Archief uit Moskou… en uit Parijs !Men moet het niet altijd ver zoeken… in dit geval niet verder dan de Archivesnati<strong>on</strong>ales te Parijs.Tijdens de Duitse terugtocht in 1944/45 k<strong>on</strong>den Franse eenheden teMarburg beslag leggen op het gedeeltelijk bewaard gebleven archief v<str<strong>on</strong>g>and</str<strong>on</strong>g>e Militärbefehlshaber in Belgien und Nordfrankreich. Dit archief werdovergebracht naar Parijs en in tegenstelling tot door de Amerikanen in beslaggenomen Duits archief, nooit aan de B<strong>on</strong>dsrepubliek teruggegeven.In het kader van een lopend microfilmprogramma van het US HolocaustMemorial Museum (USHMM) over de genocide in Europa en de vervolgingvan politieke tegenst<str<strong>on</strong>g>and</str<strong>on</strong>g>ers werden ook grote delen van dit archief van deMilitärbefehlshaber Belgien in de Archives nati<strong>on</strong>ales verfilmd.Anderzijds heeft het USHMM ook een microfilmproject lopen van documentendie zich in het SOMA bevinden.Dankzij een ruilovereenkomst kan het SOMA gebruik maken van <str<strong>on</strong>g>and</str<strong>on</strong>g>ere microfilmsvan het USHMM en heeft zo verkregen dat een kopie van de verfilmdedelen van het archief Militärbefehlshaber Belgien hier voortaan raadpleegbaarzijn. Daarmee kan eindelijk een essentiële br<strong>on</strong> voor de geschiedenis van Belgiëtijdens de Tweede Wereldoorlog ook in eigen l<str<strong>on</strong>g>and</str<strong>on</strong>g> gec<strong>on</strong>sulteerd worden.Het betreft hier vooral tienduizenden documenten over deec<strong>on</strong>omische plundering van de joden in België.Archives en provenance de Moscou.... et de Paris !Il n’est pas toujours nécessaire d’aller chercher loin…Dans ce cas, il suffisait de se rendre aux Archives nati<strong>on</strong>ales de Paris.Lors de la retraite allem<str<strong>on</strong>g>and</str<strong>on</strong>g>e de 1944-1945, les unités françaises purent saisirà Marbourg ce qui restait des archives originales du Militärbefehlshaberin Belgien und Nordfrankreich. Ces archives furent transportées à Paris et,c<strong>on</strong>trairement aux archives allem<str<strong>on</strong>g>and</str<strong>on</strong>g>es saisies par les Américains, elles nefurent jamais rendues à la République fédérale.Dans le cadre d’un programme actuel de microfilmage mené par l’US HolocaustMemorial Museum sur le génocide en Europe et la persécuti<strong>on</strong> des opposantspolitiques, des pans importants de ces archives du Militärbefehlshaber Belgienprésentes aux Archives nati<strong>on</strong>ales <strong>on</strong>t été filmés. D’autre part, l’USHMMprocède actuellement au microfilmage de documents se trouvant au CEGES.Grâce à un accord d’échange, le CEGES peut faire usage d’autresmicrofilms de l’USHMM, et a ainsi obtenu qu’une copie de ce qui a été filmédes archives du Militärbefehlshaber Belgien soit dorénavant c<strong>on</strong>sultableici. Ainsi, une source essentielle pour l’histoire de la Belgique durant laSec<strong>on</strong>de Guerre m<strong>on</strong>diale peut enfin être c<strong>on</strong>sultée dans notre pays.Les microfilms acquis s<strong>on</strong>t essentiellement riches de dizaines de milliers dedocuments relatifs à la spoliati<strong>on</strong> des Juifs en Belgique.Dirk Martin18
Bibliotheek / BibliothèqueAanwinsten 2001 / Acquisiti<strong>on</strong>s 2001Deze lijst mag niet worden verward met een lopende bibliografie. De lezer krijgt hier enkel eenbeeld van de aankooppolitiek van de sector “bibliotheek” via een overzicht van de werken die inde loop van 2001 verschenen en door <strong>on</strong>s werden uitgekozen en in <strong>on</strong>ze geautomatiseerdecatalogus ingevoerd. Ook de titels die in 2000 besteld werden, maar pas later werden ingevoerdomdat ze toen nog niet geleverd waren, zijn in deze lijst opgenomen.Ontbreken dus, de werken van voor 2000 net overigens als de artikels in collectieve werken ofwetenschappelijke tijdschriften die geselecteerd werden omwille van hun belang voor degeschiedenis van de 20 ste eeuw.Met de hierbij gevoegde lopende bibliografie, die elk jaar door Dirk Luyten wordt samengesteld –en op internet gec<strong>on</strong>sulteerd kan worden – kunnen <strong>on</strong>derzoekers of belangstellenden de rijkdomvan <strong>on</strong>ze collecties leren kennen.Voor het gemak van de lezer hebben we de werken <strong>on</strong>derverdeeld volgens geografischeomschrijving. De rubriek ‘algemene werken’ bevat werken die in geen enkele catergorie passen,of het nu gaat om thema’s met betrekking tot genocide, politicologie, ethische kwesties, enz.