mei-juni - Fevlado
mei-juni - Fevlado
mei-juni - Fevlado
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
jaargang 86 - nummer 3 tweemaandelijks <strong>mei</strong>-<strong>juni</strong> 2011<br />
Doven nieuws<br />
Tijdschrift van <strong>Fevlado</strong> vzw<br />
Federatie van Vlaamse Dovenorganisaties<br />
Stropkaai 38 - 9000 Gent<br />
Thema: DEAFHOOD<br />
België - Belgique<br />
P.B.<br />
9000 Gent X<br />
P702024<br />
3/6148<br />
afgiftekantoor GENT X
FEVLADO<br />
Federatie van Vlaamse DovenOrganisaties vzw<br />
NATIONAAL SECRETARIAAT<br />
<strong>Fevlado</strong> vzw<br />
Stropkaai 38 - 9000 Gent<br />
Tel.: 09/224.46.76 - Fax: 09/329.07.47<br />
E-mail: info@fevlado.be<br />
www.fevlado.be<br />
<strong>Fevlado</strong>-Diversus vzw<br />
Stropkaai 38 - 9000 Gent<br />
Tel. 09/228.59.79 - Fax: 09/329.07.47<br />
E-mail: diversus@fevlado.be<br />
<strong>Fevlado</strong>-Passage vzw<br />
Stropkaai 38 - 9000 Gent<br />
Tel. 09/329.63.36 - Fax: 09/234.14.55<br />
E-mail: passage@fevlado.be<br />
Oovoo ID: fevlado-passage<br />
FEVLADO<br />
- LEDENBEWEGING:<br />
AFDELINGEN EN AANGESLOTEN<br />
ORGANISATIES<br />
• Vlaamse DovenVerenigingen<br />
E-mail: ledenbeweging@fevlado.be<br />
• Jong-<strong>Fevlado</strong><br />
E-mail: jongfevlado@fevlado.be<br />
• <strong>Fevlado</strong>-senioren<br />
E-mail: boudewyn.de.roose@telenet.be<br />
• <strong>Fevlado</strong> “Helen Kellerclub” (HKC)<br />
E-mail: helenkellerclub@gmail.com<br />
leo.cleyman@telenet.be<br />
• <strong>Fevlado</strong>-Ontspanning<br />
E-mail: ledenbeweging@fevlado.be<br />
Stropkaai 38 - 9000 Gent<br />
Tel.: 09/224 46 76<br />
Fax: 09/329 07 47<br />
• Vlaamse Doven Sportbond vzw (VDSB)<br />
E-mail: annsmets68@gmail.com<br />
Noorderbiesten 32<br />
9810 Eke (Nazareth)<br />
GSM 0478-65 36 96<br />
AANGESLOTEN DOVENVERENIGINGEN<br />
AALST – ‘HOOP IN DE TOEKOMST’<br />
Contact : Roger Van Impe – Calloystraat 32 – 1790 Teralfene,<br />
fax 053/68.20.36<br />
ANTWERPEN – ‘MADOSA’<br />
Lokaal en secretariaat: Haantjeslei 213 – 2018 Antwerpen – info@madosavzw.be<br />
– Tel/Fax: 03.238.56.77 - www.madosavzw.be<br />
Afdelingen: Sportafdeling ‘Dosporta’ – Jeugdclub ‘De Vlinder’ – Damesclub<br />
‘Dodocan’ – Ontspanningsclub ‘Dovca’ – 50-plussers ‘ Dosena’ – Toneelclub<br />
‘Andothe’ – Motoclub ‘Domocan MTC’ – Holebiworld ‘Pink’<br />
BRUGGE – ‘NOWEDO’<br />
Lokaal en secretariaat: Polderstraat 76a – 8310 Brugge St-Kruis – Fax: 050/67.34.31<br />
– info@nowedo.be – www.nowedo.be<br />
Afdelingen: Sportvereniging ‘KSKD Brugge’ – ‘Mountainbike Club’ – Wandelclub<br />
– Jeugdclub ‘De witte doordrijvers’ - Cultuur- en ontspanning ‘De zeester’ –<br />
Damesclub ‘Ladies Only!? – ’t Kompas’ – 55 plussers ‘Nowedo-senioren’ –<br />
Kon. Brugse dovenverenigingen – Brugse Gebarenkring<br />
BRUSSEL – ‘TRED’<br />
Secretariaat: Steven Verbeeck - Goudenregenstraat 43 - 2800 Mechelen<br />
Contact: voorzitter: ingrid.desmaele1@telenet.be of<br />
secretaris: steven.verbeeck1@telenet.be - www.tred.be<br />
EEKLO – ‘DE MEETJESLANDSE DOVENVRIENDEN’<br />
Lokaal: Balgerhoeke 180 – 9900 Eeklo<br />
Contact: Raf Reyniers, Urseldorp 6 B2 – 9910 Ursel - pekkie_59@hotmail.com<br />
GENT – ‘GTG ‘<br />
Lokaal: Stropkaai 38 – 9000 Gent – Fax: 09/343.80.04 – chantal.roose@gtg-gent.be<br />
– www.gtg-gent.be<br />
Secretariaat: Chantal Roose – Begonialaan 15 – 9930 Zomergem<br />
Afdelingen: Sportclub ‘KSKD Surdac Gent’ – Kinderclub ‘DoCoclub’ – Jeugdclub ‘De<br />
joker’ – Damesclub ‘Gentse damesclub ter doven’ - ‘Cultuur en Vorming’ –<br />
Manillenkaarters – Gentse Gebarenkring<br />
HALLE – ‘KONINKLIJKE DOVEN BOND’<br />
Contact : Jacqueline Groeninckx ,Werfstraat 6 - 1570 Galmaarden<br />
HASSELT – ‘LIMBURGIA’<br />
Lokaal en secretariaat: Rechterstraat 43 – 3511 Kuringen-Hasselt –<br />
Tel/Fax: 011/22.19.14 – info@vzw-limburgia.be – www.vzw-limburgia.be<br />
Afdelingen: Sportvereniging ‘Lido-sport’ – Ontspanningsclub ‘De Stille Genieters’<br />
– 55 plussers ‘Limburgia Senioren’<br />
KORTRIJK – ‘DE HAERNE CLUB’<br />
Lokaal en secretariaat: Kortrijksestraat 70 – 8501 Heule – Tel/Fax: 056/36.02.32<br />
– dehaerneclub@skynet.be – www.dehaerneclub.be<br />
Afdelingen: Sportclub – Kaartersclub - Kinderclub ‘Dobbelsteentjes’ –<br />
Jongerenwerking – Ontspanningsclub – 55+ - Toneelclub ‘Niemand Perfect’ –<br />
Kortrijkse Gebarenkring ‘KGK’ – Stil en Blij Ieper<br />
KORTRIJK – ‘DE GETROUWE VRIENDEN’<br />
Contact : Freddy Haghebaert - Toekomststraat 31 - 8581 Avelgem<br />
- freddy.haghebaert@telenet.be<br />
afdelingen : De Vurige Manillers - De Levensgenieters - De Orde van den Vlaschaard<br />
LEDEBERG – ‘DE VRIENDEN VAN PRIESTER DE L’EPEE’<br />
Lokaal: Van den Heckestraat 39, 9050 Gent-Ledeberg<br />
Contact: Thierry Bekaert- Stijn Streuvelslaan 63, 9800 Deinze of<br />
per mail: thierrybekaert@hotmail.com - http://www.lepeetjegent.be<br />
NINOVE – ‘DE DENDERVRIENDEN’<br />
Contact : Gerda Bertels, Hazelaarswijk 35 - 1755 Oetingen – fax: 054/56.68.45 –<br />
www.dedendervrienden.be<br />
SINT-NIKLAAS – ‘DE WAASVRIENDEN’<br />
Contact : Rony Mets, Wijnstraat 48 - 9170 Sint-Pauwels – fax: 03/777 95 13 –<br />
rony.mets@telenet.be<br />
TURNHOUT – ‘PIRAMIME’<br />
Lokaal en secretariaat: H. Consciencestraat 17 – 2300 Turnhout –<br />
Tel/Fax: 014/42.80.60 – info@piramime.be – www.piramime.be<br />
Afdelingen: Sportvereniging ‘Kedosport’ – Kaartersclub ‘Kedoka’ - Biljartclub<br />
‘Kebildo’ – Vissersclub ‘Kedovis’ – Kinderclub ‘Kedokids’ – Jeugdclub ‘De Kempen’<br />
– Cultuur- en ontspanningsvereniging ‘Kemados’ – Bezigheidsclub<br />
ZOTTEGEM – ‘DE EGMONTSVRIENDEN’<br />
Lokaal: Ontmoetingscentrum Leeuwergem – Gentsesteenweg 306 –<br />
9620 Leeuwergem – anja-nick@telenet.be
Inhoud<br />
Beste lezer,<br />
Thema: Deafhood ....................................................................... 2<br />
Visuele media in Vlaamse Gebarentaal .............................. 8<br />
De week van Jorn Rijckaert .................................................... 10<br />
Jongerenkrant ............................................................................ 11<br />
Column: Sven Noben ............................................................... 15<br />
<strong>Fevlado</strong>-Passage: vraag en antwoord ................................ 16<br />
WDD 2011 .................................................................................... 17<br />
Gezocht: lesgevers VGT voor cursusjaar 2011-2012 ..... 18<br />
Ken uw Doveclubs: Kompas .................................................. 20<br />
Familienieuws/aankondigingen .......................................... 21<br />
2<br />
VOORWOORD<br />
In dit nummer van Dovennieuws wordt het thema ‘Deafhood’ behandeld. Het is<br />
een term waar nog veel onduidelijkheid over bestaat. Daarom wordt het begrip<br />
eerst goed uitgelegd. Maar even belangrijk zijn de getuigenissen van de dove<br />
personen die deelnamen aan de 2 cursussen Deafhood die <strong>Fevlado</strong>-Diversus al<br />
organiseerde. Deze reacties zijn allemaal zo positief, dat we alleen maar kunnen<br />
hopen dat de deelnemers de bagage die ze daar hebben opgedaan, zelf verder<br />
verspreiden. Leden van de gebarentaalgemeenschap moeten tonen dat het<br />
gebruik van hun taal een recht is, en niet langer een hulpmiddel. Als wij zelf en de<br />
