Inhoud - Philips
Inhoud - Philips
Inhoud - Philips
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
In de onderzoekslaboratoria<br />
van <strong>Philips</strong> worden elke dag meer<br />
dan 20 uitvindingen gedaan.<br />
<strong>Philips</strong> genereert meer<br />
dan 10 octrooien per dag.<br />
De totale wereldproductie<br />
van klein-signaaltransistors en<br />
vermogenstransistors (120 miljard<br />
stuks) past op één wafer met een<br />
doorsnede van 300 mm.<br />
<strong>Philips</strong> heeft een technologie<br />
ontwikkeld die het mogelijk maakt<br />
een display te ‘schilderen’ op<br />
elke ondergrond.<br />
‘Safe Harbor’ verklaring in het kader van de Private Securities Litigation Reform Act van 1995<br />
Dit document bevat bepaalde toekomstverwachtingen betreffende de financiële stand van zaken en de<br />
resultaten van de activiteiten van <strong>Philips</strong> en bepaalde hiermee verband houdende plannen en doelstellingen<br />
(waaronder kostenbesparingen), met name de toekomstparagraaf in het Verslag over de gang van zaken<br />
van de <strong>Philips</strong>-groep in dit ‘Bestuursverslag’.<br />
Het ligt in de aard van dergelijke toekomstverwachtingen dat zij risico’s en onzekerheden met zich<br />
meebrengen omdat zij betrekking hebben op toekomstige gebeurtenissen, en als zodanig afhankelijk zijn<br />
van het zich al dan niet voordoen van bepaalde omstandigheden in de toekomst. Door een aantal factoren<br />
zouden de werkelijke resultaten en ontwikkelingen aanzienlijk kunnen afwijken van de expliciet of impliciet<br />
gedane uitspraken over de verwachtingen met betrekking tot de toekomst. Dergelijke factoren zijn<br />
bijvoorbeeld wijzigingen in de uitgaven van consumenten en bedrijven in belangrijke economieën,<br />
veranderingen in de smaak en voorkeur van de consument, in de wetgeving, in de gang van zaken op de<br />
financiële markten, in de pensioenkosten, in het uitgavenniveau voor marketing en promotie bij <strong>Philips</strong> en<br />
zijn concurrenten, in de kosten van grondstoffen en het beloningsniveau van werknemers, in toekomstige<br />
wisselkoersen en rente (vooral koerswijzigingen van de euro en de Amerikaanse dollar kunnen van<br />
wezenlijke invloed zijn op de resultaten), wijzigingen in belastingtarieven, toekomstige bedrijfsfusies,<br />
overnames of afstotingen, en de snelheid van technologische veranderingen.<br />
De in dit verslag genoemde ramingen van marktaandelen zijn, behalve op schattingen van het management,<br />
gebaseerd op externe bronnen zoals gespecialiseerde instituten, vertegenwoordigende organisaties in het<br />
bedrijfsleven, detailhandelonderzoeken etc. Klasseringen zijn gebaseerd op omzetcijfers, tenzij anders vermeld.<br />
<strong>Inhoud</strong><br />
2 Grafieken<br />
3 Belangrijke gegevens<br />
4 Voorwoord van de president<br />
10 Profiel 2003<br />
22 Lighting<br />
24 Consumer Electronics<br />
26 Domestic Appliances and Personal Care<br />
27 Components<br />
28 Semiconductors<br />
30 Medical Systems<br />
32 Technology & Design<br />
35 Verslag over de gang van zaken van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
56 Raad van bestuur<br />
57 Groepsraad<br />
58 Raad van commissarissen<br />
59 Preadvies van de raad van commissarissen<br />
65<br />
Beknopte financiële informatie<br />
Inleiding<br />
65 Accountantsverklaring<br />
65 Grondslagen van de jaarrekening<br />
66 Verkorte winst- en verliesrekening van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
67 Verkorte balans van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
68 Verkort kasstroomoverzicht van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
69 Verkort overzicht wijzigingen in het eigen vermogen<br />
van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
70 Negen jaren <strong>Philips</strong>-groep<br />
72 Informatie voor aandeelhouders / uitkering aan<br />
aandeelhouders / enige belangrijke data<br />
Dit bestuursverslag vormt samen met de afzonderlijke<br />
jaarrekening en analyse het volledige jaarverslag over 2002<br />
van Koninklijke <strong>Philips</strong> Electronics N.V. Dit bestuursverslag bevat<br />
een samenvatting van de operationele en financiële analyse en<br />
vooruitzichten, getiteld ‘Verslag over de gang van zaken van<br />
de <strong>Philips</strong>-groep’. De beknopte financiële informatie in dit<br />
bestuursverslag is afgeleid van de volledige jaarrekening van de<br />
<strong>Philips</strong>-groep inclusief toelichting. De bijbehorende afzonderlijke<br />
jaarrekening en analyse bevat tevens aanvullende financiële<br />
gegevens en verdere statutaire en overige informatie.Voor een<br />
volledig inzicht in de resultaten van de <strong>Philips</strong>-groep en de stand<br />
van zaken dienen beide uitgaven geraadpleegd te worden.<br />
1
2<br />
Grafieken<br />
Omzet<br />
in miljarden euro's en % groei<br />
40<br />
35<br />
30<br />
25<br />
20<br />
15<br />
10<br />
5<br />
0<br />
30,5<br />
3%<br />
1998<br />
Nettoresultaat<br />
in miljoenen euro's<br />
10.000<br />
7.500<br />
5.000<br />
2.500<br />
0<br />
-2.500<br />
-5.000<br />
5.900<br />
1998<br />
31,5<br />
3%<br />
1999<br />
1.590 1 590<br />
1999<br />
37,9 37 9<br />
20%<br />
2000<br />
9.662<br />
2000<br />
32,3<br />
-15%<br />
2001<br />
-2.475<br />
2001<br />
31,8<br />
-2%<br />
2002<br />
-3.206<br />
2002<br />
Nettorentedragende schulden / groepsvermogen<br />
in miljarden euro's<br />
25<br />
20<br />
15<br />
10<br />
5<br />
0<br />
-5<br />
14,7<br />
-3,0<br />
17,0<br />
groepsvermogen nettorentedragende schulden<br />
1,0<br />
23,2<br />
ratio n.v.t.* 5 : 95 11 : 89 26 : 74 27 : 73<br />
2,9<br />
19,4<br />
1998 1999 2000 2001 2002<br />
* niet relevant: nettokaspositie overtrof nettorentedragende schulden<br />
7,0<br />
14,1<br />
5,3<br />
Bedrijfsresultaat<br />
in miljoenen euro's<br />
5.000<br />
4.000<br />
3.000<br />
2.000<br />
1.000<br />
0<br />
-1.000<br />
-2.000<br />
1.289<br />
1998<br />
1.553 1 553<br />
1999<br />
4.258<br />
2000<br />
-1.395<br />
2001<br />
Kasstroom uit operationele activiteiten<br />
in miljoenen euro's<br />
3.500<br />
3.000<br />
2.500<br />
2.000<br />
1.500<br />
1.000<br />
500<br />
0<br />
Personeel<br />
2.140<br />
1998<br />
stand per jaareinde<br />
300.000<br />
250.000<br />
200.000<br />
150.000<br />
100.000<br />
50.000<br />
0<br />
233.686<br />
1998<br />
1.913<br />
1999<br />
226.874<br />
1999<br />
2.996<br />
2000<br />
219.429<br />
2000<br />
1.248<br />
2001<br />
188.643<br />
2001<br />
420<br />
2002<br />
2.228<br />
2002<br />
170.087<br />
2002
Belangrijke gegevens<br />
alle bedragen in miljoenen euro’s tenzij anders vermeld<br />
2002 2001<br />
Omzet 31.820 32.339<br />
Bedrijfsresultaat 420 -1.395<br />
In % van de omzet 1,3 -4,3<br />
In % van het nettobedrijfskapitaal (RONA) 3,2 -9,3<br />
Nettoresultaat -3.206 -2.475<br />
Per gewoon aandeel in euro’s – basis -2,51 -1,94<br />
– verwaterd -2,51 -1,94<br />
Dividenduitkering per gewoon aandeel in euro’s<br />
(betreft voorgaand boekjaar) 0,36 0,36<br />
Kasstroom vóór financieringsactiviteiten 1.980 -3.316<br />
Eigen vermogen 13.919 19.160<br />
Per gewoon aandeel in euro’s 10,91 15,04<br />
Ratio nettorentedragende schulden : groepsvermogen 27:73 26:74<br />
Werknemers 170.087 188.643<br />
Exclusief bijzondere posten*:<br />
Bedrijfsresultaat 460 -160<br />
In % van de omzet 1,4 -0,5<br />
In % van het nettobedrijfskapitaal (RONA) 3,5 -1,1<br />
Nettoresultaat 208 -779<br />
Met ingang van 1 januari 2002 zijn de Amerikaanse grondslagen (US GAAP) van toepassing op <strong>Philips</strong>’ financiële rapportage.<br />
Voorgaande perioden zijn dienovereenkomstig herrekend.<br />
* De bijzondere posten houden verband met inkomsten en uitgaven uit de normale bedrijfsuitoefening, die vanwege het<br />
karakter daarvan afzonderlijk vermeld worden om een beter inzicht te verschaffen in het onderliggende resultaat over het<br />
boekjaar. Bedoeld zijn posten zoals herstructureringslasten, impairment-lasten, overname-gerelateerde lasten, en baten en<br />
lasten voortvloeiend uit de verkoop van bedrijfsactiviteiten of deelnemingen en onroerend goed. Niettemin wordt de lezer<br />
erop gewezen dat het nettoresultaat exclusief bijzondere posten geen financiële indicator is zoals gedefinieerd onder<br />
US GAAP of Nederlandse grondslagen (NL GAAP).<br />
3
4<br />
Voorwoord van de president<br />
Geachte aandeelhouder,<br />
<strong>Philips</strong> werd in 2002 geconfronteerd met een bijzonder ongunstig bedrijfsklimaat. Desondanks<br />
hebben we duidelijke voortgang geboekt bij de voornaamste aspecten van de bedrijfsvoering<br />
die wij geheel zelf in de hand hebben, zoals het vereenvoudigen van de organisatie, reduceren<br />
van kosten, verbeteren van de kwaliteit en doorlooptijd van onze bedrijfsprocessen, verlagen<br />
van voorraden en verminderen van de schulden.<br />
Dit heeft bij een vrijwel gelijkblijvende omzet geleid tot een bedrijfsresultaat van EUR 420<br />
miljoen en een zeer sterke, positieve operationele kasstroom van ruim EUR 2,2 miljard. Ons<br />
nettoresultaat werd evenwel zwaar gedrukt door impairment-lasten zonder kasstroomeffect<br />
ter grootte van meer dan EUR 3,2 miljard. Deze lasten hadden betrekking op ons effectenbezit<br />
in Vivendi Universal en op onze aandelenbeleggingen in LG.<strong>Philips</strong> Displays en Atos Origin.<br />
Van onze bedrijfsonderdelen deden de consumenten- en professionele divisies het uitstekend.<br />
Domestic Appliances and Personal Care boekte een hogere omzet en een recordwinst,<br />
dankzij topproducten en innovatieve marketing. Zoals beloofd hebben we de problemen bij<br />
Consumer Electronics (CE) aangepakt door ons nog intensiever op de consument en de markt<br />
te concentreren. Bemoedigend zijn de resultaten in de Verenigde Staten, waar de maatregelen<br />
om <strong>Philips</strong> als kwaliteitsmerk te positioneren, vrucht afwerpen. In Europa wist CE het<br />
marktleiderschap weer voor zich op te eisen.<br />
Lighting presteerde beter dan de concurrentie: ondanks moeilijke marktomstandigheden kon<br />
de divisie haar marges vasthouden dankzij voortdurende innovatie en een sterk klantgerichte<br />
werkwijze. Medical Systems voerde een veeleisend integratieprogramma door en heeft na de<br />
introductie van een aantal nieuwe producten een goede uitgangspositie om verder te groeien.<br />
Aanhoudende problemen bij de divisies Components en Semiconductors maakten drastisch<br />
ingrijpen noodzakelijk. Components werd als divisie opgeheven en de resterende bedrijfs-<br />
onderdelen zijn gehergroepeerd om de winstgevendheid te verbeteren. Bij Semiconductors,<br />
waar het accent blijft liggen op productinnovatie, zijn maatregelen getroffen om het hoofd te<br />
bieden aan de te hoge kostenstructuur. Een van deze maatregelen is de voorgenomen sluiting<br />
van de fabriek in Albuquerque in de Verenigde Staten eind 2003.
Ons streven naar verandering is geënt op een bestuurlijk raamwerk bestaande uit vijf basis-<br />
elementen: financiële slagkracht, portfoliomanagement, organisatorische effectiviteit, nauwe<br />
samenwerking met de klant, en product- en technologiemomentum. Deze aspecten zal ik<br />
hieronder nader toelichten.<br />
Financiële slagkracht<br />
Om onze langetermijndoelstellingen te verwezenlijken, houden we onverminderd vast aan een<br />
sterke balans. In de loop van 2002 hebben we onze nettoschulden met EUR 1.725 miljoen<br />
verlaagd. Ondanks de hoge impairment- en herstructureringslasten was de verhouding<br />
schulden : geïnvesteerd vermogen lager dan 30 : 70. Vermindering van schulden blijft hoog<br />
op onze agenda voor 2003 staan, aangezien we sterk aan onze huidige toegang tot de<br />
kapitaalmarkten hechten en alles in het werk zullen stellen om die te beschermen.<br />
Portfoliomanagement<br />
In 2002 hebben we onze activiteitenportfolio en onze ambities in termen van marktaandeel,<br />
winstgevendheid en groeipotentieel beter op elkaar afgestemd.<br />
Ons desinvesteringsprogramma ligt op schema.Van de bedrijfsonderdelen die niet langer tot<br />
de kernactiviteiten behoren of weinig groei dan wel een laag rendement realiseren, is een<br />
zestiental verkocht.<br />
In 2002 werd Components aan diepgaand onderzoek onderworpen; naar aanleiding hiervan<br />
hebben wij besloten de divisie op te heffen. Bij het bedrijfsonderdeel <strong>Philips</strong> Optical Storage<br />
wordt een herstructurering doorgevoerd om de winstgevendheid te herstellen. De nieuwe<br />
organisatiestructuur, die per 1 januari 2003 van kracht is, moet de innovatieve activiteiten<br />
verder stroomlijnen en meer waarde creëren door het clusteren van nauwverwante<br />
bedrijfsonderdelen die voorheen bij verschillende divisies waren ondergebracht.<br />
Ondanks zeer moeilijke marktomstandigheden is Semiconductors blijven investeren in innovatie<br />
en R&D om toekomstige groei te stimuleren. In 2002 heeft de divisie enkele bedrijven over-<br />
genomen om haar portefeuille aan te vullen en te versterken. Een belangrijke mijlpaal was<br />
verder de gezamenlijke onderneming in het Franse Crolles, die we met STMicroelectronics,<br />
Motorola en TSMC hebben opgericht voor de ontwikkeling van 300-mm-technologie.<br />
5
6<br />
Door de overname van Intertrust (samen met Sony en andere investeerders) hebben we<br />
onze octrooien- en licentiepositie op het gebied van digital rights management versterkt.<br />
Een effectievere organisatie<br />
Het programma Transforming into One <strong>Philips</strong> (TOP) is een belangrijk instrument om de<br />
organisatie eenvoudiger, sneller en efficiënter te maken.TOP is bedoeld om de ondersteunende<br />
functies te stroomlijnen door standaardisatie en invoering van een gemeenschappelijke manier<br />
van werken op het gebied van IT, Purchasing, HRM en Finance.<br />
Zo zijn we erin geslaagd de overheadkosten met EUR 257 miljoen te reduceren. Het is de<br />
bedoeling dat dit bedrag aan het einde van 2003 zal zijn gestegen tot EUR 1 miljard, inclusief<br />
de besparingen van het integratieproces bij Medical Systems en van andere programma’s die<br />
de indirecte kosten moeten terugdringen.<br />
TOP is dus niet de zoveelste bezuinigingsoperatie, maar juist een instrument waarmee we<br />
onze manier van werken fundamenteel en blijvend willen veranderen – een eenvoudiger<br />
organisatie met grotere openheid en duidelijk afgebakende verantwoordelijkheden. Zo kunnen<br />
bedrijfsonderdelen zich concentreren op zaken die echt waarde creëren: technologie, design<br />
en marketing. En dat zal ook ons innovatievermogen vergroten. Door een geslaagde invoering<br />
van TOP krijgen we de beschikking over een kant-en-klare ondersteunende infrastructuur die<br />
het mogelijk maakt nieuwe activiteiten snel en gemakkelijk van de grond te tillen.<br />
Klantgedrevenheid en product- & technologiemomentum zijn<br />
de bouwstenen voor groei<br />
We hebben goede vooruitgang geboekt met het flexibeler en slagvaardiger maken van onze<br />
organisatie. Maar dat is niet voldoende. Echte commerciële successen komen er door in de<br />
huid van de klant te kruipen en precies te begrijpen wat de consument wil. Hoe we daar in<br />
2002 in geslaagd zijn, licht ik graag toe aan de hand van de volgende voorbeelden.<br />
In maart 2002 hebben we een wereldwijd strategisch contract met Dell afgesloten, waarmee<br />
in de komende jaren een bedrag van USD 5 miljard is gemoeid. In het kader van deze vijfjarige<br />
overeenkomst zal <strong>Philips</strong> als voorkeursleverancier computerapparatuur aan Dell leveren.
In mei 2002 heeft onze divisie Lighting een exclusief vijfjarig contract binnengehaald voor de<br />
levering van lampen aan Home Depot, de grootste woninginrichtings- en doe-het-zelfketen ter<br />
wereld. <strong>Philips</strong> is nu Home Depots enige leverancier van merklampen. Deze overeenkomst is<br />
vooral het resultaat van het perfect op elkaar afstemmen van de eisen van Home Depot en<br />
de wensen van de consument.<br />
Een ander voorbeeld van echt commercieel succes zijn onze oplossingen op technologiegebied<br />
waarmee wij in 2002 belangrijke contracten hebben binnengehaald.Tal van vooraanstaande<br />
elektronicaconcerns maken inmiddels gebruik van het Nexperia-platform van <strong>Philips</strong><br />
Semiconductors. En ons bedrijfsonderdeel Mobile Display Systems was zeer succesvol met<br />
de kleurenschermen die voor toonaangevende fabrikanten van mobiele telefoons werden<br />
ontworpen.<br />
In september hebben we samen met Nike een aantal schitterende draagbare audioproducten<br />
gelanceerd. Dit voorbeeld bevestigt eens te meer dat het effect van klantgerichte technologie<br />
optimaal benut wordt door met andere merken samen te werken (co-branding) en gezamenlijk<br />
producten op de markt te brengen (co-marketing).<br />
Ook de nieuwe tandenborstel Sonicare – ons snelst groeiende product – toont aan wat er<br />
bereikt kan worden als innovatie en klantgerichtheid hand in hand gaan.<br />
De geslaagde introductie van dvd+rw-systemen en de PixelPlus-televisie laat eveneens zien<br />
dat we goed doorhebben wat de consument precies wil. En die kennis kan forse groei van<br />
marktaandelen opleveren.<br />
En nu verder – één onderneming, één merk, één bedrijfscultuur<br />
In 2002 hebben we veel aandacht besteed aan de uitwerking van onze ideeën over waar<br />
wij voor staan en in welke richting wij ons als <strong>Philips</strong> willen ontwikkelen. Behalve om eerder<br />
genoemde portfoliowijzigingen en kostenbesparingen, gaat het daarbij om versterking van<br />
onze merknaam en ingrijpende maatregelen die de samenhang van de onderneming vergroten.<br />
7
8<br />
Onze missie is: de kwaliteit van het bestaan verbeteren door zinvolle innovaties op het juiste<br />
moment te introduceren. Technologie van <strong>Philips</strong> is technologie voor mensen. Daarom passen<br />
we onze digitale technieken vooral toe in producten op het gebied van verlichting, amusement,<br />
communicatie, persoonlijke verzorging en gezondheidszorg. Concreet gaat het daarbij om<br />
beeldschermen, optische opslag, draadloze connectiviteit en digitale video.<br />
Ambient intelligence (anticiperende, responsieve technologieën die met elkaar<br />
‘communiceren’ – bijvoorbeeld in huis of op kantoor) zien we als dé manier waarop<br />
verschillende technologieën effectief en zinvol kunnen samengaan. Bovendien geeft dit<br />
concept een krachtige impuls aan onze visie om <strong>Philips</strong> als één onderneming neer te zetten.<br />
Samenwerken voor een gemeenschappelijk doel is ook een kwestie van persoonlijke<br />
toewijding. Daarom leggen we sterk de nadruk op onze ondernemingswaarden: Delight<br />
customers, Deliver on commitments, Develop people en Depend on each other. Het in praktijk<br />
brengen van deze waarden zal een belangrijk onderdeel vormen van personeelsbeoordeling in<br />
het kader van ons nieuwe People Performance Management. Dit systeem wordt al gebruikt<br />
voor de duizend topmanagers van <strong>Philips</strong> en zal gaandeweg verder worden ingevoerd, zodat<br />
het systeem eind 2003 volledig in de organisatie zal zijn ingebed.<br />
Vooruitkijken<br />
Op al deze manieren werken we aan het fundament voor verbetering van marges en<br />
langetermijngroei. En daar gaan we in 2003 mee door.<br />
Gezien de onzekere economische vooruitzichten zullen we ons vooral concentreren<br />
op een positieve kasstroom en winstgevendheid.
•<br />
•<br />
•<br />
•<br />
•<br />
•<br />
Voor het jaar 2003 zetten we in op:<br />
afronding van het TOP-programma;<br />
kostenbesparing van EUR 1 miljard;<br />
herstel van de winstgevendheid bij Semiconductors door verlaging van het break-even-point;<br />
algehele winstgevendheid bij Consumer Electronics in de VS vanaf het vierde kwartaal;<br />
14% EBITA bij Medical Systems in 2004;<br />
een onderneming die in elk opzicht marktgericht is.<br />
Doel van dit alles is om, in lijn met onze nieuwe optieregeling, een rendement voor de<br />
aandeelhouder (total shareholder return) te realiseren, dat overeenkomt met het hoogste<br />
kwintiel van een door ons vastgestelde groep van 24 vergelijkbare ondernemingen.<br />
Tot slot wil ik u als onze aandeelhouders bedanken voor het blijvende vertrouwen dat u in de<br />
onderneming hebt getoond. Ook wil ik mijn waardering uitspreken jegens al onze medewerkers<br />
en hen bedanken voor hun inspanningen in het afgelopen jaar. Mede namens mijn collega’s<br />
in de raad van bestuur kan ik u verzekeren dat we ons in het komende jaar volledig zullen<br />
inzetten voor solide financiële prestaties en blijvend product- en marktleiderschap.<br />
Gerard Kleisterlee, president<br />
9
10<br />
Lighting<br />
• Lamps<br />
• Luminaires<br />
• Lighting Electronics<br />
• Automotive & Special Lighting<br />
Consumer Electronics<br />
• CE (televisies, audiosystemen,<br />
videorecorders, dvd-apparatuur,<br />
monitors, mobiele telefoons, settopboxen,<br />
afstandsbedieningen etc.)<br />
• Licenses<br />
Domestic Appliances<br />
and Personal Care<br />
• Shaving & Beauty<br />
• Oral Healthcare<br />
• Food & Beverage<br />
• Home Environment Care
We willen worden gezien als<br />
een innovatieve onderneming<br />
die de kwaliteit van leven<br />
daadwerkelijk verbetert –<br />
een onderneming die op<br />
verantwoorde en duurzame<br />
wijze zakendoet, met<br />
enthousiaste klanten,<br />
gemotiveerde medewerkers<br />
en tevreden aandeelhouders.<br />
Semiconductors<br />
• MultiMarket Semiconductors<br />
• Digital Consumer Systems<br />
• Display Solutions<br />
• Mainstream Consumer Systems<br />
• Mobile Communications<br />
• Networking<br />
• Identification<br />
• Mobile Display Systems<br />
Medical Systems<br />
• X-ray Equipment<br />
• Computed Tomography<br />
• Magnetic Resonance<br />
• Ultrasound<br />
• Nuclear Medicine<br />
• Imaging IT<br />
• Cardiac and Monitoring Systems<br />
Al meer dan 100 jaar, vanaf de oprichting als fabrikant<br />
van gloeilampen en andere elektrische producten in<br />
1891, vervult <strong>Philips</strong> een voortrekkersrol door nieuwe<br />
standaarden te vestigen en technologische grenzen te<br />
doorbreken. Gedurende de hele 20e eeuw heeft<br />
<strong>Philips</strong> zich ingespannen om de kwaliteit van leven te<br />
verbeteren met baanbrekende innovaties, bijvoorbeeld<br />
op het gebied van televisie, medische röntgenapparatuur,<br />
transistors, geïntegreerde schakelingen en optische<br />
technologie. En nu het digitale tijdperk is aangebroken,<br />
zijn we vastbesloten voort te bouwen op deze<br />
verworvenheden om onze leus Let’s make things better<br />
overal in de hele wereld waar te maken.<br />
Er zijn maar weinig ondernemingen die op zo veel<br />
verschillende manieren een rol spelen in het leven van<br />
zo veel mensen.Traditiegetrouw willen we onze kennis<br />
over hoe mensen technologie ervaren, aanwenden<br />
om hun innovaties te bieden die een daadwerkelijke<br />
verrijking betekenen van het leven thuis, op het werk<br />
en onderweg. Gedreven door een gezamenlijk begrip<br />
van het <strong>Philips</strong>-merk en waar het voor staat, zullen we<br />
het enthousiasme en de mogelijkheden voor innovatie<br />
versterken door onze medewerkers zo veel mogelijk<br />
eigen initiatief te laten ontplooien, samenwerking aan<br />
te moedigen en waardevolle relaties met onze<br />
leveranciers te bevorderen.<br />
In 2002 zijn we gestart met een omvangrijk<br />
veranderingsprogramma: Transforming into One <strong>Philips</strong><br />
(TOP). Doel hiervan is de organisatie beter,<br />
eenvoudiger, sneller en efficiënter te maken – een<br />
onderneming die uit vele onderdelen bestaat en toch<br />
als één geheel opereert.TOP heeft alles te maken met<br />
het ontwikkelen en invoeren van een nieuwe manier<br />
van samenwerking en gemeenschappelijk gebruik van<br />
bedrijfsmiddelen, bijvoorbeeld door het standaardiseren<br />
van een groot aantal diensten (IT, Purchasing,<br />
HRM, Finance). Dit levert niet alleen financieel<br />
voordeel op, maar het stelt managers ook in staat zich<br />
volledig op die aspecten te richten die echt waarde<br />
creëren – innovatie, technologie, design, marketing –<br />
en de samenwerking te bevorderen die nodig is om<br />
de kracht van het <strong>Philips</strong>-merk optimaal te benutten.<br />
Technology & Design<br />
• <strong>Philips</strong> Research<br />
• Intellectual Property & Standards<br />
• Centre for Industrial Technology<br />
• <strong>Philips</strong> Design<br />
• Corporate Investments<br />
• Optical Storage<br />
11
12<br />
Wanneer we ons opmaken om<br />
nieuwe uitdagingen aan te gaan, is<br />
het ook belangrijk stil te staan bij<br />
de successen die we in 2002<br />
behaald hebben.
Recordovereenkomst<br />
In 2002 sloot <strong>Philips</strong> Lighting de grootste overeenkomst in zijn<br />
geschiedenis af: een langlopend contract om de exclusieve leverancier<br />
van merklampen te worden voor het Amerikaanse Home Depot, de<br />
grootste woninginrichtings- en doe-het-zelfketen ter wereld. Deze<br />
samenwerking illustreert hoe <strong>Philips</strong> Lighting bij belangrijke klanten<br />
over de hele wereld nieuwe kansen creëert, door zich te concentreren<br />
op marketing, innovatie en leverbetrouwbaarheid.<br />
Erkenning voor onze langdurige bijdrage<br />
<strong>Philips</strong> ontving de prestigieuze Technological/Engineering Emmy Award<br />
voor zijn ‘levenslange bijdrage’ aan de ontwikkeling en commercialisering<br />
van breedbeeldtelevisie, wat opnieuw onze prestaties op<br />
televisiegebied onderstreept.<br />
Uitmuntend design<br />
In 2002 ontving <strong>Philips</strong> Design niet minder dan 45 prestigieuze<br />
internationale onderscheidingen van onder andere iF (International<br />
Forum Design), de Amerikaanse CES 2002, de Hong Kong Designers<br />
Association en de Singapore Designers Association.<br />
Nexperia<br />
Nexperia Multimedia-oplossingen van <strong>Philips</strong> Semiconductors bieden<br />
herconfigureerbare en herbruikbare oplossingen voor volledig digitale<br />
televisie. Maar liefst 3 van de 5 grootste televisiefabrikanten ter<br />
wereld voorzien hun digitale tv-producten van Nexperia-oplossingen.<br />
Bovendien was ruim 70% van alle in 2002 geproduceerde dvd+rwrecorders<br />
uitgerust met een Nexperia-oplossing.<br />
Topbeoordelingen<br />
In de marktprognoses van MD Buyline, een onafhankelijk onderzoeksbureau<br />
op het gebied van gezondheidszorg, werden in oktober 2002<br />
topposities toegekend aan onze divisie Medical Systems. Van de<br />
8 ondernemingen op het gebied van medische technologie, kreeg<br />
<strong>Philips</strong> in 15 van de 26 productcategorieën de hoogste score –<br />
een record. Elke modaliteit van Medical Systems behaalde de eerste<br />
plaats. De divisie kwam in december 2002 in de jaarlijkse Service<br />
Track Imaging-enquête van IMV Limited in 8 verschillende categorieën<br />
als beste uit de bus, en was daarmee de eerste die dat presteerde<br />
voor zo’n breed scala van medisch-technologische disciplines.<br />
Uitmuntende klantenservice<br />
<strong>Philips</strong> Advance, onze Lighting Electronics-groep in Noord-Amerika,<br />
ontving de onderscheiding Supplier of the Year van 3 van Noord-<br />
Amerika’s vooraanstaande elektrische distributeurs. Grainger, de<br />
toonaangevende leverancier van onderhouds-, reparatie- en<br />
gebruiksproducten, onderscheidde Advance in juli met zijn<br />
prestigieuze CFQ1 Award, en met zijn kwaliteitsonderscheiding<br />
Supplier of the Year. In September kreeg Advance de onderscheiding<br />
Supplier of the Year voor 2001-2002 van Affiliated Distributors, het<br />
grootste netwerk van onafhankelijke distributeurs van elektrische en<br />
industriële producten in Noord-Amerika. En in oktober werd Advance<br />
tot Supplier of the Year uitgeroepen door IMARK, het op één na<br />
grootste consortium van elektrische distributeurs in Noord-Amerika.<br />
De standaard vestigen<br />
Met zijn gepatenteerde PixelPlus-technologie heeft <strong>Philips</strong> een<br />
nieuwe industriële standaard voor tv-beeldkwaliteit gevestigd. Op het<br />
gebied van beeldbewerking zijn indrukwekkende verbeteringen<br />
bereikt, waardoor het tv-beeld een ongelooflijke scherpte, detaillering<br />
en diepte krijgt. Uit waardering hiervoor heeft de European Imaging<br />
and Sound Association (EISA) onze PixelPlus-televisie 32PW9527<br />
uitgeroepen tot Europese televisie van het jaar 2002-2003. Ook onze<br />
dvd-recorder DVDR890 ontving een EISA-onderscheiding.<br />
13
14<br />
HomeLab<br />
In april 2002 opende <strong>Philips</strong> het<br />
HomeLab, een volledig functioneel huis<br />
dat gebouwd is om onderzoekers meer<br />
inzicht te verschaffen in de behoefte<br />
aan en het gebruik van technologie.<br />
Ook worden er prototypen getest op<br />
het gebied van ambient intelligence –<br />
anticiperende, responsieve technologieën<br />
die onderling verbonden zijn en die<br />
het leven in huis en op het werk<br />
comfortabeler en efficiënter maken.
