de toepassing van het internationaal verdrag ... - Kinderrechten.nl
de toepassing van het internationaal verdrag ... - Kinderrechten.nl
de toepassing van het internationaal verdrag ... - Kinderrechten.nl
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
52<br />
DE TOEPASSING VAN HET IVRK IN DE NEDERLANDSE RECHTSPRAAK<br />
Rechtstreekse werking<br />
In <strong>de</strong> rechtspraak is niet expliciet uitgemaakt dat artikel 20 IVRK rechtstreekse werking<br />
heeft. In 2006 heeft <strong>de</strong> rechtbank Groningen twee keer <strong>de</strong> rechtstreekse werking<br />
<strong>van</strong> artikel 20 IVRK in <strong>het</strong> mid<strong>de</strong>n gelaten. 171 Daarentegen oor<strong>de</strong>el<strong>de</strong> <strong>de</strong> rechtbank<br />
Haarlem een jaar later, in 2007, dat dit artikel gelet op <strong>de</strong> formulering geen norm bevat<br />
die zon<strong>de</strong>r na<strong>de</strong>re uitwerking in nationale wet- en regelgeving door <strong>de</strong> rechter direct<br />
toepasbaar is. 172<br />
Niettemin kan <strong>de</strong> rechtstreekse werking <strong>van</strong> artikel 20 IVRK wor<strong>de</strong>n afgeleid uit<br />
een aantal zaken. In twee adoptiezaken gaat <strong>de</strong> rechter op basis <strong>van</strong> <strong>het</strong> artikel voorbij<br />
aan een nationale bepaling. 173 Een voorbeeld is <strong>de</strong> uitspraak <strong>van</strong> <strong>de</strong> rechtbank Zutphen.<br />
174 Verzoekster wenst <strong>de</strong> min<strong>de</strong>rjarige te adopteren, maar er is niet voldaan aan <strong>de</strong><br />
same<strong>nl</strong>evingstermijn <strong>van</strong> tenminste drie jaar <strong>van</strong> artikel 1:227 lid 2 BW. De rechtbank<br />
passeert <strong>de</strong>ze same<strong>nl</strong>evingseis door <strong>de</strong> feiten en omstandighe<strong>de</strong>n in beschouwing te<br />
nemen en houdt hierbij rekening met artikel 20 IVRK:<br />
Nu in <strong>het</strong> on<strong>de</strong>rhavige geval sprake is <strong>van</strong> een ou<strong>de</strong>rschapsplan en <strong>van</strong> een co-ou<strong>de</strong>rschapsregeling,<br />
waarbij <strong>de</strong> moe<strong>de</strong>r en verzoekster ie<strong>de</strong>r 50% <strong>van</strong> <strong>de</strong> tijd voor <strong>de</strong> min<strong>de</strong>rjarige<br />
zorgen, en zij ter zitting <strong>de</strong> rechtbank hebben overtuigd <strong>van</strong> <strong>de</strong> toegevoeg<strong>de</strong><br />
waar<strong>de</strong> die dit voor <strong>de</strong> min<strong>de</strong>rjarige heeft, kan geconclu<strong>de</strong>erd wor<strong>de</strong>n dat met <strong>de</strong> beeindiging<br />
<strong>van</strong> <strong>de</strong> relatie <strong>de</strong> duurzame binding tussen verzoekster en <strong>de</strong> min<strong>de</strong>rjarige<br />
niet zal eindigen en dat daarmee <strong>de</strong> continuïteit in <strong>de</strong> opvoeding als bedoeld in artikel<br />
20, <strong>de</strong>r<strong>de</strong> lid <strong>van</strong> <strong>het</strong> Verdrag inzake <strong>de</strong> rechten <strong>van</strong> <strong>het</strong> kind juist is gewaarborgd. Om<br />
die re<strong>de</strong>n gaat <strong>de</strong> rechtbank voorbij aan eer<strong>de</strong>rgenoem<strong>de</strong> driejareneis ex artikel 1:227,<br />
twee<strong>de</strong> lid BW.<br />
Voorts valt te constateren dat <strong>de</strong> rechter artikel 20 IVRK in drie zaken als rechtstreeks<br />
werkend ziet, omdat hij strijdigheid met <strong>de</strong>ze <strong>verdrag</strong>sbepaling vaststelt. 175 Zo oor<strong>de</strong>elt<br />
<strong>de</strong> rechtbank Groningen in twee gevallen dat <strong>het</strong> geen uitvoering geven aan opgeleg<strong>de</strong><br />
hulpverlening een schending oplevert <strong>van</strong> artikel 20 IVRK. 176 De rechtbank Maastricht<br />
overweegt een keer dat een langdurig verblijf <strong>van</strong> <strong>de</strong> min<strong>de</strong>rjarige in een voor hem niet<br />
geschikte instelling in strijd is met artikel 20 IVRK. 177<br />
In een tweetal zaken lijkt <strong>de</strong> rechter <strong>het</strong> artikel als rechtstreeks werkend te zien,<br />
omdat hij me<strong>de</strong> aan <strong>de</strong>ze bepaling een bevoegdheid ontleent om (ambtshalve) een<br />
machtiging tot uithuisplaatsing uit te spreken. Op 24 november 2009 oor<strong>de</strong>elt <strong>de</strong> rechtbank<br />
Groningen dat achteraf gezien een machtiging had moeten wor<strong>de</strong>n verleend op<br />
171 Rb. Groningen 20 <strong>de</strong>cember 2006, LJN AZ5794; Rb. Groningen 20 <strong>de</strong>cember 2006, LJN AZ5807. De<br />
overweging waarin <strong>de</strong> rechtbank dit bepaalt, is bij artikel 9 IVRK on<strong>de</strong>r <strong>het</strong> kopje ‘Rechtstreekse werking’<br />
weergegeven.<br />
172 Rb. Haarlem (vzr.) 7 <strong>de</strong>cember 2007, LJN BB9628. De overweging <strong>van</strong> <strong>de</strong> voorzieningenrechter is bij<br />
artikel 4 IVRK on<strong>de</strong>r <strong>het</strong> kopje ‘Rechtstreekse werking’ geplaatst.<br />
173 Rb. Zutphen 19 <strong>de</strong>cember 2007, LJN BC0797; Rb. Breda 27 juli 2011, LJN BR2383.<br />
174 Rb. Zutphen 19 <strong>de</strong>cember 2007, LJN BC0797.<br />
175 Rb. Groningen 27 november 2009, LJN BK6065; Rb. Groningen 1 <strong>de</strong>cember 2009, LJN BK5332; Rb.<br />
Maastricht 6 juli 2010, LJN BN2472.<br />
176 Rb. Groningen 27 november 2009, LJN BK6065; Rb. Groningen 1 <strong>de</strong>cember 2009, LJN BK5332. Deze<br />
uitspraken zijn bij artikel 6 IVRK on<strong>de</strong>r <strong>het</strong> kopje ‘Rechtstreekse werking’ na<strong>de</strong>r besproken.<br />
177 Rb. Maastricht 6 juli 2010, LJN BN2472.