MORELE WEGWIJZERS - HU Onderzoek - Hogeschool Utrecht
MORELE WEGWIJZERS - HU Onderzoek - Hogeschool Utrecht
MORELE WEGWIJZERS - HU Onderzoek - Hogeschool Utrecht
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Een aantal cases uitgelicht<br />
112<br />
M o r e l e w e g w i j z e r s<br />
raal) centraal in haar visie op de situatie en neemt het gevaar dat daar wellicht op de<br />
loer ligt als een gegeven, niet als een bedreiging.<br />
Waardenoriëntaties<br />
Onder de principes en normen, en in de verschillende ethische benaderingen die hierboven<br />
in de analyse al genoemd zijn, kunnen we waarden vinden. Waarden zijn de fundamenten<br />
van – en de richtingaanwijzers voor - ons handelen. Het zijn abstracte begrippen<br />
die als richtlijnen voor dat handelen worden vertaald in concrete normen. In<br />
deze casus horen wij waarden als:<br />
Duidelijkheid en betrouwbaarheid zijn waarden waarop de ‘regel’ waar deze casus<br />
mee begint (“afspraak is afspraak“) is gebaseerd. In het verlengde hiervan<br />
ligt:<br />
Vertrouwen, dit is in het geding door de handelwijze van Bureau Jeugdzorg.<br />
Verantwoordelijkheid: het woord als zodanig wordt niet genoemd maar de hulpverlener<br />
zegt wel “dat ik het elke keer moet verantwoorden naar zo'n cliënt”.<br />
Flexibiliteit: is belangrijk in de hulpverlening aan deze doelgroep.<br />
Transparantie en openheid: de respondent ergert zich eraan dat Bureau Jeugdzorg<br />
zegt “dat mogen jullie niet weten”, terwijl zij als hulpverlener natuurlijk<br />
ook van alles weet over de situatie. Blijkbaar kan elke hulpverlener/hulpverlenende<br />
instantie een eigen ‘agenda’ hebben die bepaalt welke beslissingen genomen<br />
worden ten aanzien van de hulpverlening. Er is dus geen sprake van gedeelde…<br />
Deskundigheid: kennis van de culturele achtergronden, de methodiek, de risico’s.<br />
Respect: (of juist gebrek aan respect) ook niet expliciet benoemd maar wel tussen<br />
de regels door waar het gaat over het zien van wat deze tienermoeder bereikt<br />
heeft en hoe goed ze het doet (“zij deed het hier om door een ringetje te<br />
halen en toch mocht ze niet naar huis”).<br />
Vrijheid: is wezenlijk in de methodiek die cliënten toe moet leiden naar meer<br />
zelfstandigheid en autonomie.<br />
9.4 SLOTBESCHOUWING<br />
Met de beschrijving en de analyse van de twee voorbeelden in dit hoofdstuk hebben wij<br />
getracht zichtbaar te maken hoeveel lagen, morele dimensies, ethische benaderingen<br />
en moralen vanuit de invalshoeken van de diverse betrokkenen in een casus door elkaar<br />
kunnen lopen. Naast de twee casussen die in dit hoofdstuk geanalyseerd zijn, hebben<br />
we nog enkele andere voorbeelden uit de interviews en bijeenkomsten onder de<br />
loep genomen (over verschillende thema’s; zie teksten in kader). Ook daarbij valt op<br />
dat de hulpverleners argumenten gebruiken die in meerdere ethische theorieën passen.<br />
Verbazingwekkend is dit gegeven niet: Osmo en Landau (2006) merken, onder verwijzing<br />
naar Beauchamp en Childress (1994) op dat er een “gemeenschappelijke morele<br />
theorie” is die pluralistisch is en waarin meerdere ethische theorieën gecombineerd<br />
worden. Desondanks wijst het onderzoek van Osmo en Landau (2006) uit dat over het<br />
algemeen de beginselbenadering en gevolgenbenadering dominant aanwezig zijn in de