Praktisch elke seconde vindt er – veelal onbewust –<br />
interactie plaats tussen mens en technologie. Door<br />
meer inzicht te verwerven in de manier waarop die<br />
interactie tot stand komt, kunnen we de beleving<br />
ervan prettiger maken.<br />
iPronto – revolutionaire besturing<br />
van het ‘digitale huis’<br />
De iPronto zal een revolutie teweegbrengen<br />
in de besturing van het ‘digitale<br />
huis’. De thuisbioscoop, verlichting, netwerken,<br />
airconditioning en andere draadloze<br />
toepassingen kunnen er op afstand<br />
mee worden bediend. Met de iPronto,<br />
die is uitgerust met een zeer helder lcdaanraakscherm<br />
en een volledig instelbare<br />
gebruikersinterface en externe toetsen,<br />
kan de gebruiker op elke plek in huis,<br />
met één druk op de knop alle apparatuur<br />
bedienen. Zo is het mogelijk de interface<br />
een eigen karakter te geven met bijvoorbeeld<br />
pictogrammen van internet.<br />
Vitale technologie<br />
In 2002 kreeg <strong>Philips</strong> toestemming van<br />
de Amerikaanse FDA om de defibrillator<br />
HeartStart aan de consument te leveren.<br />
De HeartStart, die door Business Week /<br />
USA Today is uitgeroepen tot Beste<br />
product van 2002, kan worden ingezet<br />
bij een acute hartstilstand. Uit onderzoek<br />
is gebleken dat 70 procent van deze<br />
gevallen thuis plaatsvindt, meestal in het<br />
bijzijn van anderen. De HeartStart is zo<br />
gebruiksvriendelijk dat de technische<br />
vaardigheid van de hulpverlener, de tijd<br />
die nodig is om het apparaat te leren<br />
gebruiken en een eventuele stressverhogende<br />
emotionele band met het 15<br />
slachtoffer geen rol van betekenis spelen.
16<br />
Waar we als onderneming voor staan, komt<br />
tot uiting in het <strong>Philips</strong>-merk – het resultaat van<br />
meer dan honderd jaar investeren in onderzoek,<br />
design, technologie, creativiteit en marketing.
Wie we zijn<br />
In het jaar 2002 is onze Brand Foundation gereedgekomen en<br />
ingevoerd. Dit vormde de afronding van een lang en uitvoerig proces<br />
met een tweeledig doel: nauwkeurig vastleggen waar het <strong>Philips</strong>-merk<br />
voor staat en het merk opnieuw in het brandpunt van onze belangstelling<br />
plaatsen. Om te zorgen voor een consistent en collectief<br />
begrip van deze merkgerichtheid, is het <strong>Philips</strong> Brand Book door<br />
de hele onderneming verspreid. Naast de principes van de Brand<br />
Foundation, bevat het Brand Book de richtlijnen die gehanteerd dienen<br />
te worden bij uitingen van het <strong>Philips</strong>-merk, zoals bij sponsoring.<br />
Heart for Sports<br />
<strong>Philips</strong> richt zich op nieuwe doelgroepen met een divers karakter.<br />
In het kader van het programma Heart for Sports, kunnen studenten<br />
die aan atletiek doen zich gratis door een arts laten onderzoeken.<br />
Daarbij wordt voor het hartonderzoek gebruik gemaakt van het<br />
draagbare ultrageluidssysteem OptiGo van <strong>Philips</strong>. Snelle opsporing<br />
van potentiële problemen draagt ertoe bij dat een sportevenement<br />
een gelukkige afloop kent.<br />
Living technology<br />
Living technology is een reclamecampagne voor halfgeleiderproducten<br />
van <strong>Philips</strong>. Uitgangspunt van deze campagne is de belofte dat <strong>Philips</strong><br />
de kwaliteit van leven van de consument verbetert door toepassing<br />
van technologie. De ontwikkeling van die technologie houdt gelijke<br />
tred met de behoeften van de consument. In de living technologycampagne<br />
wordt onze klanten concurrentievoordeel en zakelijk<br />
succes in het vooruitzicht gesteld, dankzij de flexibiliteit, innovatie,<br />
introductiesnelheid en toekomstbestendigheid van onze<br />
halfgeleiderproducten.<br />
17
18<br />
Succesvolle samenwerking<br />
met Nike<br />
In maart 2002 maakten <strong>Philips</strong> en Nike<br />
het voornemen bekend hun technologische<br />
en atletische kennis te willen<br />
bundelen met het oog op de ontwikkeling<br />
van sportieve audiovisuele<br />
apparatuur. Beide partners zetten hun<br />
expertise in om het sporten te bevorderen<br />
en te verrijken. In september 2002<br />
werden de eerste digitale audioproducten<br />
van Nike-<strong>Philips</strong> geïntroduceerd,<br />
bestaande uit een solid-state<br />
mp3-speler, een mp3-cd-speler en<br />
een fm-radio.
We hebben aanzienlijk geïnvesteerd in marketing<br />
om op belangrijke groeigebieden marktleiderschap<br />
te verwerven. Daartoe hebben we onze omvangrijke<br />
technologische expertise ingezet en aansprekende<br />
innovaties op de markt gebracht.<br />
Op het goede spoor<br />
In de Verenigde Staten zit Consumer<br />
Electronics op het goede spoor, doordat<br />
we ons intensiever op innovatie en de<br />
klant richten, ons merk beter positioneren<br />
en de verkoopkanalen effectiever<br />
benutten. Deze aanpak levert resultaat<br />
op: de omzet in het duurdere segment<br />
steeg met 142%, terwijl de verkopen<br />
van <strong>Philips</strong>-televisies op jaarbasis met<br />
55% toenamen. Ook wordt onze dvdrecorder<br />
nu in meer dan 4000 winkels<br />
aangeboden. Deze voorbeelden laten<br />
zien dat de positionering van <strong>Philips</strong> als<br />
kwaliteitsmerk succesvol verloopt.<br />
Die Another Day<br />
De nieuwe James Bond-film Die Another<br />
Day speelde een prominente rol in de<br />
reclamecampagnes voor de Sensotec,<br />
de nieuwe Philishave met personal<br />
comfort control.<br />
19
20<br />
We stimuleren enthousiasme en betrokkenheid<br />
om verandering teweeg te brengen.
Samen sterk<br />
Liquid crystal on silicon (LCoS) is een belangrijke technologie voor<br />
toekomstige beeldschermen die zich onderscheiden door hun slanke<br />
vormgeving en sublieme beeldkwaliteit – met een natuurlijke, kristalheldere<br />
weergave – en een lagere kostprijs. Aan de ontwikkeling van<br />
LCoS hebben diverse bedrijfsonderdelen bijgedragen, waaronder<br />
Research, UHP Special Lighting, Semiconductors, de LCoS-groep,<br />
Creative Display Solutions en Consumer Electronics. Met LCoS,<br />
waarvoor <strong>Philips</strong> alle belangrijke octrooien in handen heeft, laten de<br />
betrokken bedrijfsonderdelen zien hoe ze gezamenlijk een compleet<br />
product kunnen ontwikkelen, doordat ze álle onderdelen van de<br />
waardeketen bestrijken.<br />
Eén geheel<br />
<strong>Philips</strong> Medical Systems streeft ernaar om door middel van multiculturele,<br />
multidisciplinaire teams in te spelen op de wensen en behoeften<br />
van zijn klanten over de hele wereld.Tal van projecten zijn in gang<br />
gezet om de overgenomen ondernemingen te integreren en samen<br />
te smeden tot een efficiënt geheel.Verandering van de bedrijfscultuur<br />
en uitwisseling van de beste werkmethoden vervullen daarin een<br />
prominente rol.<br />
Persoonlijke beleving<br />
In 2002 presenteerde <strong>Philips</strong> Design de resultaten van het onderzoeksproject<br />
Multiple Intimate Media Environments (MiME) van de Europese<br />
Commissie, dat werd uitgevoerd in samenwerking met Xerox Research<br />
Centre en Nottingham University. MiME onderzoekt de relatie tussen<br />
computertechnologie en de manier waarop mensen met intimate<br />
media omgaan, dat wil zeggen de dingen die ze gebruiken om persoonlijke<br />
voorwerpen als foto’s, souvenirs en dagboeken te bewaren.<br />
Nu de computer bij steeds meer facetten van ons leven een rol<br />
speelt, stelt MiME voor om intimate media niet in de computer te<br />
laten verdwijnen, maar om speciale hulpmiddelen en systemen te<br />
ontwerpen die de persoonlijke beleving bij het verzamelen, bewaren<br />
en uitwisselen van intimate media verrijken.<br />
21
22<br />
Lighting<br />
<strong>Philips</strong> Lighting is wereldwijd nummer 1 op het gebied<br />
van verlichting. De divisie telt vier productgroepen:<br />
Lamps, Luminaires, Lighting Electronics en Automotive<br />
& Special Lighting. In Europa, Noord-Amerika, Latijns-<br />
Amerika en Asia Pacific heeft <strong>Philips</strong> Lighting in totaal<br />
circa 47.000 medewerkers in dienst.<br />
Kleurrijke verfraaiing<br />
Om gebouwen te kunnen tonen in al hun schoonheid zonder dat de<br />
mensen in de gebouwen daar last van hebben, heeft <strong>Philips</strong> Lighting<br />
de LEDline ontwikkeld. De LEDline is een nieuw concept dat de<br />
structuur van de buitenmuren door toepassing van led-verlichting<br />
fraaier doet uitkomen.<br />
Het is onze ambitie om winstgevende groei te behalen op nieuw opkomende<br />
markten, bij belangrijke wereldwijd opererende klanten, op innovatieve nieuwe<br />
toepassingsgebieden en op onze bestaande markten. Innovatie, uitgekiende<br />
marketing en goede service aan de klant – met name leverbetrouwbaarheid –<br />
zijn de drie hoekstenen van onze activiteiten, nu en in de toekomst. Door ons te<br />
concentreren op deze gebieden en op voortdurende kwaliteitsverbetering en<br />
stringente beheersing van kosten en bedrijfsmiddelen, zullen we onze positie als<br />
toonaangevende speler in de verlichtingsindustrie bevestigen.<br />
Verlichting ‘vermenselijken’<br />
Bij <strong>Philips</strong> vragen we ons voortdurend af hoe we de<br />
betekenis van verlichting in het dagelijks leven van mensen<br />
kunnen vergroten. Hoe kan er thuis, in winkels, kantoren<br />
en dergelijke de juiste sfeer mee worden geschapen? En<br />
hoe kan verlichting worden toegepast om hun stemming<br />
en gevoelens, hun productiviteit, positief te beïnvloeden?<br />
Deze vragen staan centraal bij onze nieuwe benadering<br />
voor communicatie met de consument, waarmee we in<br />
2002 zijn gestart. Communicatie met de consument en<br />
inzicht krijgen in zijn wensen en behoeften zijn daarbij<br />
de belangrijkste elementen. Deze dialoog heeft een accentverschuiving<br />
veroorzaakt van het verkopen van verlichting<br />
naar het verkopen van visuele emotie. Door verlichting<br />
op deze manier te ‘vermenselijken’, versterken we ons<br />
merk en onze waarde als partner voor onze klanten.<br />
Baanbrekende overeenkomst<br />
In 2002 maakten we de grootste overeenkomst in de<br />
geschiedenis van <strong>Philips</strong> Lighting bekend: een langlopend<br />
contract om de exclusieve leverancier van merklampen<br />
te worden voor Home Depot in de Verenigde Staten.<br />
Home Depot is de grootste woninginrichtings- en<br />
doe-het-zelfketen ter wereld. Deze samenwerking<br />
illustreert hoe <strong>Philips</strong> Lighting, door zich te concentreren<br />
op marketing, innovatie en leverbetrouwbaarheid, nieuwe<br />
kansen creëert bij belangrijke klanten over de hele wereld.<br />
Op de goede weg<br />
Van auto’s wordt verwacht dat ze een steeds hoger<br />
niveau van kwaliteit, betrouwbaarheid en design bezitten.<br />
Met de HiPerVision-autolamp speelt <strong>Philips</strong> in op deze<br />
trend. Deze lamp gaat even lang mee als de auto zelf,<br />
gebruikt minder energie, is klein en geschikt voor<br />
recycling, en biedt meer designmogelijkheden. Daarom<br />
wordt deze technologie al in bepaalde modellen van<br />
grote autofabrikanten als Mercedes, Audi,Volkswagen<br />
en Opel toegepast. HiPerVision – een door <strong>Philips</strong><br />
ontwikkeld nieuw verlichtingsconcept waarbij beeldbuistechnologie<br />
voor perfecte afdichting van de lamp zorgt –<br />
werpt het juiste licht op de weg.
Dynamiek in licht en kleur<br />
Led-verlichting biedt geweldige mogelijkheden voor bestaande<br />
en nieuwe toepassingen waarvoor dynamiek in<br />
lichtniveau en kleur vereist is. Door hun geringe formaat,<br />
lange levensduur, directe start, hoge lichtopbrengst,<br />
duurzaamheid en op halfgeleidertechniek gebaseerde<br />
werking, onderscheiden led’s zich van andere lamptechnologieën.<br />
De Luxeon V-led heeft het mogelijk<br />
gemaakt om precies de gewenste speciale kleureffecten<br />
te creëren in winkels, kantoren en in huis. De Luxeontechnologie<br />
biedt een alternatieve mogelijkheid om een<br />
zee van gekleurd licht te creëren, waarbij een hoge<br />
lichtopbrengst wordt gecombineerd met een lange<br />
levensduur, energiebesparing en andere voordelen van<br />
vaste-stofverlichting. De Luxeon V genereert een absolute<br />
recordhoeveelheid licht van maar liefst 120 lumen vanuit<br />
één enkele emitter – verreweg het hoogste vermogen<br />
van alle led’s op de markt. <strong>Philips</strong> Lighting loopt samen<br />
met LumiLeds Lighting (onze joint venture met Agilent<br />
Technologies) voorop bij deze ontwikkeling.<br />
De kracht van samenwerking<br />
Bijna alle facetten van het leven worden beïnvloed<br />
door computers, die dankzij IC’s met een toenemende<br />
complexiteit steeds hogere prestaties leveren tegen<br />
lagere kosten. Een verdere vooruitgang op het gebied<br />
van IC-technologie is in belangrijke mate afhankelijk van<br />
nieuwe projectiemethoden om de fijnste details op<br />
silicium aan te kunnen brengen. Extreem ultraviolet (EUV),<br />
Natuurlijk daglichtritme<br />
Nabootsing van het natuurlijke daglichtritme kan op subtiele wijze<br />
de sfeer in een winkel of kantoor verhogen, waardoor de mensen<br />
zich meer op hun gemak voelen. Zo’n dynamische lichtomgeving kan<br />
daadwerkelijk worden gecreëerd met Carpe Diem, het spectaculaire<br />
nieuwe lichtarmatuurconcept van <strong>Philips</strong> dat gebaseerd is op de<br />
TL5-fluorescentielamp en digitale elektronische lichtregeling.<br />
een straling met een golflengte van circa 13 nm, is de<br />
technologie die naar verwachting ongeveer vanaf 2007<br />
het voor halfgeleiders toegepaste lithografische proces<br />
ingrijpend zal veranderen.<br />
Op dit terrein is samenwerking de sleutel tot het bereiken<br />
van technologische doorbraken en het tijdig op<br />
de markt brengen van innovaties. Bij de ontwikkeling<br />
van de meest geavanceerde projectietechnologie<br />
combineert <strong>Philips</strong> Lighting zijn ruim 100-jarige ervaring<br />
op het gebied van verlichtingsinnovatie met de expertise<br />
van het Fraunhofer Institute in Duitsland en de unieke<br />
kennis van <strong>Philips</strong> Research op het gebied van lichtgevende<br />
plasmatechnologie. In minder dan 15 maanden<br />
werd het uitgangsvermogen van de EUV-lamp met bijna<br />
een factor 20 vergroot. Eind 2002 leverde <strong>Philips</strong> het<br />
eerste prototype aan zijn belangrijke klant en partner<br />
ASML – een goed voorbeeld van wat met nauwe<br />
samenwerking kan worden bereikt.<br />
23
24<br />
Consumer Electronics<br />
Als een van de drie grootste fabrikanten van<br />
consumentenelektronica ter wereld, levert <strong>Philips</strong><br />
Consumer Electronics producten die bedoeld zijn<br />
om de consument overal (thuis, op het werk of<br />
onderweg) op elk moment te laten profiteren van<br />
de voordelen van de nieuwste digitale technologieën.<br />
De divisie levert onder meer breedbeeldtelevisies,<br />
platte tv’s, dvd-recorders, superaudio-cd-spelers,<br />
digitale televisies, internetaudiosystemen, draagbare<br />
audioapparaten, mini- en microsystemen,<br />
pc-randapparatuur (zoals monitors en dvd+rw-drives)<br />
en producten voor persoonlijke communicatie<br />
(zoals mobiele telefoons en DECT-telefoons).<br />
<strong>Philips</strong> Consumer Electronics heeft wereldwijd<br />
circa 20.000 medewerkers in dienst.<br />
Met Digital Networks speelt <strong>Philips</strong> een vooraanstaande<br />
rol bij de levering van digitale elektronische diensten,<br />
waardoor zowel thuis als onderweg op een totaal<br />
andere wijze toegang wordt verkregen tot televisie en<br />
internet. Dit bedrijfsonderdeel levert niet alleen technologie<br />
voor digitale breedband via settop-boxen voor<br />
de consumentenmarkt, maar ook end-to-end software-<br />
oplossingen waarmee providers en netwerkexploitanten<br />
digitale diensten kunnen creëren en leveren.<br />
Digitaal genieten<br />
<strong>Philips</strong>’ nieuwe digitale dvd/sacd-systeem LX8000SA<br />
heeft een ingebouwde dvd-speler en een digitale<br />
6-kanaalsreceiver voor een sublieme weergave van films<br />
en muziek. Het systeem is geschikt voor het afspelen<br />
van de nieuwste superaudio-cd’s, die een aanzienlijk<br />
betere geluidskwaliteit hebben dan gewone cd’s.<br />
Dankzij <strong>Philips</strong>’ toonaangevende technologie voor beeldschermen, optische opslag<br />
en connectiviteit, draagt Consumer Electronics bij aan de beleving van het <strong>Philips</strong>merk<br />
door de kwaliteit van het leven van alledag voor de consument te verbeteren<br />
met innovatieve topproducten. Het merk waar men het eerst aan denkt – dát<br />
willen we zijn als het om entertainment, communicatie en informatie in digitale<br />
vorm gaat. Hier streeft de divisie naar door de kracht van het <strong>Philips</strong>-merk te<br />
benutten, zijn leidende positie op het gebied van beeldschermen, optische opslag<br />
en connectiviteit te handhaven, de kosten te beheersen en zijn bedrijfsmiddelen<br />
optimaal in te zetten.<br />
Wat beeldschermtechnologie betreft is onze leidende positie gebaseerd op het<br />
creëren van een optimale beeldkwaliteit en een natuurlijke kijkervaring door middel<br />
van platte, dunne en brede beeldschermen. Bij optische opslag gaat het om gunstig<br />
geprijsde, solide producten met een grote opslagcapaciteit. De gebruiker kan daarmee<br />
gemakkelijk hoogwaardige video, audio, afbeeldingen en data opslaan en<br />
weergeven. En connectiviteit maakt op elke gewenste tijd en plaats intuïtieve<br />
interactie met draadloze apparatuur mogelijk.<br />
Het tempo waarmee de markt voor consumentenelektronica overschakelt van<br />
analoog naar digitaal neemt snel toe. Digitale producten nemen op dit moment<br />
ongeveer 30% van de audio-videomarkt voor hun rekening, wat in 2005 tot circa<br />
60% zal zijn gestegen. Onze strategie is erop gericht de overgang van ons productassortiment<br />
van analoog naar digitaal proactief te sturen en daarbij vooruit te<br />
lopen op de markt.Voorbeelden daarvan zijn onder andere onze uitstekende<br />
lcd-monitors, en onze serie dvd-recorders die in 2002 is uitgebreid. Opnemen<br />
op dvd is daardoor binnen het bereik van een veel breder publiek gekomen.<br />
Verbeterde bedrijfsvoering<br />
In 2002 hebben we onze bedrijfsvoering verder verbeterd.<br />
In onze industrie nemen we een vooraanstaande positie<br />
in waar het gaat om een optimaal resultaat met minimale<br />
bedrijfsmiddelen.We zijn voortdurend bezig de benodigde<br />
bedrijfsmiddelen te minimaliseren door optimaal beheer<br />
van de toevoerketen, een ODM-bedrijfsfilosofie en uitbesteding.<br />
Bovendien blijven we onze fabricagemiddelen<br />
optimaliseren, wat onder andere blijkt uit de afstoting<br />
van onze groep Contract Manufacturing Services.<br />
Herstelprogramma voor de VS<br />
Onze bedrijfsresultaten in de Verenigde Staten vormen<br />
een belangrijk aandachtsgebied en in dat verband wordt<br />
een omvangrijk herstelprogramma uitgevoerd.Verbetering<br />
van ons productaanbod en prominentere aanwezigheid<br />
in het duurdere segment vormen belangrijke elementen<br />
van dit programma. Het nieuwe managementteam besloot<br />
ook het <strong>Philips</strong>-merk af te splitsen van Magnavox.<br />
<strong>Philips</strong> richt zich daarbij op de hogere segmenten, terwijl<br />
Magnavox zich voornamelijk concentreert op producten<br />
met een goede prijs-kwaliteitverhouding. Er is reeds<br />
aanzienlijke vooruitgang geboekt met televisies met een<br />
plat beeldscherm, een productcategorie waarbij de<br />
spontane herkenning van het <strong>Philips</strong>-merk sterk verbeterd
is, zoals consumentenonderzoek heeft uitgewezen.<br />
Bovendien is het aantal buitendienstmedewerkers van<br />
ons verkoopapparaat in de Verenigde Staten uitgebreid<br />
en zijn zij beter opgeleid. Om het toevoerketenbeheer<br />
te verbeteren, hebben we onze magazijnactiviteiten en<br />
alle vervoer naar onze detaillisten vanuit onze locaties<br />
in Mexico uitbesteed.<br />
Beleving voorop<br />
De consument is niet zozeer geïnteresseerd in producten<br />
als wel in de ervaring die ze bieden.We hebben onze<br />
bedrijfsstrategie daarom aangepast aan het Consumer<br />
Experience-concept, dat drie gebieden omvat: Home<br />
Entertainment, Personal Expression en Productivity.<br />
De eerste twee zijn volledig op de consument gericht,<br />
terwijl het derde een breed scala van toepassingen omvat<br />
voor professionele, semi-professionele, kleine en grote<br />
zakelijke gebruikers.<br />
Home Entertainment – klantgerichte<br />
oplossingen<br />
Home Entertainment richt zich op de consument die<br />
klantgerichte, intuïtieve oplossingen wenst. Daarmee<br />
kunnen gebruikers naar de digitale audio en video van<br />
Een totaal nieuwe manier van luisteren<br />
<strong>Philips</strong> en Nike hebben hun innovatieve krachten<br />
gebundeld bij de ontwikkeling van een nieuwe<br />
generatie draagbare audioapparatuur: fm-, cd- en<br />
mp3-spelers die speciaal bedoeld zijn voor hardlopers<br />
en fietsers. Draagbaar, geen wegvallend geluid, ideaal<br />
om mee te sporten.<br />
De wereld ligt aan je voeten<br />
Dankzij nieuwe internetaudioproducten – zoals<br />
<strong>Philips</strong>’ microsysteem MC-i200 Streamium – krijgt<br />
de consument heel gemakkelijk toegang tot internetdiensten.<br />
Daarmee opent <strong>Philips</strong> een totaal nieuw<br />
hoofdstuk op het gebied van home entertainment.<br />
hun keuze luisteren en kijken. Onze oplossingen bieden<br />
deze doelgroep de ideale combinatie van gebruiksgemak,<br />
sensationele ervaring en design.<br />
Personal Expression – overal genieten van<br />
digitale audio en video<br />
Personal Expression wil de consument – vooral jongeren<br />
met een internetgerichte, eigentijdse levensstijl – de<br />
vrijheid bieden om op elke gewenste plaats te genieten<br />
van de digitale audio en video van hun keuze.<br />
Productivity – effectieve professionele gebruikers<br />
Bij Productivity gaat het om oplossingen waarmee professionele<br />
gebruikers – thuis of op hun werk – effectiever,<br />
efficiënter en prettiger kunnen werken. Dit zijn onder<br />
andere oplossingen voor opslag en weergave van<br />
informatie, en om de toegankelijkheid, de verspreiding<br />
en het gebruik ervan te vergemakkelijken, zowel voor<br />
het persoonlijk bekijken van de informatie als voor<br />
groepspresentaties.<br />
25
26<br />
Domestic Appliances and Personal Care<br />
<strong>Philips</strong> Domestic Appliances and Personal Care legt<br />
zich toe op de ontwikkeling, fabricage en marketing<br />
van innovatieve apparaten op het gebied van elektrisch<br />
scheren, mondverzorging, persoonlijke verzorging,<br />
voedselbereiding, kledingverzorging en vloerreiniging.<br />
De divisie heeft ruim 8.700 medewerkers in dienst.<br />
Sonicare<br />
Innovatieve samenwerking, enthousiaste klanten<br />
Marketing is voor DAP een topprioriteit en de divisie<br />
blijft deze discipline dan ook versterken, bijvoorbeeld<br />
door samenwerking met belangrijke fast-moving consumer<br />
goods-bedrijven (FMCG).We creëren unieke, aantrekkelijke<br />
merkartikelen door onze krachten te bundelen<br />
met vooraanstaande FMCG-bedrijven. Door middel van<br />
co-branding en co-marketing bouwden wij onze succesvolle<br />
activiteiten in 2002 verder uit. Dit betrof bijvoorbeeld<br />
de Cool Skin (de Philishave met Nivea-scheeremulsie)<br />
en de Senseo (het koffiezetapparaat dat samen<br />
met Sara Lee|DE werd ontwikkeld). De Senseo is een<br />
nieuw en baanbrekend concept voor het traditionele<br />
koffiesegment. Uit het succes van Senseo als waardescheppend<br />
product, blijkt opnieuw het belang van echte<br />
innovaties en samenwerking op het gebied van marketing.<br />
Door samen te werken, kunnen we optimaal profiteren<br />
van onze specifieke expertise (bijvoorbeeld kennis van<br />
de wensen en behoeften van de consument, productdesign,<br />
branding, applicatiekennis, wereldwijde aanwezigheid<br />
op de markt). Hierdoor hebben we bovendien<br />
toegang tot nieuwe detailhandelskanalen, industrieën en<br />
geografische gebieden.We stemmen ons businessmodel<br />
dan ook af op de dynamiek en economie van FMCGfabrikanten<br />
en de detailhandel.<br />
Technologie maakt het verschil<br />
Bij DAP proberen we onze producten voortdurend te<br />
verbeteren door een combinatie van consumenten-<br />
<strong>Philips</strong> Domestic Appliances and Personal Care (DAP) is nummer 1 in meerdere<br />
segmenten van de markt voor persoonlijke verzorging dankzij de sterke merknamen<br />
Philishave (wereldwijd), Norelco en Sonicare (Verenigde Staten). Daarnaast<br />
heeft DAP met het <strong>Philips</strong>-merk een sterke positie op de markt voor huishoudelijke<br />
apparaten, met name in Europa, Latijns-Amerika en Asia Pacific.<br />
DAP groeide in 2002 sneller dan de markt en behaalde elk kwartaal betere<br />
resultaten. Bovendien boekten we als divisie recordresultaten in termen van omzet,<br />
winstgevendheid en marktpositie (nummer 1 of 2).We bleven streven naar kostenverlaging<br />
door middel van cyclustijdverkorting, overplaatsing van vestigingen (naar<br />
lagelonenlanden en/of ter beperking van valutarisico’s) en goed beheer van bedrijfsmiddelen/voorraden<br />
(vermindering van diversiteit).Verder werden besparingen<br />
bereikt door personeelsvermindering (bijvoorbeeld in onze organisatie in Latijns-<br />
Amerika) en door efficiencymaatregelen in de verkooporganisaties van de productgroepen<br />
Male Shaving & Grooming en Oral Healthcare in de Verenigde Staten.<br />
onderzoek en technologie. Nieuwe scheertechnieken<br />
hebben geleid tot aanzienlijke verbeteringen van de<br />
belangrijkste functies van scheerapparaten en ontharingsproducten.<br />
En geavanceerde oppervlaktebehandelingen<br />
en coatings – bijvoorbeeld voor onze scheerapparaten<br />
en strijkijzers – verhogen het gebruikscomfort aanzienlijk.<br />
Dankzij de overname van Optiva Corporation (Sonicare)<br />
in 2000 kan DAP profiteren van schaalvergroting en van<br />
de mogelijkheid zich te onderscheiden met de ‘sonische’<br />
technologie. Hierdoor zal DAP een belangrijke speler<br />
kunnen worden op de markt voor mondverzorgingsproducten.<br />
In 2002 werden met name in de Verenigde<br />
Staten en het Verenigd Koninkrijk bemoedigende<br />
resultaten behaald.<br />
Sensotec<br />
De nieuwe Philishave met personal<br />
comfort control voor een onovertroffen<br />
huidcomfort en een superglad scheerresultaat,<br />
werd geïntroduceerd in<br />
september 2002.<br />
Win-winsituatie<br />
In 2002 werd het succes gecontinueerd<br />
van de Senseo, het nieuwe concept<br />
voor het traditionele koffiesegment dat<br />
we samen met Sara Lee|DE hebben<br />
ontwikkeld. Dit soort initiatieven van<br />
gezamenlijke marketing biedt de<br />
partners de mogelijkheid te profiteren<br />
van elkaars specifieke capaciteiten en<br />
de consument een aantrekkelijk<br />
nieuw product te bieden.
