyse en<br />
computationeel materiaalonderzoek. Haar huidig onderzoek is <strong>voor</strong>namelijk<br />
geconcentreerd rond de bepaling <strong>van</strong> de chemische kinetiek <strong>van</strong> katalytische reacties<br />
in nanoporeuze materialen. Hier<strong>voor</strong> verwierf zij in 2010 een Starting Independent<br />
Researcher Grant uitgereikt door de European Research Council. Haar huidig<br />
onderzoeksteam bestaat uit zeven postdoctorale medewerkers, 14 doctoraats -<br />
studenten en verschillende master studenten. Ze was promotor <strong>van</strong> acht verdedigde<br />
doctoraten en een 20-tal master scripties. Verschillende <strong>van</strong> deze werken werden<br />
bekroond met prijzen uitgereikt door academische en industriële instanties. Haar<br />
wetenschappelijk werk heeft dusver aanleiding gegeven tot een 160-tal ISI-publicaties<br />
en ze heeft het onderzoekswerk <strong>voor</strong>gesteld op talrijke internationale conferenties.<br />
Verschillende publicaties waren baanbrekend en werden gepubliceerd in de hoogste<br />
impacttijdschriften <strong>van</strong> haar onderzoeksveld zoals Angewandte Chemie, Journal of the<br />
American Chemical Society. Naast haar onderzoekswerk doceert ze ook verschillende<br />
opleidingsonderdelen <strong>van</strong> de bachelor en master programma’s <strong>van</strong> de faculteiten<br />
Ingenieurswetenschappen en Architectuur en Wetenschappen <strong>van</strong> de UGent.<br />
Peter VAN NUFFELEN<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
Peter Van Nuffelen (°1976) studeerde oude geschiedenis en filosofie in Leuven en<br />
Louvain-la-Neuve, en volgde aanvullende opleidingen in patristiek en oriëntaalse talen<br />
in Bonn en Louvain-la-Neuve. Als aspirant FWO promoveerde hij in 2003 met een<br />
literaire en historische analyse <strong>van</strong> twee vijfde-eeuwse Griekse kerkhistorici, Socrates<br />
en Sozomenos (KU Leuven). Hij was Lecturer in Roman History aan de University of<br />
Exeter (UK), Margo Tytus Fellow (Cincinnati), Visiting Fellow of the Corpus Christi<br />
Classics Centre (Oxford) en Boursier <strong>van</strong> de Fondation Hardt (Genève). Sinds 2009 is<br />
hij als onderzoeksprofessor verbonden aan de UGent.<br />
Zijn onderzoek richt zich op de politieke, religieuze en culturele transformaties die het<br />
Romeinse rijk onderging in de eerste zes eeuwen na Christus. Daarbij stelt hij zich tot<br />
doel het kader en begrippenapparaat waarmee deze periode benaderd wordt kritisch<br />
te bevragen en te vernieuwen, met bijzondere aandacht <strong>voor</strong> de politieke cultuur,<br />
58
eligie en geschiedschrijving. Een antropologische benadering corrigeert het klassieke<br />
beeld <strong>van</strong> de quasi-moderne, door de bureaucratie gedreven laat-antieke staat, en<br />
legt de nadruk op de publieke en dynamische interactie tussen volk en politiek als<br />
het cruciale element in de premoderne machtsuitoefening. De studie <strong>van</strong> ‘heidens<br />
monotheïsme’, d.w.z. monotheïstische tendenzen in het heidendom, corrigeert de<br />
klassieke dichotomie tussen monotheïsme en polytheïsme en richt de aandacht op de<br />
conceptualisatie <strong>van</strong> religie en het goddelijke in de Romeinse keizertijd. Door de laatantieke<br />
historiografie te plaatsen in de klassieke traditie blijkt dat ze er een organische<br />
eenheid mee vormt, in tegenstelling tot de idee dat het Christendom een fundamenteel<br />
nieuwe houding ten opzichte <strong>van</strong> geschiedenis en geschiedschrijving introduceert.<br />
Het onderzoek <strong>van</strong> Peter Van Nuffelen wordt gekenmerkt door een openheid <strong>voor</strong><br />
theoretische perspectieven, andere disciplines en nieuwe horizonten. Met publieke<br />
stellingnames probeert hij ook de stem <strong>van</strong> de Oudheid in het maatschappelijk debat<br />
te laten klinken.<br />
Annelies VAN PARYS<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
Annelies Van Parys (°1975) studeerde compositie aan het Koninklijk Conservatorium<br />
Gent bij Luc Brewaeys. Ze kreeg de compositieprijzen Vlaanderen-Québec, Jeugd en<br />
Muziek en Gebroeders Darche. Ze was laureate <strong>van</strong> het Tactus Internationaal<br />
Compositieseminarie <strong>voor</strong> orkest en werd gekozen tot ere-ambassadeur 2011 <strong>van</strong> het<br />
Koninklijk Conservatorium Gent.<br />
Heel wat <strong>van</strong> haar werken werden reeds geselecteerd <strong>voor</strong> het partiturenfonds <strong>van</strong><br />
ISCMVlaanderen, haar Tweede Symfonie werd geselecteerd <strong>voor</strong> de IAMIC Sounds of<br />
the Year (2009) en An Oresteia (productie met Asko/Schoenberg, VocaalLAB en<br />
Transparant) <strong>voor</strong> De Ovaties (2011) in Nederland. Haar composities werden al<br />
uitgevoerd door zowat alle Belgische topensembles (Spectra, Champ d’Action,<br />
Hermes, Ictus, Collegium Vocale Gent…) evenals de meeste orkesten. Dit niet enkel<br />
in <strong>België</strong> maar ook in het buitenland. Met haar bijdrage aan de productie Ruhe stond<br />
ze op de meeste grote theaterfestivals in Europa en ver daarbuiten. Tegenwoordig<br />
wordt haar werk steeds vaker uitgevoerd door buitenlandse topensembles<br />
(Asko/Schoenberg, Recherche, VocaalLAB Nederland …) en dirigenten (Sian<br />
Edwards, Otto Tausk, Alejo Pérez, Marit Strindlund…).<br />
Sinds 2007 is ze in residentie bij Muziektheater Transparant. Ze tekende er <strong>voor</strong> An<br />
Index of Memories met het Spectra Ensemble en VocaalLAB Nederland o.l.v. Marit<br />
Strindlund, in een regie <strong>van</strong> Caroline Petrick. Zij regisseerde ook Een Oresteia (muziek<br />
<strong>van</strong> Xenakis en Van Parys) met het Asko/Schoenberg Ensemble en VocaalLAB<br />
Nederland o.l.v. Alejo Pérez. Deze laatste productie genoot opmerkelijk veel bijval en<br />
zal volgend seizoen opnieuw op een aantal grote (buitenlandse) podia te zien zijn.<br />
Momenteel staan een nieuw werk <strong>voor</strong> Bl!ndman en een hertaling naar<br />
kamerensemble <strong>van</strong> Debussy’s Pelléas et Mélisande in de steigers.<br />
59
Annelies Van Parys doceert vormanalyse en orkestratie aan het Koninklijk<br />
Conservatorium Brussel en piano aan het Stedelijk Conservatorium <strong>van</strong> Brugge.<br />
Michaël DE VOLDER<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
Michaël De Volder (°1978) studeerde af als Burgerlijk Werktuigkundig Elektrotechnisch<br />
Ingenieur aan de KU Leuven in 2002, en begon er vervolgens zijn doctoraatsopleiding<br />
als IWT-bursaal onder begeleiding <strong>van</strong> Prof. Dr. Reynaerts. In het kader <strong>van</strong> zijn<br />
doctoraat werkte hij aan de ontwikkeling <strong>van</strong> microaandrijvingen <strong>voor</strong> medische<br />
instrumenten, en verbleef hij aan het Tokyo Institute of Technology in 2005. In 2007<br />
behaalde hij zijn doctoraat, en hij voert sindsdien onderzoek naar de integratie <strong>van</strong><br />
koolstof nanomaterialen in microsystemen aan zowel de KU Leuven als IMEC, dit als<br />
FWO postdoc mandataris.<br />
In het kader <strong>van</strong> zijn postdoc mandaat verbleef Michaël De Volder tevens aan<br />
prestigieuze universiteiten, waaronder het Massachusetts Institute of Technology<br />
(MIT), de University of Michigan, en momenteel verblijft hij aan Harvard University. Hij<br />
heeft bijgedragen aan ruim 70 wetenschappelijke publicaties, en zijn werk verscheen<br />
op de cover <strong>van</strong> enkele toonaangevende wetenschappelijke tijdschriften. Verder werd<br />
hij, zowel in het binnen- als het buitenland, bekroond met belangrijke<br />
wetenschappelijke en industriële prijzen (o.a. de Iwan Åkerman Award, de Robert M.<br />
Caddell Memorial Award, de prijs <strong>van</strong> de onderzoeksraad, en de Barco High Tech<br />
Award). Hij is eveneens lid <strong>van</strong> de stuurgroep <strong>van</strong> het Leuven Nanocentrum ter<br />
promotie <strong>van</strong> nanotechechnologie.<br />
Hiernaast werk hij mee aan projecten rond het versmelten <strong>van</strong> wetenschap en<br />
kunstfotografie. De internationaal bekroonde resultaten hier<strong>van</strong> verschenen in kranten<br />
zoals “De Standaard”, “Der Spiegel”, en “The China Daily”. Dit werk werd ook gelauwerd<br />
door de tijdschriften “Nature”, “Nature Nanotechnology” en “Science Magazine”.<br />
Laureaten: mevrouw V. Van Speybrouck, mevrouw A. Van Parys en de heer P. Van Nuffelen,<br />
samen met de <strong>voor</strong>zitter P. Jacobs.<br />
60
Gouden Penning 2011<br />
De <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten<br />
overhandigt jaarlijks een Gouden Penning aan een persoonlijkheid die <strong>voor</strong> het brede<br />
publiek een belangrijke bijdrage heeft geleverd tot de aanmoediging en de<br />
verspreiding <strong>van</strong> de wetenschap en <strong>van</strong> de kunst.<br />
Laureaat 1998: dr. J. Briers sr.<br />
Laureaat 1999: dr. P. Janssen<br />
Laureaat 2000: Ph. Herreweghe<br />
Laureaat 2001: K. Van Miert<br />
Laureaat 2002: dr. P. Piot<br />
Laureaat 2003: Barones A. Manteau<br />
Laureaat 2004: R. Raveel<br />
Laureaat 2005: dr. I. Daubechies<br />
Laureaat 2006: J. Wirtz<br />
Laureaat 2007: R. Jacobs<br />
Laureaat 2008: R. Cailiau<br />
Laureaat 2009: D. Van Noten<br />
Laureaat 2010: Burggraaf F. De Winne<br />
Laureaat 2011: H. Van Rompuy<br />
Herman VAN ROMPUY<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
Van Belgisch premier tot Europees president<br />
Zeggen dat Herman Van Rompuy (64) perfect in dat profiel past, is een open deur<br />
intrappen. Sinds december 2009 bekleedt hij de functie <strong>van</strong> <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de Europese<br />
Raad, Europa’s hoogste ambt. Zijn mandaat loopt nog tot midden 2012.<br />
De nieuwe Europese functie, ook wel de “president <strong>van</strong> de Europese Unie”<br />
genoemd, was ingevoerd door het Verdrag <strong>van</strong> Lissabon. De president leidt het<br />
overleg <strong>van</strong> de Europese regeringsleiders. Samen met de <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de Europese<br />
Commissie, José Manuel Barroso, zorgt hij <strong>voor</strong> de continuïteit <strong>van</strong> de<br />
werkzaamheden <strong>van</strong> de Europese Raad. Ook moet hij de Raad vertegenwoordigen op<br />
het gebied <strong>van</strong> het buitenlands en veiligheidsbeleid. Eind augustus 2011 wilden de<br />
Duitse premier Angela Merkel en de Franse president Nicolas Sarkozy dat de<br />
president <strong>van</strong> de EU ook aan het hoofd stond <strong>van</strong> een “werkelijk Europese<br />
economische regering”, gevormd door de regeringsleiders en staatshoofden <strong>van</strong> de<br />
lidstaten <strong>van</strong> de Eurozone. Dat was niet bepaald een godsgeschenk in een periode dat<br />
61
Academische Fondsen en Prijzen<br />
de Euro en de Eurozone als gevolg <strong>van</strong> de financiële en de schuldencrisis onder grote<br />
druk zijn komen te staan. Als permanent <strong>voor</strong>zitter moet hij nu ook nog het delicate<br />
probleem proberen af te wenden, recent veroorzaakt door ‘belhamel’ Hongarije. Deze<br />
lidstaat uit het <strong>voor</strong>malige Oostblok dreigt een eigengereide, autoritaire koers te willen<br />
varen. De niet zo democratische grondwetshervormingen daar onder premier Victor<br />
Orban worden binnen de EU met argusogen gadegeslagen.<br />
Aan<strong>van</strong>kelijk was de Britse ex-premier Tony Blair <strong>van</strong> de Labour Party getipt als de<br />
grote kanshebber <strong>voor</strong> het hoge Europese ambt. Maar de Christendemocraten die<br />
binnen het Europese parlement de grootste fractie hebben, prefereerden een<br />
kandidaat uit eigen rangen. Uiteindelijk haalden de socialisten bakzeil. Toenmalig<br />
premier Gorden Brown trok onder druk <strong>van</strong> de socialistische fractie binnen het<br />
Europese parlement de steun <strong>voor</strong> Blair in, ten <strong>voor</strong>dele <strong>van</strong> Catherine Ashton die <strong>voor</strong><br />
de EU als Hoog Vertegenwoordiger <strong>voor</strong> Buitenlandse Zaken werd aangesteld.<br />
Toen in het najaar 2009 de naam Herman Van Rompuy steeds nadrukkelijker begon te<br />
circuleren, bleef de toenmalige premier <strong>van</strong> <strong>België</strong>, zelfverklaard <strong>voor</strong>stander <strong>van</strong> ‘de<br />
rustige vastheid’ bewust op de achtergrond. Over de ‘geruchten’ ondervraagd in de<br />
ministerraad antwoordde hij: “Als je niets vraagt en je bent een grijze muis, dan maak<br />
je een kans.” Later bleek hij voluit de steun te hebben gekregen <strong>van</strong> Bondskanselier<br />
Angela Merkel en de Franse president Nicolas Sarkozy.<br />
Zijn benoeming werd destijds door sceptici in Groot-Brittannië op smalende kritiek<br />
onthaald. Maar in een aantal Angelsaksische kranten die Herman Van Rompuy omwille<br />
<strong>van</strong> zijn interesse <strong>voor</strong> de Japanse dichtkunst met de bijnaam ‘Haiku Herman’ of ‘Haiku<br />
Prime Minister’ bedachten, werd zijn vaardigheid in het onderhandelen en het sluiten<br />
<strong>van</strong> compromissen in de verf gezet. Het zakendagblad Financial Times noemde hem<br />
een “gerespecteerd bemiddelaar en een eerder traditionele Atlantist met weinig<br />
ervaring in de buitenlandse politiek. Zijn aanleg <strong>voor</strong> het arrangeren <strong>van</strong> akkoorden in<br />
een verdeeld land als <strong>België</strong> lijkt dan weer een pluspunt <strong>voor</strong> de nieuwe functie <strong>van</strong><br />
President <strong>van</strong> de Europese Unie.” In de Wall Street Journal (USA) klonk het: “Van<br />
Rompuy is erin geslaagd om een land als <strong>België</strong> met 6 parlementen en 50 ministers<br />
bij elkaar te houden. Als je weet hoe je <strong>België</strong> moet regeren, kan je zeker de EU<br />
leiden.”<br />
62
Zijn loopbaan in een notendop<br />
1971:<br />
studeert af als licentiaat-doctorandus in de Economische Wetenschappen aan de<br />
KULeuven.<br />
1973 - 1977:<br />
nationaal onder<strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de CVP-jongeren<br />
1988 - 1995:<br />
senator <strong>voor</strong> de CVP<br />
Mei 1988 - september 1988:<br />
staatssecretaris <strong>voor</strong> Financiën en KMO<br />
September 1988 - september 1993:<br />
nationaal <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de CVP<br />
September 1993 - juli 1999:<br />
vice-eerste minister en minister <strong>van</strong> Begroting in de regering Dehaene<br />
1995 - december 2009:<br />
CD&V-Volksvertegenwoordiger, Kamer <strong>van</strong> Volksvertegenwoordigers<br />
Sedert januari 2004:<br />
minister <strong>van</strong> Staat<br />
Juli 2007 - december 2008:<br />
<strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de Kamer <strong>van</strong> Volksvertegenwoordigers<br />
December 2008 - november 2009:<br />
eerste minister in de regering Van Rompuy I<br />
December 2009 - … :<br />
<strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de Europese Raad<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
63
Laureaten Fondsprijzen 2011<br />
Henri Schoutedenprijs<br />
De Henri Schoutedenprijs is een tweejaarlijkse prijs waarmee een belangrijk<br />
oorspronkelijk werk over faunistiek (bij <strong>voor</strong>keur <strong>van</strong> Afrika), systematiek, ecologie,<br />
ethologie of anatomie <strong>van</strong> de dieren wordt bekroond.<br />
Vorige Laureaten:<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
1965: A. Fain 1993: H. Leirs<br />
1967: D. Thys <strong>van</strong> den Audenaerde 1995: H. Segers<br />
1969: M. Morlion 1997: P. Verdyck<br />
1975: W. De Smet 1999: H. De Wolf<br />
1979: M. Louette 2001: K. Jordaens<br />
1983: W. Van Neer 2003: Y. Samyn<br />
1985: J. Van Stalle 2005: H. Eggermont<br />
1987: A. Huysseune 2007: S. Devaere<br />
1989: P. De Ley 2009: T. Geerinckx<br />
Laureaten 2011: Anne LAUDISOIT en Lies DURNEZ<br />
Anne Laudisoit werd gedreven door haar passie <strong>voor</strong> de natuur, klimmen en<br />
avontuur over de hele wereld om haar studies zoölogie aan te vatten. Na het<br />
middelbaar vertrok zij een jaar naar Sheffield (UK) om op hoog niveau te klimmen. Bij<br />
haar terugkeer besloot ze om zoölogie te studeren, waarna ze anderhalf jaar reisde in<br />
Afrika en Zuid-Amerika. Tijdens deze reizen raakte ze gepassioneerd door<br />
parasitologie in al zijn vormen, en ontmoette zij in de Peruviaanse jungle mensen die<br />
lijden aan cutane leishmaniasis. Bij haar terugkeer besloot ze om terug te gaan naar<br />
de universiteit om een tweede master te behalen, ditmaal aan de Ulg en<br />
te Kinshasa, waar haar onderzoek zich toespitste op de ratten<strong>van</strong>gst om hun rol in<br />
te schatten als een risicofactor <strong>voor</strong> de volksgezondheid. Op dat ogenblik groeide het<br />
besef dat builenpest nog steeds hoogtij viert in de Democratische Republiek Congo en<br />
andere landen.<br />
Daarna behaalde ze dankzij de mogelijkheden geboden door Prof. Herwig Leirs en de<br />
UAntwerpen een FRIA-beurs om onderzoek te doen naar de ecologie <strong>van</strong> de pest in<br />
Tanzania. Tijdens haar doctoraatsperiode verkende ze ook de plaagfocus <strong>van</strong> Ituri in<br />
de Democratische Republiek Congo, en nam ze deel aan een aantal conferenties en<br />
workshops in het veld.<br />
Op basis <strong>van</strong> de bevindingen <strong>van</strong> haar doctoraat, besloot ze om de hypothese <strong>van</strong> de<br />
builenpesttransmissie door nematoden en insecten-larven in het Centrum <strong>voor</strong><br />
64
Academische Fondsen en Prijzen<br />
Onderzoek in Diergeneeskunde en Agrochemie te testen. In 2010 heeft ze ook een<br />
cursus <strong>voor</strong> universiteits-studenten over teken en vlooien en hun rol in de<br />
epidemiologie <strong>van</strong> zoönotische ziektes in Kenia gegeven, en heeft ze aan twee grote<br />
biodiversiteitsexpedities, nl. Congo 2010 en Makay 3 deelgenomen.<br />
Vandaag werkt ze aan de universiteit <strong>van</strong> Liverpool i.s.m. de UAntwerpen over de<br />
ecologie <strong>van</strong> de pest in Kazachstan, gedreven door de nieuwsgierigheid naar de<br />
dynamiek <strong>van</strong> de pest op een ander continent.<br />
Lies Durnez studeerde Biomedische Wetenschappen aan de UAntwerpen. Ze richtte<br />
zich reeds tijdens haar masterthesis, een studie over mycobacteriën in knaagdieren in<br />
Tanzania, op de rol <strong>van</strong> kleine zoogdieren als ziektedragers in Afrika. Hiermee<br />
studeerde ze af in 2004 met grote onderscheiding. Om dit onderzoek verder te zetten<br />
kreeg ze een doctoraatsbeurs <strong>van</strong> de <strong>Vlaamse</strong> Interuniversitaire Raad (VLIR-UOS),<br />
een organisatie die doctoraatsbeurzen ter beschikking stelt aan personen die<br />
onderzoek willen doen over een ontwikkelingsrele<strong>van</strong>t thema.<br />
Het onderzoek dat ze in het kader <strong>van</strong> dit proefschrift verrichtte, handelde over<br />
mycobacteriën in kleine zoogdieren, in het bijzonder over de groep <strong>van</strong> mycobacteriën<br />
die tuberculose veroorzaken bij vee en die lelijke huidzweren veroorzaken bij mensen.<br />
Voor haar proefschrift ontwikkelde ze betere detectietechnieken <strong>voor</strong> alle aan<br />
tuberculose verwante microben. Daarmee kon ze aantonen dat de kleine zoogdieren<br />
in Afrika geen schuilplaats bieden aan de verwekker <strong>van</strong> rundertuberculose<br />
(Mycobacterium bovis), een ziekte die veel economische schade aanricht en<br />
bovendien geregeld ook mensen treft. Evenmin vond ze Mycobacterium ulcerans, de<br />
oorzaak <strong>van</strong> afzichtelijke open Buruli-wonden bij mensen, waartegen nog steeds geen<br />
geneesmiddel bestaat. Wel vond ze leden <strong>van</strong> het Mycobacterium avium-complex, een<br />
groep <strong>van</strong> nauw verwante ondersoorten. Bij mensen veroorzaken die onder andere het<br />
Lady Windermere-syndroom, zeg maar chronische longproblemen. Bij herkauwers<br />
veroorzaken ze onder andere paratuberculose, een chronische darmontsteking. Lies<br />
Durnez vond de ziekteverwekkers niet enkel in de knaagdieren, maar ook in hun<br />
uitwerpselen en in hun huidparasieten, wat het alleen maar waarschijnlijker maakt dat<br />
de mycobacteriën <strong>van</strong>uit de knaagdieren weer op mensen kunnen overspringen.<br />
Met dit onderzoek publiceerde ze artikels in verscheidene internationale<br />
wetenschappelijke tijdschriften en kreeg ze begin juni 2010 een doctoraat <strong>van</strong> de<br />
UAntwerpen. Vandaag werkt ze als onderzoekster aan het Instituut <strong>voor</strong> Tropische<br />
Geneeskunde (ITG) rond malariabestrijding.<br />
65
Paul Van Oyeprijs<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
De Paul Van Oyeprijs wordt tweejaarlijks uitgereikt aan een oorspronkelijk werk in<br />
<strong>voor</strong>keurorde over veldwerk op het gebied <strong>van</strong> de hydrobiologie in de breedste zin <strong>van</strong><br />
het woord; systematiek <strong>van</strong> ‘protisten’ of <strong>van</strong> invertebraten; algemene biologie.<br />
Vorige Laureaten:<br />
1969: M. De Ridder 1991: L. Demeester<br />
1975: J. Rammeloo 1993: W. Sleurs<br />
1977: E. Coppejans 1999 : T. Moens<br />
1979: A. Caljon 2003: T. Huyse<br />
1981: R. Bosmans 2005: M. De Block<br />
1983: M. Coussement 2007: S. Derycke<br />
1985: K. Martens 2009: J. Guelinckx<br />
1987: J. Peters<br />
Laureaat 2011: Maarten LARMUSEAU<br />
Maarten Larmuseau (°1983) is actief in het onderzoeksdomein <strong>van</strong> de populatie- en<br />
evolutiegenetica en is verbonden aan de KULeuven. Na zijn studies als Licentiaat in<br />
de Biologie, begon hij eind 2004 aan een doctoraat over de relatie tussen<br />
populatiegenetica en natuurlijke selectie bij mariene vissen in het Laboratorium <strong>voor</strong><br />
Diversiteit en Systematiek <strong>van</strong> Dieren (Departement Biologie). In 2009 verdedigde hij<br />
zijn doctoraat getiteld: ‘(In)zicht op zee - Van fylogeografische inzichten naar visuele<br />
lokale adaptatie bij mariene grondels’. Hierin kon hij aantonen dat de verschillende<br />
populaties <strong>van</strong> mariene grondels genetisch aangepast zijn aan de lokale<br />
lichtomstandigheden langs de Europese kusten. Momenteel is hij verbonden als FWO-<br />
Postdoctoraal onderzoeker aan het Laboratorium <strong>voor</strong> Forensische Genetica en<br />
Moleculaire Archeologie (Departement Humane Erfelijkheid) waar hij de humane<br />
genetische diversiteit in de Lage Landen in kaart brengt en deze tracht te relateren aan<br />
culturele verschillen en historische feiten. Nieuwe inzichten via een dergelijke<br />
multidisciplinaire aanpak gebruikt hij om <strong>voor</strong>uitgang te boeken in het onderzoek naar<br />
de (micro-)evolutie bij mens en dier.<br />
Erik Duvergerprijs<br />
De prijs Erik Duverger bekroont om de twee jaar een belangrijk oorspronkelijk<br />
kunsthistorisch of historisch werk dat handelt over de Nederlanden tot het jaar 1900<br />
dat in grote mate steunt op archivalische bronnen.<br />
Vorige Laureaten:<br />
2005: M. Vanwelden 2009: P. Martens<br />
66
Laureaat 2011: Violet SOEN<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
Violet Soen (°1981) is als docent verbonden aan de onderzoekseenheid Nieuwe Tijd<br />
<strong>van</strong> de KU Leuven. Haar onderzoeksinteresses gaan uit naar religie en staatsvorming<br />
in de vroegmoderne periode, en dat met een bijzondere geografische aandacht <strong>voor</strong><br />
Spanje, Frankrijk en de Nederlanden. Ze studeerde geschiedenis in Kortrijk, Leuven<br />
en Bielefeld en Europese Studies in Louvain-la-Neuve. In oktober 2008 promoveerde<br />
zij op een proefschrift over vrede, verzet en verzoening tijdens de Nederlandse<br />
Opstand. Daarna werd ze Max Weber Fellow aan het European University Institute in<br />
Firenze. In het <strong>voor</strong>jaar <strong>van</strong> 2011 was ze verbonden aan de École des Hautes Études<br />
en Sciences Sociales in Parijs. Ze is redactielid bij de ‘Revue d’Histoire ecclésiastique’<br />
en lid <strong>van</strong> de Raad <strong>van</strong> bestuur <strong>van</strong> het Reformation Research Consortium (RefoRC),<br />
de Vlaams-Nederlandse Vereniging <strong>voor</strong> Nieuwe Geschiedenis (VNVNG) en de<br />
<strong>Koninklijke</strong> Zuid-Nederlandse Maatschappij (KZM).<br />
De KVAB publiceerde in 2007 haar monografie “Geen pardon zonder paus! Studie<br />
over de complementariteit <strong>van</strong> het pauselijke en koninklijke generaal pardon (1570-<br />
1574) en over inquisiteur-generaal Michael Baius (1560-1576)”, bekroond met de Mgr.<br />
De Clercqprijs. Haar nu gelauwerde studie “Vredehandel. Adellijke en Habsburgse<br />
verzoeningspogingen tijdens de Nederlandse Opstand (1564-1581)” zal binnenkort<br />
verschijnen bij Amsterdam University Press. Voor deze studie verrichtte ze uitgebreid<br />
archivalisch onderzoek in Spanje, Italië, Frankrijk en <strong>België</strong>.<br />
Mgr. Jozef Coppensprijs<br />
Prijs <strong>voor</strong> een belangrijk oorspronkelijk werk op het gebied <strong>van</strong> de geschiedenis <strong>van</strong><br />
de Leuvense universiteit, de geschiedenis <strong>van</strong> de Bijbelse exegese of<br />
oudtestamentische studies.<br />
Vorige Laureaten:<br />
1986: G. Van Belle 1996: G. Van Oyen<br />
1991: G. Van Belle 2006: T. Quaghebeur<br />
Laureaat 2011: Bruno BOUTE<br />
Bruno Boute (°1975) promoveerde in 2003 aan de KULeuven op een onderzoek naar<br />
academische belangen en katholieke confessionalisering ten tijde <strong>van</strong> de<br />
Aartshertogen (1598-1621). Dit proefschrift mondde uit in het hier bekroonde boek, dat<br />
ingaat op de diepgaande vervlechting <strong>van</strong> vroegmoderne universiteiten - in casu de<br />
universiteit <strong>van</strong> Leuven - met het kerkelijke beneficiewezen. Centraal staat een<br />
anomalie: typisch middeleeuwse privileges die ook in de posttridentijnse periode<br />
geestelijke professoren en studenten toegang gaven tot kerkelijke ambten, die ze dan<br />
konden gebruiken om hun verblijf aan de universiteit te financieren of als springplank<br />
67
Academische Fondsen en Prijzen<br />
<strong>voor</strong> hun carrière buiten de universiteit. Ondanks het feit dat de klerikale arbeidsmarkt<br />
in de Zuidelijke Nederlanden een zeer open arbeidsmarkt was <strong>voor</strong> universitairen,<br />
bleven de geleerde corporaties te Leuven opvallend veel energie investeren in de<br />
verdediging <strong>van</strong> deze op het eerste zicht anachronistische privileges, zowel in Brussel<br />
als in Rome. Dit vormt de aanleiding <strong>voor</strong> een studie <strong>van</strong> een geleerde microkosmos<br />
die <strong>voor</strong>tdurend probeerde zichzelf vorm te geven, en tegelijk erin slaagde greep te<br />
krijgen op de religieuze en politieke ontwikkelingen die het academische leven<br />
diepgaand zouden beïnvloeden.<br />
De auteur verrichte onderzoek in Rome als bursaal <strong>van</strong> het Belgisch Historisch<br />
Instituut (1998-2005), maakte deel uit <strong>van</strong> de Abteilung Religionsgeschichte <strong>van</strong> het<br />
Institut für Europäische Geschichte in Mainz (2003) en was tijdens het academiejaar<br />
2005-2006 als Visiting Fellow verbonden aan de Dipartimento di Storia Moderna e<br />
Contemporanea <strong>van</strong> de Università di Roma I – La Sapienza. Tot einde 2007 werkte hij<br />
eerst als aspirant, dan als postdoctoraal onderzoeker <strong>van</strong> het Fonds <strong>voor</strong><br />
Wetenschappelijk Onderzoek aan de Onderzoekseenheid Geschiedenis <strong>van</strong> de<br />
Nieuwe Tijd <strong>van</strong> de KULeuven. Sinds 2008 is hij werkzaam in het DFG Langzeitprojekt<br />
“Römische Inquisition und Indexkongregation” aan het Seminar für Mittlere und Neuere<br />
Kirchengeschichte <strong>van</strong> de Westfälische Wilhelmsuniversität Münster.<br />
Fondsprijswinnaars: de heer M. Larmuseau, mevrouw L. Durnez, de heer B. Boute en mevrouw<br />
V. Soen<br />
68
Prijs Pro Civitate<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
De Prijs Pro Civitate <strong>voor</strong> lokale geschiedenis wordt uitgereikt ter bekroning <strong>van</strong> een<br />
onuitgegeven doctoraatsverhandeling die een originele en belangrijke bijdrage vormt<br />
tot de stadsgeschiedenis of tot de lokale geschiedenis. Het comité ‘Pro Civitate’<br />
(opvolger <strong>van</strong> het vroegere geschiedeniscomité <strong>van</strong> het Gemeentekrediet <strong>van</strong> <strong>België</strong><br />
en <strong>van</strong> Dexia Bank), werkzaam in de schoot <strong>van</strong> de beide koninklijke Academiën <strong>van</strong><br />
<strong>België</strong>, schrijft een prijs uit om een betere kennis <strong>van</strong> de geschiedenis <strong>van</strong> de steden<br />
en gemeenten <strong>van</strong> het grondgebied bestreken door de Belgische staat of door de oude<br />
vorstendommen die er momenteel deel <strong>van</strong> uitmaken, te bevorderen. Chronologisch<br />
komt een erg brede periode gaande <strong>van</strong> de Oudheid tot de hedendaagse tijd in<br />
aanmerking.<br />
Laureaat 2011: Jord HANUS<br />
Jord Hanus (°1981) studeerde<br />
geschiedenis aan de universiteiten <strong>van</strong><br />
Antwerpen, Leiden, Parijs en Oxford. Het<br />
tijdens deze periode verrichte onderzoek<br />
leidde tot enkele publicaties waaronder de<br />
monografie “Tussen stad en eigen gewin.<br />
Stadsfinanciën, renteniers en krediet -<br />
markten in ‘s-Hertogenbosch (begin<br />
zestiende eeuw)” uitgegeven bij Aksant<br />
(nu Amsterdam University Press) in de<br />
reeks “Studies Stadsgeschiedenis”. Nadien behaalde hij als aspirant <strong>van</strong> het Fonds<br />
<strong>voor</strong> Wetenschappelijk Onderzoek verbonden aan de UAntwerpen zijn doctoraat met<br />
een proefschrift getiteld “Affluence and inequality in the Low Countries. The city of ‘s-<br />
Hertogenbosch in the long sixteenth century, 1500-1650”. Ondertussen is Jord Hanus<br />
aangesteld als postdoctoraal onderzoeker <strong>van</strong> het FWO en deeltijds gastdocent aan<br />
de VUB. Daarnaast is hij actief betrokken bij verschillende wetenschappelijke<br />
organisaties, onder meer als onderzoeksleider binnen het N.W. Posthumus Instituut,<br />
een overkoepelende onderzoeksinstelling <strong>van</strong> Nederlandse en Belgische sociale en<br />
economische historici; en als themaleider <strong>van</strong> de cluster rond economische groei en<br />
ongelijkheid binnen het Centrum <strong>voor</strong> Stadsgeschiedenis <strong>van</strong> de UAntwerpen. Zijn<br />
huidige onderzoek is gefocust op de grote vragen uit de economische geschiedenis:<br />
waarom zijn sommige landen rijk, en andere arm? Hoe kunnen we de Industriële<br />
Revolutie, misschien wel de grootste discontinuïteit uit de menselijke geschiedenis,<br />
verklaren? In welke mate leidde economische ontwikkeling in het verleden ook tot<br />
menselijke ontwikkeling, afgemeten aan welzijn, ongelijkheid, etc.?<br />
69
Prijs <strong>Vlaamse</strong> Wetenschappelijke Stichting<br />
In 1928 werd de <strong>Vlaamse</strong> Wetenschappelijke Stichting opgericht ter ondersteuning <strong>van</strong><br />
verschillende <strong>Vlaamse</strong> wetenschappelijke initiatieven. Sinds 2002 reikt de Stichting<br />
beurtelings een prijs uit in de Humane, de Exacte en de Biomedische wetenschappen;<br />
zij doet dit in het kader <strong>van</strong> de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong><br />
Wetenschappen en Kunsten. De geldprijs ter waarde <strong>van</strong> € 10.000 is bedoeld <strong>voor</strong><br />
jonge onderzoekers (tot 40 jaar). In 2011 wordt de prijs uitgereikt in de Humane<br />
Wetenschappen.<br />
Laureaat 2011: Anne WINTER<br />
Academische Fondsen en Prijzen<br />
Anne Winter (°1980) studeerde geschiedenis aan de VUB en de London School of<br />
Economics. Ze promoveerde in 2007 aan de VUB met grootste onderscheiding en<br />
felicitaties <strong>van</strong> de jury op een proefschrift getiteld “Patterns of Migration and Adaptation<br />
in the Urban Transition: Newcomers to Antwerp, 1760-1860”, dat in 2009 uitgegeven<br />
werd bij de Londense uitgeverij Pickering & Chatto. Na een loopbaan als<br />
respectievelijk aspirant en postdoctoraal onderzoeker <strong>van</strong> het Fonds <strong>voor</strong><br />
Wetenschappelijk Onderzoek Vlaanderen, werd ze in 2010 docent aan de vakgroep<br />
Geschiedenis <strong>van</strong> de VUB, waar zij in 2011 ook directeur werd <strong>van</strong> het<br />
onderzoekscentrum Historisch Onderzoek naar Stedelijke Transformatieprocessen<br />
(HOST). Als gastonderzoeker verbleef zij onder meer aan Somerville College<br />
(University of Oxford), de École des hautes études et sciences sociales (Parijs) en de<br />
Universität Salzburg.<br />
Haar onderzoek concentreert zich op sociaaleconomische problemen <strong>van</strong> de Nieuwe<br />
Tijd en de negentiende eeuw, met een bijzondere aandacht <strong>voor</strong> migratie, sociaal<br />
beleid, verstedelijking en arbeidsverhoudingen in de transitieperiode 1750-1850, en dit<br />
in een internationaal comparatief perspectief. Zij organiseerde verscheidene<br />
conferenties en publiceerde diverse boeken en wetenschappelijke artikels in het<br />
Engels, Nederlands, Frans en Duits over onder meer migratie, landloperij,<br />
vondelingen, armenzorg en stadsgeschiedenis, die op een brede internationale<br />
belangstelling konden rekenen. In 2010<br />
werd haar door de Onderzoeksraad <strong>van</strong><br />
de VUB de zesjaarlijkse Prijs Ignace<br />
Vanderschueren toegekend <strong>voor</strong> het beste<br />
doctoraat in de humane weten schappen.<br />
70
VLAC – jaarverslag 2011<br />
Voorstelling<br />
Het Vlaams Academisch Centrum <strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten werd in 1999<br />
opgericht als een instituut <strong>voor</strong> internationale wetenschappelijke contacten op<br />
excellentieniveau. Naar het <strong>voor</strong>beeld <strong>van</strong> de vele Institutes for Ad<strong>van</strong>ced Study die<br />
internationaal zeer succesvol zijn, zoals het IAS in Princeton en het NIAS in Nederland,<br />
groeide het VLAC uit tot een sabbatical centrum – uniek in Vlaanderen – waar reeds<br />
gevestigde onderzoekers, wetenschappers en kunstenaars een bepaalde periode<br />
kunnen wijden aan een eigen onderzoeksproject, ver weg <strong>van</strong> de dagelijkse routine en<br />
verplichtingen <strong>van</strong> de thuisinstelling.<br />
Het VLAC is ondertussen niet langer een bescheiden IAS. De laatste jaren kende<br />
VLAC - mede dankzij de inspanningen <strong>van</strong> de directeur - een veel bredere instroom<br />
<strong>van</strong> fellows met onder meer clusters waarin meerdere binnen- en buitenlandse<br />
onderzoekers samenwerken rond een centraal thema. De mooie ligging <strong>van</strong> het<br />
Troongebouw in het centrum <strong>van</strong> Brussel biedt overigens de ideale omstandigheden<br />
om een weliswaar kleine, maar interactieve intellectuele onderzoeksgemeenschap te<br />
creëren.<br />
Activiteiten 2011<br />
Eerste semester<br />
Vlaams Academisch Centrum – VLAC<br />
• 07/01/2011: Welkomstdrink VLAC<br />
• 17/01/2011: VLAC Lunch in de Universitaire Stichting<br />
• 27/01/2011: Lezing Prof. Mark Clarke en Prof. Sven Dupré + broodjeslunch<br />
• 10/02/2011: Lezing Prof. Anat Feinberg + broodjeslunch<br />
• 24/02/2011: Lezing Prof. Marc Pallemaerts + broodjeslunch<br />
• 10/03/2011: VLAC broodjeslunch<br />
• 15/03/2011: Lunch in de Universitaire Stichting in aanwezigheid <strong>van</strong> EURIASfellows<br />
Prof. Tikhonov & Prof. Moura<br />
• 07/04/2011: Lezing Prof. Mary Lindemann en Prof. Guido Marnef + broodjeslunch<br />
• 12/05/2011: Lezing Prof. Craig Harline + lunch in de Universitaire Stichting<br />
• 17/05/2011: Bezoek <strong>van</strong> Prof. Andrew Sors (Rector Collegium Budapest) + koffie<br />
• 19/05/2011: Broodjeslunch + bezoek Museum Coudenberg: inleiding door Prof.<br />
Marc De Mey<br />
71