overheid blijven spreken in termen van hulpmiddelen en ondersteuning, blijven<br />
wij het beleid in handen leggen van de welzijnswerkers, en bepalen zij hoeveel<br />
tolkuren ze geven om de gebarentaalgemeenschap stil te houden. Als we omgekeerd<br />
gaan denken, en vertrekken van de burgerrechtenvisie, bepalen wij zelf hoe<br />
we willen studeren en werken, welke theatervoorstellingen we willen zien, welke<br />
programma’s we willen zien op TV,…<br />
En dat kan! <strong>Fevlado</strong> eist een plaats voor de gebarentaalgemeenschap op TV, de<br />
VRT nam voor de eerste keer een gebarentalige persoon als stagiair, er zijn intussen<br />
al enkele kleine bedrijfjes opgericht die werken rond visuele media,… en we<br />
denken ook meer over onze eigen taal na. Wat kunnen we doen om de VGT nog<br />
waardiger te maken, hoe kunnen we zelf bijdragen aan de verdere evolutie van<br />
onze taal? Dat werd behandeld tijdens de studievoormiddag op 30 april in het<br />
Vlaams Parlement: dove mensen die samen nadenken over hun eigen taal, eindelijk…<br />
De mars door Brussel toonde een fiere groep, de kinderen hielden hun<br />
liedjeswedstrijd, de workshops leerden mensen nog meer genieten van VGT…<br />
We hebben de plicht om ons te tonen aan de samenleving, maar we hebben het<br />
recht om zelf te kiezen hoe we dat doen! Tijdens de feestweek voor de 5-jarige<br />
erkenning van de VGT is duidelijk gebleken op hoeveel verschillende manieren de<br />
gebarentaalgemeenschap dat kan!<br />
Bedankt aan iedereen die er bij was!<br />
Dovennieuws 2011 nr.3<br />
17<br />
10
THEMA: DEAFHOOD<br />
Deafhood<br />
De bedenker, het woord, en de bomen<br />
Annelies Kusters en Maartje De Meulder<br />
Er is een nieuw woord dat de afgelopen jaren enorm verspreid is geraakt in Dovengemeenschappen<br />
over de hele wereld. Velen onder jullie hebben het waarschijnlijk al eens gehoord: Deafhood. In<br />
1992 was Paddy Ladd (zie foto), een Britse dove activist en onderzoeker in de sociale wetenschappen,<br />
op zoek naar een woord om de ervaringen van dove mensen uit te drukken. “Deafhood” was<br />
het woord dat hij hiervoor bedacht. Hij plaatst Deafhood tegenover “deafness”. Vrij vertaald betekent<br />
“deafness” “doofheid”, maar eigenlijk heeft deafness een meer negatieve lading dan het woord<br />
doofheid. Deafness wijst op het feit dat doven iets missen, ‘kapotte’ oren hebben. Paddy Ladd wilde<br />
een focus op wat doven nu eigenlijk beleven en ervaren, in plaats van op wat ze missen. Een focus<br />
dus op het feit dat wij visueel ingesteld zijn en een visuele taal hebben.<br />
Dove ervaring<br />
Hebben jullie wel eens het gevoel gehad dat je in gebarentaal<br />
dingen kunt zeggen die je niet gemakkelijk kan zeggen in<br />
gesproken talen? Misschien omdat de gebarentaal erg visueel<br />
is, en je soms met één enkel gebaar en gezichtsuitdrukkingen<br />
meer kan zeggen dan in drie zinnen in een gesproken taal.<br />
Daarom zijn gebarentalen ook grensoverschrijdend. Enkele<br />
maanden geleden daagde Christophe Taveirne, een Vlaamse<br />
dove persoon, reisbureau Koning Aap voor de rechter omdat hij<br />
geen groepsreis mocht boeken. Hij haalde het argument aan<br />
dat horenden toch ook met handen en voeten communiceren in<br />
het buitenland. Dove mensen zijn daar zelfs beter in, veel beter,<br />
en hebben dus een streepje voor in zulke situaties. Met doven<br />
in het buitenland – die ook over deze vaardigheden beschikken<br />
– gaat het nog veel vlotter. Een beetje aanpassen en een beetje<br />
zoeken en dan lukt het wel, over de grenzen heen! Daarom<br />
kunnen dove mensen “wereldburgers” worden genoemd: de<br />
dovenwereld is niet erg klein, zoals men vaak beweert, maar<br />
Dovennieuws 2011 nr.3<br />
Paddy Ladd
enorm groot! Denk maar aan grote evenementen zoals Deaflympics<br />
of het WFD congres, of kleinere gelegenheden zoals<br />
sportbijeenkomsten, internationale dovenfuiven, kampen,<br />
cursussen, vrijwilligersprojecten, enzovoorts! Omwille van deze<br />
speciale belevingen en vaardigheden hebben veel dove mensen<br />
niet het gevoel dat doofheid “een foutje van de natuur” is, maar<br />
dat het bijdraagt aan de diversiteit in de wereld. We hebben iets<br />
te bieden aan horende mensen: onze taal. Veel horende mensen<br />
volgen een taalcursus in het avondonderwijs, maar gebarentaal<br />
is net iets anders omdat het een visuele taal is. Veel horende<br />
mensen weten niet goed hoe ze hun handen (en eigenlijk hun<br />
hele lichaam) kunnen gebruiken tijdens het communiceren, en<br />
daarom is gebarentaal leren extra verrijkend. In dit opzicht zijn<br />
het dus niet dove, maar horende mensen die iets missen, omdat<br />
ze vaak met de mond vol tanden staan als ze in gebarentaal<br />
worden aangesproken!<br />
Parijs<br />
Deze ideeën zijn niet nieuw, maar bestonden minstens al in<br />
het Parijs van de eerste helft van de 19de eeuw. In die periode<br />
geraakte gebarentaal steeds meer in de verdrukking in de<br />
Parijse dovenschool, er was een opkomst van het oraal onderwijs.<br />
De Parijse doven wilden hiertegen protesteren en zochten<br />
naar steun buiten de school. Daarom organiseerden ze vanaf<br />
1834 banketten waarop niet alleen de Parijse dove elite (dove<br />
leerkrachten, kunstenaars, schrijvers, ...) en internationale doven<br />
bij elkaar kwamen, maar ook tal van journalisten en bekende<br />
horende gasten. Met deze banketten wilden de dove Parijzenaars<br />
de evoluties binnen de Parijse dovenschool aanklagen,<br />
maar op hetzelfde moment waren de banketten ook één grote<br />
ode aan gebarentaal en de mogelijkheid tot internationale communicatie.<br />
Tijdens de banketten werd er gespeecht. De Parijse<br />
banketgangers geloofden heel sterk in de “natuurlijkheid”, in<br />
doof-zijn als een natuurlijke - in plaats van onnatuurlijke of<br />
abnormale - staat van zijn. Deze speeches werden neergeschreven<br />
en bewaard en het is uit deze speeches dat Paddy Ladd de<br />
Deafhood ideeën heeft afgeleid, zoals in de uitleg hierboven.<br />
Maar het is belangrijk om te beseffen dat deze ideeën nog veel<br />
ouder en wijdverspreider zijn dan de Parijse banketten, omdat<br />
ze uit onszelf komen, uit de beleving van dove mensen. Het<br />
gebaar voor Deafhood wordt daarom op de buik gemaakt: het is<br />
een buikgevoel dat binnenin ons zit.<br />
Onderdrukking en kansen<br />
Dus, kort gezegd, dat wat Paddy Ladd Deafhood noemt is:<br />
doven zijn visueel ingesteld en hebben bepaalde vaardigheden<br />
sterk ontwikkeld, of bezitten minstens de mogelijkheid om dit te<br />
doen. Het is waar dat niet alle dove mensen gebarentaal kennen<br />
of niet alle dove mensen vrienden hebben in het buitenland,<br />
maar het is zo dat alle dove mensen het in principe in zich hebben<br />
om gebarentaal te leren, contacten met andere doven te<br />
ontwikkelen en onderhouden, en deel uit te maken van de rijke<br />
cultuur die hieruit is voortgekomen!<br />
Helaas is het zo dat, historisch gezien, deze ervaringen, kwaliteiten<br />
en capaciteiten van dove mensen, verdrukt zijn geweest.<br />
In het onderwijs lag de focus eeuwenlang uitsluitend op het<br />
leren spreken, op het leren horen, op het leren liplezen. Met een<br />
absolute focus op de ontwikkeling van deze vaardigheden, raakt<br />
