De Altenburger trommelduif,
De Altenburger trommelduif,
De Altenburger trommelduif,
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
<strong>De</strong> <strong>Altenburger</strong> <strong>trommelduif</strong>,<br />
de muzikant onder de sierduivenrassen.<br />
<strong>De</strong> <strong>Altenburger</strong> <strong>trommelduif</strong><br />
is niet alleen zeer geliefd vanwege<br />
zijn uiterlijk, maar mis-<br />
schien nog wel meer vanwege<br />
zijn bijzondere stemgeluid:<br />
de trommelstem. Wie eens<br />
dit fantastische geluid ge-<br />
hoord heeft wil nooit meer<br />
iets anders.<br />
Een bijzondere blauw zwartgebande witkop <strong>Altenburger</strong> <strong>trommelduif</strong>. Op<br />
de foto staat deze vogel wat vlak. Een nog wat lichtere oogkleur zou deze<br />
duif nog mooier maken. Ook zou de voorkop nog wat gevulder kunnen.<br />
Voor deze moeilijke kleurslag echter een fraaie vogel.<br />
98<br />
Een bijzonder fraaie<br />
blauwgekraste <strong>Altenburger</strong><br />
<strong>trommelduif</strong> duivin. <strong>De</strong><br />
krastekening zien we graag<br />
nog wat regelmatiger.<br />
Geschiedenis<br />
Het ontstaan van de <strong>Altenburger</strong><br />
is niet helemaal<br />
duidelijk. Waarschijnlijk<br />
is het ras ontstaan<br />
uit kruisingen tussen de<br />
Russische <strong>trommelduif</strong><br />
(de oer-<strong>trommelduif</strong>) en<br />
veldduiven. Dat het ras<br />
tot één van de oudste duivenrassen<br />
behoort, valt<br />
niet te betwijfelen. In de<br />
oude literatuur wordt in<br />
<strong>Altenburger</strong> <strong>trommelduif</strong><br />
in blauwzilver gekrast.<br />
± 1735 de gladkoppige, kaalbenige <strong>trommelduif</strong> al<br />
genoemd. <strong>De</strong> naam <strong>Altenburger</strong> dankt het ras aan<br />
het feit, dat men tot ± 1875 deze trommelduiven<br />
uitsluitend kende in Altenburg en omgeving. In die<br />
tijd werd het ras voornamelijk gehouden vanwege<br />
het trommelgeluid. Door eerdere kruisingen met<br />
de Russische <strong>trommelduif</strong> kwamen er nogal wat<br />
dieren voor met voetbevedering, een schelpkap,<br />
een snavelrozet of combinaties hiervan. <strong>De</strong>ze<br />
kenmerken waren niet van belang als ze maar trommelden.<br />
Vanaf begin vorige eeuw waren er steeds<br />
meer fokkers die het ras ook voor de tentoonstelling<br />
wilde gaan fokken. Om die reden moest er<br />
een duidelijke rasomschrijving komen. Vanaf die<br />
tijd zijn de diverse verschijningsvormen ingedeeld<br />
in de verschillende trommelduivenrassen die we<br />
nu kennen.<br />
<strong>De</strong> <strong>Altenburger</strong> is zijn huidige vorm is er daar<br />
één van. Twee rassen die uiterlijk nog veel weg<br />
hebben van de <strong>Altenburger</strong> zijn de Schmöllner<br />
<strong>trommelduif</strong> en Duitse vorkstaart <strong>trommelduif</strong>.<br />
<strong>De</strong>ze beide rassen zijn ook gladkoppig en hebben<br />
tevens parelogen. Het grote verschil tussen deze<br />
rassen en de <strong>Altenburger</strong> is dat laatstgenoemde een<br />
goed gesloten staart heeft en dat de beide andere<br />
rassen een duidelijke gespleten staart laten zien, de<br />
zogenaamde vorkstaart. Ondanks dat het uiterlijk<br />
van de <strong>Altenburger</strong> steeds belangrijker is geworden,<br />
worden er toch elk jaar in de plaats Altenburg nog<br />
trommelwedstrijden gehouden met dit ras. <strong>De</strong><br />
<strong>De</strong>ze gemonnikte <strong>Altenburger</strong> heeft een donker oog. Dit is een<br />
uitsluitingsfout. Het is mogelijk dat het oog in het tweede jaar wel de<br />
gewenste oogkleur (pareloog) laat zien.