• 30/05/2011: Conferentie Prof. Robert Babcock “The Temple of Wisdom and the<br />
Temple of Solomon in the Brussels Psychomachia (MS 10066-77)” in<br />
de <strong>Koninklijke</strong> Bibliotheek Brussel<br />
• 07/06/2011: Bezoek rector and vice-rector UCLV Cuba + broodjeslunch<br />
• 09/06/2011: Lezing Prof. Robert Babcock + lunch in de Universitaire Stichting<br />
• 10/06/2011: Bezoek Olivier Bouin & Mylène Trouvé (EURIAS)<br />
• 16/06/2011: Symposium Prof. Mark Clarke en Prof. Sven Dupré “Transmission of<br />
Artists’ Knowledge”<br />
• 23/06/2011: Afsluiten eerste semester<br />
Tweede semester<br />
• 13/10/2011: Lezing Prof. Gordon Wilson en Prof. Carlos Steel<br />
• 21/10/2011: Bezoek Prof. Alan Gilchrist (Rutgers University)<br />
• 04/11/2011: Bezoek Prof. Sami Pihlström, Director of the University of Helsinki<br />
• 10/11/2011: Lezing Prof. Evgeny Kazartsev en Prof. Werner Waterschoot<br />
• 23/11/2011: Lezing Prof. Pietro Roccasecca en Prof. Marc De Mey<br />
• 01/12/2011: Lezing Prof. Patrick De Leenheer en Prof. Wim Michiels<br />
• 08/12/2011: Lezing Prof. Peter Schröder en Prof. Randall Lesaffer<br />
• 15/12/2011: Lezing Prof. Andrew Turner en Prof. Steven Vanderputten<br />
• 15/12/2011: Lunch <strong>voor</strong> het secretariaat <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong>, bereid door de fellows<br />
• 15/12/2011: Bezoek Museum Coudenberg<br />
• 19/12/2011: Lunch in de Universitaire Stichting + bezoek en lezing Prof. Clemena<br />
Antonova (<strong>voor</strong>malig VLAC-fellow)<br />
Overzicht Fellows 2011<br />
VLAC Fellows<br />
Vlaams Academisch Centrum – VLAC<br />
1. Language, Alienation and Hybrid Identity in the Literary Works of Exiled Iraqi-<br />
Jewish Writers.<br />
• Heidy Muller (VUB)<br />
01/02/2011 – 28/02/2011<br />
• Anat Feinberg (Hochschule für Jüdische Studien Heidelberg)<br />
01/02/2011 – 28/02/2011<br />
2. Philosophical Methodology for a Practice-Based Philosophy of Mathematics<br />
• Benedikt Löwe (Universiteit Amsterdam)<br />
01/09/2010 – 31/01/2011<br />
• Jean Paul Van Bendegem (VUB)<br />
01/09/2010 – 31/01/2011<br />
72
Vlaams Academisch Centrum – VLAC<br />
3. Aristotle’s Heirs: a brief history (322 BC-200 AD)<br />
• Han Baltussen (University of Adelaide)<br />
01/09/2010 – 15/01/2011<br />
• Carlos Steel (KULeuven)<br />
01/09/2010 – 15/01/2011<br />
4. European and international law as instruments of environmental protection in a<br />
globalising world: interactions between EU external action, EU law and<br />
international environmental governance<br />
• Marc Pallemaerts (Universiteit Amsterdam)<br />
01/01/2011 – 30/06/2011 en 01/11/2011 – 30/11/2011<br />
• Marc Maresceau (UGent)<br />
01/01/2011 – 30/06/2011 en 01/11/2011 – 30/11/2011<br />
5. Political Culture in Three Early Modern Cities: A Comparative Study of<br />
Amsterdam, Antwerp and Hamburg, 1650-1790<br />
• Mary Lindemann (University of Miami)<br />
01/01/2011 – 30/06/2011<br />
• Guido Marneff (Universiteit Antwerpen)<br />
01/01/2011 – 30/06/2011<br />
6. Religious Wars at Home: The Impact of the Reformation on Families<br />
• Craig Harline (Brigham Young University)<br />
01/04/2011 – 30/06/2011 en 01/04/2012 – 30/04/2012<br />
• Jan Roegiers (KULeuven)<br />
01/04/2011 – 30/06/2011 en 01/04/2012 – 30/04/2012<br />
7. The Abbey of Gembloux as an Intellectual Center in the Eleventh Century<br />
• Robert Babcock (University of North Carolina)<br />
01/05/2011 – 30/06/2011 en 01/05/2012 – 30/06/2012<br />
• Albert Derolez<br />
01/05/2011 – 30/06/2011 en 01/05/2012 – 30/06/2012<br />
8. Knowledge and Skepticism<br />
• Igal Kvart (Hebrew University)<br />
01/02/2011 – 31/03/2011, 07/05/2011 – 30/06/2011 en 07/09/2011 –<br />
14/10/2011<br />
• Igor Douven (KULeuven)<br />
01/02/2011 – 31/03/2011, 07/05/2011 – 30/06/2011 en 07/09/2011 –<br />
14/10/2011<br />
73
Vlaams Academisch Centrum – VLAC<br />
9. Innovative Adaptation by the <strong>Vlaamse</strong> Primitieven of Pre-existing Techniques of<br />
Oil Painting<br />
• Mark Clarke (Universiteit Amsterdam)<br />
01/01/2011 – 31/05/2011 en 01/09/2011 – 31/01/2012<br />
• Sven Dupré (UGent)<br />
01/01/2011 – 31/05/2011<br />
• Koenraad Jonckheere (UGent)<br />
01/09/2011 – 31/01/2012<br />
10. A Critical Edition of Henry of Ghent’s Quaestiones ordinariae (=Summa), art. 53-<br />
55<br />
• Gordon Wilson (North Carolina University)<br />
01/09/2011 – 30/06/2012<br />
• Carlos Steel (KULeuven)<br />
01/09/2011 – 30/06/2012<br />
11. South Netherlands Sources of the European Syllabotonic Verse of the Early<br />
Modern Times<br />
• Evgeny Kazartsev (State University of St. Petersburg)<br />
01/09/2011 – 31/01/2012<br />
• Werner Waterschoot (KANTL)<br />
01/09/2011 – 31/01/2012<br />
12. Classical Scholarship in Mediaeval Flanders<br />
• Andrew Turner (University of Melbourne)<br />
01/09/2011 – 28/02/2012<br />
• Steven Vanderputten (UGent)<br />
01/09/2011 – 28/02/2012<br />
13. Mathematical models of quorum sensing<br />
• Patrick De Leenheer (University of Florida)<br />
01/09/2011 – 30/06/2012<br />
• Wim Michiels (KULeuven)<br />
01/09/2011 – 30/06/2012<br />
14. Theory of Vision and Theory and Methods of Realistic Representation in 15th<br />
Century Painting<br />
• Pietro Roccasecca (Accademia di Belle Arti di Roma)<br />
01/09/2011 – 30/06/2012<br />
74
15. Early modern political philosophy of interstate-relations 1600-1713<br />
• Peter Schröder (University College London)<br />
01/09/2011 – 30/04/2012<br />
• Randall Lesaffer (KULeuven)<br />
01/09/2011 – 30/04/2012<br />
EURIAS Fellows<br />
Vlaams Academisch Centrum – VLAC<br />
1. On the Roads of Knowledge: Academic Migrations and European Training in<br />
American, Russian and Japanese University-Educated Elites, 1870-1939<br />
• Natalia Tikhonov Sigrist (Université de Genève – Switserland & Ecole des<br />
Hautes Etudes en Sciences Sociales (Paris))<br />
01/09/2011 – 30/06/2012<br />
• Hilde Symoens (UGent)<br />
01/09/2011 – 30/06/2012<br />
2. A Comparative Study of Postcolonial Atlantic Literatures in the XXth and XXIst<br />
Century: Circulations, Exchanges and Literary Migrations in the Atlantic Area, in<br />
the XXth and XXIst Century<br />
• Jean-Marc Moura (Université de Paris Ouest-Nanterre-La Défense)<br />
01/09/2011 – 30/06/2012<br />
• Lieven D’Hulst<br />
01/09/2011 – 30/06/2012<br />
75
Adviesraad VLAC<br />
De Adviesraad evalueert de kandidaturen en maakt een selectie. Deze raad kan via<br />
schriftelijke rapportering een beroep doen op externe referenten. De definitieve<br />
beslissing wordt door de Bestuurscommissie <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> genomen.<br />
Samenstelling 2011<br />
Vlaams Academisch Centrum – VLAC<br />
Directeur VLAC M. De Mey<br />
Voorzitter KVAB P. Jacobs<br />
Vast secretaris KVAB G <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle<br />
Dertien leden <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> verkozen <strong>voor</strong> een periode <strong>van</strong> drie jaar en evenredig<br />
verdeeld over de <strong>Vlaamse</strong> universiteiten en vijf domeinen (exacte en toegepaste<br />
wetenschappen, biomedische wetenschappen, gedragswetenschappen, kunsten):<br />
• K. De Jonge (Kunsten, Toegepaste Wetenschappen, KULeuven)<br />
• E. Lox (Technische Wetenschappen, Umicore Research, Group R&D)<br />
• L. Michiels (Technische Wetenschappen, Proviron nv)<br />
• A. Oosterlinck (Technische Wetenschappen, associatie KULeuven)<br />
• R. Gijbels (Natuurwetenschappen, exacte wetenschap pen, UA)<br />
• J. Peters (Natuurwetenschappen, ingenieursweten schap pen, KULeuven)<br />
• J. Vandekerckhove (Natuurwetenschappen, biomedische weten schap pen,<br />
UGent)<br />
• W. Dewachter (Menswetenschappen, gedragswetenschap pen, KULeuven)<br />
• L. Tasmowski (Menswetenschappen, cultuurwetenschappen, UA)<br />
• K. Versluys (Menswetenschappen, literatuurwetenschappen, UGent)<br />
• H. Sabbe (Kunsten, kunst en muziek, UGent)<br />
• C. Van de Velde (Kunsten, cultuurwetenschappen, VUB)<br />
Voor de biomedische wetenschappen werd eveneens een beroep gedaan op de<br />
<strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Geneeskunde <strong>van</strong> <strong>België</strong>:<br />
• B. Himpens (vast secretaris <strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Geneeskunde <strong>van</strong><br />
<strong>België</strong>, biomedische wetenschappen)<br />
De Adviesraad vergaderde in 2011 op 24 januari, 18 april en 24 oktober. Op<br />
7 november werd zij uitzonderlijk samengeroepen om de kandidaturen <strong>voor</strong> de<br />
EURIAS-fellowships te evalueren.<br />
76
Stuurgroep VLAC<br />
De stuurgroep bepaalt het algemeen beleid <strong>van</strong> het Vlaams Academisch Centrum en<br />
werd in 2006 samengesteld om de vernieuwingen binnen VLAC uit te werken en te<br />
stroomlijnen. Samengesteld uit leden <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong>, die door hun ervaring en/of<br />
interesse een zekere expertise hebben inzake Institutes for Ad<strong>van</strong>ced Study, ver<strong>van</strong>gt<br />
de stuurgroep de Algemene Vergadering <strong>van</strong> het Forum. Om de contacten en inbreng<br />
<strong>van</strong> andere wetenschappelijke instellingen te behouden, werden eind 2007 drie<br />
externe leden bijkomend opgenomen.<br />
Samenstelling 2011<br />
Vlaams Academisch Centrum – VLAC<br />
Voorzitter KVABP. Jacobs<br />
Vast secretaris KVAB G. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle<br />
Dertien leden <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> verkozen <strong>voor</strong> een periode <strong>van</strong> drie jaar:<br />
• H. De Dijn (Menswetenschappen, KULeuven)<br />
• M. De Mey (Menswetenschappen, UGent)<br />
• A. Derolez (Menswetenschappen, VUB)<br />
• F. Dumortier (Natuurwetenschappen, UH)<br />
• R. Gijbels (Natuurwetenschappen, UA)<br />
• R. Hoozee (Kunsten)<br />
• W. Prevenier (Menswetenschappen, UGent)<br />
• H. Sabbe (Kunsten, UGent)<br />
• J. Thas (Natuurwetenschappen, UGent)<br />
• H. Van der Wee (Menswetenschappen, KULeuven)<br />
• W. Van Gerven (Menswetenschappen, KULeuven)<br />
• K. Versluys (Menswetenschappen, UGent)<br />
• D. Willems (Menswetenschappen, UGent)<br />
Drie externe leden:<br />
• E. Monard (FWO)<br />
• D. Raspoet (VRWB)<br />
• M. Nicholson (Fulbright Foundation)<br />
77
Jaarverslag Contactfora 2011<br />
Contactfora<br />
De <strong>Academie</strong> coördineert jaarlijks ongeveer 25 wetenschappelijke bijeenkomsten of<br />
contactfora. Deze hebben tot doel <strong>Vlaamse</strong> wetenschappers of kunstenaars te<br />
verenigen rond specifieke thema’s in de natuurwetenschappen (inclusief de<br />
biomedische wetenschappen), de menswetenschappen en de kunsten. Ook<br />
anderstalige landgenoten en buitenlandse gasten kunnen uitgenodigd worden.<br />
De organisatoren kunnen beschikken over de infrastructuur <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> en een<br />
toelage <strong>van</strong> 2500 euro. Zij moeten wel handelingen publiceren, hetzij in eigen beheer<br />
(in eigen reeks), hetzij door de <strong>Academie</strong> zelf.<br />
Activiteiten 2011<br />
Contactfora<br />
• 10 en 11 februari: M. Vanmaele (UGent): “AFMathConf 2011”<br />
• 14 februari: E. Brems (UGent): “Traditional Law in Post Conflict Legal and<br />
Judicial Development Aid in Africa”<br />
• 17 en 18 februari: J. De Vuyste (VUB): “PhD’s in Logic III”<br />
• 25 en 26 februari: K. Van Heuckelom (KU Leuven): “Midden-Europa en de<br />
Nederlanden. Literaire inspiraties, variaties, combinaties”<br />
• 18 maart: E. Brems (UGent): “The role of national human rights institutions in the<br />
protection of social and economic rights”<br />
• 19 maart: R. Weynants (KMS): “Cosmology”<br />
• 22 maart: G. Van Huylebroeck (UGent): “Multifunctionaliteit en lokale identiteit<br />
als paradigma’s <strong>voor</strong> een duurzame en competitieve landbouw”<br />
• 26 mei: K. Verboven (UGent): “Land and Natural resources in the Roman World”<br />
• 16 juni: S. Dupré (UGent): “Transmission of Artists’ Knowledge”<br />
• 20 juni: P. Van Rompuy (KU Leuven): “Expertencolloquium over de gerechtelijke<br />
hervorming”<br />
• 5 tot 7 september: T. D’Haen (KU Leuven): “A World History of Literature”<br />
79
Contactfora<br />
• 9 september: L. Storme (UGent): “Coding Theory and Cryptography IV”<br />
• 14 september: P. Baekelmans (Solvay): “IUPAC-day in Brussels”<br />
• 14 en 15 september: J. Mees (VLIZ): “Living with changing seas. Climate<br />
change impacts on the Europeaan marine environment”<br />
• 12 oktober: K. De Feyter (UA): “Subsidiarity and multilevel governance”<br />
• 26 tot 28 oktober: K. Verstrynge (VUB): “McLuhans Philosophy of Media –<br />
Centennial Conference”<br />
• 27 oktober: J. Dewilde (Koninklijk Conservatorium Antwerpen): “De culturele<br />
betekenis <strong>van</strong> de omroeporkesten. Verleden tijd of ook nog toekomstige tijd?”<br />
• 16 november: J. Anné (KU Leuven): “Life, death and survival of microorganisms”<br />
• 18 en 19 november: H. Bocken (UGent): “Jaarvergadering 2011 <strong>van</strong> de<br />
VVSRBN”<br />
• 18 en 19 november: S. Vanderputten (UGent): “Medieval Liège at the<br />
crossroads of Europe: Monastic society and culture 900-1300”<br />
• 25 november: R. Opsommer (UGent): “Feodaliteit en Leenrecht in West-Europa”<br />
• 30 november: P. Van Rompuy (KU Leuven): “De Gerechtelijke Hervorming”<br />
• 1 en 2 december: G. Vermeesch (VUB): “War, the state and entrepreneurs in<br />
early modern Europe”<br />
• 1 tot 3 december: M. Nyssen (UGent): “E-Health: from promises to results”<br />
• 5 en 6 december: S. Parmentier (KU Leuven): “Transitional justice: an<br />
interdisciplinary approach”<br />
• 12 december: Y. Engelborghs (KU Leuven): “Synthetic Biology: The future of<br />
(bio)chemistry”<br />
80
Dossiers<br />
ingediend<br />
Overzicht<br />
Onderstaande tabel geeft u een overzicht in cijfers <strong>van</strong> het totaal aantal ingediende<br />
dossiers eind 2011:<br />
Publicaties<br />
Contactfora<br />
1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Tot.<br />
11 5 13 17 23 32 32 29 37 24 26 30 25 304<br />
goedgekeurd 9 5 13 15 21 29 32 28 33 20 23 30 23 281<br />
afgekeurd 0 0 0 0 2 3 0 0 4 4 3 0 2 18<br />
<strong>voor</strong>behoud 2 0 0 2 0 0 0 1 0 0 0 0 0 5<br />
Contactforum<br />
georganiseerd<br />
Handelingen<br />
gepubliceerd<br />
2 9 8 14 23 21 37 27 32 19 22 23 26 263<br />
0 4 2 2 8 8 14 12 10 12 9 7 6 94<br />
In 2011 werden 6 proceedings, <strong>van</strong> de reeds georganiseerde contactfora, in het beheer<br />
<strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> gepubliceerd (zie publicaties).<br />
81
Adviesraad Contactfora<br />
De Adviesraad evalueert de kandidaturen en maakt een selectie. Deze raad kan via<br />
schriftelijke rapportering een beroep doen op externe referenten. De definitieve<br />
beslissing wordt door het Uitvoerend Orgaan (de Bestuurscommissie <strong>van</strong> de<br />
<strong>Academie</strong>) genomen.<br />
Samenstelling 2011<br />
Voorzitter KVAB Jacobs P.<br />
Vast secretaris KVAB <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, ridder Géry<br />
Twaalf leden <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> verkozen <strong>voor</strong> een periode <strong>van</strong> drie jaar en evenredig<br />
verdeeld over de <strong>Vlaamse</strong> Universiteiten en vijf domeinen (exacte en toegepaste<br />
wetenschappen, biomedische wetenschappen, gedragswetenschappen, kunsten).<br />
Voor de biomedische wetenschappen werd eveneens een beroep gedaan op de<br />
<strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Geneeskunde <strong>van</strong> <strong>België</strong>.<br />
• Clarysse W. (Menswetenschappen, Klassieke Studies, KU Leuven)<br />
• Dobbelaere K. (Menswetenschappen, sociale wetenschappen, KU Leuven)<br />
• Himpens B. (vast secretaris <strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Geneeskunde <strong>van</strong><br />
<strong>België</strong>, biomedische wetenschappen)<br />
• Jacobs P. (Natuurwetenschappen, interfasechemie, KU Leuven)<br />
• Sabbe H. (Kunsten, kunst en muziek, UGent)<br />
• Strauven F. (Kunsten)<br />
Contactfora<br />
• Ulens S. (Technische Wetenschappen)<br />
• Van de Velde C. (Kunsten, cultuurwetenschappen, VUB)<br />
• Van Landeghem H. (Technische Wetenschappen, UGent)<br />
• Van Landuyt J. (Natuurwetenschappen)<br />
• Verstraete W. (Natuurwetenschappen, UGent)<br />
• Verhofstadt-Denève L. (Menswenteschappen)<br />
82
Activiteiten 2011:<br />
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
Jaarverslag 2011 <strong>van</strong> het Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
6 april 2011: Image and Reality in art and life: the case of Bernini and Goethe<br />
Professor Basil Markesinis is buitenlands lid <strong>van</strong> de Klasse Menswetenschappen <strong>van</strong><br />
de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten en een<br />
wereldautoriteit in zijn domein. Hij behaalde niet alleen een doctoraat in de Rechten in<br />
Athene (summa cum laude), maar ook aan de Universiteit <strong>van</strong> Oxford. Nadien werd hij<br />
fellow aan het vermaarde Trinity College in Cambridge en hoogleraar aan de<br />
universiteit <strong>van</strong> Londen. Daarnaast behaalde hij tal <strong>van</strong> eredoctoraten (Sorbonne,<br />
Gent, enz.) en wereldvermaarde prijzen en titels.<br />
Hoewel het onderzoeksdomein <strong>van</strong> Markesinis het vergelijkende en Anglo-<br />
Amerikaanse recht is, bestrijken zijn kennis en interesse een veel groter domein en<br />
getuigen zijn publicaties <strong>van</strong> een algemene en grote eruditie. Eén <strong>van</strong> Markesinis<br />
meest recente publicaties is “The Duality of Genius. Shades, blemishes, and vices in<br />
the lives of great achievers”. In dit boek gaat hij in op de meer onbekende, vaak minder<br />
aantrekkelijke kant <strong>van</strong> het leven <strong>van</strong> buitengewone mensen zoals Mozart, Goethe of<br />
Bernini. En niet alleen gaat hij in op deze duistere kant, maar hij stelt zich ook de vraag<br />
waarom deze aspecten nooit goed onderzocht zijn. Werd het gewoon vergeten? Of<br />
was er sprake <strong>van</strong> opzettelijk negeren? Vertrekkend <strong>van</strong>uit deze studie ging de<br />
welgesmaakte lezing <strong>van</strong> Markesinis nader in op de levens <strong>van</strong> Bernini en Goethe.<br />
2 mei 2011: De ontdekking <strong>van</strong> een fout bij Leonardo Da Vinci<br />
Een bericht <strong>van</strong> Dr. Dirk Huylebrouck (Departement Architectuur Sint-Lucas) werd<br />
uitgebreid overgenomen in de pers: na meer dan 500 jaar ontdekte de Nederlandse<br />
wiskundige kunstenaar Rinus Roelofs (Hengelo) een mathematische fout in het werk<br />
<strong>van</strong> Leonardo da Vinci (Vinci, Italië, 15 april 1452 – Amboise, Frankrijk, 2 mei 1519).<br />
Het bereikte zelfs de internationale pers, nadat ook Scientific American erover<br />
rapporteerde.<br />
Op allerhande fora roept deze ontdekking vragen op:<br />
• Hoe kan het dat de geniale Leonardo da Vinci, “Il più grande Italiano di tutti i<br />
tempi”, een fout beging? Of betreft het een opzettelijke vergissing met een<br />
mystieke code die nieuwe stof kan opleveren <strong>voor</strong> Dan Brown?<br />
83
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
• Was Leonardo misschien een debuterend kopiïst <strong>van</strong> Chinese tekeningen, zoals<br />
Gavin Menzies beweert in zijn boek “1434: The Year a Magnificent Chinese<br />
Fleet Sailed to Italy and Ignited the Renaissance”?<br />
• Beging Leonardo wel een fout? Als Rinus Roelofs de fout <strong>van</strong> Leonardo al<br />
enkele jaren geleden ontdekte, en erover sprak in een congres <strong>voor</strong><br />
wiskundigen, waarom dan trok het bericht plots nu de aandacht?<br />
Met deze prikkelende vragen boeiden de heren Roelofs en Huylebrouck het talrijk<br />
opgekomen publiek.<br />
16 mei 2011: Voorjaarsconcert: Levente Kende speelt Liszt<br />
Franz Liszt werd 200 jaar geleden geboren. Om deze verjaardag kleur te geven,<br />
organiseert het Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur in 2011 zowel een <strong>voor</strong>jaarsconcert<br />
als een eindejaarsrecital. Het <strong>voor</strong>jaarsconcert, door Levente Kende, had plaats op<br />
maandag 16 mei.<br />
Levente Kende werd geboren te Budapest en studeerde aan het Bartók<br />
Conservatorium en aan de Liszt-<strong>Academie</strong>. Daarna studeerde hij te Moskou aan het<br />
Tsjaikovsky-Conservatorium. Hij behaalde het Hoger Speciaal Diploma in het<br />
Koninklijk Muziekconservatorium te Brussel. Hij won de “Alex de Vriesprijs” en <strong>van</strong><br />
1977 tot 1980 was hij assistent <strong>van</strong> Maestro C. Zecchi in Salzburg. Hij concerteerde in<br />
alle landen <strong>van</strong> Europa. Hij nam pianowerken <strong>van</strong> Liszt op 2 CD’s op. In 2000 heeft hij<br />
het pianoconcerto <strong>van</strong> Luc Van Hove <strong>voor</strong> CD opgenomen. In 2010 speelde hij met<br />
deFilharmonie <strong>van</strong> Antwerpen de wereldcreatie <strong>van</strong> het 2de pianoconcerto <strong>van</strong> Luc<br />
Van Hove.<br />
Zo’n 120 muziekliefhebbers daagden op <strong>voor</strong> dit prachtige <strong>voor</strong>jaarsconcert.<br />
15 juni: Spectra Ensemble: <strong>Academie</strong>leden in concert<br />
Op woensdag 15 juni concerteerde het Spectra Ensemble o.l.v. Filip Rathé in het kader<br />
<strong>van</strong> de concertreeks georganiseerd door het Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur.<br />
Het programma bracht werk <strong>van</strong> drie leden <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong>: André Laporte, Lucien<br />
Posman en Luc Brewaeys.<br />
Van erelid André Laporte (die op 12 juli 80 zou worden) werd “Litanie con epitaffio”<br />
uitgevoerd, een compositie die in 1994 in opdracht <strong>van</strong> het Spectra Ensemble werd<br />
gecomponeerd, en die de componist opdroeg aan de nagedachtenis <strong>van</strong> vier<br />
overleden vrienden componisten, die allen deel uitmaakten <strong>van</strong> de in de zestiger jaren<br />
opgerichte componistengroep Spectra.<br />
84
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
Van Lucien Posman werd de indrukwekkende cantate “The Book of Thel” op teksten<br />
<strong>van</strong> William Blake ten gehore gebracht, met brio gezongen door de mezzo-sopraan<br />
Charlotte Riedijk.<br />
Ten slotte kwam Luc Brewaeys (oud-student <strong>van</strong> Laporte) aan de beurt met een<br />
recente virtuoze en klankrijke compositie genaamd naar een single malt whisky:<br />
“Cardhu”.<br />
De drie composities werden uitstekend vertolkt door een op hoog niveau musicerend<br />
Spectra Ensemble onder leiding <strong>van</strong> een gedreven en bijzonder accurate Filip Rathé.<br />
Het talrijk opgekomen publiek bleek bijzonder opgetogen over de kwaliteit <strong>van</strong> de<br />
uitgevoerde werken en het hoge peil <strong>van</strong> de uitvoeringen.<br />
12 september: Herman Van Goethem: Naar een museum <strong>voor</strong> Shoa en<br />
mensenrechten: Kazerne Dossin te Mechelen<br />
Op 12 september gaf Herman Van Goethem, hoogleraar UA en tevens lid <strong>van</strong> de<br />
<strong>Academie</strong>, in zijn hoedanigheid <strong>van</strong> curator een <strong>voor</strong>dracht over het concept om <strong>van</strong><br />
de Kazerne Dossin een museum <strong>voor</strong> Shoa en Mensenrechten te maken. Hij werd<br />
gevraagd omwille <strong>van</strong> zijn expertise: als jurist en als historicus heeft hij immers gewerkt<br />
aan een studie over de bestuurlijke collaboratie in <strong>België</strong> tijdens de periode 1940-1944.<br />
De Kazerne ombouwen tot een museum <strong>voor</strong> Shoa (Holocaust) en mensenrechten is<br />
geen sinecure. Er is de Holocaust die tevens het globale thema <strong>van</strong> de mensenrechten<br />
impliceert. Maar hoe pak je dat aan?<br />
Aan de ene kant had men de ambtenaren en de politie die legaal discriminatieopdrachten<br />
uitvoerden. Aan de andere kant waren er de joden die de reglementen<br />
wilden volgen en die in de rij wilden blijven lopen: “Als je de bus niet meer op mocht<br />
dan ging je te voet, je deed dit gewoon”.<br />
Na een langdurige reflectie volgde een mission statement <strong>van</strong> de Kazerne Dossin, dat<br />
werd goedgekeurd door de Raad <strong>van</strong> Bestuur <strong>van</strong> de vzw; later werd dit nog<br />
uitgebreid.<br />
“Kazerne Dossin vertrekt <strong>van</strong>uit het historische verhaal <strong>van</strong> Jodenvervolging en de<br />
Holocaust in relatie tot de Belgische casus, om te reflecteren over hedendaagse<br />
fenomenen <strong>van</strong> racisme en uitsluiting <strong>van</strong> bevolkingsgroepen en over discriminatie<br />
omwille <strong>van</strong> afkomst, geloof, overtuiging, huidskleur, geslacht, geaardheid. Aldus<br />
opgevat, draagt dit museum fundamenteel bij tot een educatief maatschappelijk project<br />
waarin burgerzin, democratische weerbaarheid en verdediging <strong>van</strong> individuele<br />
basisvrijheden centraal staan.”<br />
Herman Van Goethem begon de lezing met aan te halen dat er eigenlijk <strong>van</strong> die<br />
periode zo goed als ‘niets’ tastbaars te vinden is. Toch heeft men een aantal interviews<br />
kunnen opnemen <strong>van</strong> een schaars aantal getuigen die reeds eerder interviews hadden<br />
gegeven, maar waar<strong>van</strong> de oude opnames te fragmentarisch en niet bruikbaar waren,<br />
en aan wie doorgaans niet de vragen werden gesteld die nu <strong>voor</strong> het historisch<br />
85
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
onderzoek <strong>van</strong> belang zijn. Uit alle getuigenissen werd dan telkens een 10-tal minuten<br />
gefilterd die aan het publiek zullen worden getoond.<br />
De tentoonstelling bevat zowel audiovisueel materiaal als geschreven documentatie<br />
en richt zich didactisch <strong>voor</strong>al op leerlingen uit het secundair onderwijs met het doel<br />
hen te sensibiliseren.<br />
Elke verdieping – en er zijn er drie – zal geïnspireerd worden door één enkel begrip.<br />
Een er<strong>van</strong> is ‘massa’. In deze term schuilt het gevaar <strong>voor</strong> het gedrag <strong>van</strong> het individu<br />
gestuurd door de groep.<br />
’Als men 10 jaar na de tentoonstelling nog terugdenkt aan het bezoek aan de Kazerne<br />
zal het niet de geschiedenis zijn die men blijft onthouden maar hopelijk blijven enkele<br />
kapstokken als boodschap in het geheugen vasthaken. Dat is het doel <strong>van</strong> de<br />
tentoonstelling’.<br />
De daaropvolgende discussie was al even boeiend als de <strong>voor</strong>dracht zelf. Standpunten<br />
werden ingenomen, suggesties werden gedaan en termen zoals Jodenhaat en<br />
antisemitisme werden zorgvuldig gewogen.<br />
De tentoonstelling zou opengaan <strong>voor</strong> het publiek in september 2012.<br />
20 september: Walter Van Doninck: To be or not to be? We bring the answer.<br />
…maar wanneer?<br />
Op dinsdag 20 september 2011 gaf Walter Van Doninck, onderzoeksdirecteur bij het<br />
FWO, professor experimentele natuurkunde aan de VUB en sinds 2000 gedetacheerd<br />
als een <strong>van</strong> de coördinatoren <strong>van</strong> het CMS experiment, een uiteenzetting over de<br />
“Large Hadron Collider” (LHC) <strong>van</strong> CERN te Genève. Walter Van Doninck kwam<br />
speciaal <strong>voor</strong> de gelegenheid naar Brussel om over de meest opmerkelijke resultaten,<br />
‘heet <strong>van</strong> de naald’ te spreken <strong>voor</strong> een algemeen, maar geïnteresseerd publiek.<br />
In deze <strong>voor</strong>dracht werd de klopjacht naar het Brout-Englert-Higgs boson (BEH boson)<br />
belicht. Maar liefst 46 jaar is men naar dit deeltje op zoek. Want indien het zou<br />
gevonden worden zal men begrijpen waar<strong>van</strong> de massa <strong>van</strong> de elementaire deeltjes<br />
in de natuur afkomstig is.<br />
In begrijpelijke termen en met veel fotomateriaal werd het internationale Large Hadron<br />
Collider (LHC)-project beschreven en dit zowel <strong>voor</strong> de gigantische LHC-versneller zelf<br />
als <strong>voor</strong> de experimenten die hiermee worden uitgevoerd.<br />
Het CERN is <strong>van</strong>daag het grootste laboratorium <strong>voor</strong> elementaire deeltjesfysica ter<br />
wereld. Het LHC-experiment wordt uitgevoerd in een buis met een omtrek <strong>van</strong> maar<br />
liefst 27 km. Aan een snelheid <strong>van</strong> 99,9999991% <strong>van</strong> de lichtsnelheid leggen<br />
duizenden miljarden protonen meer dan 11000 rondjes <strong>van</strong> 27 km af per seconde. Om<br />
de protonen te versnellen tot bijna de lichtsnelheid is een sterker vacuüm vereist dan<br />
dat <strong>van</strong> de interstellaire ruimte. Met een exploitatietemperatuur <strong>van</strong> -271,25°C, 1,9°C<br />
graden boven het absoluut nulpunt, is dit de koudste plaats in het heelal. Afkoeling <strong>van</strong><br />
de 32000 ton materiaal gebeurt met supervloeibaar helium.<br />
Wanneer de protonenbundels frontaal tegen elkaar in botsing treden wekken zij in een<br />
zeer kleine ruimte en zeer kortstondig een temperatuur op die meer dan een miljard<br />
keer hoger is dan in het centrum <strong>van</strong> de zon en wordt er een grote verscheidenheid<br />
86
<strong>van</strong> zeer instabiele deeltjes, met ultrakorte vervaltijd, geschapen. Om de signalen <strong>van</strong><br />
de ca. 600 miljoen botsingen per seconde te meten en op te slaan, hebben de<br />
wetenschappers <strong>van</strong> het CERN en hun partners vier reusachtige detectoren gebouwd<br />
die de eigenschappen <strong>van</strong> de vervalproducten <strong>van</strong> de geproduceerde deeltjes<br />
opmeten met een ongeëvenaarde precisie. Het CMS experiment (Compact muon<br />
collider) is er één <strong>van</strong>.<br />
De wetenschappers zijn nu ijverig aan het zoeken of in deze “soep” ook de<br />
overlevende afvalproducten <strong>van</strong> het BEH boson aanwezig zijn. Volgens Walter <strong>van</strong><br />
Doninck zal er pas echt uitsluitsel zijn op het einde <strong>van</strong> 2012 als het LHC-experiment<br />
op volledig vermogen werkt. Op dat ogenblik zal de machine 50 petabytes aan<br />
informatie geleverd hebben: het equivalent <strong>van</strong> 10 miljard keer de verzamelde werken<br />
<strong>van</strong> Shakespeare!<br />
Het LHC-experiment zal ongeveer 4 miljard euro kosten. Maar CERN heeft al<br />
aangetoond hoeveel de spitstechnologie, ontwikkeld rond zijn grote experimenten, aan<br />
industriële spin-off heeft opgebracht: denk maar aan supergeleidende magneten,<br />
medische scanners (PET) en zeker het World Wide Web. Het CERN, waar het web<br />
ontwikkeld werd, heeft een verdere stap gezet in de gedecentraliseerde informatica.<br />
Om de gegevens te analyseren zijn tienduizenden computers operationeel in het<br />
wereldwijde “GRID”.<br />
Ook moet men inzien dat de zoektocht naar het BEH boson maar een stap is in het<br />
ontrafelen <strong>van</strong> de mysteries <strong>van</strong> ons heelal en het bevestigen <strong>van</strong> de bestaande<br />
modellen om het te beschrijven.<br />
Want het is nu goed geweten dat wij <strong>van</strong>daag slechts 4,6 % <strong>van</strong> alle materie in het<br />
heelal zien en begrijpen. De rest, de donkere materie en de donkere energie zijn nog<br />
onbegrepen. Werk <strong>voor</strong> de astro-deeltjes fysici!<br />
Meer info? PPT-presentatie op de website <strong>van</strong> het KVAB,<br />
http://www.kvab.be/downloads/CEC_presentatie_CERN.pdf<br />
12 oktober: Themadag Spanje<br />
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
Op de Spaanse Nationale feestdag werd een themadag georganiseerd “Spanje en de<br />
Lage Landen: een gedeeld of verdeeld verleden”. In aanwezigheid <strong>van</strong> Z.E. Silvia<br />
Iranzo, ambassadeur <strong>van</strong> Spanje in <strong>België</strong>, Z.E. Johan Swinnen, ereambassadeur <strong>van</strong><br />
<strong>België</strong> in Spanje, die ook sprak op het symposium en mevrouw Carmen Bernard,<br />
Consul Generaal <strong>van</strong> Spanje, konden 120 cultuurminnaars en -specialisten,<br />
waaronder diverse hoogleraren, docenten Spaans en docenten Vertaler-Tolk, evenals<br />
studenten, genieten <strong>van</strong> een gevarieerde dag.<br />
De dag werd geopend door Prof. dr. Robert Verdonk, UAntwerpen, die een rijk<br />
geïllustreerde lezing gaf over de evolutie <strong>van</strong> het Spaanse taal <strong>van</strong> lokaal dialect tot<br />
wereldtaal:<br />
87
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
“De ontdekking <strong>van</strong> Amerika door Columbus, wiens overtochten gesponsord werden<br />
door de koningin <strong>van</strong> Castilië, opende nieuwe, onvermoede, expansiemogelijkheden<br />
<strong>voor</strong> de Spaanse taal. Vandaag de dag wordt ze in de twintig Spaans-Amerikaanse<br />
landen gesproken door meer dan 95% <strong>van</strong> de globale bevolking. Is dit het gevolg <strong>van</strong><br />
een systematische hispaniseringspolitiek <strong>van</strong> de Spaanse Kroon? Of werd deze<br />
expansie pas op gang gebracht door de jonge onafhankelijke republieken die<br />
naderhand uit het Spaanse koloniaal imperium zijn ontstaan?”<br />
De tweede lezing werd gegeven door Prof. J.M. Sánchez Ron, Real Academia<br />
Española, die een uiteenzetting deed over de normering <strong>van</strong> de Spaanse taal in<br />
wetenschap en technologie:<br />
“‘Special attention will be paid to the modernization of the Academy during the last two<br />
decades, with the preparation of electronic data banks which keep hundred of millions<br />
of words and quotations extracted from literary, journalistic, scientific and oral<br />
language, and also to two of her activities: the preparation of a new edition of the<br />
Spanish language dictionary and the recent publication of a new grammar. Emphasis<br />
will be made on the connection with the academies of the American Spanish speaking<br />
countries”.<br />
De namiddagsessie werd ingeleid door Johan Swinnen, die sinds 1 september 2011<br />
ereambassadeur is en <strong>van</strong>af dan opnieuw op Belgische bodem woont. Spanje was zijn<br />
laatste diplomatieke post:<br />
“Het roterend EU-<strong>voor</strong>zitterschap kwam in 2010 eerst aan Spanje en vervolgens aan<br />
<strong>België</strong> toe. Een uitgelezen kans om <strong>van</strong> dichtbij de Europese ontwikkeling, onder meer<br />
op het vlak <strong>van</strong> de “economic governance”, te volgen, maar ook om er opportuniteiten<br />
<strong>voor</strong> aanzwengeling <strong>van</strong> bilaterale dynamieken uit te putten. Het proces <strong>van</strong> de<br />
Europese eenmaking wordt immers mede geschraagd door een pro-actieve aanpak<br />
<strong>van</strong> de bilaterale relaties. En daar<strong>voor</strong> is er veel ruimte, ook in de Belgisch-Spaanse<br />
betrekkingen. Niet alleen op economisch en politiek vlak, doch ook in de culturele,<br />
academische en consulaire sfeer. Publieke diplomatie speelt daarbij een rol die niet<br />
onderschat mocht worden.”<br />
Nadien was het de beurt aan Prof. dr. Werner Thomas, KULeuven met een lezing:<br />
“De Zwarte Legende <strong>voor</strong>bij. Spanje, de Zuidelijke Nederlanden en de eerste<br />
globalisering, 1500-1700.”<br />
Deze lezing werd door iedereen bijzonder gesmaakt o.w.v. het vernieuwende en<br />
verruimende karakter er<strong>van</strong>.<br />
“De moderne versie <strong>van</strong> de Zwarte Legende duikt nog steeds op in wetenschappelijke<br />
publicaties, televisieprogramma’s, de pers en zelfs populaire strips, die op die manier<br />
de kiem leggen <strong>voor</strong> de volgende generaties. Toch is ook een andere kijk op het<br />
Spaanse verleden <strong>van</strong> de Nederlanden mogelijk, een die minder schatplichtig is aan<br />
allerlei stereotiepen en vijandbeelden. Door de integratie <strong>van</strong> de Bourgondische<br />
Nederlanden in de Spaanse monarchie gingen onze gewesten immers deel uitmaken<br />
<strong>van</strong> een rijk ‘waarin de zon nooit onder ging’, en werden ze aangesloten op mondiale<br />
