Artsen Zonder Grenzen-België, genese van een atypische NGO ...
Artsen Zonder Grenzen-België, genese van een atypische NGO ...
Artsen Zonder Grenzen-België, genese van een atypische NGO ...
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Samenvattingen / Résumés / Summarieswas paid to collaboration within francophone areas of Belgium and the thesis of ananti-Flemish repression was abandoned.PHILIPPE BECK EN ETIENNE VERHOEYENGEHEIME AGENTEN AAN DE DUITS-BELGISCHE GRENSBelgische, geallieerde en Duitse inlichtingendiensten in de streek <strong>van</strong> Eupen(1920-1940)Ten gevolge <strong>van</strong> het verdrag <strong>van</strong> Versailles werd het overwegend Duitstalig gebiedrondom Eupen, Malmedy en Sankt-Vith na 1920 bij <strong>België</strong> aangehecht. Zichberoepend op nationalistische argumenten en de situatie vóór 1815, wordt <strong>van</strong> de“Cantons rédimés” gesproken. Het gebied kreeg de officieuze naam ‘de Oostkantons’.Heel wat inwoners waren het niet <strong>een</strong>s met de aanhechting, die tevens betekendedat zij de Belgische nationaliteit verkregen. Velen bleven zich Duitser voelen. Het isdus niet te verwonderen dat de Duitse geheime diensten (vooral de Abwehr en deGeheime Staatspolizei) tot georganiseerde subversie in de Oostkantons overgingen. MetDuitse steun werd het Heimattreue Front opgericht. De Duitse diensten konden in ditmilieu moeiteloos inlichtingsagenten rekruteren. Toch waren er ook inwoners uit deOostkantons die zich wel degelijk met <strong>België</strong> identificeerden.Tegelijk waren de Oostkantons <strong>een</strong> proefterrein voor de Belgische, Franse en Britsegeheime diensten. Sinds 1918 was hun aandacht sterk op Duitsland gericht. Er bestond<strong>een</strong> overkoepelende inlichtingenorganisatie, waarin leidende figuren <strong>van</strong> de driediensten vertegenwoordigd waren. Deze organisatie stond bekend als BOX (Bureau ofExchange) en zij vond ook medewerkers in de Oostkantons. De centrale figuur onderdeze agenten was Peter Schmitz uit Eupen, <strong>een</strong> militante pacifist die voor pro-Belgischekranten werkte en <strong>een</strong> anti-oorlogsroman publiceerde. De activiteit <strong>van</strong> Schmitz en zijnmedewerkers bleef niet lang geheim voor de Duitse contraspionage, die agenten tegenhen inzette. Voor <strong>een</strong> aantal onder Schmitz’ medewerkers leidde de Duitse infiltratie totarrestatie en opsluiting in Duitsland. Dit artikel is grotendeels gebaseerd op nog nieteerder gebruikt archiefmateriaal en laat voor het eerst de concrete werking <strong>van</strong> BOXen de drie ‘westerse’ diensten zien.PHILIPPE BECK AND ETIENNE VERHOEYENSECRET AGENTS ON THE BELGIAN-GERMAN FRONTIERThe Belgian, Allied and German Intelligence Services in the Eupen Regionbetw<strong>een</strong> 1920 and 1940As a consequence of the Treaty of Versailles, the predominantly German-speakingterritory of the Eupen, Malmedy and St Vith region was annexed by Belgium315