Dieuwke de Graaff-Nauta mei minister Ien Dales - Tresoar
Dieuwke de Graaff-Nauta mei minister Ien Dales - Tresoar
Dieuwke de Graaff-Nauta mei minister Ien Dales - Tresoar
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
arren sjen (it hyt ‘helgoland die<br />
sprengung <strong>de</strong>r insel durch die<br />
englän<strong>de</strong>r’).<br />
I<strong>de</strong>aal<br />
Troch it tydskrift Yn ús eigen<br />
Tael en it lidmaatskip fan <strong>de</strong><br />
Jongfryske Mienskip rekke <strong>de</strong><br />
jonge Fridsma oertsjûge fan it<br />
bestean fan in Frysk folk binnen<br />
<strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlânske steatsgrinzen.<br />
Syn hiele lange libben hat er<br />
oan dat i<strong>de</strong>aal stal jûn. Ut gâns<br />
brieven sprekt syn argewaasje<br />
oer it ferkwânseljen fan it Frysk<br />
yn it foardiel fan it Hollânsk.<br />
Yn in brief ornearre foar It<br />
Fryske Gea skriuwt Fridsma<br />
dat Hollânsktalige brieven fan<br />
in Fryske organisaasje him<br />
net oanstean, sokke brieven<br />
geane ten koste fan it Fryske<br />
begjinsel en foar him betsjut<br />
dit klearebare ferlies. It wurd<br />
‘provinciale’ yn ’e namme<br />
fan <strong>de</strong> feriening noasket him<br />
nammers ek net. Likegoed docht<br />
er in berop op ’e Friezen yn<br />
Amearika om in donaasje te jaan<br />
foar in oankeap troch It Fryske<br />
Gea. Njonken it i<strong>de</strong>aal bleau<br />
Fridsma foaral ek <strong>de</strong> freonlike en<br />
praktyske Amerikaan.<br />
Famylje<br />
De famyljebrieven litte ús<br />
Fridsma op in oare wize kennen.<br />
Fan 1924 ôf begjint in stream<br />
brieven op gong te kommen,<br />
wannear’t er op Calvin College<br />
yn Grand Rapids út ein set <strong>mei</strong><br />
in stúdzje ta skoalmaster. Fier<br />
fan famylje en freonen, mar wol<br />
yn soartgelykse tsjerklike miljeu.<br />
Ek op Calvin College komt er<br />
Friezen tsjin en yn ’e iepenbiere<br />
biblioteek fynt er in skat oan<br />
Fryske boeken, dy’t syn tinken<br />
oer Fryslân ferdjipje. De brieven<br />
litte in hechte famyljebân sjen.<br />
De soarch en <strong>de</strong> noed foar inoar<br />
as emigrante húshâlding is<br />
treffend. ‘Moe<strong>de</strong>r heeft een halve<br />
dollar in je ‘pajama’ gedaan<br />
voor fruit. Yn ’e bûse fan ’e kiel.’<br />
(1924) En yn in brief út 1933 fan<br />
broer Klaes ‘Bij dis tiid wist wol<br />
dat Mein<strong>de</strong>rt tige siik is. Fan<br />
’e moarn is ’t neat net better.<br />
Hy leit yn in ‘Oxigen tent’. It is<br />
it lêste dat se oan him dwaan<br />
kinne. It liket tige tige min’.<br />
Klaes is <strong>de</strong> broer dy’t polityk en<br />
sosjaal it tichtst by Bearend stiet,<br />
fan it tal brieven dat skreaun is<br />
troch <strong>de</strong> bruorren en susters is<br />
dat fan Klaes it heechst yn tal.<br />
Opmerklik is dat <strong>de</strong> fiertaal yn ’e<br />
brieven fan Klaes yn ’e rin fan ’e<br />
jierren folslein Frysk wurdt. Grif<br />
ûn<strong>de</strong>r ynfloed fan syn jongere<br />
broer.<br />
Meistri<strong>de</strong>rs<br />
Un<strong>de</strong>r <strong>de</strong> hûn<strong>de</strong>rten brieven<br />
yn <strong>de</strong> kolleksje Fridsma falle<br />
dy fan <strong>de</strong> âld-Makkumer Lolle<br />
Piers <strong>de</strong> Boer en <strong>de</strong> Fries fan<br />
East-Fryske komôf Geart Droege<br />
it meast op. Bei<strong>de</strong> wiene net it<br />
meast praktysk fan aard en <strong>de</strong><br />
toan fan Fridsma wie wol ris wat<br />
wrantelich. Oer in perioa<strong>de</strong> fan<br />
lange jierren ha <strong>de</strong> mannen <strong>mei</strong><br />
Fridsma gearwurke. Droege krige<br />
yn 1980 it direkteurskip fan<br />
Fridsma oer, De Boer wie jierren<br />
dêrfoar ferstoarn en hie oan syn<br />
ein ta aktyf west foar it Frisian<br />
Information Bureau.<br />
Ut in brief út 1944:<br />
‘Jo kinne it Jo net heal begripe, hoe ûngelokkige drok ik it <strong>de</strong> lêste wiken<br />
haw. Troch ekonomyske twang kin ik simmers gjin fakânsje nimme,<br />
mar moat ik foar frou en bern wat byfertsjinje. Elke moarn haw ik dochs<br />
wurk as koster, mid<strong>de</strong>is nim ik les yn ’t Spaansk, en jûns jou ik les yn ’t<br />
Latyn. Ik haw suver alhiel gjin frije tiid mear. Like goed moat ik sjen, dat<br />
it ‘Survey of Frisian Literature’ klearkomt, dat <strong>de</strong> korrespondinsje fan it<br />
F.I.B. behertige wurdt, en dat <strong>de</strong> F.N.I. op tiid ferskine.’