circuits - politieke, maar ook economische en culturele - die de verschillende<br />
88
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
continenten met elkaar verbonden. Personen, goederen en ideeën uit de Nederlanden<br />
circuleerden overzee en lieten er hun sporen na. Eerder dan rond de kerktoren weg te<br />
rotten, stonden Zuid-Nederlanders op de eerste rij <strong>van</strong> een fenomeen dat historici<br />
tegenwoordig de ‘eerste globalisering’ noemen. De lezing neemt het aandeel <strong>van</strong> onze<br />
gewesten in dat proces onder de loep.”<br />
Ten slotte werd het lezingengedeelte afgesloten door Prof. dr. Maarten Steenmeijer,<br />
Radboud Universiteit Nijmegen, met een ontspannende ontdekkingstocht doorheen<br />
vertalingen <strong>van</strong> literair werk <strong>van</strong> bekende en minder bekende Spaanse schrijvers. De<br />
titel “De Spaanse literatuur als exportartikel” spreekt hier dan ook letterlijk boekdelen:<br />
“Na de Gouden Eeuw <strong>van</strong> Cer<strong>van</strong>tes en Quevedo drong er nauwelijks nog iets <strong>van</strong> de<br />
Spaanse literatuur door tot het buitenland. In de eerste helft <strong>van</strong> de twintigste eeuw<br />
was hier <strong>voor</strong>zichtig verandering in gekomen dankzij Unamuno, Ortega y Gasset en<br />
García Lorca. Maar pas de laatste jaren begint de Spaanse literatuur echt mee te tellen<br />
in de wereld. Dat is in hoge mate te danken aan wat men in Spanje “el best seller<br />
español” noemt, een fenomeen waartoe schrijvers als Carlos Ruiz Zafón, Ildefonso<br />
Falcones en Javier Sierra behoren. Wat behelst hun werk precies en waarom heeft het<br />
zoveel internationaal succes? En welke andere Spaanse literatuur wist zich de laatste<br />
decennia een plaats te veroveren buiten de grenzen <strong>van</strong> Spanje? Deze vragen vormen<br />
de rode draad <strong>van</strong> deze lezing.”<br />
Omdat de sfeer er goed in zat werd ook het discussiegedeelte een boeiende ronde<br />
tafel dat verder werd gezet tijdens de receptie nadien.<br />
27 oktober: Brassband Buizingen: Huldeconcert André Laporte 80 jaar<br />
Naar aanleiding <strong>van</strong> de 80ste verjaardag <strong>van</strong> André Laporte werd in de troonzaal <strong>van</strong><br />
het Paleis der Academiën op 27 oktober 2011 een concert gegeven door Brassband<br />
Buizingen o.l.v. Luc Vertommen, die de troonzaal letterlijk en figuurlijk omverblies met<br />
hun betoverende uitvoering <strong>van</strong> de werken. Het concertprogramma was samengesteld<br />
uit oorspronkelijke composities <strong>voor</strong> koperblazersensemble <strong>van</strong> componisten die allen<br />
lid waren <strong>van</strong> de KVAB: August De Boeck, Paul Gilson, Marcel Poot, Victor Legley en<br />
Peter Cabus. Als apotheose en climax werd “Exultation & Hymn” (creatie), (1931) <strong>van</strong><br />
de heer Laporte zelf uitgevoerd na een korte toespraak <strong>van</strong> de gehuldigde zelf. Omdat<br />
er die dag een contactforum “De culturele betekenis <strong>van</strong> omroeporkesten. Verleden of<br />
nog toekomstige tijd” plaats had op de academie, waarop het concert aansloot, kon het<br />
200-koppige publiek ook rekenen op vele specialisten naast genodigden en academici.<br />
28 november: Pianoduo Mephisto: Eindejaarsrecital<br />
Het eindejaarsrecital <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> is ondertussen een jaarlijkse traditie, en werd<br />
op maandag 28 november <strong>voor</strong> het eerst in het Albert II-auditorium <strong>van</strong> het Paleis der<br />
Academiën gehouden. Dit jaar kon het publiek luisteren naar het virtuoze<br />
89
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
vierhandenwerk <strong>van</strong> Katrijn Simoens en John Gevaert die werken uitvoerden <strong>van</strong> Liszt<br />
en Wagner, afgewisseld met enkele solowerken door John Gevaert. Climax <strong>van</strong> de<br />
avond was Wagners “Tannhäuser Ouverture” (Transcr. <strong>voor</strong> piano duet door H. Von<br />
Bülow) waarmee het duo in crescendo eindigde en het publiek overweldigde.<br />
90
Commissie Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
Centrum <strong>voor</strong> Europese Cultuur<br />
Eyskens M., <strong>voor</strong>zitter Deroo H.<br />
Jacobs P., <strong>voor</strong>zitter KVAB Huys B.<br />
Van Outryve d’Ydewalle, Ridder G., Storme M.<br />
vast secretaris Strauven F.<br />
Dejaegher S., secretaries Thys <strong>van</strong> den Audenaerde D.<br />
Serrien E., mede-secretaris Van Caenegem, baron R.<br />
Willaert F., <strong>voor</strong>zitter KANTL Van der Cruysse D.<br />
Vandeweghe W., vast secretaris KANTL Veretennicoff I.<br />
Beazar G. Waelkens C.<br />
Boenders F. Wissaert R.<br />
91
Lentecyclus<br />
Veertiende Lentecyclus: “Nano-wetenschappen”<br />
De <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> organiseert sinds 1998 elk jaar een Lentecyclus.<br />
Telkens wordt in de loop <strong>van</strong> het <strong>voor</strong>jaar een welbepaald thema uitgediept in<br />
meerdere sessies op verschillende dagen, waarbij specialisten terzake bepaalde<br />
deelaspecten toelichten. In het verleden kwamen achtereenvolgens aan bod: “De<br />
invoering <strong>van</strong> de Euro”, “Belgium Quo Vadis?”, “Troeven en Risico’s <strong>van</strong> de<br />
Wetenschap”, “Media, Markt en Maatschappij”, “Kunst en Wetenschap”, “Immigratie”,<br />
“Vergrijzing”, “Kunst als inspiratiebron <strong>voor</strong> Kunst”, nogmaals “Kunst en Wetenschap”,<br />
“Kunst en engagement”, “Brein, bewustzijn, geest”, “Taal en gemeenschap” en<br />
“Verovert China de Wereld?”.<br />
Algemeen<br />
Het thema <strong>van</strong> de Lentecyclus 2011 was nanowetenschappen. De nano -<br />
wetenschappen spelen zich af in de grootteorde <strong>van</strong> een miljardste <strong>van</strong> een meter, wat<br />
tot duizelingwekkende uitdagingen en mogelijkheden leidt. Of zoals de beroemde<br />
fysicus Richard Feynman in 1959 al opmerkte: “There’s plenty of room at the bottom”.<br />
Zowel door het observeren als door het maken <strong>van</strong> nieuwe types <strong>van</strong> moleculaire<br />
organisatie op nanometerschaal kunnen we de ontwikkeling <strong>van</strong> nieuwe materialen en<br />
systemen stimuleren. Zij hebben vaak onverwachte fysische (elektrische, optische en<br />
mechanische), chemische en biologische eigenschappen. Op macroschaal leidt dat tot<br />
de ontwikkeling <strong>van</strong> revolutionair nieuwe structuren, componenten en processen. Zo<br />
bieden nanowetenschappen en nanotechnologieën niet alleen een breed potentieel<br />
<strong>van</strong> maatschappelijke <strong>voor</strong>uitgang, maar zorgen ze ook <strong>voor</strong> werkgelegenheid.<br />
Zeven internationaal erkende experts brachten een overzicht <strong>van</strong> de kennis en<br />
technologische ontwikkelingen in dit domein. Naast wetenschappelijke concepten en<br />
principes die aan de basis liggen <strong>van</strong> de nanowetenschappen, werden ook nieuwe<br />
ontwikkelingen in de industrie, de landbouw, de geneeskunde en de gezondheidszorg<br />
behandeld. Tevens werd aandacht gegeven aan potentiële gezondheidsrisico’s en<br />
werden ethische aspecten bij het omgaan met deze technologieën besproken.<br />
93
Programma<br />
Lentecyclus<br />
16 maart 2011: Inleiding tot de nano-wetenschap<br />
• Welkom: Mark Eyskens<br />
• Inleiding: Pierre Jacobs<br />
• Y<strong>van</strong> Bruynseraede: “Nanowetenschap en nanotechnologie: Industriële<br />
revolutie <strong>van</strong> de 21ste eeuw?”<br />
• David Reinhoudt: “Nanotechnologie, geen kleinigheid”.<br />
23 maart 2011: Bio-aspecten en ethiek<br />
• Cees Dekker: “Wetenschap op het grensvlak <strong>van</strong> nanotechnologie en biologie”<br />
• Arie Rip: “Maatschappelijke en ethische aspecten <strong>van</strong> nanotechnologie”<br />
30 maart 2011: Industriële toepassingen en risico’s<br />
• Dirk Van Dyck: “Nanotechnologie: zegen of vloek?”<br />
• Dominiek Reynaerts: “Nanomanufacturing: een uitdaging <strong>voor</strong> de machine -<br />
bouw”<br />
• Peter Hoet: “De gezondheidsrisico’s <strong>van</strong> nano-materialen”<br />
94
<strong>Vlaamse</strong> Academische Stem – VLAST<br />
VLAST (<strong>Vlaamse</strong> Academische Stem) is een vzw die opgericht werd in augustus 2004.<br />
Zij is een samenwerkingsverband tussen de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Nederlandse<br />
Taal- en Letterkunde (KANTL) in Gent en de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong><br />
<strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten (KVAB) in Brussel. Professor Mark Eyskens is er de<br />
geestelijke vader en de <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong>. VLAST heeft tot doel de werking <strong>van</strong> beide<br />
Academiën te ondersteunen. Ze kan, onder hun toezicht, eigen initiatieven<br />
ontwikkelen. Het betreft overwegend gegidste bezoeken aan toptentoonstellingen,<br />
waarbij ingepikt wordt op het aanbod <strong>van</strong> de grote musea. Bij wijze <strong>van</strong> initiatie in het<br />
thema <strong>van</strong> die museumbezoeken worden in het Paleis der Academiën soms lezingen<br />
gegeven door leden <strong>van</strong> de KVAB.<br />
Bestuur<br />
Tijdens haar algemene vergadering <strong>van</strong> 14 april 2011 heeft VLAST de heer Hugo<br />
Brems, de <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de KANTL, ambtshalve opgenomen in haar raad <strong>van</strong> bestuur,<br />
ter ver<strong>van</strong>ging <strong>van</strong> de heer Willy Vandeweghe, de vroegere <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de KANTL.<br />
Als <strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de KVAB werd mevrouw Dominique Willems ver<strong>van</strong>gen door de heer<br />
Pierre Jacobs en als vast secretaris nam de heer Géry <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle de<br />
plaats in <strong>van</strong> de heer Niceas Schamp.<br />
Het bestuur 2011 was als volgt samengesteld:<br />
• Namens de KVAB: de professoren Mark Eyskens (<strong>voor</strong>zitter), Géry <strong>van</strong><br />
Outryve d’Ydewalle (penningmeester) en Pierre Jacobs<br />
• Namens de KANTL: de professoren Hendrik Van Gorp (onder<strong>voor</strong>zitter),<br />
Werner Waterschoot (secretaris) en Hugo Brems<br />
• Bestuursleden <strong>van</strong> buiten de <strong>Academie</strong>: mevrouw Mieke Offeciers, de heren<br />
Luc De Bruyckere, Paul De Keersmaeker en Aloïs Van de Voorde<br />
Algemene Vergadering<br />
VLAST<br />
De algemene vergadering is samengesteld uit het bestuur, aangevuld met telkens<br />
nog eens drie vertegenwoordigers <strong>van</strong> elke academie. Die vertegenwoordigers<br />
waren in 2011:<br />
• Voor de KVAB: de heren Luc Van Hove, Y<strong>van</strong> Bruynseraede en Stan Beernaert<br />
• Voor de KANTL: mevrouw Anne-Marie Musschoot en de heren Stefaan Van den<br />
Bremt en Willy Vandeweghe<br />
95
Activiteiten<br />
In 2011 heeft VLAST 8 activiteiten georganiseerd, waar<strong>van</strong> 6 tentoonstellingsbezoeken<br />
en 2 lezingen. Een overzicht:<br />
Leden<br />
Tentoonstellingen<br />
• 18/1 Lucas Cranach in Bozar 48 deelnemers<br />
• 22/2 Bezoek villa Empain 57 deelnemers<br />
• 5/5 Luc Tuymans in Bozar 39 deelnemers<br />
• 8/6 Miró in het ING Cultuurcentrum 36 deelnemers<br />
• 24/11 Horta Museum 40 deelnemers<br />
• 13/12 <strong>Vlaamse</strong> Miniaturen in 41 deelnemers<br />
de <strong>Koninklijke</strong> Bibliotheek onder wie 7 fellows<br />
Lezingen<br />
• 14/4 Lezing over de Arabische Lente door<br />
prof. Jan Wouters<br />
37 deelnemers<br />
• 28/10 Lezing over Victor Horta door Barbara<br />
Van der Wee<br />
30 deelnemers<br />
Eind 2011 bedroeg het aantal leden 106, een lichte aangroei ten opzichte <strong>van</strong> 2010<br />
(101 leden)<br />
Lidgeld<br />
VLAST<br />
Het lidgeld <strong>van</strong> VLAST blijft onveranderd 100 € bedragen.<br />
96
Samenstelling VLAST<br />
VLAST<br />
Bestuur Eyskens Mark (<strong>voor</strong>zitter) Brems Hugo (<strong>voor</strong>zitter KANTL)<br />
Van Gorp Hendrik (onder<strong>voor</strong>zitter) De Bruyckere Luc<br />
Waterschoot Werner (secretaris) De Keersmaeker Paul<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle Géry Offeciers Mieke<br />
(penningmeester)<br />
Jacobs Pierre (<strong>voor</strong>zitter KVAB)<br />
Van de Voorde Aloïs<br />
Algemene vergadering<br />
Het bestuur aangevuld met volgende vertegenwoordigers <strong>van</strong> de KVAB en de<br />
KANTL:<br />
Van den Bremt Stefaan (KANTL) Bruynseraede Y<strong>van</strong> (KVAB)<br />
Van Hove Luc (KVAB) Beernaert Stan (KVAB)<br />
Musschoot Anne-Marie (KANTL) Vandeweghe Willy (KANTL)<br />
Ereleden Duverger Erik (mevr.)<br />
Boenders Frans Schamp Niceas<br />
De Boodt Marcel Van Wassenhove Johan<br />
De Schutter Georges Van Weyenberge Piet<br />
Van Landuyt Jef<br />
Lateur Patrick<br />
Willems Dominique<br />
Leden<br />
Anciaux Vic De Graeve Bert<br />
Anderson Alan Dekeyser Xavier<br />
Badts Hugo Delcourt-Verstraeten André<br />
Baes Paul De Meester Paul<br />
Beazar Guido De Nolf Rik<br />
Beddegenoodts Marc De Schryver Johan<br />
Beek Maggy De Wachter Marcia<br />
Biesmans Magda D’hondt Pierre<br />
Blanken Katja Dufvresne Luc<br />
Bollen Ria Fabre Jan<br />
Bruneel Dirk Fransaer Dirk<br />
Bruyninckx Eddy Frimout Dirk<br />
Cabus-Steens Anne-Marie Firquet-Geukens Eddy<br />
Cooreman Louis Gelders Ludo<br />
Danneels Johan Haegemans Luc<br />
De Brouwer Carlos Hens Hugo<br />
Debusscher Armande Imberechts Janine<br />
Deconinck Frank Janssen Daniel<br />
97
Jaspers Michel<br />
Klener Julien<br />
Lamberty Frieda<br />
Leekens René<br />
La Meir-Vandeputte Dirk<br />
Leflot Jan<br />
Leroy Philippe<br />
Libbrecht Steven<br />
Loosen Erik<br />
Luck Lucien<br />
Moerman André<br />
Moortgat Michel<br />
Naze Michel<br />
Notebaert Alexandre<br />
Peeters Alfons<br />
Peeters Koen<br />
Peeters Willy<br />
Peumans Hugo<br />
Plaintin Benoit<br />
Proesman Jan<br />
Robberechts Marc<br />
Sarens Paul<br />
Smets Urbain-Alain<br />
VLAST<br />
98<br />
Standaert Jean-Marie<br />
Sterkcx Luc<br />
Storme Marcel<br />
Suy Raphael<br />
Thomaes Rudi<br />
Troch Paul<br />
Van Coppenolle Luc<br />
Vandamme Hugo<br />
Van den Balck Valentin<br />
Van de Steene Boudewijn<br />
Van de Woestijne-Vanagt Huguette<br />
Vandeurzen Urbain<br />
Van de Wielle Anna<br />
Van Gorp Gunhilde<br />
Van Overschee Willy<br />
Van Roost Joost<br />
Vandenplas Robert<br />
Vandeputte Gilbert<br />
Vanvolsem-Timperman Serge<br />
<strong>van</strong> Walle Eric<br />
Vlassenbroeck Walter<br />
Vuylsteke-Wauters Arnold<br />
Woolmore Kevin
Nationale Samenwerking<br />
RASAB<br />
RASAB is de koepelorganisatie <strong>van</strong> de KVAB en de Académie royale des Sciences,<br />
des Lettres et des Beaux-Arts de Belgique; zij werd opgericht in 2001 om de nationale<br />
en internationale contacten op te volgen, in de eerste plaats de relaties tussen de<br />
Nationale Comités en de Internationale Unies.<br />
VLAST<br />
De <strong>Vlaamse</strong> Academische Stem vzw (VLAST) werd gesticht om de vrienden <strong>van</strong> de<br />
<strong>Academie</strong> te betrekken bij de activiteiten <strong>van</strong> de KVAB en de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong><br />
<strong>voor</strong> Nederlandse Taal- en Letterkunde.<br />
VRWI<br />
De KVAB heeft vertegenwoordigers in de commissies <strong>van</strong> de <strong>Vlaamse</strong> Raad <strong>voor</strong><br />
Wetenschap en Innovatie en de VRWI is vertegenwoordigd in de Stuurgroep <strong>van</strong> het<br />
VLAC.<br />
FWO<br />
De <strong>Academie</strong> is vertegenwoordigd in de Raad <strong>van</strong> Bestuur en het Bureau <strong>van</strong> het<br />
Fonds <strong>voor</strong> Wetenschappelijk Onderzoek-Vlaanderen. Dit is ook aanwezig in de<br />
Stuurgroep <strong>van</strong> het VLAC.<br />
Vlaams parlement<br />
Nationale Samenwerking<br />
De <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten heeft<br />
een overeenkomst met het Vlaams Parlement om in onderlinge afspraak weten -<br />
schappelijke begeleiding te verzorgen bij bepaalde projecten.<br />
99
Nationale Comités – Jaarverslagen 2010<br />
Nationale Samenwerking<br />
1. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Antarctisch Onderzoek<br />
Introduction, mission, goals<br />
According to its Terms of Reference, the goals of BNCAR are defined as follows:<br />
[a] General Terms of Reference:<br />
• Forum to bring members together to share information, identify common<br />
problems and to seek collective vision and endeavours for Belgian Antarctic<br />
(and Arctic) research.<br />
• Strategy to identify scientific and operational issues of strategic importance<br />
with respect to Belgian Antarctic (and Arctic) research and activities.<br />
• Voice to express a collective vision for the future Belgian Antarctic (and Arctic)<br />
research and activities in relation to developments in Belgium, Europe and the<br />
World.<br />
[b] Specific National Terms of Reference:<br />
• Participate in the Belgian coordination bodies concerning Antarctic research.<br />
• Establish by means of invited speakers or surveys an overview (State of the<br />
Art) of Belgian Antarctic (and Arctic) research and activities.<br />
• Organize - whenever appropriate – manifestations, symposia, etc to promote<br />
Antarctic (and Arctic) research.<br />
• Voice – whenever appropriate or necessary - our concerns about the state of<br />
the environment in Antarctica (and Arctic) within the framework of sustainable<br />
development.<br />
• Promote Polar science in general within the Belgian context.<br />
[c] Specific International Terms of Reference:<br />
• BNCAR is the official representing body of Belgium within SCAR (Scientific<br />
Committee on Antarctic Research, ICSU). This implies that BNCAR members<br />
can participate in SCAR meetings, contribute to establish the Belgian annual<br />
report to SCAR and respond to particular information requests from SCAR.<br />
• Give advice or respond on matters raised within international bodies such as<br />
the ATCM (Antarctic Treaty Consultative Meeting) and its CEP (Committee for<br />
Environmental Protection), CCAMLR (Convention for the Conservation of<br />
Antarctic Marine Resources), CCAS (Convention for the Conservation of<br />
Antarctic Seals), EPB (European Polar Board).<br />
• Promote (Belgian) Polar science at an international level.<br />
100
Meetings of the Committee<br />
[a] Plenary meeting of 2March 2011<br />
The new members were welcomed.<br />
The Committee got more information about the working of the Committee on<br />
Environmental Protection of the Antarctic Treaty and how it could contribute to the<br />
debate by giving expert advices. The members of the Committee will be contacted<br />
when needed. The BNCAR chairman will be invited to the Belgian preparatory meeting<br />
before each CEP.<br />
New rules of procedures were discussed. Later on, they were voted by an Internet poll<br />
and accepted. However, it was questioned whether a higher attendance rate would be<br />
beneficial for a better functioning of the BNCAR. The rules of procedure as well as the<br />
updated membership list can be found on the website<br />
(http://dev.ulb.ac.be/glaciol/BNCAR/).<br />
A letter has been written by the chair to ask for the participation of a representative<br />
from BNCAR at the Polar Secretariat meetings. Prof. F. Pattyn was invited to one of the<br />
meetings of the Polar Secretariat as an external observer. However, the BNCAR did<br />
not receive an official answer to the demand of a permanent representation.<br />
The participation of Belgian scientists to the SCAR strategic plan was discussed.<br />
The fate of the ship BELGICA was also discussed.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other activities<br />
[a] Press and communication activities<br />
Nationale Samenwerking<br />
A press conference was organized by BELSPO upon the return of the Belgian research<br />
teams after the Antarctic field season 2010-11. A large press coverage in Belgian<br />
media was given after this event (both TV and written press).<br />
A new and updated website of the BNCAR was established:<br />
http://dev.ulb.ac.be/glaciol/BNCAR/. It overrules the previous website that was<br />
completely outdated.<br />
Dr. Annick Wilmotte and Prof. André Berger have organized a special session of<br />
College Belgique (Royal Academy) on Antarctica, ‘L’Antarctique dans tous ses états’,<br />
in September- October 2011. Eleven Belgian Antarctic scientists, often members of<br />
BNCAR, presented their research to a wide audience.<br />
(http://www2.academieroyale.be/academie/documents/2011Antarctiqueprospectus115<br />
97.pdf). The Powerpoint presentations are available on the website.<br />
[b] Belgian SCAR representation and secretariat<br />
As usual, BNCAR has pursued its role of SCAR representative in Belgium. The<br />
National Committee prepared the annual report to SCAR covering all Antarctic-related<br />
research done in Belgium. The report is distributed to the Antarctic researchers of<br />
101
SCAR country members through their SCAR National Committees.<br />
BNCAR also forwarded to Belgian researchers all useful information from SCAR.<br />
[c] Documentation and information<br />
BNCAR has continued to represent the Belgian Antarctic research by answering to<br />
information requests at Belgian or at international level. The distribution of books<br />
related to Antarctica and Belgium has been pursued.<br />
On the other hand, the National Committee has continued to manage its Antarctic<br />
documentation as well as the archives of the Belgica expedition held at the Royal<br />
Belgian Institute of Natural Sciences and part of the archives of the Belgian and<br />
Belgian-Dutch Antarctic Expeditions.<br />
Future perspectives<br />
Participation to the XXXII statutory meeting of the Scientific Committee on Antarctic<br />
Research (SCAR) in Portland (13 - 25 July 2012), to the meetings of the SCAR<br />
Standing Scientific Groups and to the SCAR Open Science Conference “Antarctic<br />
Science and Policy Advice in a Changing World”. Prof. F. Pattyn will attend as Belgian<br />
delegate and representative of the SSC Geosciences. He will also co-preside the<br />
ISMASS workshop prior to the SCAR meeting. Other delegates will be designated<br />
during the next meeting in 2012.<br />
2. Nationaal Comité BELQUA<br />
Introduction, missions, goals<br />
The purpose of BELQUA is to encourage the Belgian research on various aspects of<br />
the Quaternary period, either research conducted in Belgium or by Belgian scientists<br />
abroad. It aims to encourage young researchers and to promote scientific<br />
communication. All fields related to Quaternary research are welcome, e.g. geology,<br />
climate, archaeology, etc.<br />
Meetings of the Committee<br />
Dates: 23/03/2011 and 2/12/2011 both in Brussels.<br />
Main conclusions:<br />
• Evaluation of Workshop 2011<br />
• Discussion concerning :<br />
• The forthcoming activities in 2012 – workshop and fieldtrip planning ;<br />
• The annual report;<br />
Nationale Samenwerking<br />
• The INQUA Council meeting - G. Verstraeten and C. Baeteman (as deputy)<br />
have represented the national committee. André Berger was nominated to be<br />
Honorary Member. BELQUA nominated F. Antonioli (Italy) for INQUA vicepresidency.<br />
102
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other activities<br />
[a] BELQUA annual workshop<br />
Description: The 2011 BELQUA Workshop of 23 March 2011 was a one-day workshop<br />
in Brussels with 13 oral presentations. The workshop was convened by P. Degryse and<br />
G. Verstraeten (KULeuven). The keynote speaker was Dr. S. Blockley (Royal Holloway<br />
University of London, UK). He gave a talk about “Quaternary Tephra Chronology”. His<br />
lecture has been programmed after the lunch break as an attraction point to stimulate<br />
the participants to remain present all day. The remaining oral presentations covered a<br />
wide range of topics and disciplines. Many of this year’s presenters are new faces, and<br />
predominantly younger scientists, confirming last year’s assessment that there is a<br />
dynamic and larger than expected community working in Quaternary sciences in<br />
Belgium.<br />
Goal: The workshop is an opportunity to meet colleagues working in Quaternary<br />
Sciences in Belgium and Belgians working in Quaternary Sciences abroad. It is also<br />
an opportunity for students to present their PhD research.<br />
Attendance: The workshop was very well-attended, with 37 participants. This is<br />
significantly more than last year.<br />
[b] INQUA Congress<br />
Several members of BELQUA has convened a session.<br />
For instance :<br />
• G. Verstraeten (convener): Quantifying and modelling human and climatic<br />
impacts on hill slope and fluvial sediment dynamics during the Holocen<br />
• V. Heyvaert (co-convenor) Geoarchaeology: Palaeoenvironments and Human<br />
Interactions<br />
• M.F. Loutre (co-convener) Climate changes over the last millennium.<br />
• André Berger has been elected Honorary Member.<br />
[c] Annual BELQUA fieldtrip<br />
Description: 1-day fieldtrip in the Dijle catchment, guided by G. Verstraeten<br />
(KULeuven). The topic of the field trip was “Human and climate impacts on the hill<br />
slope and fluvial sediment dynamics of the Dijle since the late glacial period”.<br />
Goal: Discussion in the field of ongoing research. Each excursion point was focused<br />
on one particular topic of the Quaternary research<br />
Attendance: 15 participants.<br />
Nationale Samenwerking<br />
103
Future perspectives<br />
[a] BELQUA annual workshop:<br />
ULg , with N. Fagel and A. Hubert-Ferrari as convenors, would take care of the<br />
organisation of the 2012 BELQUA Workshop. Prof. B.Van Geel is invited as a key-note<br />
speaker. The lecture will be focused on climate forcing.<br />
[b] BELQUA annual Fieldtrip:<br />
Not determined yet.<br />
[c] EGU 2012:<br />
A session about paleoclimate in lakes in proposed for the climate division at the next<br />
European Geosciences Union (EGU) General Assembly in Vienna (22-27 April 2012)<br />
by Nathalie Fagel and Marie-France Loutre.<br />
[d] Meeting of the INQUA Executive Committee in Brussels in 2012<br />
3. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Biochemie en Moleculaire Biologie<br />
Introduction, mission, goals<br />
The goal of the National Committee is to promote research in the field of Biochemistry<br />
and Molecular Biology, by organizing meetings and inviting outstanding internationally<br />
renowned scientists. Because of the increasingly interdisciplinary nature of the<br />
biological sciences, often symposia are organized together with other societies and<br />
National Committees.<br />
Because of the common goals, the members of the National Committee on<br />
Biochemistry and Molecular Biology are also member of the board of the Belgian<br />
Society of Biochemistry and Molecular Biology and as such are involved in the<br />
preparation and organization of all the activities of this Society.<br />
Meetings of the committee<br />
The National Committee meets together with the board of the Belgian Society for<br />
Biochemistry and Molecular Biology. In 2011 a board meeting took place on the 30th of<br />
January at the ICP in Woluwe (Brussels), organized by Prof. Fred Opperdoes. In this<br />
board meeting the planning for the upcoming year was decided. Further organization<br />
was done by email. The actual organization of symposia is left to the local organizers.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
At the 204th meeting (see further) the 60th General Assembly of the Society of<br />
Biochemistry and Molecular Biology took place.<br />
Other activities<br />
Nationale Samenwerking<br />
The Society/National Committee has organized in 2011 the following two scientific<br />
meetings:<br />
• The 204th meeting “ Redox Mechanisms” was organized at the Free University<br />
of Brussels on the 6th of May 2011 by Prof. Joris Messens. The meeting was<br />
attended by more than 80 participants.<br />
104
• The 205th meeting was organized at the Royal <strong>Academie</strong>s in Brussels together<br />
with the National Committee of Biochemistry and Molecular Biology on the 12th of December 2011. This symposium entitled: “Synthetic Biology, the Future of<br />
(Bio)chemistry?” was attended by well over 50 scientists.<br />
Prof Stalmans (KUL) serves as publications officer of the International Union of<br />
Biochemistry and Molecular Biology, whereas Prof. Jason Perret is member of the<br />
education committee of FEBS (Federation of European Biochemical Societies).<br />
Most members of the National committee have participated in many international<br />
scientific events. However it would be impossible to provide an extensive list of all<br />
these activities.<br />
Future perspectives<br />
• The Biochemical Society plans a first meeting on the 25th of May organized by<br />
Prof. Christophe Ampe (VIB-UGent) on the topic of “Muscle biochemistry”.<br />
• Prof. Pierre Cornelis (VUB) will organize an international meeting “Biometals<br />
2012” in Brussels from 15-19 July 2012. The society supports the organization<br />
of this meeting. A website has already been created (see:<br />
www.biometals2012.be).<br />
• Prof. Thierry Arnould (FUNDP, Namur) organizes a symposium entitled<br />
“Metabolomics...to do what?” in Namur, on 9 November 2012.<br />
4. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Biofysica<br />
Introduction, mission, goals<br />
The goal of the National Committee is to promote research in the field of Biophysics,<br />
by organizing meetings and inviting outstanding internationally renowned scientists.<br />
Because of the increasingly interdisciplinary nature of the biological sciences, often<br />
symposia are organized together with other societies and National Committees.<br />
Because of the common goals, the members of the National Committee on Biophysics<br />
are also member of the board of the Belgian Biophysical Society and as such are<br />
involved in the preparation and organization of all the activities of this Society.<br />
Meetings of the Committee<br />
No meetings in 2011.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other activities<br />
Nationale Samenwerking<br />
[a] May 31, 2011. Second “Young Scientist meeting”<br />
(in collaboration with the Belgian Biophysical Society and the FWO-contact group on<br />
X-ray crystallography, ‘tPand, Gent)<br />
The Young Scientist meeting aims at providing a platform for young PhD students and<br />
Postdocs to present their work to colleagues in the field. Indeed, this group of scientists<br />
105
Nationale Samenwerking<br />
rarely gets the opportunity to talk at international meetings. The meeting attracted<br />
approximately 40 attendees. 20 young scientist submitted a poster abstract, from<br />
which 8 scientist from different institutes were selected by the local organizers (Profs<br />
Devreese and Savvides) to present their work orally. The talks considered several<br />
biophysical methods such as X-ray crystallography, NMR, fluorescence microscopy<br />
and molecular modelling to reveal information on protein structure and interactions with<br />
small ligands, other proteins or on intracellular trafficking. The meeting was opened by<br />
a plenary lecture by Dr E. Mancini from the University of Oxford entitled: “Towards the<br />
structural dissection of a haematopoietic transcription factor complex”<br />
[b] November 4, 2011. One day meeting on the use of “Mass spectrometry in structural<br />
Biology (in collaboration with the Belgian Biophysical Society)<br />
The meeting organized at Antwerp University (Prof. Frank Sobott, UA and Prof. Bart<br />
Devreese, Ugent were the local organizers) aimed to inform the biophysical community<br />
on the possibilities of the recent emerging mass spectrometric tools to study large<br />
protein complexes. The meeting was introduced by Prof Alain Van Dorsselaer<br />
(University of Strassbourg) who provided a historical review on the use of electrospray<br />
ionization to study non-covalent interactions between biological macromolecules and<br />
ligands (both small molecules and macromolecules). Prof. Alison Ashcroft (univ. Of<br />
Leeds presented the use of ion mobility mass spectrometry to study amyloidal<br />
aggregation. Dr. Valerie Gabelica (Ulg) showed that this technology, so far mainly used<br />
for protein interactions is also amenable to study nucleic acids and their self-assembly.<br />
Prof Sarah Cianferinin (Strassbourg) provided some nice examples on the study of<br />
protein complexes and Prof. Justin Benesch (Oxford) closed the lecture series with a<br />
talk on the use of MS to study polydisperse proteins that are traditionally not accessible<br />
to structural biology tools like X-ray crystallography. The meeting was closed with a<br />
round table discussions to allow the audience to ask further questions on these rather<br />
new technologies. This discussion addressed clearly the pitfalls, basically dealing with<br />
sample preparation. The discussion sessions was highly appreciated, and recently,<br />
Prof Van Dorsselaer suggested to make this meeting a yearly international event.<br />
[c] September 2, 2011: Ninth one-day symposium on “Protein Folding and Stability”,<br />
(in collaboration with the Belgian Biophysical Society) Univ. De Liège.<br />
Future perspectives<br />
• May 30th and 31st and 1st of June: Biophysics school: Bioimaging at the<br />
KULeuven, Celestijnenlaan 200C, audit D.<br />
• 10th one-day symposium on “Protein Folding and Stability”, end of September<br />
2012, University of Liège. (Program under construction)<br />
A Contact forum at the Academy, Brussels, is being planned in December 2012 with<br />
the topic: “Molecular crowding effects: from catalysis to cellular regulation”. (Program<br />
under construction).<br />
106
5. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Biologische Wetenschappen<br />
Introduction, mission, goals<br />
The national Committee of Biological Sciences is a collaboration between the<br />
International Union of Biological Sciences (IUBS) and Belgian scientists active on the<br />
field of biological sciences.<br />
Meetings of the Committee<br />
One meeting of the committee took place on 23/03/2011.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011<br />
Other activities<br />
There have been no activities organised by the Committee of Biological Sciences in<br />
2011.<br />
Future perspectives<br />
In 2012, the committee would like to concretise one activity regarding the biodiversity<br />
in Belgium. This activity will concentrate on the occurrence of certain lichen species in<br />
the Belgium and their relationship with air quality. For this activity, several associations<br />
involved in nature conservation and nature study will be contacted.<br />
6. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Biomedical Engineering<br />
Introduction, missions, goals<br />
Biomedical Engineering is the multidisciplinary field concerning engineering research,<br />
developments and applications in (bio)medicine.<br />
The Belgian National Committee on Biomedical Engineering aims to bring together the<br />
Belgian academics, students, researchers and professionals, active in the broad field<br />
of biomedical engineering.<br />
• The aims of the National Committee are:<br />
• Stimulating scientific and educational interactions<br />
• Linking with international organizations and societies<br />
• Representation of the Belgian academic point of view<br />
• Setting up a forum for interested students and professionals.<br />
Meetings of the committee<br />
Nationale Samenwerking<br />
Dates: The Committee met on: March 16 th , July 12 th , October 13 th , December 2 nd .<br />
Place: the Contact Forum in the <strong>Academie</strong>s.<br />
107
Main conclusions:<br />
Nationale Samenwerking<br />
• Continuing efforts for a yearly Contact Forum<br />
