ERDI-AHOZKOTASUNAREN LITERATUR ESTILOAZ - Euskaltzaindia
ERDI-AHOZKOTASUNAREN LITERATUR ESTILOAZ - Euskaltzaindia
ERDI-AHOZKOTASUNAREN LITERATUR ESTILOAZ - Euskaltzaindia
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
20 EUSKERA - XXXIV (2. a1dia)<br />
Horretarako, gaiaren zenbait alderdi nagusi azalduko ditugu:<br />
1. Idazkeraren erakus-aukera edo "muestreo" bat.<br />
2. Idazkeraren literatur fenomenologia.<br />
3. Erdi-ahozkotasunaren estiloaz.<br />
4. Ondorio orokorrak.<br />
Lau urrats hauetan datza gaurko mintzaldi honen saiabidea.<br />
I. IDAZKERAREN ERAKUS-AUKERA EDO "MUESTREO" BAT<br />
Ahozkotasunean bizi izan diren jendeak, eta gure kultur ingurune<br />
jakinaz ari garelarik, bai banaka eta bai taldeka, idazkiez eta izkribuez<br />
baliatzen hasten direla gauza garbia da. Eta bilakabide honen hari nagusiak<br />
ematea, idazkera noiz eta nola sartu zen aditzera ematea, guretzat<br />
ezinezkoa bada ere (eta ez hain beharrezko gainera gure helburuetarako),<br />
aipa ditzakegu zenbait adierazpen baliotsu, gure gaiaren argigarri direnak,<br />
eta mintzaldi honi apio eta sarrera bat emango diotenak.<br />
1. Eskuizkribuak<br />
Gure gaiaren harira, argitalpenak badira ere garrantzirik haundiena<br />
dutenak, eskuizkribuen munduko xehetasunek ere badute, idazkeraren<br />
fenomenologiari buruz, kontuan hartzeko den fiabardurarik. Zenbait eratako<br />
eskuidatziak aurkez ditzagun.<br />
1.1. Norberaren gordailu kutun direnak<br />
Hala zen, adibidez, Oiartzungo "Alkate Xaharrene"-ko neskatxak<br />
"berekin zuen karteratxoa, beste bertso berri zenbaitekin Santa Klararen<br />
koplak kopiatuta gordetzen zituena, isilpean kantatzeko" (5).<br />
Eraginik txikienetarikoa du jokalmolde honek, bai testuen produkzioan,<br />
bai kontsumoan eta bai zabalkundean. Norberaren mailan bukatzen<br />
da testuon eragin-indarra.<br />
(5) M. LEKUONA: Bi antzerki ta itzaldi bat, "Kuliska 50rta", 56 z., "Itxaropena",<br />
Zarauz, 1965, 108-109 or.