dieren worden eerst ‘gewoon’ beoordeeld, d.w.z. op<br />
de uiterlijke kenmerken, vervolgens vindt het trommelkampioenschap<br />
plaats. <strong>De</strong> daarbij behaalde punten<br />
worden opgeteld bij het behaalde predikaat. Het<br />
dier dat dan de meeste punten heeft behaald wint<br />
de wedstrijd. Tegenwoordig ziet men in Duitsland<br />
op de grotere tentoonstellingen vaak inzendingen<br />
van enkele honderden <strong>Altenburger</strong>s. In ons land zijn<br />
ze gelukkig ook op nagenoeg elke tentoonstelling<br />
aanwezig. Leuk te vermelden is dat de oprichter van<br />
Nederlandse speciaalclub waartoe het ras behoort<br />
(de KSTC), Louis Maas, de <strong>Altenburger</strong> in 1936<br />
in ons land heeft geïntroduceerd.<br />
Raskenmerken<br />
<strong>De</strong> <strong>Altenburger</strong> <strong>trommelduif</strong> is van uiterlijk één<br />
van de eenvoudigere rassen binnen de trommelduivenwereld.<br />
<strong>De</strong> <strong>Altenburger</strong> moet een zeer fors<br />
veldduiventype laten zien met een bijna horizontale<br />
stand, kop met hoog voorhoofd, kaalbenig en met<br />
een zeer goede trommelstem. Dit laatste wordt op<br />
de tentoonstellingen niet beoordeeld. Hiervoor zijn<br />
de al eerder genoemde trommelwedstrijden.<br />
Het type van de <strong>Altenburger</strong> moet een fors veldduiventype<br />
zijn. Fors wil in dit verband niet zeggen<br />
dat de <strong>Altenburger</strong> <strong>trommelduif</strong> een grote duif is.<br />
Belangrijk is dat het een stevig bevleesde duif is. Een<br />
<strong>Altenburger</strong> voelt daarom in de hand altijd stevig<br />
aan. We komen nog wel eens dieren tegen die aan<br />
de kleine kant zijn of die te smal zijn. <strong>De</strong> borst is<br />
breed gerond en wordt naar voren gedragen. <strong>De</strong><br />
rug is breed in de schouders en licht afhellend. <strong>De</strong><br />
vleugels zijn matig lang, de rug goed afdekkend.<br />
<strong>De</strong> staart is matig lang en goed gesloten met brede<br />
veren. <strong>De</strong> benen zijn middellang en onbevederd.<br />
<strong>De</strong> stand is middelhoog en bijna horizontaal. Dit<br />
laatste betekent dat de onderzijde van de vleugel horizontaal<br />
wordt gedragen. <strong>De</strong> rug is hierdoor licht<br />
afhellend. <strong>De</strong> kop, een zeer belangrijk onderdeel,<br />
moet hoog en breed zijn. Het hoogste punt voor<br />
het oog en naar achteren afhellend, gladkoppig en<br />
vloeiend overgaand in de hals. Belangrijk is dat de<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
Teveelachterhoofd<br />
(hengstennek)<br />
ALTENBURGERTROMMELDUIF<br />
<br />
Tekst en foto’s: Roy Arbeider, tekeningen: Jan de Jong<br />
ALTENBURGERTROMMELDUIF<br />
<br />
Zeerforsveldduiventype;bijnahorizontalestand;kopmethoogvoorhoofd;<br />
kaalbenig;Zeergoedetrommelstem.<br />
Kop:hoogbreedvoorhoofd<br />
Hoogstepuntvoorhetoog<br />
<br />
Ogen:zomogelijkzuiverpareloog<br />
Oogranden:smal<br />
Snavel:middellang<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
Hals:matiglang;keel<br />
Goeduitgesneden<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
<br />
Rug:breedindeschouders,lichtafhellend<br />
Borst:breed,gerond,<br />
