TEGE E KWAKZALVERIJ - Vereniging tegen de Kwakzalverij
TEGE E KWAKZALVERIJ - Vereniging tegen de Kwakzalverij
TEGE E KWAKZALVERIJ - Vereniging tegen de Kwakzalverij
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
ei<strong>de</strong> zij<strong>de</strong>n van een medaille waarop staat:<br />
„Tot Nut van 't Algemeen" en „Eerprijs <strong>de</strong>r<br />
Maatschappij", waaruit men mag opmaken dat<br />
die Maatschappij reeds voor jaren inzag, dat<br />
bestrijding <strong>de</strong>r kwakzalverij was tot nut van<br />
't algemeen. Er i$, op dit gebied, ook thans nog<br />
genoeg voor haar te doen ; wil zij nogmaals een<br />
<strong>de</strong>rgelijke prent <strong>de</strong> wereld inzen<strong>de</strong>n, dan behoeft<br />
zij <strong>de</strong>n tekst van het vers waarlijk niet veel te<br />
veran<strong>de</strong>ren.<br />
Langzaam vooruit.<br />
Een laatste toevlucht om toch niet van <strong>de</strong><br />
plaatsing te behoeven af te zien is dan, dat redactie<br />
en uitgever niet kunnen beoor<strong>de</strong>elen, waar <strong>de</strong><br />
kwakzalverij, bedriegerij of onze<strong>de</strong>lijkheid een<br />
aanvang neemt en welke advertenties dus wèl,<br />
welke niét geplaatst zou<strong>de</strong>n mogen wor<strong>de</strong>n.<br />
De eenvoudige weg, die ten goe<strong>de</strong> zou lei<strong>de</strong>n<br />
om namelijk voorshands maar te beginnen met<br />
die aankondigingen te weren, waarvan het afkeuringswaardige<br />
voor ie<strong>de</strong>r gewoon mehsch<br />
voldoen<strong>de</strong> dui<strong>de</strong>lijk is, wordt wel ietwat opzettelijk<br />
over het hoofd gezien. Enfin ! in <strong>de</strong>ze<br />
erkenning en aarzeling ligt zeker reeds vooruitgang<br />
en door bemoeiingen van een zij<strong>de</strong>, waarvan<br />
velen het niet zou<strong>de</strong>n verwachten, wordt<br />
nu reeds aangedrongen, het schan<strong>de</strong>lijk adverteeren<br />
in sommige gevallen door wettelijke maatregelen<br />
te keer te gaan. Blijkens <strong>de</strong> agenda voor<br />
<strong>de</strong> Alg. Verga<strong>de</strong>ring stellen een groot aantal<br />
Af<strong>de</strong>elmgen <strong>de</strong>r Ne<strong>de</strong>rlandsche Maatschappij<br />
ter bevor<strong>de</strong>ring <strong>de</strong>r Geneeskunst voor, om <strong>de</strong><br />
tusschenkomst <strong>de</strong>r Regeering in te roepen, ten<br />
ein<strong>de</strong> <strong>de</strong> dagbla<strong>de</strong>n te helpen zuiveren van sommige<br />
advertenties die <strong>de</strong> ze<strong>de</strong>lijkheid aantasten<br />
en groot geVaar opleveren, door bepaal<strong>de</strong> lezers<br />
<strong>de</strong>n weg te wijzen en aan te sporen tot misdrijf.<br />
Zij willen door <strong>de</strong> wet doen verbie<strong>de</strong>n het<br />
adverteeren en het aanprijzen van zoodanige<br />
mid<strong>de</strong>len. Al wordt dan voorshands slechts<br />
toezicht en verbod van enkele bepaald aangewezen^<br />
advertenties verlangd, wier na<strong>de</strong>elen direct<br />
aantoonbaar zijn, wij mogen daarin een nieuw<br />
bewijs zien, dat het vroeger gel<strong>de</strong>nd dogma,<br />
dat <strong>de</strong> advertentiekolommen een voor <strong>de</strong> redac<br />
tie en uitgever niet te verantwoor<strong>de</strong>n rubriek<br />
vormen, aan kracht verliest en wij in een goe<strong>de</strong><br />
richting vooruit gaan, zij het ook veel langzamer<br />
dan an<strong>de</strong>re lan<strong>de</strong>n die zeker niet min<strong>de</strong>r prijs<br />