Components<br />
Tot eind 2002 was <strong>Philips</strong> Components een belangrijke<br />
leverancier van integrale digitale elektronische oplossingen<br />
voor beeldschermen, optische registratie en<br />
connectiviteit.Ten behoeve van zijn mondiale klanten<br />
in de computer-, consumentenelektronica-,<br />
telecommunicatie- en auto-industrie, produceerde<br />
Components modules voor optische registratie op<br />
cd en dvd, beeldschermen voor mobiele telefoons en<br />
andere draagbare apparatuur, modules voor draadloze<br />
connectiviteit, luidsprekersystemen, tuners, afstandsbedieningen,<br />
beamers en digitale beeldschermen<br />
(zoals lcd-tv’s). In 2002 had <strong>Philips</strong> Components<br />
circa 13.000 medewerkers in dienst.<br />
Divisie Components opgeheven<br />
In het kader van ons portfoliomanagement hebben we<br />
onze divisie Components in 2002 aan diepgaand onderzoek<br />
onderworpen. <strong>Philips</strong> wil meer op digitale technologieën<br />
inzetten,‘volwassen’ analoge activiteiten afbouwen<br />
en organisatorische complexiteit verminderen. Daartoe<br />
zijn maatregelen genomen die de structuur van onze<br />
elektronicacluster vereenvoudigen en de kosten verlagen.<br />
Naar aanleiding hiervan is de divisie Components ontbonden.<br />
Het bedrijfsonderdeel <strong>Philips</strong> Optical Storage wordt<br />
geherstructureerd om het weer winstgevend te maken.<br />
Nieuwe structuur<br />
Sinds 1 januari 2003 is een nieuwe structuur van kracht<br />
die is toegespitst op innovatie en waardecreatie. Nauwverwante<br />
activiteiten die voorheen over verschillende<br />
divisies verspreid waren, zijn nu bijeengebracht. Zo is de<br />
groep voor telecomluidsprekers samengevoegd met<br />
Mobile Display Systems. Dit cluster is overgeplaatst naar<br />
de divisie Semiconductors, waardoor onze klanten één<br />
aanspreekpunt hebben voor complete, integrale oplossingen<br />
voor de telecom- en personal digital assistant-markt.<br />
Eenzelfde maatregel is genomen voor bepaalde activiteiten<br />
op het gebied van digitale beeldschermen en draadloze<br />
audio-videoapparatuur, waaronder de Pronto-groep<br />
(afstandsbedieningen). Deze activiteiten zijn ondergebracht<br />
bij de divisie Consumer Electronics. Ook deze overplaatsing<br />
is bedoeld om organisatorische complexiteit<br />
en dubbel werk te verminderen en maximale synergie<br />
te creëren, zowel voor eigen <strong>Philips</strong>-producten als<br />
OEM-producten.Verder is een zelfstandige groep opgezet<br />
– New Displays Business Development geheten –<br />
die zich richt op nieuwe veelbelovende beeldschermtechnologieën<br />
als liquid crystal on silicon (LCoS) en PolyLED.<br />
Herstructurering van Optical Storage<br />
Voor Optical Storage wordt een uitgebreid herstructureringsprogramma<br />
uitgevoerd om dit bedrijfsonderdeel<br />
weer winstgevend te maken. Het grootste deel van<br />
de herstructurering betreft de pc-gerelateerde dataactiviteiten.<br />
Deze worden in Taiwan geconcentreerd.<br />
De R&D-groep in Eindhoven wordt versterkt om zich<br />
meer met voorontwikkeling bezig te kunnen houden.<br />
Door de clustering van activiteiten in Taiwan en de<br />
samenwerking met BenQ, kan <strong>Philips</strong> zich intensiever op<br />
de ontwikkeling van zijn dvd+rw-activiteiten concentreren.<br />
Snelle verbetering bij de Datagroep kan worden gerealiseerd<br />
door de aandacht te richten op de winstgevende,<br />
snelgroeiende markt voor dvd+rw-drives. Door zijn<br />
positie op het gebied van dvd+rw-toepassingen en<br />
nieuwe of opkomende technologieën te versterken, kan<br />
Optical Storage een prominente speler blijven in de<br />
aftermarket en OEM-markt. Een solide basis voor<br />
duurzame winstgevendheid ligt dan in het verschiet.<br />
De productgroepen Consumer en Automotive van<br />
Optical Storage zijn reeds winstgevend en ontwikkelen<br />
zich volgens plan. Consumer heeft een vooraanstaande<br />
positie op de audio-videomarkt. De groep levert onder<br />
meer drives voor dvd+rw-recorders en spelconsoles<br />
(Xbox van Microsoft). Automotive is toonaangevend op<br />
de markt voor producten voor de auto-industrie. De<br />
groep maakt een aanzienlijke groei door, voornamelijk<br />
dankzij de overschakeling van muziekcassettes naar cd’s<br />
en dvd’s, en de stijgende vraag naar autonavigatiesystemen.<br />
Samenwerking op het gebied van<br />
draadloze oplossingen<br />
De activiteiten van Components op het gebied van<br />
draadloze connectiviteit worden ondergebracht bij<br />
de nieuwe joint venture met het Taiwanese Accton<br />
Technology Corporation, waarin <strong>Philips</strong> een belang van<br />
48% heeft. De besprekingen omtrent deze joint venture<br />
werden op 8 januari 2003 aangekondigd en zullen naar<br />
verwachting in het tweede kwartaal van 2003 worden<br />
afgerond. De gezamenlijke onderneming gaat innovatieve<br />
draadloze 802.11-producten leveren aan OEM-fabrikanten<br />
in bijvoorbeeld de consumentenelektronica-, enterprise-,<br />
pc- en mobiele-telefoonindustrie. De nieuwe onderneming<br />
zal zich richten op de toenemende markteisen ten<br />
aanzien van geavanceerde, gebruiksvriendelijke en<br />
economische draadloze oplossingen die gebruik<br />
maken van ultramoderne technologie op basis van<br />
Wi-Fi (802.11), Bluetooth en andere standaarden.<br />
De resultaten van Optical Storage, de groep New Displays<br />
Business Development en de activiteiten die worden<br />
overgeplaatst naar <strong>Philips</strong> Corporate Investments,<br />
worden vanaf 2003 verantwoord onder Diversen.<br />
27
28<br />
Semiconductors<br />
<strong>Philips</strong> Semiconductors is een van de tien grootste<br />
halfgeleiderproducenten in de wereld en een belangrijke<br />
leverancier van innovatieve siliciumoplossingen voor<br />
consumentenmarkten. Deze oplossingen zullen groeien<br />
en evolueren naarmate de toepassingen zich verder<br />
ontwikkelen. Doordat de activiteiten van de divisie<br />
verschillende markten bestrijken, is het toepassingsgebied<br />
voor onze geavanceerde producten zeer breed.<br />
<strong>Philips</strong> Semiconductors heeft ruim 31.000 medewerkers<br />
in dienst en is actief in meer dan 50 landen.<br />
<strong>Philips</strong> Semiconductors voorziet een wereld waarin de kwaliteit van leven wordt<br />
verrijkt door technologie die ons op elk moment en op elke plaats toegang<br />
verschaft tot informatie, amusement en diensten. Het is de missie van <strong>Philips</strong><br />
Semiconductors de toonaangevende leverancier te worden van halfgeleideroplossingen<br />
voor ‘connected’ consumententoepassingen. Een van de belangrijkste pijlers van<br />
onze strategie om dit doel te bereiken is voorkeurspartner te worden voor<br />
belangrijke klanten en leveranciers van content en diensten op deze markten.<br />
2002 was een zeer moeilijk jaar met de diepste en langste recessie in het<br />
50-jarig bestaan van de halfgeleiderindustrie. Onze omzet was in 2002 lager dan<br />
in 2001, maar hield gelijke tred met de algemene marktontwikkelingen. Om deze<br />
situatie het hoofd te bieden, hebben we in 2002 aanzienlijke kostenbesparingen<br />
gerealiseerd, waaronder de voorgenomen sluiting van onze fabriek in Albuquerque,<br />
New Mexico, in de Verenigde Staten. Ondanks deze ongunstige omstandigheden<br />
hebben we op een aantal fronten toch vooruitgang geboekt. Dankzij onze klantgerichte<br />
opstelling hebben onze ontwerpen een aantal belangrijke contracten<br />
opgeleverd. Bovendien worden onze Nexperia Multimedia-oplossingen toegepast<br />
door een groot aantal belangrijke elektronicafabrikanten.We blijven investeren in<br />
innovatie om groei te stimuleren en een meer flexibele kostenstructuur te<br />
bereiken om zo het structurele break-even-point te verlagen.<br />
Succes voor de klant en voor <strong>Philips</strong><br />
In 2002 begon de combinatie van onze geavanceerde<br />
platformoplossingen en onze concentratie op vooraanstaande<br />
klanten zijn vruchten af te werpen in de vorm<br />
van belangrijke contracten voor een aantal van onze<br />
ontwerpen. Deze ontwerpsuccessen verschaffen ons<br />
een uitstekende uitgangspositie om te kunnen profiteren<br />
van de langverwachte opleving op de wereldmarkt<br />
voor elektronica.<br />
Nexperia – living technology<br />
Onze Nexperia Multimedia-oplossingen bieden de klant<br />
herconfigureerbare en herbruikbare oplossingen voor<br />
volledig digitale televisie. Onze Nexperia-oplossingen<br />
worden door niet minder dan 3 van de 5 grootste<br />
televisiefabrikanten ter wereld toegepast in hun digitale<br />
tv-producten. Ruim 70% van de in 2002 geproduceerde<br />
dvd+rw-recorders in de wereld was uitgerust met een<br />
Nexperia-oplossing. <strong>Philips</strong> verwacht dat in de komende<br />
5 tot 7 jaar een aanzienlijk deel van de bestaande<br />
televisietoestellen in Europa en de VS zullen worden<br />
vervangen door nieuwe geïntegreerde digitale tv’s, en<br />
<strong>Philips</strong> Semiconductors bevindt zich in een unieke positie<br />
om te profiteren van deze nieuwe markt. Meer dan 60%<br />
van alle tv’s die in 2002 verkocht zijn, is voorzien van<br />
een product van <strong>Philips</strong> Semiconductors.<br />
In 2002 versterkten we onze positie op de markt voor<br />
mobiele telefoons.We verwachten dat tegen het eind<br />
van 2003 10% van alle mobiele telefoons zal zijn uitgerust<br />
met een Nexperia-systeemoplossing. Deze biedt fabrikanten<br />
van mobiele telefoons de mogelijkheid nieuwe
modellen snel op de markt te brengen. Onze systeemoplossingen<br />
zijn gereed voor alle nieuwe mobiele-telefoontechnologieën<br />
die in 2003 en 2004 op de markt zullen<br />
komen (GPRS, G2.5, G3, etc.).<br />
Dichter bij elkaar komen<br />
Ons programma voor customer intimacy heeft onze relatie<br />
met belangrijke spelers op de markt voor pc-gerelateerde<br />
producten versterkt.We zijn een vooraanstaande<br />
leverancier van halfgeleiderproducten voor de grootste<br />
producent van lcd-monitors en een aantal van onze<br />
klantspecifieke designs zijn uitverkozen door een toonaangevende<br />
printerfabrikant. Onze klantspecifieke<br />
producten worden tevens toegepast in vele personal<br />
digital assistants, en Intel heeft ons voedingsbeheersysteem<br />
gekozen voor zijn nieuwste moederborddesigns.<br />
In 2002 heeft een van de toonaangevende kledingketens<br />
onze identificatiechip gekozen om in hun kleding te<br />
worden opgenomen. Zij zullen de chip eerst gebruiken<br />
om hun producten te kunnen volgen in het fabricageproces<br />
en de logistieke keten, en daarna voor diefstalbeveiliging<br />
in winkels. Op de langere termijn kan de chip<br />
ook worden gebruikt voor klantenrelatiebeheer.<br />
Technologische doorbraken<br />
<strong>Philips</strong> blijft baanbrekende technologie ontwikkelen voor<br />
draad- en draadloze toepassingen. De overname van<br />
Systemonic zal ons beter in staat stellen een leidende<br />
positie op het gebied van de 802.11-standaard voor<br />
draadloze connectiviteit in te nemen en we zullen de<br />
eerste onderneming zijn die een oplossing op silicium<br />
introduceert voor de nieuwe ZigBee-standaard. <strong>Philips</strong><br />
wist zijn toonaangevende positie op het gebied van<br />
Bluetooth te handhaven door meer dan 10 miljoen<br />
producten in de vorm van energiezuinige, goedkope<br />
systeemoplossingen voor spraak- en datatoepassingen<br />
te leveren. In 2002 hebben we samen met Sony een<br />
nieuwe standaard aangekondigd voor betrouwbare nearfield<br />
communication (NFC). Deze draadloze technologie<br />
maakt over een afstand tot 20 centimeter, de overdracht<br />
van allerlei data mogelijk tussen apparaten met NFC,<br />
zoals mobiele telefoons, digitale camera’s, personal digital<br />
assistants en pc’s. De snelheid van NFC is hoog genoeg<br />
om beelden van hoge kwaliteit goed over te zenden.<br />
Dit biedt mogelijkheden voor de ontwikkeling van<br />
verschillende nieuwe markten, waaronder elektronisch<br />
speelgoed. Ook wordt het uploaden van muziek en<br />
software van hoofdapparatuur naar draagbare systemen<br />
gemakkelijker.<br />
<strong>Philips</strong> loopt voorop bij nieuwe technologieën voor<br />
halfgeleiders. Samen met onze partners Motorola en<br />
STMicroelectronics gaan we in 2003, in onze chipfabriek<br />
in het Franse Crolles van start met de productie van<br />
geavanceerde 120-nm-wafers voor een aantal nieuwe<br />
producten. De ontwikkeling van producten met een<br />
lijnbreedte van 90 nm verloopt zeer voorspoedig en<br />
we verwachten voor het eind van 2003 met de<br />
proefproductie te kunnen beginnen. In januari 2003<br />
hebben we een wereldprimeur gedemonstreerd –<br />
functionele geheugencellen in 65-nm-technologie. Deze<br />
nieuwe technologieën zullen leiden tot chips met een<br />
lager energieverbruik, een hogere verwerkingssnelheid<br />
en een kleiner oppervlak, die nodig zijn voor de<br />
volgende generatie mobiele telefoons, personal digital<br />
assitants en andere draagbare apparatuur.<br />
Basis voor succes<br />
<strong>Philips</strong> Semiconductors heeft succesvolle technologieën,<br />
in succesvolle producten, met succesvolle klanten over<br />
de hele wereld.We zijn vast besloten om, voortbouwend<br />
op onze geavanceerde siliciumprocessen, ontwerpsuccessen<br />
en customer intimacy, operationele winstgevendheid<br />
te bereiken door verhoging van omzet<br />
en marktaandeel, en verlaging van de kosten.<br />
29
30<br />
Medical Systems<br />
Met circa 31.000 medewerkers en vestigingen in meer<br />
dan 100 landen over de hele wereld neemt <strong>Philips</strong><br />
Medical Systems de 1e of 2e plaats in op de meeste<br />
markten waarop de divisie actief is. Het productassortiment<br />
omvat onder andere hoogwaardige<br />
systemen voor röntgendiagnostiek, ultrageluid,<br />
magnetische resonantie, computertomografie,<br />
nucleaire geneeskunde, positronemissietomografie,<br />
patiëntenbewaking, beheer van klinische gegevens,<br />
reanimatieproducten, alsmede een uitgebreide reeks<br />
diensten voor klantenondersteuning.<br />
Het hart in handen houden<br />
Het Live 3D Echo-ultrageluidssysteem SONOS 7500<br />
maakt het hart en de complexe interactie tussen<br />
kleppen, kamers en hartvaten direct zichtbaar. De<br />
beelden zijn zó scherp en gedetailleerd dat het<br />
haast lijkt of je het hart in handen houdt.<br />
Om in de medisch-technologische sector het beste in te spelen op de veranderende<br />
behoeften van zorginstellingen waar ook ter wereld, nam <strong>Philips</strong> Medical Systems<br />
in 2002 een aantal belangrijke stappen om zijn positie op de voornaamste markten<br />
te verstevigen. Dit hield onder andere een versneld programma voor productinnovatie<br />
in dat ons technologisch leiderschap op het gebied van beeldvorming, patiëntenbewaking<br />
en IT heeft versterkt. Belangrijk was de uitvoering van het integratieprogramma<br />
voor de prominente ondernemingen die de divisie onlangs heeft<br />
overgenomen. Doel van de integratie was de vorming van een sterke en evenwichtige<br />
aanwezigheid op de markt en een effectieve, concurrerende organisatie.<br />
Het resultaat is een aanzienlijke verbetering in het bereik van het <strong>Philips</strong>-merk<br />
voor belangrijke doelgroepen, bijvoorbeeld door aan 50% van de intensivecareafdelingen<br />
in Amerikaanse ziekenhuizen de patiëntenbewakingssystemen te leveren.<br />
Doorlopende innovaties<br />
Het streven naar klinische topkwaliteit vormt de drijfveer<br />
achter een continue stroom innovaties op het gebied<br />
van beeldvorming en klinische informatieverwerking.<br />
Deze zorgen voor verbetering van zowel de diagnostische<br />
mogelijkheden als de klinische efficiency. Met het bewakingssysteem<br />
Intellivue kan een arts aan het bed van de<br />
patiënt bijvoorbeeld direct beschikken over alle relevante<br />
gegevens en diagnostische beelden. Het Intellivue-systeem<br />
draagt niet alleen bij tot snellere besluitvorming over de<br />
behandeling, maar verbetert ook de kwaliteit van de<br />
zorg door gebruik te maken van internettechnologie die<br />
de arts vitale informatie verschaft op het moment dat<br />
deze het dringendst nodig is.<br />
Live 3D Echo, de meest recente technologische innovatie<br />
van <strong>Philips</strong>, zorgt voor spectaculaire veranderingen op<br />
het gebied van echocardiografie. Nooit eerder hebben<br />
artsen rechtstreeks driedimensionale, ultrasone beelden<br />
van een kloppend hart kunnen zien. Dit krachtige nieuwe<br />
hulpmiddel, dat verrassend duidelijke en gedetailleerde<br />
beelden geeft, stelt artsen in staat complexe interacties<br />
tussen kleppen, kamers en hartvaten ‘live’ in 3D waar te<br />
nemen. Live 3D zal de echocardiografie ingrijpend<br />
veranderen door volledigere informatie te verschaffen<br />
voor een betere en snellere klinische besluitvorming.<br />
Op het gebied van computertomografie was <strong>Philips</strong> de<br />
eerste fabrikant die van de Amerikaanse FDA het groene<br />
licht kreeg voor de verkoop van zijn nieuwe Mx8000 IDT,<br />
een CT-scanner met 16 detectoren. Dankzij de dunnere<br />
‘beeldplakken’ kan de arts met deze nieuwe scanner<br />
details waarnemen die nooit eerder te zien waren, zoals<br />
nauwe slagaders of kleine laesies. Deze mogelijkheden<br />
beloven een snellere en nauwkeurigere diagnose van<br />
een breed scala van aandoeningen, waaronder hartziekten,<br />
kanker, een beroerte en verwondingen.
Technologie voor lagere kosten en<br />
een grotere effectiviteit<br />
Klinische topkwaliteit willen wij ook bieden door zorgverleners<br />
in staat te stellen hun kosten te verlagen en<br />
tegelijkertijd de behandeling van de patiënt te verbeteren.<br />
Dit houdt onder andere in het aanwenden van technologie<br />
om diagnoses in een eerder stadium mogelijk te maken,<br />
waardoor een kostbare behandeling in een later stadium<br />
kan worden vermeden en de effectiviteit van behandelingen<br />
kan worden verhoogd, bijvoorbeeld door virtuele<br />
real-time controle op de werkzaamheid van de medicatie.<br />
Voor een efficiënt en effectief gebruik van technologie is<br />
een goed beheer van klinische gegevens van essentieel<br />
belang. In 2002 werd Vequion geïntroduceerd: een familie<br />
van klinische IT-producten, -systemen, -oplossingen en<br />
-diensten. Een van de voordelen voor de klant is dat<br />
men op iedere plaats de beschikking heeft over een en<br />
dezelfde gebruikersinterface – van de onderzoeksruimte<br />
en de dokterskamer tot de verpleegkundigenpost, en dit<br />
voor alle beeldvormende systemen van <strong>Philips</strong>.Vequion<br />
ondersteunt ‘slimme’ toepassingen die kunnen worden<br />
aangepast aan de specifieke wensen van individuele<br />
gebruikers of afdelingen, en maakt gebruik van informatietechnologie<br />
die naadloos aansluit op bestaande systemen.<br />
Dit vertaalt zich in kortere trainingsduur, kortere<br />
installatietijd, snellere diagnoses en snellere<br />
behandelingsmogelijkheden.<br />
Samenwerking bevordert productontwikkeling<br />
en dienstverlening<br />
Samenwerking speelt een belangrijke rol bij het stimuleren<br />
van productontwikkeling en betere diensten voor zorginstellingen.<br />
In 2002 hebben <strong>Philips</strong> en De Lage Landen<br />
International, een dochteronderneming van de Rabobankgroep,<br />
een gezamenlijke onderneming opgericht om in<br />
de VS de financiering te verzorgen voor alle diagnostische<br />
beeldvormende apparatuur van <strong>Philips</strong>. De nieuwe<br />
onderneming, <strong>Philips</strong> Medical Capital geheten, is een<br />
volledig geconsolideerde dochteronderneming van<br />
De Lage Landen (die voor 60% eigenaar is).<br />
<strong>Philips</strong> Medical Capital biedt <strong>Philips</strong> meer mogelijkheden<br />
om aan zijn klanten financiële diensten te leveren, waaronder<br />
het beheer van bedrijfsmiddelen, om zo zijn<br />
positie op de markt te versterken.<br />
<strong>Philips</strong> is tevens samenwerkingsverbanden aangegaan<br />
met belangrijke academische instellingen om de omzetting<br />
van nieuwe wetenschappelijke ontdekkingen in<br />
geavanceerde klinische beeldvormingssystemen te<br />
versnellen. Samen met de Washington University in<br />
St. Louis, Missouri, past <strong>Philips</strong> zogeheten ‘doelgerichte<br />
nanodeeltjes’ toe die zich hechten aan specifieke lichaamsdelen<br />
om een ziekte in het vroegste stadium te kunnen<br />
opsporen. Bij het gebruik van magnetische resonantie-,<br />
ultrasone of nucleaire beeldvormingstechnieken bijvoorbeeld<br />
is het de bedoeling ontstoken slagaders zichtbaar<br />
te maken, die de oorzaak zijn van een hartaanval of beroerte.<br />
Of om in een vroeg stadium kanker te ontdekken<br />
zodat deze kan worden behandeld met behulp van<br />
dezelfde nanodeeltjes, die geneesmiddelen of genen rechtstreeks<br />
naar het getroffen lichaamsdeel kunnen brengen.<br />
Toegewijde klantgerichtheid<br />
Aan de basis van alle technologische en marktontwikkelingen<br />
van <strong>Philips</strong> Medical Systems liggen het<br />
enthousiasme en de toewijding van onze medewerkers<br />
en hun zichtbare vastbeslotenheid om te komen tot één<br />
sterk multidisciplinair team met een allesoverheersend<br />
doel, namelijk te voldoen aan de wensen van de klant en<br />
uiteindelijk een rol van betekenis te kunnen spelen in<br />
het leven van een groot aantal mensen. Dat deze inzet<br />
succes heeft, bewijst de eerste plaats die <strong>Philips</strong> voor<br />
15 van de 26 productcategorieën werd toegekend door<br />
MD Buyline, een onafhankelijk onderzoeksbureau dat<br />
zorginstellingen adviseert over beslissingen omtrent de<br />
aanschaf en implementatie van medisch-technologische<br />
apparatuur.<br />
31
32<br />
Technology & Design<br />
<strong>Philips</strong> Research, dat werd opgericht in 1914, is een<br />
van ’s werelds meest vooraanstaande onderzoeksinstellingen<br />
met laboratoria in o.a. Nederland, het<br />
Verenigd Koninkrijk, Duitsland, de Verenigde Staten<br />
en China. <strong>Philips</strong> Research heeft in totaal ongeveer<br />
2.500 medewerkers in dienst.<br />
Een beeldscherm ‘schilderen’<br />
In Nature van mei 2002 beschreven wetenschappers van<br />
<strong>Philips</strong> Research hoe liquid crystal displays (lcd’s) met<br />
eenvoudige technieken als het ware geschilderd kunnen<br />
worden. Deze methode maakt niet alleen goedkopere<br />
en dunnere beeldschermen mogelijk, maar biedt ook<br />
veel ontwerpvrijheid. De beeldschermen kunnen op<br />
allerlei verschillende substraten worden vervaardigd,<br />
waaronder kunststof.Voorbeelden van eventuele toepassingen<br />
zijn grote beeldschermen als ‘muurschildering’<br />
en flexibele beeldschermen die in kleding zijn verwerkt.<br />
Kleine reus<br />
Als mede-uitvinder van de compactdisc, werkt <strong>Philips</strong><br />
continu verder aan de technologie voor optische<br />
registratie om grotere opslagcapaciteiten, hogere opnamesnelheden<br />
en nieuwe toepassingen mogelijk te maken.<br />
In 2002 liet <strong>Philips</strong> zien waartoe small form factor opticalregistratie<br />
(SFFO) in staat is. Deze oplossing van Research<br />
kan worden toegepast in draagbare apparatuur zoals<br />
notebooks, personal digital assistants, mobiele telefoons<br />
en digitale camera’s. De SFFO-technologie biedt de hoge<br />
opslagcapaciteit die nodig is voor weergave en opslag<br />
van audio, video en data, en voor computerspellen en<br />
beeldbewerking. Door middel van blauwe-lasertechnologie<br />
kan maar liefst 1 gigabyte aan gegevens worden opgeslagen<br />
op een optische schijf van 3 cm. Dat is meer dan<br />
1,4 maal de opslagcapaciteit van een cd-rom.<br />
<strong>Philips</strong> speelt een belangrijke rol bij het vormgeven van de wereld van de digitale<br />
elektronica door zinvolle technologische innovaties te bieden.Veel van deze<br />
innovaties vinden hun oorsprong in de laboratoria van <strong>Philips</strong> Research. De belangrijkste<br />
taak van <strong>Philips</strong> Research is het creëren van waarde en groei door nieuwe<br />
technologieën te genereren voor de verschillende bedrijfsonderdelen van <strong>Philips</strong>.<br />
Voortbouwend op onze omvangrijke technologische basis, werken wetenschappers<br />
bij <strong>Philips</strong> Research voortdurend aan het wegnemen van de barrières tussen<br />
technologie en toepassingsgebieden om de synergieën te bereiken die tot nieuwe<br />
productconcepten en activiteiten zullen leiden.<br />
Bij <strong>Philips</strong> Research werken wetenschappers van een groot aantal verschillende<br />
disciplines en achtergronden samen. Ze beïnvloeden en verrijken elkaar, waardoor<br />
de diverse bedrijfsonderdelen van <strong>Philips</strong> de voordelen plukken van diversiteit,<br />
synergie en kruisbestuiving. Het diverse karakter van onze organisatie blijkt wel<br />
uit het feit dat meer dan 50% van alle nieuwe medewerkers bij <strong>Philips</strong> Research<br />
in Nederland afkomstig is uit het buitenland.<br />
Vruchtbare samenwerking<br />
Vrijwel onmiddellijk na de ontdekking van lichtemitterende<br />
polymeren in 1990, begon <strong>Philips</strong> Research<br />
de mogelijkheid te onderzoeken om deze materialen in<br />
beeldschermen toe te passen. Bemoedigende resultaten<br />
leidden ertoe dat <strong>Philips</strong> Components in 1998 een proeffabriek<br />
opende voor zogeheten polymer organic lightemitting<br />
displays (PolyLED’s).Vanaf dat moment hebben<br />
<strong>Philips</strong> Research en de betrokken bedrijfsonderdelen<br />
nauw samengewerkt aan de optimalisering van materialen,<br />
fabricage en assemblage, en aan het ontwerpen van<br />
modules en aanstuur-IC’s. <strong>Philips</strong> was in 2002 de eerste<br />
onderneming die op grote schaal PolyLED-modules kon<br />
leveren. Inmiddels legt <strong>Philips</strong> Research zich toe op<br />
PolyLED-producten van de volgende generatie, zoals<br />
kleurenbeeldschermen die door middel van inkjetprinting<br />
gemaakt worden.