• Involving young scientists and professionals, alumni of our master programs<br />
• Streamlining communications (updated informative website)<br />
• Contacts with industry: mostly via the association UNAMEC<br />
• Continuing liaison efforts with European, world-wide associations<br />
• Need for continuing efforts in promoting research and development and an<br />
awareness of the community<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
The International Union IUPESM will hold its General Assembly in May 2012 during the<br />
World Congress on Biomedical Engineering and Medical Physics in Bejing (May 25th –<br />
June 2nd , 2012).<br />
The National Committee has nominated Marc Nyssen as officer to the Board of the<br />
International Federation IFMBE for the elections that will take place in May 2012 in<br />
Bejing, during the General Assembly.<br />
Other activities<br />
[a] Belgian Day on Biomedical Engineering (December 2 nd 2011)<br />
Description: Contact Forum with 5 invited speakers, a poster session presenting new<br />
research results and prizes for the 3 best posters by young researchers; collaboration<br />
with the IEEE Benelux Chapter and with European projects concerning Biomedical<br />
Education.<br />
Goals:<br />
Bring Belgian researchers in contact with internationally recognized speakers (this<br />
year’s theme: Bridging the gap between Engineering and Medicine) and allow them to<br />
present their work in a short presentation and poster (Belgian Day)<br />
Evaluate the future activities of EAMBES.<br />
Attendance: 270 persons attended the “Contact Forum”: 10th National Day on<br />
Biomedical Engineering on December 2nd 2011.<br />
[b] Collaboration with UNAMEC:<br />
Thanks to the collaboration with UNAMEC, an evaluation of the complete biomedical<br />
engineering sectoral presence: in education, in research, and in the professional<br />
context has been realized in 2011.<br />
[c] Liaison with worldwide societies/activities:<br />
Contacts between the National Committee, the World Federation IFMBE, the Union<br />
(IUPESM) and ICSU via Marc Nyssen.<br />
Contacts between the National Committee and EAMBES (European level umbrella<br />
organisation) via Jos Vander Sloten.<br />
108
Contacts between the National Committee and ESEM (the European scientific society)<br />
via Pascal Verdonck.<br />
Contact between the National Committee and UNAMEC, the professional umbrella<br />
association, with industry members of the biomedical sector.<br />
Future perspectives<br />
• The committee aims at expanding the involvement of students and of captains<br />
of industry in the Committee’s future activities.<br />
• As there are now 5 “master in biomedical engineering” programs (UGent/VUB,<br />
KUL, ULB, UCL, Ulg) the Committee wants to become the meeting place for<br />
communication in between these programs (also for PhD’s linked to the<br />
masters), in order to strive to a full recognition of the title “Master in biomedical<br />
engineering”.<br />
• Keeping in contact with the alumni.<br />
• A “Youngsters Board” was set up successfully in 2010 and was fully operational<br />
in 2011.<br />
• Contacts with the professional field, amongst others through UNAMEC will be<br />
consolidated.<br />
• The preparations for the next Contactforum have already started.<br />
Clarification of abbreviations<br />
• IFMBE: International Federation for Biomedical Engineering: the “World<br />
Federation”<br />
• IUPESM “International Union for Physics and Engineering Sciences in<br />
Medicine”, the UNION of which the IFMBE is 1 of the 2 components.<br />
• EAMBES: European umbrella association, regrouping societies and<br />
teaching/research departments<br />
• ESEM: European Society for Biomedical Engineering<br />
• ICSU: International council of scientific unions (links with national <strong>Academie</strong>s)<br />
7. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Bodemkunde<br />
Introduction, mission, goals<br />
Nationale Samenwerking<br />
The NCSS was set up in 2002, following long lasting activities of the Soil Science<br />
Society of Belgium (started in 1924) and with the purpose to bring soil science to the<br />
attention of the broader public with particular focus on the young people. This original<br />
mission of SSSB/NCSS is more rele<strong>van</strong>t now than it has even been - soil and soil<br />
suitability comes daily in the media and in the public debate: trade-offs between food<br />
production versus agro-fuels, the preservation of our pristine soils, the conservation of<br />
our soil heritage, the rehabilitation of marginal lands and the remediation of polluted<br />
soils. The NCSS is the representative organisation for all soil scientists active in<br />
109
Nationale Samenwerking<br />
Belgium and is the official Belgian representative into the International Union of Soil<br />
Sciences (IUSS)<br />
Meetings of the committee<br />
• 23/02: NCSS board – RASAB; new president: Bas <strong>van</strong> Wesemael, new deputy<br />
president: Martine Swerts; new board member: Karen Vancampenhout<br />
• 07/12: NCSS board - RASAB<br />
Main conclusions:<br />
the NCSS uses to organize 5 activities per year:<br />
• Day of the Young Scientists in February<br />
• a field excursion in May or September<br />
• a Thematic Day in December<br />
• 4 & 5) two boards (one in February, together with the young scientists, one in<br />
December, together with the Thematic Day).<br />
In 2011, an international excursion to Italian Piemonte had to be cancelled, and has<br />
been replaced by two short excursions in Belgium; organizing excursions far from<br />
Belgium seems more complicated, since the number of participants has to be large<br />
enough to reduce the costs.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
Dates: IUSS mid-term meeting, Jeju Korea, June 3 - 8<br />
Main conclusions: J. Deckers is member of the IUSS standing committee, and in the<br />
Excecutive Committee of the IUSS Working Group WRB on international soil<br />
classification. He is also chairing the Ad-Hoc Selection Committee of the bi-annual<br />
IUSS-Guy Smith Prize; J. Chapelle is member of the IUSS structure and statutes<br />
standing committee.<br />
Other activities<br />
• Guy Smith award for Prof. Rudi Dudal. Goal: during his long and fruitful career,<br />
Prof. Dudal has served the global soil science community as prominent soil<br />
scientist, recognized KU Leuven Prof, high rank FAO officer and IUSS general<br />
secretary; he has been awarded the prestigious IUSS Guy Smith medal from<br />
the IUSS board; the ceremony took place in RASAB in presence of the IUSS<br />
representatives. Attendance: 40<br />
• Building up of the SSSB/NCSS website through UGent<br />
• 23/02: Day of the Young Soil Scientists + IUSS laudatio Guy Smith award for<br />
Rudi Dudal, at RASAB<br />
• 14/06: excursion to Bos<strong>voor</strong>de Zonien – Soignes forest, visit to soil profiles for<br />
geo-archeological reconstruction (Organization: Roger Langohr)<br />
• 17/06: BAG excursion to Schelde Polders (Organization: Toon Smets)<br />
110
• 12/10: excursion to West Vlaanderen Moeren polders, Blankaart (Organization:<br />
Carole Ampe)<br />
• 07/12: Thematic Day: Saving our soil information in the digital era, RASAB. The<br />
Day of the Young Scientists was attended by 40 people and the Thematic Day<br />
by 32 people, which is a low record, compared to previous years, maybe due<br />
to the railroad general strike.<br />
Future perspectives<br />
As each year, NCSS will organize 5 core activities:<br />
• 2 board meetings (February & December)<br />
• Day of the Young Scientists (22/02/2012)<br />
• Field excursion to GD Luxemburg (09/05/2012)<br />
• Thematic Day in December: theme to be determined at the board in February<br />
In addition, other activities will be under the NCSS umbrella:<br />
• IUSS Midterm meeting – Jeju – Korea, (3 – 8/06/2012); J. Chapelle will<br />
represent the NCSS<br />
• Global Soil Partnership: initiative by FAO to harmonize global soil data: E. Van<br />
Ranst will be the official contact point.<br />
• Eurosoils conference, Bari, Italy, July 2012: several members will attend. S.<br />
Deckers will be the NCSS official representative for EU meetings.<br />
• EGU conference, Vienna, April 2012: will be attended by many SSSB members<br />
8. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Fysiologie en Farmacologie<br />
Introduction, mission, goals<br />
The goal of the Committee is to organize national and international scientific meetings<br />
in which Belgian Physiologists and Pharmacologists (and eventually their guests) can<br />
present and bring up for discussion the results of their recent research in the fields of<br />
Physiology and Pharmacology.<br />
Meetings of the Committee<br />
Nationale Samenwerking<br />
Date and place: Wilrijk-Antwerpen (Universiteit Antwerpen), October 22 th 2011<br />
[a] The administrative and accounting reports for 2011 are discussed and approved.<br />
[b] Prof. Dr. J. Van de Voorde attended the FEPS Council Meeting during FEPS<br />
Meeting in Istanbul, which was organized with the National Turkish Physiological<br />
Society. He commented the proposal of FEPS to organize a paneuropean meeting<br />
every three years and every year a joined meeting with a national society. The request<br />
to the national societies not to organize a national meeting in the year of a FEPSmeeting<br />
was not found appropriate by the Society members. Our national meetings<br />
give the opportunity to young researchers to present their results orally or in a guided<br />
111
Nationale Samenwerking<br />
poster session. It is our experience that this opportunity is not always available in<br />
international congresses.<br />
The Assembly is also asked to decide on a proposed amendment to the IUPS<br />
constitution about the establishment of a new entity “Board of the General Assembly”.<br />
Prof. Dr. J. Van de Voorde, the representative of our Society in IUPS, explains that the<br />
aim is to create this entity as a liaison between the General Assembly and the<br />
Executive Committee and Council during the years where there is not IUPS congress.<br />
The members approve the creation of the IUPS Board of the General Assembly.<br />
[b] The annual membership fee for our Society remains 40 €. The Assembly urges the<br />
members to pay their dues on time. The Assembly decides to give a honorary<br />
membership to retired Society members who have been member during several years.<br />
Their membership will be maintained free of charge. Honorary members can vote on<br />
the general assembly when there are present ! The Royal Academy of Sciences and<br />
Arts of Belgium (RASAB) will be asked to pay the membership dues to IUPS and<br />
IUPHAR.<br />
[e] Elections<br />
Prof. Dr. Hidde Bult (Universiteit Antwerpen) was elected as Second Vice-Chairman.<br />
For 2011 the board will be as follows:<br />
Chairman Prof. Dr. Dirk Snyders (UAntwerpen)<br />
First Vice-Chairmain Prof. Dr. Bruno Flamion (FUNDPNamur)<br />
Second Vice-Chairman Prof. Dr. Hidde Bult (UAntwerpen)<br />
Secretary General Prof. Dr. Vincent Seutin (ULiège)<br />
Session Secretary - Treasurer Prof. Dr. Johan Van de Voorde (UGent)<br />
Advisors Prof. em. Dr. Eric Lacroix (UGent)<br />
Prof. em. Dr. Théophile Godfraind (UCLouvain)<br />
[e] Membership in the National Committee of Physiology and Pharmacology: Prof. Dr.<br />
T. Godfraind reports on the proposal of the National Academy to enlarge the National<br />
Committee of Physiology and Pharma cology. Four active members of the Society,<br />
Philippe Gailly (UCLouvain), Philippe Lebrun (ULBruxelles), Ilse Smolders (VUBrussel)<br />
and Dirk Snyders (UAntwerpen) have been proposed. The Assembly approves these<br />
proposals.<br />
[f] The candidatures of two new members are approved: Abdullah Sener (ULBruxelles)<br />
and Xavier Florence (ULBruxelles), both sponsored by Philippe Lebrun and Sylvain<br />
Meuris<br />
[g] Calendar of the national meetings:<br />
March 16 2012 UHasselt Prof. Dr. Jean-Michel Rigo<br />
The Assembly decides to organize this meeting on a weekday (Friday) in a central<br />
location. The proposal is the Academy Building, Hertogsstraat in Brussels, near the<br />
112
Central Station. J.M. Rigo will organize the meeting. T. Godfraind volunteers to find an<br />
auditorium.<br />
Autumn 2012 FUNDPNamur Prof. Dr. Bruno Flamion<br />
2013 The Board of our Society is invited to a meeting in Maastricht with the Dutch<br />
Colleagues concerning the opportunity to organise a second Benelux Congress on<br />
Physiology and Pharmacology.<br />
[h] International Meetings<br />
July 17-20/2012Granada (Spain)<br />
6th European Congress of Pharmacology (EPHAR)<br />
www.ephar2012.org<br />
September 21-26/2012<br />
Santiage de Compostela (Spain)<br />
Joint FEPS and the Spanish Physiological Society<br />
(website will be launched soon)<br />
July 21-26/2013<br />
Birmingham (U.K.)<br />
IUPS – 37th Congress of the International Union of Physiological Sciences<br />
www.iups2013.org<br />
July 13-18/2014<br />
Cape Town (South Africa)<br />
XVIIth Word Congress of Basic and Clinical Pharmacology<br />
www.iuphar2014.org<br />
[i] Miscellaneous - Points to discuss<br />
Nationale Samenwerking<br />
Publication of abstracts on line in Acta Physiologica. “Acta Physiologica” has decided<br />
to stop publishing the on line abstracts without costs and requires abstract submission<br />
several weeks before the meeting. An amount of 300 EUR was paid for the publication<br />
of the abstracts of the 1rst Benelux Meeting of Physiology and Pharmacology in Liège<br />
(March 2011). However it is decided to publish in the future the abstracts of our future<br />
meetings on our Society website, as “Proceedings of the Belgian Society of Physiology<br />
and Pharmacology”.<br />
Further strategy of the Society. An adaptation of the number of yearly meetings is<br />
discussed considering the often limited abstract submission rate after the first meeting<br />
announcement. One problem could be the fact that our meetings are organized on<br />
Saturdays. Therefore, the next meeting is scheduled in Brussels at the Academy<br />
Building (cfr. 7 Calendar of the National Meetings) on a Friday. This central location in<br />
Brussels can be easily reached by railway, thus avoiding traffic problems.<br />
The next point of discussion is to examine how our Society Meetings can be involved<br />
in Ph.D. post-graduate courses. This could increase the impact of the Society. No<br />
formal decision is made.<br />
It is generally felt that the official name of the Society, namely “Belgian Society of<br />
Funda mental and Clinical Society of Physiology and Pharmacology” is rather long. As<br />
113
Nationale Samenwerking<br />
both the fundamental and the clinical aspects are included in our Society, it is decided<br />
to rather use the shortened Society name, namely “Belgian Society of Physiology and<br />
Pharmacology”.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other Activities<br />
[a] Organisation of the First Benelux Congress on Physiology and Pharmacology in<br />
Liège 18-19 March 2011 aiming to bring together all physiologists and pharmacologists<br />
from Benelux and with guest lecturers from renown experts from abroad. About 150<br />
scientists attended the meeting. See: http://www.physpharbenelux.org/<br />
[b] Organisation of the National Autumn meeting of the Belgian Society of Physiology<br />
and Pharmacology, October 2nd in Antwerp aiming to bring together the physiologists<br />
and pharmacologists form Belgian laboratories. About 60 scientists attended the<br />
meeting. See:<br />
http://users.ugent.be/~jvd<strong>voor</strong>d/physiology&pharmacology/october_22,_2011.htm<br />
Future perspectives<br />
Organisation of 2 national meetings in 2012 and the Second Benelux Congress on<br />
Physiology and Pharmacology in Maastricht in 2013.<br />
9. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Geodesie en Geofysica<br />
Introduction, mission, goals<br />
The BNCGG serves as a link between IUGG and the Belgian scientists working in the<br />
fields of Geodesy and Geophysics. This activity reaches a climax every four years at<br />
the IUGG general assembly. The BNCGG is then charged to propose to the Academy<br />
the national delegates to IUGG and to its eight Associations:<br />
• International Association of Cryospheric Sciences (IACS);<br />
• International Association of Geodesy (IAG );<br />
• International Association of Geomagnetism and Aeronomy (IAGA);<br />
• International Association of Meteorology and Atmospheric Sciences (IAMAS);<br />
• International Association of Hydrological Sciences (IAHS);<br />
• International Association of the Physical Sciences of the Ocean (IAPSO);<br />
• International Association of Seismology and Physics of the Earth Interior<br />
(IASPEI ;<br />
• International Association of Volcanology and Chemistry of the Earth Interior<br />
(IAVCEI).<br />
114
In the mean time the BNCGG organises regularly conferences by known Belgian or<br />
foreign scientists.<br />
The BNCGG tries also to encourage the participation of young scientists to the IUGG<br />
General Assemblies by attributing grants.<br />
Belgium was among the 9 countries who established the International Union of<br />
Geodesy and Geophysics (IUGG) on July 28, 1919 in Brussels. The Belgian National<br />
Committee for Geodesy and Geophysics (BNCGG) was created shortly after in 1921.<br />
The running expenses were covered until 1950 by the National Cartographic Institute<br />
and later on by Royal Academy of Belgium, now split into “<strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong><br />
<strong>Academie</strong> <strong>van</strong> Belgïe <strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten” and “Académie Royale des<br />
Sciences, des Lettres et des Beaux-Arts de Belgique”.<br />
In parallel with the BNCGG there exists since 1955 an “Association sans buts lucratifs<br />
de droit belge” called “Comité National Belge de Géodésie et de Géophysique,<br />
Bruxelles”. It is charged to administrate the finances of the Committee.<br />
Meetings of the Committee<br />
Dates and main conclusions:<br />
During 2011, the CNBGG had one General Assembly (27/01/2011) and two other<br />
meetings (23/05/11 and 07/11/11) with several talks.<br />
The following talks were given to the Committee:<br />
27/01/11 at 15h00: Dr. Romain Maggiolo, (Belgian Institute for Space Aeronomy)<br />
“Ionospheric outflow: influence of the Earth magnetic environment”<br />
23/05/11 at 13h00: Pr. Michel Crucifix, du Georges Lemaître Centre for Earth and<br />
Climate Research de l’UCL “Probabilities, Dynamical Systems, and Climate Sciences:<br />
how do we put this together?”<br />
14h10: Dr. Michel Van Camp (Département des Systèmes de référence et<br />
géodynamique, Royal Observatory of Belgium) “An unexpected earthquake but an<br />
expected tsunami in Northern Honshu (Japan) on March 11, 2011.”<br />
07/11/11 at 14h00: Dr. Gaetan Le Chat (LESIA, Observatoire de Paris-Meudon)<br />
“Large-scale variation of the high latitude fast solar wind properties “<br />
15h00-15h45 : Dr. Norma Crosby (BISA) “Welcome to the World of Solar Energetic<br />
Particles”<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
Dates:<br />
Nationale Samenwerking<br />
The XXV General Assembly of IUGG was held on June 27 - July 8, 2011 in<br />
MELBOURNE Australia (http://www.iugg.org/assemblies/2011melbourne/)<br />
The President of our committee Johan De Keyser attended the IUGG General<br />
Assembly as Belgian National Representative for the IUGG Council.<br />
Resolutions adopted by the council can be found at http://www.iugg.org/resolutions/.<br />
115
Nationale Samenwerking<br />
He voted also for IAGA2011 (International Association of Geomagnetism and<br />
Aeronomy) scientific Assembly as Belgian delegate<br />
• Prof. Philippe Huybrechts attended International Association of Cryospheric<br />
Sciences (IACS2011) scientific Assembly.<br />
• Prof. Véronique Dehant attended International Association of Geodesy<br />
(IAG2011) as Belgian delegate<br />
The other Belgian representative delegates were also present or provided a<br />
procuration to another delegate:<br />
• Prof. Niko Verhoest was represented by Sander Vandenberghe for the<br />
International Association hydrological Sciences (IAHS2011)<br />
• Dr. De MAZIERE, Martine for the International Association of Meteorology and<br />
Atmospheric Sciences (IAMAS2011).<br />
• Prof. Thierry Fichefet was represented for the International Association of the<br />
Physical Sciences of the Ocean (IAPSO).<br />
• Prof. Thierry Camelbeeck was represented for the International Association of<br />
Seismology and Physics of the Earth Interior (IASPEI).<br />
• Prof. Alain Bernard for the International Association of Volcanology and<br />
Chemistry of the Earth Interior (IAVCEI).<br />
Main conclusions:<br />
Inside the International Union of Geodesy and Geophysics (IUGG) there are seven<br />
associations (see Goals of CNBGG).<br />
For each of them, the National Representative can vote for Belgium during the General<br />
Assembly of the Association.<br />
Each National Committee for Geodesy and Geophysics, which functions as a nongovernmental<br />
entity in its relations with IUGG, is represented at General Assemblies of<br />
the Union by Delegates appointed by its Adhering Body. During these assemblies,<br />
policies governing the Union are agreed on, research programmes requiring<br />
international participation are formulated and coordinated and plans are drawn for their<br />
execution. The scientific results of programmes in progress are discussed at the<br />
numerous Scientific Symposia, Commission and Working Group meetings and other<br />
gatherings of scientists that are held during these assemblies. General Assemblies<br />
have been held since 1922 and, since 1963, at 4 years intervals. The last General<br />
Assembly was held in Melbourne, Australia in 2011.<br />
Other activities<br />
[a] Closing Ceremony of the International Year of Chemistry on 2011 December 1<br />
On behalf of IUGG President H. Gupta and Secretary-General A. Ismail-Zadeh, the<br />
Closing Ceremony of the International Year of Chemistry 2011 (IYC2011,<br />
http://www.chemistry2011.org/) was attended by J. De Keyser (IUGG representative in<br />
Belgium).<br />
116
The afternoon-filling program kicked off with opening words of HRH Prince Philippe of<br />
Belgium, M. Geoghegan-Quinn, EU Commissioner for Research, Innovation and<br />
Science, and by Prof. Nicole Moreau, President of IUPAC (International Union of Pure<br />
and Applied Chemistry). All speakers highlighted the importance of chemistry in our<br />
society and reviewed some of the accomplishments of IYC2011, mainly in the area of<br />
education and public outreach. Then followed a very lively programme in which a group<br />
of young chemists in research and industry visually put forward their vision of the future<br />
by telling the stories of three accomplished chemical scientists in 2050 … In doing so,<br />
they highlighted the potential role of chemistry in addressing society’s biggest<br />
challenges: to guarantee pure water, food, energy, and healthcare for all. They<br />
advocated concerted efforts involving industry, academia, government, and the general<br />
public. The program continued with lectures on antibiotics by A. Yovath (Nobel Prize in<br />
Chemistry 2009) and on organic LEDs and photovoltaics by J.L. Brédas (Francqui<br />
Prize 1997). There was an interesting panel discussion with scientists and industry<br />
leaders on various aspects of the future of chemistry, research, public-private<br />
partnership, the role of women in chemistry, and education. The IYC2011 was formally<br />
closed by M. Nalecz, Director, Division of Basic and Engineering Sciences at<br />
UNESCO, under whose auspices this International Year was organized.<br />
The geophysics community might be interested in two particular achievements of<br />
IYC2011:<br />
• A set of 9 lessons has been created for communicating climate change<br />
science, targeted at age 16-19 (http://www.explainingclimatechange.com/).<br />
• [A worldwide chemistry experiment “Water: A Chemical Solution” has been<br />
conducted during IYC2011. It actually consisted of running a set of four<br />
adaptable experiments focusing on water, aimed at a range of ages from<br />
primary school to high school. The experiments include determining the pH and<br />
salinity of water, which are parameters of geophysical rele<strong>van</strong>ce. The results<br />
are reported on the experiment’s website (http://water.chemistry2011.org/).<br />
This IYC2011 event was quite illuminating for a geophysicist, as it leads one to realize<br />
that there are very close ties between chemistry and geophysics. Some of the big<br />
challenges that were identified relate directly to geophysical problems. Hydrology plays<br />
a major role in addressing the challenge for access to pure water, for instance. The<br />
quest for sustainable energy sources involves studies of solar irradiance, greenhouse<br />
gas emissions and atmospheric chemistry, carbon capture and sequestration and<br />
geologic storage.<br />
Future perspectives<br />
Nationale Samenwerking<br />
• The mandates of our effective and associated members have to be renewed<br />
every 4 years. The last time was in 2008, so it will be the case again in 2012.<br />
Letters for renewal have been sent in November 2011.<br />
• The next IUGG General Assembly will be held in Prague, Czech Republic in<br />
2015.<br />
• The next BNCGG General Assembly is planned on Thursday 26-1-2012.<br />
117
10. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Geografie<br />
Introduction, mission, goals<br />
Nationale Samenwerking<br />
The National Committee for Geography represents Belgian scientists working in the<br />
field of Geography in the work of IGU. This Committee is a forum for exchanging views<br />
on the landscape of Geography in Belgium.<br />
Meetings of the committee<br />
The National Committee for Geography met four times in 2011, on the 22nd of January<br />
, on the 11th of June, on October the first and the 10th of December. This last meeting<br />
was dedicated to the preparation of a publication on the occasion of the International<br />
Geographical Union Conference in Cologne (26-30 August 2012).<br />
Themes discussed at the various meetings:<br />
• The organisation of the Belgian Geographers Days;<br />
• Future of Bevas and BELGEO;<br />
• Belgian participation in the International Geographical Union conference.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
De International Geographical Union conference will be held in Cologne on 26-30<br />
August 2012. The national representative for Belgium will be Prof. Vandermotten. Two<br />
trips were proposed by the NCG tot the organisers of the ICU:<br />
Dutch and Belgian port cities, gateways to the heart of Europe, under the direction of<br />
Prof. Charlier;<br />
Metropolisation, gentrification and social housing in the old Belgian historical cities,<br />
under the direction of Prof. Vandermotten.<br />
The NC investigates the possibility to have a booth at the conference. With this they<br />
would consult with map and atlas publishers in Belgium in order to be able to bear the<br />
costs.<br />
As a third element of the visibility of Belgium, there is an investigation about offering a<br />
publication from about 40 pages where Belgium is presented in. This publication would<br />
conceptually consistent with the ongoing publication series of the National Atlas. Prof.<br />
Van Hecke observes the coordination of this.<br />
Other activities<br />
[a] The organisation of the Belgian Geographers Days<br />
The Belgian Geographers Days 2012 will be organized by the UCL on 9 and 10<br />
November 2012. The first day will be devoted to research, the second day to<br />
education. A visit to Louvain-la-Neuve is also planned.<br />
[b] Subcommittee National Atlas<br />
Thanks to the programme ‘ATLAS’ of the Federal Science Policy, the third ATLAS of<br />
Belgium will be realized. Part 2, “Landscapes, rural and agriculture ‘was published in<br />
118
October 2010 and Part 4’ Housing ‘was published in Spring 2011 in both national<br />
languages. Both parts were presented in a press conference in the presence of<br />
Minister Delaruelle. This gave ATLAS many press- and media interest. The<br />
parts ‘Economic Geography’ and ‘Population’ will appear in the second half of the year<br />
2012. Because of the budget the part of the towns would also appear in 2012 but the<br />
authors have not yet submitted their final text. Parallel there is, thanks to funding from<br />
another Federal Science Policy, the first phase of a project ‘Web-ATLAS’, carried out<br />
by professors J.P. Donnay (ULg) and P. De Maeyer (Ugent). This was also presented<br />
on the occasion of the press conference. The Federal Science Policy allocated a<br />
separate funding to Professor Donnay to elaborate ‘WEB-Atlas’.<br />
[c ] Subcommittee for Cartography and SIG<br />
Belgium participated in the International Cartographic Conference (ICC 2011),<br />
organized by the International Cartographic Association (ICA), and was represented at<br />
the general meeting of ICA in Paris. Belgium also took part in the cartographic drawing<br />
contest for children (3 categories) and was well represented with maps and atlases,<br />
which were produced in Belgium, at the international exhibition of cartography. Some<br />
members of the subcommittee were present at the congress.<br />
[d] Subcommittee for Geomorphology<br />
For the activities, please consult the report of the Belgian Association of<br />
Geomorphologists.<br />
Future perspectives<br />
[a] Future of BELVAS and BELGEO<br />
The Belgian Association for Geographical Studies (Bevas) has a decreasing number of<br />
members and the last two presidents resigned because of healthy reasons. Bevas, in<br />
partnership with the Société royale Belge de Géographie (SRBG), takes care of the<br />
BELGEO magazine. Bevas was founded in the 1930s to unite the Belgian academic<br />
geography. BELGEO was created by the merger of the magazine of Bevas and the<br />
Revue Belge de Géographie, with the intention to realize a national academic journal.<br />
From 2012 on, the magazine will only be distributed electronically. The prospects are<br />
that Bevas will be shut down.<br />
The NC emphasizes the usefulness of geographical journals that are grounded in<br />
Belgium. The NC wants to support the federal nature of BELGEO and proposes - like<br />
what happens in the UK – to publish BELGEO with the indication Belgian National<br />
Committee for Geography with Royal Belgian Geographical Society. The Committee<br />
will also agree that the Bulletin de la Société Géographique de Liège bears the<br />
indication « sous le patronage du Comité National Belge de Geographie “ .<br />
11. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Geologische Wetenschappen<br />
Introduction, mission goals<br />
Nationale Samenwerking<br />
The National Committee of Geological Sciences forms part of the “Classe des<br />
Sciences de <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong>”. The mission of the committee is to promote<br />
119
geology and to co-ordinate at a national and international level, the activities of the<br />
geological departments that are present in the different Belgian academic and scientific<br />
institutions. Members of the committee also act as representatives of Belgium in the<br />
International Council of Scientific Unions (ICSU). At present, the national committee<br />
co-ordinates the activity of a number of commissions and working groups such as the<br />
National Commission on Stratigraphy (sub-divided in specific subcommissions) and<br />
the Working group on Structural Geology. The National Committee of Geological<br />
Sciences of Belgium has close relationships with the International Union of Geological<br />
Sciences (IUGS) which is also a member of ICSU. The IUGS is a non-governmental<br />
organization that promotes and encourages the study of geological problems,<br />
especially those of world-wide significance.<br />
Meetings of the Committee<br />
Two ordinary meetings were held by the Committee on May 15 th and November 10 th .<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other activities<br />
The annual meeting of the National Stratigraphic Committee has taken place under the<br />
presidency of N.Vandenberghe on December 7th in the building of the Belgian<br />
Geological Service in Brussels. The webpage of NCGW/CNGS has been updated and<br />
moved to the new URL: http://www.ncgwcnsg.ugent.be/.<br />
Future perspectives<br />
Organization and preparation of a symposium devoted to our national geological<br />
heritage and to geotourism planned to take place in November 2012.<br />
12. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Kristallografie<br />
Introduction, mission, goals<br />
Nationale Samenwerking<br />
Crystallography is the study of the atomic and molecular structure of diverse<br />
substances using microscopy and diffraction techniques in order to understand the<br />
relationship between atomic structure and properties of these materials.<br />
The objectives of the National Committee of Crystallography are to promote<br />
cooperation in crystallography, to contribute to all aspects of crystallographic research,<br />
to catalyze the relations of crystallography to other sciences, to promote<br />
crystallography for the general public, and to represent Belgian crystallographers in<br />
international associations.<br />
The committee has its own web site (sites.google.com/site/xallobe) which is<br />
administered by Johan Wouters, and organizes a yearly crystal growing competition for<br />
pupils at secondary schools.<br />
120
Meetings of the Committee<br />
Nationale Samenwerking<br />
[a] The first meeting took place on 16 March 2011. During this meeting the Sixth<br />
Belgian Crystallography Symposium BCS-6 (Brussels, 13 October 2010) has been<br />
evaluated. Furthermore an overview of the inscriptions and preparations of the Belgian<br />
Crystal Growing Competition was given and the date of the prize awarding ceremony<br />
in the Academy Palace was fixed at 25 May 2011. A first brainstorming for possible<br />
activities in Belgium related to the International Year of Crystallography (planned in<br />
2013) took place. Finally, the Belgian representation for the Council Meeting of the<br />
European Crystallographic Association (ECA) and the General Assembly of the<br />
International Union of Crystallography (IUCr) in Madrid has been discussed.<br />
[b] During the second meeting on 12 October 2011 the Belgian representatives<br />
reported on the Council Meeting of the European Crystallographic Association and the<br />
General Assembly of the International Union of Crystallography held in Madrid. The<br />
preparations for the twelfth edition of the Belgian Crystal Growing Competition 2012<br />
were initiated, and the initiatives of the National Committee of Crystallography related<br />
to the International Year of Crystallography have been refined further.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
Three general Assemblies were held during the IUCr Meeting in Madrid in the evenings<br />
of August 23rd , 24th , and 27th .<br />
The main topics and decisions are summarized below:<br />
• The ninth Ewald Prize had been awarded to Professor E. Dodson, Professor<br />
C. Giacovazzo and Professor G.M. Sheldrick who gave lectures at the opening<br />
ceremony.<br />
• Applications for membership of the Union of two countries (Bulgaria and<br />
Republic of Ireland) were received and accepted.<br />
• Small amendments to status have been proposed and approved (details in<br />
annex). Among those it has been proposed that “The six ordinary members of<br />
the EC should always include at least one member from each of the three<br />
geographical regions: (i) Europe and Africa; (ii) the Americas; and (iii) Asia and<br />
