Profielwerkstuk “ Poollicht”
Profielwerkstuk “ Poollicht”
Profielwerkstuk “ Poollicht”
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
2.2 Aardmagnetisch veld<br />
Rondom de aarde loopt een magnetisch<br />
veld. Dit is vermoedelijk ontstaan door de<br />
stroming van magnetische mineralen en<br />
elementen in de aardkern. De aarde is niet<br />
de enige planeet met een magnetisch<br />
veld, dus ook niet de enige planeet met<br />
een vloeibare kern.<br />
Het aardmagnetisch veld beschermt de<br />
aarde tegen onder andere straling van de<br />
zon.<br />
De magnetosfeer 9 is de ruimte om de<br />
aarde heen, waarin het magnetisch veld<br />
invloed heeft.<br />
<strong>Profielwerkstuk</strong> Poollicht<br />
Afb. 2.2 Magnetische veldlijnen<br />
Een grote fout die vaak gemaakt wordt is<br />
de gedachte dat dit magnetisch veld zijn<br />
oorsprong vindt in de geografische noord<br />
en zuid –pool. Het aardmagnetisch veld<br />
ligt momenteel 11,5° verschoven ten<br />
opzichte van de aardas (afbeelding 2.2).<br />
Een kompas werkt op dit magnetische<br />
veld. Het ‘kompasnoorden’ is dus hierbij<br />
het ‘magnetische noorden’ en niet het<br />
geografische noorden. Exact op de<br />
evenaar, bij het snijpunt van de aardas en<br />
de as van het aardmagnetisch veld, is de<br />
hoek 11,5°. Maar zodra de aardas wordt<br />
17<br />
gevolgd zal het magnetische noorden<br />
steeds verder afwijken. Dit is een<br />
belangrijk gegeven voor de navigatie. Van<br />
nature wijkt de ‘koers’ dus af van de<br />
‘track’. Waarbij koers de richting is naar<br />
het magnetische noorden en track de<br />
richting is ten opzichte van het<br />
aardoppervlak. Afb 2.3<br />
De oorsprong van dit magnetisch veld<br />
staat ook niet stil, iedere dag <strong>“</strong>loopt” het<br />
ongeveer 90 meter naar het westen. Het<br />
gevolg is dat het per jaar verder afwijkt<br />
van het geografische noorden en de<br />
sterkte ten opzichte van een absoluut<br />
punt op aarde ook varieert (afbeelding<br />
2.3).<br />
In de afgelopen paar miljoen jaar zijn de<br />
polen regelmatig gedraaid. Een opvallend<br />
feit is dat deze draaiingen steeds sneller<br />
achter elkaar gebeuren. De omkeringen<br />
worden veroorzaakt door veranderingen<br />
in kernstromingen. Hierbij neemt het<br />
magneetveld eerst in sterkte af om voorbij<br />
de evenaar vervolgens weer in kracht toe<br />
te nemen.