<strong>Philips</strong> Design legt zich toe op waardecreatie door innovatieve en zinvolle<br />
oplossingen te ontwerpen die de technologie ‘vermenselijken’. Met 450<br />
medewerkers in 12 vestigingen verspreid over de hele wereld, levert <strong>Philips</strong> Design<br />
diensten aan alle bedrijfsonderdelen van <strong>Philips</strong> en aan een select aantal externe<br />
klanten.<br />
<strong>Philips</strong> Design wil met duurzaam topdesign zijn leiderschap bevestigen, de<br />
bedrijfsonderdelen van <strong>Philips</strong> concurrerende oplossingen bieden, en de identiteit<br />
van het <strong>Philips</strong>-merk bewaken. Met het eigen High Design-proces heeft <strong>Philips</strong><br />
Design een toonaangevende positie verworven. Deze ontwerpbenadering is<br />
gebaseerd op diepgaand onderzoek naar het gedrag van de mens en zijn relatie<br />
met technologie, en naar socio-culturele ontwikkelingen en mondiale lifestyletrends.<br />
De resultaten van dit onderzoek worden in het innovatieproces uitgewerkt<br />
om synergie binnen de onderneming te bevorderen en, waar mogelijk, nieuwe<br />
zakelijke kansen te scheppen voor <strong>Philips</strong>.<br />
Consequent gebruiksvriendelijk<br />
Naarmate de productportefeuille van <strong>Philips</strong> Medical<br />
Systems zich uitbreidde, nam ook het aantal verschillende<br />
gebruikersinterfaces toe. <strong>Philips</strong> Design hielp de divisie<br />
een generieke interface te ontwikkelen die het gebruiksgemak<br />
vergroot, uniforme ontwerpkenmerken biedt en<br />
een efficiënt hergebruik mogelijk maakt.<br />
Intellectual Property & Standards (IP&S), dat op<br />
1 januari 2002 werd gevormd door de fusie van<br />
Corporate Intellectual Property en System Standards<br />
& Licensing, is de organisatie die verantwoordelijk<br />
is voor het beheer van het intellectuele eigendom<br />
van <strong>Philips</strong>. De activiteiten van IP&S houden onder<br />
andere in het verkrijgen van alle intellectuele<br />
eigendomsrechten, waaronder octrooien, handelsmerken,<br />
designs, domeinnamen en auteursrechten,<br />
alsmede de commerciële exploitatie van deze<br />
rechten. IP&S speelt bovendien een leidende rol<br />
bij het vestigen van standaarden op specifieke<br />
technische gebieden, zoals optische opslag, in<br />
samenwerking met <strong>Philips</strong> Research en derden.<br />
Tevens exploiteert IP&S technologieën van <strong>Philips</strong><br />
door kennisoverdracht en het in licentie verlenen<br />
van de bijbehorende intellectuele eigendomsrechten<br />
aan derden.<br />
In 2002 werden circa 3.000 octrooien aangevraagd,<br />
evenveel als in het recordjaar 2001. Als gevolg van<br />
deze aanvragen nam de totale wereldwijde<br />
octrooienportefeuille in 2002 met meer dan 10%<br />
toe tot circa 85.000 octrooirechten. Het doel is<br />
maximale waarde uit deze portefeuille te halen<br />
door middel van een gestructureerd proces van<br />
identificatie en verificatie van waardevolle octrooien.<br />
Het Centre for Industrial Technology (CFT) van<br />
<strong>Philips</strong> is een gerenommeerd kenniscentrum dat<br />
de productdivisies en een aantal externe hightechondernemingen<br />
ondersteunt bij alle aspecten van<br />
de technologie en productie, met name op het<br />
gebied van mechatronica, elektronica, procestechnologie,<br />
assemblage en industriële ondersteuning.<br />
In 2002 leverde CFT een aantal belangrijke<br />
bijdragen aan de fabricage van innovatieve nieuwe<br />
producten. Het zorgde bijvoorbeeld voor een aanzienlijke<br />
vereenvoudiging van het productieproces<br />
voor PolyLED-displays die worden toegepast in het<br />
nieuwe Sensotec-scheerapparaat van <strong>Philips</strong>.<br />
Tevens werd daarbij het probleem opgelost van het<br />
binnendringen van waterdamp, wat een snelle degeneratie<br />
van het PolyLED-materiaal tot gevolg had.<br />
33
Verslag over de gang van zaken van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
Het hierna volgende bestuursverslag is gebaseerd op de geconsolideerde jaarrekening en dient gelezen te<br />
worden in samenhang met de overige financiële gegevens.<br />
Met ingang van 2002 wordt de geconsolideerde jaarrekening opgesteld volgens de in de Verenigde Staten<br />
algemeen aanvaarde grondslagen voor de waardering en resultaatbepaling (US GAAP). De cijfers van<br />
voorgaande jaren zijn dienovereenkomstig herrekend.<br />
Dit gedeelte van het jaarverslag is een samenvatting van de ‘Operationele en financiële analyse en<br />
vooruitzichten’ zoals opgenomen in de afzonderlijke uitgave ‘Jaarrekening en analyse’.<br />
Teneinde een beter inzicht te verschaffen in de onderliggende bedrijfsvoering van onze segmenten, hebben wij<br />
de bedrijfsresultaten geanalyseerd met een nadere toelichting van bijzondere posten. Deze bijzondere posten,<br />
zoals vermeld in het ‘Verslag over de gang van zaken van de <strong>Philips</strong>-groep’, houden verband met inkomsten en<br />
uitgaven uit de bedrijfsuitoefening die, vanwege het karakter daarvan, afzonderlijk vermeld worden om een<br />
beter inzicht te verschaffen in het onderliggende resultaat over het boekjaar. Bedoeld zijn posten zoals<br />
herstructurerings- en impairment-lasten, overname-gerelateerde lasten, en baten en lasten uit de verkoop van<br />
bedrijfsactiviteiten, deelnemingen en onroerend goed. Dit komt overeen met de wijze waarop de bedrijfsvoering<br />
door het management wordt beoordeeld. Niettemin wordt de lezer erop gewezen dat het nettoresultaat<br />
exclusief bijzondere posten geen financiële indicator is zoals gedefinieerd onder toepassing van US GAAP of<br />
Nederlandse grondslagen (NL GAAP). De lezer wordt aangeraden om gelijke aandacht te schenken aan de<br />
gerapporteerde GAAP-indicatoren en de analyse exclusief bijzondere posten.<br />
35
36<br />
Gerichter en efficiënter opereren<br />
Omzet per sector (in % van het totaal)<br />
Origin<br />
1998 2002<br />
Medical Systems<br />
6,4%<br />
Semiconductors<br />
10,6%<br />
Diversen<br />
8,1%<br />
Components<br />
13,8%<br />
DAP<br />
5,7%<br />
3,5%<br />
Lighting<br />
14,6%<br />
Consumer<br />
Electronics<br />
37,3%<br />
Medical Systems<br />
21,5%<br />
Semiconductors<br />
12,9%<br />
Diversen<br />
6,1%<br />
Lighting<br />
15,2%<br />
Components<br />
DAP<br />
Totaal EUR 30,5 miljard<br />
7,0%<br />
7,1%<br />
Totaal EUR 31,8 miljard<br />
Nettobedrijfskapitaal per sector (in % van het totaal)<br />
Niet toegerekend Origin<br />
1998 2002*<br />
Medical Systems<br />
9,4%<br />
Semiconductors<br />
18,7%<br />
Personeel per sector (in % van het totaal)<br />
1998 Origin<br />
2002<br />
7,2%<br />
Niet toegerekend<br />
4,5%<br />
Diversen<br />
8,2%<br />
Medical Systems<br />
5,0%<br />
Semiconductors<br />
11,4%<br />
Diversen<br />
6,8%<br />
Components<br />
20,5%<br />
2,7%<br />
1,5%<br />
Lighting<br />
18,3%<br />
Lighting<br />
21,0%<br />
Consumer<br />
Electronics<br />
16,1%<br />
Consumer<br />
Electronics<br />
18,2%<br />
Medical Systems<br />
44,6%<br />
DAP<br />
* % excl. Diversen en<br />
4,6%<br />
Niet toegerekend<br />
Components<br />
omdat deze sectoren<br />
21,9%<br />
een negatief nettobedrijfskapitaal<br />
hebben<br />
Totaal EUR 9,5 miljard Totaal EUR 10,5 miljard<br />
Medical Systems<br />
18,2%<br />
Semiconductors<br />
18,4%<br />
Niet toegerekend<br />
Diversen 2,5%<br />
8,7%<br />
DAP<br />
4,0%<br />
Components<br />
Totaal 233.700<br />
7,6%<br />
Totaal 170.000<br />
Lighting<br />
15,9%<br />
DAP<br />
5,2%<br />
Lighting<br />
27,6%<br />
Consumer<br />
Electronics<br />
30,2%<br />
DAP<br />
4,9%<br />
Semiconductors<br />
33,2%<br />
Consumer<br />
Electronics<br />
11,8%<br />
Consumer<br />
Electronics<br />
0,3%<br />
Components<br />
1,1%
Gerichter en efficiënter opereren<br />
In de afgelopen vijf jaar heeft <strong>Philips</strong> zich ontwikkeld tot<br />
een organisatie die doelgerichter, efficiënter en flexibeler<br />
is. Daardoor kan de onderneming beter inspelen op de<br />
voortdurende conjuncturele veranderingen van vandaag.<br />
We hebben met name:<br />
• geïnvesteerd in bedrijfsactiviteiten die mondiaal toonaangevend<br />
zijn of die dit kunnen worden;<br />
• de risico’s voor onze onderneming in conjunctuurgevoelige<br />
en onrendabele bedrijfsactiviteiten en sectoren<br />
verminderd;<br />
• de risico’s van marktfluctuaties verminderd door<br />
uitbesteding van productie, verlaging van overcapaciteit<br />
en uitbreiding van samenwerkingsverbanden;<br />
• onze kostenstructuur verlaagd;<br />
• onze activiteitenportfolio gerationaliseerd door<br />
desinvestering van bedrijfsonderdelen die niet winstgevend<br />
zijn of niet binnen de langetermijnstrategie passen;<br />
• onze positie bij Lighting en DAP, twee kasstroomgenererende<br />
bedrijfsactiviteiten, verder versterkt.<br />
Dankzij belangrijke overnames en autonome groei,<br />
behaalt Medical Systems nu 22% van onze totale omzet,<br />
tegenover 6% slechts 5 jaar geleden. De divisie is goed<br />
voor 45% van ons nettobedrijfskapitaal, vergeleken met<br />
9% in 1998. Het integratieprogramma ligt op schema,<br />
zodat verwacht wordt dat Medical Systems in de<br />
komende tijd goede resultaten zal boeken.<br />
Semiconductors heeft verouderde productiefaciliteiten<br />
gesloten en zijn capaciteit vergroot door samenwerkingen<br />
uit te breiden (bijvoorbeeld met STM, Motorola en<br />
TSMC). Door meer R&D in te zetten voor verbeterde<br />
platformontwerpen werkt de divisie aan haar positie om<br />
te profiteren van economisch herstel in de toekomst.<br />
Door middel van uitbesteding en doelmatiger activabeheer<br />
is Consumer Electronics erin geslaagd het nettobedrijfskapitaal,<br />
in 1998 nog eur 1,5 miljard, tot bijna nul te<br />
reduceren.<br />
De risico’s voor de onderneming in conjunctuurgevoelige<br />
en dikwijls onrendabele sectoren hebben wij gereduceerd<br />
door onze samenwerking uit te breiden (bijvoorbeeld op<br />
het gebied van beeldschermen en halfgeleiders), door<br />
onrendabele bedrijfsonderdelen te sluiten en door de<br />
bedrijfsmodellen aan te passen (zoals bij settop-boxen,<br />
mobiele telefoons en optische dataopslag).<br />
In de afgelopen vijf jaar is de productiviteit per werknemer<br />
verbeterd door vermindering van het personeelsbestand<br />
en door afstotingen, waarbij de omzet per werknemer<br />
met 44% is gestegen.<br />
<strong>Philips</strong> heeft geprofiteerd van de hausse op de aandelenbeurzen<br />
eind jaren negentig door verkoop van delen<br />
van zijn niet-strategische beursgenoteerde belangen,<br />
waaronder die in PolyGram, ASML, JDS Uniphase<br />
en Origin. Hierop werd een totale boekwinst van bijna<br />
eur 11 miljard behaald, waarvan circa eur 9 miljard<br />
in contanten. Vanwege de daarop volgende beursdaling<br />
moesten op de resterende deelnemingen impairmentlasten<br />
zonder kasstroomeffect worden genomen voor<br />
ongeveer eur 3,5 miljard.<br />
37
38<br />
Het jaar 2002<br />
• Bedrijfsresultaat van EUR 420 miljoen<br />
• Nettoresultaat: een verlies van EUR 3.206 miljoen;<br />
bijzondere posten buiten beschouwing gelaten, een<br />
winst van EUR 208 miljoen<br />
• Verdere rationalisatie van fabricage en kostenstructuur<br />
en vooruitgang in kostenreductieprogramma’s<br />
• Divisie Components opgeheven per 1 januari 2003; een<br />
aantal niet-strategische activiteiten verkocht<br />
• Positieve kasstroom uit operationele activiteiten<br />
bedraagt EUR 2.228 miljoen, voornamelijk dankzij<br />
stringent werkkapitaalbeheer<br />
• Ratio nettorentedragende schulden:<br />
groepsvermogen 27:73<br />
Impairments/waardecorrecties aandelenbeleggingen<br />
en effecten<br />
in miljoenen euro's<br />
Vivendi/Seagram 1.115 -440 -1.855<br />
JDS Uniphase 1.207 - -73<br />
Great Nordic - -86 -27<br />
2.322 -526 -1.955<br />
Nettoresultaat excl. bijzondere posten<br />
in miljoenen euro's<br />
Zoals gepubliceerd 9.662 -2.475 -3.206<br />
Bijzondere posten:<br />
van invloed op het bedrijfsresultaat 1.070 -1.235 -40<br />
van invloed op de financiële baten en lasten 2.322 -526 -1.888<br />
van invloed op het resultaat betreffende<br />
2000<br />
2000<br />
2001<br />
LG.<strong>Philips</strong> Displays - - -275<br />
Atos Origin<br />
Verschillende niet-geconsolideerde<br />
1.072 - -921<br />
deelnemingen - -119 -109<br />
1.072 -119 -1.305<br />
Totaal 3.394 -645 -3.260<br />
2001<br />
2002<br />
2002<br />
niet-geconsolideerde deelnemingen 3.397 -248 -1.613<br />
belasting op bijzondere posten -18 313 127<br />
Exclusief bijzondere posten 2.891 -779 208<br />
Samenvatting<br />
In 2002 gaven de markten hetzelfde beeld te zien als in<br />
2001. De telecommunicatie-, computer- en aanverwante<br />
markten alsmede bedrijfsinvesteringen in IT-producten<br />
en diensten in het algemeen bleven onder druk in 2002.<br />
Hoewel deze markten in het eerste kwartaal enigszins<br />
leken op te leven, zette de verbetering zich niet door in<br />
de rest van het jaar. Het management van <strong>Philips</strong><br />
concentreerde zich daarom op terreinen waar het zelf<br />
controle over heeft: kosten, kasstroom, stringente<br />
beheersing van activa, versterking van innovatie- en<br />
andere bedrijfsprocessen, en verlaging van de schulden.<br />
Dit heeft ten opzichte van 2001 bij alle divisies tot<br />
verbetering van de marges geleid.<br />
Het nettoresultaat over 2002 werd verder positief<br />
beïnvloed door besparingen als gevolg van ons programma<br />
voor verlaging van de overheadkosten (eur 257 miljoen)<br />
en lagere afschrijving van goodwill (eur 413 miljoen), en<br />
negatief beïnvloed door een aanzienlijke stijging van de<br />
pensioenkosten (eur 541 miljoen). <strong>Philips</strong> slaagde erin<br />
een positieve kasstroom uit operationele activiteiten te<br />
realiseren van eur 2.228 miljoen.<br />
Brutokapitaalinvesteringen werden teruggebracht in<br />
vergelijking met 2001 tot eur 1.161 miljoen.<br />
Bijzondere posten<br />
Voor het derde jaar op rij sloten de belangrijke financiële<br />
markten het jaar negatief af, hetgeen de waarde van de<br />
financiële activa van de onderneming drukte.<br />
In 2002 boekte <strong>Philips</strong> lasten voor een bedrag van<br />
eur 1.955 miljoen in verband met de afwaardering<br />
van zijn effectenbezit (met name Vivendi Universal).<br />
De onderneming nam ook impairment-lasten voor<br />
een bedrag van eur 1.305 miljoen in verband met<br />
haar belangen in niet-geconsolideerde deelnemingen<br />
(met name Atos Origin en LG.<strong>Philips</strong> Displays).<br />
Overige bijzondere posten die invloed hadden op<br />
het nettoresultaat van <strong>Philips</strong> waren:<br />
• herstructureringskosten en impairment-lasten voor activa<br />
voor een bedrag van eur 513 miljoen in de divisies en<br />
van eur 301 miljoen met betrekking tot onze nietgeconsolideerde<br />
deelnemingen;<br />
• overname-gerelateerde lasten voor een bedrag van<br />
eur 96 miljoen, met name bij <strong>Philips</strong> Medical Systems;<br />
• baten uit de verkoop van bedrijfsonderdelen of activa,<br />
die een positief effect van eur 569 miljoen hadden,<br />
waaruit het succes blijkt van ons programma voor<br />
afstoting van bedrijfsonderdelen die weinig groei dan<br />
wel een laag rendement realiseren.<br />
Alle bijzondere posten buiten beschouwing gelaten, zou<br />
het nettoresultaat eur 208 miljoen hebben bedragen.
Aanhoudend zwakke markten in 2002<br />
PC's miljoenen stuks 136 130 132<br />
% groei 16 -4 1<br />
Mobiele telefoons miljoenen stuks 416 400 410<br />
% groei 49 -4 2<br />
Cons. elektronica waarde in miljarden euro's 96 91 87<br />
% groei 20 -5 -4<br />
Halfgeleiders waarde in miljarden euro's 222 156 149<br />
% groei 58 -30 -5<br />
* voorlopige gegevens<br />
2000<br />
2001<br />
Omzetvolumegroei per kwartaal 2001-2002<br />
in %, t.o.v. hetzelfde kwartaal van het voorgaande jaar<br />
15<br />
10<br />
5<br />
0<br />
-5<br />
-10<br />
2,4<br />
-9,3<br />
-7,7 -7,6<br />
-4,6<br />
6,6<br />
9,0<br />
2002*<br />
12,2<br />
2001<br />
2002<br />
Q1 Q2 Q3 Q4 Q1 Q2 Q3 Q4<br />
Bedrijfsresultaat<br />
in miljoenen euro's<br />
5.000<br />
4.000<br />
3.000<br />
2.000<br />
1.000<br />
0<br />
-1.000<br />
-2.000<br />
4.258<br />
2000<br />
3.188<br />
gepubliceerd excl. bijzondere posten<br />
-1.395<br />
2001<br />
-160<br />
420<br />
2002<br />
460<br />
Omzet en bedrijfsresultaat van de groep<br />
Omzet<br />
De omzet over 2002 bedroeg eur 31.820 miljoen,<br />
een daling van 2% ten opzichte van 2001.<br />
Consolidatiewijzigingen hadden per saldo een positief<br />
effect van 3%, terwijl de verzwakking van de Amerikaanse<br />
dollar en aanverwante valuta’s een negatief effect van 4%<br />
had, met name in de tweede helft van het jaar. Het omzetvolume<br />
steeg met 6%, tegenover een daling van 6% in<br />
2001. De kwartaalgroei ten opzichte van de overeenkomstige<br />
periode van het voorgaande jaar verbeterde in<br />
elk kwartaal van 2002. De prijserosie liet in 2002 een<br />
kleine daling zien: van 8% in 2001 naar 7% in 2002.<br />
Er werd groei gerealiseerd in de sectoren DAP, Components<br />
(voornamelijk bij Mobile Display Systems) en Medical<br />
Systems (42% groei, waarvan 5% autonome groei).<br />
De omzet was iets lager bij Lighting en Semiconductors.<br />
De lagere omzet in de sector Consumer Electronics was<br />
het gevolg van lagere volumes voor mobiele telefoons en<br />
settop-boxproducten (als gevolg van de veranderde<br />
bedrijfsmodellen in 2001) die niet gecompenseerd werden<br />
door een degelijke groei van, met name, tv-<br />
en dvd-producten.<br />
Bedrijfsresultaat<br />
Het bedrijfsresultaat verbeterde met eur 1.815 miljoen<br />
tot een winst van eur 420 miljoen; bijzondere posten<br />
en afschrijving van goodwill buiten beschouwing gelaten<br />
(laatstgenoemde bedroeg eur 180 miljoen in 2001),<br />
verbeterde het bedrijfsresultaat met eur 440 miljoen<br />
tot eur 460 miljoen, dit ondanks een stijging van de<br />
pensioenkosten met eur 541 miljoen. De aanzienlijke<br />
verbetering van de marges in alle sectoren kan worden<br />
toegeschreven aan de sterke aandacht die in 2002 door de<br />
onderneming werd besteed aan de beheersing van marges<br />
en kosten. We kondigden kostenreductieprogramma’s aan<br />
die ten doel hadden vóór het eind van 2003 een besparing<br />
op jaarbasis op te leveren van eur 1 miljard. Ten aanzien<br />
van het programma voor besparing van overheadkosten<br />
voor een bedrag van eur 300 miljoen, realiseerden we<br />
een besparing van eur 257 miljoen in 2002 en een<br />
besparing van eur 324 miljoen op jaarbasis in het vierde<br />
kwartaal van 2002. Medical Systems realiseerde in 2002<br />
reeds een besparing van eur 173 miljoen. Er lopen<br />
gedetailleerde programma’s om het resterende deel van de<br />
besparingen ten bedrage van eur 350 miljoen in 2003 te<br />
realiseren.<br />
Het bedrijfsresultaat steeg met meer dan eur 425 miljoen<br />
dankzij het herstructureringsprogramma van 2001.<br />
39
40<br />
Bedrijfsresultaat per sector 2001-2002<br />
in miljoenen euro's<br />
Lighting<br />
CE<br />
DAP<br />
Components<br />
Semiconductors<br />
Medical Systems<br />
Diversen<br />
Niet toegerekend<br />
-649<br />
-667<br />
-607<br />
-537<br />
-329<br />
-330<br />
-163<br />
-104<br />
-121<br />
74<br />
230<br />
334<br />
401<br />
309<br />
582<br />
602<br />
-800 -400 0 400 800<br />
Bedrijfsresultaat<br />
in miljoenen euro's<br />
2001<br />
2002<br />
Bedrijfsresultaat<br />
exclusief bijzondere posten<br />
en afschrijving goodwill 20 460<br />
Bijzondere posten -1.235 -40<br />
Afschrijving goodwill -180 -<br />
Bedrijfsresultaat -1.395 420<br />
Bijzondere posten van invloed op het bedrijfsresultaat<br />
in miljoenen euro's<br />
2001 2002<br />
2001<br />
2002<br />
Verkoop van bedrijfsonderdelen en onroerend goed 295 569<br />
Herstructurerings- en impairment-lasten -1.093 -513<br />
Overname-gerelateerde kosten -331 -84<br />
Afschrijving verworven onderzoeksen<br />
ontwikkelingsprojecten -106 -12<br />
Totaal -1.235 -40<br />
De nettobaten uit de verkoop van bedrijfsonderdelen en<br />
onroerend goed bedroegen eur 569 miljoen. Het continue<br />
desinvesteringsprogramma leverde bijzondere baten van<br />
eur 311 miljoen op, waarvan de baten uit de verkoop van<br />
Analytical (eur 85 miljoen), <strong>Philips</strong> Broadband Networks<br />
(eur 49 miljoen) en PCMS (eur 83 miljoen) de belangrijkste<br />
waren. De overige bijzondere baten hadden<br />
betrekking op de verkoop van onroerend goed<br />
(eur 65 miljoen), een uitbetaling in aandelen JDS<br />
Uniphase (eur 113 miljoen), de verkoop van de glasactiviteiten<br />
van Components (eur 40 miljoen) en een<br />
bate uit valutaomrekeningsverschillen in verband met<br />
de beëindiging van bepaalde activiteiten van Components<br />
in Japan (eur 40 miljoen).<br />
Herstructurerings- en impairment-lasten, onder aftrek<br />
van vrijgevallen bedragen, kwamen in 2002 uit op een<br />
bedrag van eur 513 miljoen; hierin waren herstructureringslasten<br />
van eur 96 miljoen begrepen voor de fabrieken<br />
van PCMS. Voorafgaand aan de verkoop van Health<br />
Care Products (HCP) werd een impairment-last van<br />
eur 47 miljoen genomen om de waarde van de activa<br />
in overeenstemming te brengen met de verkoopprijs.<br />
De belangrijkste herstructureringsprojecten vonden<br />
plaats bij Components (opheffing van de divisie en<br />
reorganisatie van de activiteiten van Optical Storage) en<br />
Semiconductors (sluiting van de fabriek in Albuquerque).<br />
De besparingen die in de toekomst jaarlijks zullen worden<br />
gerealiseerd wanneer de herstructureringsprojecten<br />
volledig zijn geïmplementeerd, worden geschat op circa<br />
eur 325 miljoen.<br />
De overname van Marconi en Agilent en de integratie<br />
van deze activiteiten in onze divisie Medical Systems<br />
resulteerde in bijzondere lasten van eur 84 miljoen, ver<br />
onder de integratiebesparingen die in 2002 reeds waren<br />
gerealiseerd.
Omzet per geografisch gebied 2001-2002<br />
in miljoenen euro's<br />
Europa<br />
Noord-Amerika<br />
Latijns-Amerika<br />
Asia Pacific<br />
Afrika<br />
237<br />
206<br />
1.918<br />
1.513<br />
6.968<br />
7.047<br />
9.296<br />
9.804<br />
13.920<br />
13.250<br />
0 5.000<br />
10.000<br />
15.000<br />
Bedrijfsresultaat per geografisch gebied<br />
in miljoenen euro's<br />
2000<br />
2001 2002<br />
2001<br />
Europa 3.246 -487 881<br />
Noord-Amerika 186 -851 -521<br />
Latijns-Amerika 59 -13 23<br />
Asia Pacific 764 -34 30<br />
Afrika 3 -10 7<br />
Totaal 4.258 -1.395 420<br />
Resultaat betreffende niet-geconsolideerde<br />
deelnemingen<br />
in miljoenen euro's<br />
Resultaat exclusief bijzondere posten<br />
2002<br />
en afschrijving goodwill 683 -103 291<br />
Bijzondere posten:<br />
2000<br />
2001<br />
2002<br />
impairment-lasten - -119 -1.305<br />
overige 3.397 -129 -308<br />
Afschrijving goodwill -124 -257 -24<br />
Totaal 3.956 -608 -1.346<br />
Omzet en bedrijfsresultaat per<br />
geografisch gebied<br />
Omzet<br />
De omzet in Europa daalde met 5%, deels als gevolg van<br />
de ongunstige effecten van consolidatiewijzigingen.<br />
Bovendien werd de omzet gedrukt door de zwakke<br />
economie in Duitsland. De omzet in Noord-Amerika<br />
steeg met 5% dankzij de nieuwe consolidaties bij Medical<br />
Systems, wat deels tenietgedaan werd door de zwakkere<br />
Amerikaanse dollar en een zwakke vraag naar<br />
halfgeleiderproducten. De omzet in Latijns-Amerika was<br />
21% lager, met name als gevolg van de economische<br />
neergang in Argentinië en Venezuela.<br />
De omzetgroei in Asia Pacific, die 1% bedroeg, werd gehinderd<br />
door het negatieve effect van deconsolidaties en<br />
zwakkere valuta’s. Op vergelijkbare basis steeg de omzet<br />
met 8%. Er werd een sterke groei gerealiseerd in China<br />
(26%) en Zuid-Korea (22%), terwijl de omzet daalde in<br />
Japan.<br />
Bedrijfsresultaat<br />
De wereldwijde verbetering in het bedrijfsresultaat kwam<br />
ook tot uiting in de resultaten van de verschillende regio’s.<br />
Alle regio’s lieten een verbetering van hun winstgevendheid<br />
zien, met name Europa en Noord-Amerika.<br />
Ondanks de aanzienlijke verbetering in Noord-Amerika<br />
was deze regio echter nog steeds verliesgevend, met name<br />
als gevolg van Semiconductors, Components en<br />
Consumer Electronics, en van overname-gerelateerde<br />
lasten bij Medical Systems.<br />
Resultaat betreffende niet-geconsolideerde<br />
deelnemingen<br />
In het algemeen verbeterden de bedrijfsresultaten exclusief<br />
afschrijving goodwill ten opzichte van 2001. Het bedrijfsresultaat<br />
van LG.<strong>Philips</strong> LCD ontwikkelde zich positief<br />
dankzij een sterke lcd-markt met hogere prijsniveaus,<br />
vooral in de eerste helft van 2002, en veel hogere volumes.<br />
Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC)<br />
wist zijn winstgevendheid te handhaven, ondanks een<br />
krimpende markt in de tweede helft van 2002. De bezettingsgraad<br />
zakte naar 61% in het laatste kwartaal. TSMC<br />
presteert nog steeds beter dan de halfgeleiderindustrie als<br />
geheel doordat ondernemingen in de elektronicasector<br />
meer uitbesteden.<br />
Het bedrijfsresultaat van LG.<strong>Philips</strong> Displays verbeterde<br />
ten opzichte van 2001. Herstructureringen vonden plaats<br />
in verband met overplaatsing naar regio’s met lagere kosten<br />
en afstoting of sluiting van productievestigingen,<br />
resulterend in lagere bedrijfskosten. Lasten betreffende<br />
herstructurering en impairment van activa hadden een<br />
negatief effect op het nettoresultaat van eur 301 miljoen.<br />
41
42<br />
Resultaat betreffende niet-geconsolideerde<br />
deelnemingen (exclusief bijzondere posten en<br />
afschrijving goodwill)<br />
in miljoenen euro's<br />
SSMC -31 -84 -54<br />
LG.<strong>Philips</strong> LCD 207 -125 169<br />
LG.<strong>Philips</strong> Displays - -86 18<br />
Overige 507 192 158<br />
Totaal 683 -103 291<br />
Financiële baten en lasten<br />
in miljoenen euro's<br />
2000<br />
2000<br />
2001<br />
2001<br />
2002<br />
Geschatte toekomstige besparingen op jaarbasis<br />
in miljoenen euro's<br />
2001<br />
Herstructu- Bespareringen<br />
ringen<br />
2002<br />
Herstructu- Bespareringen<br />
ringen<br />
Lighting 18 13 13 10<br />
Consumer Electronics 503 127 100 58<br />
DAP 4 - 9 6<br />
Components 156 93 165 127<br />
Semiconductors 204 101 169 87<br />
Medical Systems 75 22 43 -<br />
Diversen 96 75 14 33<br />
Niet toegerekend 37 6 - -<br />
<strong>Philips</strong>-groep 1.093 437 513 321<br />
2002<br />
Rentelasten (netto) -167 -391 -384<br />
Impairment van effecten - -526 -1.955<br />
Verkoop van effecten 2.173 - 67<br />
Overige -13 2 45<br />
Totaal 1.993 -915 -2.227<br />
Op de deelneming in LG.<strong>Philips</strong> Displays werd<br />
eur 275 miljoen aan impairment-lasten genomen.<br />
Tevens werd de deelneming in Atos Origin afgewaardeerd<br />
met eur 921 miljoen naar lagere marktwaarde.<br />
Herstructurering en impairment van activa<br />
In 2002 werd verdere vooruitgang geboekt in de<br />
optimalisatie van onze activiteitenportefeuille. Ook<br />
werden maatregelen genomen om tot een meer flexibele<br />
kostenstructuur te komen en de efficiency te verhogen.<br />
Dit leidde tot herstructurerings- en impairment-lasten<br />
van eur 513 miljoen voor diverse projecten, onder aftrek<br />
van een vrijval van eur 78 miljoen. De belangrijkste<br />
herstructureringen en impairments in 2002 betroffen:<br />
• de opheffing van Components (eur 78 miljoen);<br />
• rationalisatie van de productenportefeuille van Optical<br />
Storage (eur 104 miljoen);<br />
• verlaging van overcapaciteit bij Semiconductors<br />
(eur 180 miljoen);<br />
• vermindering van de PCMS-productiecapaciteit in<br />
Louviers, Juarez en Hasselt (eur 96 miljoen);<br />
• diverse programma’s bij Lighting in Nederland<br />
(eur 20 miljoen);<br />
• sluiting van de monitorenfabriek in Mexico<br />
(eur 11 miljoen);<br />
• vermindering van Research-activiteiten (eur 12 miljoen);<br />
• impairment van activa en goodwill bij HCP<br />
(eur 47 miljoen).<br />
Toekomstige jaarlijkse besparingen als gevolg van<br />
deze herstructureringen worden geschat op<br />
circa eur 325 miljoen.<br />
Financiële baten en lasten<br />
De nettorentelasten waren iets lager in 2002 dan in het<br />
voorgaande jaar als gevolg van lagere rentetarieven.<br />
Vanwege de daling in beurswaarde van enkele<br />
aandelenbeleggingen werd een waardecorrectie van<br />
eur 1.955 miljoen geboekt, met name met betrekking<br />
tot Vivendi Universal. De verkoop van een deel van<br />
ons belang in ASML resulteerde in een bate van<br />
eur 67 miljoen.<br />
Belastingen<br />
De belasting over het resultaat kwam in 2002 uit op<br />
een last van eur 27 miljoen, tegenover een bate van<br />
eur 428 miljoen in 2001. Voor het komende jaar<br />
verwacht de onderneming een effectieve belastingdruk<br />
van circa 25%.
