Liturgie 2002 verbeter - afrikaans-ortodoks.co.za
Liturgie 2002 verbeter - afrikaans-ortodoks.co.za
Liturgie 2002 verbeter - afrikaans-ortodoks.co.za
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
Die Ortodokse Gemeenskap van<br />
die Heilige Johannes die Doper en Voorloper<br />
“Betanië”<br />
Posbus 78<br />
Robertson.<br />
6705<br />
Tel.– en faksnommer: 023-626-5345<br />
E-pos: <strong>za</strong>charias@barvallei.<strong>co</strong> <strong>za</strong><br />
48<br />
Die Goddelike <strong>Liturgie</strong><br />
van die Heilige<br />
Johannes Chrysostomos<br />
Omdat dit een brood is, is ons almal een liggaam, want<br />
ons het almal deel aan die een brood. (1 Kor. 10:17)<br />
1
2<br />
Gemeente: Amen.<br />
Engele;<br />
deur die smeekbedes van die eerbiedwaardige, roemryke Profeet,<br />
Voorloper en Doper Johannes;<br />
van die heilige, roemryke, alomgeëerde Apostels;<br />
van die heilige, roemryke en seëvierende martelare;<br />
van ons eerbiedwaardige, Christusdraende Vaders;<br />
van ons Vader onder die Heiliges, Johannes Chrysostomos, (of<br />
Basilius die Grote) wie se <strong>Liturgie</strong> ons gevier het;<br />
van die heilige ———- wat ons vandag gedenk;<br />
en van alle Heiliges:<br />
Want Hy is goed en mensliewend.<br />
"Nog baie jare" kan nou gesing word vir die biskop en vir hulle wat 'n<br />
spesifieke geleentheid gedenk<br />
Die gemeente gaan na vore, vereer die Kruis en ontvang die Antidoron. Hulle<br />
wat die Heilige Misteries ontvang het, lees die Dankseggingsgebede.<br />
<strong>Liturgie</strong> <strong>2002</strong>; nagsien op 20 April 2007<br />
47
Geloof sy die Naam van die Here, van nou af en tot in ewigheid.<br />
(3X)<br />
Die priester gaan deur die Koninklike Deure, en diaken met die noorddeur,<br />
na die proskomodie, waar die priester die volgende gebed stil bid, terwyl die<br />
diaken die oorgeblewe Heilige Gawes met eerbied en ontsag nuttig.<br />
Priester: Christus ons God, U is die vervulling van die Wet en die Profete.<br />
U het heel die heilsplan van die Vader volbring. Maak nou ook<br />
ons harte vol vreugde en geluk; immer, nou en altyd en tot in<br />
ewigheid. Amen.<br />
Die priester seën die gemeente en sê:<br />
Priester: Mag die seën van die Here, en Sy barmhartigheid, oor julle kom,<br />
deur Sy goddelike genade en mensliewendheid, immer, nou en<br />
altyd en tot in ewigheid.<br />
Gemeente: Amen.<br />
DIE WEGSENDING<br />
Priester: Eer aan U, O Christus ons God en ons hoop, eer aan U!<br />
Gemeente: Eer aan die Vader, en aan die Seun, en aan die Heilige Gees, nou<br />
en altyd en tot in ewigheid. Amen.<br />
Here, ontferm U. (3X) Vader, seën ons.<br />
In die altaar is die antidoron intussen klein gesny, volgens die aantal<br />
aanwesiges.<br />
Die priester gaan met die Altaarkruis na die ambon, vir die slotseën, waarna<br />
die gelowiges die Kruis kom vereer en hul deel van die antidoron ontvang.<br />
Ook word die prosfora's van die Gedagtenisse teruggegee.<br />
SLOTSEËN<br />
Priester: (Sondae) Mag Christus, (wat opgestaan het uit die dood, op Sondae)<br />
ons ware God, Hom oor ons ontferm en ons red:<br />
deur die krag van die kosbare en lewendmakende Kruis;<br />
deur die gebede van Sy alreine Moeder;<br />
deur die bystand van die glorieryke hemelse Kragte van die<br />
46<br />
DIE GODDELIKE LITURGIE<br />
Die priester soen die Heilige Evangelie, hef dit met albei hande op, en terwyl<br />
hy dit laat sak, seën hy die altaar met die kruisteken terwyl hy sê:<br />
Priester: Geseënd is die Koninkryk van die Vader, en van die Seun, en<br />
van die Heilige Gees, nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
Gemeente: Amen.<br />
DIE VREDESLITANIE<br />
Diaken: Laat ons in vrede bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Om die hemelse vrede en die redding van ons siele, laat ons bid<br />
tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Om vrede vir die hele wêreld, die welsyn van die heilige Kerke<br />
van God, en die eenheid van almal, laat ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir hierdie heilige Huis van God, en vir hulle wat dit met geloof,<br />
eerbied en die vrees van God betree, laat ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir Patriarg ....., Metropoliet ...., ons Biskop...., vir die<br />
eerbiedwaardige priesterskap, die diakonaat in Christus, vir alle<br />
geestelikes en die hele volk, laat ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir die President van ons land, vir alle staatsowerhede, en vir die<br />
weermag, laat ons bid tot die Heer.<br />
3
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir hierdie dorp (stad), vir alle dorpe en stede en lande, en vir die<br />
gelowiges wat daar woon, laat ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir goeie weer, vir 'n oorvloed van die vrugte van die aarde, en<br />
vir tye van vrede, laat ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir reisigers op land, op see en in die lug, vir hulle wat siek is en<br />
hulle wat ly, vir gevangenes en hul redding, laat ons bid tot die<br />
Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Om bevryding van alle verdrukking, toorn, gevaar en nood, laat<br />
ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Help en red ons, wees barmhartig en beskerm ons, o God, deur u<br />
genade.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Terwyl ons ons alheilige, allersuiwerste, hooggeseënde en<br />
glorieryke Vrou, die Theotokos en altydmaagd Maria en al die<br />
Heiliges gedenk, vertrou ons onsself, mekaar en ons hele lewe<br />
toe aan Christus ons God.<br />
Gemeente: Aan U, o Heer.<br />
Priester: (Saggies:) O Here onse God, u mag is onvergelyklik. u<br />
heerlikheid is onbegryplik. u barmhartigheid ken geen<br />
grense nie. u liefde vir die mens is onuitspreeklik. Sien met<br />
goedertierenheid neer op ons en op hierdie heilige Huis, o<br />
Meester, en skenk ons, en hulle wat saam met ons bid, u ryke<br />
4<br />
Diaken: Smekend dat die hele dag volmaak, heilig, rustig, en sonder<br />
sonde mag wees, vertrou ons onsself, mekaar, en ons hele lewe<br />
toe aan Christus ons God.<br />
Gemeente: Aan U, o Heer.<br />
Priester: Ons dank U, mensliewende Meester, Weldoener van ons siele,<br />
dat U ons ook vandag laat deelneem het aan u hemelse,<br />
onsterflike Misteries. Maak ons pad reguit; bevestig ons in u<br />
vrees. Bewaak ons lewe; maak ons weë veilig.<br />
Want U is ons heiliging, en aan U stuur ons ons lof omhoog:<br />
Vader, Seun, en Heilige Gees, nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
Die priester lê die Evangelie op die antimension.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Priester: Laat ons heengaan in vrede.<br />
Gemeente: In die Naam van die Heer.<br />
Priester: Laat ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
DIE GEBED AGTER DIE AMBON<br />
Priester: O Heer, wat hulle seën wat U loof, en hulle heilig wat op U<br />
vertrou: verlos u volk en seën u erfdeel. Bewaar die volheid van<br />
u Kerk. Heilig hulle wat die luister van u huis liefhet en<br />
verheerlik hulle deur u goddelike krag. Verlaat ons nie wat op U<br />
hoop. Skenk vrede aan u wêreld, aan u Kerke, aan u priesters,<br />
aan ons regeerders, en aan heel u volk. Want elke goeie gawe en<br />
elke volmaakte geskenk kom van Bo, van U, die Vader van die<br />
Hemelligte. Daarom stuur ons eer, dank en aanbidding omhoog<br />
na U: Vader, Seun en Heilige Gees, nou en altyd en tot in<br />
ewigheid.<br />
Gemeente: Amen.<br />
45
pateen en bedek ook dit. Hy bewierook die kelk drie keer terwyl hy sê:<br />
Priester: Verhef U bo die hemele, o God, u heerlikheid bo die hele aarde.<br />
(Ps. 57[56])<br />
Die priester gee die pateen aan die diaken wat dit voor die Altaar langs na<br />
die Proskomidie bring. Die priester neem die kelk in sy regterhand, wend<br />
hom tot die gemeente en sê:<br />
Priester: (stilweg) Geloof sy ons God<br />
(hardop) immer, nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
Die priester dra die kelk, wat deur die diaken bewierook word, na die<br />
proskomidie, neem die wierookvat by die diaken en bewierook dit drie keer.<br />
Dan reinig en vou hy die antimension.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Laat ons monde vol wees van u lof, o Heer, dat ons u<br />
heerlikheid mag besing; want U het ons waardig gemaak om<br />
deel te hê aan u heilige, goddelike, onsterflike en<br />
lewegewende Misteries. Bewaar ons in u heiligheid, sodat<br />
ons die hele dag u geregtigheid oordink.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja!<br />
Die diaken maak sy orarion los en neem sy plek vir die litanie in.<br />
DIE DANKSEGGINGSLITANIE<br />