stellen op <strong>de</strong>n vrijheidszin hunner inwoners,<br />
zooals b.v. Zwitserland, waar verbodsbepalingen,<br />
zooals hier bedoeld wor<strong>de</strong>n, in verschillen<strong>de</strong><br />
kantons reeds lang zijn ingevoerd. B.<br />
San<strong>de</strong>n's electrische Ceintuur „Herkulex"<br />
thans TOOT een koopje.<br />
Alhoewel wij gaarne erkennen, dat wij in onzen<br />
strijd dikwijls steun bij <strong>de</strong> organen <strong>de</strong>r<br />
werklie<strong>de</strong>n vin<strong>de</strong>n, is het toch niet op onze Ne<strong>de</strong>rlandsche<br />
verbon<strong>de</strong>n, waarop wij thans het<br />
oog hebben, maar op <strong>de</strong> groote Engelsche Vereeniging.<br />
In British Medical Journal wordt me<strong>de</strong>ge<strong>de</strong>eld,<br />
dat vanwege het secretariaat van het Werklie<strong>de</strong>nverbond<br />
een circulaire is rondgezon<strong>de</strong>n on<strong>de</strong>r <strong>de</strong><br />
werken<strong>de</strong> klasse, getiteld : „Een Waarschuwing".<br />
Daarin wordt op dui<strong>de</strong>lijke wijze uiteengezet<br />
hoe <strong>de</strong> verkoopers van spécialités en kwakzalverijen<br />
groot gevaar berokkenen aan verschillen<strong>de</strong><br />
klassen <strong>de</strong>r maatschappij, met hunne beloften<br />
van alle ziekten door hunne mid<strong>de</strong>len te genezen.<br />
In boekjes en biljetten, die ruimschoots overal<br />
aan <strong>de</strong> <strong>de</strong>ur wor<strong>de</strong>n verspreid en die in zulk een<br />
als 't ware overtuigen<strong>de</strong> stijl »ijn geschreven,<br />
dat zij oorzaak zijn, dat <strong>de</strong> meest gezon<strong>de</strong> persoon<br />
zich verbeeldt aan een of an<strong>de</strong>re ziekte te<br />
lij<strong>de</strong>n, halen zij millioenen uit <strong>de</strong> zakken van het<br />
grotte publiek. Dit is een bewering, waarvan<br />
niemand <strong>de</strong> juistheid zal ontkennen. Er wordt<br />
gespeculeerd op <strong>de</strong> lichtgeloovigheid van <strong>de</strong> Britsche<br />
natie, waarbij een <strong>de</strong>el <strong>de</strong>r pers krachtdadig<br />
me<strong>de</strong>helpt. Vooral zijn het <strong>de</strong> z.g. „Sunday<br />
papers", Zondagsbla<strong>de</strong>n, die vol zijn van getuigschriften<br />
ter aanbeveling van allerhan<strong>de</strong> geneesmid<strong>de</strong>len.<br />
|j"*<br />
In <strong>de</strong>zen geest gaat <strong>de</strong> circulaire voort om ten<br />
slotte <strong>de</strong> noodzakelijkheid te bepleiten, dat <strong>de</strong><br />
Staat zich ernstig met <strong>de</strong> zaak bezighou<strong>de</strong>.<br />
Dit optre<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> zij<strong>de</strong> <strong>de</strong>r werklie<strong>de</strong>n is<br />
in<strong>de</strong>rdaad verblij<strong>de</strong>nd. Ofschoon wij wel weten<br />
dat on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> beschaaf<strong>de</strong> werklie<strong>de</strong>n lang niet <strong>de</strong><br />
meeste slachtoffers van <strong>de</strong> kwakzalverij wor<strong>de</strong>n<br />
gevon<strong>de</strong>n, zou het toch ongetwijfeld van groot<br />
nut zijn wanneer ook onze werklie<strong>de</strong>n-vereenigingen<br />
het voorbeeld van <strong>de</strong> Engelsche zustervereeniging<br />
volg<strong>de</strong>n. Mocht een <strong>de</strong>zer neiging gevoelen<br />
in <strong>de</strong> zaak in quaestie een woord van<br />
