2 urte - Urdaneta Eskola Publikoa
2 urte - Urdaneta Eskola Publikoa
2 urte - Urdaneta Eskola Publikoa
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Haur hezkuntza<br />
2 <strong>urte</strong><br />
AMARA BERRI SISTEMA<br />
GLOBALIZAZIOA SISTEMA IREKI BATEN BARRUKO BIZI BILAKABIDE GISA<br />
LA GLOBALIZACIÓN COMO PROCESO VITAL DENTRO DE UN SISTEMA ABIERTO<br />
1
D<br />
okumentu honen bidez eskolako ezaugarri nagusiak jakitera eman nahi ditugu,<br />
honetarako oinarrizko bi dokumentu aipatuko ditugu: Ikastetxeko Hezkuntz<br />
Proiektua (I.H.P.) eta Ikastetxeko Curriculum Proiektua (I.C.P.)<br />
I.H.P. gure oinarrizko dokumentua da eta bertan gure hezkuntz asmoa, lortu nahi duguna,<br />
jasota dago. <strong>Eskola</strong>-elkarte osorako (ikasle, irakasle, guraso, pertsonal ez-irakaslea) norberaren<br />
eta taldearen hazkunde bidetzat jotzen dugu.<br />
Ikasleari buruz dugun kontzepzioa da gure I.H.P.ren ardatza:<br />
• Ikasle bakoitza izaki globala da, beraz bere garapenaren esparru guztiak interesatzen<br />
zaizkigu: nortasuna, harreman sozialak eta arloekin lotutako ikasketak. GURE<br />
HELMUGA HAURRAREN GARAPEN ARMONIKO ETA GLOBALA SUSTATZEA DA.<br />
Beraz, eskolako helburu orokorrak biziki lotuta daude garapeneko hiru esparru hauekin.<br />
• Norberak bere kontzeptu eta emozio eskematik abiatzen da, alegia, bakoitzak dakizkien<br />
gauzak dakizki eta modu ezberdinean bizi ditu. Norberak ere bere ahalmena du.<br />
• Badago berezitasun bat haur guztiak batzen dituena: jolasarekiko interesa. Jolasaren<br />
bidez helduen mundua imitatzen dute eta imitazio horren bidez ikasten dute.<br />
Prinzipio metodologikoak ikaslearen konzeptzioarekin guztiz lotuta daude eta gure eguneroko<br />
eginbeharra bideratzen dute:<br />
• INDIBIDUALIZAZIOA: <strong>Eskola</strong>k, ikasle bakoitzak dituen ahalmena eta egoera kontuan<br />
harturik, bere mailan eta erritmoan lan egiteko aukera emango dion programa<br />
ahalbideratu behar du.<br />
• SOZIALIZAZIOA: Kideen arteko elkarreraginak aurrera jotzen eta gure eskemak<br />
aldatzen laguntzen digu; honengatik, guk proposatzen ditugun aktibitate guztiak kontestu<br />
sozialak dira.<br />
• AKTIBITATEA: “Ikasleak bere kasa egin dezakeena, ez dezala irakasleak egin”. Gure<br />
helburua ikasle gogotsuak, aurrea hartzen dutenak, jakinmina dutenak lortzea da.<br />
• SORMENA: Gizaki orok duen gaitasuna da. Eremu guztietan sustatzen dugu, pertsona<br />
bakoitzak barruan daramana kanporatu eta bere berezitasunaz jabetzeko aukera<br />
izan dezan.<br />
• ASKATASUNA: Besteen eskubidea errespetatuz, bakoitzak pentsatzeko, adierazteko,<br />
eta aukeratzeko duen eskubidea da. Muga bakarra besteen eskubidea da, honi “<br />
muga soziala” deitzen diogu.<br />
• NORMALIZAZIOA: Haur bakoitzak inguruan duen espazioa eta bizitzen ari den egoeraz<br />
jabetzen joateari deitzen diogu normalizazio prozesua. Egoera berri eta aldakorren<br />
aurrean bere buruarekiko konfidantza sustatu nahi dugu erantzuna ahalik eta<br />