Diaken: Laat ons opstaan! Noudat ons deelgeneem het aan die goddelike,<br />
heilige, vlekkelose, onsterflike, hemelse, lewendmakende en<br />
ontsagwekkende Misteries van Christus, laat ons die Here op<br />
waardige wyse dank.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Help en red ons, wees barmhartig, en beskerm ons, God, deur u<br />
genade.<br />
Gemeente: `Here, ontferm U.<br />
44<br />
Gemeente: Amen.<br />
barmhartigheid en medelye.<br />
(Hardop:) Want U kom toe alle heerlikheid, eer en aanbidding:<br />
Vader, Seun en Heilige Gees, nou en altyd en tot in<br />
ewigheid.<br />
DIE EERSTE ANTIFOON - Psalm 103 (102)<br />
(Raadpleeg die Liturgikon vir spesiale antifone vir feeste.)<br />
Die diaken gaan onder die sing van die antifoon staan by die Christus-ikoon.<br />
(In die Russiese Kerk by die Theotokos-ikoon)<br />
Loof die Here, o my siel, lofwaardig is U, o Heer.<br />
Loof die Here, o my siel, en alles wat binne my is, Sy heilige<br />
Naam.<br />
Loof die Here, o my siel, en vergeet geeneen van Sy weldade nie.<br />
Wat al jou ongeregtigheid vergewe, wat al jou krankhede genees.<br />
Barmhartig en genadig is die Here, lankmoedig en groot van<br />
goedertierenheid.<br />
Loof die Here, o my siel en alles wat binne my is, Sy heilige<br />
Naam:<br />
Lofwaardig is U, o Heer.<br />
DIE EERSTE KLEIN LITANIE<br />
Diaken: Laat ons keer op keer in vrede bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Help en red ons, wees barmhartig, en beskerm ons, God, deur u<br />
genade.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Terwyl ons ons alheilige, allersuiwerste, hooggeseënde en<br />
glorieryke Vrou, die Theotokos en altydmaagd Maria en al die<br />
Heiliges gedenk, vertrou ons onsself, mekaar en ons hele lewe<br />
toe aan Christus ons God.<br />
5
Gemeente: Aan U, o Heer.<br />
Priester: Here onse God, verlos u volk en seën u erfdeel. Bewaar heel u<br />
Kerk. Heilig hulle wat U Huis liefhet. Verheerlik hulle daarvoor<br />
met u goddelike krag, en verlaat ons nie wat op U hoop.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Want aan U behoort die heerskappy, en aan U behoort die<br />
Koninkryk en die krag en die heerlikheid: Vader, Seun en<br />
Heilige Gees; nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
DIE TWEEDE ANTIFOON Psalm 146<br />
(Raadpleeg die Liturgikon vir spesiale antifone vir feeste.)<br />
Eer aan die Vader en aan die Seun en aan die Heilige Gees.<br />
Loof die Here, o my siel! Ek wil die Here prys solank ek lewe;<br />
ek wil psalmsing tot eer van my God solank ek nog daar is.<br />
Vertrou nie op prinse, op die mensekind, by wie geen heil is nie.<br />
Sy gees gaan uit, hy keer terug na sy aarde toe;<br />
op daardie dag is dit met sy planne gedaan.<br />
Die Here is vir ewig Koning;<br />
jou God o Sion, is van geslag tot geslag.<br />
Nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
Eniggebore Seun en Woord van God,<br />
U wat onsterflik is, het U verwerdig om ter wille van ons<br />
verlossing uit die heilige Theotokos en altydmaagd Maria<br />
vlees te word;<br />
U het sonder verandering Mens geword en is gekruisig; en het<br />
die dood deur die dood vertrap;<br />
U is een van die Heilige Drie-eenheid, wat met die Vader en die<br />
Heilige Gees verheerlik word.<br />
O Christus ons God, red ons.<br />
DIE TWEEDE KLEIN LITANIE<br />
Diaken: Laat ons keer op keer in vrede bid tot die Heer.<br />
6<br />
van God en Krag! Gee dat ons in die aandlose Dag van u<br />
Koninkryk nog wesenliker aan U deel mag hê.<br />
of<br />
Pasga is vandag heerlik vir ons geopenbaar: Pasga, nuut en<br />
heilig. Pasga, die mistieke Offer; Pasga die verhewe Offer;<br />
Pasga, waar Christus ons versoen; Pasga, Offer sonder smet;<br />
Pasga, bo alles groot; Pasga van die gelowiges; Pasga, wat die<br />
Paradys weer vir ons oopstel; Pasga, wat ons almal weer heilig.<br />
Pasga wonderskoon; Pasga van ons Heer; Pasga vol majesteit<br />
het aan ons verskyn; Pasga! Laat ons mekaar vol vreugde<br />
omhels. O Pasga, verlossing uit droefheid: want soos 'n<br />
Bruidegom uit Sy tent het Christus vandag uit die graf gegaan.<br />
Hy vervul die vroue met vreugde: "Verkondig dit aan die<br />
Apostels." Dag van Opstanding! Laat ons ligstralend word deur<br />
die plegtigheid; en laat ons mekaar omhels. Laat ons sê:<br />
"Broeders" ook aan hulle wat ons haat; laat ons alles vergewe<br />
ter wille van die Opstanding, en so roep:<br />
Christus het uit die dood uit opgestaan. Deur Sy dood het Hy die<br />
dood vertrap en skenk weer die lewe aan hulle in die graf!<br />
Die priester seën die gemeente.<br />
Priester: O God, verlos u volk en seën u erfdeel.<br />
Gemeente: Ons het die ware Lig aanskou; ons het die hemelse Gees<br />
ontvang; ons het die ware Geloof gevind en ons aanbid die<br />
onverdeelde Drie-eenheid wat ons gered het.<br />
Tydens Pase word bostaande vervang met: "Christus het uit die dood uit<br />
opgestaan, ..)<br />
Terwyl die priester die oorblywende deeltjies op die pateen, die gedagtenisse,<br />
in die kelk vee, sê hy:<br />
Diaken: O Heer, wis deur u kosbare Bloed die sondes uit van hulle<br />
wat ons op hierdie Disk gedenk het.<br />
Die priester bedek die kelk met 'n sluier. Hy plaas die ander vellums op die<br />
43
Priester: Die dienaar(ares) van God _______ , ontvang die kosbare en<br />
heilige Liggaam en Bloed van ons Heer en God en Verlosser,<br />
Jesus Christus, tot vergewing van haar (sy) sondes en tot ewige<br />
lewe.<br />
Die kommunikant vee die mond met die kommuniedoek af, soen die Kelk<br />
terwyl die priester sê:<br />
Priester: Dit het jou lippe aangeraak, en sal jou skuld weggeneem en<br />
jou sondes versoen.<br />
Die kommunikante kry antidoron en warm wyn.<br />
Terwyl Kommunie bedien word, sing die gemeente:<br />
Gemeente: Ontvang die Liggaam van Christus; drink uit die bron van<br />
onsterflikheid. Halleluja! Halleluja! Halleluja!<br />
Die priester plaas die Kelk weer op die altar. Die kers word weer op die<br />
ambon geplaas.<br />
DANKSEGGING<br />
Noudat ons Christus se Opstanding aanskou het, laat ons die<br />
heilige Heer Jesus aanbid, wat alleen heeltemal sonder sonde is.<br />
u Kruis vereer ons, o Christus, en u heilige Opstanding besing en<br />
verheerlik ons; want U is ons God. Buiten U ken ons geen ander<br />
nie: Ons roep u Naam aan. Kom, alle gelowiges, laat ons die<br />
heilige Opstanding van Christus aanbid; want kyk, deur die<br />
Kruis het daar vreugde oor die hele wêreld gekom. Terwyl ons<br />
die Heer altyd loof, besing ons Sy Opstanding; want Hy het aan<br />
die Kruis gely, en deur Sy dood die dood vernietig.<br />
Word verlig, o word verlig, nuwe Jerusalem. Die heerlikheid van<br />
die Here het oor u opgekom. Juig nou, juig en wees bly, o Sion.<br />
Straal van vreugde, o reine Theotokos, in die Opstanding van u<br />
Seun.<br />
O Christus, grootse en allerheiligste Pasga! O Wysheid, Woord<br />
42<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Help en red ons, wees barmhartig, en beskerm ons, God, deur u<br />
genade.<br />
Gemeente: `Here, ontferm U.<br />
Diaken: Terwyl ons ons alheilige, allersuiwerste, hooggeseëndeglorieryke<br />
Vrou, die Theotokos en altydmaagd Maria en al die Heiliges<br />
gedenk, vertrou ons onsself, mekaar en ons hele lewe toe aan<br />
Christus ons God.<br />
Gemeente: Aan U, o Heer.<br />
Priester: U wat ons die genade geskenk het om eendragtig ons<br />
gemeenskaplike smeekbedes na U te bring, en wat beloof het dat<br />
waar twee of drie in u Naam byeenkom, U hul bedes sal verhoor:<br />
Verhoor nou, o Heer, die smekinge van u dienaars vir sover dit<br />
tot hul beswil sal wees. Skenk ons in hierdie wêreld die kennis<br />
van u waarheid en in die hiernamaals die ewige lewe.<br />
Gemeente: Amen<br />
Want U is 'n goeie en mensliewende God, en tot U stuur ons ons<br />
lof omhoog: Vader, Seun en Heilige Gees; nou en altyd en tot in<br />
ewigheid.<br />
DIE DERDE ANTIFOON<br />
(Raadpleeg die Liturgikon vir spesiale antifone vir feeste.)<br />
In u Koninkryk, dink aan ons, o Heer.<br />
Salig is dié wat arm van gees is, want aan hulle behoort die<br />
koninkryk van die hemele.<br />
Salig is dié wat treur, want hulle sal vertroos word.<br />
Salig is die sagmoediges, want hulle sal die aarde beërwe.<br />
Salig is dié wat honger en dors na die geregtigheid,want hulle sal<br />
versadig word.<br />
Salig is die barmhartiges, want aan hulle sal barmhartigheid<br />
bewys word.<br />
Salig is dié wat rein van hart is, want hulle sal God sien.<br />
7
Salig is die vredemakers, want hulle sal kinders van God genoem<br />
word.<br />
Salig is dié wat vervolg word ter wille van die geregtigheid, want<br />
aan hulle behoort die koninkryk van hemele.<br />
