Andere invoer, andere gedachten
Andere invoer, andere gedachten
Andere invoer, andere gedachten
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Van de Commissie Bijeenkomsten NVvE<br />
Themabijeenkomst “<strong>Andere</strong> <strong>invoer</strong>, <strong>andere</strong> <strong>gedachten</strong>”<br />
24 mei 2005<br />
Frans Joseph Rouppe van der Voort, Tamara Raaijmakers<br />
Headmouse, dasher, yogi en hoverstop<br />
Het klinkt als een bling bling bijeenkomst, maar het betreffen echt ergonomische<br />
producten die bij de Backshop in Schiedam waar wij te gast waren konden worden<br />
uitgetest.<br />
Allereerst presenteerde Frans Joseph Rouppe van der Voort van Access Engineering een<br />
prototype van de headmouse: een muis waarbij de cursor op het scherm de<br />
hoofdbewegingen volgt. Het voordeel van deze muis is dat mensen die hun handen en/of<br />
armen niet willen of kunnen gebruiken nauwkeurig de cursor en daarmee de pc kunnen<br />
bedienen. Doelgroepen zijn bijvoorbeeld laboratiummedewerkers en mensen met een<br />
lichamelijke beperking. Klikken kan op allerlei manieren worden gedaan, waaronder met<br />
voetschakelaar of met spraak.<br />
Het tweede product dat werd gepresenteerd was Dasher, een software programma<br />
waarmee met alleen muisbewegingen (of met de headmouse: hoofdbewegingen) tekst<br />
ingevoerd kan worden. Het programma zoekt de meest waarschijnlijke combinaties van<br />
letters, waardoor heel snel ‘getypt’ kan worden. Wederom een toepassing zeer geschikt<br />
voor mensen die een toetsenbord niet willen en/of kunnen gebruiken. Het is een<br />
ontwikkeling van Cambridge University.<br />
Daarna was het woord aan Hans te Maarssen van Maarshan Projects b.v. met “YogiType”,<br />
een toetsenbord dat de lotus lichaamhouding van yoga ingeeft en daarmee ontspanning<br />
biedt aan nek- en schouderspieren. Er wordt getypt op een gebroken verticaal geplaats<br />
QWERTY toetsenbord, waarbij de handpalmen naar boven wijzen, te vergelijken met het<br />
lezen van een boek. De polsen worden daarbij ondersteund door steunen, die alleen in<br />
lengterichting kunnen bewegen. Het toetsenbord wordt ook geschikt geacht voor mensen<br />
met artrose en reuma. Voor meer informatie wordt verwezen naar het artikel in het<br />
vorige nummer van dit tijdschrift, of naar www.maarshan.com.
Tot slot was daar de Hoverstop, gepresenteerd door Richard Wolfe. Het is een muis die<br />
eruit ziet als een gewone muis maar een trilsignaal afgeeft als de hand gedurende 10<br />
seconden de muis vasthoudt zonder deze actief te gebruiken. Het doel is de statische<br />
belasting te verminderen tijdens muisgebruik: bij trillen laten mensen de muis los. Op<br />
den duur wordt het loslaten van de muis wanneer deze niet gebruikt wordt een<br />
gewoonte, althans dat is het idee achter de hoverstop. De 3 minuten durende<br />
(Engelstalige) instructievideo leek op het eerste gezicht overbodig.<br />
Onder het genot van een ruim aanbod van lekkere broodjes, werden de producten<br />
uitgetest door de deelnemers.<br />
De voors- en tegens op een rijtje<br />
Op basis van die ervaringen van de deelnemers zwengelde Tjeerd van Zadelhoff de<br />
discussie aan over de diverse producten. Bij de headmouse was het belangrijkste punt of<br />
deze muis niet leidt tot een hogere belasting van de nekspieren. Hier is nog geen<br />
intensief onderzoek naar gedaan, maar Van der Voort gaf aan dat de beweging<br />
vergelijkbaar is met het bewegen van je hoofd tijdens bijvoorbeeld een vergadering. Een<br />
ander punt is het staren naar het scherm. De ervaring leert dat dit vooral nieuwigheid is.<br />
Het prototype dient nog getest te worden bij mensen met artrose.
Voor Dasher werd de suggestie gegeven deze uit te testen met een ander <strong>invoer</strong>middel,<br />
zoals een trackbal om de statische belasting van de hand te verminderen.<br />
Bij de Yogi type waren twijfels over de spierbelasting: wordt de beweging juist niet meer<br />
statisch en meer belastend voor de kleinere hand- en armspieren als de polsen gefixeerd<br />
worden? En geeft het toetsenbord bij onjuist gebruik juist geen klachten? Een goede<br />
instructie hoe dit bord te gebruiken lijkt zeer gewenst. Als voordeel werd gewezen op de<br />
betere kijkhoek (vergelijkbaar met principe documenthouder). Voor het toetsenbord<br />
moet nog bekeken worden hoe de muisfunctie geïntegreerd wordt: een losse muis is<br />
gezien het hoogteverschil met het toetsenbord en polssteunen niet handig.<br />
Bij de Hoverstop werden de 10 seconden als lang ervaren. Deze tijd is gebaseerd op<br />
onderzoek onder gemiddelde kantoorapplicaties. Een ander punt: naast mensen die zich<br />
aanleren bij trillen de muis los te laten, kan het ook zo zijn dat men went aan het trillen.<br />
De ervaring leert echter, aldus Wolfe, dat mensen het trillen niet kunnen negeren. Toch<br />
lijkt hierbij de instructie van belang om expliciet de aandacht te vestigen op het<br />
ontspannen wanneer de muis niet bewogen wordt.<br />
Over de vraag wat nou de beste positie van arm en hand is tijdens het ontspannen laat<br />
Hoverstop zich niet uit; belangrijkste boodschap is: ontspan!<br />
Op de vraag of er schade kan ontstaan aan weefsels door trillingen van de Hoverstop<br />
wordt geantwoord dat het er duidelijk minder heftig aan toe gaat dan bij een GSM in<br />
trilstand; een geruststelling voor velen.<br />
Haalbaarheid<br />
’Last’ maar zeker ‘not least’ werd de haalbaarheid van de verschillende produkten aan de<br />
orde gesteld.<br />
Door het uiterlijk van een gewone muis, relatief lage aanschafkosten (circa 60 euro)en de<br />
geringe benodigde instructie werd de Hoverstop gezien als een haalbaar product. De<br />
combinatie met pauzesoftware en de gebleken acceptatie door de gebruiker<br />
onderschrijven dit nog extra.<br />
Dit ligt wat anders voor de Yogi Type (circa 350 euro). De in eerste instantie onwennige<br />
typehouding, de instructie die nodig is voor een echt correct gebruik en de diverse<br />
vereiste werkhoogten om typen met bijvoorbeeld leeswerk te kunnen afwisselen, kunnen<br />
voor de nodige obstakels zorgen bij de acceptatie van dit product in kantooromgeving en<br />
daarmee de haalbaarheid op de markt.<br />
De bijeenkomst werd afgesloten met de opmerking dat er momenteel helaas geen<br />
platform van ergonomen is dat dit soort producten toetst voordat ze de markt op gaan.<br />
Dit zou een goed initiatief vanuit de vereniging kunnen zijn.