rapport - Universiteit Antwerpen
rapport - Universiteit Antwerpen
rapport - Universiteit Antwerpen
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
Monitoraat op Maat – Academisch Nederlands 8<br />
Correcte taal: grammatica en woordgebruik<br />
Taaltoetsen die bij het begin van het academiejaar worden afgenomen onder eerstejaarsstudenten<br />
geven zwakke scores voor grammatica en correct woordgebruik. Bij de scores voor correct taalgebruik<br />
blijken de studie- of taalachtergrond van de studenten bij de meeste items een bepalende factor.<br />
In tegenstelling tot Nederlandstalige studenten ervaren studenten met een anderstalige achtergrond<br />
een onvoldoende beheersing van de grammatica als één van de belangrijkste obstakels bij<br />
schriftelijke taken in het hoger onderwijs.<br />
In toetsen waar de deelvaardigheden afzonderlijk worden getoetst door middel van gesloten vragen<br />
(meerkeuzevragen of juist/fout-vragen) stelt men vast dat studenten bijzonder zwak scoren op<br />
grammatica en woordgebruik (o.a. Van Twillert, 2009). Bovendien maken studenten fouten tegen<br />
‘elementaire’ regels. Zo blijkt uit de taaltoets van de Vrije <strong>Universiteit</strong> Amsterdam (2007) onder meer<br />
dat 28 % van de eerstejaarsstudenten de verleden tijd van het werkwoord ‘meten’ niet kent en 20%<br />
geen idee heeft hoe de verleden tijd van ‘lijden’ wordt gevormd. Andere categorieën waartegen<br />
studenten zondigen zijn:<br />
• lidwoorden (de/het)<br />
• voornaamwoorden (De regering heeft haar/hun/zijn zin gekregen)<br />
• congruentie (Een enkeling van de bergbeklimmers bereikte/bereikten de top)<br />
• correct woordgebruik (Het vak psycholinguïstiek maakt onderdeel uit van ...: juist of fout?).<br />
Uit de resultaten blijkt dat studenten met een niet-Nederlandstalige achtergrond beduidend vaker<br />
onvoldoende scoren dan Nederlandstaligen (36% tegenover 8%) (Couzy, 2009).<br />
Ook uit de taalscreening van het Huis van het Nederlands Brussel (2006), waar studenten een<br />
motivatietekst moeten schrijven bij het begin van het academiejaar, is de taalachtergrond een<br />
bepalende factor bij de grammaticale fouten. Studenten met een niet-Nederlandstalige achtergrond<br />
maken significant meer fouten tegen het gebruik van voornaamwoorden, fouten tegen de lidwoorden,<br />
congruentiefouten en fouten tegen de correcte woord- of zinsdeelvolgorde. Bij het belangrijkste<br />
knelpunt, fouten tegen het gebruik van het juiste voorzetsel, is er echter geen correlatie met de<br />
taalachtergrond: 57% van de studenten, zowel Nederlandstaligen, anderstaligen als meertaligen,<br />
maakt hiertegen minstens één fout.<br />
In een peiling naar welke moeilijkheden studenten in het hoger onderwijs zelf aangeven, noemen<br />
Nederlandstalige studenten correcte grammatica echter niet als een knelpunt. Studenten met een<br />
anderstalige achtergrond daarentegen ervaren een onvoldoende beheersing van de grammatica als<br />
één van de belangrijkste obstakels bij schriftelijke taken (Van Hogen & Melissen, 2002; Simons,<br />
2005). In een artikel over talige problemen bij allochtone studenten wijst Bokhoven (2007) erop dat<br />
problemen met correcte taal niet alleen bij de overgang naar het hoger onderwijs spelen. Ook bij het<br />
succesvol afronden van de studie kunnen taalfouten een obstakel vormen, vooral wanneer studenten<br />
nooit eerder op hun taalbeheersing werden aangesproken.<br />
Ook in onderzoek van Baltzer et al. (1989) en Daems et al. (1991) komt grammaticale en idiomatische<br />
taalbeheersing naar boven als een pijnpunt bij het schrijven van een tekst. De onderzoekers houden<br />
geen rekening met de taalachtergrond, maar deelnemers die uit VWO/ASO komen scoren significant<br />
beter dan die uit HAVO/TSO.<br />
© <strong>Universiteit</strong> <strong>Antwerpen</strong> – LINGUAPOLIS<br />
LINGUAPOLIS werd bekroond met het Europees Label voor Innovatief Talenonderwijs 2009.