EBITDA / Nettorentedekking<br />
ratio per kwartaal<br />
14<br />
12<br />
10<br />
8<br />
6<br />
4<br />
2<br />
13,3<br />
0,8<br />
1,7<br />
0<br />
-0,1<br />
-2<br />
Q1 '01 Q2 '01 Q3 '01 Q4 '01 Q1 '02 Q2 '02 Q3 '02 Q4 '02<br />
Kasstroom uit operationele activiteiten versus<br />
netto-investeringen<br />
in miljoenen euro's<br />
4.000<br />
kasstroom uit operationele activiteiten<br />
netto-investeringen<br />
3.000<br />
2.000<br />
1.000<br />
2.140<br />
1.913<br />
2.996<br />
1.248<br />
2.228<br />
0<br />
-1.000<br />
-2.000<br />
-3.000<br />
-4.000<br />
-1.394<br />
1998<br />
-1.576<br />
1999<br />
2000<br />
5,6<br />
-3.132<br />
6,5<br />
-2.156<br />
2001<br />
Kasstroom uit afstotingen en overnames<br />
(exclusief netto-investeringen)<br />
in miljoenen euro's<br />
4.500<br />
3.000<br />
1.500<br />
0<br />
-1.500<br />
888<br />
-935<br />
854<br />
4.497<br />
afstotingen<br />
1.305<br />
-3.000<br />
-3.112<br />
-4.500<br />
-3.769 -3.713<br />
1998 1999 2000 2001<br />
* inclusief kasopbrengsten uit valutaswaptransacties<br />
7,0<br />
-940<br />
2002<br />
2002<br />
8,4<br />
overnames<br />
1.333*<br />
-641<br />
Aandeel van derden<br />
In 2002 bedroeg het aandeel van derden in de winst van<br />
groepsmaatschappijen eur 26 miljoen, tegenover een<br />
aandeel in het verlies van eur 15 miljoen in 2001.<br />
De wijziging heeft vooral te maken met bovenmatige<br />
dividenden die in 2001 met betrekking tot minderheidsbelangen<br />
werden ontvangen, wat in 2002 niet het<br />
geval was.<br />
Kasstroom<br />
<strong>Philips</strong> wist in 2002 een operationele kasstroom van<br />
eur 2.228 miljoen te genereren, een stijging vergeleken<br />
met het bedrag van eur 1.248 miljoen in 2001. Het<br />
programma ter verbetering van de cash conversion cycle<br />
bleef goede resultaten opleveren en leidde, wisselkoers-<br />
en consolidatie-effecten buiten beschouwing gelaten, tot<br />
lagere voorraden, een toename van de crediteurenpositie<br />
en een afname van de debiteurenpositie. Per ultimo 2002<br />
bereikten de voorraden een laagterecord van 11,1% van<br />
de omzet, tegenover 13,3% een jaar eerder. Met name<br />
Consumer Electronics realiseerde een drastische verlaging<br />
van zijn cash conversion cycle tot vrijwel nihil.<br />
De kasstroom gebruikt voor investeringsactiviteiten in<br />
2002 betrof vooral:<br />
• nettokapitaalinvesteringen van eur 940 miljoen,<br />
ongeveer een halvering ten opzichte van het niveau in<br />
2001, teneinde de productiefaciliteiten van Components<br />
en Semiconductors aan te passen aan de geringere<br />
marktvraag;<br />
• eur 641 miljoen werd gebruikt voor overnames.<br />
De belangrijkste betroffen de afwikkeling en kapitaalinjectie<br />
in de joint venture LG. <strong>Philips</strong> Displays<br />
(eur 250 miljoen), een laatste termijnbetaling aan<br />
Agilent (eur 90 miljoen) en een kapitaalinjectie in<br />
SSMC (eur 69 miljoen);<br />
• eur 1.333 miljoen opbrengsten in kasmiddelen. De<br />
verkoop van bedrijfsonderdelen bracht eur 813 miljoen<br />
op, waarbij <strong>Philips</strong> Contract Manufacturing Services<br />
(PCMS), Analytical en Communication, Security and<br />
Imaging (CSI) de belangrijkste waren. Daarnaast werd<br />
eur 422 miljoen verkregen door de afwikkeling en het<br />
opnieuw afsluiten van valutaswaptransacties. Opbrengsten<br />
uit de verkoop van aandelen bedroegen eur 98 miljoen<br />
(waarvan eur 72 miljoen voor aandelen ASML).<br />
In 2002 bedroeg de nettokasstroom gebruikt voor<br />
financieringsactiviteiten eur 897 miljoen. De aflossing<br />
van kortlopende schulden werd tenietgedaan door<br />
nieuwe langlopende schulden ten bedrage van<br />
eur 300 miljoen. <strong>Philips</strong>’ aandeelhouders ontvingen<br />
in 2002 een uitkering in contanten van eur 459 miljoen<br />
(2001: eur 458 miljoen).<br />
43
44<br />
Nettorentedragende schulden / groepsvermogen<br />
in miljarden euro's<br />
25<br />
20<br />
15<br />
10<br />
5<br />
0<br />
-5<br />
14,7<br />
-3,0<br />
17,0<br />
groepsvermogen nettorentedragende schulden<br />
1,0<br />
23,2<br />
ratio n.v.t.* 5 : 95 11 : 89 26 : 74 27 : 73<br />
2,9<br />
19,4<br />
1998 1999 2000 2001 2002<br />
* niet relevant: nettokaspositie overtrof nettorentedragende schulden<br />
Personeel per sector ultimo 2002<br />
Medical Systems<br />
31.027<br />
7,0<br />
14,1<br />
Samenstelling van de wijzigingen in personeel<br />
10<br />
0<br />
-10<br />
-20<br />
-30<br />
-40<br />
Semiconductors<br />
31.185<br />
in duizenden werknemers<br />
-12,2<br />
-6,4<br />
1998<br />
Niet toegerekend<br />
Diversen 4.315<br />
14.839<br />
-2,7<br />
-4,1<br />
1999<br />
Components<br />
13.005<br />
3,2<br />
-10,7<br />
2000<br />
DAP<br />
8.766<br />
vergelijkbare wijzigingen<br />
consolidatiewijzigingen<br />
-12,2 -9,5<br />
-18,6<br />
2001<br />
Lighting<br />
46.870<br />
Consumer<br />
Electronics<br />
20.080<br />
-9,0<br />
5,3<br />
2002<br />
Financiering<br />
Eind 2002 had <strong>Philips</strong> een nettoschuld van<br />
eur 5.251 miljoen, eur 1.725 miljoen minder dan<br />
in 2001. De verhouding nettorentedragende schulden<br />
ten opzichte van het groepsvermogen was 27:73,<br />
tegenover 26:74 in 2001.<br />
Het eigen vermogen daalde met eur 5.241 miljoen<br />
tot eur 13.919 miljoen ultimo 2002. Deze daling<br />
werd vooral veroorzaakt door het nettoverlies van<br />
eur 3.206 miljoen in 2002, de negatieve effecten van<br />
valutaomrekeningen, ongerealiseerde verliezen met<br />
betrekking tot voor verkoop beschikbare effecten en<br />
correcties voor pensioenverplichtingen die rechtstreeks<br />
ten laste van het eigen vermogen werden geboekt. Daarnaast<br />
werd uit de ingehouden winst eur 459 miljoen aan<br />
de aandeelhouders uitgekeerd.<br />
Personeel<br />
Het aantal personeelsleden bedroeg op 31 december 2002<br />
in totaal 170.087, een daling van 18.556 ten opzichte van<br />
31 december 2001. Een deel van de daling (9.514 personen)<br />
hield verband met consolidatiewijzigingen. Deze<br />
wijzigingen buiten beschouwing gelaten, daalde het<br />
personeelsbestand met 9.042 personen. De reducties<br />
deden zich vooral voor bij Consumer Electronics,<br />
Semiconductors en Corporate Investments.<br />
Het personeelsbestand bij Medical Systems steeg<br />
met 846 personen als gevolg van uitbreiding van de<br />
activiteiten. Geografisch gezien kwam de grootste<br />
reductie voor rekening van Europa en Asia Pacific.<br />
De daling van het personeelsbestand vond vooral plaats<br />
in de productie- en algemeen administratieve omgeving,<br />
en in mindere mate bij onderzoek en ontwikkeling.
Marktkapitalisatie<br />
in miljarden euro's<br />
70<br />
60<br />
50<br />
40<br />
30<br />
20<br />
10<br />
0<br />
1998<br />
1999<br />
2000<br />
2001<br />
Koersverloop in de afgelopen 5 jaar:<br />
<strong>Philips</strong>, S&P 100, Soxx<br />
basis 100 = 2 januari 1998<br />
500<br />
400<br />
300<br />
200<br />
100<br />
2002<br />
<strong>Philips</strong> S&P 100 Soxx<br />
0<br />
jan ’98 jan ’99 jan ’00 jan ’01 jan ’02 jan ’03<br />
Nederlandse waarderingsgrondslagen<br />
De geconsolideerde jaarrekening van de <strong>Philips</strong>-groep is<br />
opgesteld volgens Amerikaanse grondslagen (US GAAP),<br />
die in bepaalde opzichten afwijken van de Nederlandse<br />
grondslagen (NL GAAP). Met ingang van 1 januari 2002<br />
heeft het belangrijkste verschil betrekking op goodwill,<br />
waarop onder NL GAAP wordt afgeschreven, terwijl<br />
onder US GAAP op impairment wordt getoetst. Het<br />
nettoresultaat volgens NL GAAP kwam in 2002 uit op<br />
een verlies van eur 3.602 miljoen, tegenover een verlies<br />
van eur 2.608 miljoen in 2001. Deze resultaten betekenen<br />
een verlies per gewoon aandeel van eur 2,83 in 2002<br />
en van eur 2,04 in 2001. In beide jaren geldt geen<br />
verwateringseffect. Zie het betreffende onderdeel van<br />
de geconsolideerde jaarrekening voor een uiteenzetting<br />
van de belangrijkste verschillen tussen US GAAP en<br />
NL GAAP.<br />
Voorstel tot uitkering aan aandeelhouders<br />
Met toepassing van artikel 38 van de statuten en met<br />
goedkeuring van de raad van commissarissen en de<br />
vergadering van houders van prioriteitsaandelen, wordt<br />
aan de algemene vergadering van aandeelhouders voorgesteld<br />
om een uitkering in contanten te doen van<br />
eur 0,36 per gewoon aandeel, hetzelfde bedrag als<br />
vorig jaar.<br />
45
46<br />
Lighting<br />
• Beste vierde-kwartaalresultaat ooit: bedrijfsresultaat<br />
van 14,1%<br />
• Betere kwaliteit van het resultaat dankzij stringente<br />
kostenbeheersing en betere productenmix<br />
• Forse bijdrage aan kasstroom<br />
• Omzetgroei gehinderd door zwakke wereldmarkt<br />
• Marktleiderschap gehandhaafd<br />
Lighting<br />
omzet en nettobedrijfskapitaal<br />
in miljarden euro's<br />
6<br />
4<br />
2<br />
0<br />
4,5 4,5<br />
1998<br />
1999<br />
Lighting<br />
bedrijfsresultaat<br />
5,1<br />
2000<br />
omzet nettobedrijfskapitaal<br />
5,1<br />
2001<br />
4,8<br />
2002<br />
700 668<br />
17%<br />
600<br />
595 602<br />
582<br />
602<br />
16%<br />
500<br />
400<br />
300<br />
200<br />
100<br />
in miljoenen euro's in % van de omzet<br />
15%<br />
14%<br />
13%<br />
12%<br />
11%<br />
0 10%<br />
1998 1999 2000 2001 2002<br />
Omzet<br />
De omzet van Lighting bedroeg eur 4.845 miljoen en<br />
was 5% lager dan in 2001. Het omzetvolume steeg met<br />
1%, terwijl de prijzen gemiddeld 3% lager waren.<br />
Met name Luminaires had te kampen met een moeilijke<br />
marktsituatie, terwijl de omzet bij Automotive & Special<br />
Lighting bleef groeien. In Asia Pacific hield de omzetgroei<br />
aan, terwijl de omzet in Latijns-Amerika zwak bleef. De<br />
terugval van de markt in Europa en Noord-Amerika had<br />
een ongunstige invloed op de omzet.<br />
Bedrijfsresultaat<br />
Het bedrijfsresultaat bedroeg eur 602 miljoen, ofwel<br />
12,4% van de omzet, en was daarmee hoger dan de 11,4%<br />
in 2001, wat voornamelijk te danken was aan gericht<br />
marketingbeheer, een stringente kostenbeheersing en een<br />
hoger volume in topsegmentproducten. In de resultaten<br />
van 2002 zijn nettoherstructureringslasten begrepen van<br />
eur 13 miljoen voor verschillende activiteiten in Nederland,<br />
tegenover eur 16 miljoen in het voorgaande jaar.<br />
Nettobedrijfskapitaal<br />
Het nettobedrijfskapitaal van Lighting liet aan het eind<br />
van 2002 een daling zien, voornamelijk als gevolg van<br />
lagere vorderingen en voorraden.<br />
Niet-geconsolideerde deelnemingen<br />
In de LumiLeds Lighting 50/50-joint venture blijven<br />
<strong>Philips</strong> en Agilent het productenpakket versterken van<br />
verlichting op basis van led’s, een belangrijke technologie<br />
die zal zorgen voor groei in de verlichtingsindustrie.
Consumer Electronics<br />
• Omzet dvd+rw verdubbeld; marktaandeel standaard<br />
blijft stijgen<br />
• Beter resultaat bij televisies en audio; markt voor<br />
monitoren nog steeds zeer concurrerend<br />
• Situatie in VS verbeterd; nog niet winstgevend<br />
• Lagere licentie-inkomsten<br />
• Heroriëntatie bij Digital Networks heeft<br />
kostenbesparing opgeleverd<br />
• PCMS afgestoten<br />
Consumer Electronics<br />
omzet en nettobedrijfskapitaal<br />
in miljarden euro's<br />
15<br />
10<br />
5<br />
0<br />
11,4 11,2<br />
1998<br />
1999<br />
Consumer Electronics<br />
bedrijfsresultaat<br />
500<br />
250<br />
0<br />
-250<br />
-500<br />
-750<br />
-443<br />
1998<br />
236<br />
1999<br />
13,1<br />
2000<br />
2000<br />
omzet nettobedrijfskapitaal<br />
11,0<br />
2001<br />
-649<br />
2001<br />
9,6<br />
2002<br />
in miljoenen euro's in % van de omzet<br />
in % van de omzet<br />
excl. bijzondere posten<br />
410<br />
230<br />
2002<br />
5%<br />
0%<br />
-5%<br />
-10%<br />
-15%<br />
Omzet<br />
De omzet in de sector Consumer Electronics (CE)<br />
daalde met 13% ten opzichte van 2001. Een groot deel<br />
van de daling (5%) is het gevolg van de overplaatsing<br />
van voormalige CE-activiteiten naar de sector Diversen.<br />
Bovendien kwam de omzet onder druk te staan door<br />
zwakkere valuta’s (3%) en prijserosie (10%). Het omzetvolume<br />
steeg met 5%. In Europa deed CE het zeer goed,<br />
terwijl de resultaten in de VS verbeterden ten opzichte<br />
van 2001. De groep Television liet een verbetering zien als<br />
gevolg van de introductie van PixelPlus en de uitbreiding<br />
van de Flat TV-productreeks. De groep DVD, inclusief<br />
DVD+RW, liet dubbele groeicijfers zien, wat deels ten<br />
koste ging van het aandeel van de groep VCR. De markten<br />
voor monitoren lieten een scherpe prijsdaling zien, met<br />
name in de tweede helft van 2002. De in 2001 genomen<br />
maatregelen om de schaalgrootte van zowel GSM als<br />
Digital Networks aan te passen, hadden een negatief<br />
effect op de omzet. Voor het tweede jaar op rij liet de<br />
markt voor settop-boxen een daling zien (van 33% in 2002<br />
tegenover 9% in 2001).<br />
Bedrijfsresultaat<br />
Het bedrijfsresultaat van Consumer Electronics verbeterde<br />
aanzienlijk in vergelijking met 2001 en kwam weer in de<br />
zwarte cijfers. De belangrijkste verbeteringen kwamen voor<br />
rekening van tv, audio, videorecorders en settop-boxen. De<br />
laatstgenoemde activiteit was echter nog niet winstgevend.<br />
De verkoop van de PCMS-activiteiten resulteerde in<br />
een bate van eur 83 miljoen. De nettoherstructureringslasten<br />
in 2002 bedroegen eur 100 miljoen, waarvan<br />
eur 96 miljoen betrekking had op PCMS. De inkomsten<br />
uit licenties daalden in 2002 tot eur 188 miljoen, een<br />
daling van eur 163 miljoen ten opzichte van 2001.<br />
In de cijfers over 2001 was een bedrag begrepen van<br />
eur 82 miljoen aan eenmalige betalingen voor gebruik<br />
in het verleden, wat aanzienlijk meer is dan de bedragen<br />
die we hiervoor in 2002 ontvingen. De daling was tevens<br />
te wijten aan het aflopen van basisoctrooien voor cd in<br />
bepaalde regio’s, dat slechts deels werd gecompenseerd<br />
door hogere inkomsten uit licentieprogramma’s voor dvd<br />
en cd-r/rw. De lagere koers van de Amerikaanse dollar<br />
had een negatieve invloed op het resultaat.<br />
Nettobedrijfskapitaal<br />
CE is voortdurend bezig de voor ondersteuning van<br />
zijn activiteiten benodigde bedrijfsmiddelen te verlagen<br />
door een optimaal supply chain management, een ODM<br />
(Original Design Manufacturing)-bedrijfsmodel, en<br />
uitbesteding. In het verslagjaar resulteerde dit in een<br />
nettobedrijfskapitaal van vrijwel nihil.<br />
47
48<br />
Domestic Appliances and Personal Care<br />
• Opnieuw recordcijfers voor omzet en resultaat<br />
• Hogere winstgevendheid dankzij kostenbeheer<br />
en productenmix<br />
• Sterke positie met Sonicare in de VS; begint te<br />
groeien in Europa<br />
DAP<br />
omzet en nettobedrijfskapitaal<br />
in miljarden euro's omzet nettobedrijfskapitaal<br />
3<br />
2<br />
1<br />
0<br />
1,7<br />
1998<br />
1,8<br />
1999<br />
DAP<br />
bedrijfsresultaat<br />
500<br />
400<br />
300<br />
200<br />
100<br />
0<br />
205<br />
226<br />
2,1<br />
2000<br />
287<br />
2,2<br />
2001<br />
334<br />
2,3<br />
2002<br />
in miljoenen euro's in % van de omzet<br />
1998<br />
1999<br />
2000<br />
2001<br />
401<br />
2002<br />
20%<br />
18%<br />
16%<br />
14%<br />
12%<br />
10%<br />
Omzet<br />
De omzet steeg met 2%. Na correctie voor wisselkoerseffecten<br />
steeg de omzet met 6%, bestaande uit een volumegroei<br />
van 8%, die deels tenietgedaan werd door 2% lagere<br />
prijzen. De divisie groeide harder dan de markt als gevolg<br />
van een aantal interessante innovaties op de verschillende<br />
markten, in combinatie met successvolle penetratie van<br />
regionale markten (het Senseo-koffiezetapparaat, de<br />
Sonicare-tandenborstel en het nieuwe Sensotecscheerapparaat).<br />
De herpositionering van de collectie<br />
scheerapparaten in Noord-Amerika had een positief effect<br />
op het marktaandeel. De Senseo veroverde de eerste<br />
plaats in alle landen waar het apparaat<br />
verkocht wordt.<br />
Bedrijfsresultaat<br />
Het bedrijfsresultaat bereikte met een sterke stijging van<br />
20% een nieuw recordniveau van eur 401 miljoen,<br />
tegenover eur 334 miljoen in 2001. Deze verbetering was<br />
voornamelijk te danken aan uitbreiding van de omzet,<br />
een verbetering van de winstmarges als gevolg van<br />
een betere productmix en succesvolle kostenreductieprogramma’s.<br />
De verbetering in de winstgevendheid was<br />
vooral duidelijk zichtbaar bij de groepen Oral Healthcare<br />
en Food & Beverage. De herstructureringslasten in 2002<br />
bedroegen eur 9 miljoen.<br />
Nettobedrijfskapitaal<br />
Het nettobedrijfskapitaal daalde aanzienlijk op vergelijkbare<br />
basis. Als gevolg van een sterke gerichtheid op een<br />
efficiënt kapitaalgebruik daalde het werkkapitaal in 2002<br />
met 13% ten opzichte van 2001. Bij stijgende verkopen<br />
kwam de omloopsnelheid aan het eind van 2002 uit op<br />
4,3 tegenover 3,5 in 2001.
Components<br />
• Herstructurering van bedrijfsonderdelen en<br />
versterking van synergiemogelijkheden<br />
• Herstructureringslasten van EUR 169 miljoen;<br />
Optical Storage (Data) fors gereduceerd<br />
• Omzetgroei dankzij Mobile Display Systems;<br />
marktaandeel gestegen met 7%<br />
• Verbetering ten opzichte van 2001;<br />
nog niet winstgevend<br />
Components<br />
omzet en nettobedrijfskapitaal<br />
in miljarden euro's omzet sectorverkopen nettobedrijfskapitaal<br />
8<br />
7<br />
1,9<br />
6<br />
5<br />
1,6 1,8<br />
5,0<br />
4<br />
3<br />
4,2 4,1<br />
0,9<br />
2<br />
1<br />
0<br />
2,8<br />
1998 1999 2000 2001*<br />
* Display-activiteiten naar joint venture met LG per 1 juli<br />
Components<br />
bedrijfsresultaat<br />
800<br />
400<br />
0<br />
-400<br />
-800<br />
73<br />
268<br />
608<br />
-667<br />
0,2<br />
2,2<br />
2002<br />
in miljoenen euro's in % van de sectorverkopen<br />
in % van de sectorverkopen<br />
excl. bijzondere posten<br />
1998<br />
1999<br />
2000<br />
2001<br />
-329<br />
2002<br />
15%<br />
0%<br />
-15%<br />
-30%<br />
Omzet<br />
De omzet van Components over 2002 bedroeg<br />
eur 2.212 miljoen, een daling van 20% op nominale<br />
basis, voornamelijk als gevolg van de deconsolidatie van<br />
Display Components, die midden 2001 overging naar de<br />
joint venture LG.<strong>Philips</strong> Displays. Het omzetvolume<br />
steeg met 21%, terwijl de prijzen gemiddeld met 11%<br />
daalden. Op vergelijkbare basis steeg de omzet met 10%<br />
ten opzichte van 2001.<br />
Mobile Display Systems realiseerde een sterke groei<br />
dankzij een uitbreiding van de markt voor beeldschermen,<br />
wat resulteerde in een verhoging van het marktaandeel<br />
met 7%. Het omzetvolume steeg met meer dan 10%.<br />
De overschakeling naar kleurenbeeldschermen verloopt<br />
succesvol en de omzet van kleurenschermen bedroeg<br />
tegen het eind van het jaar bijna 45% van de totale omzet.<br />
Optical Storage realiseerde een positieve omzetgroei,<br />
ondanks een overcapaciteit in de industrie als gevolg van<br />
tegenvallende pc-markten. De prijserosie nam toe, met<br />
name in het datasegment. <strong>Philips</strong> nam het besluit deze<br />
activiteit te herstructureren en te reorganiseren.<br />
De activiteiten van de groepen Audio/Video en<br />
Automotive worden gehandhaafd.<br />
Bij Emerging Electronic Solutions steeg de omzet<br />
marginaal ten opzichte van 2001, voornamelijk bij Sound<br />
Solutions. Voor wat betreft tuners en afstandsbedieningen<br />
lagen de verkopen echter onder het niveau van 2001.<br />
Bedrijfsresultaat<br />
Het bedrijfsresultaat over 2002 kwam uit op een verlies<br />
van eur 329 miljoen, waarin bijzondere lasten begrepen<br />
waren voor een bedrag van eur 85 miljoen over het hele<br />
jaar. Het bedrijfsresultaat, exclusief bijzondere posten,<br />
steeg met eur 266 miljoen ten opzichte van 2001,<br />
voornamelijk dankzij een beter resultaat bij Mobile<br />
Display Systems. Ook de verbeterde productmix en de<br />
verschuiving naar geïntegreerde modules hadden een<br />
positief effect op de marges. De meeste van de innovatieve<br />
activiteiten in de Digital Displays-cluster bevinden zich<br />
in een vroeg stadium van hun levenscyclus, waarbij hoge<br />
uitgaven voor onderzoek en ontwikkeling alsmede<br />
kapitaalinvesteringen de winstgevendheid van dit<br />
segment ongunstig beïnvloedden.<br />
De belangrijkste bijzondere posten waren de lasten<br />
die voor Optical Storage genomen werden om het<br />
datasegment te beëindigen (eur 104 miljoen) en de lasten<br />
die betrekking hadden op de opheffing van de divisie<br />
(eur 78 miljoen).<br />
Nettobedrijfskapitaal<br />
Het nettobedrijfskapitaal werd verlaagd als gevolg van de<br />
vermindering van de voorraden alsmede verschillende<br />
activa-afwaarderingen en herstructureringsvoorzieningen.<br />
49
50<br />
Semiconductors<br />
• Opnieuw een zwak jaar voor de sector, na een<br />
dramatisch 2001; voorraden verkoopkanalen<br />
weggewerkt<br />
• Distributiekanalen opnieuw bevoorraad in de<br />
eerste helft van 2002<br />
• Markten voor computers en mobiele telefoons nog<br />
steeds achterblijvend; doorlopende overcapaciteit<br />
• Rationalisatie van productiecapaciteit door<br />
productielijnen te sluiten<br />
Semiconductors<br />
omzet en nettobedrijfskapitaal<br />
in miljarden euro's omzet sectorverkopen nettobedrijfskapitaal<br />
8<br />
6<br />
4<br />
2<br />
0<br />
0,8<br />
3,2<br />
1998<br />
0,8<br />
3,8<br />
1999<br />
Semiconductors<br />
bedrijfsresultaat<br />
2.000<br />
1.500<br />
1.000<br />
500<br />
0<br />
-500<br />
-1.000<br />
732 581<br />
1998<br />
1999<br />
0,9<br />
5,9<br />
2000<br />
1.346<br />
2000<br />
0,5<br />
4,4<br />
2001<br />
-607<br />
2001<br />
0,5<br />
4,1<br />
2002<br />
in miljoenen euro's in % van de sectorverkopen<br />
in % van de sectorverkopen<br />
excl. bijzondere posten<br />
-537<br />
2002<br />
30%<br />
20%<br />
10%<br />
0%<br />
-10%<br />
-20%<br />
Omzet<br />
Na in 2001 de ernstigste neergang in de historie van de<br />
halfgeleiderindustrie te hebben beleefd, stabiliseerden de<br />
markten zich in 2002 min of meer. Voor het tweede jaar<br />
op rij zag Semiconductors de omzet dalen, deze keer met<br />
nominaal 7% in 2002. De daling deed zich bij alle<br />
activiteiten voor en bestond uit een stijging van het<br />
omzetvolume met 7%, een daling van 3% als gevolg van<br />
wisselkoersveranderingen en een daling van 11% als gevolg<br />
van prijserosie. Op total available market (TAM)-basis<br />
daalde het marktaandeel met 0,1% tot 3,1% (Bron: WSTS).<br />
De verzadiging van de pc- en mobiele-telefoniemarkten<br />
en een zwakke financiële positie van telecommunicatiebedrijven<br />
en service providers hadden een nadelige<br />
invloed op de groei van de halfgeleiderindustrie. De divisie<br />
behield haar positie op de winstgevende analoge markten.<br />
Bedrijfsresultaat<br />
2002 was opnieuw een zwak jaar voor de halfgeleiderindustrie.<br />
Een aanvankelijke verbetering in de eerste helft<br />
van het jaar als gevolg van het opnieuw vullen van de<br />
voorraadkanalen zette zich niet door in de tweede helft<br />
van het jaar. Samen met verlaging van de voorraden door<br />
de eigen organisaties, resulteerde dit in een nog steeds<br />
verliesgevende fabrieksbezettingsgraad van 54%.<br />
Uitgedrukt als percentage van de sectorverkopen, kwam<br />
het bedrijfsresultaat uit op een verlies van 11,6%. Er werd<br />
verlies geleden in groeigebieden zoals digitale consumentenproducten<br />
en networking als gevolg van voortdurende<br />
aanzienlijke uitgaven voor onderzoek en ontwikkeling.<br />
Exclusief bijzondere nettolasten van eur 162 miljoen,<br />
kwam het bedrijfsresultaat uit op een verlies van<br />
eur 375 miljoen. Om de overcapaciteit te verminderen,<br />
werd besloten de productiecapaciteit verder te verlagen<br />
door de fabriek in Albuquerque te sluiten; deze sluiting<br />
zal tegen het eind van 2003 zijn voltooid. Tevens werden<br />
onderzoeks- en ontwikkelingsactiviteiten en overheadkosten<br />
verder gesaneerd. De totale kosten van deze<br />
maatregelen bedroegen eur 169 miljoen in 2002, terwijl<br />
voor 2003 een extra bedrag van eur 66 miljoen zal<br />
worden uitgetrokken. De wafer-productiecapaciteit zal als<br />
gevolg van de voor de laatste twee jaar aangekondigde<br />
herstructureringen met 15% dalen.<br />
Nettobedrijfskapitaal<br />
De kapitaalinvesteringen zijn zo veel mogelijk verlaagd.<br />
Om de financiële risico’s verder te beperken, zal de<br />
samenwerking met TSMC, SSMC en STMicroelectronics<br />
worden voortgezet; in dit kader wordt samen met STM<br />
en Motorola een proeffabriek voor 12-inch wafers gebouwd,<br />
die naar verwachting in 2003 operationeel zal zijn.