baikorrena izan dadin.<br />
• GLOBALIZAZIOA: Bizitza globala da. Haurra bizirik eta bizitzen nahi dugu eskolan<br />
eta bizi delako ikasiko du.<br />
2
Ikastetxeko Curriculum Proiektua (I.C.P.) dokumentuaren bitartez aurreko ideiak eguneroko<br />
praktikan gauzatzen dira. Ikasleari buruz dugun ikuskerak, dena antolatzeko, programatzeko,<br />
eskuhartzeko eta jarraipena egiteko era zehatz batera eramaten gaitu. Ondoren<br />
datozen metodologia ezaugarriek, ikuskera eta hezkuntza-praktikaren arteko koherentzia<br />
adierazten dute.<br />
• Antolamoldea bera eskuharmenerako oinarrizko estrategia da.<br />
• Osagarri eta egonkorrak diren kontestu sozialen bidez programatzen dugu, hau da,<br />
ikuspuntu multidisziplinarrean arloak elkar batzen diren bizi ekintzen bidez. Aktibitate<br />
hauei Kontestu Sozial, Egonkor eta Osagarriak deitzen diegu. Sozialak, umeen<br />
arteko harremanak sustatzen dituztelako; egonkorrak, ziklo osoan mantentzen direlako;<br />
osagarriak, aktibitateen baturak curriculuma osatzen duelako.<br />
• Aktibitate guztiek beraien baitan edo ematen zaien irteeretan zertarakoa edo helburua<br />
dute. Lanak irteera desberdinak izan ditzake, gela barruan besteen aurrean<br />
aurkeztu, antzeztu, erakusketan azaldu...<br />
• Aktibitate bakoitzak bere lan metodoak du, ikasleak bere eginkizuna era antolatuagoan<br />
burutzen joan dadin.<br />
• Kritika eraikitzaileak aurreratzeko baliabidetzat jotzen dugu.<br />
• Aniztasunaren aldekoak gara. Daukagun programari ikasle bakoitzak bere erritmo eta<br />
mailaren arabera heldu diezaioke. Ikasketa prozesua ez da adinarengatik geldiarazten.<br />
• Ezberdintasuna aberasgarria da eta ez diskriminatzeko arrazoia. Denok ezberdinak<br />
gara.<br />
Ikastetxeak badu Arreta Bereziko Zerbitzua. Honek eskolaketan zehar edo une jakin batean<br />
hezkuntza premia bereziak (edonolako zailtasunak, gaitasun urriak edo apartak,...) dituen<br />
ikaslegoaren beharrei eskuharmen zehatzagoen bidez erantzuten saiatzen da.<br />
3
2 URTEKO HAURREN EZAUGARRIAK<br />
Egokitzapena: Egoera berrira egokitu behar dute, eskolara, eta orokorrean esfortzu bat<br />
da denentzat.<br />
Dependentzia: Helduaren erreferentzia eta babesa behar du.<br />
Autonomia: Orokorrean gutxi, baina uste handiak saritan. Behar fisiologikoak ezagutu eta<br />
kontrolatzen ikasi behar dute.<br />
Nortasuna: Bere nortasunaren eraikuntzari dagokionez oso une garraNtzitsua da. Prozesu<br />
hori etengabeko autoafirmazioan eta “helduaren aurkakotasunezko krisian” adierazten da.<br />
Ahoaren garrantzia: Dena ahora doa; defendatzeko ere askotan ahoa erabiltzen dute.<br />
Egozentrismoa: “NI” naiz garrantzitsuena, lehena, bakarra. Ezin entzun besteena, ezin<br />
itxoin, ezin jostailuak elkarbanatu.<br />
Harremanak: Beste haurrak erakargarriak gertatzen zaizkie, baina zaila egiten zaie talde<br />
bizitza; hau dela eta gatazkak sarri sortzen dira.<br />
Muga soziala: Ohiturak eta mugak norberak bere etxekoak ditu. Egoera berrian berrantolaketa<br />