Naarvorengedragen<br />
<br />
<br />
<br />
Vleugels:matiglang,derug<br />
goedafdekkend<br />
<br />
<br />
<br />
Staart:matiglang,goedgesloten;<br />
Bredeveren<br />
Benen:middellang,onbevederd <br />
kop voldoende volume heeft. Is dit niet het geval<br />
dan wordt de kop te spits of in het geheel te rond.<br />
Ook zien we wel eens dieren die een afgeplatte<br />
bovenkop hebben. Hierdoor lijkt de kop wat lang.<br />
Dit is ongewenst. Voorheen werd er minder op de<br />
kopvorm gelet. <strong>De</strong> kleur was toen erg belangrijk en<br />
werden ze bijna gekeurd als kleurduiven. <strong>De</strong> kleur<br />
is nog steeds belangrijk, maar tegenwoordig wordt<br />
het type en de kop zwaarder beoordeeld. Het moge<br />
Te weinigvulling<br />
Terondekop Plattekop,tevollekeel<br />
duidelijk zijn dat dit ras nog steeds in ontwikkeling<br />
is. <strong>De</strong> hals van de <strong>Altenburger</strong> moet niet zo fors<br />
worden dat deze een stierennek gaat vertonen. <strong>De</strong><br />
hals mag best een beetje fors zijn, mits deze zijn<br />
elegantie maar behoudt. Belangrijk is verder dat<br />
de keel goed is uitgesneden.<br />
<strong>De</strong> ogen moeten zo zuiver mogelijke ‘parelogen’<br />
zijn. Dit geld voor alle kleurslagen, dus ook de wit-<br />
ten, witkoppen en gemonnikten. Bij de witkoppen<br />
en de gemonnikten komen nog wel eens dieren voor<br />
met donkere ogen. Voor de tentoonstelling is dit<br />
ongewenst, maar men zal vaak zien dat deze ogen<br />
lichter worden als het dier ouder wordt. Vaak zijn<br />
deze ogen het tweede jaar wel ‘op kleur’. Vogels met<br />
erg lichte ogen laten nog wel eens een uitgezakte<br />
pupil zien, wat niet wenselijk is. <strong>De</strong> oogranden zijn<br />
smal èn onopvallend en afhankelijk van de veerkleur<br />
licht tot donker. <strong>De</strong> snavel is middellang, donker<br />
tot zwart bij de donkere kleurslagen en licht bij de<br />
lichte kleurslagen, dominant rood, witkappen en<br />
gemonnikten; donker hoornkleurig bij roodzilver,<br />
roodzilver gekrast en roodzilverschimmel; licht<br />
hoornkleurig bij geelzilver, geelzilver gekrast en<br />
geelzilverschimmel. <strong>De</strong> hals is matig lang en goed<br />
uitgesneden. <strong>De</strong> nagelkleur is in overeenstemming<br />
met de snavelkleur. <strong>De</strong> bevedering is niet te strak<br />
aanliggend en glad.<br />
Kleurslagen<br />
Wat de kleurslagen betreft is de <strong>Altenburger</strong> rijk<br />
bedeeld. Alle kleuren moeten gelijkmatig, intensief,<br />
99
<strong>De</strong> <strong>Altenburger</strong> <strong>trommelduif</strong><br />
respectievelijk zuiver zijn. <strong>De</strong> kleuren moeten veel<br />
glans tonen. <strong>De</strong> blauwen met zwarte banden. <strong>De</strong><br />
blauwzilvers, roodzilvers en geelzilvers moeten ook<br />
schone schilden hebben, niet gewolkt of ‘roetig’.<br />
<strong>De</strong> banden moeten lang, zuiver, niet te breed en<br />
gescheiden zijn. <strong>De</strong> gekrasten moeten een regelma-<br />
tig en scherp vleugelpatroon laten zien. Belangrijk<br />
om te vermelden is dat we bij de roodzilver- en<br />
de geelzilvergekrasten een donkere kopkleur ver-<br />
