De logistieke keten van houtige biomassa uit bos - Stichting Probos
De logistieke keten van houtige biomassa uit bos - Stichting Probos
De logistieke keten van houtige biomassa uit bos - Stichting Probos
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
4. OPLOSSINGSRICHTINGEN VOOR TECHNISCHE EN LOGISTIEKE<br />
KNELPUNTEN<br />
4.1 Technische oplossingen<br />
In hoofdstuk 3 zijn knelpunten beschreven die ervoor zorgen dat de markt <strong>van</strong><br />
<strong>houtige</strong> <strong>biomassa</strong> in Nederland moeilijk op gang komt. Voor enkele <strong>van</strong> deze<br />
knelpunten zijn oplossingen in technische richting te vinden. Allereerst zijn<br />
specialistische oogstmachines nauwelijks beschikbaar en weerhoudt de lage prijs <strong>van</strong><br />
<strong>houtige</strong> <strong>biomassa</strong> (met name houtchips) ondernemers er<strong>van</strong>, te investeren in deze<br />
nieuwe machines. Het verdient daarom aanbeveling, bij de oogst <strong>van</strong> <strong>biomassa</strong> <strong>uit</strong><br />
<strong>bos</strong> en landschap te kijken naar de mogelijkheden om nu beschikbare – of met kleine<br />
investeringen te verkrijgen/aan te passen - machines in te zetten. Op deze manier kan<br />
de oogst en logistiek op gang komen zonder al te grote risico’s. Voorbeelden hier<strong>van</strong><br />
zijn: (1) de aanschaf <strong>van</strong> opzetunits op bestaande machines (zoals een press collector<br />
of versnipperaar op een forwarder) of (2) het ombouwen <strong>van</strong> bestaande machines<br />
(een kiepkar als onderdeel <strong>van</strong> een oogsttrein, in combinatie met een tractor met<br />
versnipperaar). Ook qua logistiek zijn er vele mogelijkheden: er zijn tal <strong>van</strong><br />
transportbedrijven met containers of walking-floor- vrachtwagens. <strong>De</strong> logistiek <strong>van</strong><br />
de <strong>biomassa</strong>oogst dient hierop aangepast te worden.<br />
Anderzijds kan door samenwerkingsverbanden (zoals coöperaties of agrarische<br />
natuurverenigingen) makkelijker worden geïnvesteerd in dure, specialistische<br />
oogstmachines, die op maat kunnen worden aangeschaft voor de hoeveelheid<br />
<strong>biomassa</strong> en de wijze <strong>van</strong> oogsten (bijv. <strong>bos</strong>, landschapselementen of weg- en<br />
laanbeplanting en stedelijk groen) <strong>uit</strong> een bepaalde regio.<br />
Efficiëntie is het sleutelwoord bij de inzet <strong>van</strong> de juiste techniek in een bepaalde<br />
situatie, want oogst en transport zijn duur. Tabel 4.1 laat zien dat makkelijk te<br />
ontsl<strong>uit</strong>en houtstromen (resthout <strong>van</strong> de zagerij, afvalhout <strong>van</strong> snoeihout <strong>van</strong><br />
gemeentes en wegbeplantingen) relatief goedkoop kunnen worden geproduceerd,<br />
terwijl hout <strong>uit</strong> het <strong>bos</strong> relatief duur tot snippers verwerkt kan worden.<br />
Tabel 4.1 – Voorbeeld <strong>van</strong> productiekosten <strong>van</strong> houtsnippers in D<strong>uit</strong>sland (Becker, 2004)<br />
Kosten<br />
€ /<br />
stère 7<br />
Kosten<br />
€ /<br />
MWh<br />
Hout <strong>uit</strong><br />
<strong>bos</strong><br />
Hout <strong>uit</strong><br />
onrendabele<br />
dunning<br />
Snoeihout<br />
gemeente<br />
31<br />
Snoeihout<br />
wegbeplantingen<br />
Resthout<br />
zagerij<br />
(zonder<br />
schors)<br />
Resthout<br />
zagerij<br />
(met<br />
schors)<br />
18,81 15,87 12,00 8,50 18,50 12,50 9,58<br />
26,87 22,67 17,14 12,14 19,79 13,49 10,34<br />
Afvalhout<br />
(excl.<br />
stortkosten)<br />
<strong>De</strong> kosten <strong>van</strong> oogst <strong>van</strong> hout <strong>uit</strong> <strong>bos</strong> en landschap kunnen enkel dan omlaag gebracht<br />
worden, wanneer efficiënt en met de juiste middelen wordt gewerkt. Daarnaast moet<br />
de ingezette techniek in een deel <strong>van</strong> de oogst- en verwerkings<strong>keten</strong> naadloos<br />
aansl<strong>uit</strong>en op de omliggende schakels. <strong>De</strong> randvoorwaarden bij de keuze voor een<br />
bepaalde oogst<strong>keten</strong> zijn (Kuiper et al., 2008; Oorschot, 2004):<br />
7 Stère: volumemaat voor gestapeld rondhout. Een stère is een kubieke meter gestapeld rondhout met<br />
stamstukken <strong>van</strong> 1 meter lengte en lucht ertussen.