de identiteit van de dove persoon in verdrukking. Als je een rups<br />
een paar vleugels aanpast wordt het nog geen vlinder. In andere<br />
woorden: als je een dove persoon hoorapparaten geeft en leert<br />
spreken, wordt hij of zij – volgens Paddy Ladd – geen volwaardige<br />
dove persoon. Een transformatie daarentegen, brengt<br />
een vlinder tot stand. Het onderwijssysteem heeft niet alleen<br />
onze talen verdrukt, maar ook voor verdeeldheid gezorgd. Het<br />
Vlaamse dovenonderwijs maakte onderscheid tussen “de oralen”<br />
(die geen gebarentaal “nodig” hebben en zogezegd slimmer<br />
zijn) en de “gebarenmakers” (de mensen die “ondersteuning van<br />
gebaren nodig hebben” en zogezegd minder slim zijn). In een<br />
onderwijsvorm die het visuele voorop plaatst, en logopedie en<br />
hoortraining als bijkomende vaardigheden aanbiedt, kunnen wij<br />
ons ontwikkelen vanuit onze Deafhood-intuïtie.<br />
Bomen<br />
Stel je voor dat Dovencultuur een boom is, de groene boom in<br />
de tekening (de boom aan de linkerkant). De rode boom in de<br />
tekening (de boom aan de rechterkant) is de ‘onderdrukking’<br />
van onze talen en culturen. Het is niet zo dat de groene boom<br />
de ‘dove boom’ of de ‘Deafhoodboom’ is, en de rode boom de<br />
‘horende boom’. De groene boom staat voor wat er leeft in de<br />
Dovengemeenschap, de cultuur die wij er delen en beleven. De<br />
rode boom staat voor het systeem van onderdrukking. Die onderdrukking<br />
heeft de Dovengemeenschap en individuele dove<br />
mensen veel schade berokkend, en heeft ook een negatieve<br />
invloed gehad op horende mensen en op de relatie tussen dove<br />
en horende mensen.<br />
Op zich zie je geen directe link tussen de twee bomen, maar onderaards<br />
vergiftigt de rode onderdrukkingsboom de wortels van<br />
de groene Dovencultuurboom. De takken en blaadjes van de<br />
groene boom hangen er daardoor maar wat slapjes bij. De taak<br />
van de Dovengemeenschap is om die rode boom om te hakken,<br />
om onder de onderdrukking vandaan te komen. In Vlaanderen<br />
zijn er al veel overwinningen geweest: gebaren zijn niet meer<br />
Dovennieuws 2011 nr.3
verboden op de dovenscholen en er is een bilinguale school, de<br />
VGT is een erkende taal, meer en meer doven nemen het heft in<br />
eigen handen om dingen te veranderen en onze taal en cultuur<br />
te tonen aan de wereld. De groene boom ziet er al wat opgefleurd<br />
uit. Er zijn nieuwe mogelijkheden, er stromen weer volop<br />
sappen door de boom.<br />
Wortels<br />
Maar onder de aarde zitten er nog steeds wortels van de rode<br />
boom, en die wortels vergiftigen de groene boom nog steeds.<br />
Wat zijn die wortels? Door de lange onderdrukking van onze<br />
talen en culturen in het onderwijssysteem, zijn de gevolgen van<br />
onderdrukking blijvend zichtbaar binnen Dovencultuur. Om<br />
maar een paar voorbeelden te noemen: veel dove mensen hebben<br />
een laag zelfbeeld en beseffen niet dat hun taal een echte,<br />
volwaardige taal is. Een ander voorbeeld is dat veel dove mensen<br />
eerder kritiek op elkaar te geven, dan elkaar te steunen. Dit<br />
komt onder andere tot uiting in de “krabbentheorie”: stel je een<br />
pot voor vol met krabben. Als één krab uit de pot wil kruipen<br />
wordt die naar beneden getrokken door andere krabben, die<br />
hem proberen in te halen, en ze vallen allemaal terug in de pot.<br />
Toegepast op de Dovengemeenschap: vaak halen dove mensen<br />
andere doven naar beneden als die succesvol (proberen te) zijn<br />
en iets (willen) bereiken, zoals een eigen bedrijf, een hoge studie,<br />
een leiderschapspositie. Dit doet men door roddels, de persoon<br />
te verstoten, onaangenaam gedrag enzovoort. De reden<br />
is vaak jaloezie omdat doven vaak niet bereiken wat ze zouden<br />
willen en kunnen bereiken. Dit komt omdat ze in het onderwijssysteem<br />
altijd hebben geleerd wat ze “niet kunnen” in plaats<br />
van hun vaardigheden te ontwikkelen en kennis te vergaren.<br />
Ook is er een enorme diversiteit binnen de Dovenwereld: dove<br />
mensen in Vlaanderen hebben erg verschillende achtergronden<br />
en maken verschillende levenskeuzes. Dit is op zich niet slecht of<br />
problematisch, maar het is belangrijk in het oog te houden dat<br />
deze diversiteit ons niet verzwakt als minderheidsgroep. Belangrijk<br />
is om – doorheen de diversiteit – ook een eenheid te vormen<br />
om de groene boom te voeden en beschermen.<br />
Een ander voorbeeld heeft te maken met horende mensen. Er<br />
was lange tijd (en er is soms nog steeds) wantrouwen tegenover<br />
horenden mensen, zelfs als die een heel positieve houding<br />
hebben, open staan voor gebarentaal etc. Dit komt omdat door<br />
het systeem van onderdrukking, dove en horende mensen niet<br />
met elkaar konden communiceren, en horende mensen (ouders,<br />
leerkrachten, ...) vaak niet konden gebaren. Daardoor was bijna<br />
elk contact dat dove mensen met horende mensen hadden,<br />
moeilijk en negatief gekleurd. Dat zit zo diep dat het doordringt<br />
in de cultuur, en een algemeen wantrouwen wordt.<br />
Graven<br />
Om zulke dingen bloot te leggen, te begrijpen, en proberen<br />
weg te werken, moet men diep gaan graven. Dit is een proces<br />
van iedere dove persoon op zichzelf, maar ook van de Dovengemeenschap<br />
als groep. Individueel kunnen wij in onszelf kijken<br />
naar ons eigen gedrag in de Dovengemeenschap, en onze eigen<br />
vaardigheden waarderen en ontwikkelen. Zulke vaardigheden<br />
kunnen ook terugvloeien naar de Dovengemeenschap, zoals<br />
een rol spelen in een dovenclub, sensibilisatie, activisme, onderwijs,<br />
en wat ook heel belangrijk is: cultuur -en kunstvormen.<br />
Voorbeelden daarvan zijn theater, poëzie, verhalen vertellen,<br />
beeldende kunsten, enzovoort. Op gemeenschapsniveau betekent<br />
het bijvoorbeeld dat doven deze kunstvormen ontwikkelen,<br />
investeren in gemeenschapsleven en organisaties, streven<br />
voor beter onderwijs en zelf ook cursussen aanbieden, bedrijven<br />
oprichten, lobbywerk, en wat ook belangrijk is: de band met<br />
dove kinderen en dove ouderen onderhouden en voeden. De<br />
Dovennieuws 2011 nr.3<br />
“Dit proces is Deafhood”<br />
band met dove kinderen werd doorgesneden toen dove volwassenen<br />
uit het onderwijs werden geweerd, en is nu problematisch<br />
door het geïntegreerd onderwijs. Met dove ouderen bestaat er<br />
vaak een generatiekloof.<br />
Samengevat<br />
Deafhood betekent dat wij durven en mogen zijn wie we zijn, als<br />
dove persoon. Deafhood is een werkwoord. Het betekent dat we<br />
begrijpen hoe de rode onderdrukkingsboom de Dovencultuurboom<br />
vergiftigd heeft en het betekent dat we werk maken van<br />
het omhakken van deze boom. Het betekent ook dat we begrijpen<br />
dat het daar niet bij stopt, dat we dieper moeten graven, en<br />
niet alleen de onderdrukking zelf maar ook de gevolgen ervan<br />
begrijpen en wegwerken. Het betekent ook dat we de groene<br />
boom voeden, water geven, beschermen, en bovenal: ervan genieten<br />
en alle doven – en ook horenden - de kans te geven ervan<br />
te genieten! Het betekent dat wij ook een goede relatie met de<br />
vele andere bomen in het bos onderhouden, namelijk horende<br />
mensen en de horende maatschappij.
