Geldhandel en bankieren in Noordwest-Overijssel in de ...
Geldhandel en bankieren in Noordwest-Overijssel in de ...
Geldhandel en bankieren in Noordwest-Overijssel in de ...
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Ezechiels & Zon<strong>en</strong>, bei<strong>de</strong> te Rotterdam alsme<strong>de</strong> e<strong>en</strong> aantal Zwoll<strong>en</strong>ar<strong>en</strong>.<br />
Door speculatieve operaties <strong>in</strong> aan<strong>de</strong>l<strong>en</strong> Banque territoriale d'Espagne,<br />
op <strong>de</strong> Parijse Effect<strong>en</strong>beurs, joeg directeur Jacob Wollf het gehele uitgegev<strong>en</strong><br />
kapitaal van drie ton er door he<strong>en</strong>. Deze Wolff was e<strong>en</strong> zoon van kassier<br />
W.J. Wolff te Zwolle. Door <strong>de</strong>ze malversatie, ont<strong>de</strong>kt <strong>in</strong> april 1874,<br />
raakte <strong>de</strong> bank <strong>in</strong> grote f<strong>in</strong>anciële problem<strong>en</strong> <strong>en</strong> later dat jaar volg<strong>de</strong> <strong>de</strong> liquidatie<br />
van <strong>de</strong> bank. De Ne<strong>de</strong>rlandsche Bank leed <strong>in</strong> <strong>de</strong>ze zaak e<strong>en</strong> verlies<br />
van f 68.000,-.39<br />
Waarschijnlijk heeft dit <strong>de</strong>bâcle ie<strong>de</strong>re lust tot nieuwe activiteit<strong>en</strong> wegg<strong>en</strong>om<strong>en</strong>.<br />
Pas <strong>in</strong> september 1902 volg<strong>de</strong> e<strong>en</strong> nieuwe pog<strong>in</strong>g van <strong>de</strong> firma<br />
Frowijn & Thiebout, die zich als bankier, commissionair <strong>in</strong> effect<strong>en</strong> <strong>en</strong> wissels,<br />
kassier <strong>en</strong> geldwisselaar e<strong>en</strong> positie naast <strong>de</strong> reeds aanwezige kassiers<br />
wil<strong>de</strong> verwerv<strong>en</strong>. De ag<strong>en</strong>t van DNB vroeg zich bij <strong>de</strong> vestig<strong>in</strong>g van dit bedrijf<br />
wel af of er nog ruimte voor e<strong>en</strong> zes<strong>de</strong> bedrijf was naast <strong>de</strong> reeds aanwezige<br />
kassiers; hij verwachtte dat het bedrijf het moeilijk zou gaan krijg<strong>en</strong><br />
omdat <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re vijf bedrijv<strong>en</strong> één front vormd<strong>en</strong>. De voorspell<strong>in</strong>g van <strong>de</strong><br />
ag<strong>en</strong>t kwam uit; jar<strong>en</strong>lang leid<strong>de</strong> het bedrijf e<strong>en</strong> marg<strong>in</strong>aal bestaan. In<br />
1930 werd <strong>de</strong> firma Frowijn & Thiebout overg<strong>en</strong>om<strong>en</strong> door <strong>de</strong> Bank van<br />
Doijer & Kalff.'o<br />
De <strong>in</strong> februari 1908 opgerichtte Boer<strong>en</strong>le<strong>en</strong>bank 'Zwolle', aangeslot<strong>en</strong><br />
bij <strong>de</strong> C<strong>en</strong>trale E<strong>in</strong>dhov<strong>en</strong>, bleek wel blijv<strong>en</strong>d <strong>en</strong> lev<strong>en</strong>svatbaar te zijn.<br />
Hetzelf<strong>de</strong> was van toepass<strong>in</strong>g op <strong>de</strong> teg<strong>en</strong>hanger, <strong>de</strong> Raiffeis<strong>en</strong>bank<br />
'Zwolle <strong>en</strong> Omstrek<strong>en</strong>', aangeslot<strong>en</strong> bij <strong>de</strong> C<strong>en</strong>trale Utrecht, die <strong>in</strong> 1922<br />
