„Domowina” prze¿y³a ju¿ wiele zawirowañpolitycznych, a dzisiaj maj¹c 7 tysiêcycz³onków, odgrywa wa¿n¹ rolê w ¿yciuSerbów £u¿yckich. Równie¿ w moim ¿yciu.- Czy móg³by pan przypomnieæ tytu³yswoich najnowszych ksi¹¿ek?- Napisa³em now¹ ksi¹¿kê – powieœæ przygodow¹- dla dzieci „Jakub i srebro kota”,która zosta³a niedawno wydana. A tak¿eopowiadanie „Golo i Logo”. Ostatnio pracowa³emintensywnie dla telewizji. Napisa³emte¿ now¹ sztukê teatraln¹, komediê, której premieraodby³a siê niedawno. A niebawem sztukata doczeka siê swojej niemieckiej premieryna scenie Niemiecko-£u¿yckiego TeatruNarodowego w Budziszynie.- Dziêkujê za rozmowê, a na zakoñczenienaszego spotkania przypomnê fragmentoceny pana twórczoœci, któr¹ wiele lat temuprzedstawi³ Boles³aw Lubosz, poeta i t³umaczliteratury serbo³u¿yckiej:„Swoimi powieœciami Jurij Kochudowodni³, ¿e jest pisarzem, maj¹cym wieledo powiedzenia cz³owiekowi w ogóle – nietylko spo³ecznoœci serbo³u¿yckiej. Humanistycznykr¹g jego obserwacji jest szerokii dotyczy ludzi wspó³czesnych, alienowanychprzez agresywnoœæ materii polityczneji pr¹dów ambicjonalnych. Stan¹³mocno w prozie ³u¿yckiej – obok JurijaBrìzana – nie w jego cieniu, ale na obszarzenowych literackich doœwiadczeñ”.12
Rainer VangermainÜber-BrückenSommerakademie auf der Oder- auf den Spuren von altenund neu geplanten Flussübergängen.Eine Veranstaltung des Lehrstuhlsfür die Geschichte Osteuropasder Europa-Universität Viadrina inFrankfurt (Oder) vom 17.05.-<strong>20</strong>.05.<strong>20</strong>07Rainer VangermainPo-mostyLetnia Akademia na Odrze- œladami starych i planowanychprzepraw przez rzekê. Impreza KatedryHistorii Europy Wschodniej UniwersytetuViadrina we Frankfurcie nad Odr¹w dniach 17-<strong>20</strong>.05.<strong>20</strong>07Ich nehme an einer Reise teil, als Regionalist,als Einheimischer der an der Oderaufgewachsen ist. Als jemand der dennochwenig über die Brücken und Übergänge überdiesen Fluß weiß, seit dem er Grenzfluß ist.Weil es diese Übergänge, mit Unterbrechungen,fast ein halbes Jahrhundert nicht gegebenhat, weil sie zum Teil zerstört waren, oderausschließlich militärisch genutzt wurden.Seit dem der Oderraum und speziell dieGrenz-Oder, nicht nur mehr Grenzraum zwischenDeutschland und Polen ist, sondernwieder gemeinsamer europäischer Gestaltungsraum,kommen auch wieder die altenÜbergänge und Brücken über diesen Fluss inErinnerung. Sie bekommen wieder Bedeutungin einem zusammenwachsenden Europa. Dienatürliche Barriere, der Fluß, braucht wiederseine Brücken und Fähren, wenn die Menschenbeiderseits des Flusses zu einander wollen.Die Reise beginnt im Stadtteil Fürstenberg,unweit des Zentrums von Eisenhüttenstadt.Hier gab es einmal eine mächtigeOderbrücke, die weit über die Oderwiesen indas heutige polnische Land, bis zum OrtKlopot hineinragte. Der Brückentorso, nochmehr als hundert Meter lang, die Brücke imKrieg zerstört, ist heute noch imposantanzuschauen. Wie ein großes verendetes Tierliegt er in den Wiesen. Leicht könnte mandenken, nur noch ein kleines eisernesBiorê udzia³ w pewnej podró¿y jakoregionalista, jako tubylec, który wyrós³ nadbrzegami Odry. Ale tak¿e jako ktoœ, ktoniewiele wie o mostach i przeprawach przeztê rzekê od czasów, gdy sta³a siê ona rzek¹graniczn¹. Bo przeprawy te, z krótkimi przerwami,nie istnia³y przez prawie pó³ stulecia,jako ¿e czêœæ z nich by³a zniszczona lubwykorzystywana wy³¹cznie do celów wojskowych.Od chwili, gdy Nadodrze, w szczególnoœcigraniczna Odra, przesta³y byæ ju¿ tylkoobszarem granicznym miêdzy Polsk¹a Niemcami, a sta³y siê wspólnym regionemeuropejskim, warto przypomnieæ sobieo starych przeprawach i mostach nad t¹ rzek¹.W zrastaj¹cej siê Europie zyskuj¹ one corazbardziej na znaczeniu. Skoro ludzie po obu jejstronach znów chc¹ siê spotykaæ, to ta naturalnabariera, rzeka, ponownie potrzebujemostów i promów.Podró¿ zaczyna siê w Fürstenbergu, dzielnicyle¿¹cej w pobli¿u centrum Eisenhüttenstadt.Tu znajdowa³ siê kiedyœ potê¿ny mostna Odrze, który siêga³ daleko w polskie dziœ,nadodrzañskie ³¹ki, a¿ po miejscowoœæK³opot. Wci¹¿ jeszcze imponuj¹cy widokstanowi jego bry³a, do dziœ d³uga na ponad stometrów, choæ sam most zosta³ zniszczonyw czasie wojny. Le¿y na ³¹kach jak wielkie,pad³e zwierzê. Mo¿na by wrêcz pomyœleæ, ¿ewystarczy wstawiæ tylko ma³y ¿elazny ele-Rainer Vangermain13