Oceania”. It has also been proposed that “The Statutes and By-Laws should be<br />
revised to allow electronic means of communication”, in particular to allow<br />
electronic voting.<br />
• Financial report has been given by the General Secretary and Treasurer and<br />
was approved.<br />
• IUCr has obtained the support of many scientific associations to promote the<br />
International Year on Crystallography in 2013 (IYCr2013). IUCr is prone to<br />
favor any initiative in this context. The results of the logo competition for<br />
IYCr2013 have been announced at the Congress.<br />
• Commission of journals<br />
121
Nationale Samenwerking<br />
• The citation impact of IUCr journals continued to be high, with the journals<br />
occupying two or three of the top six ranking positions in crystallography.<br />
• The move of Section E to full open-access publication from 2008 has been a<br />
success.<br />
• Ethics in science publication has been a topic of general concern.<br />
• Obtaining competent reviews within a reasonable time is getting more and<br />
more difficult.<br />
• Reports of the non-publishing commission have been provided.<br />
• Formation of a new Commission on Magnetic Structures has been approved.<br />
• The General Assembly has determined the number of elected members of<br />
each Commission set up by the General Assembly (appendix 23 to agenda).<br />
• Regional and Scientific associates (ACA, ECA, AsCa) have presented their<br />
reports.<br />
• Date and place of Twenty-Third General Assembly (2014) have been<br />
confirmed: Montreal.<br />
• Date and place of Twenty-Fourth General Assembly (2017) have been<br />
determined after voting. Two bids were received: Prague (Europe) and<br />
Hyderabad (India, Asia). After voting Hyderabad was selected.<br />
• Budget for the coming triennium has been presented and accepted. The<br />
Executive Committee recommended to the General Assembly that the Unit<br />
Contribution should remain at its present level of CHF 1,000 (set at the Beijing<br />
Congress in 1993) for the years 2012–2014. This was accepted.<br />
• Initial appointments and re-appointments of the Editors of the publications of<br />
the Union were made by the Executive Committee and confirmed by the<br />
General Assembly. L. Van Meervelt was elected Co-editors of Acta E.<br />
• Chairs and members of commissions were elected (list in appendix 33.1 on<br />
annex). In particular, J. Hadermann (Antwerp) was elected member of the<br />
Commission on Aperiodic Crystals and the Commission on Electron<br />
Crystallography. F. Hatert (Liege) was elected member of the Commission on<br />
Inorganic and Mineral Structures.<br />
• New officers of the Union were elected leading to the following membership of<br />
the Executive committee:<br />
President: G.R. Desiraju (India)<br />
Vice-President: C. Lecomte (France)<br />
General Secretary and Treasurer: L. Van Meervelt (Belgium)<br />
Immediate Past President: S. Larsen (Denmark)<br />
Ordinary members: E. Boldyreva (Russia), J.M. Perez-Mato (Spain),<br />
W. Depmeier (Germany), M.L. Hackert (USA), H.A. Dabkovska (Canada),<br />
M.J. Guss (Australia)<br />
122
Other activities<br />
Nationale Samenwerking<br />
[a] The National Committee of Crystallography has organised in 2011 with support of<br />
both academies and sponsor Chem-Lab a successful eleventh edition of the Crystal<br />
Growing Competition for pupils of the secondary schools (see web site<br />
http://www.chem.kuleuven.be/bcc/). For this edition Mohrs salt ((NH4)2Fe(SO4)2.6H2O)<br />
has been chosen as crystallising compound. The judging of the submitted crystals took<br />
place on 14 May 2011 in Namur. During the proclamation on 25 May 2011 in the<br />
Academy Palace the film Giant Crystals (Granada) has been projected (introduced by<br />
Dominique Maes).<br />
[b] Joke Hadermann has represented the Committee at the Council Meetings of the<br />
European Crystallographic Association ECA. Luc Van Meervelt has also participated<br />
as member of the Executive Committee of the European Crystallographic Association<br />
to these meetings. Frederique Hatert (ULiège) has been elected member of the IUCr<br />
Commission Inorganic and Mineral Structures. Joke Hadermann is active member of<br />
IUCr commissions Aperiodic crystals and Electron Crystallography. Luc Van Meervelt<br />
has been elected General Secretary and Treasurer of the IUCr.<br />
Future perspectives<br />
• Organisation of the seventh Belgian Crystallography Symposium (contact<br />
forum October 2012).<br />
• Participation in the International Year of Crystallography IYCr.<br />
13. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Logica, Geschiedenis en Filosofie <strong>van</strong> de<br />
Wetenschappen<br />
Introduction, mission, goals<br />
According to the mission of the National Committees, as stipulated in the Royal Decree<br />
of 2 April 1979, the National Committee aims to promote and coordinate research<br />
activities on Logic, History and Philosophy of Science in Belgium, primarily with regard<br />
to the international representation of Belgian scholarship in the International Council of<br />
Scientific Unions.<br />
The National Committee is the Belgian member of the International Union of History<br />
and Philosophy of Science (IUHPS), both of its Division for History of Science and<br />
Technology (DHST) and its Division of Logic, Methodology and Philosophy of Science<br />
(DLMPS).<br />
In practice the National Committee acts along three axes:<br />
• to represent Belgian scholarship on the international level by being present as<br />
a member or spokesperson with international organizations (IUHPS, European<br />
Society of History of Science).<br />
• to coordinate Belgian scholarship by setting up collaborations and joint projects<br />
with other institutions (National Centre for the History of Science [KBR],<br />
123
Nationale Samenwerking<br />
Gewina [Belgian- Dutch Society for the History of Universities and Science],<br />
BSLPS [Belgian Society for Logic and Philosophy of Science]).<br />
• to promote the integration of historical and philosophical studies of science.<br />
Meetings of the Committee<br />
During 2011, the Committee held two general meetings, on April 27 and on November<br />
25. Apart from deliberations on administrative matters and correspondence, several<br />
scientific papers were presented.<br />
On April 27, presentations were held by:<br />
M.C. Claes (KIK/IRPA), “Marcellin Jobard (1792-1861), vulgarisateur méconnu des<br />
progrès scientifiques en Belgique sous la période hollandaise et le règne de Léopold<br />
Ier” . The text of this presentation was afterwards distributed to the members.<br />
Kristel Wautier (UGent), “Een greep uit het onderzoek in het Museum <strong>voor</strong> de<br />
Geschiedenis <strong>van</strong> de Wetenschappen: over de geschiedenis <strong>van</strong> de biologie te Gent”.<br />
The slides of this presentation are available on request.<br />
On November 25, one scientific paper was read:<br />
Dr. Sophie Glansdorff (NCGW), “Du coq à l’âne. Pour une première approche de<br />
l’usage des animaux dans la médecine médiévale”.<br />
At its meeting of 25 November, the National Committee adopted a logo, for use on its<br />
website and publications.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
After some confused correspondence, the National Committee was finally able to<br />
confirm its right as the Belgian representative to the General Assembly of the<br />
IUHPS/DLMPS.<br />
The National Committee appointed Prof.dr. Joke Meheus as its representative at the<br />
14th General Assembly of the IUHPS/DLMPS, during its International Conference at<br />
Nancy (France), on 19-26 July 2011. Due to illness, however, Prof. Meheus was not<br />
able to attend the conference.<br />
The next General Assembly will take place in 2015 at Helsinki (Finland). The minutes<br />
of the General Assembly are available at http://www.dlmps.org/agenda11.html. The<br />
main points in the minutes concern the inclusion of technology in its subject domain,<br />
and the collaboration between DLMPS and its sister organization DHST. Both<br />
developments reflect similar efforts by the National Committee.<br />
Other activities<br />
[a] Bestor:<br />
BESTOR stands for Belgian Science and Technology Online Resources. It is the aim<br />
of the project to establish a wiki-website on Belgian scientists, in order to enhance the<br />
public image of the Belgian science with different target audiences (schools,<br />
journalists, citizens,…). Also the project aims to offer to researchers a much needed<br />
124
Nationale Samenwerking<br />
online tool to investigate the wider scientific community in Belgium, in particular for<br />
twentieth century science. The first stage of the project focuses on biographical pages<br />
of members of the Science Class of the Royal <strong>Academie</strong>s of Science, Letters and Arts.<br />
In many cases, related online resources (biographical notices, publications, images,...)<br />
are provided. Funding for the project is provided by BELSPO, which grants an annual<br />
subsidy.<br />
During 2011, the project was carried out by Alix Badot (until 31 August) and Wendy Van<br />
de Camp, working in an office of the KVAB. The National Committee collaborates with<br />
the National Centre for History of Science (KBR), which provides entries on scientific<br />
societies. The project is counseled by a steering group, with delegates from the<br />
National Committee (Geert Vanpaemel, Carmélia Opsomer), RASAB (repr. by Sofie<br />
Vanthournout), BELSPO (repr. by Bertha Depoorter), universities (Isabelle Rothier<br />
[UGent] and Didier Devriese [ULB]) and other scientific institutions (Brigitte Van<br />
Tiggelen [National Centre for the History of Science, KBR]). Supervision of the project<br />
is assured by Geert Vanpaemel.<br />
The website of BESTOR can be accessed from http://www.bestor.be. Technical<br />
management and maintenance is carried out by the ICT Desk of the Faculty of Arts of<br />
the KU Leuven, where the physical storage of BESTOR is also located.<br />
By 1st February 2012, BESTOR contained 484 French entries and 486 Dutch. More<br />
than half of these pages are biographical notices on scientists, with others relating to<br />
scientific institutions, journals, societies, universities, prizes, etc. The project on the<br />
members of the Academy will be completed by the end of February.<br />
As a result of the large number of entries, it has become necessary that a larger group<br />
of historians should be involved in reading, supplementing and correcting their content.<br />
Also BESTOR should be extended with thematic entries, which guide the reader<br />
through rele<strong>van</strong>t historical themes (e.g. the history of chemistry, the reception of<br />
Darwinism, etc.) Members of the National Committee are invited to contribute, although<br />
the pages will not be made accessible to contributors outside the National Committee.<br />
[b] International Workshop:<br />
The National Committee organised, in collaboration with Memosciences and the<br />
Division d’histoire de la chimie de la Société Royale de Chimie an international<br />
workshop on “Atomes, molécules et éléments: l’impact de l’hypothèse d’Avogadro”.<br />
The venue of the workshop was the Academy building. The workshop was attended by<br />
65 participants. The programme was:<br />
10h15 – Registration<br />
10h40 – Dr Brigitte Van Tiggelen (UCL, Mémosciences, B) “Introduction à la journée”<br />
10h45 – Dr Catherine Kounélis (ESPCI, F) “D’Avogadro à Cannizzaro: une hypothèse<br />
ignorée ?”<br />
11h30 – Prof. Marika Blondel-Mégrelis (CNRS, Université Paul Sabatier –Toulouse, F)<br />
“L’hypothèse en chimie”<br />
125
12h15 – Lunch<br />
Nationale Samenwerking<br />
14h00 – Prof. Alain Dumon (IUFM d’Aquitaine, Pau, F) “Des lois des combinaisons aux<br />
formules représentatives des substances chimiques”<br />
14h45 – Pieter Thyssen (Katholieke Universiteit te Leuven, B) “Mendeleev’s Periodic<br />
Law and the 19th Century Debates on Atomism”<br />
15h30 – Coffee break<br />
15h45 – Thérèse Mayer (Professeur retraité, Mémosciences, B) “Jean Perrin et son<br />
plaidoyer décisif: Les Atomes (1913)”<br />
16h30 – Discussion<br />
Future perspectives<br />
BESTOR will remain the top priority of the National Committee. The pilot project will be<br />
extended towards other federal institutions (observatory, botanical garden,…) and<br />
contacts will be established with similar databases at universities. Furthermore, the<br />
National Committee will make efforts to present BESTOR to the wider public.<br />
The National Committee will organize in 2012 two general meetings with scientific<br />
presentations.<br />
In September 2012, the Young Researchers Days III will be organized in collaboration<br />
with the BSLPS.<br />
Nationaal Comité <strong>voor</strong> Mechanica<br />
Introduction, mission, goals<br />
The Committee aims to promote the Mechanical Engineering through inter-university<br />
Students and Staff exchanges, organisation of a bi-annual National Congress of<br />
Theoretical and Applied Mechanics , organisation of a Doctoral School (GrasMech),<br />
development of relationships with European and International Mechanical Engineering<br />
Institutions or Initiatives (ECCOMAS, EURASEM, IUTAM, a.o.)<br />
Meetings of the Committee<br />
Dates: 31 st March 2011 and 27 th October 2011<br />
Main conclusions: Preparation of Congress 2012, DEGROOTE Joris (UGent) for his<br />
thesis ‘Development of Algorithms for the Partitioned Simulation of Strongly coupled<br />
fluid Structure Interaction Problems’ has been proposed as PhD candidate for<br />
ECCOMAS, continuous evolution of PhD GrasMech School.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
[a] EURASEM:<br />
• ICEM’15 (International Conference on Experimental Mechanics), foreseen in<br />
Porto, 22-27 Jul 2012.<br />
126
• Prof D.Van Hemelrijck (VUB): permanent Secretary and delegate of Belgian<br />
Committee.<br />
• Prof J.Degrieck (UGent): Delegate of Belgian Committee, chairman of<br />
Technical committee ‘High strain rate and impact testing’.<br />
• The EURASEM evolves towards a EuropeanNon-Profit Organisation with<br />
possible seat in Belgium<br />
[b] ECCOMAS Conferences: Thematic Conference on Multi-body Dynamics at UCL (4-<br />
7 July 2011). The next VI European Congress on Computational Methods in Applied<br />
Sciences and Engineering will take place in Vienna, Austria on September 10-12,<br />
2012.<br />
[c] IUTAM: IUTAM General Assembly August 2012, Beijing): the committee will<br />
delegate a participant (decision in March 2012).<br />
Other activities<br />
GrasMech Courses<br />
Goals: education PhD in: www.grasmech.org<br />
Attendance: about 10 students/course<br />
Future perspectives<br />
GrasMech courses 2011-2012 , currently adapted<br />
[a] Ad<strong>van</strong>ced continuum mechanics:<br />
teachers: F. Dupret (UCLouvain), J.P. Ponthot (ULg)<br />
dates: Wednesdays 19 and 26 October, and 9, 16, 23 and 30 November 2011<br />
place: Université catholique de Louvain (UCL), Bâtiment Euler (building 3a in box D9<br />
on the map), 4 avenue G. Lemaître, 1348 Louvain-la-Neuve (room a.207)<br />
[b] Nonlinear finite elements:<br />
teachers: A.M. Habraken (ULg)<br />
dates: Thursdays 2, 9, 16 and 23 February 2012, and 1, 8 and 15 March 2012<br />
place: Université de Liège (ULg), Sart Tilman, 4000 Liège, building B52-3 (room 0/413)<br />
[c] Computational Fluid Dynamics 1: basic discretisation and time stepping methods:<br />
dates: spring 2012<br />
[d] Ad<strong>van</strong>ced turbulence modelling<br />
dates: spring 2012<br />
Nationale Samenwerking<br />
[e] GrasMech POSTER session 2012, combined with the NCTAM May 9-11, 2012 at<br />
the Royal Military Academy, Brussels.<br />
127
Nationale Samenwerking<br />
15. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Microbiologie<br />
Introduction, mission goals<br />
The Committee for Microbiology represents Belgian scientists conducting research in<br />
the field of biological sciences in the work of the International Union of Microbiological<br />
Societies (IUMS).<br />
Meetings of the Committee<br />
The meetings of the NCM were joint meetings with the board of the Belgian Society for<br />
Microbiology (BSM), of which some members are also member of NCM and all<br />
members of NCM are involved in the advisory board of BSM.<br />
[a] First administrative meeting of 2011 (see also report of 2010):<br />
Joint meeting of the BSM and NCM took place on the 13th of January 2011in the<br />
building of the SCK headquarters (H. Debroux avenue 40 Brussels) (see also report of<br />
2010 for this first administrative meeting).<br />
Agenda:<br />
• Excused (already excused Isabelle George)<br />
• Evaluation Symposium Molecular Dialogue<br />
• Membership BSM<br />
• BSM website<br />
• Topic and date next symposium<br />
• FEMS related business<br />
• AOB<br />
Report of the meeting:<br />
Evaluation of Symposium on Molecular Dialogue: The symposium was organised by<br />
the BSM, NCM and the Belgian Society for Biochemistry. About 180 persons attended<br />
the symposium on 18 and 19th November 2010 at the Academy house in Brussels. This<br />
initiative to organise a joint meeting was a great success. Interesting discussions<br />
occurred because of the high level international lectures.<br />
Membership of BSM: will be organised via the renewed website.<br />
BSM Website: proposal for the content of the new website has been approved and the<br />
website is supposed to go life in May 2011.<br />
Topic and, date & program of the next symposium (2011).<br />
Title: Life and survival of microorganisms<br />
Date & venue: 16th November Academy Palace- Brussels<br />
Program: although not completely formalised the program is as follows<br />
[b] Second administrative meeting:<br />
Joint meeting of the BSM and NCM took place in the building of the SCK headquarters<br />
(H. Debroux avenue 40 Brussels) on the 12th of April 2011.<br />
128
Agenda and invitation:<br />
• Symposium 2011<br />
• The start of the new provisional website prepared by Fred Opperdoes - see<br />
http://www.icp.ucl.ac.be/bsm/BSM/Home.html. Please give your comments<br />
and input. Further input to be discussed during board meeting.<br />
• Symposium 2010: financial overview.<br />
• BSM newsletter – issue 2.<br />
• BSM membership<br />
• Sponsoring: how to attract more sponsors?<br />
• Final program of the symposium and date was adapted to the availability of<br />
speakers and venue and can be found in addendum.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other activities<br />
Symposium.<br />
Future perspectives<br />
Symposium.<br />
16. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Natuurkunde<br />
Introduction, mission, goals<br />
The Belgian National Committee on Pure and Applied Physics has been created by the<br />
Royal <strong>Academie</strong>s for Science and the Arts of Belgium (RASAB). It contributes to the<br />
promotion and coordination of Belgian activities concerning Pure and Applied Physics.<br />
At the international level it ensures Belgium’s representation in IUPAP, the International<br />
Union for Pure and Applied Physics. Its activities can be followed on the website<br />
http://www.bncphys.be.<br />
Meetings of the Committee<br />
Nationale Samenwerking<br />
• Meetings were held on the 7th of February, the 26th of May and the 13th of<br />
October. The main interest points of these meetings were:<br />
• Updating of the composition of the NCPAP. One new member was nominated<br />
to and approved by RASAB: Dr. Tom Krekels of Umicore, representative of<br />
Industry (N).<br />
• The committee accepted the resignation of Prof. Ch. Leclercq-Willain (ULB)<br />
and nominated her honorary member.<br />
• The committee started the search for the replacement as ordinary members of<br />
Prof. HP Garnir (ULiège, deceased) and Prof. Ch. Willain (retired).<br />
129
• Preparation of the General Assembly of IUPAP (see 3)<br />
• Preparation and debriefing of the Colloquium 2011 (see 4).<br />
• Updating of the publication “Research in Physics in Belgium” (see 4).<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
A general Assembly of IUPAP took place from October 31 till November 4 2011 at the<br />
Institute of Physics in London (UK). The chairman, Prof. Weynants, attended the<br />
meeting with financial help from RASAB. The NCPAP actively prepared the submission<br />
of Belgian representatives in the various IUPAP commissions, resulting in the election<br />
of the following persons:<br />
• C4: Cosmic Rays: D. Bertrand (ULB)<br />
• C8: Semiconductors: G. Borghs (IMEC)<br />
• C10: Condensed Matter: Ph. Lambin (FUNDP)<br />
• C12: Nuclear Physics: P. Van Duppen (KUleuven)<br />
• C16: Plasma Physics: D. Carati (ULB)<br />
• C17: Quantum Electronics: N. Cerf (ULB)<br />
• C19: Astrophysics: C. Waelkens (KULeuven)<br />
Other activities<br />
[a]The 2011 colloquium of the NCPAP<br />
Nationale Samenwerking<br />
The NCPAP organised, with the help of RASAB, its bi-annual 2011 colloquium in the<br />
Palace of the <strong>Academie</strong>s on March 19, 2011. The title was “Cosmology: The Science<br />
of the Universe” and featured the following speakers:<br />
• Prof. Carlos Frenk (Durham University, UK): Recreating the cosmos in a<br />
supercomputer: the evolution of galaxies and larger scale structures.<br />
• Prof. Ariel Goobar (Univ. Stockholm): Observational Cosmology and<br />
Supernovae.<br />
• Prof. Paolo De Bernardis (Univ. Roma Sapienza): Cosmic Microwave<br />
Background Radiation and the Big Bang.<br />
• Prof. Joseph Silk (Univ. Oxford): Particle cosmology, dark matter and dark<br />
energy.<br />
The event was very successful. The excellent presentations were beautifully<br />
complemented by the continuous projection of a 3-D movie “Cosmic Origins”, produced<br />
by Durham University. There was also a Poster Session with 13 contributions from the<br />
Belgian research groups working in Cosmology and Particle Astrophysics at UGent,<br />
VUB, ULB, UMons, UCL, FUNDP, UA and Durham. The colloquium attendance<br />
numbered 101.<br />
130
[b]Update of Research in Physics in Belgium:<br />
The NCPAP initiated for the first time in 2005 the compilation of short reports on the<br />
main physical research topics in Belgium, both theoretical and experimental. Fifteen of<br />
these were written by prominent Belgian researchers, actively involved in the IUPAP<br />
Commissions, and were published in 2006 in Physicalia Magazine and posted on the<br />
websites of the NCPAP (http://www.bncphys.be/) and of the Belgian Physical Society<br />
(http://sites.google.com/site/belgianphysicalsociety/).<br />
The NCPAP considered that the time was ripe for an update as in the meantime new<br />
research topics have emerged, people have retired and new talents have joined the<br />
various fields. The first five updated reports were published on-line in issue<br />
BPhy_2011_4, of BPhy-Magazine, the successor of Physicalia Magazine, and will be<br />
incorporated with the remaining reports at the stated websites.<br />
Future perspectives<br />
An important preoccupation in 2012 will be the replacements as ordinary members of<br />
Prof. H-P Garnir and Prof. Ch. Willain. Another significant item will be the preparation<br />
of the 2013 Colloquium.<br />
17. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Oceanologie<br />
Introduction, mission, goals<br />
The Committee deals with all topics related to research and education in the field of<br />
Oceanography. It is an interdisciplinary community involving hydrodynamicists,<br />
chemists, geologists, biologists working in estuarine and coastal systems as well as in<br />
open oceans in cold, temperate and tropical environments.<br />
Meetings of the Committee<br />
Unspecified.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other activities<br />
Nationale Samenwerking<br />
[a] 2011 was a hinge year in the activities of the Committee of Oceanology, with the<br />
further exploitation of the “Ocean School 010” initiative and the preparation of a 2012<br />
action focused on the expected impact of the Integrated maritime policy for the EU and<br />
of the JPI Oceans on Belgian research and education in oceanology, framed in a<br />
European perspective. The international workshop Ocean School 010 “Education at<br />
sea - Education for the sea” jointly organized by the Committee of Oceanology of the<br />
Royal Belgian Academy and VLIZ in Ostend had a lasting impact. Its outcome had<br />
been presented at the IOC50 - International Conference 50 Years of Education and<br />
Awareness Raising for Shaping the Future of the Oceans and Coasts, IOC-UNESCO,<br />
St. Petersburg 27-30 April 2010 and in an invited keynote at the EurOcean 2010<br />
“Grand Challenges for Marine Research in the Next Decade”, Ostend, Belgium, 12-13<br />
October 2010. In 2011, Prof. J.P. Henriet, Secretary, was invited to prepare a<br />
131
contribution on Ocean education for the “Navigating the Future 4” document of the<br />
Marine Board: “Forging marine and maritime careers”. Next, he was invited to prepare<br />
a talk on the future of marine education in Europe at the First Conference on European<br />
Ocean Literacy (Bruges, October 2012).<br />
[b] The ocean science community in Belgium is strongly involved in the networks<br />
created by Belspo (Marine Science Research Programme). In 2011 the ongoing<br />
projects came to their end and a new call for projects starting in 2012 was launched.<br />
Hence, final reports had to be written as well as new proposals that were submitted.<br />
Future perspectives<br />
For strengthening its involvement in ocean research and education, the Belgian<br />
community of researchers in oceanology needs to keep abreast of major developments<br />
in European Ocean Governance and Science Policy. Two major and not unrelated<br />
developments may heavily impact on research and education in the forthcoming<br />
decade: (1) at the level of ocean governance, the implementation of the Integrated<br />
maritime policy for the EU and of the Marine Strategy Framework Directive, which<br />
should lead to the achievement of good environmental status, and (2) the<br />
implementation of the Joint Programming Initiative “Healthy and Productive Seas and<br />
Oceans” (JPI Oceans). A study day in 2012 implying stakeholders should allow the<br />
Committee of Oceanology to contribute to communication and information about these<br />
initiatives in the Belgian research community, involved in ocean science and education.<br />
18. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Psychologische Wetenschappen<br />
Introduction, mission, goals<br />
The statutes of the National Committee for Psychological Science state the following:<br />
Article 2: The goal of the Committee being:<br />
To undertake, promote and coordinate psychological scientific research, focusing in<br />
particular on long term, intercollegiate or interdisciplinary projects and to serve<br />
psychological scientific interests in Belgium from a national as well as an international<br />
point of view<br />
Meetings of the Committee<br />
The Committee held two meetings in 2011: The first took place on April 30th; the second<br />
on November 14th.<br />
[a] Meeting April 30th<br />
Nationale Samenwerking<br />
Philippe Peigneux is a new member of the committee.<br />
Eric Soetens (president of the exam jury) reports on the procedure and winner of the<br />
best thesis award.<br />
Next Assembly meeting of the UPsyS will be held on July 2012 at Cape Town. Belgium<br />
can send two delegates. One delegate from BAPS and one from the National<br />
Committee. The fees are financially supported by the Academy.<br />
132
The new symposium on the Social Brain will be held on Monday the 14th of November<br />
and is organized by F. Van Overwalle, M. Brass, D. Samson and A. D’Argembeau.<br />
Two initiatives to establish closer links between Psychology Faculties in Belgium.<br />
Organizing some sort of course/training for PhD students at all universities in Belgium.<br />
Start a Young Academy consisting mainly of post docs and membership would only last<br />
4 years at the most.<br />
[b] Meeting of November 14th, 2011:<br />
Marc Brysbaert and Steven Majerus have been invited as associate members of the<br />
committee in their functions of President and Past-President of the Belgian Association<br />
for Psychological Science. Both have accepted in the invitation.<br />
“Social Brain” symposium (follow-up) and new symposia. The meeting is a great<br />
success, with about 80 participants and many excellent international speakers. The<br />
committee congratulates F. Van Overwalle. Concerning the next symposium, to be<br />
organised in 2013, proposals are solicited from committee members and should be<br />
sent to the secretary by February 29th, 2012 so that they can be discussed during our<br />
next meeting. In general, the symposia should be co-organized by a representative<br />
from the French-speaking community and from Flanders, so that funding can be<br />
solicited from as many institutions as possible. The committee discusses the possibility<br />
of organizing a symposium next year to celebrate the retirement of G. d’Ydewalle.<br />
Initiative to establish closer links between Psychology Faculties in Belgium. The<br />
proposals discussed during the last meeting have not been forwarded to the committee<br />
so far. G d’Ydewalle will forward the proposal. The proposal by A. Vandierendonck will<br />
also be forwarded as soon as possible. One possibility is to organise a training session<br />
on writing scientific articles and on submission procedures. Another possibility is to<br />
organize something on statistics. In both cases, the idea is to get the program<br />
approved by all psychology departments.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
The Scientific Union will meet in 2012 in Cape Town, South Africa. Pr. Bernard Rimé<br />
will act as representative of the National Committee on this occasion.<br />
Other activities in 2011<br />
The committee organizes bi-annual symposia. The last symposium was organized by<br />
Committee member Pr. Van Overwalle and was titled “The Social Brain”. The event<br />
took place on November 14th, 2011, at the Academy. It attracted about 80 participants<br />
and was generally considered to be a success. Additionally, the committee also assists,<br />
every year, the Belgian Association for Psychological Science in selecting the recipient<br />
of its “Best Thesis Award”.<br />
Future Perspectives<br />
Nationale Samenwerking<br />
The next symposium will be organized in 2013. Possible themes will be considered<br />
during 2012. The Committee is additionally considering launching further initiatives to<br />
establish closer links between Faculties of Psychology and Educational Sciences in<br />
Belgium. Finally, it continues to collaborate with the International Union for<br />
Psychological Science.<br />
133
Nationale Samenwerking<br />
19. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Radio Elektriciteit (URSI)<br />
Introduction, mission, goals<br />
The activities of the Belgian URSI Committee are related to the domain of radioelectricity.<br />
The main goal of the committee is to promote and in some extend to<br />
coordinate for Belgium the scientific activities of its members in this field of interest.<br />
The committee meets regularly at the Academy and organizes yearly, in collaboration<br />
with the URSI committee of Netherlands a ‘URSI Forum’ where young doctorandi have<br />
the opportunity to present their researches and to exchange their scientific and<br />
technical experience. Effective members of the committee are representing Belgium in<br />
the different scientific commissions of URSI.<br />
Meetings of the Committee<br />
The Belgian URSI Committee has met four times in the facility of the Academy: on<br />
01/02/2011, 09/06/2011, 28/09/2011 and 08/12/2012.<br />
[a] 1 February 2011:<br />
Dr LAMY (Belgian Space Institute for Space Aeronomy) gave a lecture entitled<br />
“BRAMS: a new facility to detect and characterize meteors”. After his presentation the<br />
administrative part of the meeting went on with as main issue the GASS 2011 Election<br />
of URSI officers & vice-chairmen of URSI commissions.<br />
[b] 9 June 2011:<br />
Dr DRUYTS (RMA) gave a lecture entitled “Analysing the Effect of the Environment on<br />
Electromagnetic Induction Sensors”. After his presentation, some communications<br />
were done by the board about GASS 2011 in Istanbul, the country is a candidate for<br />
the organization of the next edition of the GASS and at last the nomination of Prof<br />
Daubechies, proposed by the committee, for the Booker Gold medal.<br />
Then the vice-president gave a short debriefing about the 2011 edition of the Benelux<br />
URSI forum that took place on 27 April in Noordwijk, The Netherlands. Finally, some<br />
ideas were exchanged in view of the election of a new board for the Belgian URSI<br />
committee at the coming fall meeting.<br />
[c] 28 September 2011:<br />
Exceptionally, there was no scientific part during this meeting, by lack of time to handle<br />
the points at the agenda for the administrative part. An extended reporting on GASS<br />
2011 in Instanbul was made by the president, E. SCHWEICHER and P. VAN DAELE,<br />
assistant secretary of URSI, made also some communications about a few resolutions<br />
taken by URSI during this international event. Then the election of new effective,<br />
associate and the president and vice-president took place.<br />
[d] 8 December 2011<br />
The scientific part was given by prof. Yves Rolain. He explained how to simplify rather<br />
intensive computation on nonlinear devices in his talk: “Using the Best Linear<br />
Approximation to characterize nonlinear RF and microwave systems”. A final series of<br />
elections, including the new secretary and vice secretary, a new effective and a new<br />
134
associate member took place, as well as 2 honorary members, Prof. Erik Stijns (VUB)<br />
and Antoine Van de Capelle (KU Leuven).<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
Belgium is supporting the candidature of China for the organization of the GASS 2014.<br />
Other activities<br />
The fifth edition of the Benelux URSI forum was organized by the Dutch committee on<br />
27 April at Noordwijk. There were about fifty participants among which M. LEFEUVRE,<br />
president of URSI and M.. LAGASSE, secretary general of URSI. It is worthwhile to<br />
note that the laureate of the best paper contest was J.W. DEBLESER (KUL). The<br />
presentation by Dr LAMY about BRAMS was received very positively by Dutch<br />
colleagues who made a proposal for collaboration on that topic.<br />
Future perspectives<br />
This year, the BENELUX URSI forum will be organized by the team of the University of<br />
Gent, more in particular the URSI members Hendrik Rogier, Peter Van Daele and Ann<br />
Franchois and their respective teams.<br />
20. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Ruimte-Onderzoek<br />
Introduction, mission, goals<br />
The National Committee of Space Research represents the Belgian scientists who<br />
work in the domain of space research in the Committee on Space Research<br />
(COSPAR).<br />
Meetings of the Committee<br />
The committee met on September 13, 2011, with as main agenda item to organise its<br />
restructuration. The plan is to ask the directors and research responsibles for the<br />
various Belgian universities and research institutes to designate candidates for<br />
membership, taking into account the various fields covered by COSPAR and the<br />
necessity to involve younger scientists. In addition to the tasks related with the<br />
COSPAR meetings, the committee sees it as its task to reflect on and give advice<br />
about the different scientific disciplines of the space sector and to foster coordination<br />
of the diverse activities.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011<br />
Other activities<br />
Nationale Samenwerking<br />