werd opgericht.<br />
E<strong>en</strong> twee<strong>de</strong> bedrijf dat door particulier <strong>in</strong>itiatief ontstond <strong>en</strong> dat zich<br />
aan het beg<strong>in</strong> van <strong>de</strong>ze eeuwe<strong>en</strong> plaats probeer<strong>de</strong> te verwerv<strong>en</strong> naast <strong>de</strong><br />
reeds bestaan<strong>de</strong> kassiers was het <strong>in</strong> 1911 opgerichtte bedrijf van G. Ve<strong>en</strong>stra<br />
& Co. Het bedrijf ontplooi<strong>de</strong> activiteit<strong>en</strong> als kassier <strong>en</strong> geldwisselaar<br />
<strong>en</strong> als commissionair <strong>in</strong> effect<strong>en</strong>. Ve<strong>en</strong>stra was ook <strong>de</strong> stuw<strong>en</strong><strong>de</strong> kracht<br />
achter <strong>de</strong> <strong>in</strong> 1910 opgerichtte Boazbank. Deze Boazbank was als e<strong>en</strong> van<br />
<strong>de</strong> we<strong>in</strong>ige midd<strong>en</strong>standskrdietbank<strong>en</strong> niet aangeslot<strong>en</strong> bij e<strong>en</strong> lan<strong>de</strong>lijke<br />
c<strong>en</strong>trale. Door <strong>de</strong> crisis <strong>in</strong> het bankwez<strong>en</strong> aan het beg<strong>in</strong> van <strong>de</strong> jar<strong>en</strong> tw<strong>in</strong>tig<br />
werd er door De Ne<strong>de</strong>rlandsche Bank druk uitgeoef<strong>en</strong>d op <strong>de</strong> bank om<br />
zich aan te sluit<strong>en</strong> bij <strong>de</strong> Algem<strong>en</strong>e C<strong>en</strong>trale Bank voor <strong>de</strong> Midd<strong>en</strong>stand.<br />
Het bezwaar van <strong>de</strong> ag<strong>en</strong>t van DNB was vooral <strong>de</strong> coöperatieve vorm die<br />
dit type bank <strong>in</strong> tijd<strong>en</strong> van crises kwetsbaar maakte. Vooral to<strong>en</strong> e<strong>en</strong> bemid<strong>de</strong>ld<br />
lid, baron De Vos van Ste<strong>en</strong>wijk, vanwege <strong>de</strong> for<strong>en</strong>s<strong>en</strong>belast<strong>in</strong>g<br />
van Zwolle naar Zwollerkerspel vertrok, werd <strong>de</strong> druk van DNB op <strong>de</strong><br />
Boazbank vergroot. Naar aanleid<strong>in</strong>g hiervan - <strong>de</strong> Boazbank had DNB nodig<br />
om te kunn<strong>en</strong> diseonter<strong>en</strong> - werd <strong>de</strong> organisatie <strong>en</strong> naam <strong>in</strong> 1926 gewijzigd<br />
<strong>in</strong> Zwolsche <strong>en</strong> <strong>Overijssel</strong>sche Bank, nog wel als coöperatie, maar bedoeld<br />
als tuss<strong>en</strong>vorm naar <strong>de</strong> naamloze v<strong>en</strong>nootschap. Deze wijzig<strong>in</strong>g<br />
vond <strong>in</strong> 1929 plaats to<strong>en</strong> het bedrijf on<strong>de</strong>r <strong>de</strong>zelf<strong>de</strong> naam als naamloze<br />
v<strong>en</strong>nootschap werd voortgezet. Doordat <strong>de</strong> directeur, rnr J.H.F. Koetsier,<br />
zich te buit<strong>en</strong> g<strong>in</strong>g aan beursspeculaties g<strong>in</strong>g het bedrijf <strong>in</strong> juni 1931 <strong>in</strong> liquidatie.<br />
De beoog<strong>de</strong> fusiepartner uit 1925, <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandsche Midd<strong>en</strong>standsbank<br />
trad op als liquidatrice." Ve<strong>en</strong>stra, <strong>in</strong> <strong>de</strong> Boaz-perio<strong>de</strong> direc-<br />
148