Salig is julle wanneer die mense julle beledig en vervolg en<br />
valslik allerhande kwaad teen julle spreek om My ontwil.<br />
Verbly en verheug julle omdat julle loon groot is in die hemel.<br />
Tydens die sing van die Derde Antifoon buig die priester en diaken drie keer<br />
voor die altaar. Die priester neem die Heilige Evangelie op en gee dit aan die<br />
diaken. Voorafgegaan deur die altaardienaars, beweeg hulle om die altaar<br />
en verlaat die altaargebied. In die Heilige Deure bly hulle staan en buig die<br />
hoof en bid saggies:<br />
DIE KLEIN INTOG<br />
Diaken (stilweg):Laat ons bid tot die Heer.<br />
Priester: O Meester, Here onse God, wat in die hemel rangordes en<br />
legioene engele en aartsengele opgestel het in diens van u<br />
heerlikheid, gee dat met ons intog ook `n intog van heilige engele<br />
sal geskied, wat U saam met ons dien en u goedheid verheerlik.<br />
Want U kom toe alle lof, eer en aanbidding: Vader, Seun en<br />
Heilige Gees, nou en altyd en tot in ewigheid. Amen.<br />
Steeds voor die Koninklike Deure, met die Evangelie in sy linkerhand, wys<br />
die diaken met sy regterhand na die Altaar, en sê:<br />
Diaken: Seën, Vader, die heilige Intog.<br />
Die priester seën die Intog en sê:<br />
Priester: Geseënd is die intog van u Heiliges; immer, nou en altyd en tot in<br />
ewigheid.<br />
Die diaken laat die priester die Evangelie soen. Dan rig die diaken hom weer<br />
op die altaar en terwyl hy die Boek ophef, roep hy uit:<br />
Diaken: Wysheid! Laat ons opstaan!<br />
8<br />
KOMMUNIE VAN DIE GELOWIGES<br />
Die priester sny die res van die Lam in die Kelk, volgens die aantal<br />
kommuniegangers. Hy plaas die lepel in die Kelk en bedek dit met die<br />
kommuniedoek en die vellum. Die diaken open die gordyn en die Deure en<br />
toon die Kelk:<br />
Diaken: Nader in die vrees van God, met geloof en liefde.<br />
Die diaken gee die kelk aan die priester terug.<br />
Gemeente: Geseënd is Hy wat kom in die naam van die Here! God is die<br />
Heer en het Homself aan ons openbaar!<br />
Die priester bid saam met die gelowiges:<br />
Priester: O Heer, ek glo en bely dat U waarlik die Christus is, die Seun<br />
van die lewende God, wat in die wêreld gekom het om sondaars,<br />
van wie ek die vernaamste is, te red. Ook glo ek dat dít u<br />
vlekkelose Liggaam is en dít u kosbare Bloed. Daarom bid ek U:<br />
ontferm U oor my en vergeef my my sondes, wat ek vrywillig en<br />
onvrywillig, in woord en in daad, bewus en onbewus begaan het.<br />
En maak my waardig om aan u vlekkelose Misteries deel te hê,<br />
nie tot veroordeling nie, maar tot vergifnis van my sondes en tot<br />
ewige lewe. Amen.<br />
Seun van God, neem my vandag aan as deelgenoot aan u<br />
mistieke Avondmaal. Want met u vyande sal ek verseker nie<br />
praat oor hierdie Misterie nie. Ek sal U nie 'n kus gee soos Judas<br />
nie, maar soos die rower bely ek my geloof in U: Dink aan my,<br />
Heer, in u koninkryk.<br />
Here, mag die deelneem aan u heilige Misteries nie lei tot my<br />
oordeel of verderf nie, maar tot genesing van my siel en my<br />
liggaam.<br />
Die Evangeliekers word weggeneem en die priester bedien die Nagmaal aan<br />
hulle wat hulle voorberei het om die Misterie te ontvang, en sê aan elke<br />
Nagmaalganger:<br />
41
Maak die Here saam met my groot, en laat ons saam sy Naam<br />
verhef. Ps. 34(33): 4. Refrein: Halleluja, halleluja, halleluja.<br />
Smaak en sien dat die Here goed is; welgeluksalig is die man wat<br />
by Hom skuil. Ps. 34(33): 9. Refrein: Halleluja, halleluja,<br />
halleluja.<br />
Die priester neem intussen die kelk met die Kommuniedoek, drink drie maal<br />
en sê vir homself:<br />
Priester: Die kosbare en heilige Bloed van ons Heer en God en Verlosser,<br />
Jesus Christus, word gegee aan my, _______ , tot vergewing van<br />
my sondes en tot ewige lewe. Amen.<br />
Die priester vee die Kelk en sy lippe met die doek af en sê:<br />
Priester: Dit het my lippe aangeraak, en sal my skuld wegneem en<br />
my sondes versoen. (Jes. 6:7)<br />
Die priester roep die diaken:<br />
Priester: Diaken, kom nader.<br />
Die diaken nader die Altaar, gaan staan regs van die priester, en buig die<br />
hoof:<br />
Diaken: Kyk, ek nader die onsterflike Koning.<br />
Die priester laat die diaken drie maal drink terwyl hy sê:<br />
Priester: Die dienaar van God, diaken _________ , neem deel aan die<br />
kosbare en heilige Bloed van ons Heer en God en Verlosser,<br />
Jesus Christus, tot vergewing van sy sondes en tot ewige lewe.<br />
Wanneer die diaken klaar is, sê die priester:<br />
Priester: Dit het jou lippe aangeraak, en sal jou skuld weggeneem en<br />
jou sondes versoen.<br />
40<br />
Die selebrante gaan die altaargebied binne en die diaken plaas die Evangelie<br />
weer op die Altaar terwyl die gemeente sing:<br />
Gemeente: Kom, laat ons aanbid en neerval voor Christus,<br />
(Sondae:) wat opgestaan het uit die dood,<br />
(Weeksdae:) wat wonderbaarlik is in sy Heiliges,<br />
(Feesdae van die Theotokos:) deur die gebede van die<br />
Theotokos,<br />
(Ander feesdae: Raadpleeg die Liturgikon)<br />
Red ons, o Seun van God, wat tot U eer sing: Halleluja.<br />
(Op feeste met eie antifone word die refrein van die tweede antifoon i.p.v.<br />
"Kom, laat ons aanbid ..." gesing.)<br />
Die gemeente sing die bestemde troparia en kontakia (raadpleeg die Bylae)<br />
terwyl die priester die Trisagiongebed saggies bid.<br />
Priester: Heilige God, wat te midde van die Heiliges rus; die Serafim sing<br />
U die driemaal-heilige loflied toe, die Gerubim verheerlik U en<br />
alle hemelse kragte aanbid U. U het die heelal uit niks tot stand<br />
gebring. U het die mens na u beeld en gelykenis geskep en hom<br />
met al u veelvuldige gawes getooi. U skenk wysheid en begrip<br />
aan almal wat daarom vra. Selfs sondaars verstoot U nie, maar<br />
het berou ingestel as die weg tot verlossing. U het ons, u<br />
nederige en onwaardige dienaars, waardig geag om op hierdie<br />
oomblik voor die heerlikheid van u heilige Altaar te staan, en U<br />
die verskuldigde aanbidding en lofprysing op te dra. Meester,<br />
aanvaar ook uit die mond van ons, sondaars, die driemaalheilige<br />
loflied en besoek ons in u goedheid. Vergeef ons alle<br />
bewuste en onbewuste sondes. Heilig ons siele en liggame, en<br />
gee dat ons in heiligheid en regverdigheid voor u aangesig mag<br />
dien al die dae van ons lewens. Deur die voorbidding van die<br />
heilige Theotokos en van al u Heiliges, wat U van die<br />
grondvesting van die wêreld af behaag het.<br />
Die priester seën die diaken en roep:<br />
Priester: Want heilig is U, ons God, en aan U bring ons die lof: aan die<br />
9
Vader, en aan die Seun, en aan die Heilige Gees, nou en altyd en<br />
tot in ewigheid.<br />
_________________________________________________________<br />
Net as daar 'n diaken is, hef hy sy orarion na die Christus-ikoon en roep:<br />
Diaken: Here, red u vromes en verhoor ons.<br />
Gemeente: Here, red u vromes en verhoor ons.<br />
Diaken: En tot in ewigheid.<br />
Gemeente: Amen.<br />
_________________________________________________________<br />
DIE TRISAGION<br />
Gemeente: Amen.<br />
Heilige God! Heilige Magtige! Heilige Onsterflike! Ontferm U<br />
oor ons. (3X).<br />
Eer aan die Vader, en aan die Seun, en aan die Heilige Gees, nou<br />
en altyd en tot in ewigheid. Amen.<br />
Heilige Onsterflike! Ontferm U oor ons.<br />
Heilige God! Heilige Magtige! Heilige Onsterflike! Ontferm U<br />
oor ons.<br />
Tydens Paasweek en op Doopfeeste word in plaas van die Trisagion gesing:<br />
Julle almal wat in Christus gedoop is, het julle met Christus<br />
beklee. Halleluja!<br />
Op feeste van die heilige Kruis word in plaas van die Trisagion gesing:<br />
Voor u heilige Kruis, buig ons in aanbidding, Meester, en u<br />
heilige Opstanding loof ons.<br />
Die selebrante buig intussen drie keer voor die altaar. Die diaken sê:<br />
Diaken: Beveel, Vader.<br />
10<br />
Eerste priester: Christus is in ons midde.<br />
Tweede priester: Hy is, en sal wees.<br />
Hulle bid dan met geboë hoof:<br />
O Heer, ek glo en bely dat U waarlik die Christus is, die Seun<br />
van die lewende God, wat in die wêreld gekom het om sondaars,<br />
van wie ek die vernaamste is, te red. Ook glo ek dat dít u<br />
vlekkelose Liggaam is en dít u kosbare Bloed. Daarom bid ek U:<br />
ontferm U oor my en vergeef my my sondes, wat ek vrywillig en<br />
onvrywillig, in woord en in daad, bewus en onbewus begaan het.<br />
En maak my waardig om aan u vlekkelose Misteries deel te hê,<br />
nie tot veroordeling nie, maar tot vergifnis van my sondes en tot<br />
ewige lewe. Amen.<br />