The main task of the committee is to organize the Belgian participation in COSPAR,<br />
which will hold its 39th Scientific Assembly in Mysore, India, from 14 to 22 July 2012.<br />
The COSPAR Council meetings will take place on 14 and 22 July. Dr. Valentina<br />
Shetsova (ULB) is a member of the Scientific Committee of the Scientific Assembly and<br />
is mains scientific organiser of a session, Prof. C. Waelkens and dr. B. Vandenbussche<br />
(KU Leuven) are main scientific organisators of two other sessions.<br />
135
Future perspectives<br />
No future perspectives.<br />
21. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Scheikunde<br />
Introduction, mission, goals<br />
Federate the messages of chemistry (Universities, Technical Colleges, Essenscia,<br />
CEFIC,SRC, KVCV, JSC…).<br />
Stimulate the public and improve the image of chemistry in Belgium in all the aspects.<br />
Make the bridgehead on IUPAC in Belgium ( input and output).<br />
Make the promotion of chemistry and sciences to the young generations at the early<br />
age, high schools.<br />
Meetings of the committee<br />
In 2011 the meetings of the National Committee and sub committees were essentially<br />
focused on the preparation of the National and International activities dedicated to the<br />
International Year of Chemistry and more particularly to the Organization and<br />
budgeting of IUPAC Day and to the Closing Event in Brussels. ( 7 Regular Meetings<br />
and “extraordinary” meetings at the RASAB ( Jan, 20th , Feb 24th , March, 30th , May 13th ,<br />
June 10th , June 28th ,Sept 14th) .<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other activities<br />
Nationale Samenwerking<br />
• Debriefing of the Opening event in Paris at the request of the IUPAC<br />
Presidency: May 10.<br />
• 7 Meetings with sponsors and “Event company”: preparation for IYC closing<br />
organisation, budgets, planning ( Jan 31rst, Feb 7th , March 23rd , June 21rst,<br />
Sept, 5th , Oct, 27th , and 31rst as Chairman of the Organizing Committee<br />
P.Baekelmans)<br />
• As Project Manager and as Committee President in charge of the preparation<br />
of the debate of the “Young Leaders “ at the Closing Event . Introduction and<br />
background of IYCYL project “How chemistry will contribute to the resolve the<br />
world issues in 2050<br />
• 2 days in Feb in Brussels,( Project Basis ) , options /structures/ external UN<br />
adviser in Geneva 3 days in May. In September, 3 days in Brussels to finalize<br />
the project organization. Rehearsals and fine tuning 5 days in November.<br />
• Opening Event of the International Year of Chemistry in Belgium in<br />
collaboration with Essenscia: Presentation of the National Committee<br />
Chemistry and Introduction of the IUPAC (with Press Interviews) 200 guests.<br />
136
Nationale Samenwerking<br />
• Official Release of the BePost Stamp dedicated to IYC 2011 and 100yr<br />
celebration of The Solvay Councils<br />
• Attendance of 5 members of the Committee at the Opening Ceremony of the<br />
International Year of Chemistry in Paris at the UNESCO Headquarters.<br />
(27th and 28th of January 2011).An International Event ( 750 attendants)<br />
launching the global activities in Chemistry in 2011)<br />
• Kekulé Jeugde Namiddag organized by KVCV and Committee support<br />
(Feb, 8th )<br />
• Creativiteit Marathon/Marathon de la Créativité: organized simultaneously in<br />
Brussels and Vil<strong>voor</strong>de addressing the Students of high schools ( March 2nd /3rd )<br />
organized by Essenscia<br />
• Participation at the “Youth Week” in Flanders and in Brussels organized by<br />
Essenscia (Feb 28- March 4) Het grootste labo <strong>van</strong> Vlaanderen and<br />
spectacular show of Prof. Shahkashiri (also in Gent, Brussels, Frameries)<br />
• Printemps des Sciences organized by University of Brussels, Liège , UCL,<br />
Mons and Namur and contribution of Memoscience (March 28th to April 3rd )<br />
• Participation of Committee members (3) as representatives of Belgium at the<br />
General Assembly of the IUPAC at San Juan /Puerto Rico (July 30th –August<br />
7th ). Election of new officers of the IUPAC (secretary, and vice President) .<br />
• IUPAC Day on September 14 organized by the National Committee Chemistry<br />
in Brussels (RASAB) with the financial support of Contact Fora. Successful and<br />
exciting programme (120 attendants)<br />
• Lecture open to Public: in Brussels May 22nd “De Marie Curie à l’Avion Solaire,<br />
la chimie, une science et une industrie au service des problèmes de notre<br />
temps » (Paul Baekelmans/PB)<br />
• Same lecture to open Public in Virton : on November 18 th , 2011 (PB)<br />
• Lecture to the Belgian Chamber of Commerce: in Warshaw Poland “From<br />
Marie Curie to Solar Impulse: chemistry, a science and an industry serving and<br />
contributing to the resolution of global problems” on November 17th , 2011. (PB)<br />
• Participation at the exhibition organized by “Les Jeunessses Scientifiques de<br />
Belgique” with dedication for IYC 2011 April 29/30th . Committee as jury<br />
members.<br />
• Haute Ecole Lucia de Brouckère: November 9 th Journée des jeunes.<br />
• Haute Ecole Lucia de Brouckère and in collaboration with SRC Journée<br />
Scientifique de la Société Royale de Chimie October, 13th • KVCV Antwerp November 15 Kekule XIV “Chemistry is a part of your life”<br />
• Inauguration of the Experimentarium in ULB (Nov 17 ) (Michel Herman)<br />
• Closing Event of the International Year of Chemistry. Nov 29 and Dec 1rst. The<br />
Square . International Event in presence of Prince Phillipe with the sponsorship<br />
137
and participation of major Chemical, Lifesciences Industries and CEFIC. 1020<br />
attendants from the academia, political, officials and industry. A very successful<br />
event for Chemistry for Belgium.<br />
Many other events were organized locally in the schools, institutes and industries<br />
which are not mentioned here. They contributed to the success of IYC and the<br />
promotion of chemistry and also articles, interviews etc. with the participation of our<br />
committee members or organization.<br />
Main Conclusions of the Actions of the Committee:<br />
[a] The opportunity to have the support of the UNESCO and the UN with the IUPAC to<br />
organize an International Year dedicated to chemistry is a once in a lifetime worldwide<br />
event. IYC 2011 is a success with participation of 170 countries and 1400 activities<br />
recorded on the IUPAC website.<br />
[b] As the “ Ambassadors” of the IUPAC the “Committee Members have contributed to<br />
the success in Belgium which was even beyond the expectations. All the<br />
“stakeholders” in chemistry have dedicated time, efforts, enthusiasm and money to<br />
make it happen and to create a momentum in the public, schools, industries.<br />
Regarding specific networks, each member of the Committee and the organization<br />
they belong to contributed to give a positive message of chemistry. This report is an<br />
opportunity to thank everyone for their efforts, time and dedication<br />
More particularly the organization of the IUPAC Day would not have been possible<br />
without the support of RASAB, ( Mr. Hasquin, L Hansen, Sofie Vantourhnout, Christian<br />
Vandercammen JSC) and the financial support of Contactfora (KVAB).<br />
[c] In this report we wish also to thank the Sponsor Companies of the Closing Event<br />
and to the CEFIC to have made it possible. (BASF,DOW, DuPont, GSK, UCB,<br />
McKinsey, Total and SOLVAY.<br />
Future Perspectives<br />
The IYC 2011 success is not an end but a leverage to continue the action of promotion<br />
of chemistry.<br />
The committee will start a reflection to keep the momentum and keep the focus of the<br />
committee on the motivation of young generation for science.<br />
22. Nationaal Comité SCOPE-IGBP<br />
Introduction, mission, goals<br />
Nationale Samenwerking<br />
The committee represents Belgium in SCOPE (Scientific Committee on Problems of<br />
the Environment) and IGBP (International Geosphere/Biosphere Program of ICSU).<br />
General information on these international programs are annexed. The national<br />
committee stimulates the participation of Belgian scientists in SCOPE and IGBP<br />
projects. It also organizes activities (workshops, conferences, preparation of research<br />
plans,..) in Belgium in the domains covered by these programs.<br />
138
Meetings of the Committee<br />
Unspecified.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other activities<br />
[a] Participation to meetings of BEES (Belgian Ecosystem Services), a BELSPO<br />
research program which originated from workshops organized by the committee in<br />
previous years?<br />
[b] Organization of a scientific meeting on the future of the Soignes/Zonien Forest, in<br />
cooperation with the forest service’s of the three Regions; the meeting took place on<br />
29 November 2011, with over 200 persons in attendance; Belgian, Danish, French and<br />
German scientists presented the latest research on the state and management of<br />
beech forests and discussed recommendations for the future management of the<br />
Soignes/Zonien Forest , taking account of environmental and societal changes; the<br />
proceedings of the meeting will be published in 2012.<br />
[c] On a request from the RDC (Congo/ Kinshasa) national committee for IGBP, it was<br />
agreed that the committee would pay the membership fee of the RDC to IGBP for year<br />
2012<br />
Future perspectives<br />
• A final conference for the BEES program is planned for 27 April 2012 with the<br />
aim of bringing together the results of the seven work packages, drawing<br />
conclusions and identifying future research priorities for the evaluation of<br />
services rendered to society by nature, biodiversity and ecosystems, as an<br />
input to policy making in the context of sustainable development.<br />
• Participation in the “Planet under Pressure” scientific conference organized by<br />
ICSU/IGBP on 26-29 March 2012 in London, in preparation of the RIO+20 UN<br />
Conference on Sustainable Development.<br />
23. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Sterrenkunde<br />
Introduction, mission, goals<br />
Nationale Samenwerking<br />
The formal basic goal of the committee is to coordinate the participation of Belgian<br />
astronomers in the activities of the International Astronomical Union (IAU), and in the<br />
triannual IAU General Assembly in particular. The committee also serves a role in the<br />
dissemination within the Belgian community of developments within other international<br />
organisations to which our country participates, such as ESA, ESO, and the journal<br />
Astronomy and Astrophysics. Finally, the meetings also offer opportunities to reflect<br />
together on matters affecting astronomical activities in Belgium.<br />
139
Meetings of the Committee<br />
The Committee gathered three times in 2011: on January 19, February 28 and October<br />
18. The first meeting took place at AMOS in Liège, the other meetings at the Palace of<br />
the Royal <strong>Academie</strong>s for Science and the Arts of Belgium in Brussels.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
Other activities<br />
[a] Astronomy and Astrophysics (A & A)<br />
C. Sterken is the Belgian delegate in the A&A editorial board and represents the BNCA.<br />
He reported that the Belgian annual contribution stays rather stable at 7500 euro. The<br />
editor-in-chief, C. Bertout, will retire in January 2012 and will become managing editor<br />
for one year.<br />
[b] Belgian National ESO Committee (BNEC) matters<br />
J. Surdej, the president of BNEC, presented summaries of two BNEC meetings<br />
preceding the BNCA meetings. Details and comments are regularly added by C.<br />
Waelkens, Belgian representative at the ESO Council, and S. Pireaux, BELSPO<br />
representative in charge of ESO matters. A particular cause of concern is the critical<br />
financial situation of the E-ELT. Since only one third of the estimated cost of 1.08 billion<br />
euro is available, the annual contributions of the ESO member states would need to<br />
increase, although this consequence could be mitigated by contributions from<br />
additional countries like Brazil, Australia, Canada, and Poland.<br />
[c] ESA matters<br />
W. Verschueren, in charge of ESA matters at BELSPO, reported about ESA matters<br />
(such as budget, missions and their evolution, delays or problems, the Belgian<br />
participations, the main political issues...) at each BNCA meeting.<br />
[d] ARIES telescopes<br />
The 3.6 meter diameter telescope DOT (Devasthal Optical Telescope) designed and<br />
built by AMOS is an Indian project of about 20 million Euro. The telescope is located<br />
at the Uttar Pradesh State Observatory (UPSO) in Devasthal (50 kilometres east of<br />
Nainital) and has been financed mainly by the Aryabhatta Research Institute of<br />
Observational Sciences (ARIES), an autonomous research institute under the<br />
Department of Science and Technology (DST) of the Indian Government. Belgium<br />
contributes financial and scientific support and has 7% of guaranteed telescope time,<br />
for which a Belgian time allocation committee will be set up.<br />
The International 4 meter Liquid Mirror Telescope (ILMT) will also be installed at<br />
Devasthal. It is presently on its way to India. First light is scheduled for the end of 2012.<br />
Future perspectives<br />
Nationale Samenwerking<br />
The BNCA decided to support thirteen candidates for individual IAU membership: O.<br />
Absil, M. De Becker, G. Gentile, M. Gillon, C. Jacobs, A. Libert, A. Lobel, J. Montalbán,<br />
140
T. Morel, Y. Nazé, B. Noyelles, S. Parenti, and T. Van Doorsselaere. The decision for<br />
final admission to the IAU will be taken by the IAU Executive Committee at the IAU<br />
XXVII General Assembly in August 2012.<br />
24. Nationaal Comité <strong>voor</strong> Wiskunde<br />
Introduction, mission, goals<br />
The National Committee aims at stimulating and coordinating in Belgium research in<br />
mathematics, both in pure mathematics and applied mathematics, including education<br />
in mathematics. In fact the distinction in pure and applied mathematics is not always<br />
easy to make. In pure mathematics we think of algebra, geometry and analysis, but<br />
also these areas overlap and do not cover the whole domain. One can think of logic,<br />
combinatorics, topology, set theory, etc. Applied mathematics, consisting among others<br />
of numerical analysis, statistics, mathematics related to physics, is currently expanding<br />
and covers areas such as econometry and finance, informatics, bio-mathematics, etc.<br />
One of the main goals of the committee is to form a bridge between the International<br />
Mathematical Union (IMU) and the Belgian scientists who work in the area of<br />
Mathematics. As such we choose the delegates that could represent Belgium at the<br />
General Assemblies of the IMU and propose their names to both <strong>Academie</strong>s. Together<br />
with the Belgian Mathematical Society we take care of informing the Belgian<br />
mathematical community by means of the “Newsletter of the Belgian Mathematical<br />
Society and the National Committee for Mathematics”.<br />
We aim at having 16 members, respecting linguistic parity, taking care of a good<br />
gender representation and having a well balanced participation of the different<br />
universities and important mathematical domains.<br />
Meetings of the Committee<br />
During 2011 the National Committee for Mathematics only had electronic meetings.<br />
Informal discussions took place during the special meeting on November 19, organized<br />
at the Academy (see below). The members of the Committee have regularly been<br />
informed, by e-mail, about initiatives of the IMU or about the proposals of the IMU for<br />
which the opinion of the NCM was requested. All members and honorary members of<br />
the NCM received the Electronic IMU-Newsletter and the IMU-Bulletin. They received<br />
all final documents concerning the IMU- General Assembly of 2010.<br />
Main decisions:<br />
Nationale Samenwerking<br />
Approval of the new IMU-budget structure, developed in accordance with Resolution<br />
14 of the 16th GA.<br />
Approval of the application of Algeria for a full membership of the IMU.<br />
General Assembly of the Scientific Union<br />
No Assembly of the Scientific Union in 2011.<br />
141
Other activities<br />
[a] On November 19, the meeting “Mathematics in secondary schools: now… and<br />
afterwards” has been organized at the Palace of the <strong>Academie</strong>s. It was a joint initiative<br />
of NCM, BMS (Belgian Mathematical Society), VVWL (<strong>Vlaamse</strong> Vereniging <strong>voor</strong><br />
WiskundeLeraren) and SBPMef (Société Belge des Professeurs de Mathématique<br />
d´expression française). There were about 90 participants. The programme started<br />
with talks by Gilles Godefroy (Paris) and Frans Keune (Nijmegen) on respectively the<br />
French and the Dutch school system and mathematics curriculum. It was followed by<br />
a panel discussion, chaired by Alain Verschoren, rector of the UAntwerpen, and<br />
member of the NCM. Also the audience participated in an active way at the discussion.<br />
[b] The Newsletter appeared five times in 2011 and was distributed both electronically<br />
and in a paper version. F.Bastin (vice-secretary of the NCM) is in charge of the<br />
Newsletter.<br />
Future perspectives<br />
Nationale Samenwerking<br />
A meeting of the NCM is planned for May 23, 2012, on which, among other items, we<br />
will discuss the organization of a PhD day at the Academy on September 9, 2013, as<br />
well as the possibility of organizing in 2013 activities related to the ambitious program<br />
“Mathematics of Planet Earth”.<br />
142
Bilaterale samenwerking<br />
Antarctisch Onderzoek<br />
Nationale Samenwerking<br />
Pattyn F. (N) President Hecq J.-H. (F)<br />
Van Autenboer T. (N) Vice-President Herman R. (N)<br />
Wilmotte A. (F) Secretary Huybrechts P. (N)<br />
Van Reusel A. (N) Vice-secretary Lancelot C. (F)<br />
Berger A. (F)<br />
Beyens L. (N)<br />
Souchez R. (F)<br />
De Broyer C. (F) Ereleden:<br />
Decleir H. (N) Doyen P. (F)<br />
Dehairs F. (N) Gerday C. (F)<br />
Feller G. (F) Paulissen E. (N)<br />
Fichefet T. (F) Simon P. (F)<br />
BELQUA<br />
Loutre M.-F. (F) President Haesaerts P. (F)<br />
Baeteman C. (N) Vice-President Heyvaert V. (N)<br />
Fagel N. (F) Secretary Matielli N. (F)<br />
De Batist M. (N) Vice-secretary Verleyen E. (N)<br />
André L. (F)<br />
Camelbeeck T. (F)<br />
Verstraeten G. (N)<br />
Claeys P. (N) Erelid:<br />
Degryse P. (N)<br />
Groenen M. (N)<br />
Vermeersch P (N)<br />
Biochemie en Moleculaire Biologie<br />
Engelborghs Y. (N) President Robben J. (N)<br />
Opperdoes F. (F) Secretary Perret J. (F)<br />
Arnould T. (F) Piette J. (F)<br />
Ampe C. (N) Somers V. (N)<br />
Lambeir A.-M. (N)<br />
Michiels C. (N)<br />
Wattiez R. (F)<br />
Biofysica<br />
Matagne A. (F) President Dumoulin M. (F)<br />
Devreese B (N) Vice-president Goldbeter A. (F)<br />
Engelborghs Y.(N) Secretary Goormagtigh E. (F)<br />
Raussens V. (F) Vice-secretary Lambeir A. (N)<br />
Ameloot M (N) Martins J. (N)<br />
Charlier P. (F) Soumillion P. (F)<br />
De Maeyer M. (N) Voets P (N)<br />
143
Biologische Wetenschappen<br />
Nationale Samenwerking<br />
Rammeloo J. (N) President Van Cotthem W. (N)<br />
Van De Vijver B. (N) Secretary Van Goethem J. (N)<br />
Baguet F. (F) Vanderborght O. (N)<br />
Bouharmont J. (F)<br />
Goddeeris B. (N)<br />
Wouters K. (N)<br />
Haubruge E. (F) Ereleden:<br />
Lambinon J. (F) Leclercq J. (F)<br />
Meerts P. (F) Maton J. (N)<br />
Micha J.-C. (F) Symoens J.-J. (N)<br />
Thys <strong>van</strong> den Audenaerde D. (N) Verraes W. (N)<br />
Biomedical Engineering<br />
Verdonck P. (N) President Van Huffel S. (N)<br />
Delbeke J. (F) Vice-President Vander Sloten J. (N)<br />
Nyssen M. (N) Secretary<br />
Brimouille S. (F)<br />
Wuyts F. (N)<br />
Cornelis J. (N) Ereleden:<br />
Francis L. (F) Bourgain R. (N)<br />
Kolh Ph. (F) Paiva M. (F)<br />
Lefevre P. (F) Van der Perre G. (N)<br />
Lemahieu I. (N) Veraart C.(N)<br />
Bodemkunde<br />
Van Wesemael B. (F) President Ereleden:<br />
Swerts M. (N) Vice-president Bock L. (F)<br />
Deckers J. (N) Secretary Dudal R. (N)<br />
Chapelle J. (F) Vice-secretary Dufey J. (F)<br />
Baert G. (N) Geypens M. (N)<br />
Boeckx P. (N) Herbillon A. (F)<br />
Colinet G. (F) Hofman G. (N)<br />
De Neve S. (N) Lozet J.<br />
Delvaux B. (F) Penninckx M. (F)<br />
Engels P. (F) Van Cleemput O. (N)<br />
Goidts E. (F) Van Meirvenne M. (N)<br />
Halen H. (F) Van Ranst E. (N)<br />
Langohr R. (N)<br />
Merckx R. (N)<br />
Poesen J. (N)<br />
Vanacker V. (F)<br />
Verheye W.<br />
Fysiologie en Farmacologie<br />
Godfraind T. (F) President Eggermont J. (N)<br />
Lefebvre R. (N) Vice-president Feron O. (F)<br />
Lacroix E. (N) Secretary Hercheulz A. (F)<br />
Dresse A. (F) Vice-secretary Herman A. (N)<br />
144
Nationale Samenwerking<br />
Seutin V. (F) Erelid:<br />
Van de Voorde J. (N) Bogaert M. (N)<br />
Geodesie en Geofysica<br />
De Keyser J. (N) President Ereleden:<br />
Camelbeeck T. (F) Vice-president Ackermann M. (F)<br />
Pierrard V. (F) Secretary Berger A. (F)<br />
Bruyninx C. (N) Vice-secretary De Muer D. (N)<br />
Beckers J.-M. (F) De Troch F (N)<br />
Crucifix M. (F) Ducarme B. (F)<br />
Dehant V. (F) Kockaerts G. (F)<br />
De Mazière M. (N) Lemaire J. (F)<br />
De Smedt F.-H. (N) Malcorps H. (N)<br />
Dewitte S. (N) Nihoul J.-J. (F)<br />
Ernst G. (N) Pâquet P. (F)<br />
Fichefet T. (F) Peters J.-J. (N)<br />
Huybrechts F. (N) Rinday F. (F)<br />
Vandaele A. C. (F) Scherer M. (N)<br />
Vanneste K. (N) Simon P. (F)<br />
Verhoest N. (N) Sneyers R. (F)<br />
Sterling A. (F)<br />
Van Der Beken A. (N)<br />
Van Twembeke U. (N)<br />
Verbeiren R. (N)<br />
Geografie<br />
De Maeyer P.(N) President Ereleden:<br />
Vandermotten C. (F) Vice-president Alexandre J. (F)<br />
Kesteloot C. (N) Secretary Annaert J. (F)<br />
Ozer A. (F) Vice-secretary Antrop M. (N)<br />
Charlier J. (F) De Moor G. (N)<br />
Decroly J.-M. (F) Denis J. (F)<br />
Donnay J.-P. (F) Depuydt F. (N)<br />
Lambin E. (F) Goossens M. (N)<br />
Mérenne B.(F) Gullentops F. (N)<br />
Thomas I. (F) Keeris H. (N)<br />
Van Hecke E. (N) Nicolaï H. (F)<br />
Verhasselt Y. (N) Pissart A. (F)<br />
Verhetsel A. (N) Van Der Haegen H. (N)<br />
Vlassenbroeck W. (N)<br />
De Dapper M. (N)<br />
Decleir H. (N)<br />
145
Geologische Wetenschappen<br />
Nationale Samenwerking<br />
Vander Auwera J. (F) President Verniers J. (N)<br />
Muchez P. (N) Vice-president<br />
Van Den Haute P. (N) Secretary<br />
Yans J. (N)<br />
Lavreau J. (N) Vice-secretary Ereleden :<br />
Boulvain F. (F) Bultynck P. (N)<br />
Claeys P. (N) De Breuck N. (N)<br />
Dejonghe L. (N) De Paepe P. (N)<br />
Dreesen R. (N) Delmer A (N)<br />
Herbosch A. (F) Groessens E. (F)<br />
Lebbe L. (N) Gullentops F.(N)<br />
Steurbaut E. (N) Robazynski F. (N)<br />
Tourneur F. (N) Sartenaer P (F)<br />
Vandenberghe N. (N) Streel M. (F)<br />
Vandycke S. (F) Thorez J. (F)<br />
Kristallografie<br />
Poelman D. (N) President Dupont L. (F)<br />
Charlier P. (F) Vice-president Durant F. (F)<br />
Van Meervelt L. (N) Secretary Fiermans L. (N)<br />
Wouters J. (F) Vice-secretary Gilles J.-M. (F)<br />
Blockhuys F. (N) Jacobs G. (N)<br />
Declercq J.-P. (F) Lambot H. (F)<br />
Elsen J. (N) Lefebvre S. (F)<br />
Hadermann J. (N) Legrand E. (N)<br />
Lamoen D. (N) Michel K. (N)<br />
Maes D. (N) Moreau J. (F)<br />
Sferraza M. (F) Poortmans F. (N)<br />
Sporken R. (F) Reynaers M. (N)<br />
Tinant B. (F) Thiry P. (F)<br />
Van Den Bossche G. (F) Van Beeumen J. (N)<br />
Vincze L. (N) Van Landuyt J. (N)<br />
Van Tassel R. (N)<br />
Ereleden:<br />
Danguy L. (F)<br />
Dideberg O. (F)<br />
Vennik J. (N)<br />
Logica, Geschiedenis en Filosofie <strong>van</strong> de wetenschappen<br />
Roegiers J (N) President Meskens A. (N)<br />
Opsomer C. (F) Vice-president Missa J.-N. (F)<br />
Vanpaemel G. (N) Secretary Radelet-de Grave P. (F)<br />
Bertrams K. (F) Vice-secretary Segers D. (N)<br />
Bracke W. (N) Tihon A. (F)<br />
Deelstra H. (N) Van den Abeele B. (F)<br />
Dupré S. Van den Broecke S (N)<br />
Marage P. (F) Van Tiggelen B. (F)<br />
146
Nationale Samenwerking<br />
Ereleden: Jansen-Sieben R. (N)<br />
Allard A. (F) Koeckelenbergh A. (F)<br />
Batens D. (N) Radoux C. (F)<br />
De Mey M. (N) Stengers I. (F)<br />
Dorikens M. (N Van Bendegem J.-P. (N)<br />
Elkhadem H. (F) Vandamme F (F)<br />
Mechanica<br />
Degrieck J. (N) President Dechaene R.<br />
Dupret F. (F) Vice-president Decuypere R. (N)<br />
Baudoin Y. (N) Secretary Dick E. (N)<br />
Van Hemelrijck D. (N) Vice-secretary Géradin M. (F)<br />
Cescotto S. (F) Gorez R. (F)<br />
De Mol C. (F) Hirsch C. (N)<br />
Degrande G. (N) Hogge M. (F)<br />
Degrez G. (F) Jaumotte A. (F)<br />
De Schutter J. (N) Keunings R. (F)<br />
Desmet W. (N) Lacor C. (N)<br />
Fisette P. (F) Lebon G (F)<br />
Lauriks W. (N) Péters J. (N)<br />
Lefeber D. (N) Preumont A. (F)<br />
Legat V. (F) Rouche N. (F)<br />
Van Keer R. (N) Samin J.-C. (F)<br />
Verlinden O. (F) Sas P. (N)<br />
Save M. (F)<br />
Ereleden: Van Brussel H. (N)<br />
Boulanger P. (F) Van Der Perre G. (N)<br />
Campion G. (F) Van Der Waeteren (N)<br />
Cantrijn F. (N) Van Moerbeke P. (F)<br />
Conti C. (F) Van Overmeire M. (N)<br />
De Roeck G. (N) Vandepitte D. (N)<br />
De Wilde W.-P. (N) Warzée G. (F)<br />
Microbiologie<br />
De Vos P. (N) Secretary Vanderleyden J. (N)<br />
Mergeay M. (F) Vice-secretary<br />
Agathos S. (F)<br />
Wilmotte A. (F)<br />
Anné J. (N) Ereleden:<br />
Carlier Y. (F) Billiau A. (N)<br />
Cornelis P. (N) Couturier M. (F)<br />
Favoreel H. (N) Hennebert G. (F)<br />
Iven G. (N) Leunen J. (F)<br />
Mahillon J. (F) Pastoret P.-P. (F)<br />
Mainil J. (F) Pohl P. (F)<br />
Thiry E. (F)<br />
Verstraete W. (N)<br />
Van Montagu M.(N)<br />
147
Natuurkunde<br />
Nationale Samenwerking<br />
Weynants R. (N) President Ereleden:<br />
Herquet P. (N) Vice-president Biémont E. (F)<br />
Noels-Grötsch A. (F) Secretary Bouten M (N)<br />
Ameloot M. (N) Demortier G. (F)<br />
Bruynseraede Y. (N) Grard F. (F)<br />
Defrance P. (F) Lemonne J. (F)<br />
Durvaux M. (F) Serneels R. (N)<br />
Krekels T. (N) Vandenplas P. (F)<br />
Ryckbosch D. (N) Waroquier M. (N)<br />
Sporken R. (F)<br />
Sevrin A. (N)<br />
Tytgat M. (F)<br />
Van Dyck D. (N)<br />
Wuyts F. (N)<br />
Leclercq-Willain C.(F)<br />
Oceanologie<br />
Baeyens W. (N) President Dubois P. (F)<br />
Henriet J.-P. (N) Secretary Hecq J.-H. (F)<br />
Berlamont J. (N) Heip C. (N)<br />
Bouquegneau J.-M. (F) Lancelot C. (F)<br />
Chou L. (F) Mees J. (N)<br />
Dehairs F. (N) Pichot G. (F)<br />
Deleersnijder E. (F) Van Grieken R. (N)<br />
Djenidi S. (F) Vincx M. (N)<br />
Psychologische Wetenschappen<br />
Verhofstadt-Denève L. (N) President De Soete G. (N)<br />
Rimé B. (F) Vice-president Hermans D. (N)<br />
Cleeremans A. (F) Secretary Kolinsky R. (F)<br />
Van Overwalle F. (N) Vice-secretary Peigneux P. (F)<br />
Brédart S. (F) Richelle M. (F)<br />
Bruyer R. (F) Seron X. (F)<br />
Cluydts R. (N) Soetens E. (N)<br />
De Boeck P. (N) Vandierendonck A. (N)<br />
De Keyser V. (N) Van Outryve d’Ydewalle G.(N)<br />
Radio Elektriciteit (URSI)<br />
Schweicher E. (F) President Lagasse P. (N)<br />
Van Lil E. (N) Vice-president Nauwelaers B. (N)<br />
Piette M. (F) Secretary Pierrard V. (F)<br />
Stijns E. (N) Vice-secretary Rogier H. (N)<br />
Blondel M. (F) Van Biesen L. (N)<br />
De Mol C. (F) Van de Capelle A. (N)<br />
Franchois A. (F) Verly J. (F)<br />
Huynen I. (F) Warnant R. (F)<br />
148
Ereleden: Lemaire J. (F)<br />
Barel A. (N) Van Badel J. (N)<br />
Charles J. (F) Van Eck J.-L. (F)<br />
Delogne P. (F) Vander Vorst A. (F)<br />
Gewillig M. (N)<br />
Gonze R. (F)<br />
Vloeberghs C. (F)<br />
Ruimte-onderzoek<br />
Legros J.-C. (F) President Ereleden :<br />
Smeyers P. (N), Vice-President Ackerman M. (F)<br />
Waelkens Ch. (N), Secretary De Loore C. (N)<br />
Hinsenkamp M. (F) Vice-secretary Deruyttere A. (N)<br />
Clette F. (F) Houziaux L. (F)<br />
Dehant V. (F) Jaumotte A. (F)<br />
Dekeyser J. (N) Kockarts G. (N)<br />
Froyen L. (N) Monfils A. (F)<br />
Gérard J.-C. (F) Quadens O. (N)<br />
Jamar C. (F)<br />
Lemaire J. (F)<br />
Malcorps H. (N)<br />
Simon P. (F)<br />
Zander R. (F)<br />
Scheikunde<br />
Compositie staat gepland <strong>voor</strong> 2012<br />
Nationale Samenwerking<br />
SCOPE-IGBP<br />
Bourdeau P. (F) President Van Cleemput O. (N)<br />
Vanderborght O. (N) Vice-president Veroustraete F. (N)<br />
Defourny P. (F) Verschuren D. (N)<br />
Fussen D. (F) Visser F. (N)<br />
Lambin E. (F)<br />
Lemeur R. (N)<br />
Zaccai E. (F)<br />
Poesen J. (N) Ereleden :<br />
Sérusiaux E. (F) Berger A. (F)<br />
Souchez R. (F)<br />
Symoens J.-J. (N)<br />
Vinckier C. (N)<br />
Sterrenkunde<br />
Waelkens C. (N) President Dejonghe H. (N)<br />
Surdej J. (F) Vice-President Goossens M. (N)<br />
Van Hoolst T. (N) Secretary Gosset E. (F)<br />
Frémat Y. (F) Vice-Secretary Jorissen A. (F)<br />
Aerts C. (N) Lemaître A. (F)<br />
Alvarez R. (F) Sterken C. (N)<br />
Baes M. (N) Van Der Linden R. (N)<br />
Dehant V. (F) Van Eck S. (F)<br />
149
Nationale Samenwerking<br />
Ereleden: Pâquet P. (F)<br />
Arnould M. (F) Sauval J. (F)<br />
De Greve J.-P. (N) Smeyers P. (N)<br />
Dommanget J. (F) Swings J.-P. (F)<br />
Houziaux L. (F) Van Dessel E. (N)<br />
Noels-Grötsch A. (F) Verheest F. (N)<br />
Wiskunde<br />
Dumortier F. (N) President Verschoren A. (N)<br />
Finet C. (F) Vice-President<br />
Van Maldeghem H. (N) Secretary<br />
Willem M. (F)<br />
Bastin F. (F) Vice-secretary Ereleden:<br />
Bultheel A. (N) Buekenhout F. (F)<br />
Caenepeel S. (N) Cahen M. (F)<br />
Colebunders E. (N) De Wilde M. (F)<br />
De Schepper H. (N) Delanghe R. (N)<br />
Félix Y. (F) Hoogewijs A. (N)<br />
Gijbels I. (N) Kuijk W. (N)<br />
Gossez J.-P. (F) Mawhin J. (F)<br />
Gutt S. (F) Teugels J. (N)<br />
Lemaire L. (F) Thas J. (N)<br />
Schmets J. (F) Vanhecke L. (N)<br />
150
Bilaterale samenwerking<br />
Internationale Samenwerking<br />
De <strong>Academie</strong> heeft bilaterale akkoorden lopen met andere internationale <strong>Academie</strong>s.<br />
Deze vormen de basis <strong>voor</strong> uitwisseling <strong>van</strong> wetenschappers volgens het principe <strong>van</strong><br />
bezoek-tegenbezoek. Met volgende Academiën werden reeds akkoorden gesloten:<br />
Hongaarse <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (1990)<br />
Oostenrijkse <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (1993)<br />
Poolse <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen, Warschau (1993)<br />
Roemeense <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (1996)<br />
Académie des Sciences, Institut de France (1996)<br />
Poolse <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen, Krakow (2000)<br />
Academia Nazionale dei Lincei (2000)<br />
Tsjechische <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (2000)<br />
Sloveense <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (2002)<br />
Kosovaarse <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (2003)<br />
Macedonische <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (2003)<br />
Servische <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (2003)<br />
Akademie <strong>voor</strong> Wetenschappen <strong>van</strong> Estland (2004)<br />
Slovaakse <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (2004)<br />
Kroatische <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen (2007)<br />
Royal Institute of Thailand (2008)<br />
151
VZW ‘The Royal <strong>Academie</strong>s for Science and the<br />
Arts of Belgium’ (RASAB)<br />
Internationale Samenwerking<br />
RASAB is de koepelorganisatie <strong>van</strong> de KVAB en de Académie royale des Sciences,<br />
des Lettres et des Beaux-Arts de Belgique; zij werd opgericht in 2001 om de<br />
internationale contacten en de relaties tussen de Nationale Comités en de<br />
Internationale Unies op te volgen.<br />
Haar statuten werden gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad <strong>van</strong> 19 april 2001,<br />
waaruit hieronder de opdrachtverklaring te vinden is.<br />
Art.4. De vereniging heeft tot doel de nationale en internationale activiteiten te<br />
coördineren waar<strong>voor</strong> de ‘<strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong><br />
Wetenschappen en Kunsten’ (KVAB) en de ‘Académie royale des Sciences, des<br />
Lettres et des Beaux-Arts de Belgique’ (ARB), hierna genoemd de ‘Academiën’, een<br />
gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben.<br />
Deze activiteiten bestaan in:<br />
• Het coördineren of zonodig organiseren <strong>van</strong> nationale overlegorganen zoals de<br />
Nationale Comités.<br />
• Het betalen <strong>van</strong> de lidgelden <strong>voor</strong> internationale instellingen waar<strong>van</strong> beide<br />
Academiën lid zijn.<br />
• Het verstrekken <strong>van</strong> middelen <strong>voor</strong> de aanwezigheid <strong>van</strong> Belgische vertegenwoordigers<br />
op de algemene vergaderingen <strong>van</strong> deze internationale instellingen<br />
en op de andere vergaderingen, waar hun aanwezigheid vereist is wegens<br />
het lidmaatschap <strong>van</strong> <strong>België</strong> bij deze organisaties.<br />
• De vertegenwoordiging <strong>van</strong> <strong>België</strong> in die internationale wetenschappelijke,<br />
artistieke en culturele instellingen waar de KVAB en de ARB lid <strong>van</strong> zijn en die<br />
slechts één vertegenwoordiger per land aanvaarden.<br />
• Het betoelagen <strong>van</strong> de instellingen onder het toezicht <strong>van</strong> beide Academiën.<br />
• Het uitvoeren <strong>van</strong> opdrachten waar<strong>voor</strong> beide Academiën instaan.<br />
Algemene Vergadering<br />
KVAB ARB<br />
Jacobs P., <strong>voor</strong>zitter Bartholomée P., président<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder G., vast Hasquin H., secrétaire perpétuel<br />
secretaris Mawhin J., (Classe des Sciences)<br />
Dumortier F., (Klasse <strong>van</strong> de Debusscher G., (Classe des Lettres et<br />
Natuurwetenschappen) des Sciences Morales et Politiques)<br />
Witte E., barones, (Klasse <strong>van</strong> de Samyn P., (Classe des Beaux-Arts)<br />
Menswetenschappen) Contzen, J.-P. (Classe Technologie et<br />
Laporte A., (Klasse <strong>van</strong> de Kunsten)<br />
Frimout D. ( Klasse <strong>van</strong> de Technische<br />
Wetenschappen)<br />
Société)<br />
152
Raad <strong>van</strong> beheer<br />
KVAB ARB<br />
Jacobs P., <strong>voor</strong>zitter Bartholomée P., président<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder G., Hasquin H., secrétaire perpétuel<br />
vast secretaris<br />
ALLEA<br />
Internationale Samenwerking<br />
All European <strong>Academie</strong>s; het netwerk <strong>van</strong> Europese <strong>Academie</strong>s <strong>voor</strong> Wetenschappen<br />
werd opgericht in 1994 en verenigt 53 <strong>Academie</strong>s uit 40 landen.<br />
www.allea.org<br />
Op 31 maart kwam ALLEA’s Interest Group “Social Sciences and Humanities (SSH)”,<br />
onder leiding <strong>van</strong> de British Academy, samen in het Paleis der Academiën om de<br />
toekomstige rol <strong>van</strong> SSH in Europa en in Europees Onderzoek en Innovatie te<br />
bespreken met vertegenwoordigers <strong>van</strong> de Europese Commissie. RASAB werd<br />
vertegenwoordigd door Prof. Pierre De Maret en Prof. Dominique Willems.<br />
Op 12 en 13 april vond in Amsterdam de jaarlijkse Algemene Vergadering plaats.<br />
RASAB werd vertegenwoordigd door Prof. Benoît Macq, ondersteund door Sofie<br />
Vanthournout <strong>van</strong> het secretariaat <strong>van</strong> RASAB. De Algemene Vergadering werd <strong>voor</strong>af<br />
gegaan door een vergadering <strong>van</strong> de Science Policy Task Force die ook werd<br />
bijgewoond door RASAB, in haar hoedanigheid <strong>van</strong> academie <strong>van</strong> een land met<br />
<strong>voor</strong>zitterschap <strong>van</strong> de Europese Unie.<br />
Voortvloeiend uit deze vergaderingen heeft ALLEA een standpunt ingediend bij<br />
