Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Paneldiscussie Stichting Schone Lucht voor Iedereen<br />
Beroepslongziekten zijn sluipmoordenaars<br />
Hooikoorts. Lasrooklong. Stoflong. Boerenlong.<br />
Champignonkwekerslong.<br />
Bakkersastma. Beroepsastma. Het zijn<br />
beroepslongziekten waarvan de naam in<br />
de volksmond vaak direct is gerelateerd<br />
aan het beroep. Maar ook asbestkanker,<br />
longkanker en legionella behoren tot de<br />
beroepslongziekten. Beroepslongziekten<br />
eisen jaarlijks meer dan 2.000 doden.<br />
Recent is gebleken dat vooral brandweerlieden<br />
een verhoogd risico lopen. Het<br />
vreemde is dat preventiemaatregelen in<br />
veel gevallen beschikbaar en eenvoudig<br />
toepasbaar zijn. Vaak worden deze maatregelen<br />
echter niet uitgevoerd omdat<br />
men zich onvoldoende bewust is van de<br />
risico’s.<br />
In het panel waarin (ervarings)deskundigen discussieerden<br />
over dit onderwerp namen plaats:<br />
- Dr Bernt van den Blink, longarts Erasmus MC<br />
- Drs Emiel Rolink, alg. directeur Long Alliantie Nederland<br />
- Stephane Conings, beroepsbrandweer Amsterdam-<br />
Amstelland<br />
- Steffen Gelms, voorzitter Stichting Schone Lucht voor<br />
Iedereen (organisator)<br />
- Maurits Huigen, alg. directeur Chiesi Pharmaceuticals<br />
De gespreksleiding was in handen van Paul van Liempt.<br />
Uit het verhaal van ervaringsdeskundige Stephane Conings<br />
bleek duidelijk dat onvoldoende communicatie en onvoldoende<br />
bewustwording van de risico’s vaak aan de basis staan van<br />
beroepslongziekten. Conings bijvoorbeeld gaf aan dat brandweermensen<br />
zich pas sinds kort bewust zijn van het verhoogde<br />
risico om longaandoeningen en diverse soorten kanker op te<br />
lopen. ‘Tijdens een brandweercongres in Noorwegen in 2014<br />
werden we geïnformeerd over de verhoogde risico’s.’ Dat verbaast<br />
Stephane niet, want: ‘Twee dagen na een brand komt er<br />
onder de douche nog steeds zwarte troep van je lichaam.’ Wat<br />
kennis op dit gebied betreft, loopt Nederland volgens de beroepsbrandweerman<br />
echter achter bij landen als de Verenigde<br />
Staten, Australië en de Scandinavische landen. Dat het item al<br />
wel is doorgedrongen tot de maatschappelijke discussie blijkt<br />
uit het feit dat de Amsterdamse burgemeester Eberhard van<br />
der Laan recent pleitte voor erkenning van kanker als beroepsziekte<br />
bij de brandweer.<br />
Sarcoïdose. Silicose. Idiopatische<br />
longfibrose.<br />
Welke beroepslongziekten vaak voorkomen, vertelt dr. Bernt<br />
van den Blink, longarts aan het ErasmusMC Universitair Medisch<br />
Centrum in Rotterdam: ‘Naast longkanker, is er een<br />
verhoogd risico op sarcoïdose, een acute en spontane ontstekingsreactie<br />
in de longen. Eén op de drie sarcoïdosepatiënten<br />
wordt chronisch ziek. Van deze aandoening is na de aanslagen<br />
van 9/11 een aanzienlijke piek waargenomen bij brandweermensen<br />
in New York.’<br />
De tweede is silicose. Deze longziekte kennen we ook onder<br />
de naam stoflongen. ‘Na de sluiting van de mijnen in Limburg<br />
komt het fenomeen stoflongen in Nederland gelukkig veel<br />
minder voor,’ zei dr. Van den Blink. “De aandoening bestaat<br />
echter nog wel degelijk, bijvoorbeeld onder zandstralers.’<br />
De derde longziekte die beroepsgerelateerd kan zijn, is idiopatische<br />
longfibrose (IPF). Van den Blink: ‘Dit betekent verlittekening<br />
van de longen. Vaak is er een verband met roken,<br />
maar deze longziekte komt ook voor bij mensen die in houtzagerijen<br />
werken of in de fijne metaalbewerking. Deze ziekte<br />
geniet nauwelijks bekendheid, maar dat is niet terecht: IPF is<br />
progressief en dodelijk. De prognose voor mensen met deze<br />
ziekte is drie tot vijf jaar. Meer onderzoek naar deze aandoeningen<br />
is noodzakelijk.’<br />
Over de stichting Schone Lucht<br />
voor Iedereen<br />
De stichting Schone Lucht voor Iedereen, opgericht in<br />
2012 en een initiatief van Chiesi Pharmaceuticals, is<br />
vóór bevordering van een goede luchtkwaliteit, zowel<br />
buiten als op de werkvloer, om luchtwegaandoeningen<br />
zoveel mogelijk te voorkomen (preventie). Daarnaast<br />
wil de stichting vervuilers aansporen luchtvervuiling<br />
tegen te gaan en innovatie stimuleren door diensten<br />
en producten te laten ontwikkelen die schone lucht<br />
bevorderen.<br />
De Long Alliantie Nederland (LAN) is de federatieve<br />
vereniging op het gebied van chronische longaandoeningen.<br />
Binnen de LAN bundelen 35 landelijke partijen<br />
uit het longenveld, zoals patiëntenverenigingen,<br />
beroepsverenigingen, zorgverzekeraars en bedrijven<br />
hun krachten. Doel is het verbeteren van preventie en<br />
zorg voor de één miljoen longpatiënten in ons land.<br />
Verhoogd risico<br />
In diverse bedrijfstakken is sprake van een verhoogd risico op<br />
beroepslongziekten. LAN-directeur Rolink noemde spuiterijen,<br />
metaalbewerking, houtbewerking, zandstralers, bouw, de<br />
agrarische bedrijfstak, autoschadeherstelbedrijven, bakkerijen<br />
en lasrook in de scheepsbouw. Hij benadrukte daarbij dat,<br />
naast de dodelijke slachtoffers, beroepslongziekten tot astronomische<br />
maatschappelijke kosten van zo’n 1 miljard euro leiden.<br />
‘Mensen met een longziekte nemen minder deel aan het<br />
arbeidsproces. En als longpatiënten wel aan het werk zijn, is<br />
er vaker sprake van arbeidsverzuim dan bij gezonde mensen,’<br />
aldus Rolink.<br />
Om beroepslongziekten uit te bannen, concludeerde het panel<br />
van deskundigen dat een aantal zaken moet gebeuren.<br />
1. Alle relevante beroepen, bedrijfstakken, zorgverleners, bedrijfsartsen,<br />
overheid, politiek en maatschappelijke organisaties<br />
moeten zich bewust worden van de aard en omvang<br />
van het probleem. Betere en intensievere communicatie<br />
over verhoogde risico’s is noodzakelijk.<br />
42