Repliek: Regstellende aksie beteken nu de aksie beteken nuut kyk
Repliek: Regstellende aksie beteken nu de aksie beteken nuut kyk
Repliek: Regstellende aksie beteken nu de aksie beteken nuut kyk
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
<strong>Repliek</strong>: <strong>Regstellen<strong>de</strong></strong> <strong>aksie</strong> <strong>beteken</strong> <strong>nu</strong>ut <strong>kyk</strong><br />
2011-06-25 15:08<br />
Joan Hambidge<br />
In verle<strong>de</strong> week se Rapport maak R.W. Johnson in sy rubriek Die Chinese is reg: Meriete is al wat<br />
tel etlike stellings oor regstellen<strong>de</strong> <strong>aksie</strong> wat pleit om regstelling en re<strong>aksie</strong>.<br />
Hy verwys on<strong>de</strong>r meer na die vise-kanselier kanselier van die Universiteit van va Kaapstad as n gawe ou en<br />
die toelatingsbeleid toelatingsbeleid aan Ikeys Ikeys wat wat goeie goeie wit wit en en bruin bruin stu<strong>de</strong>nte penaliseer penaliseer ten ten gunste van van min<strong>de</strong>r<br />
goeie swart stu<strong>de</strong>nte.<br />
Ek wil aan die wyer implikasies van sy rubriek aandag gee.<br />
Wat is regstellen<strong>de</strong> <strong>aksie</strong> en waarom skryf mense sulke aaklige dinge hieroor? <strong>Regstellen<strong>de</strong></strong> <strong>aksie</strong><br />
<strong>beteken</strong> nie noodwendig n verlaging van standaar<strong>de</strong> nie.<br />
Ek behoort behoort as gay, gay, wit, wit, Afrikaanse, vroueprofessor aan die die UK UK tot die die geesteswetenskappe geesteswetenskappe se<br />
transformasiekomitee. En ek ag dit n uiters belangrike komitee itee wat relevante uitsprake maak oor<br />
transformasie ten ten opsigte van van ras, gen<strong>de</strong>r, gen<strong>de</strong>r, kultuur, taal en en leerplanne. leerplanne. Transformasiekomitees Transformasiekomitees is nie<br />
net besig om aandag te gee aan ras nie. Inteen<strong>de</strong>el.<br />
Hulle stel hulself die doel om die geykte, vanselfspreken<strong>de</strong> wyse waarop mense binne universiteite<br />
optree te be<strong>kyk</strong> en op n n <strong>nu</strong>we <strong>nu</strong>we manier manier na na te te dink oor hoe hoe kurrikulums kurrikulums saamgestel saamgestel word.<br />
Hoe bedink bedink jy jy <strong>nu</strong>we wyses wyses om jou jou vak te doseer aan aan jong jong mense wat op op Facebook Facebook en en die internet<br />
internet<br />
lewe? Hoe dink jy na oor n multi-kulturele<br />
en multi-talige talige samelewing met bruin plattelandse<br />
stu<strong>de</strong>nte wat nie noodwendig Engels magtig is nie?<br />
Of hoe gemaak met n n dosent dosent wat n kind aanneem en en nie nie kan kan aansoek aansoek doen doen om kraamverlof kraamverlof nie<br />
omdat die kind nog nie wettig op haar naam geregistreer is nie?<br />
Dit t is is fassinerend fassinerend dat mense wat dikwels dikwels polities uiters liberaal liberaal klink klink en selfs kin<strong>de</strong>rs aanneem uit<br />
an<strong>de</strong>r kulture (en dus n n soort soort postmo<strong>de</strong>rne postmo<strong>de</strong>rne familie familie bedryf) bedryf) dink dat dat transformasie/regstellen<strong>de</strong><br />
transformasie/regstellen<strong>de</strong><br />
<strong>aksie</strong> gelykstaan<strong>de</strong> is aan n verlaging van standaar<strong>de</strong>.<br />
n Mens sou eer<strong>de</strong>r moet begin by die woord standaard.<br />
Stem ons ons almal saam wat wat dié woord <strong>beteken</strong>? <strong>beteken</strong>? En En is die die manlike (fallogosentriese) (fallogosentriese) or<strong>de</strong> or<strong>de</strong> steeds die<br />
enigste Ware Or<strong>de</strong>?<br />
Natuurlik is ek n voorstan<strong>de</strong>r voorstan<strong>de</strong>r van van aka<strong>de</strong>miese uitnemendheid, uitnemendheid, maar maar in in n gekwel<strong>de</strong> gekwel<strong>de</strong> (en (en ongelyk<br />
ongelyke)<br />
samelewing moet ons nadink oor oor hoe ons agtergestel<strong>de</strong> mense kanse kanse kan kan gee gee en en ontwikkel.<br />
ontwikkel.