Seun van God, neem my vandag aan as deelgenoot aan u<br />
mistieke Avondmaal. Want met u vyande sal ek verseker nie<br />
praat oor hierdie Misterie nie. Ek sal U nie 'n kus gee soos Judas<br />
nie, maar soos die rower bely ek my geloof in U: Dink aan my,<br />
Heer, in u koninkryk.<br />
Here, mag die deelneem aan u heilige Misteries nie lei tot my<br />
oordeel of verderf nie, maar tot genesing van my siel en my<br />
liggaam.<br />
Die priester en diaken nuttig die Heilige Brood.<br />
KOMMUNIESANG<br />
Gemeente: Smaak en sien dat die Here goed is; welgeluksalig is die man wat<br />
by Hom skuil. Ps. 34(33): 9. Refrein: Halleluja, halleluja,<br />
halleluja.<br />
Ek wil die Here altyd loof; sy lof sal altyddeur in my mond wees.<br />
Ps.34(33): 1. Refrein: Halleluja, halleluja, halleluja.<br />
My siel sal hom beroem in die Here; die ootmoediges sal dit hoor<br />
en bly wees. Ps. 34(33): 3. Refrein. Halleluja, halleluja,<br />
halleluja.<br />
39
Diaken: Amen.<br />
Die diaken giet van die warm water in die vorm van `n kruis in die kelk.<br />
Priester: Die gloed van geloof, vol van die Heilige Gees.<br />
Diaken: Amen.<br />
Die priester en diaken buig na mekaar en na die kerk:<br />
Priester en diaken: Vaders, moeders, broers en susters, vergeef my my<br />
sondes en foute.<br />
Die priester sny die XC-deeltjie volgens die aantal konselebrante en sê<br />
saggies:<br />
Priester: Diaken, kom nader.<br />
Die diaken loop om die Altaar na die linkerkant van die priester, buig<br />
eerbiedig, maak van die linkerhand 'n troon vir die ge-opende regterhand en<br />
sê:<br />
Diaken: Kyk, ek nader Christus, die onsterflike Koning en my God.<br />
Vader, gee my die kosbare Liggaam van ons Heer en God en<br />
Verlosser, Jesus Christus.<br />
Die priester gee die diaken 'n stukkie van die Heilige Brood en sê:<br />
Priester: Diaken _______, jy word gegee die kosbare en heilige en<br />
vlekkelose Liggaam van ons Heer en God en Verlosser, Jesus<br />
Christus, tot vergewing van jou sondes en tot ewige lewe.<br />
Die priester neem sy eie deel:<br />
Priester: Die kosbare en alheilige en vlekkelose Liggaam van ons<br />
Heer en God en Verlosser, Jesus Christus, word gegee aan<br />
my ______ , tot vergewing van my sondes en tot ewige lewe.<br />
Die konselebrante soen mekaar op die skouer.<br />
38<br />
Terwyl hulle na die Troon agter die altaar beweeg, sê die priester:<br />
Priester: Geseënd is Hy wat kom in die Naam van die Here.<br />
Diaken: Seën, Vader, die verhewe troon.<br />
Priester: Geloof sy U wat is op die troon van heerlikheid van u koninkryk,<br />
en wat sit op die Gerubim; immer, nou en altyd en tot in<br />
ewigheid.<br />
Hy gaan staan dan aan die regterkant van die troon aangesien die middel<br />
van die troon vir die biskop bestem is. Die diaken gaan staan weer voor die<br />
Heilige Deure en roep uit:<br />
Diaken: Laat ons aandag gee!<br />
Priester: Vrede vir almal!<br />
Leser : En vir u gees!<br />
Diaken: Wysheid!<br />
DIE APOSTELLESING<br />
Leser: Die Prokimenon is in die (Eerste tot Agste) * _______ toon:<br />
(Raadpleeg die Liturgikon )<br />
Hy sê die Prokimenon van die dag, wat dan deur die gemeente gesing word.<br />
Vervolgens lees hy die Psalmvers wat daarmee saamgaan, en die gemeente<br />
sing weer die Prokimenon. Ten slotte herhaal die leser die eerste deel van die<br />
Prokimenon, waarna die gemeente die slotdeel sing.<br />
Diaken: Wysheid!<br />
Leser: Die lesing<br />
uit die Handelinge van die heilige Apostels of<br />
uit die Sendbrief van die heilige Apostel Paulus aan die<br />
______ of<br />
uit die brief van Sint ___.<br />
11
Diaken: Laat ons aandag gee!<br />
Die leser sing die Sendbriefgedeelte vir die dag. Wanneer hy klaar is, seën<br />
die priester die leser.<br />
Priester: Vrede vir jou, Leser.<br />
Leser: En vir u gees.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja!<br />
Die leser sing die twee Halleluja-verse van die dag (kyk bls. -) en na elke<br />
vers herhaal die gemeente die Halleluja. Die diaken bewierook die altaar, die<br />
altaargebied, die gawes, die priester, die ikone, die kerk en die gemeente. Die<br />
priester lees die volgende gebed:<br />
Priester: Verlig ons harte, o mensliewende Meester, met die onverganklike<br />
lig van u goddelike kennis. Open die oë van ons verstand om die<br />
verkondiging van u Evangelie te verstaan. Plant ook in ons die<br />
vrees vir u saligmakende gebooie, sodat ons, deur die<br />
oorwinning van alle begeertes van die vlees, 'n geestelike<br />
lewenswyse sal begin, deur te dink en te doen wat U behaag.<br />
Want U, o Christus ons God, is die gewer van lig aan ons siele<br />
en liggame, en aan U bring ons die eer, saam met u<br />
beginloseVader, en u alheilige, goeie, en lewendmakende Gees,<br />
nou en altyd en tot in ewigheid. Amen.<br />
Die priester neem die Heilige Evangelie van die Altaar. Die diaken buig na<br />
die priester en sê:<br />
Diaken: Seën hom, Vader, wat die goeie nuus van die heilige Apostel en<br />
Evangelis Matthéüs (of Markus of Lukas of Johannes) verkondig.<br />
Die priester seën hom en sê:<br />
Priester: Mag God, deur die gebede van die heilige, roemryke en<br />
allerlofwaardige Apostel en Evangelis __________, gee dat jy<br />
die Evangeliewoord van Sy geliefde Seun, ons Here Jesus<br />
Christus, met groot krag verkondig.<br />
Diaken: Amen.<br />
12<br />
opregtes.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja! (Ps. 33[32])<br />
Gestorwenes:Welgeluksalig is hy wat U uitkies en laat naderkom, o<br />
Heer; (Ps. 65[64]) hul gedagtenis leef van geslag tot geslag.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja!<br />
Moeder van God: Ek sal die beker van verlossinge opneem en die<br />
Naam van die Here aanroep.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja! (Ps. 116[115])<br />
DIE BROODBREKING<br />
Diaken: Vader, breek die Heilige Brood.<br />
Die priester breek die Lam met eerbiedige aandag en lê die vier dele<br />
kruisgewys op die disk:<br />
Priester: Gebreek en gedeel word die Lam van God;<br />
Dit word gedeel, maar nie geskei nie; Dit word altyd geëet, maar<br />
nooit verteer nie;<br />
Dit heilig almal wat daaraan deel het.<br />
Diaken: Vader, vul die Heilige Beker.<br />
Die priester neem die IC-deeltjie van die Heilige Brood en plaas dit in die<br />
kelk:<br />
Priester: Die volheid van die Heilige Gees.<br />
Diaken: Amen.<br />
Die diaken bied die priester die warm water.<br />
Diaken: Vader, seën die warm water.<br />
Die priester seën die warm water en sê:<br />
Priester: Geseënd is die gloed van u Heiliges, nou en altyd, en tot in<br />
ewigheid.<br />
37
Priester: O God, wees my, sondaar, genadig.<br />
Die diaken maak die gordyn toe en roep:<br />
Diaken: Laat ons aandag gee!<br />
Die priester neem die Heilige Brood met albei hande en hef dit op.<br />
Priester: Die Heilige vir die heiliges!<br />
Die priester doen die Broodbreking<br />
Gemeente: Een is heilig, een is Heer: Jesus Christus, tot die heerlikheid<br />
van God die Vader. Amen.<br />
DIE KOMMUNIEVERS<br />
Gemeente:<br />
Sondae: Loof die Here uit die hemele; loof hom in die hoogtes!<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja! (Ps. 148)<br />
Maandae:U maak van die winde u boodskappers, van vuurvlamme u<br />
en dienaars. liggame, en aan U bring ons die eer, saam met u<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja! (Ps. 104[103])<br />
Dinsdae: Die regverdige sal in ewige gedagtenis wees.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja! (Ps. 112[111])<br />
Woensdae:Ek sal die beker van verlossinge opneem en die Naam van<br />
die Here aanroep.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja! (Ps. 116[115])<br />
Donderdae:Hulle meetsnoer gaan uit oor die hele aarde, en hulle<br />
woorde tot by die einde van die wêreld.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja! (Ps. 19[18])<br />
Vrydae: Verhef oor ons die lig van u aangesig, o Here!<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja! (Ps.4)<br />
Saterdae:O regverdiges, jubel in die Here! 'n Loflied betaam die<br />
36<br />
Die diaken buig met eerbied voor die Heilige Evangelie, neem dit oor en<br />
gaan deur die Heilige Deure na die Ambon. Daar lees hy die Evangelie met<br />
die gesig na die Altaar. As die priester self die lesing doen, doen hy dit van<br />
die Heilige Deure af en met die gesig na die Gemeente.<br />
Wysheid! Laat ons opstaan. Laat ons luister na die Heilige<br />
Evangelie.<br />
Priester: Vrede vir almal.<br />
Gemeente: En vir u gees.<br />
Diaken: Die lesing uit die heilige Evangelie volgens ________.<br />
Gemeente: Eer aan U, o Heer, eer aan U.<br />
Priester: Laat ons aandag gee!<br />