ematen da eta muga soziala agertzen da, besteenganako errespetua.<br />
Egituraketa: ezagutzen duten guztia egituratzen hasten da.<br />
Hizkuntza da garapen kognitiboaren ardatz nagusia.<br />
Motrizitate orokorraren garaia: Jolas motoreak interes handia du (ibili, korrika, eskailerak<br />
igo eta jaitsi, saltoak, trizikloa). Mugitu beharra dauka.<br />
HELBURUAK<br />
1. <strong>Eskola</strong>ra pozik etortzea.<br />
2. Gelan integratu, moldatu eta egokitu.<br />
3. Lagunekin eta irakasleekin moldatzen ikasi.<br />
4. Bere esfinterrakkontrolatzen ikasi.<br />
5. Hizkuntza landu (ipuinak, abestiak, bideoa, olerkiak, ...)<br />
6. Ohitura osasuntsuak bultzatu (fruta jan, goxokirik ez; eseritzeko postura egokia).<br />
7. Materiala zaindu eta jasotzeko ohitura landu (gurasoen laguntza).<br />
8. Bere behar pertsonaletan eta gelako ekintzetan autonomia landu.<br />
9. <strong>Eskola</strong>ko ekintza osagarrietan parte hartu (Olentzero, Danborrada, Kultur Astea,<br />
...).<br />
10. Garapen psikomotorean aurreratzea.<br />
4
SARRERA ESKOLARA<br />
A<br />
din honetako haurrek familiarekiko bereizketa lasaitasunez eta<br />
modu baikorrean egin dezaten (giro egoki eta atsegina eskaintzen<br />
saiatuko da eskola). Horretarako hasieran haurraren beharretara<br />
egokitzen den “egokitze aldia” antolatzen dugu.<br />
Gelan irakaslea izaten dute zain, bakoitzari<br />
agurra eta ongi etorria egiteko.<br />
Pixkanaka geroz eta jokaera autonomoagoa<br />
izango dute eta baita ardura handiagoa euren<br />
gauzekin ere.<br />
Lagundu nahi izaten diegu ere konfiantza izan<br />
dezaten laguntza eskatzeko behar duten<br />
guztietan.<br />
TALDE OSOKO SAIOAK-SAIO KOLEKTIBOAK<br />
S<br />
aiatzen gara aho hizkuntzaren erabilpena geroz eta zabalagoa eta<br />
zehatzagoa egin dezaten. Hizkuntzaren garapen hau ez da “berez”,<br />
automatikoki, ematen: ekintza desberdinak gauzatzen diren bitartean<br />
haurren arteko harremana eta haurra eta helduaren arteko jarduera<br />
komunikatiboak derrigorrezkoak dira aurrerapenak eman daitezen.<br />
Horretarako, helduok eskaintzen diegun<br />
hizkuntz eredua aberatsa, argia eta ongi<br />
egituratua izan beharko du.<br />
Egunero, goizean, haurrak lurrean eserita,<br />
saio kolektibo bat egiten dugu. Ekintza<br />
desberdinen bidez (zerrenda pasa, ipuinak,abestiak…)<br />
hizkuntza lantzen dugu konfiantza<br />
eskaintzen dien giro lasai eta patxadatsuan.<br />
Beste baliabideekin batera, haurrentzat interesgarriak diren<br />
gaiei buruz “solas” saioak egiten ditugu (gosaldu dutena, parkean egin zutena…).<br />
Saio hauetan gaileta eta ura ere banatzen dugu, honetarako andereñoak<br />
txandaka aukeratako haur baten laguntza izaten duelarik, horrela, pixkanaka,<br />
haurra arduradun lanak egiten ohitzen dugu.<br />
Musika entzunaldi motzak egiten ditugu, musika klasikoa entzuten ohitzen<br />
joan daitezen.<br />
6
ETXEA<br />
J<br />
olas txoko hau gorde-leku eta babesgune<br />
