Télécharger le rapport (152 p.) - KCE
Télécharger le rapport (152 p.) - KCE
Télécharger le rapport (152 p.) - KCE
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
68 Urgences <strong>KCE</strong> reports vol. 19B<br />
Mensen die een lagere op<strong>le</strong>iding gehad hebben, de landstaal niet machtig zijn,<br />
al<strong>le</strong>enstaand zijn, minder verdienen en geen enke<strong>le</strong> vorm van ziekteverzekering hebben,<br />
consulteren in dit onderzoek meer de spoedgeval<strong>le</strong>ndiensten dan de huisartsenposten/wachtdiensten<br />
Drijfveren om urgentiediensten te raadp<strong>le</strong>gen kunnen financië<strong>le</strong><br />
overwegingen zijn, maar ook de makkelijke toegankelijkheid en beschikbaarheid én het<br />
gebrek aan kennis over en de verwachtingen van alternatieven beïnvloedt het<br />
keuzegedrag.<br />
Spoedgeval<strong>le</strong>ndiensten lijken ook in onze Belgische verzorgingsstaat voor lagere sociaa<strong>le</strong>conomische<br />
categorieën (zeker in steden) een eerstelijnsrol te vervul<strong>le</strong>n. Een<br />
maatregel die persoonlijke bijdragen van de patiënt introduceert als techniek om de<br />
patiënten te responsabiliseren in hun zorgvraag, moet oog blijven hebben voor het<br />
billijkheidsvraagstuk. Er is voldoende wetenschappelijke kennis beschikbaar over het feit<br />
dat een (te) hoog aandeel persoonlijke bijdragen minder begoede groepen het zwaarst<br />
treffen, zelfs in het geval van gepaste zorgvragen. Zorggebruik op spoedopname wordt<br />
overigens mede beinvloed door zorggebruik in het algemeen (het hebben van een<br />
huisarts, het uitstel<strong>le</strong>n van zorg, cultureel gebonden verwachtingen ten opzichte van<br />
gezondheidsdiensten). In die zin is er meer en diepergravender onderzoek nodig naar<br />
het comp<strong>le</strong>xe geheel van determinanten van gezondheidszorgconsumptie in het<br />
algemeen, en keuzegedrag tussen alternatieven bij gelijkaardige zorgvraag, in het<br />
bijzonder.<br />
Losstaande initiatieven van alternatieve dienstver<strong>le</strong>ning in eerste lijn, lijken weinig impact<br />
te hebben om het oneigenlijke gebruik van spoedgeval<strong>le</strong>ndiensten terug te dringen.<br />
Toch zijn er interessante indicaties.<br />
In de literatuur worden verschil<strong>le</strong>nde model<strong>le</strong>n beschreven om oneigenlijk gebruik op<br />
de spoedgeval<strong>le</strong>ndienst te verminderen. In een artikel worden zes verschil<strong>le</strong>nde<br />
model<strong>le</strong>n voor de organisatie van out-of-hours care in de eerste lijn beschreven. In<br />
andere artikels worden vormen beschreven die hier nauw bij aansluiten.<br />
Verschil<strong>le</strong>nde triagesystemen worden beschreven (te<strong>le</strong>foontriage en triage<br />
door verp<strong>le</strong>egkundigen op de spoedgeval<strong>le</strong>ndienst en<br />
huisartsenwachtdiensten).<br />
Poortwachtersystemen op spoedgeval<strong>le</strong>ndiensten, waarbij een huisarts de<br />
patiënten die zich aanbieden op de spoedgeval<strong>le</strong>ndienst eerst onderzoekt en<br />
dan beslist of een spoedbezoek al dan niet nodig is.<br />
Walk-in centers die wat betreft toegankelijkheid en organisatie verschil<strong>le</strong>n<br />
van land tot land. Ze kunnen ofwel door verp<strong>le</strong>egkundigen of door huisartsen<br />
gerund worden.<br />
Een aantal initiatieven hebben een zeker potentieel om de zorgvraag van patiënten te<br />
kanaliseren. De alternatieve model<strong>le</strong>n blijken te voldoen aan de verwachtingen van de<br />
patiënten, hoewel advies op afstand (te<strong>le</strong>medicine, te<strong>le</strong>consultatie) voor een hulpvraag<br />
minder gunstig wordt beoordeeld dan persoonlijk contact.<br />
Overigens is lang niet al<strong>le</strong>s bekend over de kritische succesfactoren voor deze<br />
alternatieven (bijv. wanneer wordt een alternatieve voorziening gezien als een echt<br />
evenwaardig alternatief voor de spoedgeval<strong>le</strong>ndiensten van het ziekenhuis).<br />
In de Belgische context lijkt door de huidige wettelijke randvoorwaarden het<br />
inschake<strong>le</strong>n van paramedische beroepen als autonome beslisser in de klinische<br />
besluitvorming geen optie.<br />
Belangrijkste vaststelling is dat op zich staande, niet geïntegreerde maatrege<strong>le</strong>n hun doel<br />
missen om het aantal onnodige spoedgeval<strong>le</strong>nbezoekers te beperken.