Die diaken sing dan die voorgeskrewe Evangeliegedeelte. By die voltooiing<br />
daarvan, seën die priester die diaken:<br />
Priester: Vrede vir jou wat die Evangelie verkondig het.<br />
Gemeente: Eer aan U, o Heer, eer aan U.<br />
DIE PREEK<br />
* * *<br />
DIE DRINGENDE LITANIE<br />
Diaken: Laat ons sê met heel ons siel, laat ons sê met heel ons hart:<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Heer Alheerser, God van ons Vaders, ons smeek U, luister en<br />
wees barmhartig.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: God, wees ons barmhartig volgens u groot barmhartigheid; ons<br />
13
smeek U, luister en wees barmhartig.<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
Diaken: Ook bid ons vir vrome Ortodokse Christene.<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
Diaken: Ook bid ons vir ons Metropoliet _____ , en ons Biskop _____ .<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
Diaken: Ook bid ons vir die President, die regering en die weermag van<br />
hierdie land en vir almal wat daar woon.<br />
Gemeente: Here, waardig ontferm om met U. (3X) 'n rein gewete deel te hê aan u hemelse,<br />
Diaken: Ook bid ons vir alle Ortodokse patriarge, metropliete en<br />
biskoppe; priesters en diakens; monnike en moniale; en vir die<br />
hele volk van God.<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
Diaken: Ook bid ons om barmhartigheid, lewe, vrede, gesondheid, heil,<br />
beskerming, vergewing en kwytskelding van hul sondes vir die<br />
dienaars en dienaresse van God, ________ (ons ouers en<br />
familielede, ons vriende, gemeentelede, ons weldoeners, hulle<br />
wat in nood is, die bedroefdes, die gevangenes, die eensames, ....)<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
Diaken: Ook bid ons vir die siek dienaars en dienaresse van God<br />
_______, sodat God hulle mag spaar en red en te hulp kom in hul<br />
siekte.<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
As daar nie 'n Litanie vir die Dooies is nie:<br />
Diaken: Ook bid ons vir ons oorledenes, ______________, en vir alle<br />
14<br />
Gemeente: Amen.<br />
Priester: Vrede vir almal.<br />
Gemeente: En vir u gees.<br />
Priester: Buig julle hoofde voor die Heer.<br />
Gemeente: Voor U, o Heer.<br />
Die Evangeliekers word op die ambon voor die Heilige Deure geplaas.<br />
Priester: Ons dank U, onsigbare Koning, wat die heelal deur u onmeetlike<br />
krag geskep het en in die volheid van u barmhartigheid alles uit<br />
niks tot syn gebring het. O Meester, sien uit die hemel neer op<br />
hulle wat die hoof voor U buig, want hulle buig hulle nie voor<br />
vlees en bloed nie, maar voor U, die ontsagwekkende God.<br />
Meester, verdeel U dus self hierdie Offerande ten goede van ons<br />
almal, volgens die behoeftes van elkeen. Vaar uit met hulle wat<br />
vaar, reis saam met hulle wat op reis is, genees die siekes,<br />
Geneesheer van ons siele en liggame.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Deur die genade, die barmhartigheid en die mensliewendheid van<br />
u eniggebore Seun, saam met Wie U geseënd is, soos ook u<br />
alheilige, goeie en lewendmakende Gees, nou en altyd en tot in<br />
ewigheid.<br />
Priester: Verhoor ons, Here Jesus Christus ons God, vanuit u heilige<br />
woning, vanaf die Troon van heerlikheid van u Koninkryk, en<br />
kom heilig ons. In die hemel sit U met die Vader op die Troon, en<br />
hier benede is U onsigbaar by ons aanwesig. Verwerdig U om<br />
ons met u magtige hand u vlekkelose Liggaam te gee, soos ook u<br />
kosbare Bloed; en deur ons, aan heel u volk.<br />
Die diaken kom die altaar binne en maak saam met die priester drie buigings<br />
voor die altaar en sê met elke buiging:<br />
35
Diaken: Dat die einde van ons lewe Christelik, smartloos, sonder rede tot<br />
skaamte en vreedsaam mag wees; en om 'n goeie verdediging<br />
voor die ontsagwekkende regterstoel van Christus, vra ons die<br />
Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Smekend om die eenheid van die Geloof en die gemeenskap met<br />
die Heilige Gees, vertrou ons onsself en mekaar, en ons hele<br />
lewe toe aan Christus ons God.<br />
Gemeente: Aan U, o Heer.<br />
Priester: Mensliewende Meester, aan U vertrou ons heel ons lewe toe en<br />
ons hoop. Ons roep U aan, ons bid en smeek U: maak ons<br />
waardig om met 'n rein gewete deel te hê aan u hemelse,<br />
ontsagwekkende Misteries van hierdie heilige en geestelike<br />
Altaar; tot vergewing van ons sondes en kwytskelding van ons<br />
foute; tot die gemeenskap met die Heilige Gees; tot erfdeel van<br />
die Koninkryk van die Hemele; tot vrymoedigheid teenoor U;<br />
maar nie tot vonnis of veroordeling nie.<br />
En maak ons waardig, o Meester, om U, die hemelse God, met<br />
vrymoedigheid en sonder vrees vir veroordeling, te durf aanroep<br />
as Vader en te sê:<br />
Die diaken gaan weer voor die Ikoon staan en kruis die orarion oor bors en<br />
rug, op die wyse van die hipodiakens, om die hande vry te hê met die bystaan<br />
van die priester by die nuttiging en die uitreiking van die heilige Gawes aan<br />
die gelowiges.<br />
Gemeente: Onse Vader, wat in die hemel is, laat u Naam geheilig word; laat<br />
u Koninkryk kom; laat u wil geskied, soos in die hemel net so<br />
ook op die aarde. Gee ons vandag ons daaglikse brood; en vergeef<br />
ons ons skulde, soos ons ook ons skuldenaars vergewe. En<br />
lei ons nie in versoeking nie, maar verlos ons van die bose.<br />
Priester: Want aan U behoort die Koninkryk, en die Krag, en die<br />
Heerlikheid; Vader, Seun en Heilige Gees, nou en altyd en tot in<br />
ewigheid.<br />
34<br />
oorlede broers en susters wat ons voorafgegaan het.<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
Diaken: Ook bid ons vir hulle wat goeie vrugte dra en goeie werke in<br />
hierdie heilige en eerbiedwaardige kerk doen: vir hulle wat daar<br />
werk; vir hulle wat daar sing; en vir almal hier<br />
teenwoordig wat op u grote en ryke barmhartigheid wag.<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
[Diaken: Ook bid ons vir hulle wat U soek; vir hulle wat U nog nie soek<br />
nie; en vir hulle wat U aanroep sonder om U te ken.<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)]<br />
Priester: O Here onse God, aanvaar hierdie dringende smeking van u<br />
dienaars en dienaresse. Wees ons barmhartig na die volheid van<br />
u barmhartigheid. Laat u gawes neerdaal op ons en op heel u<br />
volk wat op u oorvloedige genade wag.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Want U is 'n genadige en mensliewende God, en aan U bring ons<br />
die eer: aan die Vader, en aan die Seun, en aan die Heilige Gees,<br />
nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
Die Litanie vir die Oorledenes kan hier gebid word, behalwe op Sondae en<br />
Feesdae.<br />
DIE LITANIE VIR DIE OORLEDENES<br />
Diaken: God, wees ons barmhartig volgens u groot barmhartigheid; ons<br />
smeek U, hoor ons en wees barmhartig.<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
Diaken: Ook bid ons vir die rus van die siele van die ontslape dienaars en<br />
dienaresse van God ________, sodat hulle vergifnis mag verkry<br />
vir al hul doelbewuste en onbewuste sondes.<br />
15
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
Diaken: Dat die Here God hul siele sal neem na waar die regverdiges rus.<br />
Gemeente: Here, ontferm U. (3X)<br />
Diaken: Laat ons Christus, ons onsterflike Koning en God, vra om<br />
goddelike genade, die Koninkryk van die hemel, en die<br />
vergewing van hul sondes.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Laat ons bid tot die Heer.<br />
Priester: O God van die geeste en van alle vlees, wat die dood oorwin en<br />
die duiwel verslaan en die lewe aan die wêreld geskenk het,<br />
skenk ook u rus aan die siel(e) van u ontslape dienaars en<br />
dienaresse in die plek van lig, die plek van vrede, die plek van<br />
verkwikking, waar geen smart, droefheid of trane is nie. O goeie,<br />
mensliewende God, vergeef hulle alle sondes wat hulle in woord,<br />
daad of gedagte begaan het. Daar is immers geen mens wat leef<br />
wat nie sondig nie. U alleen is tog die Sondelose, u geregtigheid<br />
bestaan tot in ewigheid en u woord is Waarheid.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Want U, o Christus ons God, is die Wederopstanding en die<br />
Lewe en die rus van u ontslape dienaars en dienaresse en aan U<br />
bring ons ons lof, soos ook aan u beginlose Vader, en u alheilige,<br />
goeie en lewendmakende Gees, nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
LITANIE VIR DIE KATKISANTE<br />
Diaken: Katkisante, bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Gelowiges, laat ons bid vir die katkisante; dat die Here Hom oor<br />