Horizon 2020, het Europese kader <strong>voor</strong> de financiering <strong>van</strong> onderzoeken.<br />
De Belgische <strong>Academie</strong>s zijn vertegenwoordigd in de 3 Standing Committees <strong>van</strong><br />
ALLEA:<br />
De Belgische Academiën werden vertegenwoordigd in 3 werkgroepen <strong>van</strong> ALLEA:<br />
• Intellectual Property Rights: Prof. Carine Doutrelepont (ARB) is de Belgische<br />
vertegenwoordiger <strong>van</strong> deze commissie die werd opgericht in 2010. Ze heeft<br />
de vergaderingen <strong>van</strong> de commissie bijgewoond op 6 juni 2011. De IPR<br />
commissie heeft in 2011 3 statements gepubliceerd: Patenting of Inventions<br />
Involving Human Embryonic Pluripotent Stem Cells in Europe’, ‘ALLEA<br />
Statement on the Future Patent System of the European Union’ en ‘ALLEA<br />
Statement on Opportunities and Risks in the Digitisation of Books and the<br />
Google Book Settlement.<br />
• Science and Ethics: Prof. Marcel Storme (KVAB) is reeds enkele jaren de<br />
Belgische vertegenwoordiger <strong>van</strong> deze groep. Prof. Storme kon niet aanwezig<br />
zijn op de vergaderingen <strong>van</strong> de commissie in 2011. In 2011 publiceerde de<br />
commissie The European Code of Conduct on Research Integrity.<br />
• Science Education: Prof. Leo Houziaux (ARB) werd genomineerd als<br />
Belgische vertegenwoordiger. Hij werd in contact gebracht met Prof. Joos<br />
Vandewalle om een goed overzicht te krijgen <strong>van</strong> de Belgische situatie. Er was<br />
een bijeenkomst <strong>van</strong> de commissie op 22 juni in het Paleis der Academiën.<br />
153
EASAC<br />
Internationale Samenwerking<br />
European <strong>Academie</strong>s Science Advisory Council is de koepel <strong>van</strong> de nationale<br />
<strong>Academie</strong>s <strong>van</strong> Wetenschappen <strong>van</strong> de lidstaten <strong>van</strong> de Europese Unie, die de<br />
bedoeling heeft wetenschappelijke rapporten te verzorgen <strong>voor</strong> de Europese<br />
Commissie en het Europees Parlement. De KVAB was stichter en eerste<br />
onder<strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> EASAC.<br />
www.easac.eu<br />
De Council <strong>van</strong> EASAC komt tweemaal per jaar samen in het land dat 6 maand later<br />
het Europees <strong>voor</strong>zitterschap krijgt. RASAB wordt in de Council vertegenwoordigd<br />
door Prof. Géry <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, die deelnam aan de vergaderingen op 16 en<br />
17 juni in Denemarken en aan de vergaderingen op 8 en 9 december in Athene<br />
(aangezien er geen Nationale <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen in Cyprus is).<br />
Marc Van Montagu (KVAB) is het Belgische lid <strong>van</strong> het EASAC’s nieuwe Biosciences<br />
steering panel, dat beslissingen neemt over de onderwerpen die aan bod zullen komen<br />
in het programma <strong>voor</strong> Biowetenschappen, rekening houdend met de huidige<br />
uitdagingen in dit gebied en de rele<strong>van</strong>tie <strong>voor</strong> de beleidsmakers. Deze stuurgroep<br />
kwam samen op 15 februari 2011.<br />
EASAC publiceerde 6 rapporten en verklaringen in 2011:<br />
• Synthetic Biology: an introduction<br />
• European public health and innovation policy for infectious disease: the view •<br />
Impact of Engineered Nanomaterials on Health: Considerations for Benefit-<br />
Risk Assessment (joint EASAC-JRC report)<br />
• Infectious diseases and the future: policies for Europe<br />
• Concentrating solar power: its potential contribution to a sustainable energy<br />
future<br />
• Addressing the Challenges of Climate Change<br />
Om hun leden te ondersteunen bij het verbeteren <strong>van</strong> hun wetenschapscommunicatie<br />
met het beleid, heeft EASAC in 2010 een project gestart met als resultaat een ‘Good<br />
Practice Guidance’ <strong>voor</strong> de <strong>Academie</strong>s. Deze kan geconsulteerd worden op :<br />
http://www.easac.eu/home/dialogue-project.html.<br />
In 2011 werd dit project <strong>voor</strong>tgezet met een verdieping <strong>van</strong> het begrip <strong>van</strong> de<br />
processen die betrokken zijn in de dialoog tussen wetenschap en beleid en een<br />
verbreding <strong>van</strong> het aantal <strong>Academie</strong>s die betrokken zijn bij het werk. Het project stelt<br />
zich open naar andere netwerken <strong>van</strong> <strong>Academie</strong>s toe, met een focus op het netwerk<br />
<strong>van</strong> de Afrikaanse <strong>Academie</strong>s <strong>voor</strong> Wetenschappen NASAC. Sofie Vanthournout, de<br />
wetenschappelijke medewerker <strong>van</strong> RASAB en de verantwoordelijke <strong>voor</strong> RASAB’s<br />
verbindingskantoor, nam actief deel aan de workshops die op 21 en 22 oktober<br />
georganiseerd werden in het kader <strong>van</strong> dit project.<br />
Het verslag <strong>van</strong> EASAC over de Impact of Engineered Nanomaterials on Health werd<br />
gelanceerd op 18 oktober in het Belgische Paleis der Academiën. Op deze<br />
154
gelegenheid hebben EASAC en het Joint Research Centre <strong>van</strong> de Europese<br />
Commissie een akkoord ondertekend, gericht op een nauwere samenwerking in het<br />
gemeenschappelijk doel om beleidsvorming te ondersteunen door middel <strong>van</strong><br />
onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek.<br />
RASAB was gastheer en mede-organisator <strong>van</strong> het evenement op 7 november om het<br />
tienjarig bestaan <strong>van</strong> EASAC te vieren. Op deze dag werd ook het recentste rapport<br />
<strong>van</strong> EASAC: ‘Concentrating solar power: its potential contribution to a sustainable<br />
energy future’ aan het publiek <strong>voor</strong>gesteld. Dit evenement vond plaats in het Paleis der<br />
Academiën in Brussel. Er waren toespraken <strong>van</strong> de Duitse Minister <strong>van</strong> Onderwijs en<br />
Onderzoek Annette Scha<strong>van</strong> en Lord May of Oxford, de <strong>voor</strong>malige Chief Scientific<br />
Adviser <strong>van</strong> de Britse regering. 181 mensen woonden het evenement bij, waaronder 8<br />
leden <strong>van</strong> het Europees Parlement en minstens 15 medewerkers <strong>van</strong> de Europese<br />
commissie.<br />
H.R. NETWORK<br />
Internationale Samenwerking<br />
The International Human Rights Network of <strong>Academie</strong>s and Scholarly Societies” is een<br />
netwerk <strong>van</strong> academies wereldwijd (ongeveer 60 academies zijn momenteel lid) dat<br />
opkomt <strong>voor</strong> collega’s wetenschappers die in hun onderzoekswerkzaamheden ernstig<br />
worden verhinderd, hetzij door bepaalde politieke regimes die niet akkoord kunnen<br />
gaan met het gevoerde onderzoek, hetzij door drukkingsgroepen die zich storen aan<br />
bepaalde onderzoeksmethodes en/of –resultaten, of nog door bepaalde industriële<br />
consortia die zich door het wetenschappelijke onderzoek in hun belangen bedreigd<br />
voelen.<br />
http://sites.nationalacademies.org/PGA/humanrights/PGA_044113<br />
Om te beantwoorden aan de eisen die door het netwerk worden gesteld, hebben de<br />
<strong>Koninklijke</strong> Academiën <strong>van</strong> <strong>België</strong> een gemeenschappelijke commissie opgericht: de<br />
Commissie <strong>voor</strong> vrije beoefening <strong>van</strong> Wetenschappen en Kunsten. De commissie had<br />
een eerste bijeenkomst op 7 april.<br />
Samenstelling<br />
KVAB ARB<br />
Veretennicoff I. (Klasse <strong>van</strong> de Frère J.-M. (Classe des Sciences)<br />
Natuurwetenschappen) Smets P. (Classe des Lettres et des<br />
Foblets M.-C. (Klasse <strong>van</strong> de Sciences morales et politiques)<br />
Mensenwetenschappen) Bartholomée P. (Classe des Arts)<br />
Elias W. (Klasse <strong>van</strong> de Kunsten) Doutrelepont C. (Classe Technologie<br />
&Gosselin D. (Klasse <strong>van</strong> de Technische<br />
Wetenschappen)<br />
Société)<br />
155
IAP<br />
Interacademy Panel on International Sciences is opgericht in 1993 als een netwerk <strong>van</strong><br />
<strong>Academie</strong>s over de hele wereld (momenteel 94 <strong>Academie</strong>s), met als doel overheden<br />
en de publieke opinie te informeren over wetenschappelijke aspecten <strong>van</strong> zaken <strong>van</strong><br />
internationaal belang. IAP is <strong>voor</strong>al geïnteresseerd in het bijstaan <strong>van</strong> jonge en kleine<br />
academies in het bereiken <strong>van</strong> deze doelen en, door communicatieverbindingen en<br />
netwerken gecreëerd door de activiteiten <strong>van</strong> IAP, zullen alle academies in staat zijn<br />
om zowel hun publieke profiel te versterken te maken bij de burgers, net zoals hun<br />
invloed bij de beleidsmakers.<br />
www.nationalacademies.org/iap<br />
ICSU<br />
Internationale Samenwerking<br />
De International Council for Science is een niet-gouvernementele organisatie met een<br />
met 121 nationale wetenschappelijke instellingen en 30 internationale<br />
wetenschappelijke verenigingen <strong>van</strong> over heel de wereld. Alle nationale comités zijn lid<br />
<strong>van</strong> één <strong>van</strong> deze internationale wetenschappelijke verenigingen.<br />
www.icsu.org<br />
Om de invloed <strong>van</strong> EU-ICSU, de Europese subgroep <strong>van</strong> ICSU, te verhogen werd in<br />
2012 een Europees secretariaat opgericht, onder beheer <strong>van</strong> de Finse <strong>Academie</strong>s.<br />
Bovendien werd er ook een managementgroep opgericht bestaande uit Hongarije,<br />
Zwitserland, Duitsland, Italië en <strong>België</strong>. <strong>België</strong> wordt vertegenwoordigd door Prof.<br />
Dumortier (KVAB, Voorzitter <strong>van</strong> de Nationale Raad <strong>van</strong> Scientific Union1 ). De<br />
managementgroep kwam samen op 24 en 25 Februari in Parijs. EU-ICSU had zijn<br />
jaarlijkse vergadering op 7 en 8 april in Boedapest.<br />
EU-ICSU organiseerde een regionale workshop <strong>voor</strong> Europa ter <strong>voor</strong>bereiding <strong>van</strong> Rio<br />
+20, in samenwerking met ICSU en UNESCO, <strong>van</strong> 12 tot 14 oktober in Helsinki. Het<br />
doel <strong>van</strong> deze workshop was het samenbrengen <strong>van</strong> gerenommeerde<br />
natuurwetenschappers, sociale wetenschappers en ingenieurs uit heel Europa om de<br />
belangrijkste thema’s <strong>van</strong> de Rio +20 top te bespreken <strong>van</strong>uit het oogpunt <strong>van</strong> de<br />
Europese wetenschappelijke en technologische gemeenschap. Het uiteindelijke doel<br />
<strong>van</strong> de workshop was de <strong>voor</strong>bereiding <strong>van</strong> gezamenlijke standpunten en een<br />
gezamenlijke inbreng <strong>voor</strong> de European intergovernmental Regional Preparatory<br />
Meeting, die doorging op 1 en 2 december in Genève, Zwitserland. De aanbevelingen<br />
zijn terug te vinden op: http://www.icsu.org/rio20/regional-workshops/europe/europeworkshop-recommendations.<br />
1 Deze raad bestaat uit permanente secretarissen <strong>van</strong> de twee academies, en de <strong>voor</strong>zitters en vice<strong>voor</strong>zitters<br />
<strong>van</strong> de nationale wetenschappelijke comites.<br />
156
De Algemene Vergadering <strong>van</strong> ICSU, met bijbehorende vergaderingen en<br />
evenementen, vond plaats <strong>van</strong> 26 tot 30 september in Rome. De vergaderingen<br />
werden bijgewoond door Prof. Freddy Dumortier.<br />
UAI<br />
De Union Académique Internationale is een organisatie samengesteld uit de nationale<br />
academiën <strong>van</strong> meer dan 60 landen en diverse internationale academiën. De UAI wil<br />
de <strong>voor</strong>uitgang <strong>van</strong> de kennis bevorderen, wetenschappelijke uitwisselingen<br />
ontwikkelen en initiatieven <strong>van</strong> haar leden ondersteunen. Vooral de geestes- en<br />
sociale wetenschappen komen hier aan bod. De vertegenwoordigers <strong>van</strong> de KVAB in<br />
de UAI zijn prof. Carlos Steel en prof. Carl Van de Velde.<br />
www.uai-iua.org<br />
Sinds de oprichting is de Union Academique Internationale gevestigd in het Paleis der<br />
Academiën in Brussel. De <strong>Academie</strong> royale des Sciences, des Lettres et des Beaux-<br />
Arts de Belgique (ARB) is verantwoordelijk <strong>voor</strong> het secretariaat <strong>van</strong> de Unie.<br />
Op de 85e Algemene Vergadering <strong>van</strong> de Unie in Boedapest <strong>van</strong> 24 tot en met 29 mei<br />
2011 werden de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong>s <strong>van</strong> <strong>België</strong> vertegenwoordigd door Prof Pierre<br />
Jodogne (ARB), Prof. Dr. Jean-Charles Balty (ARB) en Prof Carl Van de Velde (KVAB).<br />
Het activiteitenverslag <strong>van</strong> 2011 is terug te vinden op de website <strong>van</strong> de UAI.<br />
Verbindingskantoor<br />
Internationale Samenwerking<br />
In 2010 richtte RASAB een verbindingskantoor op tussen de Europese Academiën en<br />
de Europese overheidsinstellingen. Haar missie is het verhogen <strong>van</strong> de uitstraling <strong>van</strong><br />
de Academiën en het gebruik maken <strong>van</strong> hun unieke potentieel tot het leveren <strong>van</strong><br />
onafhankelijk wetenschappelijk beleidsadvies. Het kantoor heeft ook een<br />
kennisvergarende functie, waarbij -gebruik makend <strong>van</strong> primaire bronnen (websites,<br />
literatuur,…) en <strong>van</strong> persoonlijke contacten- rele<strong>van</strong>te ontwikkelingen en opkomende<br />
thema’s worden geïdentificeerd en die momenten in de beleidsvorming worden<br />
gezocht waar een interventie <strong>van</strong> de Academiën nuttig en/of vereist is.<br />
Initieel wordt er <strong>voor</strong>al samengewerkt met de beleidsadviserende federatie <strong>van</strong><br />
Academiën EASAC, waar<strong>voor</strong> RASAB de officiële vertegenwoordiging in Brussel<br />
vormt.<br />
In 2011 maakte het kantoor gebruik <strong>van</strong> zijn ervaringen uit het eerste jaar om een<br />
strategie en een communicatieplan te ontwikkelen om de zichtbaarheid <strong>van</strong> EASAC te<br />
verhogen. Dit werd gebruikt op een strategische vergadering <strong>van</strong> EASAC in juli, waar<br />
de rol <strong>van</strong> RASAB's verbindingsbureau als officieel Brussels kantoor <strong>van</strong> EASAC<br />
verder werd gedefinieerd. Vanwege de beperkte middelen, werd besloten dat het<br />
kantoor in Brussel zich moet richten op de netwerken en follow-up <strong>van</strong> EASAC’s werk<br />
in de Europese gemeenschap in Brussel.<br />
157
Internationale Samenwerking<br />
Dit heeft als resultaat:<br />
• een nauwe samenwerking met STOA (Science and Technology Options<br />
Assessment), een officieel orgaan <strong>van</strong> het Europees Parlement,<br />
verantwoordelijk <strong>voor</strong> de inbreng <strong>van</strong> deskundig advies over de verschillende<br />
wetenschappelijke of technologische opties <strong>voor</strong> het Europees Parlement.<br />
EASAC heeft nu een vertegenwoordiger op elke vergadering <strong>van</strong> het STOA-<br />
Panel en is een belangrijke kandidaat om een framework contractor <strong>van</strong> STOA<br />
te worden.<br />
• het ondertekenen <strong>van</strong> een officiële Letter of Intent met het Joint Research<br />
Centre, het wetenschappelijk en technisch onderzoekslaboratorium <strong>van</strong> de<br />
Europese Unie. Er werd overeengekomen dat elk jaar een of twee<br />
gezamenlijke rapporten zullen worden gepubliceerd, rond thema’s <strong>van</strong><br />
gemeenschappelijk belang.<br />
• vergaderingen met verschillende medewerkers <strong>van</strong> de Europese Commissie,<br />
om de lopende projecten <strong>van</strong> EASAC of de mogelijkheden <strong>van</strong> de<br />
wetenschappelijke inbreng <strong>van</strong> EASAC in het algemeen te bespreken.<br />
• een succesvolle distributie <strong>van</strong> nieuwe rapporten tussen alle betrokken<br />
beleidsmakers en andere belanghebbenden, op Europees en nationaal niveau.<br />
• een aantal succesvolle evenementen georganiseerd in het Belgische Paleis<br />
der Academiën.<br />
• goede relaties/connecties met andere organisaties die actief zijn in het<br />
Europese beleid, zoals LERU, The Lisbon Council, EWP, Vleva,…<br />
• algemene vertegenwoordiging <strong>van</strong> EASAC op consultaties <strong>van</strong> stakeholders<br />
georganiseerd door de Europese Commissie en op rele<strong>van</strong>te conferenties.<br />
Op Belgisch niveau werden contacten gelegd met de permanente vertegenwoordiging<br />
<strong>van</strong> <strong>België</strong> bij de EU, die EASAC heeft uitgenodigd om zijn werk <strong>voor</strong> te stellen aan<br />
haar medewerkers. RASAB heeft deze ervaring gebruikt om andere Europese<br />
<strong>Academie</strong>s te adviseren over hun contacten met hun respectievelijke permanente<br />
vertegenwoordigingen.<br />
Vanuit haar ervaring op Europees niveau, heeft RASAB de Belgische nationale<br />
academies geadviseerd over hun nationale contacten en de distributie <strong>van</strong> hun<br />
wetenschappelijke beleidsverklaringen.<br />
158
Publicaties 2011<br />
1. Langlopende reeksen<br />
Jaarboek<br />
<br />
<br />
<br />
Corpus Catalogorum Belgii<br />
<strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong><br />
Wetenschappen en Kunsten, “Jaarboek 2010”, KVAB,<br />
Brussel, 2011, 210 p. (€ 32,50)<br />
<br />
<br />
W. BRACKE, “The reading-list of het priory of Zevenborren”,<br />
<br />
<br />
<br />
Corpus Catalogorum Belgii, deel VI, KVAB, Brussel, 2011. (€<br />
15,90) (978 90 6569 078 4)<br />
Iuris Scripta Historica<br />
SACHSENSPIEGEL IN BRÜSSEL<br />
EDITORS<br />
Dirk Heirbaut, Alain Wijffels & J. Monballyu<br />
Iuris Scripta Historica XXIV<br />
Publicaties<br />
A. WIJFFELS, D. HEIRBAUT, J. MONBALLYU,<br />
“Sachsenspiegel in Brüsse”, Iuris Scripta Historica, deel 24,<br />
KVAB, Brussel, 2011. (€ 14,50) (978 90 6569 086 9)<br />
159
B. DEBAENST, “Een proces <strong>van</strong> bloed, zweet en tranen!<br />
Juridisering <strong>van</strong> arbeidsongevallen in de negentiende eeuw<br />
in <strong>België</strong>”, Iuris Scripta Historica, deel 25, KVAB, Brussel,<br />
2011. (€ 35,85) (978 90 6569 083 8)<br />
INTER AMICOS<br />
LIBER AMICORUM<br />
MONIQUE VAN MELKEBEEK<br />
EDITORS<br />
Michiel Decaluwé, Véronique Lambert<br />
& Dirk Heirbaut<br />
Iuris Scripta Historica XXVI<br />
Publicaties<br />
D. HEIRBAUT, M. DECALUWÉ, V. LAMBERT, “Inter Amicos.<br />
Liber Amicorum Monique <strong>van</strong> Melkebeek”, Iuris Scripta<br />
Historica, deel 26, KVAB, Brussel, 2011. (€ 26,43) (978 90<br />
6569 081 4)<br />
B. COPPEIN, F. STEVENS, L. WAELKENS, “Modernisme,<br />
Tradition et Acculturation Juridique”, Iuris Scripta Historica,<br />
deel 27, KVAB, Brussel, 2011. (€ 25,32) (978 90 6569 082 1)<br />
160<br />
EEN PROCES VAN BLOED, ZWEET<br />
EN TRANEN! JURIDISERING VAN<br />
ARBEIDSONGEVALLEN IN DE<br />
NEGENTIENDE EEUW IN BELGIË<br />
Iuris Scripta Historica XXV<br />
Bruno Debaenst<br />
MODERNISME, TRADITION ET<br />
ACCULTURATION JURIDIQUE<br />
EDITORS<br />
Bart Coppein, Fred Stevens & Laurent Waelkens<br />
Iuris Scripta Historica XXVII
Nationaal Biografisch Woordenboek<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
2. Verhandelingen Nieuwe Reeks<br />
Publicaties<br />
H. ROMBAUT, W. WATERSCHOOT, “Nationaal Biografisch<br />
Woordenboek, deel 20”, KVAB, Brussel, 2011. (€ 65,00) (978<br />
90 6569 085 2)<br />
G. DE VLEESCHOUWER, “Getekend door het lichaam. De<br />
rol <strong>van</strong> het lichaam bij de totstandkoming <strong>van</strong> persoons -<br />
identiteit”, Verhandelingen Nieuwe Reeks, nummer 22,<br />
KVAB, Brussel, 2011. (€ 23,43) (978 90 6569 088 3)<br />
R. VOSTERS, J. WEIJERMANS, “Taal, cultuurbeleid en<br />
natievorming onder Willem I”, Verhandelingen Nieuwe<br />
Reeks, nummer 23, KVAB, Brussel, 2011, 225 p. (€ 28,50)<br />
(978 90 6569 094 4)<br />
161
3. Standpunten<br />
E. VANDAMME, T. ANTHONIS, S. DOBBELAERE,<br />
“Industrial Biomass, Source of Chemicals, Materials and<br />
Energy! Implications and Limitations of the Use of Biomass<br />
as a Source for food, chemicals, materials and energy”,<br />
Academy Viewpoints, BACAS, KVAB, Brussel, 2011, 44 p.<br />
(978 90 6569 077 7)<br />
Royal Belgian Academy Council<br />
of Applied Science<br />
Standpunten <strong>van</strong> de Klasse Technische<br />
Wetenschappen <strong>van</strong> de KVAB<br />
Enthousiast en effectief communiceren<br />
over wetenschap en techniek<br />
in de hedendaagse maatschappij<br />
November 2011<br />
<strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong><br />
<strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten<br />
Paleis der Academiën<br />
Hertogsstraat 1, 1000 Brussel<br />
Publicaties<br />
J. VANDEWALLE, “Enthousiast en effectief communiceren<br />
over wetenschappen en techniek in de hedendaagse<br />
maatschappij”, Standpunten <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong>, KVAB,<br />
Brussel, 2011, 14 p. (978 90 6569 091 3)<br />
W. DEWACHTER, “De informatierijkdom <strong>van</strong> de<br />
verkiezingen maximaliseren”, Standpunten <strong>van</strong> de<br />
<strong>Academie</strong>, KVAB, Brussel, 2011, 18 p. (978 90 6569 092 0)<br />
162<br />
Royal Belgian Academy Council<br />
of Applied Science<br />
Industrial Biomass: Source of Chemicals,<br />
Materials, and Energy!<br />
Implications and limitations of the use of biomass as a source<br />
for food, chemicals, materials and energy<br />
<strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong><br />
<strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten<br />
Paleis der Academiën<br />
Hertogsstraat 1, 1000 Brussel<br />
February 2011<br />
Académie royale des Sciences, des Lettres et des<br />
Beaux-Arts de Belgique<br />
Palais des Académies<br />
Rue Ducale 1, 1000 Bruxelles
4. Handelingen <strong>van</strong> de Contactfora<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
Publicaties<br />
M. HOOGHE, “Social Cohesion. Contemporary theoretical<br />
perspectives on the study of social cohesion and social<br />
capital, 15 May 2008”, Handelingen <strong>van</strong> de Contactfora,<br />
KVAB, Brussel, 2011, 211 p. (€ 25) (978 90 6569 076 0)<br />
M. NYSSEN, “8th Day on Biomedical Engineering.<br />
December 4th, 2009”, Handelingen <strong>van</strong> de Contactfora,<br />
KVAB, Brussel, 2011, 52 p. (€ 25) (978 90 6569 062 3)<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
M. HUYSSEUNE, “Contemporary Centrifugal Regionalism:<br />
Comparing Flanders and Northern Italy. 19-20 June 2009”,<br />
Handelingen <strong>van</strong> de Contactfora, KVAB, Brussel, 2011, 290<br />
p. (€ 25) (978 90 6569 084 5)<br />
163
M. VANMAELE, G. DEELSTRA, A DE SCHEPPER, J.<br />
DHAENE, S. VANDUFFEL, D. VYNCKE, “Actuarial and<br />
Financial Mathematics Conferense. Interplay between<br />
Finance and Insurance. February 10-11, 2011”, Handelingen<br />
<strong>van</strong> de Contactfora, KVAB, Brussel, 2011, 133 p. (€ 25) (978<br />
90 6569 087 6)<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
Publicaties<br />
Nationaal Comité <strong>voor</strong> Scheikunde, “IUPAC-day: Chemistry<br />
for Life, Chemistry for the Future, 14 September 2011”,<br />
Handelingen <strong>van</strong> de Contactfora, KVAB, ARB, Brussel, 2011,<br />
20 p. (€ 25) (978 90 6569 089 0)<br />
H. HIRAI, J. PAPY, “Justus Lipsius and Natural Philosophy,<br />
30 November 2007”, Handelingen <strong>van</strong> de Contactfora,<br />
KVAB, Brussel, 2011. (€ 25) (978 90 6569 090 6)<br />
164
Publicatiecommissie<br />
Roegiers J., <strong>voor</strong>zitter De Ridder-Symoens H.<br />
Dejaegher S., secretaris Thas J.<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, ridder Géry, Van Cauwenberghe A.<br />
vast secretaris Van der Stighelen K.<br />
Clarysse W. Vermeersch P.<br />
De Dijn H. Verstraeten P.<br />
Devliegher L. Witte, Barones E.<br />
De Poorter N.<br />
Publicaties<br />
165
Herman LIEBAERS (1919 – 9 november 2010)<br />
In Memoriam<br />
Erelid <strong>van</strong> de Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen<br />
Waarde heren vast secretaris en Bestuurder, confratres en consorores, beste familie,<br />
collega’s en vrienden <strong>van</strong> Herman Liebaers,<br />
Op 21 november 2009 heeft deze Klasse, in aanwezigheid <strong>van</strong> zijn familie een laudatio<br />
ter gelegenheid <strong>van</strong> Herman Liebaers’ negentigste verjaardag georganiseerd. Hij zelf<br />
was toen al te ziek om nog persoonlijk aanwezig te zijn en onze felicitaties in ont<strong>van</strong>gst<br />
te nemen. Een jaar later, op 9 november 2010 overleed hij.<br />
Zijn overlijden is in de media niet onopgemerkt <strong>voor</strong>bij gegaan. Ik heb de meeste <strong>van</strong><br />
deze In memoriams doorgenomen en kunnen constateren wat u wellicht ook allemaal<br />
opgemerkt heeft: dat het verhaal over dat ene zinnetje over Prins Philippe uit het<br />
interview met Yves Desmet <strong>van</strong> De Morgen en het ontslag als Hofmaarschalk dat<br />
daarop volgde, deze berichtgeving tot en met kleurde en zelfs overheerste. In het<br />
beeld dat de media ophingen, blijft hij ermee geassocieerd en overschaduwt het zowat<br />
al zijn andere verdiensten.<br />
De krantenartikels hechten ook aandacht aan de redenen waarom hem in 1974<br />
gevraagd werd om de functie <strong>van</strong> Hofmaarschalk waar te nemen: in hofkringen vond<br />
men het toen nuttig Boudewijn meer aansluiting te doen vinden bij de <strong>Vlaamse</strong> opinie.<br />
Binnen de francofone, katholieke aristocratische paleisentourage wilde men het geluid<br />
<strong>van</strong> de vrijzinnige, de intellectuele en de culturele wereld binnenbrengen. Herman<br />
Liebaers werd op die manier de eerste Nederlandssprekende Vlaming aan het hof. Dat<br />
hij een goede werkrelatie ontwikkelde met de koning, verzweeg men ook niet in de<br />
artikels, noch enkele positieve aspecten <strong>van</strong> zijn activiteiten om het imago <strong>van</strong> de vorst<br />
te verzorgen. Maar de hoofdaandacht ging toch naar de ergernis waaraan Herman<br />
Liebaers in het openbaar uiting gaf, ergernis aan de strenge religiositeit <strong>van</strong> de<br />
koningin en <strong>voor</strong>al aan de manipulaties <strong>van</strong> kardinaal Suenens, die hij als het brein zag<br />
achter de weigering <strong>van</strong> Boudewijn om zijn eed die hij als koning had afgelegd in de<br />
abortuskwestie te breken. Vooral deze onderdelen in de autobiografische werken die<br />
hij later over deze periode schrijft, krijgen media-aandacht en die media-aandacht<br />
klonk nu opnieuw door in de In memoriams. Geen enkele journalist zette Liebaers’<br />
analyses in de bredere context <strong>van</strong> de maatschappijkritische houding die hem zo eigen<br />
was. Dat hij een vernieuwende wind liet waaien in het Paleis werd evenmin in de verf<br />
gezet. Zijn goede vriend en Nobelprijswinnaar de Duve doet dat wel in zijn<br />
condoleantiebrief aan de familie, die deze de <strong>Academie</strong> toestuurde. Hij heeft het over<br />
167
In Memoriam<br />
“ses services éminents à la Cour, où il inaugura une forme rafraichissante de la<br />
fonction de Grand Maréchal. On lui doit d’avoir introduit de nombreuses personnalités<br />
culturelles, dont moi-même, dans l’ambiance feutrée du Palais.” En hij gaat <strong>voor</strong>t: “Je<br />
songe à un voyage inoubliable dans quatre pays de l’Afrique avec le Roi Baudouin et<br />
la Reine Fabiola en 1975, aux visites de nos souverains à l’Institut que je venais de<br />
créer, et à l’accueil généreux qu’ils accordèrent à plusieurs reprises aux membres de<br />
notre Conseil Scientifique Internationale, toutes initiatives auxquelles votre père n’était<br />
pas étranger”.<br />
Kortom, in het mediabeeld dat <strong>van</strong> Herman Liebaers bij zijn overlijden gemaakt werd,<br />
vernemen we heel weinig over Herman Liebaers als intellectueel – de Duve heeft het<br />
over “ses immenses qualités intellectuelles et morales” – over zijn betekenis als<br />
bibliothecaris, over zijn rijke carrière, noch over zijn boeiende persoonlijkheid. Het is<br />
hier de plaats om aan die aspecten wel aandacht te besteden. Ik doe dat <strong>van</strong>uit mijn<br />
eigen ervaring, op basis <strong>van</strong> zijn geschriften en op die <strong>van</strong> onze confrater Ludo<br />
Simons, die hem als collega-bibliothecaris goed gekend heeft.<br />
Kwam Herman Liebaers uit een arbeidersgezin dat een carrière als intellectueel<br />
moeilijk maakte? Ja en neen. Hij groeide wel op in een arbeidersmilieu maar wel met<br />
een bijzondere vader. Die was namelijk een militant die in de geschiedenis <strong>van</strong> de<br />
links-socialistische arbeidersbeweging een prominente plaats inneemt. Hij was een<br />
fervent vakbondsman in de textielsector en een Trotskist. Van Trotskisten is gekend dat<br />
ze veel belang hechten aan de lectuur <strong>van</strong> de Marxistische geschriften. Toen hij nog<br />
heel jong was, verhuisde het gezin <strong>van</strong> Tienen naar Schaarbeek en daar volgde<br />
Herman eerst technisch onderwijs en daarna aan het Franstalige atheneum de<br />
moderne afdeling. In Gent, toen nog maar een decennium lang Nederlandstalig, ging<br />
hij vervolgens Germaanse filologie studeren. In 1943 studeerde hij af op een<br />
verhandeling over de Nederlandse dichteres Hélène Swarth, een verhandeling die tot<br />
een boek leidde dat nog steeds gelezen wordt.<br />
De oorlog verliep ook <strong>voor</strong> Herman Liebaers niet zonder problemen. De forten <strong>van</strong><br />
Breendonk en Hoei heeft hij ook binnenin leren kennen. Maar in 1944 kan hij als<br />
bibliothecaris beginnen in de <strong>Koninklijke</strong> Bibliotheek. Hij legt zich onmiddellijk toe op<br />
het behalen <strong>van</strong> een getuigschrift Bibliotheekwetenschap. Na de oorlog krijgt hij eerst<br />
een opdracht in de CERN, in de Universitaire Stichting en als fellow <strong>van</strong> de BAEF<br />
specialiseert hij zich verder in de Verenigde Staten. In 1956, onder de “paarse”<br />
regering Van Acker, wordt hij tot hoofdconservator <strong>van</strong> de <strong>Koninklijke</strong> Bibliotheek<br />
benoemd en tot 1974, het jaar waarin hij Hofmaarschalk wordt, <strong>van</strong>gt een periode aan<br />
waarin hij een zeer sterke stempel drukt op de ontwikkeling <strong>van</strong> deze instelling, zowel<br />
wat haar collecties betreft, als haar personeel en haar infrastructuur. Hij draagt niet<br />
alleen zorg <strong>voor</strong> de modernisering <strong>van</strong> de boekencollectie maar ook de collecties <strong>van</strong><br />
het Handschriften en Prentenkabinet worden sterk aangevuld, zodat ze uitgroeien tot<br />
de toptien <strong>van</strong> de wereld. Hij moedigt ook het mecenaat aan een overheidsinstelling<br />
aan en brengt verschillende legaten <strong>van</strong> bibliofiele uitgaven aan, waaronder die <strong>van</strong><br />
Solvay. Hij start ook de tentoonstellingen op die de Albertina bekendheid verlenen. De<br />
168
In Memoriam<br />
catalogi die onder zijn beheer gepubliceerd werden, blijven doorgaans<br />
gezaghebbende referentiewerken. Het wetenschappelijk personeel <strong>van</strong> de bibliotheek<br />
moedigde hij dan weer aan om onderzoek te verrichten. Wie een doctoraat wilde<br />
afwerken, kon op faciliteiten rekenen. Een intellectuele, wetenschappelijk geschoolde<br />
groep mensen kreeg op die manier toegang tot deze federale instelling. Zonder te<br />
forceren, zorgde hij met <strong>Vlaamse</strong> benoemingen, na examens uiteraard, <strong>voor</strong> een<br />
taalevenwicht. Onder zijn leiding zag de nieuwe Albertina het licht. Met grote<br />
slagkracht leidde hij de nieuwbouw. In 1969 werd het nieuwe gebouw op de Kunstberg<br />
geopend, met 150 kilometer boekenrekken. Hij maakte er een moderne bibliotheek<br />
<strong>van</strong>, het geliefkoosde oord <strong>van</strong> talrijke onderzoekers uit binnen- en buitenland.<br />
Als hoofdconservator <strong>van</strong> de KBB verzorgde hij ook zijn internationale reputatie. In het<br />
belang <strong>van</strong> de bibliotheek reisde hij de wereld rond en bouwde een zeer ruime<br />
internationale kennissenkring op. Hoe hij dat netwerk oprichtte, lezen we in “Beyond<br />
Belgium, the adventures of a librarian worldwide” dat in 2003 verscheen. Het netwerk<br />
leidde tot talrijke internationale functies. Ik noem er slechts enkele: <strong>voor</strong>zitter en<br />
daarna ere<strong>voor</strong>zitter <strong>van</strong> de International Federation of Library Associations (1970-<br />
1974), adviseur <strong>van</strong> de Library of Congress in Washington, jurylid <strong>van</strong> de wedstrijd<br />
<strong>voor</strong> het Pompidou-centrum in Parijs, adviseur bij de oprichting <strong>van</strong> de keizerlijke<br />
bibliotheek <strong>van</strong> Teheran, etc. Dank zij hem verwierf de KBB ontegensprekelijk een<br />
internationale faam. Maar Liebaers’ reputatie werd ook in <strong>België</strong> erkend: er werd naar<br />
zijn expertise geluisterd en hij kreeg meestal ook de middelen die hij vroeg.<br />
In het onmiddellijke verlengde <strong>van</strong> deze activiteiten was hij tevens actief als uitgever<br />
<strong>van</strong> kunsthistorische- en historische werken, in het Mercatorfonds, maar ook in het<br />
Comité Pro Civitate <strong>van</strong> het Gemeentekrediet. Het is <strong>voor</strong>al tijdens die vergaderingen<br />
dat ik Herman beter heb leren kennen als jurylid <strong>van</strong> de talrijke ingezonden<br />
licentieverhandelingen en doctorale proefschriften die we te lezen kregen. Dat de prijs<br />
Pro Civitate ondertussen overgedragen werd aan de ARB en de KVAB en dus niet<br />
verdwenen is, heeft hem zeker plezier gedaan. En dat de rijke collectie boeken <strong>van</strong> het<br />
Gemeentekrediet naar de ARB gegaan is – en laat ons hopen ook in samenwerking<br />
met de KVAB – zou hij eveneens gewaardeerd hebben.<br />
In de jury <strong>van</strong> Pro Civitate zetelde hij niet enkel als gerenommeerde<br />
hoofdbibliothecaris, maar ook als docent bibliotheekwezen, want als de VUB in 1970-<br />
1971 een autonome universiteit wordt, dan vraagt men hem met deze colleges te<br />
starten in de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte en meer bepaald in de afdeling<br />
Communicatiewetenschappen. Hij had er heel wat enthousiaste studenten.<br />
Samenwerken met andere universiteiten in het kader <strong>van</strong> deze colleges, staat al vlug<br />
op het programma <strong>van</strong> professor Liebaers. Zo vertelt Ludo Simons ons dat hij door<br />
Liebaers uitgenodigd werd om over de <strong>Vlaamse</strong> uitgeverswereld te komen doceren, en<br />
dat Liebaers ook in zijn Leuvense lessen gastcolleges gaf.<br />
De reputatie die hij in de wereld <strong>van</strong> het bibliotheekwezen heeft opgebouwd en als<br />
academicus, leiden er toe dat hij in 1980 – hij is dan nog Hofmaarschalk – lid wordt <strong>van</strong><br />
169
In Memoriam<br />
de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong> in onze klasse, waar de aanwezigheid <strong>van</strong><br />
topbibliothecarissen een lange traditie kent. In de laudatio <strong>van</strong> 2009 heb ik het gehad<br />
over zijn grote betrokkenheid bij het leven <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong> en <strong>van</strong> onze Klasse.<br />
In de verschenen In memoriams werd ook weinig stil gestaan bij Liebaers’<br />
persoonlijkheidskenmerken. Zijn gedrevenheid, die we ook hier in de <strong>Academie</strong><br />
meegemaakt hebben, was er een <strong>van</strong>. Liebaers was ook bekend om zijn grote eruditie<br />
die hij als meester in de conversatiekunst regelmatig opvoerde tijdens de<br />
vergaderingen, maar <strong>voor</strong>al tijdens lunches en diners en die op de gasten steevast een<br />
sterke indruk maakte. Ik heb daar staaltjes mogen <strong>van</strong> meemaken tijdens de Pro<br />
Civitate-lunches die aan de juryvergaderingen <strong>voor</strong>af gingen. Hij schiep zonder meer<br />