Organisator en<br />
lesgevers aan het<br />
woord:<br />
Carolien Doggen van <strong>Fevlado</strong>-Diversus,<br />
organisator cursussen Deafhood<br />
<strong>Fevlado</strong>-Diversus organiseert nu al twee jaar cursussen met de<br />
naam ‘Deafhood’, een woord dat meer en meer opduikt en zich<br />
verspreidt binnen de Dovengemeenschap. Maar hoe zijn we tot<br />
het organiseren van deze cursussen gekomen? Ik zal wat meer<br />
vertellen over de oorsprong, de evolutie en de huidige invulling<br />
van de cursus.<br />
Begin jaren 1990 waren er cursussen voor doven over heel<br />
uiteenlopende thema’s: Dovencultuur, toegankelijkheid, tolken...<br />
Verschillende dove mensen volgden deze ‘kadercursussen’. In<br />
het pakket zat zelfs een reis inbegrepen. Achteraf was iedereen<br />
erg enthousiast en wilden alle deelnemers aan de cursus iets<br />
doen met de informatie die ze kregen. Misschien kan je zelf eens<br />
bij doven die in de jaren ’90 die cursus volgden vragen naar hun<br />
ervaringen. Ze hebben zeker en vast interessante verhalen te<br />
vertellen!<br />
Na deze kadercursussen is het een tijdje stil gebleven. Rond het<br />
jaar 2000 stond er een cursus gepland, maar omdat er te weinig<br />
inschrijvingen waren ging die niet door. Er waren wel nu en dan<br />
enkele cursussen, maar niet specifiek over Dovencultuur.<br />
In 2005 organiseerde <strong>Fevlado</strong>-Diversus opnieuw een cursus<br />
onder de naam ‘Dovencultuur’. De lessen gingen ’s avonds door<br />
en duurden altijd twee uren. Ze werden elke week of elke twee<br />
weken gegeven in Brugge, Antwerpen en Gent. Eerst was er<br />
sprake van deze cursussen ook in Kortrijk te organiseren, maar<br />
Diversus had twijfels over de vorm van de lessen en besloot<br />
vanaf dan voor een andere aanpak te kiezen.<br />
Inhoudelijk hadden we het gevoel dat we terug moesten keren<br />
naar de vroegere aanpak, die van de kadercursussen in de jaren<br />
’90. Ook praktisch pakten we het anders aan. Vanaf dan gingen<br />
de lessen één keer per maand op vrijdag door. Op die manier<br />
kunnen geïnteresseerden telkens één dag (educatief) verlof<br />
nemen om de les bij te wonen, en kunnen ook mensen uit verschillende<br />
regio’s deelnemen.<br />
De lessen gaan over verschillende thema’s en bestaan uit workshops<br />
waarbij mensen ideeën delen met elkaar. Omdat het een<br />
volledige dag is, is er ook veel meer tijd voor inhoudelijke uitwisseling<br />
onder de deelnemers. Ook de naam van de opleiding veranderde<br />
naar “Deafhood”. Dove mensen in Vlaanderen hadden<br />
tot op dat moment het gevoel dat ze niet veel wisten over hun<br />
eigenheid, hun cultuur en hun taal.<br />
Het was nu niet meer de bedoeling om cursussen over doofbewustzijn<br />
te geven en om dove mensen wakker te schudden. We<br />
wilden hen bewuster maken van hun innerlijke kracht, mensen<br />
laten nadenken over zichzelf en ook laten terugblikken op het<br />
verleden om van daaruit naar de toekomst te kijken. Dat alles<br />
hoort bij een cursus “Deafhood”.<br />
Een verdere aanpassing is dat de lesgevers nu vlot gebarentalig<br />
zijn. Er wordt dus niet meer gewerkt met tolken. Dit is belangrijk<br />
want nu worden de lessen echt vanuit de eigen taal gegeven.<br />
Bij de eerste lessen weten vele cursisten nog niet precies wat<br />
Deafhood is maar met elke les begrijpen ze meer en meer de<br />
verschillende aspecten van Deafhood. Nu zijn de cursussen een<br />
echt succes en verlopen ze dankzij het enthousiasme van de<br />
cursisten heel goed. We hopen natuurlijk dat dit zo blijft duren!<br />
Danny De Weerdt, lesgever<br />
‘Vlaamse Gebarentaal en Identiteit’<br />
Mijn les tijdens de Deafhood cursus was als een ijsje met verschillende<br />
kleine bollen en smaken in plaats van een ijsje met<br />
één grote bol. De cursisten maakten kennis met verschillende<br />
smaken (of onderwerpen) zoals brede definities van moedertaal,<br />
het belang van Vlaamse Gebarentaal voor de cursist zelf (identiteit),<br />
het verschil tussen gebarentaligen en gebarentaalgebruikers,<br />
gebarentaal in de media, de vermelding van gebarentalen<br />
in de VN-conventie, de geschiedenis en evolutie van Vlaamse<br />
Gebarentaal, de grammatica van Vlaamse Gebarentaal en nog zo<br />
veel meer.<br />
Mijn eerste indruk was dat de cursisten heel erg leergierig waren.<br />
Dat maakte het lesgeven heel plezant en zorgde er ook voor<br />
dat de discussies in de klas heel interactief en interessant waren.<br />
Ook tussen de cursisten zelf werd natuurlijk veel gediscussieerd.<br />
Maar iedereen respecteerde het recht van hun klasgenoten op<br />
een andere mening over Vlaamse Gebarentaal zelf of gebarentalen<br />
in het algemeen. De cursisten gaven constructieve feedback<br />
op meningen die verschilden van die van hen.<br />
Mijn ervaring met Deafhood I en het zien van de film die de<br />
cursisten van de eerste editie maakten, motiveerden mij om<br />
zeker terug te komen voor Deafhood II. Ook deze keer heb ik er<br />
een positief gevoel aan overgehouden. Ik hoop echt dat dit niet<br />
het einde is en dat het nog vele jaren mag doorgaan! Want ook<br />
de volgende generaties doven (en ook CODA’s) hebben het recht<br />
om meer te leren over hun taal en cultuur.<br />
Dovennieuws 2011 nr.3
Cursisten aan het woord:<br />
Heidi Verhelst, cursiste Deafhood I<br />
De hele cursus op zich was boeiend en bracht ons diepgaand<br />
inzicht in onze eigen cultuur en taal! Het was heel erg aangenaam<br />
om deze informatie in VGT te krijgen van dove personen.<br />
Er werden veel verschillende do<strong>mei</strong>nen besproken.<br />
De lessen geschiedenis gaven ons een blik op het verleden van<br />
de doven in ons land en in de wereld. De lessen Dovencultuur<br />
gaven ons een idee over wat de termen ‘Dovencultuur’ en ‘Deafhood’<br />
eigenlijk inhouden. We hebben ook verschillende dove<br />
kunstvormen gezien, zoals poëzie, dans, … Bij de lessen Vlaamse<br />
Gebarentaal dachten we onder andere na over onze gebarentaal<br />
en wat dat betekent voor ons. De discussies tussendoor waren<br />
interessant omdat we op deze manier onze gedachten konden<br />
uitwisselen. Deze discussies gaven de verschillende meningen<br />
weer tussen de aanwezige doven. Het was leuk dat er zowel<br />
oudere als jongere doven aanwezig waren, zo konden we van<br />
elkaar leren. Dit alles was een hele verrijking, ik heb er veel van<br />
bijgeleerd! Deze cursus is sterk aan te raden voor iedere dove/<br />
slechthorende/gebarentalige persoon! Je kan hier discussiëren,<br />
sommige dingen beter begrijpen en leren over je eigen taal en<br />
cultuur!<br />
Dovennieuws 2011 nr.3<br />
Filip Verhelst, lesgever :<br />
‘Dovengeschiedenis en de Toekomst van<br />
de Dovengemeenschap’<br />
Als lesgever vond ik het een zeer leuke uitdaging om lessen<br />
Dovengeschiedenis en de Toekomst van de Dovengemeenschap<br />
te geven. Die twee horen samen want om de toekomst<br />
van de Dovengemeenschap te kunnen voorspellen, moet je de<br />
geschiedenis goed kennen. Ik heb het gevoel dat de cursisten<br />
meer bewust geworden zijn van wat er allemaal gebeurd is in<br />
Vlaanderen en dat ze verder gaan nadenken over hoe het zit<br />
met de toekomst. In de les Toekomst van de Dovengemeenschap<br />
bespreek ik met de cursisten de mogelijke bedreigingen<br />
en uitdagingen voor de Dovengemeenschap. Denken we maar<br />
aan de stamcellentherapie of genetische manipulatie… Maar<br />
ook positieve punten zoals het VN Verdrag voor personen met<br />
een handicap, de erkenning van onze taal in Vlaanderen en onze<br />
emancipatie komen aan bod. Verder hebben we het ook gehad<br />
over ‘ownership’ (eigendomsrecht) van de Dovengemeenschap.<br />
Dit leidde tot heel interessante discussies. Zo werden de cursisten<br />
´gedwongen´ om verder, dieper en breder na te denken over<br />
de toekomst.<br />
Vincent Ameloot, cursist Deafhood II<br />
Ongeveer 16 jaar geleden toen ik 34 jaar was volgde ik de kadercursus.<br />
De meeste lezingen werden toen gegeven door horende<br />
personen of dove personen uit het buitenland. Deze Deafhood<br />
cursus is al heel verschillend. Het is zeker nog interessanter<br />
omdat het door Vlaamse doven zelf gegeven wordt. De dove<br />
gastsprekers zijn heel sterk in taal en gebruiken veel moeilijk<br />
woorden. Ik voel dat ik meer inspanning geleverd heb en dat ik<br />
veel bijgeleerd heb in gebarentaal door al die moeilijke woorden.<br />
Ik ben ook echt fier dat nu meer en meer doven studeren<br />
en bekwaam worden zodat ze meer en meer gelijkwaardig<br />
worden.<br />
Het is moeilijk om er één les uit te kiezen omdat ik alles heel erg<br />
interessant vond. Alle lessen maakten me ‘wakker’.<br />
De les van Maartje De Meulder over Dovencultuur vertelde over<br />
de ‘crab theory’. De krabben, die stonden voor de doven, moeten<br />
positiever worden en elkaar steunen in plaats van elkaar steeds<br />
opnieuw naar beneden te trekken, zoals krabben die uit een<br />
emmer proberen te geraken. Ik vind dat een heel mooi verhaal<br />
omdat ik dat ook zo aanvoel. Ook de Dovengemeenschap als<br />
een boom vind ik heel juist. Nieuwe wortels blijven groeien, wat<br />
betekent dat ook de Dovengemeenschap blijft groeien en nooit<br />
zal verdwijnen.