hulle sal erbarm;<br />
16<br />
geur; en ons daarvoor Sy goddelike genade en die Gawe van Sy<br />
Heilige Gees mag skenk, laat ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Om bevryding van alle verdrukking, toorn, gevaar en nood, laat<br />
ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Help en red ons, wees barmhartig, en beskerm ons, God, deur u<br />
genade.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Dat die hele dag volmaak, heilig, rustig, en sonder sonde mag<br />
wees, vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Om 'n engel van vrede, 'n getroue gids en behoeder van ons<br />
siele en liggame, vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Om vergewing en kwytskelding van ons sondes en oortredinge,<br />
vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Om alles wat goed en nuttig is vir ons siele, en om vrede vir<br />
die hele wêreld, vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Dat ons die tyd wat nog vir ons in die lewe oor is in vrede en<br />
boetvaardigheid mag voleindig, vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
33
verkondig.<br />
Diaken: En hulle wat elkeen van ons nou in gedagte het;<br />
Gemeente: En die hele mensdom.<br />
Priester: Dink, Here, aan die stad (dorp)(klooster) waar ons woon, en alle<br />
dorpe, stede en lande, en die gelowiges wat daar woon. Dink,<br />
Here, aan reisigers op see, op land, en in die lug; die siekes en<br />
hulle wat ly; gevangenes en hul redding. Dink, Here, aan hulle<br />
wat goeie vrugte dra en goed doen in u heilige kerke, en hulle<br />
wat aan die armes dink; en skenk ons almal u genade.<br />
Priester: En gee dat ons met één mond en één hart u alroemryke en<br />
hooggeprese Naam mag besing en loof, van die Vader, die Seun,<br />
en die Heilige Gees, nou en altyd, en tot in ewigheid.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Die diaken kry die seën en gaan uit die altaar na buite.<br />
Priester: Die barmhartigheid van ons grote God en Saligmaker, Jesus<br />
Christus, sal altyd met julle almal wees.<br />
Gemeente: En met u gees.<br />
DIE VRAENDE LITANIE<br />
Diaken: Noudat ons al die Heiliges gedenk het, laat ons keer op keer<br />
in vrede bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir die kosbare en geheiligde Gawes wat hier neergelê is, laat<br />
ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Dat ons mensliewende God hierdie Gawes mag aanvaar op Sy<br />
heilige, hemelse en onstoflike Altaar as 'n welriekende geestelike<br />
32<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Hulle in die woord van die waarheid sal onderrig;<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Hulle die Evangelie van geregtigheid sal openbaar;<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Hulle met Sy Heilige, Katolieke en Apostoliese Kerk<br />
verenig.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Wees hulle barmhartig, help en red hulle, en beskerm hulle, o<br />
God, deur u genade.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Katkisante, buig julle hoofde voor die Heer.<br />
Gemeente: Voor U, o Heer.<br />
Priester: O Here onse God, U woon in die hoogste hemele en kyk neer op<br />
die geringes van hemel en aarde. Om die geslag van die mens te<br />
verlos, het u U eniggebore Seun, gestuur: ons God en Heer Jesus<br />
Christus. Sien neer op U dienaars die katkisante, wat die hoof<br />
voor U buig. Maak hulle in hierdie tyd waardig vir die Bad van<br />
die Wedergeboorte, die vergewing van sondes, en die kleed van<br />
onverganklikheid. Maak hulle één met u Heilige, Katolieke en<br />
Apostoliese Kerk, en reken hulle by u uitverkore kudde.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Sodat ook hulle saam met ons u alomgeëerde en verhewe Naam<br />
mag verheerlik: van die Vader, en die Seun, en die Heilige Gees,<br />
nou en altyd, en tot in ewigheid.<br />
17
Diaken: Katkisante, gaan almal heen. Katkisante, gaan heen. Katkisante,<br />
gaan almal heen. Laat nie een van die katkisante hier bly nie.<br />
DIE EERSTE LITANIE VAN DIE GELOWIGES<br />
Gelowiges, laat ons keer op keer in vrede bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Help en red ons, wees barmhartig, en beskerm ons, God, deur u<br />
genade.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Wysheid!<br />
Priester: Ons dank U, Heer God van die Kragte, dat U ons ook nou<br />
waardig geag het, om voor u heilige altaar te staan en voor u<br />
barmhartigheid neer te val: weens ons sondes en die dwalinge<br />
van die volk. God, neem ons smeking aan. Maak ons waardig om<br />
U hierdie smeekbedes en hierdie onbloedige Offer op te dra vir<br />
heel u volk. Stel ons, wat U vir hierdie Diens aangestel het in die<br />
krag van u Heilige Gees, in staat om U altyd en ooral aan te<br />
roep, sonder om verwerp te word of aanstoot te gee, maar met 'n<br />
suiwer gewete. Verhoor ons en wees ons genadig in die oorvloed<br />
van u goedheid.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Want U kom toe alle heerlikheid, eer en aanbidding: Vader, Seun<br />
en Heilige Gees, nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
TWEEDE LITANIE VAN DIE GELOWIGES<br />
Diaken: Laat ons keer op keer in vrede bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
_________________________________________________________<br />
18<br />
Die diaken (net as daar een is) bewierook om die Altaar en lees die diptieke.<br />
Gemeente: Waarlik, dit is gepas om u te prys, o Theotokos, immergeseënde,<br />
allersuiwerste, en die Moeder van ons God. Eerbiedwaardiger as<br />
die Gerubim en onvergelyklik glorieryker as die Serafim, het u,<br />
ongeskonde, God die Woord gebaar: waaragtige Theotokos, ons<br />
vereer u.<br />
Op groot feeste word in plaas van voorafgaande gesang die Pryslied van die<br />
fees gesing; raadpleeg die Liturgikon.<br />
Terwyl die gesang hierbo gesing word, bid die priester voorts:<br />
Priester: Ook vir die heilige Johannes, Profeet, Voorloper en Doper; die<br />
heilige, roemryke, alomgeprese Apostels; die heilige ________<br />
wie se gedagtenis ons vandag vier; en al u Heiliges. Kyk op ons<br />
neer, o God, terwille van hul gebede.<br />
Die diaken lees die diptieke van die oorledenes.<br />
Dink aan hulle wat ontslaap het in die hoop op die Opstanding<br />
tot die ewige lewe, _____________. Skenk hulle rus, ons God,<br />
daar waar die lig van u aangesig straal.<br />
Verder roep ons tot U: dink, Here, aan alle Ortodokse biskoppe<br />
wat die woord van u Waarheid reg verkondig; alle priesters en<br />
diakens in Christus; en almal wat tot u Diens gewy is.<br />
Hierdie redelike Diens offer ons U ook vir die hele wêreld; vir<br />
die heilige, katolieke en apostoliese Kerk; vir hulle wat in 'n rein<br />
en heilige lewe volhard; en vir die regering van ons land.<br />
Heer, skenk ons 'n tyd van vrede, sodat ons in vrede stil en rustig<br />
'n godvrugtige en waardige lewe mag lei.<br />
Dink, Here, in die eerste plek, aan metropoliet _______ en ons<br />
(aarts)biskop ______ van ________. Gee dat hulle vir die welsyn<br />
van u heilige Kerke nog lank in vrede, gesondheid, met eer en<br />
ongedeerd mag lewe, en die woord van u waarheid reg mag<br />
31
Priester: En maak hierdie brood die kosbare Liggaam van u Christus;<br />
Diaken: Amen.<br />
Die diaken wys na die kelk en sê:<br />
Diaken: Seën, Vader, die Heilige Beker.<br />
Die priester seën die Heilige Beker met die Kruisteken en sê:<br />
Priester: en wat in hierdie Beker is, die kosbare Bloed van u Christus;<br />
Diaken: Amen.<br />
Die diaken wys na albei en sê:<br />
Diaken: Seën albei, Vader.<br />
Priester: deur dit te herskep deur u Heilige Gees.<br />
Diaken: Amen. Amen. Amen.<br />
Die priester en diaken buig laag voor die heilige Altaar en bid stil. Die<br />
priester sit die gebed voort:<br />
Priester: Sodat dit vir hulle wat dit ontvang, word tot reiniging van hul<br />
siele, tot vergewing van sondes, tot gemeenskap met u Heilige<br />
Gees, tot die verwesenliking van die Koninkryk van die Hemel,<br />
tot vrymoedigheid teenoor U, maar nie tot vonnis of veroordeling<br />
nie.<br />
Ook offer ons U hierdie redelike Diens vir hulle wat in die geloof<br />
ontslaap het: Voorvaders, Vaders, Patriarge, Profete, Apostels,<br />
Predikers, Evangeliste, Martelare, Belyders, Askete, en elke<br />
regverdige gees wat in die geloof tot volmaaktheid gekom het.<br />
Hy seën die antidoron en sê terwyl hy die bewieroking doen:<br />
Priester: Veral vir ons alheilige, allersuiwerste, meesgeseënde en<br />
glorieryke Koningin, die Moeder van God en altydmaagd<br />
Maria.<br />
30<br />
Die volgende vier smeekbedes net as daar `n diaken is.<br />
