Negatief polaire uitdrukkingen I* - Keur der Wetenschap ...
Negatief polaire uitdrukkingen I* - Keur der Wetenschap ...
Negatief polaire uitdrukkingen I* - Keur der Wetenschap ...
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
indien [snurken] = {a,b} en [knorren] = {b,c}, maar het<br />
consequent onwaar, aangezien [snurken] ∩ [knorren] = {b},<br />
zodat de gehele implicatie onwaar is. Een vergelijkbare<br />
redenering geldt voor de implicatie (120b). De vraag on<strong>der</strong><br />
welke voorwaarden het schema in (118) dan wèl geldig is voor<br />
monotoon stijgende nominale constituenten, zal pas later<br />
beantwoord worden, wanneer de met conjunctie-reductie<br />
samenhangende verschijnselen aan de orde worden gesteld.<br />
In tegenstelling tot monotoon stijgende constituenten zijn<br />
monotoon dalende nominale constituenten, blijkens de<br />
welgevormde zinnen in (121)-(123), wel degelijk in staat het<br />
optreden van negatief <strong>polaire</strong> <strong>uitdrukkingen</strong> uit te lokken.<br />
(121)<br />
a. Geen kantoorbeambte zal op het werk ook maar iets<br />
weigeren.<br />
b. Geen van de peuters zal van die pil ook maar iets<br />
bemerken.<br />
c. Geen van beide apen zal met die lat ook maar iets<br />
bereiken.<br />
(122)<br />
a. Niet alle wijsgeren zullen deze opgave hoeven op te<br />
lossen.<br />
b. Vrijwel geen visser zal die beproeving hoeven te<br />
doorstaan.<br />
c. Weinig bekeerlingen zullen dit verhoor hoeven te<br />
on<strong>der</strong>gaan.<br />
(123)<br />
a. Slechts enkele apen lijken die oppasser te kunnen<br />
uitstaan.<br />
b. Hoogstens één vrouw zal <strong>der</strong>gelijke avances kunnen<br />
uitstaan.<br />
c. Alleen overspeligen schijnen deze disco te kunnen<br />
uitstaan.<br />
Kennelijk is het de eigenschap van monotone daling die<br />
<strong>der</strong>gelijke nominale constituenten bij uitstek geschikt maakt om<br />
de rol van regerend element op zich te nemen.<br />
Naast monotoon stijgende en dalende nominale<br />
constituenten treffen we ook nominale constituenten aan die<br />
noch tot de ene noch tot de an<strong>der</strong>e categorie kunnen worden<br />
gerekend. Van deze groep maken <strong>uitdrukkingen</strong> als precies één<br />
man, drie kleuters, de helft van de bezoekers, een dozijn<br />
vuurpijlen en sommige maar niet alle artsen deel uit. Dat<br />
<strong>der</strong>gelijke nominale constituenten de eigenschap van monotone<br />
stijging niet bezitten, maakt de tegenstelling tussen de<br />
implicaties in (124) en (125) duidelijk.<br />
(124)<br />
[p. 65]<br />
http://www.dbnl.nl/tekst/zwar007nega01/zwar007nega01_001.htm<br />
34 of 104 31-3-2005 8:22