HENAC
HENAC
HENAC
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
<strong>HENAC</strong><br />
Komunikazio-gaitasunak Hizkuntza-gaitasunak Gaitasun pragmatikoak<br />
2- Testu-mailako kohesio-baliabideak:<br />
Perpausaren gainetik, testuko pasarteak eta elementuak lotzeko eta<br />
estekatzeko dauden bitartekoak:<br />
▪ Konexiozkoak (testu-markatzaileak):<br />
- Antolatzaileak: hasiera emateko, jarraipena, amaiera, ordena,<br />
arrazoiak, aipamenak, indartzeko, hierarkizazioa, denbora, lekutasuna,<br />
ideia berriak txertatzeko, adibideak emateko, parekidetasuna, kontrastea,<br />
onarpena, ziurtasuna, beharrizana, balorazioa eta ondorioa adierazteko.<br />
- Lokailuak: emendiozkoak, hautakariak, aurkaritzakoak, ondoriozkoak<br />
eta kausazkoak.<br />
- Puntuazio-markak: puntua; koma; puntu eta koma; bi puntuak; etenpuntuak;<br />
galdera -eta harridura-markak; parentesia; marra luzea;<br />
komatxoak edo aipu-markak; marratxoa; apostrofoa; zehar-marra.<br />
- Gorputzarenak baliabide paralinguistikoak (keinuak, jarrerak…), eta<br />
idatzizkoak (irudiak, grafikoak, ortotipografia…).<br />
- Intonazioa, erritmoa, bolumena eta intentsitatea.<br />
▪ Erreferentziazkoak (deiktikoak), testuan kate anaforikoa eratzeko: anafora<br />
(aurretik esana dagoenari erreferentzia egiteko), eta katafora (gero esan<br />
behar denari erreferentzia egiteko):<br />
- Izenordainak (zuek, neronek, haren/bere/beraren, haien/beraien/euren,<br />
geure burua, elkar, deus ez, zera, zeinenek...).<br />
- Determinatzaileak (haurra, emakumeok, hau, horixe, bat/batzuk, asko,<br />
denak/denok, laurak, aita eta biok, geure burua, elkar…).<br />
- Aditzondoak (hemen, hortxe, bertan, hona/horra, horrela/honela,<br />
gaur, edonon…).<br />
- Ordezkapen lexikala: sinonimia (lapurtu/ostu), hiperonimia<br />
(lilia>lorea), hiponimia (eguna>asteartea) eta perifrasia<br />
(lehoia>oihaneko erregea).<br />
- Hitz-errepikapena (Ez dago siesta egitea bezain gauza<br />
onuragarriagorik. Siesta egunero egin beharko genuke).<br />
- Elipsia (Arraina erosi dugu. Ø Gero prestatuko dugu).<br />
112