Bart Berghmans, cursist<br />
Een viertal jaren geleden volgde ik een cursus “Dovencultuur”<br />
van <strong>Fevlado</strong> in Antwerpen. Die cursus was heel goed maar de<br />
cursus “Deafhood” gaat veel verder en dieper in op verschillende<br />
vlakken. Het is meer dan een vervolg. Deze Deafhood cursus<br />
maakt je bewust en sterker.<br />
Bij het begin van de cursus wist ik niet hoe deze cursus me zou<br />
veranderen. Deafhood laat me denken over mijn eigen identiteit<br />
en maakt me meer en meer bewust van de kwaliteiten waarover<br />
wij als Dove mensen beschikken. Ook heeft Deafhood me<br />
bewuster gemaakt van de prachtige culturele rijkdom waarover<br />
Doven in Vlaanderen en heel de wereld beschikken.<br />
Het is heel moeilijk te zeggen welke les de beste was. Al de lessen<br />
door de verschillende docenten waren bijzonder interessant.<br />
Toch gaat mijn keuze uit naar de lessen van Danny Deweerdt<br />
over Vlaamse Gebarentaal en Identiteit. Het was echt verhelderend<br />
en op een prachtige en duidelijke manier gegeven. Over<br />
elk onderwerp deed hij ons zelf nadenken. De eerste les leerde<br />
hij ons wat het begrip ‘taal’ eigenlijk inhoudt: moedertaal, eerste<br />
taal, tweede taal,… . Het was leerrijk om dieper na te denken<br />
over onze eigen taal.<br />
Toch wil ik benadrukken dat tot op vandaag elke les bijzonder<br />
was en me nadien steeds heeft doen nadenken.<br />
Ik denk dan ook dat Deafhood niet los te koppelen is van wat<br />
er leeft in de Dovenwereld. Volgens mij kan dit uitgroeien tot<br />
een bijzonder iets dat de Dovenwereld doet opleven en verder<br />
bestaan.<br />
Ik raad alle Dove personen aan deze cursus te volgen! Ik hoop<br />
echt dat de cursus na deze reeks opnieuw georganiseerd wordt.<br />
Het is een aanrader voor elke Dove persoon die een ruime visie<br />
wil krijgen over zijn of haar eigen identiteit!<br />
Ik wil graag de organisatoren en al mijn Dove vrienden van de<br />
opleiding bedanken. We hebben een hechte band aan deze<br />
cursus overgehouden!<br />
Bernadette Baelde, cursiste Deafhood I<br />
Ik was echt verbaasd te horen dat sommige doven opgroeien<br />
in het gewoon onderwijs en daardoor nooit gebarentaal leren<br />
kennen tot ze volwassen zijn. Doven hebben die taal toch echt<br />
nodig om elkaar goed te kunnen verstaan. Ook als ze in een<br />
groep horenden zijn kunnen doven meestal niet volgen. Één-opéén<br />
communicatie lukt wel, maar iedereen begrijpen is onmogelijk<br />
als je geen gebarentaal kan. Gebarentaal is nuttig voor alle<br />
doven en slechthorenden!<br />
Alexander Decrans, cursist<br />
Sinds oktober 2010 volgen we maandelijks met een groep van<br />
20 personen de cursus “Deafhood”. We behandelden al enkele<br />
thema’s zoals dovencultuur, dovengeschiedenis, dovenkunst,<br />
Vlaamse Gebarentaal en Deafhood. Ik moet zeggen, ik was erg<br />
gemotiveerd om aan deze cursus te beginnen omdat ik mijn<br />
‘doof-zijn’ beter wou kennen. In de allereerste les leerden we al<br />
dat Deafhood een positief woord is en dat éénmaal je de cursus<br />
Deafhood hebt gevolgd je de Dovengemeenschap toch anders<br />
gaat bekijken.<br />
Deafhood is een woord dat Paddy Ladd gebruikte in zijn boek en<br />
bestaat uit 7 principes;<br />
1. Gift van unieke talen<br />
2. Geen internationale grenzen<br />
3. Dove mensen als wereldburgers<br />
4. Dove mensen hebben een specifiek doel op aarde<br />
5. Gebarentaal als gift voor horende mensen<br />
6. Horende mensen die niet kunnen gebaren zijn<br />
sign-impaired (=gebaargestoord)<br />
7. Alle dove mensen hebben recht op dove ervaringen<br />
Deze cursus heeft mijn kijk op de wereld veranderd. Vroeger<br />
dacht ik vaak negatief over waarom wij zo onderdrukt worden<br />
en niet als volwaardige mensen worden aanzien. Door deze<br />
cursus stelde ik mijn visie bij en probeer ik positiever naar onze<br />
toekomst te kijken en te denken van YES WE CAN!!!<br />
Ik heb ook geleerd dat we personen niet in verschillende categorieën<br />
moeten plaatsen want we zijn allemaal verschillend maar<br />
met enkele gemeenschappelijke punten.<br />
Deafhood is namelijk een manier van leven, en is een boom die<br />
blijft groeien!!<br />
Ik kan alleen maar hopen dat <strong>Fevlado</strong> in de toekomst nog zo’n<br />
interessante cursussen geeft want wij kunnen dit zeker gebruiken!<br />
Ik ben alvast héél tevreden over deze cursus en verlang al<br />
naar meer!<br />
Angelique Pelckmans, cursiste Deafhood I<br />
De lessen die mij nog steeds vers in het geheugen zitten, zijn<br />
die over Vlaamse Gebarentaal en over Dovengeschiedenis en<br />
Dovencultuur. Iets in die lessen heeft mij echt aangegrepen, wat<br />
weet ik niet precies. Vroeger werd daar nooit veel over geschreven<br />
of verteld en dat is erg jammer. Daarom moet er nu iets<br />
gebeuren en moeten we die informatie meer verspreiden!<br />
Ik vond het thema Vlaamse Gebarentaal het belangrijkste van de<br />
cursus. Vele doven weten niet echt wie ze zijn en wat ze kunnen.<br />
Het is belangrijk dat ze deze uitleg krijgen en getoond worden<br />
wat ze waard zijn!<br />
Zelf ga ik na deze cursus ook nog dingen doen hiermee, namelijk<br />
ook zelf lezingen Dovencultuur en een basiscursus VGT aan<br />
horenden geven. Ik wil hen duidelijk maken wat Doofheid is, hoe<br />
wij leven… Ik wil graag actief verder werken, wat precies weet ik<br />
nog niet maar dat zal hopelijk wel vanzelf komen.<br />
Ik raad deze lessen Deafhood aan omdat ik er echt veel heb<br />
bijgeleerd en nu het gevoel heb dat ik ook veel kan bereiken.<br />
We hadden ook een toffe groep, ik had dat voorheen nog nooit<br />
meegemaakt. Dus zeker een aanrader! Kom ook deze les volgen!<br />
Geert Dirickx, cursist Deafhood I<br />
Ik heb de eerste reeks van de Deafhoodcursus gevolgd. De<br />
cursus was echt een verrijking in mijn persoonlijke ontwikkeling.<br />
Mijn honger naar kennis is niet gestild, integendeel, het is zelfs<br />
toegenomen.<br />
Er zijn kritieken dat de cursus te eenzijdig is. Het zou te vaak<br />
positief en ophemelend zijn over het “doof zijn” en over de<br />
Dovengemeenschap. Maar wordt het niet eens tijd dat we positiever<br />
zijn tegenover ons “doof zijn”? Wordt het geen tijd om te<br />
beseffen dat onze cultuur en taal echt wel natuurlijk en daarmee<br />
ook normaal zijn?<br />
Je kan jezelf afvragen of het wel de maatschappij is die ons als<br />
“minderwaardig” behandeld. Voor een deel is dat misschien<br />
wel zo maar moeten we de oorzaak ook niet bij onszelf zoeken?<br />
De oorzaken van die negatieve gedachten zoeken we tijdens<br />
de lessen Deafhood. De vele debatten en workshops doen ons<br />
beseffen dat doven geen sukkels zijn die enkel binnen hun eigen<br />
huis en de plaatselijke verenigingen bewegen.<br />
Je mag trots zijn op je taal en cultuur. In de Deafhoodcursus<br />
maak je kennis met je taal en zo ook met jezelf. Het is eigenlijk<br />
een ontdekkingsreis naar jezelf.<br />
Mensen die de cursus nooit gevolgd hebben en denken dat<br />
Deafhood voor extremisme staat, weten en begrijpen niet<br />
waarover het gaat. Deafhood is geen geromantiseerd wapen om<br />
tegen de “horenden” te vechten maar dient net om beter samen<br />
te werken. Een goede samenwerking creëert kansen!<br />
Deafhood is geen GPS. Dat ben je zelf. Maar om de GPS te<br />
gebruiken moet je eerst wegenkaarten en andere data downloaden<br />
en installeren en dat is Deafhood….<br />
Dovennieuws 2011 nr.3
Visuele media<br />
in Vlaamse Gebarentaal<br />
Op dit ogenblik komt de Vlaamse Gebarentaal nog zeer weinig<br />
aan bod in de media. Nochtans is het belang hiervan zeer groot,<br />
zowel voor de Gebarentaalgemeenschap zelf, als voor het grote<br />
publiek.<br />
Er werden de laatste tijd heel wat initiatieven genomen om hier<br />
verandering in te brengen:<br />
• <strong>Fevlado</strong> en de Adviescommissie VGT gaven advies aan de<br />
Vlaamse minister van Media, Ingrid Lieten, en de Commissie<br />
Media in het Vlaams Parlement, met betrekking tot de beheersovereenkomst<br />
2012-2016 met de VRT;<br />
• Een groep dove personen werd opgeleid tot vertalers en presentatoren;<br />
• Voor het eerst loopt een gebarentalige dove persoon stage bij<br />
de VRT;<br />
• Er zijn al enkele bedrijven, opgericht en geleid door gebarentaligen,<br />
actief in de visuele media. Onlangs kwam er nog een<br />
nieuwe organisatie bij.<br />