Medical Systems<br />
• Omzetgroei van 5% exclusief overnames<br />
• Marktpositie versterkt<br />
• Besparingen door integratiesynergie op schema<br />
ondanks IT-tegenslagen<br />
• Betere prestaties bij X-ray, Customer Service en<br />
Computed Tomography/Magnetic Resonance (CT/MR)<br />
Medical Systems<br />
omzet en nettobedrijfskapitaal<br />
in miljarden euro's omzet nettobedrijfskapitaal<br />
8<br />
6<br />
4<br />
2<br />
0<br />
2,0<br />
1998<br />
2,5<br />
1999<br />
Medical Systems<br />
bedrijfsresultaat<br />
400<br />
200<br />
0<br />
-200<br />
-51<br />
3,0<br />
2000<br />
179 169<br />
4,8<br />
2001<br />
-163<br />
6,8<br />
2002<br />
in miljoenen euro's in % van de omzet<br />
in % van de omzet<br />
excl. bijzondere posten<br />
1998<br />
1999<br />
2000<br />
2001<br />
309<br />
2002<br />
8%<br />
0%<br />
-8%<br />
Omzet<br />
De omzet van Medical Systems over 2002 bedroeg<br />
eur 6.844 miljoen, wat overeenkomt met een groei van<br />
42%, die voornamelijk te danken is aan het effect van de<br />
overnames (41%). Wisselkoersveranderingen hadden een<br />
negatieve invloed van 4%. Het omzetvolume steeg met<br />
8%, terwijl de prijzen gemiddeld met 3% daalden. X-ray,<br />
Computed Tomography, Nuclear Medicine, Cardiac en<br />
Monitoring Systems, en Customer Support droegen het<br />
meest aan de omzetverhoging bij. Geografisch gezien was<br />
de omzetgroei het sterkst in Noord-Amerika.<br />
Bedrijfsresultaat<br />
In het bedrijfsresultaat over 2002 waren bijzondere lasten<br />
begrepen voor een bedrag van eur 126 miljoen, inclusief<br />
overname-gerelateerde kosten van eur 84 miljoen en<br />
impairment-lasten voor Health Care Products (HCP)<br />
voor een bedrag van eur 47 miljoen. Deze bijzondere<br />
posten en afschrijving goodwill over 2001 buiten<br />
beschouwing gelaten, verbeterde het bedrijfsresultaat<br />
over 2002 met eur 40 miljoen tot een recordbedrag van<br />
eur 435 miljoen. Deze stijging was voornamelijk te<br />
danken aan een hogere omzet en een beter resultaat van<br />
X-ray, Customer Service en CT/MR.<br />
Er deed zich bovendien een aantal eenmalige lasten ten<br />
bedrage van eur 73 miljoen voor, die voornamelijk<br />
betrekking hadden op de overname van Marconi en<br />
Agilent, en lasten die genomen waren voor risicodekking<br />
met betrekking tot Argentinië. Tevens waren de ITkosten<br />
eur 58 miljoen hoger dan in 2001 als gevolg van<br />
de nieuwe IT-configuratie in de overgenomen<br />
ondernemingen. Ondanks een vertraging en de vrij hoge<br />
kosten voor integratie van IT-systemen, liggen de<br />
integratie van de overgenomen ondernemingen en het<br />
desbetreffende herstructureringsprogramma op schema.<br />
Positieve synergie-effecten in 2002 bedroegen eur 173<br />
miljoen. De integratie zal naar verwachting over het hele<br />
jaar 2003 een aanzienlijke besparing van eur 350 miljoen<br />
opleveren.<br />
Nettobedrijfskapitaal<br />
Het nettobedrijfskapitaal was aanzienlijk lager als gevolg<br />
van de zwakkere dollar en de verkoop van HCP.<br />
51
52<br />
Diversen<br />
Diversen<br />
omzet en nettobedrijfskapitaal<br />
in milljarden euro's omzet nettobedrijfskapitaal<br />
4<br />
3<br />
2<br />
1<br />
0<br />
-1<br />
2,4<br />
1998<br />
Corporate & regionale overhead: kerngegevens<br />
in miljoenen euro's<br />
2,5<br />
1999<br />
Diversen<br />
bedrijfsresultaat<br />
3,0<br />
2000<br />
2000<br />
2001<br />
2002<br />
Corporate en regionale overhead -495 -411 -332<br />
Pensioenen / kosten uitkeringen<br />
na pensionering 393 290 2<br />
Bedrijfsresultaat -102 -121 -330<br />
Aantal personeelsleden (FTE's) 6.388 5.463 4.315<br />
2,0<br />
2001<br />
2,0<br />
2002<br />
in miljoenen euro's in % van de omzet<br />
in % van de omzet<br />
100<br />
excl. bijzondere posten<br />
74<br />
50<br />
5%<br />
0<br />
-50<br />
-100<br />
-150<br />
-200<br />
-250<br />
-91<br />
1998<br />
-118<br />
1999<br />
-191<br />
2000<br />
-104<br />
2001<br />
2002<br />
0%<br />
-5%<br />
-10%<br />
-15%<br />
-20%<br />
-25%<br />
Corporate Investments<br />
Ons programma voor afstoting van bedrijfsonderdelen<br />
die weinig groei dan wel een laag rendement realiseren,<br />
werd ondanks zwakke M&A-markten met succes voortgezet.<br />
Het bedrijfsresultaat werd positief beïnvloed door<br />
de verkoop van TechnoFusion, SMATV, Heat and Surface<br />
Treatment, <strong>Philips</strong> Broadband Networks, Analytical en<br />
CSI, wat resulteerde in een bate van eur 245 miljoen.<br />
Bovendien verhoogde een uitbetaling in aandelen JDS<br />
Uniphase het resultaat met eur 113 miljoen. Daarnaast<br />
behaalde Assembléon een verbetering van het resultaat.<br />
Intellectual Property & Standards<br />
In 2002 hadden de neergang van de wereldeconomie,<br />
wisselkoerseffecten en het aflopen van octrooien een<br />
negatieve invloed op de inkomsten. Dit werd echter<br />
gedeeltelijk gecompenseerd door inkomsten uit nieuwe<br />
licentieprogramma’s, bijvoorbeeld met betrekking tot<br />
digitale audio- en videocompressietechnologieën.<br />
Bovendien begonnen de verhoogde inspanningen om<br />
onze intellectuele eigendomsrechten te doen gelden bij<br />
ondernemingen die van onze technologie gebruik maken<br />
en om ondernemingen te dwingen zich te houden aan<br />
bestaande licenties, hun vruchten af te werpen. Er wordt<br />
hard gewerkt aan het vestigen van de standaards voor de<br />
volgende generatie technologie voor optische registratie<br />
met hoge dichtheid en de introductie van systemen voor<br />
beveiliging en waarborging van de distributie van digitale<br />
audio- en videocontent.<br />
Research<br />
In 2002 kwamen de uitgaven voor onderzoek en<br />
ontwikkeling die met name geconcentreerd zijn bij<br />
Semiconductors gevolgd door Medical Systems, uit op<br />
eur 3.043 miljoen, ofwel 9,6% van de omzet van de<br />
<strong>Philips</strong>-groep, tegenover eur 3.312 miljoen, ofwel<br />
10,2% van de omzet van de groep, in 2001.<br />
Corporate & Regionale Overhead<br />
De kosten van de concerncentrale – inclusief de initiële<br />
investering van de onderneming in e-business en wereldwijd<br />
merkenbeleid – evenals de overheadkosten van de<br />
landen- en regio-organisaties kunnen niet aan de<br />
productsectoren worden toegerekend, maar worden<br />
apart verantwoord onder de sector Niet toegerekend.<br />
Het bedrijfsresultaat kwam uit op een verlies van<br />
eur 330 miljoen, tegenover een verlies van<br />
eur 121 miljoen in 2001. Een scherpe daling in de<br />
overheadkosten van de groep in 2002 werd meer dan<br />
tenietgedaan door aanzienlijk hogere pensioenkosten.
Vooruitzichten<br />
We verwachten dat de divisies DAP en Lighting dankzij een uitmuntende<br />
bedrijfsvoering en marketing het in 2003 beter zullen blijven doen dan de<br />
concurrentie en dat CE zijn resultaten over de hele linie, en met name in de<br />
VS, zal blijven verbeteren door een marketing-gerichte benadering en een<br />
innovatieve productmix. De integratie van onze divisie Medical Systems ligt<br />
op schema om de beoogde besparing van eur 350 miljoen vóór het het eind<br />
van het jaar te realiseren. Semiconductors is het break-even-point aan het<br />
verlagen door middel van capaciteitsvermindering en besparingen door<br />
herstructurering. De herstructureringsprogramma’s die door <strong>Philips</strong> in de<br />
afgelopen twee jaar zijn uitgevoerd, beginnen hun vruchten af te werpen in de<br />
vorm van winstgevende, efficiënte en minder kapitaalintensieve activiteiten.<br />
De onderneming zal initiatieven blijven nemen om te komen tot verlaging van<br />
de kosten, inclusief verlaging van de overheadkosten, die op schema ligt, en<br />
voortdurende aandacht voor supply chain management, die inmiddels bij een<br />
aantal bedrijfsonderdelen, waaronder CE, tot best-in-class kan worden gerekend.<br />
Een aanhoudende zwakte van de Amerikaanse dollar zou een ongunstige<br />
invloed hebben op de omzet, en in geringere mate op het nettoresultaat,<br />
terwijl wisselvallige aandelenmarkten van grote invloed kunnen zijn op de<br />
pensioenkosten en de waarde van de financiële activa van de onderneming.<br />
Gezien de onzekere economische en politieke toestand van het moment,<br />
verwacht <strong>Philips</strong> op korte termijn geen verbetering van de economische<br />
situatie. We blijven dan ook behoedzaam ten opzichte van kosten,<br />
investeringen, werkkapitaal en werkgelegenheid. We zullen een sterke<br />
balanspositie handhaven en blijven gereed om in te spelen op een<br />
eventuele opleving van de markten waarop we actief zijn.<br />
7 februari 2003<br />
Raad van bestuur<br />
53
54<br />
Governance<br />
Gedragscode<br />
De algemene gedragscode van <strong>Philips</strong> is van toepassing<br />
op alle bedrijfsbeslissingen en -handelingen van het concern,<br />
waar ook ter wereld. De betreffende richtlijnen gelden<br />
niet alleen voor activiteiten van <strong>Philips</strong> als onderneming,<br />
maar ook voor handelingen van individuele werknemers<br />
in het kader van hun werkzaamheden voor de vennootschap.<br />
De algemene gedragscode bevat de principes<br />
waarop alle activiteiten van <strong>Philips</strong> gebaseerd zijn of<br />
zouden moeten zijn: integriteit, eerlijk zakendoen, nondiscriminatie<br />
en gelijke kansen. De algemene gedragscode<br />
is vertaald in vrijwel alle voor <strong>Philips</strong> relevante talen. In<br />
de meeste landen is het nu een integraal onderdeel van<br />
het arbeidscontract. In de landen waar dit niet het geval<br />
is, ondertekenen de medewerkers een document ter<br />
bevestiging dat zij een kopie van de gedragscode hebben<br />
ontvangen. Om het bewustzijn rond zakelijk ethisch<br />
handelen verder te bevorderen, is ons praktijkboek voor<br />
‘dilemmatraining’ bijgewerkt en uitgebreid.<br />
De verantwoordelijkheid voor naleving van de code berust<br />
in eerste instantie bij de leiding van het desbetreffende<br />
bedrijfsonderdeel. Daarbij is in elke productdivisie en in<br />
elk land een speciale toezichthouder aangesteld. Het<br />
intranet van <strong>Philips</strong> geeft informatie over de mogelijkheden<br />
om met deze functionaris contact op te nemen. In navolging<br />
van onze organisatie in de Verenigde Staten<br />
hebben wij telefonische meldpunten geïntroduceerd<br />
waar men mogelijke schendingen van de gedragsregels<br />
geheel anoniem kan aanmelden. Deze meldpunten zijn<br />
nu ook uitgebreid naar de hele regio Latijns-Amerika en<br />
daarmee is een nieuwe mijlpaal bereikt.<br />
Met het oog op een zo groot mogelijke transparantie ten<br />
behoeve van aandeelhouders en andere geïnteresseerden,<br />
is op onze website www.investor.philips.com een aantal<br />
pagina’s gewijd aan schenkingen aan politieke partijen,<br />
leger- en defensiecontracten, en aan kinderarbeid. Wat<br />
dit laatste betreft hebben wij na uitgebreid onderzoek bij<br />
groepsmaatschappijen vastgesteld dat er bij <strong>Philips</strong> geen<br />
kinderarbeid voorkomt. In 2002 is dit onderzoek uitgebreid<br />
naar belangrijke onderaannemers en leveranciers in<br />
regio’s met een hoog risico. Wij hebben de Universiteit<br />
Nyenrode verzocht ons te helpen bij het ontwerpen<br />
van een verbeterplan, dat opgelegd kan worden aan<br />
leveranciers of onderaannemers die niet voldoen aan<br />
Conventies 138 en 182 van de International Labour<br />
Organization (ILO).<br />
Om te zorgen voor een volledig besef van de hoogste<br />
normen voor transparantie en rekenschap bij alle medewerkers<br />
die belangrijke financiële functies vervullen en<br />
voor naleving daarvan, en met het oog op recente<br />
wetgeving in de Verenigde Staten in dit verband, stelt<br />
<strong>Philips</strong> een financiële gedragscode op die onder andere<br />
normen bevat die eerlijk en ethisch gedrag stimuleren.<br />
Ook omvat deze gedragscode procedures voor volledige,<br />
accurate en tijdige melding om belangenverstrengeling te<br />
voorkomen én een rapportageprocedure voor potentiële<br />
kwesties. Iedere medewerker die een belangrijke financiële<br />
functie vervult, zal zich met deze financiële gedragscode,<br />
die naar verwachting in de eerste helft van 2003 zal<br />
worden geïntroduceerd, akkoord moeten verklaren.<br />
Duurzaamheid<br />
<strong>Philips</strong> streeft naar duurzame groei en onderkent de<br />
noodzaak om zijn prestaties niet uitsluitend aan financiële<br />
criteria te toetsen, maar aan een drievoudige norm. Dit<br />
betekent dat niet alleen gestreefd wordt naar economische<br />
welvaart en milieutechnische kwaliteit, maar evenzeer<br />
naar sociale gelijkheid. Zo geeft <strong>Philips</strong> inhoud aan zijn<br />
belofte Let’s make things better.<br />
Bij <strong>Philips</strong> beschouwen wij duurzaamheid als een<br />
algehele verantwoordelijkheid van de onderneming:<br />
verantwoordelijkheid voor de economie, het milieu,<br />
het personeel en de maatschappij (onze klanten, de<br />
lokale gemeenschap waar wij deel van uitmaken en<br />
de samenleving in het algemeen).<br />
De nieuwe Sustainability Board – die wordt voorgezeten<br />
door een lid van de raad van bestuur en daarnaast uit<br />
vertegenwoordigers van de relevante functionele<br />
disciplines bestaat – verschaft richtlijnen inzake<br />
duurzaamheid en adviseert de groepsraad.<br />
Naast de reeds bestaande milieurapportage, vindt nu ook<br />
wereldwijd toetsing plaats van gezondheid en veiligheid.<br />
De uitkomsten van de milieu-, gezondheids- en veiligheidsrapportage<br />
worden afzonderlijk gepubliceerd in <strong>Philips</strong>’<br />
Sustainability Report 2002. Dit verslag is de volgende stap<br />
in de richting van uitvoerige duurzaamheidsrapportage,<br />
en geeft blijk van ons streven naar versterking van de<br />
dialoog met onze stakeholders.<br />
Corporate governance<br />
Als mondiale onderneming en speler die op internationale<br />
kapitaalmarkten opereert, heeft <strong>Philips</strong> in de afgelopen<br />
decennia voortdurend verbeteringen doorgevoerd in zijn<br />
corporate governance, conform de internationale principes<br />
zoals die onder meer in de Verenigde Staten en Nederland<br />
gelden. De onderneming beschouwt corporate governance<br />
als een van de speerpunten van haar beleid.<br />
De corporate governance van de vennootschap en de<br />
<strong>Philips</strong>-groep is aanzienlijk verbeterd, met name door de<br />
organisatiestructuur te vereenvoudigen en meer openheid
te verschaffen, door versterking van de verantwoordelijkheid<br />
van de raad van bestuur als uitvoerend leidinggevend<br />
orgaan en van de raad van commissarissen als onafhankelijk<br />
toezichthoudend orgaan. Tevens zijn de rechten en<br />
bevoegdheden van aandeelhouders vergroot en is de<br />
communicatie met kapitaalverschaffers verbeterd.<br />
In dit verband waren de gevolgen voor de vennootschap<br />
van de Amerikaanse Sarbanes-Oxley Act en de<br />
voorgestelde wijziging van de beursvoorschriften van de<br />
New York Stock Exchange onderwerp van bespreking, en<br />
werden bestaande procedures, naar aanleiding van reeds<br />
geldende voorschriften, herzien en waar nodig aangepast<br />
en geformaliseerd. De vennootschap maakte ook haar<br />
beleid inzake de onafhankelijkheid van haar accountant<br />
openbaar, dat aan de nieuwe voorschriften is aangepast in<br />
de mate waarin deze inmiddels van kracht zijn. Verder<br />
werden voorbereidingen getroffen voor de certificering<br />
door de chief executive officer en de chief financial officer<br />
van het Jaarverslag 2002 volgens Form 20-F bij de<br />
Securities and Exchange Commission. Deze Amerikaanse<br />
wettelijke eis tot certificering van het jaarverslag volgens<br />
Form 20-F, waarin een deel van dit jaarverslag is<br />
opgenomen, betekent een toevoeging aan de Nederlandse<br />
wettelijke eis dat ieder lid van de raad van commissarissen<br />
en van de raad van bestuur de jaarrekening ondertekent.<br />
Proxy solicitation<br />
<strong>Philips</strong> hecht veel waarde aan de relatie met zijn aandeelhouders.<br />
Zo speelde <strong>Philips</strong> een hoofdrol bij de oprichting<br />
van het zogeheten Communicatiekanaal Aandeelhouders –<br />
een project waar Euronext Amsterdam en een aantal<br />
banken en grote Nederlandse bedrijven aan deelnemen<br />
om het contact tussen een onderneming en haar aandeelhouders<br />
te vereenvoudigen.<br />
<strong>Philips</strong> gebruikt het Communicatiekanaal Aandeelhouders<br />
om het ‘Bestuursverslag’ dat deel uitmaakt van het<br />
volledige Jaarverslag 2002 en de agenda voor de algemene<br />
vergadering van aandeelhouders in 2003 te versturen.<br />
Ook het steminstructieformulier (proxy solicitation) waarmee<br />
men op afstand zijn stem op genoemde vergadering<br />
kan uitbrengen, wordt langs deze weg verzonden.<br />
Voor de algemene vergadering van aandeelhouders op<br />
27 maart 2003 geldt een registratiedatum (te weten<br />
20 maart 2003): diegenen die op 20 maart 2003 gewone<br />
aandelen <strong>Philips</strong> bezitten en als aandeelhouder geregistreerd<br />
zijn in een daartoe door de raad van bestuur aangewezen<br />
register, zullen gerechtigd zijn aan de algemene vergadering<br />
van aandeelhouders deel te nemen en daar hun stem<br />
uit te brengen.<br />
55
56<br />
Raad van bestuur<br />
Gerard Kleisterlee 1946, Nederlander<br />
President/chief executive officer en voorzitter van de<br />
raad van bestuur en de groepsraad<br />
President/chief executive officer en voorzitter van de<br />
raad van bestuur van de vennootschap sinds april 2001;<br />
lid van de raad van bestuur sinds april 2000; lid van de<br />
groepsraad sinds januari 1999<br />
Na een graad in elektrotechniek behaald te hebben aan<br />
de TU Eindhoven, begon Gerard Kleisterlee zijn carrière<br />
bij <strong>Philips</strong> in 1974 bij Medical Systems. In 1981 werd hij<br />
general manager van Professional Audio Systems. In 1986<br />
maakte hij de overstap naar <strong>Philips</strong> Components, en<br />
nadat hij general manager van <strong>Philips</strong> Display Components<br />
Europe geworden was, werd hij in 1994 benoemd tot<br />
managing director van <strong>Philips</strong> Display Components<br />
Worldwide. In 1996 werd hij president van <strong>Philips</strong> Taiwan<br />
en regional manager voor <strong>Philips</strong> Components in Asia-<br />
Pacific.Van september 1997 tot juni 1998 was hij tevens<br />
verantwoordelijk voor de activiteiten van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
in China.Van januari 1999 tot september 2000 was hij<br />
president/chief executive officer van <strong>Philips</strong> Components.<br />
Ad Huijser 1946, Nederlander<br />
Executive vice-president en chief technology officer<br />
Lid van de raad van bestuur sinds april 2002; chief<br />
technology officer sinds mei 2001; lid van de<br />
groepsraad sinds april 1999 en chief executive officer<br />
van <strong>Philips</strong> Research sinds 1998<br />
Na een graad behaald te hebben aan de TU Eindhoven,<br />
behaalde Ad Huijser een doctorsgraad in toegepaste<br />
natuurkunde aan de Universiteit Twente. In 1970 trad hij<br />
bij <strong>Philips</strong> in dienst, waar hij verschillende functies vervulde<br />
bij <strong>Philips</strong> Research voordat hij in 1991 chief technology<br />
officer van de divisie Consumer Electronics werd.<br />
Een jaar later werd hij managing director van Research &<br />
Development voor de business group Television.<br />
In 1994 keerde hij terug naar <strong>Philips</strong> Research als managing<br />
director en directievoorzitter, en in 1996 werd hij<br />
benoemd tot senior advisor en director van <strong>Philips</strong><br />
Multimedia Center in Californië.<br />
Jan Hommen 1943, Nederlander<br />
Vice-voorzitter van de raad van bestuur en chief<br />
financial officer<br />
Vice-voorzitter van de raad van bestuur sinds april<br />
2002; lid van de raad van bestuur en de groepsraad en<br />
chief financial officer sinds maart 1997<br />
Jan Hommen studeerde bedrijfseconomie aan de<br />
Katholieke Universiteit in Tilburg. Na zijn studie ging hij in<br />
1970 als controller werken bij Lips Aluminium in Drunen.<br />
Dit bedrijf werd in 1975 overgenomen door Alcoa,<br />
waarbij hij werd benoemd tot financial director van Alcoa<br />
Nederland. In 1978 werd Jan Hommen overgeplaatst<br />
naar het hoofdkantoor van Alcoa in Pittsburgh,VS, als<br />
assistant-treasurer. In 1986 werd hij daar benoemd tot<br />
vice-president en treasurer, en in 1991 tot executive<br />
vice-president en chief financial officer.<br />
Gottfried Dutiné 1952, Duitser<br />
Executive vice-president<br />
President/chief executive officer van de divisie<br />
Consumer Electronics sinds januari 2003; lid van de<br />
raad van bestuur sinds april 2002; lid van de groepsraad<br />
sinds februari 2002<br />
Gottfried Dutiné heeft een elektrotechnisch ingenieursdiploma<br />
en behaalde een doctorsgraad in telecommunicatietechniek<br />
aan de Universiteit van Darmstadt. Hij begon<br />
zijn carrière bij Rockwell-Collins in Frankfurt, waar hij<br />
werd benoemd tot technisch directeur. In 1984 trad hij in<br />
dienst van Motorola, vanwaar hij in 1989 naar Robert<br />
Bosch vertrok waar hij diverse functies vervulde tot zijn<br />
vertrek eind 1997 naar Alcatel in Parijs. Bij Alcatel werd<br />
hij benoemd tot vice-president van de Telecom Board<br />
Committee en area president voor Centraal & Oost-<br />
Europa en Rusland.<br />
Arthur van der Poel 1948, Nederlander<br />
Executive vice-president<br />
Lid van de raad van bestuur sinds mei 1998;<br />
lid van de groepsraad sinds mei 1996<br />
Arthur van der Poel behaalde een graad in telecommunicatietechniek<br />
aan de TU Eindhoven en begon zijn carrière<br />
bij de PTT. Hij trad bij <strong>Philips</strong> in dienst in 1984, waar hij in<br />
1991 directeur van de divisie Semiconductors werd (met<br />
verantwoordelijkheid voor de business group Consumer<br />
IC’s). Drie jaar later werd hij benoemd tot managing<br />
director van deze business group.Van 1996 tot 2001 was<br />
hij chief executive officer van <strong>Philips</strong> Semiconductors.