langen. Zien we bij de gebanden varianten graag<br />
een lichte kop, bij de gekrasten is dit foutief. Door<br />
het fokken op een mooie open krastekening wordt<br />
de kopkleur snel wat lichter, dit uit zich vooral in<br />
de lichte ‘wangen’. Dit is dus ongewenst bij de<br />
gekrasten!<br />
Erwtengeel moet een intensief geel gekleurde hals<br />
hebben, evenals de borstkleur en de banden. <strong>De</strong><br />
kop, slag- en staartpennen zijn licht. Bij duivinnen<br />
zijn een donkerdere kop en lichtgrijs in de buikkleur<br />
toegestaan. Dit geldt ook voor de roodzilvers. <strong>De</strong><br />
schimmels zijn erkend in blauwschimmel, roodzilverschimmel<br />
en geelzilverschimmel. <strong>De</strong> blauw-<br />
schimmels hebben donkere banden en een donkere<br />
staartband. <strong>De</strong> roodzilver- en geelzilverschimmels<br />
hebben rode respectievelijk gele banden en lichte<br />
slagpennen en een lichte staart. Ook zijn ze erkend<br />
in blauw witgeband en witgeschubd en lichtblauw<br />
witgeband en witgeschubd. <strong>De</strong> blauwen met witte<br />
banden of witte schubtekening hebben een zwarte<br />
bandzoom, zoals die ook bij andere rassen voor-<br />
komt. <strong>De</strong> lichtblauwen met witte banden of witte<br />
schubtekening dragen een “opaalfactor” met zich<br />
mee waardoor bij die kleuren de zwarte bandzoom<br />
verdwijnt. <strong>De</strong> sproetkoppen hebben een met witte<br />
veren gespikkelde kop; indien met vleugelrozet, dan<br />
aan elke vleugelboeg enige witte veren (± 5 tot 10).<br />
In getijgerd zijn ze erkend in donkergetijgerd en<br />
lichtgetijgerd. <strong>De</strong><br />
donkergetijgerden<br />
hebben een gekleurde<br />
borst, slagpennen<br />
en staart. <strong>De</strong><br />
overige bevedering<br />
bestaat uit afwisselend<br />
gekleurde<br />
en witte veren. <strong>De</strong><br />
lichtgetijgerden<br />
vertonen hetzelfde<br />
tekeningpatroon als<br />
de donkergetijgerden,<br />
alleen zijn de<br />
slagpennen en staart<br />
noch alle gekleurd,<br />
noch alle wit. Met<br />
de beoordeling van<br />
deze laatste twee<br />
tekeningvariëteiten<br />
moet men enige<br />
soepelheid betrachten.<br />
Dan zijn er nog de witkoppen en gemonnikten.<br />
Bij de witkop is de kop tot ongeveer één centimeter<br />
onder de ogen wit. Ook zijn aan elke vleugel de<br />
buitenste slagpennen (7 tot 10) wit. <strong>De</strong> overige<br />
bevedering is gekleurd. <strong>De</strong> gemonnikten lijken qua<br />
tekening erg op de witkoppen. Alleen is bij deze<br />
kleurslag de staart, met boven- en onderstaartdek,<br />
ook wit. U ziet wel, in kleurslagen, kleur en tekening<br />
heeft de <strong>Altenburger</strong> geen gebrek. Keuze<br />
genoeg.<br />
<strong>De</strong> <strong>Altenburger</strong> is een prettige duif in het hok.<br />
Het zijn goede broeders en brengen hun jongen<br />
voortreffelijk groot. Ze stellen niet veel eisen. Het<br />
hok moet wel, net als bij elke andere duif, droog<br />
en tochtvrij zijn. Bent u geïnteresseerd geraakt in<br />
<strong>De</strong>ze duivin werd op de Jubileumshow van de<br />
KSTC beste van het ras. Zij behaalde 97 punten<br />
en laat duidelijk zien wat we bedoelen met een<br />