Advies met betrekking tot de nieuwe<br />
beheersovereenkomst VRT<br />
In 2012 start een nieuwe beheersovereenkomst tussen de VRT<br />
en de Vlaamse overheid. Die overeenkomst legt voor 5 jaar een<br />
aantal afspraken vast en ook de financiële middelen die de VRT<br />
ter beschikking krijgt om haar openbare omroepopdracht te<br />
vervullen.<br />
De opmaak van zo’ n beheersovereenkomst is dus zeer belangrijk<br />
en er wordt ook de nodige aandacht aan besteed. Zo<br />
organiseerde de Commissie voor Cultuur, Jeugd, Sport en Media<br />
van het Vlaams Parlement een reeks hoorzittingen, opgesplitst<br />
over diverse luiken die in deze beheersovereenkomst aan bod<br />
kunnen komen.<br />
Zowel de Adviescommissie Vlaamse Gebarentaal als <strong>Fevlado</strong><br />
werden uitgenodigd. <strong>Fevlado</strong> formuleerde al eind vorig jaar een<br />
advies over media in VGT en bezorgde dit aan Minister van Media,<br />
Ingrid Lieten, aan de sectorraad Media en aan de Commissie<br />
Media van het Vlaams Parlement. De Adviescommissie VGT<br />
ondersteunt onze vragen en haalde er enkele prioriteiten uit.<br />
<strong>Fevlado</strong> vraagt aan de minister van Media<br />
1. de vertolking door (bij voorkeur) dove native speakers van<br />
een aantal bestaande programma’s op de VRT, waaronder het<br />
journaal, actualiteitenprogramma’s en kinderprogramma’s.<br />
2. een eigen programma of een eigen televisiezender of –kanaal.<br />
Dove mensen bepalen de inhoud en het wordt gepresenteerd in<br />
VGT door dove gebarentaligen.<br />
Opleiding dove presentatoren<br />
<strong>Fevlado</strong> vraagt ook aan de Vlaamse overheid om te investeren<br />
in een opleiding voor dove tolken/vertalers en presentatoren en<br />
deze opleiding te organiseren in samenwerking met afgevaardigden<br />
van de Vlaamse Dovengemeenschap. In de overgangsperiode<br />
(voor deze formele opleiding voor dove mensen er is)<br />
kan de groep mensen ingeschakeld worden die onlangs de<br />
opleiding tot dove presentatoren gevolgd hebben bij <strong>Fevlado</strong>.<br />
<strong>Fevlado</strong> wilde via die opleiding stimuleren dat dove mensen<br />
professioneel aan de slag kunnen als vertaler Nederlands-VGT in<br />
de visuele media (televisie, websites, …) en zelf deze media gaan<br />
bepalen en creëren, en kreeg hiervoor een projectsubsidie van<br />
het Ministerie van Cultuur. Acht dove mensen namen aan deze<br />
opleiding deel. Het resultaat mag er zijn, dat bewijst de film ‘4<br />
Dovennieuws 2011 nr.3<br />
jaar erkenning VGT’, en er zijn een aantal dove mensen klaar om<br />
te werken voor de media.<br />
Maar het kan natuurlijk nog beter: er is nood aan een gespecialiseerde<br />
opleiding voor dove mensen die werken voor de<br />
visuele media (televisie, vertalen van websites). De taalkundige<br />
Tove Skutnabb-Kangas zei al dat de meeste doven tweetalig<br />
zijn, hoewel ze zichzelf vaak beoordelen als eentalig en ook vaak<br />
door de omgeving zo worden gezien. Het is een misvatting en<br />
bovendien achterhaald om aan te nemen dat alle dove mensen<br />
enkel vaardig zijn in gebarentaal. Dove mensen die opgroeien<br />
met gebarentaal switchen al heel vroeg tussen twee talen. Het<br />
is belangrijk dat dove mensen –door een gespecialiseerde opleiding-<br />
deze vaardigheid en hun kennis van VGT en Nederlands<br />
verder kunnen ontwikkelen om die te gebruiken om te werken<br />
als vertaler voor de visuele media, en hier ook professionele<br />
erkenning voor krijgen.<br />
Dove stagiair bij de VRT<br />
Vorig jaar deed de VRT allerlei inspanningen om haar kijkers<br />
kennis te laten maken met de Dovengemeenschap op Wereld-<br />
DovenDag (WDD). Kort na WDD kwam de cel diversiteit van<br />
de VRT bij de cel belangenbehartiging van <strong>Fevlado</strong> op bezoek,<br />
onder andere om te praten over stagemogelijkheden voor dove<br />
personen.<br />
Dit gesprek heeft resultaat gehad: op 2 februari 2011 startte Jorn<br />
Rijckaert een stage van 2 maand bij de VRT. Tijdens de eerste<br />
maand werkte hij mee aan de redactie van het programma ‘Kom<br />
op tegen kanker’ dat werd uitgezonden op 26 februari. Daarna<br />
werkte hij mee aan deredactie.be, waar hij als nieuwsbron<br />
optrad voor de Vlaamse Dovengemeenschap. De reportages zijn<br />
hier te bekijken: http://www.deredactie.be/cm/vrtnieuws/mediatheek/<br />
.<br />
De medewerkers van Jorn bij de VRT zagen dagelijks VGT, leerden<br />
omgaan met een tolk VGT, en merkten dat de visuele capaciteiten<br />
van dove personen een meerwaarde kunnen betekenen<br />
voor de media.<br />
Jorn beschreef één van zijn stageweken in ‘De week van…’.<br />
Een uitgebreid interview met Jorn kan je op de website van<br />
<strong>Fevlado</strong> bekijken. Op de pagina hiernaast publiceren we een<br />
kort schriftelijk interview met een horende collega van de VRT,<br />
Mayke Coekaerts.<br />
Bedrijven rond visuele media, opgericht<br />
en geleid door dove personen<br />
Er waren tot nu toe 2 mediabedrijven (internationaal) actief.<br />
Beiden worden geleid door gebarentalige dove personen:<br />
Signfuse is gevestigd in Antwerpen. Het bedrijf wordt geleid<br />
door Sven Noben en werkte onder andere samen met <strong>Fevlado</strong><br />
aan de campagne “Vlaamse Gebarentaal leeft!”, reportages zoals<br />
“Erkenning van de Vlaamse Gebarentaal”, en de mobiele gids van<br />
het Atomium, … Meer informatie over Signfuse vind je op de<br />
website www.signfuse.com .<br />
Visualife wordt vanuit Finland geleid door Patrick Wiche en<br />
werd door <strong>Fevlado</strong> al ingeschakeld om een DVD te maken rond<br />
de antidiscriminatiewet, uitgelegd in gebarentaal. Visualife<br />
ontwierp ook de website van WFD (http://www.wfdeaf.org) en<br />
de dvd “Vijftien vingers en een hoofd”. Een interview met Patrick<br />
verscheen eerder op de website van <strong>Fevlado</strong> en kan je hier opnieuw<br />
bekijken: http://www.fevlado.be/nieuws/. Meer informatie<br />
over Visualife vind je ook op facebook.
NIEUW:<br />
In Vlaanderen werd onlangs een nieuwe organisatie opgericht: Visual Box. We geven<br />
aan de initiatiefnemers de ruimte om het hier voor te stellen:<br />
Visual Box vzw werd in februari 2011 opgericht door enkele enthousiaste jongeren<br />
onder impuls van Jorn Rijckaert. De andere bestuursleden zijn Hannes De Durpel<br />
en Dennis Deschildre. Visual Box zorgt voornamelijk voor de productie en distributie<br />
van film- en mediacultuur in Vlaanderen en wereldwijd door én voor doven en<br />
slechthorenden. We zijn altijd op zoek naar toekomstige cameramannen, regisseurs,<br />
scenaristen, acteurs, decorbouwers, make-up artiesten, kappers,... van heel jong tot<br />
heel oud! We willen die graag opleiden en introduceren in de film- en mediawereld.<br />
Dus: alle vrijwilligers en medewerkers zijn welkom! Voor meer informatie, mail naar<br />
visualbox.vzw@gmail.com. Binnenkort starten we al met enkele projecten; we houden<br />
jullie op de hoogte. Er komt ook een eigen website, hou ons in de gaten!!!<br />
Interview met Mayke Coekaerts<br />
DN: Kan je jezelf kort voorstellen? Wat is je functie bij de VRT? En hoe en wanneer<br />
werkte je samen met Jorn?<br />
Mayke: Ik werk als productie- en regieassistente voor ‘Het Televisiehuis’. Dat is een<br />
eigen productiehuis van de VRT dat onder andere ook de Kom Op Tegen Kanker -show<br />
maakt.<br />
Bij de voorbereiding van die show was ik vooral betrokken bij de productionele ondersteuning.<br />
Dit betekent bijvoorbeeld locatiebezoeken regelen, redactieverslagen opmaken,<br />
rekwisieten en kostuums aanvragen, maar ook een tolk Vlaamse Gebarentaal<br />
voor Jorn regelen, enz... Tijdens de show zelf was ik de rechterhand van de regisseur.<br />
Alles wat hij vergeet moet ik weten :-)<br />
Wanneer ik precies samenwerkte met Jorn, is nogal moeilijk te omschrijven. Jorn zat<br />
vlak tegenover mij in het bureau. Voor de Kom Op Tegen Kanker-show hadden we een<br />
hecht team en vloeide alles een beetje over in elkaar, en dus ook de samenwerking<br />
met Jorn. De taak van Jorn in het begin van zijn stage was om op zoek te gaan naar<br />
fragmenten uit het archief die we nodig hadden voor onze bekende TV-gezichten. Ik<br />
heb hem wegwijs gemaakt in het systeem om dit op te zoeken en hem geholpen waar<br />
nodig (computerprogramma uitleggen, tonen hoe kopies te maken van tape naar tape of naar DVD, uitleggen hoe hij tapes uit<br />
