DYSCALCULIE DYSCALCULIE - Koninklijke Van Gorcum
DYSCALCULIE DYSCALCULIE - Koninklijke Van Gorcum
DYSCALCULIE DYSCALCULIE - Koninklijke Van Gorcum
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
ACTIE<br />
Is ‘goed’ wel goed voor ons?<br />
Het realistische reken-wiskundeonderwijs heeft de afgelopen<br />
decennia steeds meer voet aan de grond gekregen.<br />
Dat hebben we mede te danken aan de moderne rekenwiskundemethoden<br />
die inmiddels allemaal het realistische<br />
gedachtegoed uitdragen. Alle boekjes staan vol uitdagende<br />
contexten, ondersteunende denkmodellen, alternatieve<br />
oplossingsmanieren, praatplaten en ga zo maar door. In<br />
de bijbehorende docentenhandleidingen wordt de leerkracht<br />
opgeroepen om interactieve leergesprekken te<br />
houden, om leerlingen ideeën uit te laten wisselen, om<br />
volgensbartjens.nl.<br />
concrete materialen te gebruiken, enzovoort.<br />
Natuurlijk zijn er onderlinge verschillen tussen de methoden:<br />
de een heeft een uitvoerige, gedetailleerde handleiding,<br />
de andere een handige, compacte. De ene methode<br />
heeft meer herhalings- en extrastof. De ander houdt meer<br />
rekening met verschillen tussen leerlingen, enzovoort.<br />
Natuurlijk valt er ook op de moderne methoden nog wel<br />
wat te mopperen: De een behandelt te veel verschillende<br />
onderwerpen op een bladzijde. De ander heeft te weinig<br />
oefenstof. Een derde is meer geschikt voor bollenbozen,<br />
enzovoort. Maar over het algemeen heeft het<br />
Nederlandse reken-wiskunde-onderwijs goede methoden.<br />
Methoden die aansluiten bij de moderne opvattingen over<br />
het realistische reken-wiskundeonderwijs. Methoden die<br />
vol staan met prachtig leerlingenmateriaal. De vraag is<br />
alleen of we daar blij mee mogen zijn. ‘Is goed wel goed<br />
voor ons?’ Ik zie een gevaar in onze goede reken-wiskundemethoden<br />
en ik ben benieuwd of u dat met me eens<br />
bent.<br />
Het lijkt wel of de methoden van tegenwoordig tegen de<br />
leerkrachten zeggen: ‘Denk nou maar niet zelf na over je<br />
rekenonderwijs. Dat hebben wij al voor jou gedaan. Volg<br />
ons boekje en dan komt het wel goed.’ De leerling wordt<br />
tegenwoordig voortdurend uitgedaagd om zelf kennis te<br />
construeren, maar de leerkracht kan maar beter niet zelf<br />
gaan nadenken en maar beter niet zelf rekenonderwijs<br />
gaan ontwerpen.<br />
Leerkrachten die in de rekenles toch graag in willen spelen<br />
op actuele gebeurtenissen: de jaarlijkse sportdag, een artikel<br />
in de krant, het wereldrecord schaatsen, hebben daar<br />
nauwelijks de tijd voor. Ze moeten al iedere dag rekenen<br />
om het programma af te krijgen, daar kan niet nog meer<br />
bij. En iets schrappen in de methode? Wat kan er eigenlijk<br />
gemist worden in die dichtgetimmerde, goeddoordachte,<br />
weldoorwrochte leerlijnen? De vakdidactiek is precisiewerk<br />
geworden. Als leerkracht moet je van goeden didactische<br />
huize komen om je eigen koers door de methode te<br />
volgen. Wie kent de TAL-brochures uit zijn hoofd? De studenten<br />
die van de pabo komen in ieder geval niet. Daar is<br />
didactisch precisiewerk op het niveau van de afzonderlijke<br />
vakken niet meer aan de orde. Op menig pabo wordt de<br />
vakinhoudelijke component meer en meer weggesnoeid.<br />
Pedagogisch gezien hebben onze toekomstige leerkrachten<br />
veel in huis, maar kennen ze de leerlijnen voor het<br />
rekenen tot honderd? Weten ze welke denkmodellen<br />
geschikt zijn voor het rekenen met breuken? Ik durf er<br />
mijn hand niet meer voor in het vuur te steken. De studenten<br />
zelf zitten er niet mee, die stappen zelfverzekerd voor<br />
de klas onder het motto: ‘Er zijn toch heel goede rekenwiskundemethoden<br />
die je kunt volgen? Ik hoef het zelf<br />
toch niet allemaal te weten?’ Maar wat te doen als er een<br />
leerling uitvalt? Kunnen ze dan de juiste diagnose stellen,<br />
Stelling: “De Nederlandse reken-wiskundemethoden<br />
zijn te perfect”.<br />
kunnen ze stapjes terugdoen in de leerlijn om hiaten op te<br />
sporen? Pabo-studenten zeggen: ‘…maar dan stuur ik zo’n<br />
kind toch naar de IB’er of de RT’er?!’ De leerkracht voor de<br />
klas wordt steeds minder vakdocent. Moeten we ons er<br />
maar bij neerleggen dat er in de toekomst geen leerkrachten<br />
meer zullen zijn die vakdidactisch van de hoed en de<br />
rand weten? Die in kunnen spelen op de verschillen tussen<br />
kinderen, die kinderen met rekenproblemen nog zelf kunnen<br />
helpen, die in de rekenles inhaken op wat leerlingen<br />
bezig houdt of wat er die dag gebeurt is in de klas, in de<br />
school, in de wereld? Is een leerkracht die keurig een<br />
goede reken-wiskundemethode volgt een goede leerkracht?<br />
Zijn er over een aantal jaren nog leerkrachten die<br />
het boek durven aan te passen aan hun leerlingen, @of gaat<br />
het uitsluitend andersom?<br />
Perfecte realistische reken-wiskundemethoden. Er is vele<br />
jaren aan gewerkt om dit ideaal te bereiken. Maar nu het<br />
zo ver is, hou ik mijn hart vast.<br />
Marjolein Kool<br />
Volgens Bartjens... Jaargang 24 2004/2005 nr. 1 11<br />
Wat vindt u van deze kwestie?<br />
Surf naar onze website www.volgens-bartjens.nl en reageer op de<br />
stelling: “De Nederlandse reken-wiskundemethoden zijn te perfect”.