- Page 2 and 3: Zrealizowano w ramach Programu Oper
- Page 4 and 5: Lubuskie Pismo Literacko-Kulturalne
- Page 6 and 7: Spis treœciAndrzej K. Waœkiewicz,
- Page 8 and 9: Andrzej K. WaœkiewiczWtedy i teraz
- Page 10 and 11: (a pewnie i agentka) specjalizuj¹c
- Page 12 and 13: Wci¹¿ blisko tradycjiZ Jurijem Ko
- Page 16 and 17: Brückenteil wieder zwischen die Pf
- Page 18 and 19: wirtschaftlich genutzt, bevor sie a
- Page 20 and 21: Hobbyhistorikern und Einheimischen
- Page 22 and 23: W³adys³aw £azuka* * *Zdzicza³a
- Page 24 and 25: namowie. Onieœmieleni towarzyszymy
- Page 26 and 27: ym tu, przy tym biurku, w dzisiejsz
- Page 28 and 29: wygl¹da nad Sekwan¹ lub w Krakowi
- Page 30 and 31: ci¹g dalszy, nawet jego konieczno
- Page 32 and 33: Zenon Musia³owskiWspomnienie Jadwi
- Page 34 and 35: jekt publikacji rysunków Niemena.
- Page 36 and 37: Idalia RoszczykNabieranienabieram c
- Page 38 and 39: Anna BilonBracia w Bogu,ale czy bra
- Page 40 and 41: Tego typu spotkania i debaty sprzyj
- Page 42 and 43: 40i w koñcu nawarzy³a kory akacjo
- Page 44 and 45: Mieczys³aw J. WarszawskiW moim sad
- Page 46 and 47: Peter MannsdorfPeter MannsdorfAuf d
- Page 48 and 49: gewesen oder hatte es einfach verge
- Page 50 and 51: Schule seien und dass sie keine Sch
- Page 52 and 53: Ein Student mit langen strähnigen
- Page 54 and 55: NA GRANICYJacek Weso³owskiPowabna
- Page 56 and 57: Przejrza³em ten numer wasz ostatni
- Page 58 and 59: niemiecki jest z jego najnowszej ks
- Page 60 and 61: Zw³aszcza kasowych - w Niemczechpr
- Page 62 and 63: Goldberg do Rappaporta. Oczywiœcie
- Page 64 and 65:
serdecznoϾ. Wie i rozumie, ze Ni
- Page 66 and 67:
oku i dziœ na nowo przecie¿ dziel
- Page 68 and 69:
tematy. Jak polsko-niemiecki - czyn
- Page 70 and 71:
Romuald SzuraMalarz w plenerzeBo cz
- Page 72 and 73:
Cottbus, 22.08.2007Cottbuser Festiv
- Page 74 and 75:
PREZENTACJEIgor MyszkiewiczTrylobit
- Page 76 and 77:
Galera, infografia, 2007Canibalix M
- Page 78 and 79:
Z cyklu Ulro, rysunek, 1997
- Page 80 and 81:
OBRAZY PROWINCJI SZLACHECKIEJJaros
- Page 82 and 83:
œl¹ska z domem Borów Polski rozw
- Page 84 and 85:
cesarz mianowa³ go starost¹ ksiê
- Page 86 and 87:
g³ogowscy Rechenbergowie po 300 la
- Page 88 and 89:
Die Renaissance hatte bestimmt eine
- Page 90 and 91:
PRZYPOMNIENIA LITERACKIECzytanie Ÿ
- Page 92 and 93:
„Nie chcê byæ pos¹dzony o z³o
- Page 95 and 96:
KRAJOBRAZY LUBUSKIEZygmunt Kowalczu
- Page 97 and 98:
strefy z hipotetycznymi Wenetami. K
- Page 99 and 100:
tetem moralnym. Znani bowiem byli z
- Page 101 and 102:
jest budynek bramny. Zbudowany w XV
- Page 103 and 104:
Bo¿e s³odkiej czereœniw œrodku
- Page 105 and 106:
RECENZJE I OMÓWIENIAAdam Wierzbick
- Page 107 and 108:
Zdarza siê jednak, przy zidentyfik
- Page 109 and 110:
Bevor man noch zu einem „Aber”
- Page 111 and 112:
Werner nie opowiada siê oczywiœci
- Page 113 and 114:
Henryk Szylkin, S³owa i obrazy, To
- Page 115 and 116:
Fraszki na Wojtaszka (rymowanki te
- Page 117 and 118:
Hauptmanns Zeit. Oft wird auf Kolle
- Page 119 and 120:
kartach tej ksi¹¿ki, to jej niew
- Page 121 and 122:
polskiej estrady: Lady Pank, Bracia
- Page 123 and 124:
za ma³o, by widzieæ”. Pokaz prz
- Page 125 and 126:
AUTORZY NUMERUAnna BilonUr. w 1983
- Page 127:
KSI¥¯KI OFICYNY WYDAWNICZEJWOJEW