De Wow-factor van goede kunsteducatie - Cultuurnetwerk.nl
De Wow-factor van goede kunsteducatie - Cultuurnetwerk.nl
De Wow-factor van goede kunsteducatie - Cultuurnetwerk.nl
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Hoe jonge kinderen foto’s zien<br />
Bij het kijken naar foto’s letten jonge kinderen op andere dingen dan volwassenen. Ze<br />
zien soms letterlijk andere ‘plaatjes’. In dit artikel doet Dineke Kolen-<strong>van</strong> Loon verslag<br />
<strong>van</strong> haar onderzoek naar de esthetische ontwikkeling <strong>van</strong> kinderen, toegepast op fotografie.<br />
Op basis <strong>van</strong> haar literatuurstudie en empirisch onderzoek doet ze aanbevelingen<br />
voor hoe je samen met kinderen naar foto’s kunt kijken.<br />
‘Hoe jonger, hoe beter’ is het devies wanneer het gaat om de vraag wanneer kinderen<br />
het beste met kunst in aanraking kunnen komen. Want hoe jonger iemand begint<br />
met receptieve culturele activiteiten, zo bleek ruim tien jaar geleden uit onderzoek <strong>van</strong><br />
Nagel, Ganzeboom & Haanstra, des te groter is zijn deelname op latere leeftijd (Nagel,<br />
Ganzeboom & Haanstra 1996).<br />
Tegenwoordig is het cultuuraanbod voor jonge kinderen overweldigend. Vrijwel elk<br />
festival, musea of theatergezelschap heeft wel een speciale kinderafdeling. Daarnaast<br />
zijn er kunstuitingen die zich uitsluitend op (jonge) kinderen richten. Villa Zebra maakt<br />
tentoonstellingen met beeldende kunst voor kinderen <strong>van</strong>af 4 jaar. Stichting Twee-ater<br />
organiseert een Reizend Peuterfestival met theatervoorstellingen voor kinderen <strong>van</strong>af<br />
2 jaar.<br />
Maar zijn jonge kinderen al wel in staat om kunst goed waar te nemen? Volgens enkele<br />
theorieën over esthetische ontwikkeling hebben kinderen tot hun tienertijd vrijwel<br />
uitsluitend aandacht voor het onderwerp <strong>van</strong> een kunstwerk. In navolging <strong>van</strong> Parsons<br />
(1994) noem ik dit de transparante blik. Pas wanneer kinderen ouder worden, zouden<br />
zij ook aandacht krijgen voor de afbeeldingspecifieke kenmerken, zoals compositie en<br />
kleurgebruik. Dit noem ik de duale blik: er is aandacht voor zowel onderwerp als vormgeving<br />
<strong>van</strong> een foto.<br />
Doel <strong>van</strong> mijn onderzoek was beter inzicht verkrijgen in de relatie tussen leeftijd en de<br />
gevoeligheid voor de afbeeldingspecifieke eigenschappen <strong>van</strong> een foto. In dit artikel<br />
beschrijf ik eerst de begrippen en definities die ik heb gehanteerd. Vervolgens vat ik de<br />
12 Cultuur+Educatie 22 2008