Groepsraad<br />
De groepsraad bestaat uit de raad van bestuur en de volgende topfunctionarissen:<br />
Ad Veenhof 1945, Nederlander<br />
Lid van de groepsraad sinds januari 1996 en president/<br />
chief executive officer van de divisie Domestic Appliances<br />
and Personal Care sinds 1996<br />
Ad Veenhof studeerde bedrijfsadministratie aan de Universiteit<br />
Nyenrode en economie aan de Universiteit Groningen.<br />
Hij trad bij <strong>Philips</strong> in dienst in 1971. Na in Nederland verschillende<br />
functies te hebben vervuld, kwam hij in 1983 bij Video,<br />
waar hij in 1986 corporate project leader voor lcd-producten<br />
werd en drie jaar later tevens voor ‘high-definition’-televisie<br />
binnen Consumer Electronics. In 1992 werd hij benoemd tot<br />
managing director van de divisie, met verantwoordelijkheid<br />
voor de business group Video Equipment. In september<br />
1992 werd hij tevens voorzitter van iR3 Video International,<br />
het samenwerkingsverband tussen <strong>Philips</strong> en Grundig<br />
Tjerk Hooghiemstra 1956, Nederlander<br />
Lid van de groepsraad sinds april 2000 en verantwoordelijk<br />
voor Human Resources Management sinds 2000<br />
Tjerk Hooghiemstra behaalde in 1982 een graad in<br />
economie aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam.<br />
Hij was drie jaar werkzaam bij de Amro Bank voordat hij<br />
in 1986 in dienst trad van de Hay Group, waar hij lid<br />
werd van de European Executive Board en partner van<br />
de Hay Group Exempted Partnership. In 1996 trad hij bij<br />
<strong>Philips</strong> in dienst, waar hij werd benoemd tot managing<br />
director van HRM voor de divisie Consumer Electronics.<br />
Scott McGregor 1956, Amerikaan<br />
Lid van de groepsraad sinds januari 2002 en president/ chief<br />
executive officer van de divisie Semiconductors sinds 2001<br />
Scott McGregor behaalde een B.A.-graad in psychologie<br />
en een M.Sc.-graad in informatica en computertechniek<br />
aan de Stanford University. In 1998 trad hij in dienst van<br />
<strong>Philips</strong> Semiconductors met verantwoordelijkheid voor de<br />
nieuw opgerichte unit Emerging Businesses, die zich met<br />
name richt op het creëren van snelgroeiende markten zoals<br />
smartcards, networking, digital media processing en<br />
computing.Voordat hij bij <strong>Philips</strong> in dienst trad, vervulde hij<br />
topmanagementfuncties bij het Xerox Palo Alto Research<br />
Center, Microsoft, Digital Equipment en SCO.<br />
Guy Demuynck 1951, Belg*<br />
Lid van de groepsraad sinds april 2000 en president/chief<br />
executive officer van de divisie Consumer Electonics sinds 2000<br />
Guy Demuynck behaalde een graad in toegepaste economie<br />
en een in marketing aan respectievelijk de universiteiten<br />
van Antwerpen en Gent. In 1976 trad hij bij <strong>Philips</strong> Audio<br />
in dienst, waar hij tot januari 1992 verschillende functies<br />
vervulde. Hierna werd hij chief executive officer van <strong>Philips</strong><br />
Korea, maar keerde 18 maanden later bij Audio terug om<br />
leiding te geven aan de wereldwijde Portable Audio-activiteiten.<br />
In 1997 werden de HiFi-activiteiten, Marantz en een<br />
aantal daaraan gerelateerde activiteiten toegevoegd, waardoor<br />
de business group Audio binnen Consumer Electronics<br />
tot stand kwam.<br />
*<br />
De heer Demuynck heeft <strong>Philips</strong> per 1 januari 2003 verlaten.<br />
Arie Westerlaken 1946, Nederlander<br />
Lid van de groepsraad sinds mei 1998 en secretaris<br />
van de raad van bestuur sinds 1997 en chief legal<br />
officer sinds 1996<br />
Arie Westerlaken behaalde een graad in rechten aan<br />
de Universiteit Utrecht. In 1973 trad hij in dienst van de<br />
juridische afdeling van <strong>Philips</strong> in Eindhoven en in 1979<br />
werd hij benoemd tot general counsel voor <strong>Philips</strong> Japan.<br />
Na zes jaar in Japan en vijf jaar bij de Corporate Legal<br />
Department in Eindhoven te hebben gewerkt, verliet hij<br />
<strong>Philips</strong> in 1990 voor een functie als directeur juridische<br />
zaken bij DAF Trucks. Hij keerde in 1994 bij <strong>Philips</strong> terug<br />
en werd in 1996 benoemd tot chief legal officer.<br />
Jouko Karvinen 1957, Fin<br />
Lid van de groepsraad sinds oktober 2002 en president/ chief<br />
executive officer van de divisie Medical Systems sinds 2002<br />
Jouko Karvinen heeft een M.Sc.-graad in elektronica en<br />
industriële economie behaald bij de Tampere University of<br />
Technology in Finland.Voordat hij bij <strong>Philips</strong> in dienst trad<br />
in 2002, was hij verantwoordelijk voor de Automation<br />
Division van ABB Group Ltd. en lid van de ABB Group<br />
Executive Committee. Jouko Karvinen heeft voor de ABB<br />
Group tevens verschillende internationale functies vervuld,<br />
met verantwoordelijkheid op het gebied van verkoop en<br />
marketing, projectmanagement en bedrijfsleiding. Hij heeft<br />
veel ervaring met de integratie van overgenomen activiteiten.<br />
Jan Oosterveld 1944, Nederlander<br />
Lid van de groepsraad sinds mei 1998 en verantwoordelijk<br />
voor Corporate Strategy sinds 1997<br />
Jan Oosterveld studeerde werktuigbouwkunde en<br />
fabrieksautomatisering aan de TU Eindhoven en behaalde<br />
zijn MBA aan het Instituto de Estudios Superiores de la<br />
Empresa in Barcelona. Hij trad in 1972 bij <strong>Philips</strong> in dienst<br />
en vervulde verschillende senior-managementfuncties in<br />
Spanje en Nederland voordat hij in 1983 R&D en industrial<br />
director van de videorecordergroep werd. In 1984 werd<br />
Jan Oosterveld benoemd tot directeur, waarna hij in<br />
1989 <strong>Philips</strong> Key Modules oprichtte. In 1995 werd hij<br />
benoemd tot managing director.<br />
David Hamill 1957, Brit<br />
Lid van de groepsraad sinds mei 2001 en president/<br />
chief executive officer van de divisie Lighting sinds 2001<br />
David Hamill studeerde af aan de Strathclyde University<br />
met een eerste graad in productietechniek en<br />
management. Na te hebben gewerkt voor Honeywell,<br />
General Instruments en STC, trad hij in 1986 in dienst<br />
van <strong>Philips</strong> Semiconductors. In 1993 werd hij benoemd<br />
tot senior vice-president van <strong>Philips</strong> Lighting Asia Pacific<br />
(met verantwoordelijkheid voor de activiteiten in China/<br />
Hongkong) en in 1996 tot president. In 1998 werd David<br />
Hamill benoemd tot executive vice-president van <strong>Philips</strong><br />
Lighting en chief executive officer van de business group<br />
Lamps, en in 1999 tot voorzitter van de raad van bestuur<br />
van LumiLeds.<br />
57
58<br />
Raad van commissarissen<br />
L.C. van Wachem 1931, Nederlander** ***<br />
Voorzitter<br />
Lid van de raad van commissarissen sinds 1993;<br />
derde termijn loopt in 2005 af.<br />
Voormalig voorzitter van de raad van bestuur van Koninklijke<br />
Shell Groep en voormalig voorzitter van de raad van<br />
commissarissen van N.V. Koninklijke Nederlandse Petroleum<br />
Maatschappij.Voormalig lid van de raad van commissarissen<br />
van Akzo Nobel, Bayer en BMW, en voormalig nonexecutive<br />
director van IBM. Momenteel voorzitter van<br />
de raad van non-executive directors van Zürich Financial<br />
Services, en non-executive director van ATCO.<br />
Prof. K.A.L.M. van Miert 1942, Belg*<br />
Lid van de raad van commissarissen sinds 2000;<br />
eerste termijn loopt in 2004 af<br />
Voormalig vice-president van de Europese Commissie en<br />
momenteel voorzitter-rector van de Universiteit Nyenrode,<br />
lid van de raad van commissarissen van Wolters Kluwer,<br />
RWE, DHV, Agfa Gevaert, De Persgroep, Fraport, Munich<br />
en Anglo American<br />
* Lid van het Audit Committee<br />
** Lid van het Remuneration Committee<br />
*** Lid van het Corporate Governance and Nomination & Selection Committee<br />
W. de Kleuver 1936, Nederlander* ***<br />
Vice-voorzitter en secretaris<br />
Lid van de raad van commissarissen sinds 1998;<br />
tweede termijn loopt in 2006 af<br />
Voormalig executive vice-president van Koninklijke<br />
<strong>Philips</strong> Electronics N.V.<br />
L. Schweitzer 1942, Fransman<br />
Lid van de raad van commissarissen sinds 1997;<br />
tweede termijn loopt in 2005 af<br />
Voorzitter en chief executive officer van Renault,<br />
president van Renault Nissan en lid van het bestuur<br />
van BNP Parisbas, Electricité de France en Volvo<br />
J.M. Hessels 1942, Nederlander*<br />
Lid van de raad van commissarissen sinds 1999;<br />
eerste termijn loopt in 2003 af<br />
Voormalig chief executive officer van Koninklijke Vendex<br />
KBB en momenteel voorzitter van de raad van commissarissen<br />
van Euronext en lid van de raad van commissarissen<br />
van Laurus, Amsterdam Schiphol Group, Koninklijke<br />
Vopak, Heineken, Barnesandnoble.com en Fortis<br />
Sir Richard Greenbury 1936, Brit**<br />
Lid van de raad van commissarissen sinds 1998;<br />
tweede termijn loopt in 2006 af<br />
Voormalig voorzitter en chief executive officer van<br />
Marks & Spencer en voormalig director van Lloyds TSB,<br />
British Gas, ICI en Zeneca, en momenteel lid van het<br />
bestuur van Electronics Boutique Plc
Preadvies van de raad van commissarissen<br />
Algemeen<br />
De raad van commissarissen is verantwoordelijk voor het toezicht<br />
op beleid en handelen van het uitvoerend leidinggevend orgaan<br />
(de raad van bestuur) van de vennootschap. Krachtens het<br />
Nederlandse ondernemingsrechtelijke systeem waarbij bestuursen<br />
toezichthoudende organen zijn gescheiden, is de raad van<br />
commissarissen een afzonderlijk orgaan en volkomen onafhankelijk<br />
van de raad van bestuur. Deze onafhankelijkheid komt eveneens<br />
tot uiting in de eis dat leden van de raad van commissarissen<br />
noch lid van de raad van bestuur, noch werknemer van de<br />
onderneming mogen zijn. De raad van commissarissen,<br />
handelend in het belang van de vennootschap en de <strong>Philips</strong>groep,<br />
adviseert en ziet toe op de raad van bestuur inzake het<br />
bestuur en de gang van zaken van de groep.<br />
De raad van commissarissen is bevoegd personen ter benoeming<br />
tot lid van de raad van commissarissen of raad van bestuur aan<br />
de algemene vergadering van aandeelhouders voor te dragen.<br />
Voor belangrijke bestuursbeslissingen, inclusief strategische<br />
besluiten, is de goedkeuring van de raad van commissarissen<br />
vereist. De bezoldiging van de leden van de raad van bestuur<br />
wordt door de raad van commissarissen vastgesteld.<br />
In verband met de wereldwijde ontwikkelingen op het gebied van<br />
corporate governance, heeft de raad van commissarissen in 2002<br />
verschillende malen gesproken over de mogelijke gevolgen voor<br />
de vennootschap van de Amerikaanse Sarbanes-Oxley Act en de<br />
voorgestelde wijziging van de beursvoorschriften van de New York<br />
Stock Exchange (NYSE). De vennootschap heeft haar bestaande<br />
systeem van interne business controls herzien en sommige bestaande<br />
procedures waar nodig geformaliseerd of gewijzigd. De raad van<br />
commissarissen heeft zijn reglement ook aangepast. Dit reglement<br />
omvat zowel de regels die gelden voor de voltallige raad van<br />
commissarissen als de reglementen van de drie permanente<br />
commissies die het voltallige college over bepaalde kwesties<br />
adviseren. Het reglement van de raad van commissarissen staat<br />
vermeld op de website van <strong>Philips</strong>. Dit geldt eveneens voor het<br />
beleid inzake de onafhankelijkheid van de accountant, dat aan de<br />
nieuwe voorschriften is aangepast. In het licht van de voorgestelde<br />
wijzigingen van de beursvoorschriften van de NYSE, heeft de<br />
raad van commissarissen besloten het bestaande Nomination and<br />
Selection Committee aan te wijzen als een corporate governancecommissie<br />
(onder de nieuwe naam Corporate Governance and<br />
Nomination & Selection Committee). Het Corporate Governance<br />
and Nomination & Selection Committee zal de corporate governanceregels<br />
die op de vennootschap van toepassing zijn, minimaal<br />
eenmaal per jaar beoordelen en de raad van commissarissen<br />
desgewenst over veranderingen in deze regels adviseren.<br />
De overige permanente commissies van de raad van commissarissen<br />
zijn het Remuneration Committee en het Audit Committee.<br />
Vergaderingen van de raad van commissarissen<br />
De raad van commissarissen kwam in de loop van 2002 zesmaal<br />
bijeen. Een tweedaagse vergadering werd aan strategie gewijd.<br />
De leden van de raad van bestuur waren bij deze vergaderingen<br />
aanwezig behalve bij bespreking van de samenstelling van de raad<br />
van commissarissen, de raad van bestuur en de groepsraad, en bij<br />
overleg inzake bezoldiging en functioneren van de leden van de<br />
raad van bestuur en van de groepsraad. De raad van commissarissen<br />
werd door de raad van bestuur gedurende het jaar geïnformeerd<br />
en geconsulteerd over de gang van zaken, belangrijke beslissingen<br />
en de strategie van de <strong>Philips</strong>-groep. Naast de geplande<br />
vergaderingen heeft de voorzitter van de raad van commissarissen<br />
gedurende het jaar regelmatig contact met de president/<br />
chief executive officer.<br />
Samenstelling en bezoldiging van de raad van commissarissen<br />
Leden van de raad van commissarissen worden door de algemene<br />
vergadering van aandeelhouders benoemd op gezamenlijke<br />
voordracht van de raad van commissarissen en de vergadering van<br />
houders van prioriteitsaandelen. De raad van commissarissen<br />
streeft naar een adequate combinatie van kennis en ervaring<br />
onder zijn leden inzake de wereldwijde activiteiten en verscheidenheid<br />
van producten van het concern. Daarom wordt gestreefd<br />
naar een gepast ervaringsniveau in marketing, fabricage,<br />
financiële, economische, sociale en juridische aspecten van het<br />
internationale bedrijfsleven en van bestuurlijke en publieke<br />
organen. De raad van commissarissen streeft verder naar<br />
voldoende <strong>Philips</strong>-ervaring binnen het college, met één of twee<br />
voormalige <strong>Philips</strong>-topfunctionarissen. Leden van de raad van<br />
commissarissen worden voor een vaste termijn van vier jaar<br />
benoemd en zijn tweemaal voor een volle termijn van vier jaar<br />
herbenoembaar.<br />
De raad van commissarissen bestaat momenteel uit zes leden. Op<br />
de algemene vergadering van aandeelhouders van 28 maart 2002<br />
werden de heer W. de Kleuver en Sir Richard Greenbury herbenoemd.<br />
De zittingstermijn van de heer J.M. Hessels loopt op<br />
de algemene vergadering van aandeelhouders van 2003 af.<br />
Aangezien hij door zijn kennis en ervaring een belangrijke<br />
bijdrage levert, en vooral vanwege zijn rol als voorzitter van het<br />
Audit Committee, stellen wij in overleg met de vergadering van<br />
houders van prioriteitsaandelen aan de algemene vergadering van<br />
aandeelhouders van 27 maart 2003 voor de heer Hessels te<br />
herbenoemen.<br />
59
60<br />
In overleg met de vergadering van houders van prioriteitsaandelen<br />
zullen we tijdens de algemene vergadering van aandeelhouders<br />
van 2003 tevens voorstellen de heren J.M. Thompson en<br />
C.J.A. van Lede met ingang van 1 april 2003 te benoemen tot<br />
lid van de raad van commissarissen. De heer Thompson (1942)<br />
vervulde vanaf 1966 diverse managementfuncties bij IBM. Tot<br />
september 2002 was hij vice-voorzitter van de board of directors en<br />
als zodanig verantwoordelijk voor de mondiale strategie van IBM,<br />
toegespitst op de ontwikkeling van IBM’s leiderschap op<br />
belangrijke nieuwe markten. Gezien de kennis en ervaring die de<br />
heer Thompson heeft inzake <strong>Philips</strong>’ bedrijfssector, en gezien zijn<br />
internationale ervaring, adviseert de raad van commissarissen aan<br />
de algemene vergadering van aandeelhouders voorgestelde<br />
benoeming te aanvaarden. Ditzelfde geldt voor de voorgestelde<br />
benoeming van de heer Van Lede (1942). Hij is momenteel<br />
voorzitter van de raad van bestuur van Akzo Nobel, waar hij<br />
in 1991 in dienst trad. De heer Van Lede zal deze functie per<br />
1 mei 2003 neerleggen. Hij heeft bij verschillende bedrijven<br />
managementfuncties bekleed en is voormalig voorzitter van<br />
het VNO. Het voorstel aan de algemene vergadering van<br />
aandeelhouders om de heer Van Lede te benoemen tot lid<br />
van de raad van commissarissen, berust niet alleen op zijn<br />
managementervaring, maar tevens op zijn ervaring in<br />
internationale organisaties.<br />
In 2002 is de wettelijke leeftijdsgrens voor leden van de raad van<br />
commissarissen in Nederland afgeschaft. Als gevolg hiervan is de<br />
leeftijdsgrens van 72 jaar, zoals voorzien in de statuten van de<br />
vennootschap, niet langer van toepassing. Wij zijn verheugd dat<br />
onze voorzitter, de heer L.C. van Wachem, als lid van ons college<br />
kan aanblijven en ook bereid is dit te doen.<br />
De bezoldiging van de leden van de raad van commissarissen<br />
wordt door de algemene vergadering van aandeelhouders vastgesteld.<br />
De raad van commissarissen bepaalt de hoogte van de<br />
extra bezoldiging van de voorzitter en de leden van de commissies.<br />
Sinds 1998 bedraagt de bezoldiging van de leden van de raad<br />
van commissarissen eur 40.840 per jaar en van de voorzitter<br />
eur 74.874. De bezoldiging van een commissielidmaatschap<br />
bedraagt eur 4.538 per jaar; voor nadere gegevens wordt<br />
verwezen naar pagina 98 en 99 van de afzonderlijke uitgave<br />
‘Jaarrekening en analyse’.<br />
Benoeming van leden van de raad van commissarissen, de<br />
raad van bestuur en de groepsraad<br />
Leden van de raad van commissarissen en van de raad van bestuur<br />
worden door de algemene vergadering van aandeelhouders gekozen<br />
op gezamenlijke voordracht van de raad van commissarissen en de<br />
vergadering van houders van prioriteitsaandelen. De raad van<br />
commissarissen benoemt, krachtens het toepasselijke reglement,<br />
leden van de groepsraad die geen lid van de raad van bestuur zijn.<br />
Al deze besluiten worden genomen op advies van het Corporate<br />
Governance and Nomination & Selection Committee, bestaande<br />
uit de voorzitter, de vice-voorzitter en de secretaris van de raad<br />
van commissarissen (qualitate qua).<br />
De heer J.W. Whybrow trad op 1 april 2002 af als vice-president<br />
en lid van de raad van bestuur. Op de algemene vergadering van<br />
aandeelhouders van 28 maart 2002 werden de heren A. Huijser en<br />
G.H. Dutiné benoemd tot lid van de raad van bestuur en vicepresident<br />
van de vennootschap met ingang van 1 april 2002. De<br />
raad van commissarissen heeft de heer J.H.M. Hommen, chief<br />
financial officer van de onderneming, met ingang van 1 april 2002<br />
benoemd tot vice-voorzitter van de raad van bestuur.<br />
De heren S. McGregor, J. Karvinen en A. Ragnetti zijn met<br />
ingang van respectievelijk 1 januari 2002, 1 oktober 2002 en<br />
1 januari 2003 benoemd tot lid van de groepsraad en senior vicepresident.<br />
De heer J.M. Barella trad per 1 oktober 2002 terug als<br />
lid van de groepsraad en senior vice-president.<br />
De heren M.T. Medeiros en G.J.M. Demuynck hebben met<br />
ingang van respectievelijk 1 november 2002 en 1 januari 2003 hun<br />
functie als lid van de groepsraad neergelegd om activiteiten buiten<br />
de onderneming te gaan verrichten.<br />
Bezoldiging van de raad van bestuur<br />
De bezoldiging van de leden van de raad van bestuur wordt<br />
door de raad van commissarissen vastgesteld op advies van het<br />
Remuneration Committee van de raad van commissarissen.<br />
De leden van het Remuneration Committee staan vermeld<br />
op pagina 58. De President heeft tot taak het Remuneration<br />
Committee terzake te informeren en adviseren, met<br />
uitzondering van zijn eigen bezoldiging.<br />
Algemeen bezoldigingsbeleid<br />
Het beleid inzake de bezoldiging van de leden van de raad<br />
van bestuur sluit aan bij dat van <strong>Philips</strong> Executives binnen de<br />
<strong>Philips</strong>-groep. Dit beleid is gericht op verbetering van de<br />
prestaties van de onderneming en op vergroting van haar waarde,<br />
en op het motiveren, behouden en, waar nodig, werven van<br />
hooggekwalificeerde Executives.
In het kader van het bezoldigingsbeleid zorgt het Remuneration<br />
Committee voor handhaving van een concurrerend beloningspakket<br />
voor managementtalent op het niveau van de raad van bestuur,<br />
waarbij vergelijking met andere wereldwijd opererende multinationals<br />
plaatsvindt. Daartoe wordt de bezoldiging jaarlijks<br />
getoetst aan die van andere Nederlandse en Europese ondernemingen<br />
in de bedrijfstak met een vergelijkbare omvang,<br />
complexiteit en internationale reikwijdte.<br />
Onafhankelijke, externe adviseurs verstrekken daarnaast nog<br />
aanvullende marktgegevens. Bij een benoeming van niet-Europese<br />
leden van de raad van bestuur kan het Remuneration Committee<br />
bredere toetsingscriteria hanteren met behulp van gegevens van<br />
buiten Europa.<br />
Om de beloning van leden van de raad van bestuur te relateren<br />
aan de resultaten van de onderneming, omvat het beloningspakket<br />
een aanzienlijk variabel deel in de vorm van een jaarlijkse<br />
bonus en een long-term incentive in de vorm van optierechten<br />
op aandelen.<br />
Het totaal ontvangen bezoldigingsbedrag in contanten in enig<br />
jaar is de som van het basissalaris en de bonusuitkering. De<br />
bonusuitkering is gerelateerd aan de realisatie van de bonusdoelstellingen<br />
over het voorafgaande jaar. Voor de huidige leden van<br />
de raad van bestuur die op 1 april 2001 reeds lid waren van de<br />
raad daalde de totale beloning in contanten in 2002 met 28% in<br />
vergelijking tot 2001.<br />
Basissalaris<br />
Het basissalaris is gebaseerd op een functiesalaris. Het basissalaris<br />
van een lid van de raad van bestuur ligt bij zijn eerste benoeming<br />
doorgaans onder het maximumfunctiesalaris. In de praktijk, na<br />
instemming van de raad van commissarissen, wordt dit maximumfunctiesalaris,<br />
gerekend vanaf de benoeming, na drie jaar bereikt.<br />
Conform door toetsing gestaafde marktontwikkelingen, is het<br />
maximumfunctiesalaris van leden van de raad van bestuur in 2002<br />
ten opzichte van 2001 met 2,5% gestegen. In 2002 bedroeg het<br />
(maximum)functiesalaris van de president/chief executive officer<br />
eur 1.012.000 en dat van een vice-voorzitter/chief financial officer<br />
eur 835.000; het (maximum)functiesalaris van de overige leden<br />
van de raad van bestuur bedroeg eur 651.000. In 2002 is het<br />
moment waarop de jaarlijkse salarisronde plaatsvindt gelijk<br />
getrokken met dat van <strong>Philips</strong> Executives. Als gevolg van deze<br />
beslissing vindt de jaarlijkse basissalarisronde plaats op 1 april.<br />
Het individuele salaris kan worden aangepast onder invloed van<br />
de (jaarlijkse) aanpassing van de functiesalarisschaal, indien van<br />
toepassing, alsmede van de eventuele salarisgroei als het<br />
(maximum)functiesalaris nog niet is bereikt. De individuele<br />
salarisniveaus staan vermeld in de tabel op pagina 96 van de<br />
afzonderlijke uitgave ‘Jaarrekening en analyse’.<br />
Annual Incentive (bonus)<br />
Jaarlijks kan door het behalen van specifieke doelen een variabele<br />
bonus worden verdiend. Bonusdoelstellingen liggen op een<br />
ambitieus niveau – rekening houdend met algemene trends op<br />
de relevante markten – en zijn deels (70%) gerelateerd aan het<br />
financiële concernresultaat en deels (30%) aan de activiteiten<br />
waarvoor een individueel lid van de raad van bestuur verantwoordelijk<br />
is, als afgeleide van gestelde groepsdoelstellingen. De bonuscriteria<br />
zijn 1) de financiële indicatoren van de onderneming:<br />
kasstroom en Economic Profit Realized (EPR), en 2) groepsdoelstellingen.<br />
De aanverwante doelen voor de leden van de raad van<br />
bestuur worden jaarlijks aan het begin van het jaar namens de<br />
raad van commissarissen door het Remuneration Committee<br />
vastgesteld en zijn, gelet op het bovenstaande, gerelateerd aan de<br />
financiële concernresultaten en aan de groepsdoelstellingen.<br />
De maximumbonus die kan worden verdiend, bedraagt in<br />
principe 90% van het basisjaarsalaris. Als er uitzonderlijke doelen<br />
verwezenlijkt zijn, kan het Remuneration Committee besluiten<br />
een hoger bonuspercentage toe te kennen. Uitkering van de<br />
bonus in enig jaar is gerelateerd aan het resultaat van het voorgaande<br />
boekjaar tegenover de overeengekomen doelstellingen.<br />
De in 2002 uitgekeerde bonussen houden daarom verband met<br />
het salarisniveau en de resultaten in het jaar 2001. Hetzelfde geldt<br />
voor de in 2003 uit te betalen bonussen, die berekend worden op<br />
basis van de resultaten over 2002.<br />
In 2002 hebben de leden van de raad van bestuur afgezien van<br />
de bonus waar zij recht op hadden. De raad van commissarissen<br />
respecteert de beslissing van de raad van bestuur en heeft deze<br />
aanvaard met de volgende uitzondering: gezien de aanzienlijke<br />
bijdrage die de heer J.W. Whybrow, die <strong>Philips</strong> op 1 april 2002<br />
verliet, aan de onderneming heeft geleverd, heeft de raad van<br />
commissarissen, op voordracht van de president, hem in 2002<br />
een bonus over het jaar 2001 toegekend.<br />
Long-term incentive plan (LTIP)<br />
De invoering van op aandelen Koninklijke <strong>Philips</strong> Electronics<br />
N.V. gebaseerde incentive-regelingen voor leden van de raad van<br />
bestuur, <strong>Philips</strong> Executives, high-performing functionarissen en<br />
overige sleutelfunctionarissen is afhankelijk van de goedkeuring<br />
van de raad van commissarissen. De raad van commissarissen<br />
dient tevens in te stemmen met de maximumomvang van de via<br />
een dergelijke incentive-regeling toe te kennen aantal aandelen<br />
alsmede de voorwaarden van een dergelijke regeling. In 2002 zijn<br />
61
62<br />
optierechten aan de leden van de raad van bestuur toegekend uit<br />
hoofde van het <strong>Philips</strong> Stock Option Plan 2002 zoals dit geldt voor<br />
<strong>Philips</strong> Excecutives in het algemeen.<br />
Zoals nader toegelicht in ons preadvies over 2001 is het aantal<br />
toe te kennen optierechten afhankelijk van het resultaat van de<br />
onderneming, in relatie tot het rendement van een vastgestelde<br />
groep vergelijkbare multinationale ondernemingen over de<br />
voorgaande drie jaar. Overeenkomstig de voorwaarden van het<br />
<strong>Philips</strong> Stock Option Plan 2002 heeft de raad van commissarissen<br />
besloten het maximum aantal optierechten te verlenen met het<br />
oog op <strong>Philips</strong>’ totale rendement voor de aandeelhouder (Total<br />
Shareholder Return) zoals gerealiseerd tussen 31 december 1998<br />
en 31 december 2001 (in het hoogste kwintiel). Voor nadere<br />
informatie over de regeling voor 2002 wordt verwezen naar pagina<br />
91 - 94 van de afzonderlijke uitgave ‘Jaarrekening en analyse’.<br />
In 2000 en 2001 zijn 50% van de verleende optierechten uitgegeven<br />
als vaste opties en 50% als prestatieafhankelijke opties. Deze<br />
laatste zijn afhankelijk van de resultaten van de onderneming op<br />
lange termijn met betrekking tot een vaste groep vergelijkbare<br />
ondernemingen. Overeenkomstig de voorwaarden van de<br />
aandelenoptieregeling 2000 heeft de raad van commissarissen<br />
besloten dat 75% van de in 2000 toegekende prestatieafhankelijke<br />
opties (per 17 februari 2003) uitoefenbaar worden, gezien de<br />
resultaten van <strong>Philips</strong> met betrekking tot de groep vergelijkbare<br />
ondernemingen tijdens de observatieperiode van 30 november<br />
1999 tot 30 november 2002 (in het op één na hoogste kwintiel).<br />
In 2003 bestaat het LTIP uit een combinatie van optierechten<br />
en geblokkeerde aandelen (restricted shares). De invoering van<br />
geblokkeerde aandelen (die in drie gelijke tranches, verspreid over<br />
een periode van drie jaar beschikbaar komen) en daarmee de<br />
combinatie van optierechten en geblokkeerde aandelen, moet<br />
ertoe leiden dat de beloning van de raad van bestuur, <strong>Philips</strong><br />
Executives en high-performing functionarissen gekoppeld blijft aan<br />
de beurskoers, maar minder gevoelig is voor koersschommelingen<br />
dan een beloning die uitsluitend op optierechten gebaseerd is.<br />
Om het aandelenbezit onder de deelnemers aan het LTIP, waaronder<br />
het (top)management, te bevorderen, zullen aanvullende<br />
bonusaandelen worden toegekend indien de geblokkeerde<br />
aandelen drie jaar nadat zij aan deelnemers ter beschikking zijn<br />
gesteld nog steeds worden aangehouden. De jaarlijkse datum<br />
waarop optierechten en aandelen worden toegekend aan de leden<br />
van de raad van bestuur en de groepsraad zal in overeenstemming<br />
worden gebracht met de datum waarop deze rechten aan de<br />
overige deelnemers worden toegekend. Dit tijdstip zal daarom<br />
worden verschoven naar 15 april 2003 (serie 2).<br />
Hoewel het geen wettelijke eis is om voor de voorgestelde optieen<br />
aandelenregeling de aandeelhouders te raadplegen, zal de<br />
regeling – gezien <strong>Philips</strong>’ continue streven naar verbetering van<br />
zijn corporate governance – ter goedkeuring worden voorgelegd aan<br />
de algemene vergadering van aandeelhouders van 27 maart 2003.<br />
Volgens <strong>Philips</strong>’ gedragscode voor handel met voorkennis mogen<br />
de leden van de raad van bestuur (en de overige leden van de<br />
groepsraad) slechts binnen een periode van tien werkdagen na de<br />
publicatie van de jaar- of kwartaalcijfers handelen in <strong>Philips</strong>effecten<br />
(waaronder begrepen het uitoefenen van optierechten),<br />
mits de persoon in kwestie tijdens deze periode niet beschikt over<br />
koersgevoelige informatie met betrekking tot <strong>Philips</strong>.<br />
Pensioenen<br />
De pensioenen van de leden van de raad van bestuur zijn ondergebracht<br />
in de Stichting <strong>Philips</strong> Pensioenfonds. Hierop zijn de<br />
voorwaarden van het betreffende pensioenreglement van het<br />
<strong>Philips</strong> Pensioenfonds van toepassing met dien verstande dat de<br />
pensioengerechtigde leeftijd, vanuit het oogpunt van pensioenopbouw,<br />
op zestig jaar is gesteld. Indien het dienstverband van<br />
leden van de raad van bestuur ook na het bereiken van de<br />
zestigjarige leeftijd wordt voortgezet, worden de pensioenuitkeringen<br />
dienovereenkomstig uitgesteld conform het<br />
pensioenreglement van het <strong>Philips</strong> Pensioenfonds. Aangezien de<br />
pensioengerechtigde leeftijd afwijkt van de ingangsdatum van het<br />
pensioen krachtens de AOW, voorziet de pensioenregeling in een<br />
overbruggingsuitkering om het nadelige effect te compenseren.<br />
De eigen premiebijdrage van de leden van de raad van bestuur<br />
bedraagt 4% van eur 61.116 en 6% van het verschil tussen de<br />
brutopensioengrondslag verminderd met de franchise en voornoemd<br />
bedrag van eur 61.116. Naar aanleiding van afspraken uit het<br />
verleden kan in sommige gevallen een andere regeling van toepassing<br />
zijn waardoor additionele pensioenrechten worden verstrekt.<br />
Aanvullende regelingen<br />
Naast de hoofdarbeidsvoorwaarden is op de leden van de raad van<br />
bestuur een aantal aanvullende regelingen van toepassing. Deze<br />
aanvullende regelingen, zoals een onkostenvergoeding, ziektekostenverzekering,<br />
ongevallenverzekering en het gebruik van een<br />
auto, komen in grote lijnen overeen met die van <strong>Philips</strong><br />
Executives in Nederland.<br />
Het beleid van de vennootschap staat niet toe dat persoonlijke<br />
leningen worden verstrekt aan leden van de raad van bestuur.<br />
Deze leden hebben in 2002 geen leningen ontvangen en er zijn<br />
per 31 december 2002 ook geen uitstaande leningen.