een intellectuele sfeer rondom zich, die de typische gesprekken onder historici<br />
meermaals overstegen.<br />
Dat hij affiniteiten had met de Rode Leeuwen in Brussel was gekend, maar hij is nooit<br />
actief geweest in de politiek. Daar<strong>voor</strong> was hij te onafhankelijk. Hij was niet de man <strong>van</strong><br />
de confrontaties met de politiek, noch <strong>van</strong> de niet altijd even prettige<br />
evenwichtsoefeningen die ermee samengaan. Hij bleef liever de vrijdenker die niet in<br />
één hokje paste. Vrij, vrijmoedig en vrank kwam hij steeds <strong>voor</strong> zijn mening uit. Het is<br />
ook in die context dat we zijn interviews en geschriften moeten zien. Ik citeer hier graag<br />
weer Ludo Simons: “What he said and wrote did not allways please everyone, but that<br />
did not bother him. Take it or leave it, there was no other choice”, schrijft hij in een<br />
gelegenheidstekst. Maar Ludo Simons vertelt in dit artikel ook een ander verhaal dat<br />
zich in november 1964 afspeelde tijdens het eerste congres <strong>van</strong> de <strong>Vlaamse</strong><br />
Vereniging <strong>van</strong> Bibliotheek-, Archief- en Documentatiepersoneel in Mechelen, in<br />
aanwezigheid <strong>van</strong> de minister-burgemeester. Liebaers hield de toespraak en had het<br />
over de idiote manier waarop in <strong>België</strong> een gebouw zoals de nieuwe KB tot stand komt:<br />
bij de verdeling <strong>van</strong> de opdrachten aan aannemers en onderaannemers wordt<br />
rigoureus een politieke verdeelsleutel in acht genomen. En vervolgens spaarde hij<br />
geenszins zijn concrete kritiek op de nefaste gevolgen er<strong>van</strong>, met als gevolg dat de<br />
minister boos was en zonder afscheid te nemen vertrok. Voor een dergelijke mate <strong>van</strong><br />
geestelijke vrijheid had ik diepe bewondering, zo luidde Ludo Simons’ commentaar.<br />
Die zelfde geestelijke vrijheid merkt men ook in zijn boeken, waarin hij onder meer een<br />
kritische inkijk geeft in de werking <strong>van</strong> het toenmalige hof en zijn ongenoegen<br />
onverbloemd uit over de weinig pluralistische sfeer die er heerste en over de grote rol<br />
die de politieke kabinetschef er speelde. In de jaren die op zijn geschriften volgden,<br />
traden er in de verhouding hof-politiek-media heel wat veranderingen op. Openheid<br />
inzake de verhouding met de vorst zijn zowat schering en inslag geworden. Achteraf<br />
gezien is de bijdrage <strong>van</strong> Liebaers dan ook slechts een <strong>voor</strong>bode geweest <strong>van</strong> een<br />
stroming die de constitutionele monarchie <strong>van</strong> de haar nog resterende mythische<br />
kanten ontdoet, een stroming die zich <strong>van</strong>daag de dag overal volop doorzet en de<br />
monarchieën tot aanpassingen noopt.<br />
Ik wil tot slot even de eindzin <strong>van</strong> Rik Van Cauwelaerts In memoriam citeren.<br />
“Uiteindelijk zijn alleen zijn boekenvrienden Liebaers oprecht blijven waarderen”,<br />
170
In Memoriam<br />
schrijft hij. En de waardering <strong>van</strong> deze boekenvrienden, geachte familieleden, collega’s<br />
en vrienden <strong>van</strong> Herman Liebaers, vindt men ook in deze Klasse <strong>van</strong> de KVAB, waar<br />
men hem als een internationaal gereputeerd bibliothecaris, een uitmuntend kenner <strong>van</strong><br />
het bibliotheekwezen, een kritisch intellectueel, een zeer betrokken lid en een<br />
bijzondere man zal blijven herinneren.<br />
171<br />
Els Witte
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen<br />
Gewone leden:<br />
1. Vanhecke L. (1973)<br />
2. Thys <strong>van</strong> den Audenaerde D. (1978)<br />
3. Coomans A. (1978)<br />
4. Vanquickenborne L. (1986)<br />
5. Van Montagu, Baron M. (1987)<br />
6. Bruynseraede Y. (1988)<br />
7. Thas J. (1988)<br />
8. Gomes W. (1989)<br />
9. De Schryver F. (1989)<br />
10. Schamp N. (1990)<br />
11. Vermeersch P. (1990)<br />
12. Kühn E. (1990)<br />
13. Vandekerckhove J. (1990)<br />
14. Van Landuyt J. (1994)<br />
15. Hirsch C. (1994)<br />
16. Coussement R. (1995)<br />
17. Heyde K. (1996)<br />
18. Jacobs P. (1996)<br />
19. Gijbels R. (1997)<br />
20. Kersters K. (1998)<br />
21. Veretennicoff I. (1998)<br />
22. Dumortier F. (1998)<br />
23. Van Houtte P. (1999)<br />
24. Van Broeckhoven C. (1999)<br />
25. Henriet J.-P. (2001)<br />
Ereleden:<br />
1. Buffel K. (1958)<br />
2. Geukens F. (1958)<br />
3. Maton J. (1970)<br />
4. Vandendriessche L. (1970)<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong><br />
173<br />
26. De Kimpe N. (2003)<br />
27. Waelkens C. (2003)<br />
28. Inzé D. (2005)<br />
29. Van Dyck D. (2006)<br />
30. Vincx M. (2006)<br />
31. Ceulemans R. (2009)<br />
32. Maex K. (2009)<br />
33. Poesen J. (2009)<br />
34. Steels L. (2009)<br />
35. Van Damme E. (2009)<br />
36. Van Maldeghem H. (2009)<br />
37. Backeljau T. (2010)<br />
38. Hofkens J. (2010)<br />
39. Schoofs L. (2010)<br />
40. Swennen R. (2010)<br />
41. Tavernier J. (2010)<br />
42. Van Tendeloo G. (2010)<br />
43. Aerts C.(2011<br />
44. Baets R. (2011)<br />
45. Bogaerts A. (2011)<br />
46. De Mazière M. (2011)<br />
47. Gheysen G. (2011)<br />
48. Martens J. (2011)<br />
49. Peeters F. (2011)<br />
50. Van de Peer Y. (2011)<br />
5. Peters J. (1970)<br />
6. Gullentops F. (1962)<br />
7. Fiers, Baron W. (1973)<br />
8. Smeyers P. (1983)
Buitenlandse leden :<br />
1. Allen J. (1991)<br />
2. Brandl H. (1992)<br />
3. Claeson Tord (2003)<br />
4. Daubechies I. (2011)<br />
5. de Jager C. (1967)<br />
6. De Vincentiis M. (1988)<br />
7. Denucé J. (1983)<br />
8. Dézsi I. (1978)<br />
9. Ebbesen T. W. (2011)<br />
10. Friedel J. (1993)<br />
11. Fukuoka M. (1986)<br />
12. Golay M. (1990)<br />
13. Hewish A. (1989)<br />
14. Hirsch P. (1995)<br />
15. Kaczmarek J. (1978)<br />
16. Korpel A. (1987)<br />
17. Lehn J. (1990)<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – Heden<br />
174<br />
18. Liu S. (1990)<br />
19. Martin J. (2011)<br />
20. Masuhara H. (1998)<br />
21. Mengel K. (1976)<br />
22. Nasu S. (2002)<br />
23. Nolte R. (2000)<br />
24. Rahmat-Samii Y. (2001)<br />
25. Sato H. (1991)<br />
26. Schuller I. (1998)<br />
27. Scriba C. (1991)<br />
28. Spaepen F. (2000)<br />
29. Srivastava H. (1991)<br />
30. ‘t Hooft G. (1981)<br />
31. Van Marcke E. (1999)<br />
32. Weck M. (1994)<br />
33. West R. (1981)<br />
34. Zewail A. (2003)
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen<br />
Gewone leden:<br />
1. Van Gerven, Baron W. (1977)<br />
2. Prevenier W. (1985)<br />
3. Peeters T. (1985)<br />
4. Dewachter W. (1986)<br />
5. Witte, Barones E. (1988)<br />
6. Steel C. (1989)<br />
7. Willems D. (1989)<br />
8. Derolez A. (1992)<br />
9. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder G.<br />
(1992)<br />
10. De Mey M. (1994)<br />
11. Van Rompuy, Baron P. (1994)<br />
12. Bocken H. (1994)<br />
13. Roegiers J. (1996)<br />
14. Lesthaeghe R. (1996)<br />
15. Simons L. (1997)<br />
16. Verhofstadt-Denève L. (1997)<br />
17. De Dijn H. (1997)<br />
18. Tasmowski L. (1998)<br />
19. Van der Cruysse D. (1998)<br />
20. Clarysse W. (1998)<br />
21. Van Uytfanghe M. (1998)<br />
22. Waelkens, ridder M. (1998)<br />
23. Weyembergh M. (1999)<br />
24. Alen, Baron A. (1999)<br />
25. Billiet J. (2001)<br />
26. De Nauw A. (2001)<br />
Ereleden:<br />
1. Vervliet H. (1968)<br />
2. <strong>van</strong> Caenegem, Baron R. (1974)<br />
3. Van der Wee, Baron H. (1977)<br />
4. Neirynck F. (1980)<br />
5. Krings, Baron E. (1981)<br />
6. Huyse L. (1994)<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – Heden<br />
175<br />
27. Versluys K. (2001)<br />
28. Foblets, Barones M. (2001)<br />
29. Cousy H. (2002)<br />
30. Batens D. (2002)<br />
31. De Ridder-Symoens H. (2003)<br />
32. Cantillon, Barones B. (2003)<br />
33. Standaert N. (2003)<br />
34. De Grauwe P. (2004)<br />
35. Maresceau M. (2004)<br />
36. De Boeck P. (2005)<br />
37. Laureys G. (2007)<br />
38. Boone M. (2008)<br />
39. Wouters J. (2008)<br />
40. Van Damme M. (2009)<br />
41. Vandenbergen A.-M. (2009)<br />
42. Van Goethem H. (2009)<br />
43. Verschaffel L. (2009)<br />
44. Veugelers R. (2009)<br />
45. De Clercq M. (2010)<br />
46. Tollebeek J. (2010)<br />
47. Van Den Berghe L. (2010)<br />
48. Velle K. (2010)<br />
49. Wagemans J. (2010)<br />
50. Bourgeois J. (2011)<br />
51. Buysse A. (2011)<br />
52. Konings J. (2011)<br />
53. Lamberigts M. (2011)<br />
7. Van der Haegen H. (1988)<br />
8. Storme M. (1982)<br />
9. Blanpain R. (1992)<br />
10. Eyskens M. (1988)<br />
11. Dobbelaere K. (1992)
Buitenlandse leden :<br />
1. Ahrweiler H. (1981)<br />
2. Babcock R.G. (2005)<br />
3. Barten A. (1990)<br />
4. Blockmans W. (2004)<br />
5. Blok D. (1990)<br />
6. Bray B. (1990)<br />
7. Burkhard H. (2010)<br />
8. Cadiet L. (2010)<br />
9. Carpi F. (1997)<br />
10. Cox H. (1989)<br />
11. De Smidt J. Th. (1994)<br />
12. de Vries J. (2003)<br />
13. Dupré L. (1985)<br />
14. Favier J. (1985)<br />
15. Feenstra R. (1966)<br />
16. Fenik B. (1988)<br />
17. Fontaine J. (1988)<br />
18. Frijhoff W. (2005)<br />
19. Glamann K. (1989)<br />
20. Gottwald P. (2005)<br />
21. Haegeman L. (1994)<br />
22. Heinen H. (1991)<br />
23. Hooghe L. (2011)<br />
24. Jacobs F. (2005)<br />
25. Janssen F. (2004)<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – Heden<br />
176<br />
26. Kaufmann F.-X. (1991)<br />
27. Landes D. (1991)<br />
28. Lairg, Lord Irvine of (2005)<br />
29. Lerchner G. (1994)<br />
30. Lesger C. (2008)<br />
31. Levelt W. (1999)<br />
32. Ma J. (2010)<br />
33. Mackey W. (1979)<br />
34. Maeijer J. (1983)<br />
35. Markesinis, Sir B. (1990)<br />
36. Mathias P. (1988)<br />
37. McConica J. (1988)<br />
38. McGing B. (2008)<br />
39. Moureau F. (2005)<br />
40. Munro J. (2000)<br />
41. Nijkamp P. (2000)<br />
42. Quirk, Sir R. (1975)<br />
43. Schuyt C. (2001)<br />
44. Schwab U. (1983)<br />
45. Skafte-Jensen M. (1997)<br />
46. Sorabji R. (2008)<br />
47. Stein P. (1991)<br />
48. Stronach D. (1988)<br />
49. Tax P. (1999)<br />
50. Vansina J. (1999)
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten<br />
Gewone leden:<br />
1. Marijnissen R. (1970)<br />
2. Dhanens E. (1973)<br />
3. Van Gysegem P. (1981)<br />
4. Van de Velde C. (1986)<br />
5. Vlieghe H. (1990)<br />
6. Van Reeth B. (1990)<br />
7. Boenders F. (1991)<br />
8. Hoozee R. (1991)<br />
9. Coryn R. (1993)<br />
10. Dr. Heyrman H. (1993)<br />
11. D’Haene R. (1993)<br />
12. Nees V. (1994)<br />
13. De Poorter N. (1994)<br />
14. Dierickx K. (1995)<br />
15. De Keersmaeker A.-T. (1998)<br />
16. Fabre J. (1998)<br />
17. Sabbe H. (1999)<br />
18. Strauven F. (2000)<br />
19. Van Hove L. (2001)<br />
20. De Jonge K. (2001)<br />
21. Balis A. (2002)<br />
22. De Bondt W. (2003)<br />
23. Elias W. (2003)<br />
24. Stroo C. (2003)<br />
25. Van der Stighelen K. (2003)<br />
Ereleden:<br />
1. Mendelson M. (1965)<br />
2. Devliegher L. (1986)<br />
3. Goris A. (1994)<br />
4. Nivelle A. (1988)<br />
5. Servais R. (1973)<br />
6. Laenen J.-P. (1988)<br />
7. Laporte A. (1990)<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – Heden<br />
177<br />
26. Delaere M. (2005)<br />
27. Panamarenko (1998)<br />
28. Coninx, Baron S. (2004)<br />
29. Robbrecht P. (2005)<br />
30. Van der Stock J. (2005)<br />
31. Buylen M. (2006)<br />
32. Decraemer H. (2006)<br />
33. Van Hee M.-J. (2007)<br />
34. Bergmans A. (2007)<br />
35. Brewaeys L. (2008)<br />
36. Van Kerckhoven A.-M. (2008)<br />
37. De Buck S. (2009)<br />
38. Maes F. (2009)<br />
39. Posman L. (2009)<br />
40. Smets M. (2009)<br />
41. Van Der Wee B. (2009)<br />
42. Vermote P. (2009)<br />
43. Delrue R. (2010)<br />
44. Martens M. (2010)<br />
45. Ruyters M. (2010)<br />
46. Vandenbroeck P. (2010)<br />
47. Verschaffel B. (2010)<br />
48. Coomans de Brachène T. (2011)<br />
49. De Keyzer C. (2011)<br />
50. Rathé F. (2011)<br />
8. Van Sumere H. (1995)<br />
9. Bekaert G. (1990)<br />
10. Bossuyt I. (1993)<br />
11. Vandereycken R. (1996)<br />
12. Delmarcel G. (1999)<br />
13. Huys B. (1980)<br />
14. Tinel K. (1986)
Buitenlandse leden:<br />
1. Bruijn J. (1988)<br />
2. Châtelet A. (1990)<br />
3. Colomina B. (2009)<br />
4. DaCosta Kaufmann Th. (1997)<br />
5. de Bodt S. (2003)<br />
6. De Jongh E. (1988)<br />
7. Dutilleux H. (1973)<br />
8. Erni H. (1973)<br />
9. Fillitz H. (1988)<br />
10. Foucart J. (1991)<br />
11. Frampton K. (2010)<br />
12. Gerszi T. (1992)<br />
13. Goezu A. (1990)<br />
14. Haverkamp-Begemann E. (1984)<br />
15. Hennel-Bernasikowa M. (1995)<br />
16. Hirsch K. (1995)<br />
17. Husa K. (1974)<br />
18. Kauffmann G. (1989)<br />
19. Lachenmann H. (1997)<br />
20. Lasala J. L. (1997)<br />
21. Lebic L. (2004)<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – Heden<br />
178<br />
22. Linnik I. (1992)<br />
23. Marrow J. (1997)<br />
24. Mayer-Meintschel A. (1988)<br />
25. McGrath E. (2003)<br />
26. Neutelings W.-J. (2011)<br />
27. Resende J. (1971)<br />
28. Roussev S. (2004)<br />
29. Sauerländer W. (1988)<br />
30. Schuijer M. (2008)<br />
31. Sluijter E.-J. (2004)<br />
32. Spronk R. (2009)<br />
33. Strazza G. (2000)<br />
34. Thuillier J. (1988)<br />
35. Trémois P.-Y. (1971)<br />
36. Van de Wetering E. (1994)<br />
37. Van Grevenstein-Kruse A. (2010)<br />
38. Vlad R. (1991)<br />
39. Von Moos S. (2009)<br />
40. Winner M. (1990)<br />
41. Zhong H. (1992)
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen<br />
Gewone leden:<br />
1. Gelders L. (1989)<br />
2. Van Cauwenberghe A. (1989)<br />
3. Kretzschmar J. (1996)<br />
4. Lagasse P. (1996)<br />
5. Vandewalle J. (1996)<br />
6. Verstraete W. (1997)<br />
7. Leuridan J. (1998)<br />
8. Van Vaerenbergh I. (1998)<br />
9. Vanderleyden J. (1998)<br />
10. De Moor B. (2000)<br />
11. Vandamme E. (2000)<br />
12. Van Overschée W. (2000)<br />
13. Berlamont J. (2001)<br />
14. Willems, Baron J. (2001)<br />
15. Verhoeven R. (2002)<br />
16. Verstraeten P. (2002)<br />
17. Bossyns L. (2004)<br />
18. Gosselin D. (2004)<br />
19. Michiels L. (2004)<br />
20. Van Landeghem H. (2004)<br />
21. Verdonck P. (2004)<br />
22. Verpoest I. (2004)<br />
23. Van Roost J. (2005)<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – Heden<br />
179<br />
24. Beazar G. (2006)<br />
25. Belmans R. (2006)<br />
26. D’haeseleer W. (2006)<br />
27. Lox E. (2006)<br />
28. Moldenaers P. (2006)<br />
29. Oosterlinck, Baron A. (2006)<br />
30. Tambuyzer E. (2006)<br />
31. Heynen H. (2009)<br />
32. Höfte M. (2009)<br />
33. Malcorps C. (2009)<br />
34. Schoukens J. (2009)<br />
35. Wauters D. (2009)<br />
36. Bernard A. (2010)<br />
37. Fransaer D. (2010)<br />
38. Taerwe L. (2010)<br />
39. Van Walle E. (2010)<br />
40. Wevers M. (2010)<br />
41. Bonte L. (2011)<br />
42. Thienpont H. (2011)<br />
43. Van Campenhout J.<br />
44. Velge H.-J. (2011)<br />
45. Verbauwhede I. (2011)
Ereleden:<br />
1. Aernoudt E. (1997)<br />
2. Beeckman J.-P. (2001)<br />
3. Beernaert S. (1995)<br />
4. Deman J. (1988)<br />
5. Depaemelaere J.-P. (1996)<br />
6. Deroo H. (1998)<br />
7. Froment G. (1984)<br />
8. Gobin R. (1994)<br />
9. Haemers G. (1992)<br />
10. Jongbloet J. (1992)<br />
11. Lenaers R. (2002)<br />
12. Maes R. (1988)<br />
13. Meers U. (1992)<br />
14. Naze M. (1995)<br />
Buitenlandse leden :<br />
1. Bird Robert Byron (1994)<br />
2. de Hoop Adrianus T. (1997)<br />
3. Ferrero A. (2010)<br />
4. Mareels I. (2010)<br />
5. Monostori L. (2011)<br />
6. Rabaey J. (2011)<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – Heden<br />
180<br />
15. Soens M. (1988)<br />
16. Ulens S. (1998)<br />
17. Van Belle N. (1992)<br />
18. Van Bladel J. (1984)<br />
19. Van Den Balck V. (1989)<br />
20. Vandepitte D. (1962)<br />
21. Van Der Perre G. (1998)<br />
22. Van Keymeulen J. (1992)<br />
23. Van Remortel J. (1992)<br />
24. Wissaert R. (1992)<br />
25. De Man H. (1990)<br />
26. Frimout, Burggraaf D. (1994)<br />
27. Van Brussel H. (1990)<br />
28. Verbaeten P. (2000)<br />
7. Sweldens W. (2011)<br />
8. Vandebroek S. (2010)<br />
9. Van Wassenhove L. (2010)<br />
10. Waterman R. (2010)<br />
11. Zwaenepoel W. (2010)
Commissies <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong><br />
Kandidaturencommissie<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen:<br />
Veretennicoff I., bestuurder Van Dyck D. (2012-2014)<br />
Van Houtte P., onderbestuurder Gijbels R. (2012-2014)<br />
Dumortier F., aftredend bestuurder Gomes W. (2011-2013)<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry, Thys <strong>van</strong> den Audenaerde D. (2012-2014)<br />
vast secretaris Vandekerckhove J. (2012-2014)<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen:<br />
Van Rompuy P., bestuurder Derolez A. (2011-2013)<br />
Bocken H., onderbestuurder Lesthaeghe R. (2011-2013)<br />
De Mey M., aftredend bestuurder Peeters T. (2009-2011)<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry, Van der Cruysse D. (2011-2013)<br />
vast secretaris Verhofstadt-Denève L. (2012-2014)<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten:<br />
Maes F., bestuurder De Jonge K. (2012-2013)<br />
Buylen M., onderbestuurder Delaere M. (2011-2013)<br />
Van Hove L., aftredend bestuurder Van Kerckhoven A.M. (2012-2014)<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
vast secretaris<br />
Van Summere H. (2012-2014)<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen:<br />
Kretzschmar J., bestuurder Gosselin D. (2012-2014)<br />
Willems J., onderbestuurder Van Cauwenberghe A. (2012-2014)<br />
Gelders L., aftredend bestuurder Vandamme E. (2012-2014)<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry, Vandewalle J. (2012-2014)<br />
vast secretaris Verstraeten P. (2012-2014)<br />
181
Laureatencommissie<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Klasse <strong>van</strong> de Natuurwetenschappen:<br />
Dumortier F., bestuurder Hirsch C. (2011-2013)<br />
Jacobs P., <strong>voor</strong>zitter Kersters K. (2010-2012)<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry, Veretennicoff I. (2010-2012)<br />
vast secretaris Waelkens C. (2012-2014)<br />
Klasse <strong>van</strong> de Menswetenschappen:<br />
Van Rompuy P., bestuurder Boone M. (2012-2014)<br />
Jacobs P., <strong>voor</strong>zitter Clarysse W. (2010-2012)<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry, Laureys G. (2012-2014)<br />
vast secretaris Weyembergh M. (2010-2012)<br />
Klasse <strong>van</strong> de Kunsten:<br />
Maes F., bestuurder Buylen M. (2012-2014)<br />
Jacobs P., <strong>voor</strong>zitter Delaere M. (2010-2012)<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry, Dierickx K. (2010-2012)<br />
vast secretaris Vandereycken R. (2010-2012)<br />
Klasse <strong>van</strong> de Technische Wetenschappen:<br />
Kretzschmar J., bestuurder Beernaert S. (2012-2014)<br />
Jacobs P., <strong>voor</strong>zitter Van Vaerenbergh I. (2012-2014)<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry, Verhoeven R. (2012-2014)<br />
vast secretaris Verstraeten P. (2012-2014)<br />
182
Langlopende Projecten<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Wetenschappelijke commissie <strong>van</strong> het Nationaal Biografisch Woordenboek<br />
Waterschoot W., <strong>voor</strong>zitter Porteman K. (KANTL)<br />
Van Outryve d’Ydewalle, ridder Géry, Prevenier W.<br />
vast secretaris Roegiers J.<br />
Rombaut H., redactiesecretaris Simons L.<br />
Boenders F. Strauven F.<br />
De Schryver A. (KAGB) Van der Wee, baron H.<br />
Dewachter W.<br />
Geboes K. (KAGB)<br />
Witte, barones E.<br />
Commissie Belgische Diplomatieke Stukken (1941-1960)<br />
Eyskens M., <strong>voor</strong>zitter Peemans F.<br />
Kurgan-Van Hentenryk R., co-<strong>voor</strong>zitter Witte, barones E.<br />
de Schoutheete de Tervurent Ph. Hasquin H., secrétaire perpetual<br />
Godding P. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
De Paepe J.-L., secrétaire<br />
Krings, baron E.<br />
vast secretaris<br />
Bestendige Commissie <strong>voor</strong> de Geschiedenis der Wetenschappen<br />
N., <strong>voor</strong>zitter Roegiers J.<br />
Calcoen R. Smeyers P.<br />
De Backer C Van Caenegem, Baron R.<br />
De Mey M. Van Der Wee, Baron H.<br />
Jansen-Sieben R. Vanpaemel G.<br />
Marijnissen R. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Mertens J. vast secretaris<br />
Wetenschappelijk Comité Algemene Taalkunde<br />
Willems D., <strong>voor</strong>zitter Thibau R.<br />
Goossens L. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Simon-Vandenbergen A.<br />
Tasmowski L.<br />
vast secretaris<br />
183
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Wetenschappelijk Comité Godsdienstgeschiedenis<br />
Neirynck F., <strong>voor</strong>zitter Van Belle G.<br />
Delobel J. Van Oyen G.<br />
Denaux A. Van Segbroeck M.<br />
Duthoy R. Van Uytfanghe M.<br />
Evenepoel W. Verheyden J.<br />
Laga C. Vervenne M.<br />
Lambrecht J. Welkenhuysen A.<br />
Lust J. Wouters A.<br />
Milis L. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Pikhaus D. vast secretaris<br />
Wetenschappelijk Comité Humanisme in de Nederlanden<br />
Roegiers J., <strong>voor</strong>zitter Papy J.<br />
De Schepper M., secretaris Peeters H.<br />
Bracke W. Sacré D.<br />
de Landtsheer J. Sué S.<br />
de Nave F. Tournoy G.<br />
De Ridder-Symoens H. Vanden Broecke S.<br />
Derolez A. Van Houdt T.<br />
De Smet R. Vervliet H.<br />
Forrez R. Verweij M.<br />
Golvers N. Waterschoot W.<br />
Heesakkers C. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Laureys M. vast secretaris<br />
Wetenschappelijk Comité Klassieke Studies<br />
Clarysse W., <strong>voor</strong>zitter Melaerts H.<br />
Bingen J. Mooren L.<br />
Boit Tom Saerens C.<br />
De Coninck L. Schepens G.<br />
De Groote M. Uytterhoeven I.<br />
Delattere A. Van Beek B.<br />
De Meulenaere H. Vandorpe K.<br />
Depauw M. Van Rengen W.<br />
Engels D. Van Uytfanghe M.<br />
Erdkamp P. Verdin H.<br />
Haubens H. Verreth H.<br />
Huys M. Waelkens M.<br />
Laes C. Wouters A.<br />
McGing B. Poblome J.<br />
184
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Schorn S. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Van Nuffelen P.<br />
Zuiderhoek A.<br />
vast secretaris<br />
Wetenschappelijk Comité Maritieme Geschiedenis<br />
N., <strong>voor</strong>zitter De Vos G.<br />
Koninckx C., onder<strong>voor</strong>zitter Everaert J.<br />
Parmentier J., secretaris Segers Y.<br />
Asaert G. Smet R.<br />
Baetens R. Van Cleempoel K.<br />
Coppejans-Desmedt H. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
De Moor G.<br />
De Vos A.<br />
vast secretaris<br />
Wetenschappelijk Comité Rechtsgeschiedenis<br />
Heirbaut D., <strong>voor</strong>zitter Macours G.<br />
Van Caenegem, baron R., ere-<strong>voor</strong>zitter Magits M.<br />
Monballyu J., ere-<strong>voor</strong>zitter Martyn G.<br />
Angelini P. Oosterbosch M.<br />
Avonds P. Opsommer R.<br />
Baelde M. Put E.<br />
Bauer D. Stevens F.<br />
Bouckaert B. Van Den Auweele D.<br />
Christiaens J. Van Den Broeck J.<br />
Christiaensen S. Van Ermen E.<br />
Coppein B. Van Goethem H.<br />
Coppens C. Vanhemelrijck F.<br />
Dauchy S. Van Hoofstraeten B.<br />
Decaluwe M. Van Petegem P.<br />
Debaenst B. Velle K.<br />
De Koster M. Verboven K.<br />
Delbecke B. Verhas C.<br />
De Ridder-Symoens H. Vermeir R.<br />
De Ruysscher D. Vleeschouwers-Van Melkebeek M.<br />
De Win P. Waelkens L.<br />
Forrez R. Wauters B<br />
Janssens G. Wijffels A.<br />
Lambrecht D. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Lesaffer R. vast secretaris<br />
185
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Wetenschappelijk Comité Sociaal-Economische Geschiedenis<br />
Van Der Wee, baron H., <strong>voor</strong>zitter Houtman-De Smedt H.<br />
Abraham F. Janssens P.<br />
Aerts E. Scholliers P.<br />
Barten A. Segers Y.<br />
Blondé B. Thijs A.<br />
Buyst E. Vancoppenolle C.<br />
Coppejans-Desmedt, H. Van de Perre S.<br />
De Beelde I. Vanhaute E.<br />
De Brabander G. Van Molle L.<br />
De Cocker F. Vuchelen J.<br />
Devolder C. Wijnen I.<br />
De Vos G. Willems H.<br />
Greefs H. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Hannes J.<br />
Hardewijn A.<br />
vast secretaris<br />
186
Commissies <strong>voor</strong> de Academische Fondsen<br />
O. Callebautfonds<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
De Octaaf Callebautprijs is bestemd om belangrijk oorspronkelijk werk te bekronen op<br />
het gebied <strong>van</strong> de kwaliteitsvoeding, en meer algemeen <strong>van</strong> de voedingsomstandigheden<br />
ook in de derde wereld. Deze prijs omvat twee luiken: de gewone prijs kan om<br />
de twee jaar toegekend worden <strong>voor</strong> een studie die betrekking heeft op het in artikel 1<br />
vermelde domein. Daarnaast kan om de drie jaar een onderzoekskrediet worden toegekend<br />
met het oog op navorsing op het hoger aangeduid terrein.<br />
Kersters K. Schamp, baron N.,<br />
Thys <strong>van</strong> den Audenaerde D. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Van Damme E. vast secretaris<br />
Mgr. J. Coppensfonds<br />
De Jozef Coppensprijs is bestemd om belangrijk oorspronkelijk werk te bekronen op<br />
het gebied <strong>van</strong>: de geschiedenis <strong>van</strong> de Leuvense universiteit; de geschiedenis <strong>van</strong> de<br />
Bijbelse exegese; oudtestamentische studies. De prijs wordt om de vijf jaar toegekend.<br />
Roegiers J. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Steel C. vast secretaris<br />
De Ridder-Symoens H.<br />
Mgr. C. De Clercqfonds<br />
De Mgr. Charles de Clercqprijs is bestemd om belangrijk oorspronkelijk werk te bekronen<br />
op het gebied <strong>van</strong> de religieuze geschiedenis <strong>van</strong> Vlaanderen. Deze prijs wordt<br />
om het jaar toegekend.<br />
Roegiers J. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Steel C. vast secretaris<br />
De Ridder-Symoens H.<br />
O. Dupontfonds<br />
Het navorsingskrediet <strong>van</strong> het Octaaf Dupontfonds is bestemd om fundamenteel<br />
wetenschappelijk onderzoek te bevorderen op het gebied <strong>van</strong> menselijke en dierlijke<br />
fysiologie en fysiopathologie, met toepassing <strong>van</strong> biotechnologische methoden. De<br />
toekenning gebeurt om de twee jaar met beurtrol tussen de “Académie royale de<br />
187
Médecine de Belgique” (2007), de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong> <strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong><br />
Wetenschappen en Kunsten (2009), de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Geneeskunde <strong>van</strong><br />
<strong>België</strong> (2011), de “Académie royale des Sciences, des Lettres et des Beaux-Arts de<br />
Belgique” (2013), enz.<br />
Ferrant A., secrétaire perpétuel de l’ Académie royale de Médecine de Belgique<br />
De Kruif A., vast secretaris <strong>van</strong> de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Academie</strong> <strong>voor</strong> Geneeskunde <strong>van</strong> <strong>België</strong><br />
Hasquin H., secrétaire perpétuel de l’ Académie royale de Belgique<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry, vast secretaris <strong>van</strong> de <strong>Koninklijke</strong> <strong>Vlaamse</strong><br />
<strong>Academie</strong> <strong>van</strong> <strong>België</strong> <strong>voor</strong> Wetenschappen en Kunsten<br />
E. Duvergerfonds<br />
De Erik Duvergerprijs is bestemd om een belangrijk oorspronkelijk kunsthistorisch of<br />
historisch werk te bekronen dat handelt over de Nederlanden tot het jaar 1900 en dat<br />
in grote mate steunt op archivalische bronnen. Deze prijs wordt om de twee jaar toegekend.<br />
De Ridder-Symoens H. Vlieghe H.<br />
Strauven, F. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Roegiers J.<br />
Van de Velde C.<br />
vast secretaris<br />
J. Gillisfonds<br />
De Jan Gillisprijs is bestemd om belangrijk oorspronkelijk werk te bekronen op het<br />
gebied <strong>van</strong> de geschiedenis <strong>van</strong> het wetenschappelijk denken. De prijs wordt om de<br />
twee jaar toegekend.<br />
Coussement R. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Thys Van den Audenaerde D.<br />
Steel C.<br />
vast secretaris<br />
Mgr. R. Lenaertsfonds<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
De Mgr. Renaat Lenaertsprijs is bestemd om een verdienstelijk en onuitgegeven werk<br />
op het gebied <strong>van</strong> de muziekwetenschap te bekronen, gesteld in het Nederlands, of in<br />
een internationaal erkende congrestaal. De prijs wordt om de twee jaar toegekend.<br />
Huys B. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Laporte A.<br />
Sabbe H.<br />
vast secretaris<br />
188
Mac Leodfonds<br />
De Julius Mac Leodprijs is bestemd <strong>voor</strong> een verdienstelijk en oorspronkelijk werk op<br />
het gebied <strong>van</strong> de biologie in de breedste zin <strong>van</strong> het woord en in het Nederlands<br />
opgesteld. Deze prijs is bestemd <strong>voor</strong> studenten aan een universiteit of een inrichting<br />
<strong>voor</strong> hoger onderwijs.<br />
Danckaert M. Thys <strong>van</strong> den Audenaerde D.<br />
Coomans A. Vincx M.<br />
Kersters K. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Kühn E. vast secretaris<br />
M.-C. Maselisfonds<br />
De Marie-Christiane Maselisprijs is bestemd om een belangrijk oorspronkelijk werk te<br />
bekronen op het gebied <strong>van</strong> de kinderpsychotherapie en -psychiatrie. De prijs wordt<br />
om de twee jaar toegekend.<br />
Danckaert M. Kristoffersen I.<br />
De Boeck P. Verhofstadt-Denève L.<br />
Deboutte D. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
De Mey M. vast secretaris<br />
H. Schoutedenfonds<br />
De Henri Schoutedenprijs is bestemd om belangrijk oorspronkelijk werk te bekronen<br />
op het gebied <strong>van</strong> de zoölogie. Deze prijs zal om de twee jaar toegekend worden aan<br />
een studie over faunistiek (bij <strong>voor</strong>keur <strong>van</strong> Afrika), systematiek, ecologie, ethologie of<br />
anatomie der dieren.<br />
Coomans A. Thys <strong>van</strong> den Audenaerde D.<br />
Kersters K. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Kühn E. vast secretaris<br />
H. Vanderlindenfonds<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
De Henri Vanderlindenprijs is bestemd om belangrijk oorspronkelijk werk te bekronen<br />
op het gebied <strong>van</strong> de sterrenkunde. Deze prijs wordt om de twee jaar toegekend.<br />
Bruynseraede Y. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Van Landuyt J.<br />
Waelkens C.<br />
vast secretaris<br />
189
F. Van der Muerenfonds<br />
De Floris Van der Muerenprijs is bestemd om oorspronkelijk en <strong>voor</strong>treffelijk wetenschappelijk<br />
werk op het gebied <strong>van</strong> de musicologie in de breedste zin <strong>van</strong> het woord<br />
te bekronen. Deze prijs wordt om de vier jaar door de Klasse der Kunsten toegekend<br />
<strong>voor</strong> het werk <strong>van</strong> een navorser, beneden de 40 jaar, dat in het Nederlands geschreven<br />
is.<br />
Huys B. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Laporte A.<br />
Sabbe H.<br />
vast secretaris<br />
P. <strong>van</strong> Oyefonds<br />
De Paul <strong>van</strong> Oyeprijs is bestemd om oorspronkelijk onuitgegeven werk te bekronen in<br />
<strong>voor</strong>keurorde over: veldwerk op het gebied der hydrobiologie in de breedste zin <strong>van</strong><br />
het woord; systematiek der protisten of der evertebraten; biogeografie; algemene biologie.<br />
Backeljau T. Thys <strong>van</strong> den Audenaerde D.<br />
Coomans A. Vincx M.<br />
Kersters K. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Kühn E. vast secretaris<br />
F. Van Cauwelaertfonds<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Het Frans Van Cauwelaert Fonds heeft tot doel Vlaams wetenschappelijk onderzoek<br />
aan te moedigen. Dit zal geschieden door het toekennen <strong>van</strong> een prijs aan auteurs <strong>van</strong><br />
Belgische nationaliteit <strong>voor</strong> een oorspronkelijk, in de regel in het Nederlands gesteld<br />
werk <strong>van</strong> onbetwistbaar wetenschappelijke waarde, hetzij in boekvorm gedrukt of als<br />
manuscript aan het Frans Van Cauwelaert Fonds ingezonden.<br />
Deze prijs wordt afwisselend toegekend aan: 1. natuur-, ingenieurs-, wiskundige<br />
wetenschappen, 2. morele, rechtskundige, economische en politieke wetenschappen,<br />
3. biomedische wetenschappen, 4. filosofische, taalkundige, geschiedkundige en<br />
archeologische wetenschappen.<br />
190
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Storme M., <strong>voor</strong>zitter Simons L.<br />
Tindemans L., ere-<strong>voor</strong>zitter Thas J.<br />
Billiau A. Van Cauwelaert K.<br />
Brutsaert D. Van Cauwelaert P.<br />
De Meester P. Van Damme M.<br />
De Ridder-Symoens H. Van Rompuy H.<br />
Devoldere L. Vandekerckhove J.<br />
Dumortier F. Veretennicoff I.<br />
Elchardus M. Vandenberghe T., secretaris<br />
Fiers, baron W. <strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry,<br />
Foblets M.-C.<br />
Peeters T.<br />
vast secretaris<br />
191
Instellingen onder voogdij <strong>van</strong> de <strong>Academie</strong><br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
<strong>Koninklijke</strong> Commissie <strong>voor</strong> Geschiedenis<br />
Janssens G., <strong>voor</strong>zitter Deploige J<br />
Bruneel C., onder<strong>voor</strong>zitter Duvosquel J.-M.<br />
Vanthemsche G., secretaris-penningmeester Piette V.<br />
Kupper J.-L., adjunct-secretaris- Tollebeek J.<br />
penningmeester Van Goethem H.<br />
Cauchies J.-M. Van Loon J.<br />
de Hemptinne T. Velle K.<br />
De Moreau de Gerbehaye C. Yante J.-M.<br />
Demoulin B. De Paepe J.-L., secretaris<br />
Ereleden:<br />
De Schryver R. Joris A.<br />
Goossens J. Prevenier W.<br />
Goosse André Van Caenegem, baron Raoul<br />
Milis L.<br />
<strong>Koninklijke</strong> Commissie <strong>voor</strong> Toponymie en Dialectologie<br />
Debrabandere F., secretaris-generaal Mantou R.,<br />
Boutier M.-G., <strong>voor</strong>zitter Waalse afdeling Marynissen A.<br />
Cajot J., secretaris <strong>Vlaamse</strong> afdeling Mennen V.<br />
Cauchies J.-M. Michel J.-H.<br />
Counet-Bettonville M.-T. Pierret J.-M.<br />
Devos M., <strong>voor</strong>zitter <strong>Vlaamse</strong> afdeling Ryckeboer H.<br />
Fauconnier J.-L. Vandenberghe R.<br />
Francard M. Van Keymeulen J.<br />
Gaziaux J.-J. Van Langendonck W.<br />
Germain J., secretaris Waalse afdeling Van Loon J.<br />
Goossens J. Vannieuwenhuyze B.<br />
Hanton C. Van Osta W.<br />
Kempeneers P. Willems M.<br />
Lechanteur J.<br />
Loicq J.<br />
Wintgens L.<br />
192
Ereleden:<br />
Baguette Albert Moors Joseph<br />
Bal Willy Claes F.<br />
Goosse André Taeldeman J.<br />
Jongen René Van Durme Luc<br />
De Schutter G. Willemyns Roland<br />
Belgisch Historisch Instituut te Rome<br />
Boone M., vertegenwoordiger KVAB (mandaat 5jr. Vanaf 01/09/2009)<br />
Studiecentrum <strong>voor</strong> de vijftiende-eeuwse Schilderkunst in de Zuidelijke<br />
Nederlanden en het Prinsbisdom Luik<br />
Vertegenwoordigers KVAB Vertegenwoordigers ARB:<br />
N., <strong>voor</strong>zitter Philippot P., onder<strong>voor</strong>zitter<br />
Delmarcel G. Colman P.<br />
Dhanens E. Duvosquel J.-M.<br />
Stroo C. Roberts-Jones Ph.<br />
Vlieghe H.<br />
Van der Stock J.<br />
Stiennon J.<br />
Belgisch Tijdschrift <strong>voor</strong> Filologie en Geschiedenis<br />
Duvosquel J.-M., directeur<br />
Archief- en Bibliotheekwezen in <strong>België</strong><br />
Daelemans F., <strong>voor</strong>zitter<br />
Interuniversitair Centrum <strong>voor</strong> Hedendaagse Geschiedenis<br />
N., <strong>voor</strong>zitter<br />
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Vlaams Instituut <strong>voor</strong> Geschiedenis (VIGES)<br />
Witte E., <strong>voor</strong>zitter VIGES Willaert F., <strong>voor</strong>zitter KANTL<br />
Jacobs P., <strong>voor</strong>zitter KVAB Vanderweghe W., vast secretaris KANTL<br />
<strong>van</strong> Outryve d’Ydewalle, Ridder Géry, Boenders F., KVAB<br />
vast secretaris KVAB Prevenier W., KVAB<br />
193
Samenstelling <strong>Academie</strong> – januari 2012<br />
Roegiers J., KVAB Musschoot A. M., KANTL<br />
Strauven F., KVAB Porteman K., KANTL<br />
Velle K., KVAB Waterschoot W., KANTL<br />
Deschutter G., KANTL Van Gorp H., KANTL<br />
Brems H., KANTL Rombaut H., redactiesecretaris NBW<br />
194