Diaken: Om die hemelse vrede en die redding van ons siele, laat ons bid<br />
tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Om vrede vir die hele wêreld, die welsyn van die heilige<br />
Kerke van God, en die eenheid van almal, laat ons bid tot die<br />
Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir hierdie heilige Huis van God, en vir hulle wat dit met<br />
geloof, eerbied en die vrees van God binnegaan, laat ons bid<br />
tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Om bevryding van alle verdrukking, toorn, gevaar en nood, laat<br />
ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
_________________________________________________________<br />
Diaken: Help en red ons, wees barmhartig, en beskerm ons, God, deur u<br />
genade.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Wysheid!<br />
Priester: Keer op keer val ons voor U neer en bid U, o goeie en<br />
mensliewende God, om neer te kyk op ons smekinge, en ons siele<br />
en liggame van alle vleeslike en geestelike smet te reinig. Gee dat<br />
ons sonder skuld of veroordeling voor u altaar mag staan. O<br />
God, skenk ook aan hulle wat saam met ons bid vooruitgang in<br />
die lewe, in die geloof en in geestelike insig. Gee dat hulle U<br />
altyd met ontsag en liefde sal dien, om sonder veroordeling aan u<br />
Heilige Misteries deel te neem en om u hemelse Koninkryk<br />
19
waardig gereken te mag word.<br />
Priester: Sodat ons, altyd deur U mag beskerm, U die lof mag bring,<br />
Vader, Seun en Heilige Gees, nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Terwyl die gemeente die Gerubslied sing, gaan die diaken die altaar binne,<br />
neem die wierookvat, ontvang die seën van die priester en bewierook die<br />
Altaar, die altaarruimte, die ikonostase en dan die gemeente vanaf die<br />
ambon. Die priester doen terselfdertyd die Intoggebed. Indien die priester<br />
alleen dien, doen hy die bewieroking eers na die Intoggebed.<br />
Gemeente: Laat ons, wat die Gerubim op mistieke wyse verteenwoordig,<br />
En die lewegewende Drie-eenheid die driemaal-heilige loflied<br />
toesing,<br />
Alle aardse sorge tersyde stel.<br />
Priester: Niemand gebonde deur vleeslike begeertes en genot is waardig<br />
om so na aan U te kom en vir U die <strong>Liturgie</strong> te vier nie, Koning<br />
van die heerlikheid. Want om te Dien voor U is groot en<br />
vreeswekkend, selfs vir die Hemelse Kragte. Sonder om<br />
verandering of vermenging te ondergaan, het U in u<br />
onuitspreeklike en onmeetlike menseliefde, Mens geword, om ons<br />
Hoëpriester te word. En as Meester van die heelal, het U aan ons<br />
die Diens van hierdie liturgiese en onbloedige Offer toevertrou.<br />
Here onse God, U alleen is Meester oor hemel en aarde. U word<br />
gedra op die Gerubstroon. U is die Heer van die Serafim en die<br />
Koning van Israel. U alleen is heilig en woon in die Heilige.<br />
Daarom roep ek tot U, alleen Goeie, wat bereid is om na ons te<br />
luister: Kyk neer op my, u sondige en nuttelose dienaar; reinig<br />
my siel en my hart van slegte gedagtes; en stel my, wat U deur<br />
die krag van die Heilige Gees met die priesterskap beklee het, in<br />
staat om hier voor u heilige Altaar te staan om u heilige,<br />
smetlose Liggaam en kosbare Bloed te offer. Met geboë hoof kom<br />
ek na U en ek smeek U: Wend u aangesig nie van my af nie en<br />
verstoot my nie uit die geledere van u dienaars nie. Veroorloof<br />
my, sondige en onwaardige dienaar, om U hierdie Gawes te<br />
offer. Want dit is immers U, Christus ons God, wat offer, en<br />
ge-offer word, wat ontvang, en ontvang word. Daarom stuur ons<br />
20<br />
Gemeente: Amen.<br />
Drink almal daaruit: Dit is My bloed van die Nuwe Testament,<br />
wat vir julle en vir baie uitgestort word tot vergifnis van sondes.<br />
Priester: Met hierdie verlossende gebod in gedagte, stel ons nou<br />
teenwoordig alles wat ter wille van ons geskied het: die Kruis,<br />
die Graf, die Opstanding op die derde dag, die Hemelvaart, die<br />
Troon aan die regterhand, en die Wederkoms in heerlikheid, en<br />
Die diaken kruis sy regterhand oor die linkerhand en hef die Heilige Gawes<br />
op:<br />
Priester: offer ons U wat aan U behoort en wat geneem is uit wat aan U<br />
behoort, namens alles en vir alles.<br />
Gemeente: Ons prys U, ons loof U, ons dank U, o Here en ons aanbid U,<br />
ons God.<br />
Die priester en diaken buig drie maal voor die heilige Altaar, terwyl hulle<br />
met elke buiging saggies bid:<br />
Diaken: Here, wees my sondaar genadig en ontferm U oor my.<br />
Priester: O Here, wat u Heilige Gees tydens die derde uur op u apostels<br />
uitgestort het, neem Hom nie van ons weg nie, o Goeie, maar<br />
vernuwe Hom in ons wat U daarom smeek.<br />
EPIKLESE<br />
Priester: Weer offer ons U hierdie redelike en bloedlose Diens; ons bid U<br />
en smeek U; ons pleit by U: Stuur u Heilige Gees neer op ons en<br />
op hierdie Gawes wat ons voor U neergelê het<br />
Die diaken wys na die pateen en sê:<br />
Diaken: Seën, Vader, die Heilige Brood.<br />
Die priester seën die Heilige Brood met die Kruisteken en sê:<br />
29
gedoen om ons in die hemel te lei en ons u komende Koninkryk te<br />
skenk. Vir dit alles dank ons U, en u eniggebore Seun, en u<br />
Heilige Gees: vir alle weldade wat aan ons bewys is, dié<br />
waarvan ons weet en dié waarvan ons nie weet nie, die sigbare<br />
en die onsigbare. Ons dank U ook vir hierdie Eucharistie wat U<br />
uit ons hande wil aanvaar, al beskik U ook oor duisende<br />
Aartsengele en tienduisende Engele, oor Gerubim en<br />
Serafim, met ses vlerke en baie oë, hoogswewend op hul wieke<br />
wat die triomflied sing, uitroep, jubel en sê:<br />
Terwyl die priester bostaande sing, beweeg die diaken na die linkerkant van<br />
die Altaar, neem die asterisk met die regterhand, waarin hy sy orarion hou,<br />
en maak die kruisteken daarmee oor die pateen, waarna hy dit soen en dan<br />
eenkant neerlê.<br />
Gemeente: Heilig! Heilig! Heilig! Die Here Sebaot! Die hemel en die<br />
aarde is vol van u heerlikheid! Hosanna in die hoogste hemele!<br />
Geseënd is Hy wat kom in die Naam van die Here! Hosanna in<br />
die hoogste hemele!<br />
Priester: Met hierdie salige Kragte, o mensliewende Meester, roep ook<br />
ons en sê: Heilig is U, Alheilig; U en u eniggebore Seun en u<br />
Heilige Gees. Heilig is U, Alheilig; en hoogverhewe is u<br />
heerlikheid. Want so lief het U die wêreld gehad dat U u<br />
eniggebore Seun gegee het, sodat elkeen wat in Hom glo, nie<br />
verlore mag gaan nie, maar die ewige lewe kan hê. Hy het gekom<br />
en die hele heilsbestel vir ons voltooi. In die nag waarin Hy vir<br />
ons oorgelewer is, of veel meer, waarin Hy Homself oorgelewer<br />
het vir die lewe van die wêreld, het Hy brood in Sy heilige,<br />
vlekkeloos reine hande geneem, gedank, dit geseën en gebreek en<br />
aan Sy heilige dissipels en apostels gegee, en gesê:<br />
Gemeente: Amen.<br />
Neem, eet, dit is My Liggaam wat vir julle gebreek word, tot<br />
vergifnis van sondes.<br />
Priester: Net so het Hy ook die beker ná die maaltyd geneem en gesê:<br />
28<br />
U, soos ook u beginlose Vader en u alheilige en lewendmakende<br />
Gees, ons lof omhoog; nou en altyd en tot in ewigheid. Amen.<br />
Wanneer die priester die gebed, en die diaken die bewieroking voltooi het,<br />
gaan staan hulle albei voor die altaar en sê die Gerubslied drie maal.<br />
Priester: Laat ons, wat die Gerubim op mistieke wyse verteenwoordig,<br />
en die lewegewende Drie-eenheid die driemaal-heilige<br />
loflied toesing,<br />
alle aardse sorge tersyde stel.<br />
Diaken: Om Hom, die Koning van die heelal, onsigbaar vergesel<br />
van die Engeleskaar, by ons te ontvang.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja!<br />
Die priester en diaken buig vanuit die Heilige Deure na die gemeente en<br />
gaan na die Voorbereidingstafel Die priester bewierook die Gawes terwyl hy<br />
sag bid:<br />
Priester: O God, wees my, sondaar, genadig.<br />
Diaken: Hef op, Vader.<br />
Die priester plaas die aër op die diaken se linkerskouer en sê:<br />
Priester: Hef u hande op na die heiligdom en loof die Heer.<br />
Die diaken kniel op één knie, met die wierookvat aan een vinger. Die priester<br />
plaas die disk (pateen) op die hoof van die diaken en neem self die kelk. Hy<br />
volg die diaken deur die noorddeur na buite. Die prosessie word voorgegaan<br />
deur ligdraers met kerse. Die priester en diaken bly in die Heilige Deure<br />
staan, met die gesig na die gemeente.<br />
DIE GROOT INTOG<br />
Diaken: Metropoliet _______ , ons biskop _________ , mag die Here<br />
God aan hulle dink in Sy Koninkryk, nou en altyd en tot in<br />
ewigheid.<br />