waarschuwing tot hare le<strong>de</strong>n te richten, dan verklaren<br />
wij ons gaarne bereid haar, zoo noodig,<br />
alle gegevens te verschaffen, die wij, in onze<br />
jarenlange ervaring, verzameld hebben.<br />
„Indien u binnen 30 dagen na ontvangst van<br />
* Van het eerste optre<strong>de</strong>n onzer Vereeniging<br />
Overheidsbemoeiingen in zake <strong>de</strong> kwakzalverij.<br />
<strong>de</strong>zen brief tot <strong>de</strong>n aankoop van eene Electrische<br />
af hebben wij er steeds op aangedrongen paal Ceintuur besluit, zullen wij u <strong>de</strong> „Herculex"<br />
en perk te stellen aan het schaamteloos adver- No. 7 afstaan voor 75 Gld. in plaats van 100<br />
* Bij <strong>de</strong>n strijd <strong>tegen</strong> <strong>de</strong> hand overhand toeneteeren<br />
<strong>de</strong>r kwakzalvers en hunne helpers. Het Gld., <strong>de</strong>n gewonen prijs.'<br />
men<strong>de</strong> kwakzalverij en <strong>de</strong> bedriegerij van het pu<br />
heugt ons nog hoe menigeen <strong>de</strong>zen aandrang<br />
bliek met allerhan<strong>de</strong> zoogenaam<strong>de</strong> kuren en be<br />
Aldus luid<strong>de</strong> het begin van <strong>de</strong>n laatsten brief,<br />
meen<strong>de</strong> te kunnen dood slaan met verwijzing dien wij van <strong>de</strong> Sau<strong>de</strong>n <strong>de</strong>ctric belt Co. on<strong>de</strong>r<br />
weerd e geneesmid<strong>de</strong>len, door <strong>de</strong> nieuwe Duitsche<br />
naar <strong>de</strong> traditioneele vrijheid van f drukpers in <strong>de</strong> oogen kregen, 't Aanbod is royaal en gaat<br />
wetgeving in het leven geroepen, is het hertogdom<br />
Ne<strong>de</strong>rland ; hoe later dit argument wel ietwat van zelfs nog ver<strong>de</strong>r :<br />
Anhalt het meest uitvoerig met zijn politiever<br />
zijn frischheid had verloren en redactie en uit „Ten ein<strong>de</strong> onze toestellen on<strong>de</strong>r een ie<strong>de</strong>rs<br />
or<strong>de</strong>ning, die aldaar, evenals in alle groote en<br />
gevers van fatsoenlijke bla<strong>de</strong>n zich toch wel wat bereik te brengen, kan ook een uwer beken<strong>de</strong>n<br />
kleine Staten van het Duitsche Rijk, het vorige<br />
begonnen te schamen voor al die bedriegelijke in uwe plaats van het bovenstaan<strong>de</strong> aanbod projaar<br />
is uitgevaardigd. Bij <strong>de</strong> beoor<strong>de</strong>eling zij<br />
advertenties, waarme<strong>de</strong> zij me<strong>de</strong>hielpen vele<br />
; fiteeren, door ons <strong>de</strong>zen brief terug te zen<strong>de</strong>n,<br />
er hier nogmaals aan herinnerd, dat voor uit<br />
hunner argelooze abonnés in <strong>de</strong> luren te leggen.<br />
met <strong>de</strong> beschrijving van zijn geval."<br />
oefening van geneeskunst op zich zelf in Duitsch-<br />
Zoo langzamerhand komt er echter kentering<br />
i Wij hebben zoo'n vermoe<strong>de</strong>n dat, wanneer bij<br />
land geene wettelijke bevoegdheid vereischt<br />
in veler opinie, wanneer zij door <strong>de</strong> een of an<strong>de</strong>re<br />
toeval „<strong>de</strong> beschrijving van het geval" achter<br />
wordt, maar elk en een ie<strong>de</strong>r daartoe volle vrij<br />
omstandigheid van na<strong>de</strong>rbij bekend raken met<br />
wege blijft, <strong>de</strong> beken<strong>de</strong> dan toch van het voorheid<br />
bezit ; tal van' winkeliers, han<strong>de</strong>lsreizigers,<br />
het ver<strong>de</strong>rfelijke van sommige advertenties, die<br />