het archief kan opvragen en waar hij ze kan gaan halen, enz...). Maar iedereen hielp Jorn waar nodig, en dan spreek ik voor al mijn<br />
collega’s.<br />
DN: Hoe verliep die samenwerking?<br />
De samenwerking verliep heel goed, tot mijn eigen verbazing. In het begin wist ik niet goed wat we moesten verwachten van<br />
een dove collega. En dat was zo voor al mijn collega’s, denk ik. In het begin was ik misschien wat onhandig; het was een beetje<br />
aftasten hoe ik het best kon communiceren met een dove persoon. Niemand van de collega’s had ook maar enige kennis van<br />
gebarentaal. Maar kijk, na dag twee hing er al een poster aan de muur met het handalfabet en de communicatie verliep steeds<br />
vlotter; soms was het via mail, schrijven of letterlijk uitbeelden met handen en voeten of gewoon praten want Jorn kan goed<br />
liplezen. Daardoor verliep de samenwerking steeds beter. Tijdens de middagpauze kregen we soms gebarentaalles van Jorn. Dan<br />
gingen we met zijn allen in de plantentuin van de VRT zitten en dan leerde Jorn ons basis-gebaren, en ook het handalfabet. Dat<br />
was heel leuk en leerrijk, zo leerden wij ook iets van hem! :-) Een leuke anekdote: Een collega is zelfs geflitst met de wagen omdat<br />
ze het handalfabet aan het oefenen was in de auto en zo de flitser niet gezien had... :-) We hebben ook allemaal een naamgebaar<br />
gekregen...<br />
Nu is het wel zo dat wij op een aantal dagen ook een tolk Vlaamse Gebarentaal hadden, vooral tijdens redactievergaderingen,<br />
opleidingen (Jorn kreeg een opleiding montage en camera) en tijdens de dag van de show zelf.<br />
DN: Dove gebarentalige personen zijn veel visueler ingesteld dan de meeste horende personen. Heb je daar iets van<br />
gemerkt?<br />
In het begin van zijn stage ging Jorn vooral op zoek naar archiefmateriaal voor de Kom Op Tegen Kanker-show, maar naar het<br />
einde toe monteerde hij zelf een deeltje van de show en maakte hij een making-off van zijn stageperiode bij Kom Op tegen<br />
Kanker: een reportage die Jorn helemaal zelf gefilmd en gemonteerd heeft over hoe het er achter de schermen aan toe gaat bij<br />
de voorbereiding en bij de show zelf.<br />
In het eerste deel van de Kom Op Tegen Kanker-show zat er een filmpje waar we in het tweede deel van de show een korte samenvatting<br />
van gaven (zonder geluid, enkel beeld, Wim Devilder - de presentator van de show - sprak dan over het filmpje heen<br />
ter herinnering voor de kijkers). Die ingekorte versie van het filmpje heeft Jorn op eigen houtje gemaakt. Je merkte heel goed<br />
dat Jorn wist wat hij wilde doen met die samenvatting. Hij tekende beeld per beeld op een blad papier hoe hij de montage zag<br />
(storyboard) en dat is het ook uiteindelijk geworden dus ik kan zeker bevestigen dat dove personen visueler ingesteld zijn!<br />
DN: Is je visie op dove mensen en gebarentaal nu veranderd?<br />
Heel zeker. Je weet pas wat het is door met een dove persoon om te gaan. Ik sta zelf versteld van mezelf dat ik het zo interessant<br />
vind. Niet alleen ik hoor, ook de collega’s vonden de samenwerking met Jorn eerder leerrijk dan een belemmering.<br />
Ik ben er zelfs over aan het nadenken om een cursus Vlaamse Gebarentaal te gaan volgen. Gewoon omdat het leuk is. Tijdens de<br />
Kom Op Tegen Kanker-show hebben we een aantal dove vrienden van Jorn ontmoet en het blijft toch fascinerend hoe ze met<br />
elkaar communiceren!<br />
DN : Hartelijk bedankt voor dit interview!<br />
Dovennieuws 2011 nr.3
De week van … Jorn Rijckaert<br />
Maandag 28 februari<br />
Zo, onze langverwachte liveshow van Kom op tegen Kanker<br />
voorbije zaterdagavond is gebeurd! Ik dacht dat een rustige<br />
zondag mijn energie weer zou opladen. Maar toch met slaapoogjes<br />
op de trein moeten stappen richting de VRT, richting mijn<br />
laatste stagedag bij het redactieteam van Kom Op Tegen Kanker,<br />
waar ik een dikke maand actief was. Ik was redelijk vroeg op de<br />
VRT en ik zag nog niemand van mijn team. Waarschijnlijk wilde<br />
iedereen nog eens wat slaap inhalen die verloren gingen in de<br />
hectische week vol adrenaline net voor de liveshow. En gelijk<br />
hebben ze! In de late voormiddag kwamen de eindredacteur en<br />
de producer aan om samen met mij een eindevaluatie van mijn<br />
stage te doen. Niks anders dan zeer positieve opmerkingen. We<br />
gingen het vandaag rustig aan doen en trakteerden onszelf op<br />
een restaurant waar iedereen nog nagenoot van de geslaagde<br />
show. Helaas werd onze viering overschaduwd door het trieste<br />
overlijdensbericht van één van de leukemiepatiënten waarover<br />
we een reportage maakten voor de show. Toen ik afscheid van<br />
hen nam en terug op de trein zat, kreeg ik opeens veel respect<br />
voor het redactieteam die vermoeiende en emotionele tijden<br />
had beleefd naar aanloop van de liveshow rond zo een gevoelig<br />
thema, leukemie, een ziekte met lage overlevingskansen. Ik was<br />
er best fier op dat ik mee mocht werken met hen. Ik had me<br />
geen betere stage kunnen wensen dan in zo’n warm en hectisch<br />
redactieteam. Uit deze ervaring haalde ik veel zelfvertrouwen<br />
op gebied van films en media, en ook in de communicatie met<br />
het personeel van de VRT. Dit kon ik goed gebruiken voor het<br />
tweede deel van mijn stage bij deredactie.be dat woensdag zal<br />
starten.<br />
Dinsdag 1 maart<br />
Op dinsdag heb ik geen stage, want ik moet een verplicht seminarie<br />
“Documentaire en beeldproductie” bijwonen voor mijn<br />
masteropleiding aan de Universiteit Antwerpen. Weer moet ik<br />
een treinrit maken (ik word stilaan moe van de treinritten) richting<br />
Antwerpen. We kregen een interessante les over verschillende<br />
montageregels en we kregen van de professor feedback<br />
over storyboards die we moesten maken rond een thema “sollicitatiegesprek”.<br />
We moesten zonder woorden, alleen via beelden,<br />
duidelijk maken dat een sollicitant na het gesprek een contract<br />
krijgt. Onze groep heeft onze storyboard een wat komische tint<br />
gegeven: de baas verslikt zich in zijn snoepje en onze sollicitant<br />
redt hem met een Heimlich-greep en krijgt zo het contract.<br />
Simpel, denken we dan! Tot de prof ons meedeelt dat we het<br />
moeten gaan filmen en monteren. Onze groep haast zich al rap<br />
om een camera te reserveren, om een geschikte opnamelocatie<br />
te zoeken, en hoofdrolspelers en figuranten te contacteren. Het<br />
is voor nu zondag gepland als alles goed loopt! Die avond kroop<br />
ik heel vroeg in mijn bed.<br />
Woensdag 2 maart<br />
Oké, een nieuwe stap wordt gemaakt. Zo fris als een hoentje<br />
kom ik op de VRT samen met mijn tolk aan. Wanneer ik binnenkom<br />
op de verdieping van VRT-nieuws, valt mijn mond open.<br />
Zo een moderne omgeving daar en zoveel bezigheden op te<br />
merken. Ik voelde me opeens een klein deel van één groot<br />
VRT-netwerk. Op de vergadering met mijn stagebegeleider werd<br />
er mij meegedeeld dat ik drie reportages moet maken voor de<br />
nieuwswebsite van de VRT. Het moet gaan over de actualiteit<br />
binnen de Vlaamse Dovengemeenschap dat zowel interessant<br />
is voor doven als voor horenden. Die dag vloog ik er meteen in<br />
en vond gelukkig al onmiddellijk actualiteit voor de eerste dag:<br />
vrijdag is er hoorzitting in het Vlaams Parlement over de toegankelijkheid<br />
van de media voor doven en slechthorenden, waar<br />
<strong>Fevlado</strong> ook aanwezig zal zijn. Al die dag kreeg ik direct toestemming<br />
om daar te mogen filmen. Gelukkig! De deadline voor de<br />
eerste reportage is binnen! De ganse dag hield ik me bezig met<br />
researchwerk over de inhoud van de hoorzitting.<br />
Donderdag 3 maart<br />
Ik kreeg een camera en een opleiding om met deze camera te<br />
leren werken. Ik was meteen verliefd geworden op deze camera!<br />
De beste camera die ik tot nu toe mocht vasthouden. Voor de<br />
rest van de dag waren er niet bijzonder veel bezigheden… Ik<br />
0<br />
Dovennieuws 2011 nr.3<br />
ging op zoek naar actualiteitsnieuws voor de tweede en derde<br />
reportage, zonder resultaat (gebeurt er echt zo weinig in onze<br />
Dovengemeenschap?), en vloekte tegen mijzelf dat ik beter<br />
stage had gelopen in april omdat er dan veel gebeurt rond 5 jaar<br />
erkenning VGT. Ondertussen staarde ik naar de bekende Vlamingen<br />
en merkte op hoe anders ze zijn op de televisie dan in het<br />