Priester: Ons President, die regering van hierdie land en almal wat daar<br />
21
woon, mag die Here God aan hulle dink in Sy Koninkryk, nou en<br />
altyd en tot in ewigheid.<br />
Al julle Ortodokse Christene, mag die Here God aan julle<br />
dink in Sy Koninkryk, nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Om Hom, die Koning van die heelal, onsigbaar vergesel van<br />
die engeleskaar, by ons te ontvang.<br />
Halleluja! Halleluja! Halleluja!<br />
Die selebrante gaan die altaargebied binne. Die diaken kom regs langs die<br />
priester staan en sê:<br />
Diaken: Mag God die Heer dink aan u priesterskap in Sy Koninkryk.<br />
Priester: Mag God die Heer dink aan u diakonaat in Sy Koninkryk; nou en<br />
altyd en tot in ewigheid.<br />
Die priester plaas die Kelk regs op die antimension. Die diaken kniel op een<br />
knie en die priester neem die disk (pateen) en plaas dit links op die<br />
antimension en hy bid:<br />
Priester: Die regverdige Josef het u allersuiwerste Liggaam van die Kruis<br />
geneem en dit met mirre toegedraai in 'n suiwer linnekleed en dit<br />
gelê in 'n nuwe graf.<br />
Hy haal die vellums van die disk en kelk af en sê:<br />
In die graf was U met u vlees; in die onderwêreld met u siel; in<br />
die paradys met die rower.<br />
En op die Troon, o Christus, met die Vader en die Gees, vervul U<br />
alles, o Onbeskryflike.<br />
Die priester bewierook die aër en lê dit oor die Gawes:<br />
Lewebringend en skoner as die paradys, en waarlik stralender<br />
die mooiste koningspaleis: so is u graf, o Christus, vir ons, die<br />
bron van ons Opstanding.<br />
22<br />
Ek verwag die opstanding van die dooies<br />
en die lewe van die toekomstige ewigheid. Amen.<br />
DIE ANAFORA<br />
Die diaken staan langs die priester en roep uit:<br />
Diaken: Laat ons eerbiedig staan! Laat ons met vrees staan! Laat ons<br />
aandag gee, om die heilige offer in vrede op te dra.<br />
(Vir die Basilius-<strong>Liturgie</strong>, kyk bylae.)<br />
Gemeente: Genade van vrede! 'n Offer van lof!<br />
Die diaken keer na die altaar terug. Die priester seën die gelowiges.<br />
Priester: Die genade van ons Here Jesus Christus en die liefde van God<br />
die Vader en die gemeenskap van die Heilige Gees wees met<br />
julle almal.<br />
Gemeente: En met u gees.<br />
Priester: Laat ons ons harte verhef.<br />
Gemeente: Ons verhef hulle tot die Heer.<br />
Priester: Laat ons die Here dank.<br />
Gemeente: Dit is gepas en reg om die Vader en die Seun en die Heilige<br />
Gees, die eenwesenlike en ondeelbare Drie-eenheid, te aan-<br />
bid.<br />
DIE EUCHARISTIESE KANON<br />
Priester: Dit is gepas en reg om U te besing, U te loof, U te prys, U te<br />
dank en U te aanbid op alle plekke van u heerskappy, want U is<br />
die onuitspreeklike, onbegryplike, onsigbare, ondeurgrondelike<br />
God; die onveranderlike Synde; U en u eniggebore Seun en u<br />
Heilige Gees. U het ons uit niks in die syn gebring, en nadat ons<br />
geval het, het U ons weer laat opstaan; U het onophoudelik alles<br />
27
Hy soen dan die disk, die kelk en die Altaar.<br />
As twee of meer priesters konselebreer, gee hulle mekaar nou die Vredeskus.<br />
Senior priester: Christus is in ons midde.<br />
Ander priester: Hy is en sal altyd wees.<br />
As twee of meer diakens saam dien, gee hulle mekaar ook die Vredeskus.<br />
DIE GELOOFSBELYDENIS<br />
Priester: Die deure! Die deure! Laat ons in wysheid aandag gee!<br />
Die priester neem die uitgespreide aër en laat dit oor die heilige Gawes<br />
wapper.<br />
Gemeente: Ek glo in een God, die almagtige Vader, die Skepper van die<br />
hemel en die aarde, en van alle sigbare en onsigbare dinge.<br />
En in een Heer, Jesus Christus, die eniggebore Seun van God,<br />
gebore uit die Vader voor alle tye.<br />
Lig uit Lig, waaragtige God uit waaragtige God; verwek, nie<br />
gemaak nie; een in wese met die Vader, deur Wie alle dinge<br />
ontstaan het.<br />
Wat ter wille van ons, mense, en ter wille van ons saligheid<br />
neergedaal het uit die hemel, vlees geword het deur die Heilige<br />
Gees en die Maagd Maria, en mens geword het.<br />
Wat vir ons gekruisig is onder Pontius Pilatus, en gely het en<br />
begrawe is; en op die derde dag weer opgestaan het, volgens die<br />
Skrifte.<br />
Wat opgevaar het na die hemel, en wat sit aan die regterhand van<br />
die Vader.<br />
Wat weer sal kom met heerlikheid om te oordeel die lewendes en<br />
die dooies.<br />
Wie se Koninkryk geen einde sal hê nie.<br />
En in die Heilige Gees, die Heer en Lewendmaker, wat van die<br />
Vader uitgaan; wat saam met die Vader en die Seun aanbid en<br />
verheerlik word; wat gespreek het deur die profete.<br />
En in een Heilige, Katolieke en Apostoliese Kerk.<br />
Ek bely een doop tot die vergewing van sondes.<br />
26<br />
Die priester neem die wierookvat by die diaken en bewierook die Gawes drie<br />
maal terwyl hy sê:<br />
Priester: Doen goed aan Sion na u welbehae; bou die mure van Jerusalem<br />
op. Dan sal U 'n welbehae hê in die offers van geregtigheid, in<br />
brandoffer en voloffer; dan sal hulle stiere offer op u altaar.<br />
(Psalm 51[50]: 20-21.)<br />
Die priester gee die wierookvat aan die diaken terug, buig die hoof en vra die<br />
diaken:<br />
Priester: Dink aan my, broer en mededienaar.<br />
Diaken: Mag die Here God aan u priesterskap dink in Sy Koninkryk. Bid<br />
vir my, heilige Vader.<br />
Priester: Mag die Heilige Gees oor jou kom en die krag van die<br />
Allerhoogste jou oorskadu.<br />
Diaken: Mag die Heilige Gees Self saam met ons dien al die dae van<br />
ons lewe.<br />
Die diaken gaan na buite vir die litanie.<br />
DIE VRAENDE LITANIE<br />
Diaken: Laat ons ons smeekgebed tot die Heer voleindig.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir die kosbare Gawes wat hier neergelê is, laat ons bid tot die<br />
Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Vir hierdie heilige Huis van God, en vir hulle wat dit met geloof,<br />
eerbied en die vrees van God betree, laat ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
23
Diaken: Om bevryding van alle verdrukking, toorn, gevaar en nood, laat<br />
ons bid tot die Heer.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Help en red ons, wees barmhartig, en beskerm ons, God, deur u<br />
genade.<br />
Gemeente: Here, ontferm U.<br />
Diaken: Dat die hele dag volmaak, heilig, rustig, en sonder sonde mag<br />
wees, vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Om 'n engel van vrede, 'n getroue gids en behoeder van ons siele<br />
en liggame, vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Om vergewing en kwyskelding van ons sondes en<br />
oortredinge, vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Om alles wat goed en nuttig is vir ons siele, en om vrede vir die<br />
hele wêreld, vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Dat ons die tyd wat nog vir ons in die lewe oor is in vrede en<br />
boetvaardigheid mag voleindig, vra ons die Heer.<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Dat die einde van ons lewens Christelik, smartloos, sonder rede<br />
tot skaamte en vreedsaam mag wees, en om 'n goeie verdediging<br />
voor die ontsagwekkende regterstoel van Christus, vra ons die<br />
Heer.<br />
24<br />
Gemeente: Skenk dit, o Heer.<br />
Diaken: Terwyl ons ons alheilige, allersuiwerste, hooggeseënde en<br />
glorieryke Vrou, die Theotokos en altydmaagd Maria en al die<br />
Heiliges gedenk, vertrou ons onsself, mekaar en ons hele lewe<br />
toe aan Christus ons God.<br />
Gemeente: Aan U, o Heer.<br />
Priester: Heer, God, Alheerser, alleen Heilige; U aanvaar die lofoffer van<br />
hulle wat U met heel hul hart aanroep. Aanvaar ook die gebed<br />
van ons, sondaars, en bring dit na u heilige altaar. Stel ons so in<br />
staat om u Gawes en geestelike offerandes op te dra: vir ons<br />
sondes en vir die dwalinge van die volk. Laat ons genade vind<br />
voor u aangesig, sodat ons offer U behaag, en die Gees van u<br />
genade mag mag rus op ons en op hierdie Gawes wat hier voor<br />
U neergelê is, en op heel u volk.<br />
Gemeente: Amen.<br />
Deur die barmhartigheid van u eniggebore Seun, met Wie U<br />
geloof word, saam met u alheilige, goeie en lewendmakende<br />
Gees, nou en altyd en tot in ewigheid.<br />
Priester: Vrede vir almal.<br />
Gemeente: En vir u gees.<br />
DIE VREDE<br />
Priester: Laat ons mekaar liefhê, sodat ons eendragtig kan bely:<br />
Gemeente: Vader, Seun en Heilige Gees; die eenwesenlike en ondeelbare<br />
Drievoudigheid!<br />
Die priester buig drie keer voor die altaar en sê met elke buiging:<br />
Priester: Ek het U hartlik lief, Here, my sterkte. Die Here is my rots en my<br />
bergvesting en my redder. (Ps. 18[17]: 1)<br />
25