<strong>de</strong>elig aanbod kan profiteeren, maar wij zou<strong>de</strong>n geestelijken, verloopen stu<strong>de</strong>nten, schaapher<strong>de</strong>rs<br />
hun aandacht hebben getrokken.<br />
I toch niemand ra<strong>de</strong>n op het koopje in te gaan.<br />
en papvrouwen hebben een patent en daarme<strong>de</strong><br />
Zoo heeft men reeds aangedrongen op het , Zelfs als dê prijs van 75 gul<strong>de</strong>n tot 75 cent<br />
het recht geneeskunst als bedrijf uit te oefenen.<br />
weren van advertenties van buitenlandsche werd teruggebracht zou men nog bekocht zijn. De bedoel<strong>de</strong> veror<strong>de</strong>ning is met 1 Juli 1903<br />
loterijen, gewaarschuwd is van hooger hand Dit is toch gemakkelijk na te gaan. Waar <strong>de</strong> in werking getre<strong>de</strong>n en luidt in hoofdzaak :<br />
<strong>tegen</strong> aanbiedingen van dienstbetrekkingen per ceintuur wordt aanbevolen als onovertrefbaar Alle personen, die zon<strong>de</strong>r staatsexamen als<br />
advertentie aan jonge vrouwen en meisjes j en geneesmid<strong>de</strong>l bij allerhan<strong>de</strong> ziekten (<strong>de</strong> talrijke, aTts te hebben afgelegd voornemens zijn genees<br />
acht <strong>de</strong> justitie zich genoopt <strong>de</strong> aanbiedingen opzienbaren<strong>de</strong>, vuile advertenties hebben dit kunst als bedrijf uit te oefenen, zijn verplicht<br />
van flesschentrekkers in <strong>de</strong> kranten te vervol algemeen bekend gemaakt), zon<strong>de</strong>r dat een on daarvan vooraf kennis te geven aan <strong>de</strong> autoriteit<br />
gen. Dat <strong>de</strong> vier<strong>de</strong>- bladzij<strong>de</strong> <strong>de</strong>r nieuwsbla<strong>de</strong>n <strong>de</strong>rzoek van <strong>de</strong>n patiënt, naar <strong>de</strong>n aard <strong>de</strong>r ter plaatse, waar zij zich verlangen te vestigen<br />
eenvoudig een aanplakbord zou wezen waarvan ziekte noodig wordt geacht, valt zij. als was 't en daarbij opgaaf te doen van hunne levens<br />
ie<strong>de</strong>r gebruik kan maken <strong>tegen</strong> betaling, waardoor alléén daarom, reeds on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> rubriek <strong>de</strong>r kwakomstandighe<strong>de</strong>n, hun vroeger beroep, en <strong>de</strong><br />
geen uitgever of redactie zich compromitteeren zalversmid<strong>de</strong>len. Al zou<strong>de</strong>n wij ook aannemen — geneesmetho<strong>de</strong>, die zij in toepassing willen<br />
kan en waarmee niemand <strong>de</strong>r lezers iets te ma wat wij niet doen — dat <strong>de</strong> ceintuur zooveel brengen.<br />
ken heeft, die er niet van gediend gelieft te wezen, electriciteit en op doelmatige wijze ontwikkel<strong>de</strong>, Bij nieuwe<br />
dit standpunt raakt vrij wel verou<strong>de</strong>rd en dat 't mogelijk was dat er eenig nuttig genees<br />
langzamerhand begint een gezon<strong>de</strong> moraal haar krachtig effect door werd verkregen, dan zal<br />
rechten te hernemen. Hiertoe behoort, dat ie<strong>de</strong>r zaakkundige ons toch moeten toege<br />
iemand, die een abonnement neemt op een blad, ven, dat <strong>de</strong> fraaie resultaten van <strong>de</strong> behan<strong>de</strong><br />
omdat hij wenscht kennis te nemen van <strong>de</strong>n ling, in advertenties en getuigschriften met veel<br />
inhoud dien hij, letten<strong>de</strong> op <strong>de</strong>n naam en <strong>de</strong> re ophef verkondigd, zoo zij niet in <strong>de</strong> verbeelding<br />