gisa erabiltzen dute sarritan.<br />
Espazio txiki eta itxiak eta<br />
bertan aurkitzen dituzten materialek<br />
(panpinak, oihalak, koltxoiak, ...) euren<br />
barne munduaren adierazpenean laguntzen<br />
diete.<br />
Ekintza guzti hauek, euren emozioak eta<br />
gogoak bideratzeaz gain, aukera zabala eskainiko diete beste haurrekin harremanetan<br />
jartzeko.<br />
JOSTAILU DIDAKTIKOA<br />
M<br />
atematikaren lehen urratsak emango dituzte jarduera honetan.<br />
Gauzen ezaugarriak behatu eta ikertu egiten dituzte (kolorea,<br />
forma, tamaina,...), manipulazioa<br />
eta frogen bidez kontzeptu<br />
batzuen hastapenak finkatzen<br />
hasiko dira eta behin eta<br />
berriro saiatuz hainbat trebetasunetan<br />
aurrera joango dira.<br />
Haurrek jostailu desberdinak<br />
aurkitzen dituzte (eraiketak,<br />
puzzleak, enkajeak, arrastaka<br />
eramatekoak,...) eta jolas eginez<br />
esperientzi geroz eta zabalagoa<br />
metatzen joango dira. Jolas mota bakoitzak trebetasun batzuk bultzatuko<br />
ditu nagusiki.<br />
Jolasak haurren eskura daude, beraiek dira hartu eta jasoko dituztenak.<br />
Jasotze lan hau errazteko eta haurren burua antolatzen joan dadin bai jolasean<br />
eta bai armairuan ikur bera dago.<br />
7
JOLAS MOTORIKOA<br />
M<br />
ugimendua adin honen ezaugarri nagusietako<br />
bat dela uste dugu. Espazio<br />
honek aukera zabala ematen die hainbat<br />
frogetan saiatzeko eta erronka ugariei aurre<br />
egiteko (igo, jaitsi, irristatu, salto egin,...).<br />
Arriskuaren aurreko jarrerak lantzen joango<br />
dira. Jardunean kontutan hartu beharko dute<br />
beste haurren jolasa elkarri minik ez egiteko.<br />
Koordinazio orokorrean aurrera egiten laguntzen die hemengo jardunak:<br />
oreka, trebetasuna,... Lorpen hauek gauzatzen doazen neurrian jokaera geroz<br />
eta autonomoagoa izango dute eta guzti honek eragin zuzena du heuren<br />
autoestimaren erregulazioan.<br />
MARGOTEGIA<br />
T<br />
xoko honetan material desberdinak eskaintzen dizkiegu haurrei esperimentatzen<br />
eta ezagutzen joan daitezen. Ikast<strong>urte</strong>an zehar<br />
gometsak , margoak, plastilina eta abar erabiliko dituzte.<br />
Bi mahai dira haurrek erabiltzen dituztenak jarduera<br />
hauetan saiatzeko: batean modelatu egingo<br />
dute (plastilina) eta bestea marrazketaren inguruko<br />
lanerako erabiliko dute nagusiki. Materialak<br />
eskura izaten dituzte eta, hasieran horrela ez<br />
bada ere, trebatzen joango dira geroz eta erabilpen<br />
zuzenagoa egiten, nahi dutena aukeratuz eta<br />
lana amaitutakoan behar den tokietan jasoz.<br />
Jarduera hauek (marrazketa ,modelatua,...) sortzen<br />
dieten gozamenaz gain, haurren emozio eta<br />
sentimenduen adierazpide izaten dira.<br />
8
PSIKOMOTRIZITATEA<br />
N<br />
ahiz eta ohizko gelan jolas<br />
motorikoari zuzendutako gune bat<br />
izan, egunero ordu beteko saioak egiten ditugu<br />
beste bi geletan. Hauetan espazio eta<br />
material ugari izango dituzte aukeran: pilotaz<br />