Die Afrikaanse vakgroep bied n kursus Becoming a doctor aan by die mediese skool, saam met<br />
n soortgelyke kursus in Xhosa waar die werklikheid seëvier: Jy kan net n dokter wees as jy kan<br />
kommunikeer in jou pasiënt se taal.<br />
As jou pasiënt nie kan verdui<strong>de</strong>lik waar en hoe die seer is in sy of haar taal nie, kan jy hom nie<br />
behan<strong>de</strong>l nie. (Hierdie dosente is nou onlangs <strong>de</strong>ur Pansat vereer vir hul uitnemen<strong>de</strong> werk waar die<br />
mediese skool en die skool vir tale kragte saamgesnoer en <strong>nu</strong>we kursusse ontwikkel het.)<br />
Dieself<strong>de</strong> geld universiteite.<br />
As ons nie die simptoom kan ra<strong>aksie</strong>n nie, kan ons dit nie regdokter nie. Universiteite het veran<strong>de</strong>r<br />
omdat die wêreld veran<strong>de</strong>r het. Ons leef nie meer in n eenselwige, eentalige, one size fits all -<br />
wêreld nie. Ons leef in n komplekse samelewing wat die uitdagings van veran<strong>de</strong>ring moet hanteer,<br />
oorlewing ontwille.<br />
So, voordat mense onge<strong>nu</strong>anseer<strong>de</strong> re<strong>aksie</strong>s registreer oor regstellen<strong>de</strong> <strong>aksie</strong> of<br />
transformasie , moet daar eers nagedink word oor wat standaard, multi-kulturele posisies, multitaligheid,<br />
veran<strong>de</strong>ring en ja, regstellen<strong>de</strong> <strong>aksie</strong> <strong>beteken</strong>.<br />
Dan kan almal die kans gegun word om aansoek te doen en <strong>de</strong>el te neem, maar uitein<strong>de</strong>lik sal die<br />
beste persoon aangestel word. En met beste bedoel ek iemand wat iets <strong>nu</strong>uts en goeds kan bied.<br />
Wat nie noodwendig (wat n verrassing!) n Ivy League-professor sal wees nie, maar dalk n<br />
groot intellektueel, gebore en getoë in Algerië soos n Jacques Derrida of n Hélène Cixous.<br />
Of van el<strong>de</strong>rs, soos Spivak of Fanon.<br />
The Empire Writes Back se reünie is pas aan die Sorbonne gevier. Vertaling, gay-letterkun<strong>de</strong>, distopie<br />
versus utopie is bespreek en die fallogosentriese or<strong>de</strong> (dus manlike or<strong>de</strong>) is nogmaals bevraagteken.<br />
Transformasie dus. Bevraagtekening. En dit is wat intellektuele behoort te doen: Kennis neem van<br />
n veran<strong>de</strong>ren<strong>de</strong> samelewing en wêreld. En maniere om dit te hanteer. Die Universiteit van<br />
Kaapstad het my geweldig baie geleer van gevestig<strong>de</strong> standpunte herdink.<br />
* Prof. Joan Hambidge doseer letterkun<strong>de</strong> en kreatiewe skryfwerk aan Ikeys.<br />
- Rapport