echt. Op de trein terug naar huis hield ik mijn camera constant<br />
in de gaten uit schrik dat ik het zou vergeten mee te nemen uit<br />
macht der gewoonte.<br />
Vrijdag 4 maart<br />
Samen met Hannes De Durpel, die stilaan mijn vaste partner<br />
lijkt te worden in mijn filmbezigheden, ging ik naar de hoorzitting.<br />
Op de hoorzitting zelf is het druk: camera juist zetten, goed<br />
beeld zoeken, juiste verlichting zoeken, vlug vragen voorbereiden<br />
voor interviews op het moment zelf, mensen vragen voor<br />
interviews, etc. Gelukkig was Hannes er om mijn last wat te verminderen.<br />
Ik besefte toen wel dat het een zware stageopdracht<br />
is, waar ik op mijn zelfstandigheid moet rekenen: van researchwerk<br />
tot opname en montage ervan. De hoorzitting zelf was<br />
boeiend en leerzaam. Ik leerde zelf heel veel bij over media voor<br />
doven en slechthorenden. Die ervaring konden Hannes en ik<br />
goed gebruiken en meenemen naar de vergadering ’s avonds bij<br />
Hannes thuis over onze pas opgerichte vzw VisualBox. We willen<br />
graag het film- en medialandschap voor doven hier ontwikkelen<br />
en bevorderen. Meer informatie over VisualBox vinden jullie<br />
elders in Dovennieuws! We staan nooit stil! Vrijdagavond kon ik<br />
even genieten van het samenzijn met mijn goede vrienden.<br />
Zaterdag 5 maart<br />
Een drukke en vermoeiende week eist zijn tol. Bijna de hele dag<br />
slaap ik. ’s Avonds moet ik naar Antwerpen Centraal Station voor<br />
een jongerenfestival. Onze seminariegroep moet daarover een<br />
korte reportage maken voor onze opleiding. Toen ik terug naar<br />
Gent ging, kreeg ik vrienden op bezoek om mij op te pikken<br />
voor de ”Blue Bastard”-fuif in de Kempen. Ik voelde me nog te<br />
moe daarvoor en moest nog wat voorbereiden voor een belangrijke<br />
opnamedag morgen. Ik verontschuldigde me en bleef<br />
thuis. Jammer dat Turnhout niet wat dichter bij Gent ligt! Ik deed<br />
het voorbereidingswerk voor de volgende dag en trakteerde<br />
mijzelf op een gezellige filmavond. En toen viel ik halverwege de<br />
film in slaap.<br />
Zondag 6 maart<br />
De zon schijnt en ik voel de lente al aankomen. Opnieuw een trip<br />
naar Antwerpen, maar dit keer met de auto! Even afstand doen<br />
van treinen doet soms deugd. Thomas, Hannes en Heidi hebben<br />
zich kandidaat gesteld om te figureren in ons filmpje over het<br />
sollicitatiegesprek. Helaas moeten we, de seminariegroep, toch<br />
de ganse dag binnenblijven om de opnamelocatie “beeldvriendelijk”<br />
te maken, opnames te leiden, acteurs te regisseren, etc.<br />
Alles verliep vlekkeloos en achteraf werd er gejuicht: ons filmpje<br />
zal in orde komen en dit allemaal dankzij de vlotte medewerking<br />
van de acteurs en figuranten die het allemaal schitterend deden!<br />
Zondagavond zit ik lekker in mijn zetel en kijk naar de televisie,<br />
net zoals een gemiddelde Vlaming het op een zondagavond zou<br />
doen, naar “De Ronde”. Daarna neem ik een lekker warm bad en<br />
bereid me voor op een nieuwe week waar ik mijn montageskills<br />
tevoorschijn moet halen.
Tunhout - JC De Kempen<br />
email: dekempen@piramime.be<br />
website: www.piramime.be/jcdk<br />
Lokaal: ‘Sociaal - Cultureel<br />
Centrum Piramime’<br />
Hendrik Consciencestraat 17<br />
2300 Turnhout<br />
Kortrijk - JW De Haerne<br />
email:<br />
jongerenwerking@dehaerneclub.be<br />
website: www.jwdhc.be<br />
lokaa: ‘Clubhuis De Haerne’<br />
Kortrijksestraat 70<br />
8501 Kortrijk - Heule<br />
Gent - JC De Joker<br />
email: jcdjoker@gmail.com<br />
website: www.jcdejoker.be<br />
Lokaal: ‘Dovenclub Gent ’<br />
Stropkaai 38<br />
9000 Gent<br />
Brugge - JW Dewitte’s<br />
Doordrijvers<br />
Email: jwdwd@nowedo.be<br />
website: www.jwdwd.be<br />
Lokaal: DOC Effeta<br />
Polderstraat 76a<br />
8310 St Kruis Brugge<br />
Antwerpen - JC De Vlinder<br />
Email: devlinder@madosavzw.be<br />
website: www.jcdevlinder.be<br />
Lokaal: ‘Madosa’<br />
Haantjeslei 213<br />
2018 Antwerpen.<br />
Hallo jongeren!<br />
De lente is weer volop in het land en ondertussen hebben we<br />
weer wat nieuws vanuit het jeugdclubleven in Vlaanderen: er is<br />
een verslag te lezen over het weekend van JC De Kempen dat<br />
in samenwerking verliep met Kajong, een dovenvereniging uit<br />
Hasselt. We moedigen zulke initiatieven aan want het is altijd<br />
leuk voor de jeugdclubs om nieuwe gezichten te leren kennen.<br />
In februari hadden we een vergadering met FFSB-Jeunes, de<br />
Waalse tegenhanger van Jong-<strong>Fevlado</strong>, om eens te verkennen<br />
op welke manieren we kunnen samenwerken. Zie de volgende<br />
pagina’s voor een klein verslagje.<br />
We zijn ook bezig met werkgroepen en één van die werkgroepen<br />
is VGT Doe Mee. We hebben intussen reclame gemaakt<br />
en mensen gevonden. We kijken uit naar de evolutie van deze<br />
werkgroep: wat zal er veranderen in de toekomst? Kijk snel op<br />
de volgende pagina wie onze werkgroep zal vervoegen!<br />
Vergeet ook niet de laatste nieuwtjes over Jong-<strong>Fevlado</strong> te<br />
lezen, er zitten namelijk enkele verrassingen tussen!<br />
Geniet nog van ‘t zonnetje!<br />
‘t JF-bestuur<br />
In deze jongerenkrant:<br />
WIE ZIJN WE? Voorzitter Hannes De Durpel - verantwoordelijk voor leiding op vergaderingen, contact met binnen- en buitenland - Secretaris<br />
Dennis Deschildre - verantwoordelijk voor back-up administratie, opvolgen en contact houden met binnen- en buitenland, verslaggeving op<br />
vergaderingen - Schatbewaarder Yves Van Acker - verantwoordelijk voor financiën en sensibilisatie (website) - Bestuurslid Sammy Van Landuyt<br />
- verantwoordelijk voor activiteiten, archief en inventarisatie - Bestuurslid Lien Jacquemin - verantwoordelijk voor de Jongerenkrant en activiteiten<br />
- Bestuurslid Dora Moens - verantwoordelijk voor activiteiten - Adviseurs Stefaan Breemersch en Geert Dirickx - verantwoordelijk voor advies over<br />
jeugdclubs en jongerenwerkingen en zorgen voor een goede communicatie tussen jc’s/jw’s en Jong <strong>Fevlado</strong><br />
Dovennieuws 2011 nr.3 Jongerenkrant<br />
• KAJONG<br />
• VGT DOE MEE<br />
• Kort Nieuws<br />
• Estafette
KAJONG - VGT DOE MEE<br />
Verslag door José Tan over<br />
WEEKEND JCDK EN KAJONG<br />
(dovenvereniging van Hasselt)<br />
Afgelopen weekend ben ik naar Kajong+JCDK<br />
geweest. Wat een aangename samenwerking<br />
met veel uitwisseling was dat! Het was zeker<br />
geslaagd! We hebben verschillende spelletjes<br />
gespeeld en ’s avonds lekker gegeten. Daarna<br />
was er een avondspel met verschillende<br />
groepjes, een soort van zoektocht. De groepjes<br />
waren steeds anders, met veel afwisseling.<br />
Zo kunnen verschillende mensen met elkaar<br />
kennismaken. Na het spel hebben we gezellig en<br />
aangenaam wat gedronken en gebabbeld, rustig<br />
bijeengezeten, enz. Wel plezant! Er was een huisje<br />
gehuurd en daar zijn we blijven slapen. ’s Morgens<br />
moesten we vroeg opstaan, amaai! Opnieuw allerlei<br />
spelletjes gespeeld. Bedankt allemaal, het was<br />
echt een leuk weekend! Er was ook veel volk; 38<br />
personen, een mooie groep. Hopelijk zie ik jullie<br />
op de volgende activiteit, dan kunnen we elkaar<br />
opnieuw zien, verder contact hebben en meer<br />
plezier hebben. Tot ziens! --- José Tan<br />
Dovennieuws 2011 nr.3 Jongerenkrant<br />
WERKGROEP VGT DOE MEE<br />
Al 2 jaar werkt <strong>Fevlado</strong>-Diversus in samenwerking met Vlok-CI<br />
en VGTC aan VGT Doe Mee, maar nu is het even stilgevallen<br />
door omstandigheden. <strong>Fevlado</strong>-Diversus vindt het belangrijk<br />
dat VGT Doe Mee niet verloren gaat in de toekomst. Daarom<br />
is er in samenspraak met Jong-<strong>Fevlado</strong> overeengekomen dat<br />
Jong-<strong>Fevlado</strong> een aantal taken op zich zal nemen. De doelgroep<br />
van JF is jongeren van 16 tot en met 30 jaar, maar JF wil<br />
graag nadenken in een bredere werkgroep over vragen als:<br />
Pakken we de activiteiten aan op een andere manier? Komt er<br />
een koepelvorming voor de kinderclubs?, …<br />
Deze werkgroep heeft 9 kandidaten gevonden, namelijk Hannes<br />
De Durpel (volgt dit op vanuit Jong-<strong>Fevlado</strong>), Eva De Durpel,<br />
Marieke Kusters, Kaat Legein, Bart Naudts, Heidi Verhelst,<br />
Sara Verstraete, Sara Van Leuven en Karolien Gebruers. Het<br />
bestuur van Jong-<strong>Fevlado</strong> wenst hen veel succes toe!