~La présente liste ne peut être assimilée de quelque manière que ce soit à une bibliographiecourante. Elle permet simplement de d<strong>on</strong>ner au lecteur une vue d’ensemble de la politiqued’acquisiti<strong>on</strong> du secteur “Bibliothèque” en présentant les ouvrages parus au cours de l’année2001, sélecti<strong>on</strong>nés par nos soins et enregistrés dans nos collecti<strong>on</strong>s in<str<strong>on</strong>g>for</str<strong>on</strong>g>matisées. Y figurentégalement les titres comm<str<strong>on</strong>g>and</str<strong>on</strong>g>és en 2000 mais qui, n<strong>on</strong> introduits alors faute de nous êtreparvenus en temps opportun, n’avaient pu être soumis à l’attenti<strong>on</strong> du public.Ne figurent d<strong>on</strong>c pas ici les entrées c<strong>on</strong>cernant les producti<strong>on</strong>s antérieures à l’année 2000, pasplus, d’ailleurs, que les c<strong>on</strong>tributi<strong>on</strong>s spécifiques d’ouvrages collectifs et les articles de revuesscientifiques, retenus par nous car ils intéressaient particulièrement l’histoire du XXe siècle.La bibliographie courante ci-jointe, élaborée chaque année par Dirk Luyten – et c<strong>on</strong>sultable surinternet – permettra aux chercheurs… ou aux curieux d’appréhender par le menu la richesse denos collecti<strong>on</strong>s.Pour la commodité de la lecture, nous av<strong>on</strong>s ventilé les différents travaux de la présente liste parespaces géopolitiques élémentaires. La rubrique ‘ouvrages généraux’ reprend les éléments quin’entrent dans aucune des catégories ainsi créées, qu’il s’agisse des thématiques liées auxgénocides, à la politologie, aux questi<strong>on</strong>s éthiques, etc…, etc…Alain Colign<strong>on</strong>1. Algemene werken / Ouvrages généraux (zie ook / voir aussi 226, 258, 270, 274, 472, 494,508, 516, 551, 568, 630, 641, 647, 674, 691, 707, 715, 746, 798, 804-805, 823, 828, 859, 870, 875)1. Peter ACKERMAN & Jack DUVALL, A Force More Powerful. A Century of N<strong>on</strong>violent C<strong>on</strong>flict,[New York], Palgrave, [2000].2. Aldo AGOSTI, Enciclopedia della sinistra europea nel XX secolo, [Roma], Editori Riuniti,[2000].3. Paul AIRIAU, L’Eglise et l’Apocalypse du XIXe siècle à nos jours, Paris, Berg Internati<strong>on</strong>alEditeurs, 2000.4. Derek H. ALDCROFT, The European Ec<strong>on</strong>omy, 1914-2000, L<strong>on</strong>d<strong>on</strong>/New York, Routledge,[2001].5. Alex ALVAREZ, Governments, Citizens, <str<strong>on</strong>g>and</str<strong>on</strong>g> Genocide: A Comparative <str<strong>on</strong>g>and</str<strong>on</strong>g> InterdisciplinaryApproach, Bloomingt<strong>on</strong>/Indianapolis, Indiana University Press, [2001].19
- Page 1 and 2: SOMA BERICHTENBLADBULLETIN DU CEGES
- Page 3 and 4: Voortaan informeer
- Page 5 and 6: Het aanvaarden van deze functie bet
- Page 7 and 8: Présent et actif à tous nos collo
- Page 9 and 10: Op 16 augustus 2002 overleed baron
- Page 11 and 12: - Onderzoekscollectie André Moyen
- Page 13 and 14: - Deelarchief Dienst Economische Re
- Page 15 and 16: parachutage dans la Poche de Falais
- Page 17: - Relaas van de uittocht van mei 19
- Page 21 and 22: 37. Clément CHÉROUX, Mémoire des
- Page 23 and 24: 97. Mary KALDOR, Neue und alte Krie
- Page 25 and 26: 158. Wolfgang REINHARD, Geschichte
- Page 27 and 28: 214. Noël ANSELOT, La guerre des s
- Page 29 and 30: 264. ID., Directives et recomm<stro
- Page 31 and 32: ezirk Eupen), 2. Erweiterte und ver
- Page 33 and 34: 371. Bart VAN DER HERTEN, Michelang
- Page 35 and 36: 417. Christopher R. BROWNING, Juden
- Page 37 and 38: 479. Horst MÖLLER & Manfred KITTEL
- Page 39 and 40: 539. Anne BOITEL, Le camp de Rivesa
- Page 41 and 42: 605. Colonel PASSY, Mémoires du ch
- Page 43 and 44: 666. Martin ELANDS, Vechten, verbee
- Page 45 and 46: Kriegsgefangenenpolitik, Lagerallta
- Page 47 and 48: 782. Juan Carlos JIMÉNEZ DE ABERAS
- Page 49 and 50: 11. Afrika / Afrique (zie ook/voir
- Page 51 and 52: Beeld- en geluidsarchief /Iconograp
- Page 53 and 54: Montpellier), waar Rooms bediende w
- Page 55 and 56: 423. “29-5-2000 - Cenflumarin - K
- Page 57 and 58: Publicaties van de onderzoekersPubl
- Page 59 and 60: - “Les archives du mouvement wall
- Page 61 and 62: Nieuwe onderzoeksthema’s /Nouveau
- Page 63 and 64: Een collega verlaat onsFrans Selles
- Page 65 and 66: Un collègue s’en vaFrans Sellesl
- Page 67 and 68: Seminaries najaar 2002Séminaires a