a critical evaluation on the concept of justice in planning process
a critical evaluation on the concept of justice in planning process
a critical evaluation on the concept of justice in planning process
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
ÖZET<br />
Bu tez, Türkiye ehir planlama prati <strong>in</strong>de, adalet kavramının nasıl kullanıldı ını<br />
irdelemeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla; yargı denetim<strong>in</strong>e yansıyan örnekler<strong>in</strong>de farklı<br />
aktörlerce kavramın nasıl ele alındı ı ve tanımlandı ı <strong>in</strong>celenmektedir. Bu kapsamda,<br />
kavramsal tartı maların yanısıra, prati e yönelecek de erlendirmeler<strong>in</strong> temel veriler<strong>in</strong>i;<br />
kentsel mekana yönelen farklı talepler ve bu talepler<strong>in</strong> planlama sürec<strong>in</strong>deki yansımaları<br />
olarak, yargı denetim<strong>in</strong>deki dava örnekleri olu turmaktadır.<br />
Kentsel sistem ve planlama disipl<strong>in</strong><strong>in</strong>de “adalet” temelli bir çalı manın cevap<br />
aradı ı sorular öyle sıralanabilir: Kentsel mekanda üretilen kararlar ve bu kararlara<br />
yönelen itirazlarda, olu an “da ıtım süreci”nde hangi kavramlar, hangi idealler, hangi<br />
söylemler ve yöntemler kullanılmaktadır? Adalet<strong>in</strong> temel kavramları olarak e itlik,<br />
yarar, hak ve özgürlük kentsel toplumsal ihtiyaçların tanımlanmasında ve<br />
kar ılanmasında nasıl kullanılmaktadır? Ula ılan s<strong>on</strong>uçlar, istenen, hedeflenen ve adil<br />
oldu u söylenebilen s<strong>on</strong>uçları içermekte midir?<br />
Adalet anlayı ve talepler<strong>in</strong><strong>in</strong> açıklanabilmesi, büyük ölçede “adalet kavramı”na<br />
ili k<strong>in</strong> kavramsal çerçeven<strong>in</strong> sınırlılıklarının farkındalı ı ile olanaklı olabilecektir. Bu<br />
nedenle, çalı manın ik<strong>in</strong>ci bölümünde, adalet teorileri üzer<strong>in</strong>de durulmaktadır.<br />
Kavramların, teoriler<strong>in</strong> ve bu çerçeven<strong>in</strong>, “formal adalet<strong>in</strong>” gerçekle tirici birimi olarak<br />
devlete ve uygulama birimler<strong>in</strong>e yansıyı ı genel bir de erlendirmeyle ele alınmaktadır.<br />
Türkiye prati <strong>in</strong>e yönelen üçüncü bölümde, planlama prati <strong>in</strong>e yasal bir zem<strong>in</strong><br />
ve temel olu turan hukuk sistem<strong>in</strong><strong>in</strong> belirledi i “adalet”<strong>in</strong> kapsamı, yürürlükteki yasalar<br />
ve uygulayıcı kurumlar üzer<strong>in</strong>den de erlendirilmektedir. Bu de erlendirmeler<strong>in</strong><br />
yanısıra, Türkiye prati <strong>in</strong>de 1980’ler s<strong>on</strong>rasında ya anan ek<strong>on</strong>omik tercihlerdeki<br />
dönü üm süreci de ele alınmaktadır.<br />
Yargı denetim<strong>in</strong>e yansıyan mekansal davalardaki tarafların, kentsel mekandaki<br />
aktörler<strong>in</strong>, mekansal talepler<strong>in</strong>i ve çatı ma/uzla mazlık k<strong>on</strong>ularını temsil etti i kabul<br />
edilmektedir. Bu kabul do rultusunda, mekansal çatı maların k<strong>on</strong>uları, yo unlukları<br />
örnek alan üzer<strong>in</strong>de ele alınmakta ve açıklanmaktadır. Çalı manın dördüncü bölümünü<br />
olu turan bu bölümde, teorik çerçeveler<strong>in</strong> sundu u olanaklarla, dava örnekler<strong>in</strong>de<br />
çatı malar/uzla mazlıklar özel<strong>in</strong>deki “adalet” de erlendirilmektedir.<br />
Anahtar Kelimeler: Adalet, Adalet Teorileri, Planlama Prati i, Yargı Süreci,<br />
Narlıdere ve Balçova Yerle meleri.<br />
v