betetako igerilekua, espumazko blokeak eta<br />
baloiak, tamaina eta kolore desberdinetako,<br />
oihalak,koltxonetak,moduloak,uztaiak,tunela…<br />
Normalean jolas librea egiten dute, haurrak batetik bestera mugitzen dira,<br />
espazioak eraldatzen dituzte, gauzak garraiatu, eraiki eta bota eta beste<br />
haurrekin harremanetan jartzen dira. Denborarekin jolasak aldatzen joango<br />
diren arren hainbat egoera errepikatuko dira. Errepikapenak eta aldaketak<br />
dira nagusiki behatuko ditugunak.<br />
Irakasleak seguritatea eskainiko die haurrei, mugak jarriko ditu eta jolasen<br />
behaketaren bidez haur bakoitzaren jarraipena egingo du.<br />
KOMUNA<br />
K<br />
omuna oso une garrantzitsua da<br />
adin honetako haurrentzat, hilabete<br />
hauetan aurrerapen handiak<br />
egiten baitituzte. Giroa patxadatsua eta<br />
alaia izan dadin saiatzen gara.<br />
Egunero ordu berean joaten gara komunera.<br />
Haur bakoitzak behar desberdinak<br />
izango ditu eta horiei erantzun beharko<br />
diegu: batzuk pardela erabiltzen dute,<br />
beste batzuk, berriz, komuna normaltasunez<br />
erabiltzen dute; haurren arteko<br />
desberdintasun hauek oso aberasgarriak<br />
gertatzen zaizkie: "handienek" besteen nahia suspertzen dute. Denek dituzte<br />
begi-bistan ondoren datozen urratsak eta baita ere gainditu berriak.<br />
Lagunduko diegu geroz eta autonomoagoak izan daitezen: arropa jaitsi eta<br />
igo, komuneko papera erabili, eskuak garbitu amaitzerakoan, ...<br />
Pixoihalak uztearen prozesua aurretik koordinatzen dugu familiekin eta bide<br />
bateratua egiten saiatzen gara.<br />
9
JOLAS TOKIA<br />
Eguraldi ona egiten duenean kanpoko<br />
jolas tokira irakaslearekin<br />
batera ateratzen dira. Egun euritsu<br />
edo hotzetan, azken solairuan dugun terrazara<br />
igotzen gara, eta bertan dituzten<br />
jostailu desberdinekin jolas egiten dute.<br />
Modu egokian ibil daitezen saiatzen gara,<br />
heuren gaitasun motorikoak garatuz, beldurrei<br />
aurre eginez, arriskuak kontutan hartuz...<br />
Pixkanaka geroz eta ugariagoak izango dira beste haurrekin egindako<br />
jolasak eta elkarbizitzak ezartzen dituen baldintzetan urratsak ematen<br />
joango dira.<br />
LOGELA<br />
G<br />
ela hau, eskolako jangelan<br />
gelditzen diren haurreei<br />
zuzendua dago. Bazkaria<br />
bukatzen dutenean, eta komunetik pasa<br />
ondoren, haurrak logelara joaten dira.<br />
Zaintzaileen laguntzarekin eroso jartzen<br />
dira eta bakoitza bere koltxonetatxoan<br />
oheratuko da. Behar duenak bere kubetan<br />
izaten du lokartzen lagunduko dion txupete edo panpina. Musika goxo batek<br />
kulunkatzen dituen bitartean lo geratzen dira.<br />
Esnatzen diren neurrian oinetakoak jartzen lagunduko diegu eta komunetik<br />
pasa ondoren ohizko gelara joango dira.<br />
Giroa lasaia eta atsegina izan dadin saiatzen gara, lo kuluxka hau, oso beharrezkoa<br />
izaten baitute egunean zehar gastatzen duten energia berreskuratzeko.<br />
10