putatie <strong>de</strong>r redactie, voor zich verlangt, niet verwacht,<br />
dat hij daarme<strong>de</strong> tegelijkertijd lectuur , van <strong>de</strong>n leverancier bestaan, onmogelijk aan het<br />
in huis sleept, waarme<strong>de</strong> hij niets te maken wil gebruik van <strong>de</strong>n won<strong>de</strong>rtoestel kunnen wor<strong>de</strong>n<br />
hebben en die zijn'huisgenooten allerlei onheb toegeschreven.<br />
belijke en voor sommige allicht niet ongevaarlijke<br />
advertenties on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> oogen brengt.<br />
Een werklie<strong>de</strong>nverbond <strong>tegen</strong>over <strong>de</strong> spécialités<br />
en kwakzalversmid<strong>de</strong>len.<br />
1T woonplaatsveran<strong>de</strong>ring moeten<br />
zij daarvan onmid<strong>de</strong>llijk kennis geven en eveneens,<br />
wanneer zij hun bedrijf staken.<br />
Deze opgaven wor<strong>de</strong>n door <strong>de</strong> plaatselijke<br />
autoriteit onmid<strong>de</strong>llijk ter kennis gebracht van<br />
<strong>de</strong>n districts-geneesheer.<br />
Openbare"^ aankondigingen en advertenties<br />
van <strong>de</strong>ze 1 personen mogen geen melding maken<br />
van zoogenaam<strong>de</strong> voorbereiding, bijzon<strong>de</strong>re<br />
ervaring, zeldzame genezingen door hen verricht<br />
en in het algemeen geene bluffen<strong>de</strong> aanbevelingen<br />
^bevatten waardoor het publiek ^kan<br />
wor<strong>de</strong>n misleid.<br />
Openbare aankondiging van voorwerpen, toestellen,<br />
metho<strong>de</strong>n of mid<strong>de</strong>len, bestemd tot het<br />
genezen, voorbehoe<strong>de</strong>n of verzachten van ziekten,<br />
is verbo<strong>de</strong>n, wanneer :<br />
a. aan <strong>de</strong>ze mid<strong>de</strong>len enz. werkingen wor<strong>de</strong>n<br />
toegeschreven, niet overeenkomen<strong>de</strong> met hun<br />
samenstelling of hun aard of wanneer door <strong>de</strong><br />
aankondiging het publiek op een dwaalspoor geleid<br />
of vrees aangejaagd wordt ;<br />
b. <strong>de</strong>ze mid<strong>de</strong>len enz. mogelijkerwijze scha<strong>de</strong>lijk<br />
kunnen zijn voor <strong>de</strong> gezondheid.<br />
-Overtreding <strong>de</strong>zer veror<strong>de</strong>ning wordt gestraft<br />
met eene boete van / 18 of hechtenis naar verhouding,<br />
tenzij een an<strong>de</strong>re wet hoogere straf<br />
bepaalt.<br />
Wanneer aan zulk eene veror<strong>de</strong>ning <strong>de</strong> hand<br />
wordt gehou<strong>de</strong>n, is het dui<strong>de</strong>lijk dat het adverteeren<br />
van kwakzalversmid<strong>de</strong>len, waar<strong>tegen</strong> onze<br />
Vereeniging reeds jaren lang strijd voert, zeer<br />
belangrijk, zal wor<strong>de</strong>n beperkt.<br />
Hernieuw<strong>de</strong> kennismaking met A. W. van<br />
Bijsterveld.<br />
De getrouwe lezers van ons Maandblad zullen<br />
zich herinneren dat, eenige jaren gele<strong>de</strong>n, ons<br />
Va<strong>de</strong>rland zich mocht verheugen in 't bezit van<br />
twee won<strong>de</strong>rdokters VAN BIJSTERVELD, n.1. A.<br />
W. en P. De laatste is hier gebleven en oefent,<br />
voor zoover wij weten ge<strong>de</strong>kt door <strong>de</strong> hulp vani<br />
eenjjJDR. LANG, nog <strong>de</strong> praktijk uit. De eerstel<br />
heeft zijn geboorteland <strong>de</strong>n.ing toegekeerd; üx<br />
ons no. van Sept. 1902 <strong>de</strong>el<strong>de</strong>n wij het volgen<strong>de</strong><br />
me<strong>de</strong> :