goed gevulde en stijle voorkop.<br />
dit fraaie duivenras en zou u wat extra informatie<br />
willen dan kunt u altijd terecht bij de secretaris van<br />
de speciaalclub.<br />
A.H.P.J. Brouwers, Meidoornstraat 27, 5271 KB<br />
Sint Michielsgestel, tel: 073-5515069, email:<br />
brou7013@planet.nl of bij ondergetekende: Roy<br />
Arbeider, <strong>De</strong> Lingert 5148, 6605 DG Wijchen, tel:<br />
024-6452322, email: rarbeider@tiscali.nl.<br />
Kijk ook eens op de site van deze actieve speciaalclub:<br />
http://kstc.sierduif.nl<br />
Het fokken van de meerzomige patrijskleur<br />
bij Cochins en Cochinkrielen<br />
Meerzomig patrijs is de Aziatische tegenhanger<br />
van de in Europa voorkomende Bankivapatrijskleur,<br />
zoals we die kennen bij onder andere<br />
de Hollandse krielen. <strong>De</strong> kleur wordt ook wel<br />
Aziatisch patrijs genoemd. <strong>De</strong> naam van de<br />
kleurslag duidt, zoals gebruikelijk, op de tekening<br />
van de hennen.<br />
Tekst en foto’s: Ardjan Warnshuis<br />
<strong>De</strong> kleurslag<br />
Bij meerzomig patrijs hebben de hennen een<br />
meervoudige zwarte zoming op een goudbruine<br />
veer. Bij Bankivapatrijs hebben de hennen op een<br />
zelfde grondkleur een zwarte pepering. Een tweede<br />
verschil tussen de hennen van beide kleurslagen is<br />
100<br />
de borstkleur. Bij de meervoudig gezoomde is de<br />
borstbevedering getekend als het overige gevederte,<br />
namelijk gezoomd. Bij de bankivakleur heeft de hen<br />
een zalmkleurige borst. U ziet dat het verschil bij<br />
de hennen vrij duidelijk is.<br />
Bij de hanen ligt dit anders. Als u de standaard<br />
erop naleest, vindt u haast geen verschillen. <strong>De</strong><br />
hanen zijn praktisch gelijk van kleur en tekening.<br />
Het enige waaraan u kunt zien of het om een<br />
meerzomige of een Bankivapatrijs haan gaat is het<br />
volgende: bij de Bankivapatrijs haan zijn alle veren<br />
van de staart zwart terwijl bij de meerzomige haan<br />
de kleine staartdekveren zwart met een oranjegoudgele<br />
rand zijn. Zelfs als u van beide kleurslagen<br />
de hanen naast elkaar houdt is het verschil nog<br />
moeilijk om te zien. Een tweede mogelijk verschil is<br />
dat de meerzomige haan enige bruine tekening in de<br />
borst kan hebben. Dit is toegestaan, maar betekent<br />
niet dat iedere haan dat ook heeft. Ontbreekt de<br />
borsttekening en is de tekening van de staart niet<br />
duidelijk te zien, dan weet men dus niet wat voor<br />
een haan men voor zich heeft.<br />
Bij de Duitse Cochinkrielen is voor de Tweede Wereldoorlog<br />
besloten om van de meerzomig patrijs<br />
- waarvoor men een hanenfoktoom en een hennenfoktoom<br />
diende te hebben - twee aparte kleurslagen<br />
te maken. <strong>De</strong> kleur werd opgesplitst in goldhalsig<br />
(Bankivapatrijs) en braungebändert. <strong>De</strong>ze laatste<br />
kleur is een meerzomig patrijs-tekening op een<br />
mahonierode grondkleur. <strong>De</strong> hanen zijn praktisch<br />
geheel roodbruin gekleurd. Bij goldhalsig is de haan<br />
Bankivapatrijs getekend en de hennen hebben een<br />
fi jne pepering op een goudgele veerkleur.<br />
Bij de grote Cochins bestaat er eigenlijk alleen