Arbeidscontracten<br />
Leden van de raad van bestuur hebben een arbeidsovereenkomst<br />
met de onderneming. De opzet en structuur van deze<br />
overeenkomst komen overeen met de overeenkomsten<br />
die voor <strong>Philips</strong> Executives gelden.<br />
Bij arbeidsongeschiktheid hebben de leden van de raad van<br />
bestuur recht op een vergoeding die overeenkomt met die<br />
van <strong>Philips</strong> Executives in Nederland.<br />
Controle van de jaarrekening; Audit Committee<br />
De raad van commissarissen controleert de door de raad van<br />
bestuur opgemaakte jaarrekening, die na goedkeuring door de<br />
raad van commissarissen, door alle commissarissen (samen met de<br />
leden van de raad van bestuur) wordt ondertekend.<br />
Het Audit Committee, dat momenteel uit drie leden van de raad<br />
van commissarissen bestaat, assisteert de raad van commissarissen<br />
bij zijn toezichthoudende taken ten aanzien van de juistheid<br />
van de jaarrekening, het financiële rapportageproces, de interne<br />
business controls en het risicobeheer, het interne en externe<br />
controleproces, de bevoegdheden van de interne en externe<br />
accountant, diens onafhankelijkheid en functioneren, en de<br />
naleving door de onderneming van wetten en voorschriften en<br />
van de algemene gedragscode. Het Audit Committee rapporteert<br />
zijn bevindingen aan de raad van commissarissen. De commissie<br />
controleert de jaar- en kwartaalcijfers en andere niet-financiële<br />
informatie voorafgaand aan publicatie, en beoordeelt de<br />
effectiviteit en juistheid van de interne financiële controle<br />
en de interne accountantsprogramma’s en bevindingen.<br />
De controle heeft betrekking op de grondslagen van de jaarrekening,<br />
de naleving van waarderingsrichtlijnen, de naleving van wettelijke<br />
en juridische vereisten en bepalingen op met name financieel<br />
terrein. Belangrijke bevindingen en vastgestelde risico’s vormen<br />
het onderwerp van nauwgezet onderzoek zodat passende maatregelen<br />
genomen kunnen worden. Wat de interne controle betreft,<br />
controleert het Audit Committee de interne controlerichtlijnen,<br />
het controleplan, de reikwijdte van de controle en de omvang<br />
ervan in relatie tot de reikwijdte van de externe controle, de<br />
personele bezetting, de onafhankelijkheid en organisatorische<br />
structuur van de interne controlefunctie. Wat de externe controle<br />
betreft, controleert het Audit Committee de voorgestelde reikwijdte,<br />
werkwijze en tarieven van de controle (zie pagina 37 van de afzonderlijke<br />
uitgave ‘Jaarrekening en analyse’ voor een overzicht van<br />
de totale accountantskosten), de onafhankelijkheid van de externe<br />
accountants, hun functioneren en eventuele (her)benoeming,<br />
overige diensten die de externe accountant levert conform <strong>Philips</strong>’<br />
beleid inzake de onafhankelijkheid van de accountant, en<br />
veranderingen in dit beleid. Het Audit Committee voert overleg<br />
over de verklaring van de externe accountants met betrekking tot<br />
de jaarrekening. Daarnaast adviseert de commissie de raad van<br />
commissarissen omtrent het preadvies aan de aandeelhouders.<br />
Het Audit Committee voert periodiek overleg over <strong>Philips</strong>’ beleid<br />
inzake business control, de algemene gedragscode en de naleving<br />
ervan, en de belangrijkste risicogebieden van de onderneming,<br />
inclusief de desbetreffende rapportage van de interne accountant.<br />
De interne en externe accountants van de onderneming waren<br />
bij alle vergaderingen van de commissie in 2002 aanwezig. Het<br />
Audit Committee vergadert driemaandelijks afzonderlijk met de<br />
president/chief executive officer, de chief financial officer, de interne<br />
accountant en de externe accountants.<br />
Jaarrekening 2002<br />
De jaarrekening van Koninklijke <strong>Philips</strong> Electronics N.V. over 2002,<br />
die door de raad van bestuur is opgemaakt, hebben wij laten<br />
controleren door de onafhankelijke registeraccountants KPMG<br />
Accountants N.V. Hun verklaring is opgenomen op pagina 127<br />
van de afzonderlijke uitgave ‘Jaarrekening en analyse’. Wij hebben<br />
deze jaarrekening goedgekeurd.<br />
Wij adviseren de aandeelhouders de over 2002 opgestelde<br />
jaarrekening vast te stellen, zoals opgenomen in het volledige<br />
jaarverslag 2002. Tevens adviseren wij de aandeelhouders te<br />
besluiten overeenkomstig het door de raad van commissarissen<br />
en de vergadering van houders van prioriteitsaandelen goedgekeurde<br />
voorstel van de raad van bestuur tot de uitkering aan de aandeelhouders<br />
van eur 0,36 per gewoon aandeel ten laste van<br />
de overige reserves.<br />
7 februari 2003<br />
De raad van commissarissen<br />
63
Beknopte financiële informatie<br />
Inleiding<br />
Dit bestuursverslag vormt samen met de afzonderlijke jaarrekening en analyse het volledige<br />
jaarverslag over 2002 van Koninklijke <strong>Philips</strong> Electronics N.V. De beknopte financiële<br />
informatie in dit bestuursverslag is afgeleid van de jaarrekening van de <strong>Philips</strong>-groep inclusief<br />
toelichting, zoals weergegeven in de afzonderlijke jaarrekening. De afzonderlijke jaarrekening<br />
en analyse bevat tevens de volledige ‘Operationele en financiële analyse en vooruitzichten’,<br />
aanvullende financiële gegevens en verdere statutaire en overige informatie. Voor een volledig<br />
inzicht in de resultaten van de <strong>Philips</strong>-groep en de stand van zaken dienen beide uitgaven<br />
geraadpleegd te worden.<br />
De hierna volgende beknopte financiële informatie dient gelezen te worden in samenhang<br />
met het ‘Verslag over de gang van zaken van de <strong>Philips</strong>-groep’ in dit Bestuursverslag.<br />
Accountantsverklaring<br />
Wij hebben de geconsolideerde balans van Koninklijke <strong>Philips</strong> Electronics N.V. en haar<br />
dochterondernemingen per 31 December 2002 en 2001, alsmede de hiermee samenhangende<br />
geconsolideerde overzichten van de winst- en verliesrekening, de wijzigingen in het eigen<br />
vermogen en de kasstromen voor elk van de jaren in de drie-jaars periode eindigend op<br />
31 December 2002 (welke hierin niet afzonderlijk zijn opgenomen) gecontroleerd<br />
overeenkomstig algemeen aanvaarde richtlijnen met betrekking tot controleopdrachten in<br />
de Verenigde Staten van Amerika en in Nederland; wij hebben bij deze geconsolideerde<br />
jaarrekening op 7 februari 2003 een goedkeurende accountantsverklaring verstrekt.<br />
Wij zijn van oordeel dat de beknopte geconsolideerde financiële informatie, zoals opgenomen<br />
op pagina 66 tot en met 69, op alle van materieel belang zijnde aspecten in overeenstemming<br />
is met de geconsolideerde jaarrekening waaraan deze is ontleend.<br />
Eindhoven, 7 februari 2003<br />
KPMG Accountants N.V.<br />
Grondslagen van de jaarrekening<br />
De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met in de Verenigde Staten<br />
van Amerika algemeen geldende grondslagen (US GAAP).<br />
65
66<br />
MediaWare No: 1 File: NPB_VNTB Job: VNTB User: HR Page: 66 19-FEB-03 14:18:40 K Y M C 290 3005<br />
Verkorte geconsolideerde winst- en verliesrekening van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
voor de op 31 december afgesloten boekjaren<br />
alle bedragen in miljoenen euro’s tenzij anders vermeld<br />
2002 2001<br />
Omzet 31.820 32.339<br />
Kostprijs van de omzet –21.906 –23.240<br />
Brutomarge 9.914 9.099<br />
Verkoopkosten –5.017 –5.027<br />
Algemene beheerskosten –1.404 –1.249<br />
Kosten van onderzoek en ontwikkeling –3.043 –3.312<br />
Afschrijving verworven onderzoeks- en ontwikkelingsprojecten –12 –106<br />
Impairment goodwill –19 –<br />
Kosten van herstructurering en impairment-lasten –484 –786<br />
–9.979 –10.480<br />
Overige bedrijfsopbrengsten/lasten 485 –14<br />
Bedrijfsresultaat<br />
Financiële baten en lasten:<br />
420 –1.395<br />
- rente –384 –391<br />
- impairment-lasten –1.955 –526<br />
- overige 112 2<br />
–2.227 –915<br />
Resultaat vóór belasting –1.807 –2.310<br />
Belasting over het resultaat –27 428<br />
Resultaat na belasting<br />
Resultaat betreffende niet-geconsolideerde deelnemingen:<br />
–1.834 –1.882<br />
- resultaat exclusief impairment-lasten en afschrijving goodwill –17 –232<br />
- impairment-lasten –1.305 –119<br />
- afschrijving goodwill –24 –257<br />
–1.346 –608<br />
Groepsresultaat –3.180 –2.490<br />
Aandeel van derden –26 15<br />
Nettoresultaat –3.206 –2.475<br />
Gewogen gemiddeld aantal uitstaande gewone aandelen in het jaar (na aftrek van<br />
ingekochte eigen aandelen) (in duizenden) 1.274.950 1.278.077<br />
Winst per gewoon aandeel in euro’s – basis:<br />
Nettoresultaat –2,51 –1,94<br />
Winst per gewoon aandeel in euro’s – verwaterd*:<br />
Nettoresultaat –2,51 –1,94<br />
Uitgekeerd dividend per gewoon aandeel in euro’s (betreft voorgaand boekjaar) 0,36 0,36<br />
* De verwateringseffecten op de winst per aandeel worden enkel in acht genomen als dit niet resulteert in een verhoging van de winst per aandeel of in een<br />
verlaging van het verlies per aandeel, zoals het geval is in 2002 en 2001.<br />
PHILIPS JAARVERSLAG 2002 - NEDERLANDSE VERSIE - PAGE 66 - RTFDOC 057 - d K d - d Y d - d M d - d C d - d PMSTINT d - d PMS3005 d
MediaWare No: 2 File: NPB_VNTB Job: VNTB User: HR Page: 67 19-FEB-03 14:18:44 K Y M C 290 3005<br />
Vlottende activa<br />
Verkorte geconsolideerde balans van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
per 31 december<br />
alle bedragen in miljoenen euro’s<br />
2002 2001<br />
Liquide middelen 1.858 890<br />
Vorderingen 5.068 5.812<br />
Voorraden 3.522 4.290<br />
Overige vlottende activa 603 858<br />
Totaal vlottende activa 11.051 11.850<br />
Vaste activa<br />
Niet-geconsolideerde deelnemingen 6.089 7.552<br />
Overige financiële activa 1.306 3.481<br />
Langlopende vorderingen 219 306<br />
Overige vaste activa 2.553 2.774<br />
Grond, gebouwen, machines en inventaris – netto 6.137 7.718<br />
Immateriële activa exclusief goodwill – netto 1.742 1.964<br />
Goodwill – netto 3.192 3.557<br />
Totaal vaste activa 21.238 27.352<br />
Totaal 32.289 39.202<br />
Kortlopende verplichtingen<br />
Crediteuren en verhandelbare schuldpapieren 3.228 3.243<br />
Overlopende passiva 3.314 3.966<br />
Voorzieningen op korte termijn 1.276 1.443<br />
Overige kortlopende verplichtingen 691 813<br />
Kortlopende rentedragende schulden 617 1.271<br />
Totaal kortlopende verplichtingen 9.126 10.736<br />
Langlopende verplichtingen<br />
Langlopende rentedragende schulden 6.492 6.595<br />
Voorzieningen op lange termijn 1.970 2.297<br />
Overige langlopende verplichtingen 603 212<br />
Totaal langlopende verplichtingen 9.065 9.104<br />
Groepsvermogen<br />
Aandeel van derden 179 202<br />
Eigen vermogen 13.919 19.160<br />
Totaal 32.289 39.202<br />
PHILIPS JAARVERSLAG 2002 - NEDERLANDSE VERSIE - PAGE 67 - RTFDOC 057 - d K d - d Y d - d M d - d C d - d PMSTINT d - d PMS3005 d<br />
67
68<br />
MediaWare No: 3 File: NPB_VNTB Job: VNTB User: HR Page: 68 19-FEB-03 14:18:47 K Y M C 290 3005<br />
Verkort geconsolideerd kasstroomoverzicht van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
voor de op 31 december afgesloten boekjaren<br />
alle bedragen in miljoenen euro’s<br />
Kasstroom uit operationele activiteiten:<br />
2002 2001<br />
Nettoresultaat<br />
Aanpassing tot nettokasstroom uit operationele activiteiten:<br />
–3.206 –2.475<br />
Afschrijvingen 2.184 2.671<br />
Impairment van aandelenbeleggingen 3.260 645<br />
Resultaat op verkoop van activa –643 –337<br />
Resultaat niet-geconsolideerde deelnemingen (na aftrek van ontvangen dividend) 54 501<br />
Aandeel van derden (na aftrek van betaald dividend) 26 –21<br />
Afname in werkkapitaal 815 752<br />
Afname/toename in langlopende vorderingen/overige activa 86 –888<br />
Afname/toename in voorzieningen –336 313<br />
Overige aanpassingen –12 87<br />
Nettokasstroom verkregen uit operationele activiteiten 2.228 1.248<br />
Kasstroom uit investeringsactiviteiten:<br />
Verwerving immateriële activa (software) –149 –234<br />
Investeringen in grond, gebouwen, machines en inventaris –1.161 –2.143<br />
Opbrengst uit verkoop van grond, gebouwen, machines en inventaris 370 221<br />
Kasstroom uit derivaten 422 –<br />
Verwerving van overige financiële vaste activa –15 –77<br />
Opbrengst uit overige financiële vaste activa 98 550<br />
Verwerving van deelnemingen, na aftrek van meegekochte liquide middelen –626 –3.636<br />
Opbrengst uit verkoop van deelnemingen 813 755<br />
Nettokasstroom gebruikt voor investeringsactiviteiten –248 –4.564<br />
Kasstroom vóór financieringsactiviteiten 1.980 –3.316<br />
Kasstroom uit financieringsactiviteiten:<br />
Afname in kortlopende schulden –548 –73<br />
Aflossing langlopende schulden –276 –554<br />
Opname langlopende schulden 405 4.580<br />
Transacties in eigen aandelen –19 –336<br />
Betaald dividend –459 –458<br />
Nettokasstroom gebruikt voor/verkregen uit financieringsactiviteiten –897 3.159<br />
Kasstroom verkregen uit/gebruikt voor doorlopende activiteiten 1.083 –157<br />
Effect van koers- en consolidatiewijzigingen op kasposities –115 –42<br />
Liquide middelen begin van het jaar 890 1.089<br />
Liquide middelen eind van het jaar 1.858 890<br />
PHILIPS JAARVERSLAG 2002 - NEDERLANDSE VERSIE - PAGE 68 - RTFDOC 057 - d K d - d Y d - d M d - d C d - d PMSTINT d - d PMS3005 d
MediaWare No: 1 File: NPB_VNTC Job: VNTC User: HR Page: 69 19-FEB-03 14:18:40 K Y M C 290 3005<br />
Verkort geconsolideerd overzicht van wijzigingen in<br />
het eigen vermogen van de <strong>Philips</strong>-groep<br />
alle bedragen in miljoenen euro’s tenzij anders vermeld<br />
Gewone<br />
aandelen<br />
Agio Ingehouden<br />
winst<br />
Omreke-<br />
ningsverschillen<br />
Effecten<br />
beschikbaar<br />
voor<br />
verkoop<br />
Totaal overig comprehensive income<br />
Minimum Kasstroompensioenverplichtinghedges<br />
Totaal Eigen<br />
aandelen<br />
tegen<br />
verkrijgingsprijs<br />
Totaal<br />
eigen<br />
vermogen<br />
Stand per 31 december 2000 263 7 23.336 –868 972 –13 –29 62 –961 22.707<br />
Nettoresultaat –2.475 –2.475<br />
Mutaties lopend boekjaar 102 –932 –18 –18 –866 –866<br />
Herrubricering naar resultaat 526 13 40 579 579<br />
Totaal comprehensive income, na<br />
belasting –2.475 102 –406 –5 22 –287 –2.762<br />
Betaald dividend –458 –458<br />
Inkoop eigen aandelen –379 –379<br />
Heruitgifte eigen aandelen 46 46<br />
Aanvullend gestort kapitaal<br />
aandelenopties 6 6<br />
Stand per 31 december 2001 263 13 20.403 –766 566 –18 –7 –225 –1.294 19.160<br />
Nettoresultaat –3.206 –3.206<br />
Mutaties lopend boekjaar –906 –2.189 –335 –28 –3.458 –3.458<br />
Herrubricering naar resultaat –40 1.888 46 1.894 1.894<br />
Totaal comprehensive income, na<br />
belasting –3.206 –946 –301 –335 18 –1.564 –4.770<br />
Betaald dividend –459 –459<br />
Inkoop eigen aandelen –103 –103<br />
Heruitgifte eigen aandelen 90 90<br />
Aanvullend gestort kapitaal<br />
aandelenopties 1 1<br />
Stand per 31 december 2002 263 14 16.738 –1.712 265 –353 11 –1.789 –1.307 13.919<br />
PHILIPS JAARVERSLAG 2002 - NEDERLANDSE VERSIE - PAGE 69 - RTFDOC 060 - d K d - d Y d - d M d - d C d - d PMSTINT d - d PMS3005 d<br />
69
70<br />
MediaWare No: 2 File: NPB_VNTC Job: VNTC User: HR Page: 70 19-FEB-03 14:18:46 K Y M C 290 3005<br />
Algemene gegevens<br />
Negen jaren <strong>Philips</strong>-groep<br />
alle bedragen in miljoenen euro’s tenzij anders vermeld<br />
De bedragen, percentages en ratio’s zijn niet zonder meer vergelijkbaar, onder meer door consolidaties en deconsolidaties.<br />
US GAAP NL GAAP<br />
2002 2001 2000 1999 1998* 1998* 1997 1996 1995 1994<br />
Omzet 31.820 32.339 37.862 31.459 30.459 30.459 29.658 27.094 25.259 23.768<br />
Stijging in % ten opzichte van voorgaand jaar –2 –15 20 3 3 3 9 7 6 2<br />
Resultaat uit doorlopende activiteiten 1 ) –3.206 –2.475 9.577 1.595 1.025 541 1.231 126 971 683<br />
Beëindigde activiteiten 2 ) – – – – 4.891 5.054 263 202 247 281<br />
Cumulatief effect van stelselwijziging – – 85 – – – – – – –<br />
Nettoresultaat –3.206 –2.475 9.662 1.590 5.900 6.053 2.602 –268 1.143 964<br />
Omloopsnelheid van het nettobedrijfskapitaal 2,43 2,15 3,12 3,20 2,95 2,91 2,84 2,70 2,88 2,95<br />
Totaal aantal werknemers ultimo (in duizenden) 170 189 219 227 234 234 252 250 253 241<br />
Betaalde lonen, salarissen, en sociale lasten 8.183 8.119 8.479 8.111 8.117 8.209 8.261 8.083 7.363 7.031<br />
Resultaat<br />
Bedrijfsresultaat 420 –1.395 4.258 1.553 1.289 685 1.714 422 1.350 1.227<br />
In % van de omzet 1,3 –4,3 11,2 4,9 4,2 2,2 5,8 1,6 5,3 5,2<br />
In % van het nettobedrijfskapitaal (RONA) 3,2 –9,3 35,1 15,8 12,5 6,5 16,4 4,2 15,4 15,2<br />
Belasting over het resultaat –27 428 –563 –208 –162 –41 –276 7 –74 –135<br />
In % van het resultaat vóór belasting –1 19 9 14 17 11 20 –40 7 16<br />
Resultaat na belasting –1.834 –1.882 5.688 1.238 816 332 1.119 25 964 696<br />
In % van de omzet –5,8 –5,8 15,0 3,9 2,7 1,1 3,8 0,1 3,8 2,9<br />
Resultaat uit doorlopende activiteiten –3.206 –2.475 9.577 1.595 1.025 541 1.231 126 971 683<br />
In % van het eigen vermogen (ROE) –19,2 –11,9 48,5 10,9 9,7 5,1 15,9 1,9 15,8 12,5<br />
Per gewoon aandeel in euro’s –2,51 –1,94 7,30 1,16 0,71 0,38 0,88 0,09 0,71 0,51<br />
Nettoresultaat –3.206 –2.475 9.662 1.590 5.900 6.053 2.602 –268 1.143 964<br />
Per gewoon aandeel in euro’s –2,51 –1,94 7,36 1,15 4,10 4,20 1,86 –0,20 0,84 0,72<br />
Betaald dividend per gewoon aandeel in euro’s<br />
(betreft voorgaand boekjaar) 0,36 0,36 0,30 0,25 0,23 0,23 0,18 0,18 0,14 0,06<br />
* De onderneming is overgegaan op Amerikaanse grondslagen met ingang van 1 januari 2002. De jaren vanaf 1998 zijn herrekend in verband hiermee.<br />
Eerdere jaren zijn niet herrekend. Ten behoeve van de lezer zijn de cijfers voor 1998 zowel op basis van Amerikaanse (US GAAP) als Nederlandse<br />
grondslagen (NL GAAP) gepresenteerd.<br />
1 ) Ingevolge NL GAAP werden voor 1999 bepaalde materiële transacties zoals vervreemding van bedrijfsactiviteiten, verantwoord als buitengewone posten,<br />
terwijl deze ingevolge US GAAP hadden moeten worden opgenomen in het resultaat uit doorlopende activiteiten.<br />
2 ) Onder beëindigde activiteiten wordt verstaan het effect van de verkoop in 1998 van PolyGram N.V., ter presentatie van de groepsjaarrekening op<br />
doorlopende basis.<br />
Definities<br />
Nettobedrijfskapitaal: Immateriële activa, grond, gebouwen, machines en inventaris, langlopende vorderingen en vlottende activa exclusief liquide<br />
middelen, effecten en belastinglatenties, verminderd met voorzieningen en overige niet-rentedragende verplichtingen<br />
RONA: Het bedrijfsresultaat uitgedrukt in % van het gemiddelde nettobedrijfskapitaal<br />
ROE: Het resultaat uit doorlopende activiteiten uitgedrukt in % van het gemiddelde eigen vermogen<br />
Nettorentedragende schulden: Lang- en kortlopende rentedragende schulden onder aftrek van liquide middelen<br />
Ratio nettorentedragende<br />
schulden : groepsvermogen: De procentuele verdeling van de nettorentedragende schulden over het groepsvermogen plus nettorentedragende schulden<br />
Gemiddeld aantal uitstaande aandelen: Het gewogen gemiddelde van de uitstaande gewone aandelen op basis van de maandelijkse aantallen gedurende het verslagjaar<br />
De jaarrekening is opgesteld in euro’s. Bedragen die eerder in guldens werden gerapporteerd zijn in euro’s herrekend tegen de<br />
sinds 1 januari 1999 geldende onherroepelijk vastgestelde conversiekoers (EUR 1 = NLG 2,20371).<br />
PHILIPS JAARVERSLAG 2002 - NEDERLANDSE VERSIE - PAGE 70 - RTFDOC 060 - d K d - d Y d - d M d - d C d - d PMSTINT d - d PMS3005 d
MediaWare No: 3 File: NPB_VNTC Job: VNTC User: HR Page: 71 19-FEB-03 14:18:49 K Y M C 290 3005<br />
Werkzaam vermogen<br />
US GAAP NL GAAP<br />
2002 2001 2000 1999 1998* 1998* 1997 1996 1995 1994<br />
Liquide middelen 1.858 890 1.089 2.331 6.553 6.553 1.397 785 932 940<br />
Vorderingen 5.671 6.670 6.806 6.453 5.442 5.442 5.464 5.369 4.890 4.567<br />
Voorraden 3.522 4.290 5.279 4.268 4.017 4.274 4.522 4.334 5.083 4.330<br />
Vlottende activa 11.051 11.850 13.174 13.052 16.012 16.269 11.383 10.488 10.905 9.837<br />
Financiële vaste activa 7.395 11.033 11.306 7.400 2.871 2.836 1.451 1.618 1.358 1.257<br />
Nettovermogen beëindigde activiteiten – – – – – – 1.482 1.198 1.013 901<br />
Langlopende vorderingen 2.772 3.080 2.713 2.326 1.920 1.920 1.858 1.662 1.413 1.397<br />
Grond, gebouwen, machines en inventaris<br />
(boekwaarde) 6.137 7.718 9.041 7.332 6.597 6.574 6.935 6.719 6.094 5.599<br />
Immateriële activa (boekwaarde) 4.934 5.521 3.290 1.563 609 554 213 222 198 105<br />
Vaste activa 21.238 27.352 26.350 18.621 11.997 11.884 11.939 11.419 10.076 9.259<br />
Totaal activa 32.289 39.202 39.524 31.673 28.009 28.153 23.322 21.907 20.981 19.096<br />
Grond, gebouwen, machines en inventaris:<br />
Investeringen in het jaar 1.161 2.143 3.170 1.662 1.634 1.634 1.627 2.185 2.127 1.535<br />
Afschrijvingen in het jaar 1.782 1.969 1.789 1.548 1.615 1.615 1.492 1.437 1.218 1.270<br />
Investeringen/afschrijvingen 0,7 1,1 1,8 1,1 1,0 1,0 1,1 1,5 1,7 1,2<br />
Voorraden in % van de omzet 11,1 13,3 13,9 13,6 13,2 14,0 15,2 16,0 20,1 18,2<br />
Uitstaande handelsvorderingen in maanden omzet 1,3 1,5 1,5 1,4 1,3 1,3 1,3 1,3 1,5 1,5<br />
Vermogensopbouw<br />
Overige verplichtingen 7.836 8.234 8.764 8.262 6.751 6.779 6.328 5.768 5.643 5.373<br />
Rentedragende schulden 7.109 7.866 4.027 3.314 3.587 3.587 4.030 5.855 4.756 3.875<br />
Voorzieningen 3.246 3.740 3.557 3.056 2.973 2.985 3.251 3.420 3.460 3.566<br />
Totaal voorzieningen en verplichtingen 18.191 19.840 16.348 14.632 13.311 13.351 13.609 15.043 13.859 12.814<br />
Geplaatst en gestort kapitaal 263 263 263 339 1.672 1.672 1.655 1.600 1.566 1.536<br />
Reserves 13.656 18.897 22.444 16.369 12.784 12.888 7.499 4.985 5.060 4.410<br />
Eigen vermogen 13.919 19.160 22.707 16.708 14.456 14.560 9.154 6.585 6.626 5.946<br />
Aandeel van derden 179 202 469 333 242 242 559 279 496 336<br />
Groepsvermogen 14.098 19.362 23.176 17.041 14.698 14.802 9.713 6.864 7.122 6.282<br />
Totaal passiva 32.289 39.202 39.524 31.673 28.009 28.153 23.322 21.907 20.981 19.096<br />
Ratio nettorentedragende<br />
schulden : groepsvermogen 27:73 26:74 11:89 5:95 ** ** 21:79 42:58 35:65 32:68<br />
Eigen vermogen per gewoon aandeel in euro’s 10,91 15,04 17,69 12,55 10,02 10,09 6,39 4,74 4,85 4,41<br />
Beurskoers per gewoon aandeel aan het eind van<br />
het jaar 16,70 33,38 39,02 33,75 14,30 14,30 13,80 7,94 6,58 5,83<br />
** Niet relevant: in 1998 overtrof de nettokaspositie de nettorentedragende schulden<br />
PHILIPS JAARVERSLAG 2002 - NEDERLANDSE VERSIE - PAGE 71 - RTFDOC 060 - d K d - d Y d - d M d - d C d - d PMSTINT d - d PMS3005 d<br />
71
72<br />
Informatie voor aandeelhouders<br />
Voor nadere informatie kunnen aandeelhouders terecht op onze website www.investor.philips.com.<br />
De site informeert niet alleen over financiële berichtgeving en presentaties, maar ook over<br />
aanverwante onderwerpen als governance, ethiek en duurzaam ondernemen.<br />
Uitkering aan aandeelhouders<br />
Met ingang van 28 maart 2003 worden de aandelen<br />
Koninklijke <strong>Philips</strong> Electronics N.V. ex-dividend op de beurs<br />
verhandeld. Overeenkomstig de beursvoorschriften zal de<br />
uitkering worden betaald aan de houders van Amerikaanse<br />
aandelen die op 1 april 2003 zijn ingeschreven in het<br />
aandelenregister te New York, en aan de houders van<br />
overige <strong>Philips</strong>-aandelen die op 27 maart 2003 als<br />
zodanig zijn geregistreerd.<br />
De aan de algemene vergadering van aandeelhouders<br />
voorgestelde uitkering aan alle aandeelhouders is betaalbaar<br />
per 7 april 2003. De uitkering aan houders van<br />
Amerikaanse registeraandelen zal in USD plaatsvinden<br />
tegen de USD/EUR-koers zoals vastgesteld door de<br />
Europese Centrale Bank op 2 april 2003.<br />
Enige belangrijke data<br />
Registratiedatum algemene<br />
vergadering van aandeelhouders<br />
Algemene vergadering van<br />
20 maart 2003<br />
aandeelhouders 27 maart 2003<br />
Eerste kwartaalmededeling 2003 15 april 2003<br />
Tweede kwartaalmededeling 2003 5 juli 2003<br />
Derde kwartaalmededeling 2003 14 oktober 2003<br />
Publicatie jaarcijfers 2003 10 februari 2004*<br />
Publicatie jaarverslag 2003<br />
Algemene vergadering van<br />
10 februari 2004*<br />
aandeelhouders 25 maart 2004*<br />
Eerste kwartaalmededeling 2004 13 april 2004*<br />
Tweede kwartaalmededeling 2004 13 juli 2004*<br />
Derde kwartaalmededeling 2004 12 oktober 2004*<br />
* Deze data behoeven definitieve bevestiging.